•^-
:--%.
f».'.<..".*-.^.*.-v,.». .■„•.,.
Vs'V^>?>?"*jr
■V" -
■<^%^.-
^>Af:^cr-^'.V''€',
*^-^]^m
^#-^
' *'*^p^^'
:$r
^•o-ir
.^lt^'
^^,^*;
^WVr.'^'S<'
^ ?
,t JJi.
•^^
^r^
^jr:
^•^^^4^w-
^-^
yK. <M
~ ,
,..^
'•-»
r
-^r^) >
^'■.
;!- c^
•■p^'^
*"4
^A
i:iU?l:X
''^
^
.^ 9;
^
^ ^^«i^
UNIVERSITY
OF FLORIDA
LIBRARIES
Digitized by the Internet Archive
in 2009 with funding from
University of Florida, George A. Smathers Libraries
http://www.archive.org/details/chronicaminorasa13momm
MONVMENTA
GERMANIAE
HISTORICA
INDE AB ANNO CHRISTI QVINGENTESIMO ■{
VSQVE AD ANNVM MILLESIMVM '
ET QVINGENTESIMVM
EDIDIT
SOCIETAS APERIENDIS FONTIBVS
RERVM GERMANICARVM MEDII AEVI
AVCTORVM ANTIQVISSIMORVM TOMVS XIII
CHRONICORVM MINORVM SAEC. IV. V. VI. VII
VOL. III
BEROLINI
APVD WEIDMANNOS
MDCCCLXXXXVIII
CTIRONICA MINORA
SAEC. IV. V. VI. VII
EDIDIT
THEODORYS MOMMSEN
VOLVMEN III
BEROLINI
APVD WEIDMANNOS
MtoccdLxxxx/vm
Aulae Viiiiariensis ufficina typugraphica.
PKAEFATIO.
CyolUgerc fracjmenta, ne quid pcreat, quomam iuhenmr, parui praecepto et
composui scripta minora ail rerum (lestarum memoriam pertinentia quae super-
sunt a temporihis incle principatus antiquioris finientis in Diocletiano usque ail
medii aevi quod dicunt initia, scilicet quae sunt saecidorum quarti quinti sexti
septimi, sed neque ad annos neque ad res terminos lios anxie secutus et soUicitus
magis, ne quid in res gestas inquirentihis utile deesset quam ne mihi obiceretur
invasio promndarum alienarum. qiiod speraram cum eum laborem aggressus sum,
ut per Ubliothccarum inquisifionem depreJmiderentur utilia et abscondita adkuc,
id mihi frustra fuit; sed etsi haec sylloge in repetendis antea editis totu fere
continetur, commentarios late dispersos et maxima ex parte pidMccdos magis
quam recensitos non sine (dicjuo fructu eodstimo iam haberi coniunctos et ad
libros scriptos cum fide exactos.
Volumina haec chronicorum minorum quod in Latinis coUigendis se continent,
postulavit magnae syUogae eius, cuius particulam efficiunt, ratio oj)eris. saecu-
lorum, in (juibus vers(dur, res gestae cum jicndeant ab impcrio Romano tam
L(dinorum Occidetdetn complexo quam Orientem Graecorum, pariter requirunt (juae
aetatem tulerunt scripta sive Latina sive Graeca; sed prudenti consiUo coUi-
guntur ita, tit item separentur. Bysantiorum auctorum corpus ut nomine tenus
Academia regia BeroUnensis edidit, ita ut aUquando rc perficiatur speramus, non
pars monumentorum nostrorum, sed comes eorum et consors. Graecis itu praeter-
missis non ignoro effectum esse, ut quibusdam tractatibus in hanc syUogen reccpfis
VI PRAEFATIO.
iustuin funclamentuni desit, maxime lihro generationis (voL 1 p. 89 — 140) et alteri
genealogo (vol. 1 p. 160 — 196); sed id ferendum fuit, ne corporis nostri leges
subverterentur. niliiJominus commentariorum duorum, scilicet consularium Con-
stantinopolitanornm (vol. 1 p. 205 — 245) rf chronicorum Marcellini (vol. 2
p. 64 — 70) cum extent tamquam alterae recensiones Graece scriptae, eas non
recensui. sed Latinis apposui. denique in fasfis consularibus , qui laterculi magis
tahulariorum sunt quam scripta auctorum, linguarum diversitatem insuper habui.
Ad singulos fractatus quae monenda visa sunt cum ipsis praeposuerim,
hoc loco vix habeo de operis ratione universa quod addam. quod cdtinet ad
auctoritates exigendas, priorum expilatio cnm per hoc litterarum genus latissime
pateat, sedulo curavi, ut quae reperiuntur simpta ex libris cjui adhuc super-
sunt, ad ea auctor adscriberetur et ita caveretur, ne quis, ut adhuc saepissime
factum est, ex Prosp>ero adlegaret quae essent Hierongmiana , ex Isidoro quae
Eutropii et sic deincepis. at quae refenmtur apud auctores nostros aliunde
smnpta, ea unde veniant, quatenus proficiscantur ex scriptis deperditis, quatenus
ex auctoris ipsius memoria et notitia, id quamquam in praemonitis hic illic
tetigi, plene non persecutus sum, neque opinor quaestiones eae vere infinitae ad
editorem pertinent. accedit, quod vel maxime redeunt ad Eusebium Hieronymum
annalium posteriorum tamquam antesignanum in hanc syllogen non receptum et
fjuod ad eas pertractandas tam Latini qium Graeci auctores aequcditer adhibendi
sunt.
Inclices ut patet requiri in huius generis corpore, ita non minus quanta dif-
ficultate perficiantur maxime in partihus propter causam supra adlatam imper-
fectis, sciUcet libris generationis et genecdogo, c^ui referti sunt vocahulis corruptis
luxatis monstrosis. itcuque a grammaticis et lexicis in minutis hisce tractatihus
auctorum plurimorum et tempore indole cultura diversissimorum ahstinui; contra
hominum locorumciue nomina, ut fieri piotuit, iussu meo composuit lohannes Lucas
iuvenis strenuus et sollers. midta si in iis deprehendentur aut medela indigentia
aut nulla medicina sananda, ea aequi iudices inteUqient propter incepti condicionem
non potuisse evitari. ipse ex indicibus mihi reservavi quinttmi considum, in cpio
quid secutus sim, in praemissis exposui. extremo loco codicum pcr universcmi
syllogen adhibitorum laterculum adicere utile visum est.
Haec quocque volumina ut cdia u me edita non tam mea opera facta sunt
qiicmi mea amicorumcjue , quorum multi me adiuverunt tam in patria quam in
Itcdia Gcdlia Ancjlia degentes. eos ut suo cquemque loco nominavi, ita hoc omnes
componi cmihitiosum foret. sciimt ipsi grcdo animo imiiiscuimque adiutorium me
recordari.
Berolini
m. Martio «. 1898. rj.j^^ Mommsen.
HOC VOLVMINE CONTINENTVR
frildae Sapimtis de excidio et conquestu Britanniae 1
Add. I. Epistidarum Gildae fragmenta 86
//. Gildae liber de paenitentia 89
III. Vita Gildae auctore monaeho Muicnsi 91
IV. Vita Gildae auetore Caradoco Lancarbanensi 107
Historia Brittonnm cum additamentis Nennii 111
/. De sex aetatibus mundi 14-5
II. Historia Brittonum 147
///. nta Patricii 194
IV. Arthuriana 199
V. Begum genealogiae cum computo 202
VI. Civitates Britanniae 210
VII. De mirabilibus Britanniae 213
Bedae chronica maiora ad a. Tio \ „^„
223
Bedae chronica minora ad a. 703 )
Add. I. Interpolationes cod. Parisini nuj)er empt. 1615 . . . . ) . . . 334
//. Interpolationes cod. Monaeensis 246 336
///. Auctaria quaedatn chronicorum Bedanorum maiorum 341
IV. Continuatio Chronicorum Bedanorum minorum Carolingica prima . 344
V. Generationum regnorumque laterculus Bedanus cum continuatione
Carolmgica cdtera 346
LatercuU consulum urbis Romae 357
/. Fasti Theonis Alexandrini a. 138 — 372. Ed. Usener 359
//. Fasti Vcronenses a. 439 — 494 382
///. Fasti Augustani a. 378-498 384
IV. Fasti Heracliani a. 222—630. Ed. Usener 386
LatercuU imperatorum Romanorum 411
/. LatercuU adiimcti codici Theodosiuno 412
//. Expositio temporum Hilariana a. 468 415
///. Latercidus finiens in lustino I. 418
IV. Laterculus MalaUanus finiens in lustino II. 424
V. Latercidi regum et imperatortim ab astronomis Alexandrinis conditi.
Ed. Usener 438
1. Latercidus HeracUanus in Phoca desincns 447
2. Latercidus Leoninus in Michaele I. desinens 450
.?. Laferculus acephalus ad Leonem VI. deductus 454
VIII
Pagg.
Laterculus regum Vandalorum cf Alanorum 456
Laterculus regtim Visigothorum 401
Indices 471
/. Reges Romani. Scripsit Lucas 473
//. Imperatores Romani. Scr. Lucas 474
///. Reges Vandalorum et Akmorum. Scr. Lucas 493
IV. Reges Visigothorum. Scr. Lucas 494
V. Consules 497
VI. Episcopi. Scr. Lucas.
A. Romani 552
B. Alexandrini 555
C. Antiocheni 557
D. Hierosolymitani 559
E. Constantinopolitani 560
VII. Nomina hominum. Scr. Lucas 562
VIII. Geographica. Scr. Lucas 633
IX. Conspectus codicum. Scr. Lucas.
Italia 697
Hispania et Portugallia 702
Gallia 703
Belgica et Hollandia 707
Britannia 708
Dania 711
Helvetia 711
Germania 712
Austria 715
Russia 716
Additamenta ad vol. I 717
Additamenta ad vol. II 725
Additamenta ad vol. III 727
GILDAE SAriENTIS
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE
AC FLEBILI CASTIGATIONE
IN REGES PRINCIPES ET SACERDOTES.
ACCEDVNT
L EPISTVLARVM GILDAE DEPERDITARVM FRAGMENTA.
II. GILDAE LIRER DE PAENITENTIA.
III. VITA GILDAE AVGTORE MONACHO RVIENSI.
IV. VITA GILDAE AVCTORE CARADOCO LANCARRANENSI.
CHRONICA 111.
LIBRI ADHIBITI:
C = Londiuiensis Cottonianus Vitell. A.A''! saec. XI hodie maiore ex parte aut deper-
tlitus aut evanidus lactus : de quo iibi non noniinatur non liquet.
D = Cantabrigieusis l)d. I. 17 saec. XIV.
P = editio princeps Polydori Virgilii a. 1525.
Q = editio altera lohannis losselini a. 1568.
ff = adnotationes adscriptae ad editionem losselinianam iu exemplari bibliothecae
publicae Heidelbergensis.
A = codex Abrincensis saec. XII.
X = codex Cantabrigiensis Ff. I. 27 saec. XIII.
Gildas in lihris iiostris aiitiquioribus omnibus itemque a Columbano qui appellatur,
Gildus Bedae et Alcuino, vocabulo utitur singulari et originis parum exploratae : nomen
enim nequc redit alibi ') et tam a Latina lingua abhorret quam a Britannica -). qui
eum adlegant auctores, ut infra videbimus, cognomen ei tribuunt Sapientis. plures eius
. nominis antiquae aetatis viros qui distinguunt , sine dubio errant : de Gilda quae tra-
duntur non propterea parum conveniunt, quod Gildae plures extiterunt, sed quod fabulis
implicata sunt et ex parte ficticia.
Vitam Gildae, quam in auctario I posuimus, primus edidit 'cx vetustissimis Floria-
'censibus membranis' lohannes a Bosco iu Floriacensi vetusta bibliotheca Benedictina
(Lugduni l(i05. S) p. 429 — 463 (repetita est indc in actis sanctorum lan. vol. 2 p. 958 seq.)
ima cum vita sancti Pauli episcopi Leouensis (acta sanct. Mart. vol. 2 p. 111 — 120) apertc
ab eodem auctore profecta et cum hac nostra coniuncta. eandem deinde dAchery et
Mabillon inseruerunt actis sanctorum ordinis S. Benedicti (saec. I Paris. 1668 p. 138 — 152)
'ex ms. cod. Ruyensi iutegriorem', scihcet additis c. 13 — 15, ubi ex codice Floriacensi
folium excidisse apparet, et pi\aeterea c. 33 sine dubio insiticio. quae deficiunt in fine
non expleverunt. ego codicem scriptum huius vitae vidi nullum. auctor scripsit
saec. XI ineunte (anni dominicae inuaruationis 1008 ipse meminit c. 34) in Gallia Bri-
tanniciana. 'Veri elementa (sic Zimmerus) quaedam insunt in hac narratione, scilicet
'nomina regum Ainmerici (c. 11. 12), Conomeri (c. 20), "Weroci (c. 20. 21);* ipsa tota per-
'versa es^t, Gildam narrans annos natum triginta redeuntem Roma in Britannia Gallica
'remansisse ibique monasterio fundato decessisse, cuni Gildas sexagenarius fere in con-
'tinentem se transtulerit et quae de eo narrantur seni soli conveniant. scilicet qui haec
'scripsit vitae Gildae extra Galliam exactae plane ignarus tantummodo novit Ruyensis
'monasterii fundatorem. rex Francorum Childericus Merovei filius, cuius auctor meminit
'c. 15, nuUus fuit; recte nominari potuit aut Childebertus Chlodovechi filius (511 — 558)
'aut Chilpericus Chlotacliarii filius (562—584)'.
Vita altera scripta est saec. XII a Caradoco Lancarvanensi teste subscriptione
infra relata codicum Durhamensia et Cantabrigiensis (ediderunt eam Usher eccl. Brit. ant.
p. 442 ed. 1639, p. 237 ed. 1687 et ex codice Cantabrigiensi Hardy desc.riptive catahgne
of materials relafing to ihe history of Grcat Britain and Ircland vol. 1 n. 437 seq.).
eam vitam subiungunt historiae Britannicae hodie notae sub Nennii nomine, sed in libris
deterioribus multis perperara adscriptae Gildae, eius generis codices aliquot, de quibus
1) GiWu.'! quem iu onomastico de Vit roiierirc silji visus est iu tituln ('onconliensi C'. I. L. V, 8760
magis est Alagildus. Gildo origine Maurus vix recte coniparabitur. 2) 'Apud Britaunos neque sul)-
'stantivum neque verljuni reperitur, ad quod vocabulum applices; nam recentioris linguae locutiones gild =
'quod producitur et glldiaw = producere adscitjio ex .'Jernione Anglosaxonico pendent a verbo i/ddan, Ger-
'manice i/elten, veri/elten, Anglice to yield. nou magis recte comparabitur vocabuUim posteriore aetato usur-
'p;ituni apud Hibernos iiHla = iuvenis origiue Danicum (cf. Qottmyische gelehrte Anzeiifen 1891 p. 706).
'accedit quod in tanta n^jila nimiinMni proprinruni P.ritannicoruni alterum bniusco exenqjlnni nullum snppetit'.
lieuricus Zinuner.
1*
4 GILDAE SAPIENTIS
ad illam dicetur. sunt autem duo potissimum, Cantabrigiensis coUegii eorporis Christi
n. 139 saec. XII, quem librum (notatum C) nobis contulit Franciseus Jenkinson biblio-
tbecarius Cantabrigiensis, et Durhamensis B. II. 35 scriptus a. 1 166. accedit descriptus
ex Durbamensi a. 1381 musei Britannici Burneyanorum n. 310, quem ego excussi
(nobis B). descripti sunt rursus ex Burneyano codices duo item rausei Britannici regius
13. B. YII saec. XVI et Sloanianorum n. 4785. epitomen factam a lohanne Tyn-
mouthiensi saec. XIY medio habet codex eiusdem musei Cotton. Tiber. E 1 f. 31'. 32.
in Burneyano praescribitur : 'incipiunt capitula in vita sanctissimi atque doctissimi viri
'Gilde'. quae sunt numero XXYIIII; sequitur: 'expliciunt capitula. incipit vita sancti
'Gilde', subscriptum in fine : 'explicat vita viri sanctissimi atque doctissimi Gilde Sapientis'.
edidit epitomen lohannes Capgrave in nova legenda Angliae (Londinii 1516) f. 156,
ipsam vitam primus los. Stevenson in editione epistulae Gildanae a. 1838. adieci eam
ego editioni meae pro auctario II, quamquam altera Gallica liaee Anglica inferior est.
'apparet (sic Zimmerj scriptorem de rebus continentis parum instructum quae de obitu
'Gildae narrat temere commentum esse.'
De tertia vita Gildae duabus his non bonis etiam deteriore dictum est in actis
sanctorum lan. vol. 2 p. 956. incipit 'dominici institutione praecepti sumnia devotione
'feliciter eruditi' cet. 'beatus extitit Gildasius et prosapia Britannicae regionis clara
'oriundus' cet. eam vitam, quam sprevi, scriptam vidi in codice Parisino Lat. n. 5318
saec. XIII olim Bigotiano.
De vita auctoris quae tradunt biographi duo Aremoricanus et Anglicus etsi parum
fida omnia, hoc declarant sacerdotis Britanni nomen clarum fuisse tam in Anglia
Hiberniaque quam apud continentis Britannos, servatque antiquitus nomen eius mo-
nasterium apud Yenetos ad laevam Blaveti fluvii conditum appellatum Gildas - de-
Ruis; quod vetusta traditione ab ipso se fert esse conditum, abbatum seriem ab
eo ducens. inter sanctos Gildas quando et cur relatus sit, ignoratur; monuit quem
de ea re consului Duchesnius iam in laterculo Anglosaxonico adiuncto ad codicem
martyrologii Hieronymiani Epternacensem (hodie Paris. 10837) saec. YHI ineuntis (cf.
Duchesne lib. pontif. 1 p. 382) ad diem lan. 28 vel potius 29 legi ei Gildae Sapientis
scriptum non manu prima, sed paene aequali. similiter in missab Stowiensi aetatis
supparis inter memorias sacerdotum reperitur nomen Gildae (Warren liturgy and rittial
of the Celtic church Oxon. 1881 p. 240; Duchesne orifjincs du cidtc ehreticn p. 201).
e contrario observavit idem Duchesnius abesse Gildam a martyrologio formae Autis-
siodorensis stabihtae c. a. 590. — Mature admodum Gildae Sapientis nomen fabulis
implicatum est et ficticia gloria veritas de eo obscurata. testatur id inter alios Giraldus
Cambrensis in descriptione Cambriae (scr. a. 1194) sic scribens (1. 2 c. 2 vol. 6 p. 209
ed. Dimoelv) ; 'de Gilda . . . dicunt Britones, quod propter fratrem suum Albaniae prin-
'cipcm, quem rex Arthurus occiderat, offensus haec scripsit. unde libros egregios, quos
'de gestis Arthuri et gentis suae laudibus multos scripserat, audita fratris sui nece
'omnes, ut asserunt, in mare proiecit. cuius rei causa nihil de tanto principe in scriptis
'authenticis reperitur'.
Fabellis missis ubi vera requirimus i), Gildam natione Britannum fuisse, scilicet
Romanum cius provinciae et epistuhi declarat et quae praeterea de eo traduutur. origo
quamquam accuratius non traditur, cuni in epistula diris persequatur quinque reges
Constantinum Damnoniae (c. 28) sive Dumnoniae (cf. Miiller ad Ptolemaeum 2, 5, 2),
1) Quae sequitur expositio non tam niea est quam Ilenrici Zimmer, qui qua est et eruditione et comi-
tate eorum, quae de Gilda tradita habemus, veram auctoritatem me docuit et aetjitis auctoris indicia certa
sagaciter inventa mecum communicavit. in iis quae sequuntur quae ' ' distinxi, ipsi accepta referenda sunt.
idem de Gildae tempore vitaque egit uuper iu Nenuio viudicato p. 100. 286.
DE EXCiniO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 5
(|uap regio ost Coniwall vt Devon : Aurelium Caninum (c. 30) sedis incertae ; Vorti-
porium (c. 1$ I : cf. Zimmer p. S8) Domotarum , id est regionis Pemhrolvo ; Cuneglasum
(c. 32; cf. /immer p. 307) sedis incertae: Maglocunum (c. 33; cf. Zimmer 1. c.) insulae
sine dubio Monao, id est Anglesey, apparet habitavisse eum in partibus Angliae
occidentalibus eo tempore, ut ex parte hodie quoque, Brittonum. natum eum esse
saeculo quinto exennte vel incipiente sexto, certe ante a. 504 infra declarabitur. iu-
voncm Gildam iter fecisso in Hiberniam vita altera (c. 5) refert adsentiturque prior
('. 10 00 quod Gildam ait iuvisisse ibi sanctam Brigitam defunctam a. r)21; quae testi-
monia auctoritate magis carent quam probabilitate, nam saeculo sexto septimoque Zim-
merus observat clericis Angbcis Hibernisque in usu fuisse, ut ex altera insula in alteram
se transferreut. praeterea quid priore vitae parte egerit ignoratur. — Epistulam quam
odimus scripsit dogens in Britannia ante a. 547; nam Maglocunus rex modo nominatus,
in quom tamquam vivum otiamtum invehit c. 33, eo anno obiit testibus cum auualibus
Cambriae ad a. CIII = p. Chr. 547: mortalitas magna, in qtia pausat Mailcun rex
Gucnedotac tum vita sancti Tehavi Landavensis archiepiscopi (p. 101 Hbri Landavensis,
de quo infra dixi p. 23), secundum quam pestis flava . . . traxit Mailconum regem
Gtcenedociae. cam epistulam cum Gildas scripserit habens annos XLIV mensem I
(p. 40, 19) natus sit necesse est, ut supra diximus, ante a. 504. quod alio loco (p. 25, 7)
ait post duorum lustrorum silentium tandem aliquando in querelas se prorumpere, in-
tellegendimi erit de auctoris ipsius aetate, scilicet propter aetatem potuisse se iam ante
decem annos eiusmodi libellum edere, sed per decennium integrum querelas se suppres-
sisse. — De itinere Gildae ex Britanuia Romam num vita prior (c. 13) vera tradiderit,
dubium est '). secundum eandem redux Roma remansit in regione Aremoricana condens
ibi, ut supra diximus, monasterium ab ipso nominatum. hoc recte referri et exegisse
Gildam vitac annos extromos iu regione ea phira sunt quae fidem faciant. 'Conomerus
'tyrannus, de cuius cum Gilda commercio vita agit c. 20, Chonomor (sic Gregorius Turo-
'nensis hist. Francorum 4, 4) sive Chonoober (sic idem hist. 4, 20)'') est comes Britan-
'norum, qui Macliavmn quendam contra fratrem eius comitem alterum Britannorum
'Channonem tutatus est, deinde adiuvit Chramnum fiUum contra patrem^ Chlotacharium
'et a. 560 ab hoc una cum Chramno victus est et occisus teste Gregorio hist. 4, 20.
'item "Werocus Vcnetensium comes, cuius simul meminit vita eadem (c. 20. 21), Warocus
'est Macliavi supra dicti filius, et ipse comes Britannorum nominatus per haec tempora
'ab eodem Gregorio aliquoties (hist. 4, 16. 5, 26. 9, 18. 10, 9; glor. mart. 60). ut Gildae
'biographus comites hos duos memorat ad saeculi sexti partem posteriorem pertinentes,
'ita qui vitas scripserunt clericorum aequalium, item Gildae meminerunt. scilicet cum Oudo-
'ceo Landavensi archiepiscopo post Dubricium et Teilonem in vita eius (lib. Landavens.
'p. 131) dicitur convenisse tnr bonus et iustus et totius Britanniae historiographus Gildas
'■Sainens, tit in historiis nominatur, qui co tempore conversahatur in insula Echni duccns
'■anchoritalem vitam. iteni in vita sancti Ututi (Rees livcs of thc Camhro - British saints
'p. 1 67) dicuntur ad Iltutum contulisse se scholares plurimi, quorum de numero quattuor,
'■istc Samson videlicet, Faidinus, Gildas et Devi (= David) .studcbant. similiter in vita
'Pauhni eius vel potius Pauli Aureliani (vide infra p. 23), quae scripta est a. 884,
'uua cum eo Iltuti scholam frequentasse dicuntur sanctus Devius et sanctus Samson
'et sanctus Gyldas. testimonia haec ex vitis clericorum desumpta ut per se parum
1) Errore Wasserschlcben {irische Kanoneneammlung cd. 1874 p. VI) ait in vita sancti Frediani (apud
Colganum acta sanct. Hiberniae I. p. (5.38) narrari papam Pelagiimi (5.56—561) corpus canonum donum
dedisso Gildae; agitur ibi de canonibus sancti Fridiani. 2) 'Litterae duae h et m mediae intor v.icales
'duas in dialectis ('elticis recentioribus ita confunduntur, ut utri(jue substituatur w. ita tit Arboric- et Ar-
'moric- pariter pronuntiantur Arworic-, liic videnms iam exeunte saeculo sexto Chonoher et Chonomor apud
"Britannos idem souuisse'.
6 CtILDAE sapientis
'certa sunt, ita cnnsentientia veliquis aliquod momentuni Imbent ad aetatem Gildae
■stabiliendam.
'Meliore auctoritate utimur de itinere a Gilda pauUo ante obitum suscepto in
'Hiberniam et de obitu ipso. scilicet annales Cambriae (mon. hist. Brit. l p. 830) in
'recensione adaucta adscribunt ad a. CXXI = p. Chr. 565 (aeram enim ducunt ab a. p.
'Chr. 444): navigatio Gildae iri Hibernia, item in textu primitivo ad a. CXXVI =
'p. Chr. 570: Gildas obiit^). annales eos quamquam infra videbimus non carere indica-
'tionibus ficticiis, hi loci eorum ut ipsa simplicitate commendantur, ita alter confirniatur
'testimonio annalium Ulsterensium (ed. Hennessy Dubhni 1S87 vol. 1 p. 62), quos con-
'stat non solum non pendere a Cambricis, sed a ficticiis quae in his 'reperiuntur narra-
'tionibus immunes esse et rerum gestarum per Hiberniam mediam et septentrionalem
'vicinamque Britanniam memoriam recte servavisse ^) : anno domini CCCCCLXIX ....
'■Gillas obiit. annorum numeratio in his annalibus cum ad saec. X extremum a vera
'uno anno detracto diiferre soleat, annus hic 569 recte aequiparatur anno in Cambricis
'annalibus tradito quingentesimo septuagesimo. — Ilaec ut per se firma sunt, ita accedit
•vitae prioris locus his admissis optime illustratus. scilicet quae c. 11. 12 narrantur de
'itinere a Gilda suscepto ad Ainmericum regem ■pcr totam Hiberniam, cum parum con-
'veniant sacerdoti iuveni, optime quadrant in iter illud testibus annalibus Cambricis a
'Gilda quinquennio ante obitum factum in Hiberniam, quoniam secundum annales de
•quibus raodo diximus Ulsterenses annis 565 — 568 (secundum annales qui dicuntur
'quattuor magistrorimi 564 — 567) per universam insulam regnavit rex Ainmire (gen.
^Ainmerech) , quo nomine adniodum raro neque inter reges Hiberniae praeterea re-
'deunte huuc ipsum a biographo significari iam nemo dubitabit'.
GikUe videmus notimi fuisse Vergilium, cuius versus citat p. 30, 11. 34, 15. 40, 10
non accurate et sine dubio memoriter, item ni fallor luvenalem (nam epimenia p. 39, 7
videntur sumpta ex eius sat. 7, 120) et Persium vel Martialem (ex altere utro venit
opinor catusta p. 39, 2. 84, 29) et Claudianum ; inde enim, quod apud Claudianum Tethys
passim pro oceano usurpatur (cf. in ed. Birtii indicem p. 458), vallem Tethycam vel,
ubi libros sequimur, Tithicam p. 35,9 Gildas formavit (Ziramer Nenn. p. 316 seq.). com-
parari potenmt milites dicti stigmata p. 32, 2. 34, 20 fortasse propter notam consue-
tudinem punctorum (C. Th. 10,22,4). item novit Gildas Hiei-onymi de scriptoribus
ecclesiasticis libellum et epistularum syllogen, quae tacite compilat p. 29, 12. mire sane
laudat Philonem, cuius quod afFei't p. 36, 10 dictum Wendlandius Philonis editor futurus
a me interrogatus negat reperiri in scriptis eius quae habemus Latine versa; subesse
posse locum vitae Moysis 1,31 p. 108 Mangey, sed eius tractatus Latinam versionem
nullam hodie certc superesse. ex glossariis auctorem rariora quaedam adsumpsisse,
quasi non sinc eo adiumento satis obscure loqui posset, suadet vocabulum ambrones
p. 34, 1 (cf. Festus ep. p. 17), cum interpolatoris esse videantur tautones p. 34, 15 (cf.
Ducange s. v.). — Longe maxima pars epistulae ad verbum descripta est ex scripturis
sacris, neque ea contemnenda. nam ut dudum viderunt viri docti, Gildas in parte
librorum adhibuit versioneni Hieronymianam, in parte alia diversam ab ea, servans inde
1) 'Ideni redit !u annalibus fide dignis Tigernaclii Clonmacnoisonsis (f 1088) : Crillas quievil (Skene
'chro7dcles of the Picls und Scots p. 67) et in Innisfallensibus compilatis a. 1'205: quies Oilldais episcojms [sic]
'(Skene 1. c. p. 167) : annus in neutris enuntiatur'. 2) 'Textus nobis servatus compilatus est ox recen-
'Monibus dual)us easdeni fere res tradeutibus adscriptis ad singulas epocliis quae seuis septenisve annis ditler-
'rent, saepe praeterea praemissis verbis: secundum alium libruin similibusve (vide quae de ea re exposita
'sunt in commentario iuserto actis minoribus academiae Berolinensis a. 1891 p. 281). id hic qnoque evenit;
'nam post adnotationem supi-a relatam ad a. 569 eadem fere redeunt ad a. 576, in liis: "] (JiUas'.
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 7
non pauca, quac alibi fnistra quaeras. Robertus Bensley iu commentario (thc missiiig frag-
ment of tlie lutin translation of tlic ftnirth booh of Esra. Cambridgc 1875. 4) p. 36 obser-
vavit in Esdrac Latine facti libro quarto, quem servaverunt duo tantummodo libri saeculi
noni, Sangcrmanensis hodie Parisinus n. 11504. 11505 et Corbeiensis hodie Ambianensis
n. 10, textum a Gilda ndhibitum propius ad Corbeiensem accedere. in antiquis scriptis
ecclesiae Britannicae ct maxime apud Gildam quae adsunt sumpta ex scripturis sacris
composita ct cum vulgata versionc comparata reperiuutur apud Iladdan et Stubbs councils
vol. 1 p. 170 — 180 agiturque ibideni p. 181 de exemplari bibliorum adhibito a Gilda.
Res per Britanniam gestas quod ait auctor c. 4 narrare sc deficientibus scripturis
patriis cx transmarina rclatione ^), eiusmodi librum quem evolverit huius epistulae causa
ego repperi nullum. sanc in ipso libri principio Britanniae insulae longitudinem et lati-
tudinem ita refert, ut refcruntur apud Orosium. item Hieronymi chronica adhibuit ad c. 8
indidemquc videtur sunipsissc quod significat persecutionem Diocletianam fuisse novennem
(c. '.); cf. c. 12: hilustro non expleto)., nam annos eius Hieronymus ita nuraerat, ut id
inde Gildas efficere potucrit, cum Rufinus (8, 18) eam faciat decennem. Rufini historiam
ecclesiasticam quamquara norainatim non adlegat, sumpsit inde quae adfert c. 74 ex
Ignatii ad Romanos epistula et c. 75 quae sequuntur de Polycarpo et Basilio: etiam
Nicolai et Novati nomina c. 67 ad cundem auctorem redeunt. at in rebus uarrandis
neque Orosiuni neque Hieronynuim nec Rufinum secutus est nequc omnino, ni fallor, cer-
tum auctorcm ullum, sed memoriter quae retineret in litteras rcttulit. certc quae habet
de persecutione Christianorum Diocletiana 0.9—12 et de Maximo adversario Gratiani
et Valentiniaui II c. i;5, imbuta tota spiritu Britaunico nullo modo sic ut traduntur ab
auctore transmarino referri potuerunt, quamquam verisimile est priore loco eum imi-
tatum esse Rufinum sic scribentem 8, l : ecclcsiae dei . . . subversae sunt fnndamentis,
divinae vero scripturac in mcdio pJatcaram igni crcmufac sant, deindc exponentera de
martyi-ibus secuuduni provincias. sed Britanniae Rufinus non raeminit nec credibile est
quae de martyribus Britannis Gildas scribit sub Constantii imperio evenisse. Maximum
illum aliunde constat a Britannia profectum per GalHas et Hispanias et per Italiam
quoque agnitura esse , dominatus sedem posuisse Treveris, Gratiannm interfecisse,
Valentinianum Roraa expulisse, interfectum esse ad Aquileiam, ut quae de eo Gildas
uarrat vera sint omnia; sed ita coniuncta haec nusquam praeterea reperiuntur. pergit
Gildas copiis ita a Maximo abductis insulam a defensoribus vacuara reraausisse et in-
habilem, quae Scottis Pictisque ingruentibus resisteret: Romanos iraperatores insulanis
aliquoties opem tulisse raisso exercitu et manu militari muro facto a mari ad mare
priraum ex cespitibus, deinde ex saxis. tiu-ribus quoque contra piratarura incursiones
in litore constitutis, sed exercitum stabilem ibi eos relinquere uoluissc, ipsum Agitium
ter consulem Britannis expetita auxilia denegasse, itaque hqstes per universam insulam
vagatos incolas stragibus continuis affecisse. haec ut in universura rerum statura in
Britannia qui tura fuit recte repraesentare videntur, sic ut narrantur magis famam incertam
reddunt quam sinceram rerum gestarura narrationem. valla ad septentrionera notum est
facta esse iraperantibus Iladriano et Pio, neque licebit Gildae verba accipere de eorum
murorum non aedificatione, sed restitutione. ad Honoriuni usque Roraanorura exer-
citura mansisse in Britannia, tum primum incolas insulae a Roraanis contra Germano-
rum incursiones parum defensos ab imperio recessisse auctor cst Zosimus (6, 5, 3).
Agitius ille ter consul sine dubio Aetius cst, a quo inter a. 446, quo tcrtium fasces
gcssit, et 454, quo obiit, Britannos auxilia petivissc ut aliunde non est testatum, ita pcr
se probabile, poteritque recte coniungi tam cum narratione chronicorum Gallicorum c. 126
1) Hoc euini siue dubio sigiiificat sequi se auctores nou Biitauuicos , necrecte verba interpretati suut
qui iude efteceruut Gildam scripsisse in regione Aremoricana.
g GILDAE SAPIENTIS
(vol. I p. 650) ad a. c. 441/2: BrUtanniac usqm ad hoc tempus variis cladibus eventibus-
quc laceratae in dicionem Saammm rcdiguntur quam cum migrationo Britannorum in
Galliam anno 461 anteriorem (Zeuss die Deutschen p. 576), ad quam ipse Gildas ad-
ludit (c. 4: monimenta . . civitm e.vilii classe longius deportata; c. 25: alii transnuirinas
petebant regiones). ipse quo anno Saxones in Britanniam advenerint non enuntiat, nam
oraculum quod refert c. 23 futurum esse, ut per annos trecentos Saxones Britanniam
insiderent, centum vero quinquaginta annis cam saepius vastarent, hoc soluni dechirat
Brittones de liberanda patria desperavisse nequc ad calculos voeari debet. sed videndum
est de loco conchimato numerationem certe aliquam annorum continente, quo concludit
fere narrationem de proeliis inter Britannos et Saxones factis c. 26 : '■nunc cives nunc
hostes vincebant usque ad annum 'obsessionis Badonici montis novissimaeque ferme de
'■furciferis non minimae straf/is quique quadragesimus quartus ut novi orditur annus
'■mensc iam uno emenso qui et meae imtivitatis est." quae verba sic scripta in libris
nostris Beda h. eccl. 1, 16 ita reddidit: 'ex eo temj^ore nunc cives nunc hostes vincebant
'■usque ad annum obsessionis Badonici montis, quando non minimas eisdem hostibus strages
'■dahant, quadragesimo circiter et quarto anno adventus eorum in Britanniam\ unde
Arthur de la Borderie (Gaidoz revue celtique vol. 6 a. 1883/5 p. 1 seq.) verba Gildae
corrupta iudicans ante ut noui inseri iussit udventus eoruni in Britanniam. mihi quoque
quae libri habent parum sana videntur, cum commodam interpretationem nullam ad-
mittant neque tauta sit scriptoris infantia, ut plane balbutiat. emendatio ut ratione pro-
cedat, duo tenenda sunt, primum verba ut noni sensu carere, deinde annum qui ordi-
tur mense iam tmo rmenso esse non posse nisi praesentem. iiaec ubi tenemus, fortasse
sic licebit tradita refingere : quique quadragesimus quartus [est ab eo quij orditur annus
mense iam uno emenso, qui et meae nativitatis est. ita Gildas ait scribere se anno
ab obsessione montis Badonici itemque a nativitate sua quadragesimo quarto, et con-
venit, quod in lemmate posuit cogitans de obsessione illa: de postrema patriac victoria,
qtiae tcmporibus nostris dei nutu donata est. Bedam autem statuemus locum Gildae ita
legisse, ut eum legimus nos, et cum intellegi non posset, eum libere ad aeram eam
aptasse, quam alibi quoque sequitur.
Quod si haec recte explanavimus et item recte cum Zimmero Gildam posuimus
natum esse paucis annis ante a. 504, epistulam dictasse annis non multis ante 547, preces
ad Aetium directae, de quibus agitur c. 20, et Saxonum occupatio Britannica, quae refertur
c. 23, secundum auctores veros in idem fere tempus, id est in a. c. 450 incidunt. pertur-
bata igitur est Gildana narratio preces illas factas esse propter solas incursiones Hiber-
norum Pictorumque (c. 21), secuta esse iis domum reversis tempora luxuriae (c. 21), deinde
cum aquilonales gentes reditum minarentur, contra eos advocatos esse Saxones (c. 23).
perturbatio aut excusatur aut certe explicatur eo, quod insulae occupatio Saxonica relata
videtur esse ibi, ubi narrandus fuit primus Saxouum in insulam adventus, quos constat
dudum litora Britanniae infestavisse antequam eara occupareut. ipsum oraculum supra rela-
tum videtur invasiones per annos centum et quinquaginta annos continuatas distinxisse ab
occupatione trium saeculorum et postea demum cum utrunique confunderetur, ad pertur-
bationem eam celandam membra duo perperam inversa esse. regis eius, qui contra gentes
aquilonales Saxones primum advocavit, Gildas nomen non videtur posuisse, posuit Gildam
expilans historiae Britannicae scriptor, ut infra ubi eam edemus demonstrabitur, unde
Vortigerni nomen in Bcdanam historiam transiit et ex Bedanis in Gildae libros inter-
polatos. Saxones ita Britannis opitulati eorumque tamquam mercennarii facti postquam
tnulto tempore annonas acceperunt (c. 23 fin.), coeperunt Britannos opprimere statusque
insulac ita conturbari. nam quamquam ait auctor praedones domum recessisse (c. 26),
aperte id non pcrtinet ad gentem universam, scd ad catervas pro re in patriam reversas
aliis subeuntibus. hunc rerum statum probabilc est obtinuisse secunda parte saeculi quinti.
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 9
memoratur deinde Ambrosii Auicliaiii duciti IvonuinDruui UritauMiai' iiniviiuiae civiuni
victoria de barbaris magna, quam reportatam esse aliquautum ante quam Gilda scripsit
iudc efticitur, quod is verba facit de Aureliani subole degenerata. post certamina plura
eventu facta (nunc cires mmc hosfcs vincchant) victoria altera cum obsessione montis vario
Badonici (qui ubi fuerit, ignoratur) coniuncta incerto rcrum statui finem imposuit, nam
auctor scribcre se ait temporibus ti-anquillis. proelium Badonicum, si vera sunt supra
cxposita, factum est antc amu)s XLIV quam scripsit Gildas, id est anno circiter .500.
tam victoriam paratam quain pacem secutam patet accipiendam essc cum aliquo tem-
peramento; Saxones nequc expulsi tum sunt dc insula neque hoc significare voluit
Gildas, sed ab insulae regione ea, de qua Gildas potissimum cogitavit, Brittones Romani
barbaros per aliquod tempus arcuerunt. de ipsa victoria Badonica quae posteriores
narrant, sumpserunt a Gilda. Bedam cum modo viderimus eam adscribere ad annum
XLIIII post adventum Saxonum ab ipso collocatum a. c. 45(t (dicimus de eo anno in
praefatione ad clironica Bedana), verba auctoris temere interpolavit, sed annus, ad quem
ita pervenit, incidit fere in ipsuni illum vere Gildanuni. annales Cambriae quod ad-
scribimt ad annum suum LXXII sive p. Chr. 5 16: hcllum Badonis, in qm Aiihur ^wr-
tavit crticem clomini nostri Icsu (Hmsti fribtis diebtis cf trihiis nocfihus in humeros suos
et Briftoncs victores fuerunt '), ut ipsum excerptum est ex historiae Brittonum fabulosae
c. 56. ita epochae quoque iure diffidemus quamquam nc ea quideni multmu distat a
vera ab Gilda indicata. — Sui temporis statmu insulae Gildas talem fere adumbrat, qualem
significat Procopius bell. Yand. 1 , 2 relata Britanniae defectione a Romana dominatione
sub Honorio: BQeTraviav ^itvroi ' Po)ua'iOL avavEioaaa9ai ov'/.hi 1'gxov, ulX ovaa v7to
rvQavvoig mr ahov t^ieve, quocum recte componetiu- quod ait Gregorius hist. 4,4 de
condicione regionis Aremoricanae : sempcr Brittani suh Francorum potestatem post obittim
rcijis Ghhdovcchi ( f 511) fucrunt ct cnmites, non rcijcs appellnfi siinf. ita apud Gildam
in insulae partibus, quas obtinent Brittones, imperant 'reges" plures , quorum, ut supra
vidimus, quinque nominatim excitat: Saxonum sui temporis regem nullum nominat,
quoniam per ea tempora bella inter eos Romanosque quieverunt. partes eae quod
regibus oboediunt, non impedit, quominus auctori visae siut compfehendi imperio
Romano. immo id ipsum ex Gildae epistula certa ratione efficietur et ea quamquam
rerum gestanim memoriam non magnopere auget, nihilominus statum insulae post de-
ductum inde Romamun exercitum vivide depingit, unicus liber omnino qui eius saeculi
coudicionem insulae publicam aliqua luce illustret. scribere se Romanum civem civibus
Romanis Gildas enuntiat locis duobus, primum p. 38, 20, ubi barbarum nationem ait in
Britanniam appulisse frihus, nf llngua eius exprimifur, cyulis, nosfra lotigis navibus ; nam
quamquam monuerimt periti Hnguae Cambricae in ea quoque praeter curtic vocabulum
alterum long de nave usurpari, quod adiectum est tuxvibus eam nostrae linguae interpreta-
tionem exckidit et id ipsum declarat auctorem hoc loco sibi proposuisse, quod facit altero
p. 44, 5 vocabulum Cuneglasum explicans addita interpretatione Romana lingua. eadem
ratione quem vindicem Britanniae a transmarinis gentibus praedicatAmbrosium Aurelianum
appellat Romanae gentis virum p. 56, 12, respiciens omnino originem eius ipso nomine
indicatam, sed nequaquam ita eum distinguens a civibus quos ait insuhmis. confirmat
quod posuimus libelli tenor et indoles universa. scriptori quamquam Britanuia jMtria
1) Cf. Zimmer Nenu. viiul. p. 100. hiuc peudeut receutiores, ut Willelmus Malmesburieusis (f c. a.
1142) in antiquitatibus Glastoniensis ecclesiae (p. .300 ed. Gale) : Gildas neque hm.Uns neque infacetus J.lstori-
eus, cui BrHanni debent, oi quid nolitiae inter ceteras ;,entes habent, multum annorum ibt (Glastomae) exegtt
loci sancHtate captus, ibique nnno domini DXII de medio factus in velustu ecclesia ante altare est sepultus,
confundens anuum victoriae Badonicae et obitus GUdae. diverse Kadulfus de Doceto (f a. 1202) in 'cata-
logo vlrorum illustrium' (MG. SS. "J?, 257): Gilda Brilonum jesta Jlebili sermone descnjmt anno mcarnalioms
DLXXXI.
CHRONICA III.
10 GILDAE SAPIENTIS
est {patrkie vlctoria p. 28, (i et alibi passiin), eo vocabulo secundum eius saeculi
consuetudinem Romani imperii civis provinciam suam significat. dominationem violentam
Romanorum (p. 30, 16) cum iisdem coloribus pingat atque Brittonum ignaviam (p. 30, 8.
35, 15) repreliensor acerbus et ut ipse ait querulus, nihilominus proponit sibi insulae
vices narrare temporibus imperatorum Bomanorum p. 29, 18 et Britanniam agnoscit factam
esse Momaniam ]). 30, 19 eamque queritur ingratam fuisse non raro transmarinis regihus
p. 29, 4 ct tyrannis opponit imperatores hyiiimus p. 33, 6, desciscentes perfidus appellat
p. 30, 14. universa narratio eo vertitur, quod nomenBomanum eo tempore, quo legiones
insulam tutabantur, ut verbis aguitum (p. 32, 27. 34, 6), ita ad )norem legrsque non satis
propagatum (p. 32, 27), post exercitum Komanum, ut auctor narrat, tempore Maximi ad-
versarii Gratiani et Theodosii (p. 33, 2) ex insula deductum, iusta tutela caruit; nam
quamquam Romani invitati ab insulanis spoudentibus in fide se mansuros (p. 33, 16)
bis ad repellcndos hostes redierunt, secunda vice patriue denHntiant amplius se non
esse reversuros (p. 34, 19), id quod deinde ipse summus dux Aetius confirmat
(p. 36,4). hortantur Romani insulanos, ut ipsi libertatem^) totis virihus vindicent
(p. 34, 21), efficitque id post longa ignaviae tempora felici fortuna Ambrosius Aui-elianus
(p. 40, 12). itaque quo tempore Gildas scripsit, desierat quidem insula esse sub im-
peratoribus Romanis praesidibusque ab ipsis missis {rectores p. 30, 6. 33, 10; praepositi
p. 30, 16) et parebat regulis multis, qui auctori dicuntur modo reges vel tyranni
(p. 41, 15: reges habet Britannia, sed tyrannos. 37, 4 cet.), modo rectores (27, 7) et
duces (p. 45, 2), sed cives nihilominus manserunt Romani et co nomine belligerant cum
Scotis Pictisque Saxonibusque gentibus barbaris. ceterum liaec ut ad condicionem civilem
pertinent, ita ad linguae Romanae usum nequaquam transferenda sunt. ipse Gildas illa
sua narratione luculenter indicat ne eo quidem tempore, quo legiones Britanniae prac-
sidebant, morem legesquc Romanas per insulam satis viguisse, multo minus igitur per
saecula posteriora. attamen cum in civitatibus, quae Gildae aetate licet ruinosac tamcn
superfuerunt (p. 28, 13. 39, 17), tum maxime in monasteriis vel ea aetate aliquatenus
Latinae linguae etiam quotidianum usum duravisse crediderim, et omnino linguae cultae
usurpatio tum demum tota toUitur, cum etiam in litteris altera ei substituitur, id quod
in Britannia post saecula demum evenisse nemo ambiget.
Titulus operis qui fuerit, parum constat. codex primarius Cottonianus cum hodie
et principio careat et fine, apographo eius (nobis D) a principio item rautilo subscriptum
sit sic; explicit liber s. Gildae ahhatis et liistoriographi Anglorum et cetera, editio prin-
ceps ad Cottonianum librum potissimum adornata (P) praescribit: incipit prologus Gildae
Sapientis de excidio Biitanniae et conquestu eitisdem ac flebili castigatione in reges pririr
cipes et saccrdotes, subscribit : explicit episfola Gildae Sapicntis, editio altera ad emidem
libiTim diligentius exacta {Q) ipsum libellum repraesentat neque praescriptione addita
neque subscriptione, titulum autem in voluminis indice ita forraavit: Gildae, cui cog-
nomen est Sapientis, de excidio et conquestu Britanniae ac flebili castigatione in reges,
2)rincipes ct sacerdotcs epistola. accedit quod qui Cottonianum codicera integrum vidit
auctor catalogi Cottoniani a. 1 696 ait in eo legi Gildam de excidio Britanniae. in codice
Abrincensi (nobis A) interpolato auctor dicitur quertdus Gilda in operis inscriptione,
praeterea tam in prologi praescriptione quam in operis subscriptione beafus Gilda, opus
in prologi praescriptione liber de gesfis Brifonum, in operis et praescriptione et sub-
scriptione liber de miseriis et praevaricationihus et excidio Britanniae. longe deterioris
1) Sequitur usiim labentis .letatis Koinaunni iinperiiun suh libertatis vocabulu celebrantem. lustinianus
cod. 1, 27: ut Afrlca per nos . . . reciperel tibertalcni. obsequium imperaturi qui deuegant in provinciis quae
fuerunt imperii Komani, omues suut tyrauui.
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. U
notae codex X affcctus interpolationo eadem praescribit pracfationi : imipif prrfafio lihri
i/Hcrull sancti GiMc Sapicnfis dr cxcidio Britannir, dc calamitafihus et prevaricationi-
hus eius civium ac Britonum cxalafionc ct conquestiis ipsius contra reges, jirinci^Jcs et
sacerdotes, deinde post capitum indicem ipsi operi: incijnt liber querulus sancti Gylde
Sapienfis de cxcidio Britanniac, de calamitatihus et prevaricationibus eius civimn, de
cxnlationc Britonum et dnris oppressionihus corum et quam dolose Romani eos sihi
suhrycrinf cf quam hcUicose ijisi diufius resfiferinf ct quomodo Eomani postrrmo cis prae-
positos vectigalcs pracfeccrini , ifa ut non Brifannia, sr.d Roinana insula vocarctur. ef
omnis moncfa auri argcnti et arris imugine Carsaris notarrtur, quo fempore Christus in
mundum vcnerit et quunta pcrsccutio fcmpore Diocletiani cmerserit, quantum martyrum
gloria tunc Britannia effloruerit, qualiter gens Britonum imperatores Romanos attriverit.
in maro-ine adnotatur: loeus, in quo facfus cst hir lihcr, cst Gtiales insula marina tem-
porc Arthuri rcgis, persona Gildac Sapicntis. subscriptum in eodem libro: cxplicit lihcr
Gilde Sapientis de cxcidio Britanniae ct Britonum exulacione. Historiam Gytdc Cor-
mac sic pcrlcge scriptam \ doctoris dlgitis sensu cultuquc rcdactam \ hcc tcnues superat
multos carpitque superhos adiecta in margine hodie mutilo adnotatione hac : [fejclt nan-
que ipse Gilda [libjrum magnum de regibus [Brijfomim et de 2>rcUis eormn, [scd qjuia
infuperavit eos mulffumj in illo libro, incende[rujnt ipsl lihrmn illum. equidem tituhmi
formavi ad editiones Cottoniammi Hbrum repraesentantes, potuitque a titulo eo et inter-
polata recensio Abrincensis proficisci et Cormac ille nescio qui ') ampullarum suarum
stamina sumere. consentit item aUquatenus in historia Anglorum 1, 22 Beda Britannorum
memorans scclcrum facfa, quar hlstoricus corum Gildus (sic hbri) flehlll sermone descrlhii,
item qui infra adlegabuntur auctores AngUci saec. XII, in his Giraldus Cambrensis
citans Gildae librum 'de excidio Britanniae'. — Quod Gildae Ubellus hodie circum-
fertur bipertitus ita, ut priori parti c. I — 20 inscribatur /</sfo>7'« Glldae, alteri c. 27 — 110
cplstola Glldac, accidit culpa Gahi, quem Stevenson caece secutus est, Petrie (v. praef.
eius p. 62) et Bradshaw (v. p. 21) agnoverunt erravisse, sed iUe errorem toUere non est
ausus, hic UbeUum plenum edere noluit. deceptus est GaUus eo, quod in codice notae
infimae X sohx reperitur pars illa prior ibidemque praefationis primfi verba In hac
rplstiila interpolator ita mutavit, ut fierent In hoc Uhro. evidenter qui codicem eum
exaravit ut prologi extrema ita abiecit partem libri posteriorem ex soUs fere excerptis
sacrac scripturae compilatam eaque tanhim retinuit, quae rerum gestarum curioso aUquam
utiUtatem praebere viderentur. corruimt igitur quae viri docti ficticiae huic operis
divisioni superstruxerunt temptamina ipsa parum probabiha^).
Praeter epistulam, quam edimus, Gildas alia quoque scripsit. commentaiium Gildae
'do paenitentia" servavit codex unus oUm adservatus Fecampi in Normannia, hodie Pari-
sinus n. 3182 saec. X/XI, quo codice quae contineantur enarrat Maassen Quellcn dcs
canon. Reehtsl p. 784: ediderunt inde UbeUum Martene et Durand thes. nov. anecd. 4
(1717) p. 7, Wasserschleben Bussordnungen (Halle 1851) p. 105 ad codicem collatum
a Knustio, Haddan et Stubbs (vel potius Henr. Bradshaw) councils and ecclesiastical
doctiments relating to Great Brifain and Ireland vol. 1 (1869) p. 113. commentariolus
1) 'Cormac uonien cuni ;i sexto sacculo ad uuileciuium in Iliberuia Irequentissimura 1'uerit, a Britau-
'nica autcm lingua abliorrcat, aduotatin c(uo(|ue de loco tcmpore persona consuetudini Hibernorum respoudeat
'(ut vita Patricii eJita in analeetis licillandianis vol. 1 p. 548 ita incipit: lemjnts locus et jiersona requiruntur
'ei sic deinccps narratio forniatur, sefiuunturriue schema idem exordia fere hynmorum Hibcrnicorum'), receusio
'liacc proficisci videtur ab honiiue natiouis Illbernicae, degente tameu secundum glossam ad i>.33, 12 (vide p. 19) iu
"Hritannia septentrionali, scilicet in Scotia quae tum dicebatur formata ex foederatione Hibernorum Pictorumquc'.
II. Zinimcr. 2) Zimmero (Nenu. p. 101 seq.) visa est Gildaui libri bipertitio adscendere ad saeculum VIU et
liistoria Uritanuica eo tcnipore Ita cocpta esse scribi, ut partcm priorem Gildauam historicam continuaret.
at bipertitioucm llbri omnes ignorant, nam ue pessimus quidem ille X librum divisit, sed breviavil , neque
temcrariuni ccimmuntuni editoris septinii deciral saecull rcforrl potcrit ad saeculum octavum.
2»
12 GILDAE SAPIENTIS
oum vere a Gilda nostro proficisci videatur, nos eiim iiifra p. 89 repetivimus secundura
editionem Wasserschlebenianam. at in eodem codice qui reperiuntur canones synodorum
Britannicarum recte opinor contra Bradshawium Wasserschleben [ii-ischc Kanonensamm-
lung ed. a. 1SS5 p. LXXIII) Gildae ibi adscribi negavit.
Praeterea extiterunt collectanea ampla argumenti ecclesiastici sub nomine Gildae,
quo item verisimile est significax-i scriptorem epistulae quam habemus. codex Cantabri-
giensis collegii corporis Christi saec. IX/X, de quo cgit plene Wasserschleben [irische
Kanonensammhintj ed. a. 1 885 p. XXII seq.), p. 48 — 59 excerpta continet titulo nullo,
sed ut singulis locis praemittatur dicif friJdas vel Gildas ait. praeterea unum locum (infra
p. SS fr. YIII) eadem collectanea (p. 34) inter alia excerpta sub eiusdem auctoris nomine
posuerunt. iisdem collectaneis usus est is qui saec. VII exeunte vel incipiente VIII
(certe inter scripta quae adhibuit recentissimum est paenitentiale Theodori archiepiscopi
Cantuariensis defuncti a. 690) canonum syllogen composuit liodie notam sub nomine
Hibernicae editam a Wasserschlebeno a. 1874 et denuo a. 1885. Gildae quae ibi
attribuuntnr cum pleraque redeant pleniora in collectaneis Cantabrigiensibus, de reliquis
(p. 89 fr. IX — XI) dubitari potest, utrum qui composuit Gildana adhibuerit pleniora
an in inscriptionibus erratum sit vel interpolatio admissa, id quod passim in sylloge ea
praeterea usu venit certe fragmentum quod extremo loco (XI) posuimus sic ut ibi
legitur non magis ost Gildae quam id quod sequitur Patricii (cf. Wasserschleben in
praef. p. L). ceterum sylloge non solum locis non paucis eraendatius scripta est quam
simt excerpta ilia Gildana, sed quod fr. nostri III praescriptio Gildas in epistolis suis
significat ordinatorem usum esse epistulis Gildae deperditis, eo confirmatur quod teste
Columba abbate (infra p. 21) iuris ecclesiastici quaestionibus a Finniano abbate pro-
positis Gildas 'elegantissime rescripsit'. de codicibus, qui syllogen Hibernicam serva-
runt, conferenda est editoris praefatio ; eminent inter cos Parisinus n. 1 "202 1 olim Sanger-
manensis saec. VIII: Sangallensis n. 243 saec. IX: Bodleianus Hattonianus n. 42 saec. X
syllogen habens ita auctiorem, ut etiam Gildana quaedam hic primum compareant; Ro-
manus Vallicellianus A 18 saec. X auctus similiter et eo quoque nomine notabiUs, quod
auctores Ilibernici duo in reliquis libris nominati Patricius et Gilda hic facti sunt
Paterius et Gelasius. pseudogelasiana excerpta liaec in corpora canonum posteriora
multa transierunt. Gildanorum horum examinatio etsi iuris canonici peritis relinquenda
est, editioni nostrae epistulae Gildanae subiecimus collectanea codicis Cantabrigiensis
quaeque praeterea sub Gildae nomine in corporibus iuris canonici inventa composuit
diligenter Henricus Bradshaw (apud Hatton et Stubbs councils I p. 108 — 113), maxime
ut Gildana tractantes comparare possint sermonis proprietatem et sacrae scriptm-ae
formam. differunt certe in loco 2. Timoth. 3, 1 — 5 adlato tam in epistula c. 104 quam
in fragmento III sic ut subscripsi.
EP. in novissimis diebus instabunt tempora periculosa
FR. de novissimis diebus. instabunt tempora pessima
EP. erunt enim homines semet ipsos amantes
FR. et erunt Iiomines sui amatores
EP. cupidi elati superbi blasphemi parentibus inoboedientes
FR. avari adrogantes superbi blasphemi parentibus inoboedientes
EP. ingrati scelesti sine adfectione
FR. ingrati inpuri sine adfectione sine pace accussatores
EP. incontinentes inmites sine benignitate proditores protervi
PR. intemperantes crudeles odio habentes bonum proditores temerari
EP. tumidi voluptatum amatores magis quam dci
FR. inflati voluntatum amatores magis quam dei
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 13
EP. habentes quidem speciem pietatis, virtutem autcm eius abnegantes
FR. habentes formam pietatis et virtutem eius abnegantes
Indc num colligendum sit auctorem utriusquo operis non esse eundem diiudicabunt
rerum pcriti.
Precationem lorica pro morbis a corporis partibus singulis arcendis propositam in
codice Coloniensi n. lOfi cum subscriptione cxplicit lii/mnns qucm Lnthacan Scotigencs
fecif, in codice Hibernico Lcahhar Jhcac sub praescriptiono luxc; CtUIus hanc loricam
fccif .... iMifdJcend mac Bnith Bannaiti venit ah cn. in insulam Hiberniam transfidit
Zimmer (in Nennio vindicato p. 299. 337) nuper edidit denuo recognitam, iudicans eam
scriptam esse a Gilda nostro, deinde a Lathacane illo erudito Hibernico defuncto a. G(Jl
in Hiberniam allatani, emendans scilicet in praescriptis illis inventam pro venit. mihi neque
omendatio probatur neque inde, quod precatio illa mortalitatis mentionem facit, annales
autem Britanniae per tempora Lathacanis obitu anteriora sohus mortahtatis quae Gildae
tempore evenit memoriam servarunt, de tempore quicquam videtur effici, neque hymnus
recte convenire Gildae nostro propter sermonis insignem diversitatem, quam Zimmer ut
non ignoravit ( v. p. 323), ita non recte aestimavit. nam hymnus venit ex schola ea, quae
intrusis in Latinam Unguam verbis Graecis et Hebraicis incoudita et supra omnem bar-
bariem barbara doctrina, ad quam quod accedat, Gilda noster non habet. hoc sohun
concedere possis eius scholae eruditos Giidae epistnlam lectitasse et Tcthycam vcdlcm
(supra p. 6) inde suo tliosauro intulisse, locutionem licet suis deliciis inferiorem , ita et
ipsam obscuram et perversam.')
Historia Brittonum fabulosa ut aliis, ita praesertim Gildae passim in libris tribuitur
temere omnino, qua de re infra ad eam exponemus. praeteriri potuerunt, quae Gal-
fredus Monumetensis sub Gildae vocabulo adlegat tam ex historia illa deprompta quam
aha ab ipso conficta (vide infra p. 23), itom carmeu de victoriis regum Britanniae ser-
vatum in cod. Cottoniano lul. D. XI Gildae adscriptum aliacque fraudes recentiores.
Gildam iure ait auctor saeculi XII infra p. 23 citatus Willelmus raro transcriptum
esse; codices libelh non solum extant admodum pauci, sed praeter Bedae excerpta et
codicem Abriucensem interpolatum scripta editaque exemplaria omnia redeuut fere
ad unum codicem Londiniensem Cottonianum, dc quo iam dicendum est.
Codex musoi Britaunici Cottonianus Yitell. A. VI scriptus saec. XI, aliquando (nam C
codicum duorum a losseUno adhibitorum hunc esse antiquiorem in eo quae continebantur
confirmant) Augustinorum Cantuarensium , deinde ex dono Guilelmi Camdeni factus
Cottoni, secundum Smitliii catalogum manuscriptorum librorum bibliothecae Cottoniae
(Oxonii 1696 p. 81) liaec continuit; 'I. hynmus ad b. Mariam virginem etc. 2. Gildas de
'excidio Britanniae; hber charactere affini Saxonico exaratus. 3. hymnus ad Theodorum
'archipraesulem et abbatem Adrianum ad finem paginarum praefationis. 4. hymnus ad
'S. Augustinum Cantiuariensem in fine bbri. hymni omnes notis musicalibus insigniti'.
fohorum codex tum fuit 72 (secundum schedas musei Britannici); iam damnum gravissi-
raum passo eo in iucendio a. 1731 eorum hodie non supersunt nisi 37 ad Gildam perti-
nentia omnia, sicut margo editionis nostrae declarat. quorum etsi f. 26 totum evanuit,
reliqua multis locis mutilata sunt aut obscurata et ita comparata, ut ea tautum quae diserte
ex codice atferuntur praestari possint neque ex silentio apparatus nostri de lectione
iudicari, nihilominus de libri iudole in universum constat post longum et laboriosum
foliorum eorum examen a me iustitutum adiutore perito et strenuo Eduardo Thompson
rausei Britannici praefecto. — Compendia in codice offenduntur inter alia haec;
1) Quod iiarraiit Iliberuici saeculo VII regciii Senchan Torpeist ad Aremoricos misisse, qui carmina
antiqua ad volumen Cuilmenn conficiendum ab 'illo sapiente" co deportata inde iu Iliberniam rofen'ent, Zimraer
p. "255 de Gilda Sapiente accipit.
14 GILDAE SAPIENTIS
an = ante nc = nunc i = sed ii = ut
cs = cuius qd e^ ^ = quod sT = super
dc = dicit vel dicunt quo d qm = quoniam srbq (48, 26) = superbisque
1 = inter iis = usque
Codex, qui et dittographias habuit niodo recte emendatas, modo perpcram et hic illic
adnotationes (ita ad 45, 5 imlafa adscriptum est: jja^rti^r/, adempto pro ajwrta prohata,
unde proficiscitur addituni in ed. Q: paJata admissa Id est aperta dclicta), cum et
archet3'pum fuerit eius qui sequitur D et primis duobus editoribus P et Q pro textus fun-
daniento, ubi eo adhuc utimur, plerumque res decisa est ; hoc notanduni quibusdam locis
veram lectionem in hoc libro traditam corruptam esse ab emendatore, quae corruptela
deinde translata est in exempla ex C derivata. ita 34, 2 twnto sinuatis C recte, '
lieet verbis male divulsis (uentos inuatis) ima cum ^X, ubi uento iiivatis habent
C^DQ, uentortmi pJe/nis P\ item 50, 29 asae C^ cum AF recte, corrupte ad se
CWQ.
D Cantabrigiensis bibliothecae publicae codex Dd. I. 17 scriptus c. a. 1400, ali-
quando, ut infra videbimus, coenobii Glastoniensis , losselini autem aetate adservatus
apud iuris peritum quendam Cantianum, inter opera argumenti historici complura, quae
enumerat catalogus editus vol. 1 p. 1 5, Gildae libellum continet scriptum litteris parum
distinctis (certe n et ti, c et t saepenumero discerni nequeunt) et compendiis ex parte
minus solitis, quorum adnotavi haec:
a' = autem it' et itm it' it'm = item qii = quando
aln = aliquando phois = pharaonis .q. et qi = quasi
dini = diuini phisei = pharisei qi = que
dumo = dummodo pt = potest q' et qd' = quod
.n. = enim qiio et quoino = quomodo
fla = falsa qm = quoniam
Passim codex emendatus est manu secunda, quam losselini esse adseverant periti
Britanni (Haddan and Stubbs councils 1 p. 45). et descriptum eum esse et deinde
emendatum ad codicem modo dictum Cottonianum verisimile est: certe ubicumque de
Cottoniani libri lectione constat, Cantabrigiensis aut eum co consentit aut errat quique
eum correxit, Cottonianam fere lectionem revocavit. itaque utemur lioc libro ad Cot-
tonianum non emendandum, sed supplendum, caute tamen: nam scriptor quamquam a
breviando abstinuit neque graviter Gildana interpolavit, locos sacrae scripturae aliquoties
ad vulgatam emendavit, ut 75, 31 pro poa lavantium ibi est herha fullonum, 85, 9
funiculis pro criniculis. in universum quamquara Cottonianum librum editio Q accuratius
reddit quam codex D, non desunt loci ubi contrarium evenit, ut 79, 34 exstantes im-
munes servant CD, mutat in extante immuni Q.
E Parisinus Lat. 6235 saec. XV, olim domini Burleigh, f. 7 habet 'excerpta ex Gilda'
spectantia ad capita 3 — 12. subicitur; u^eliqua in historia Galfredi Monomotensis et
'aliorum satis apte inseruntur. videtur autem alicubi partibus studuisse, cum esset
'Albanus. ex eodem Gilda in liistoria de Sueyno et Knuctone, quam gratiam scripsit
'ad reginam Emmam'. excerpta, quae in apparatum rettuli, etsi propria uon liabent,
proxime accedunt ad codicem nostrum D nonduni emendatum.
A Abrincensis (Avranches) bibliothecae civicae n. 162 (antea notatus n. 154 et
n. 2890), aliquando (teste Bethmanno, qui ipsum examinavit) monasterii proximi sancti
Michaelis de pei-iculo maris. scriptus saec. XII exeunte, continet praeter Ciceronis de
oratore conimentariorum fragmentum exiguum Victorem Vitensem et lordanis Getica
et Guillelmi Apulensis gesta Roberti Wiscardi (ad quae eum adhibuit Bethmann
MG. SS. 9, 239). quod Camdeno (v. Britannia cius ed. ISOG vol. 1 praef p. CXXXV)
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. I5
narravit Bariiiibas Hrissouius in some mss. in Frunr.e Gildain appclbii-i i|U(Miilum,
fortasse ad iuino lilirum traliciuluin est. post Bctliinannuin in relationo dc itinere
Gallico a. Ib3i)— 1^11 (Archiv S p. m. 384) ct Fclicem Ravaisson (rapporfs sur lcs
hibliotlwques des dcp. de VOuest Parisiis 1841 p. 130) libcr dcscriptus cst in cata-
logis bibliotliccarum Gallicarum publicarum editis a. 1872 vol. 4 p. 513 et a. 1889
vol. 10 p. 79, ubi crrore additur Arthuris de la Borderie cura Gildae libollum ad liunc
codicem cdituin cssc: id cniin intra inceptum stctit. — (Jodex, quem nilhi contulit
describendumve curavit optimus mei operis adiutor Paulus Fridericus Girard Parisinus,
Gildana continct in trcs libros divisa. pracfationi (25, 1 in hae ejnstola ... 28, 5 donata
esi) pracscribitur: incipit prefacio beati GiJde in librum de gestis Britonum; subscribitur:
expUcit prologus. primo libro (p. 28, 6 Britannia .... p. 41, 1 servarunt) praescribitur :
incipif liber (/aernU Gildc de miseriis et prevaricationihtis ct cxcidio (corr. ex excedio)
Brifannic, subscribitur: expUcit Ubcr primus; sccundo (p. 41, l deccdentibus autcm ....
62, 2 conviciorum cautes) praescribitur: incipit secundus, in qtio reges sui temporis
secularcs redarguit Gildas de suis male actibns, subscribitur ; expUcit Uhcr secundtis;
tertio (61, 3 sacerdotcs .... 81, 22 facti estis) praescribitur : incipit fertius, sub-
scribitur: expUcit Uher beati Gilde cle miseriis et prevaricationibtis ct excidio Britannie.
rubricas in partc priore librarius passim in.seruit, primam ad c. 5: dc subiectione Britannic
et imperio ct legibus llomanis, postremam ad c. 32 : item ajiostrofu ad Conoglasum rcgem.,
qui reUctu legitima coniugc eitis gcrmatmm deo sacratam in coniugem dtixif et ad c. 33:
de Maglocoiic rege parricida ct ajiostuta. folio uno lacero facto pagina altera iinper-
fecta, altera sublata c. 14—21 passim hiant. extrema libelli pars inde a p. 81, 22
deest non ipso codice lacero, sed archetypo.
Ruyensis monachus is qui scripsit vitam Gildac supra p. 3 hiudatani sacc. ut
videtur XI mihi non visam nisi in editionibus, affert locos duos ex Gildae epistula de
miseriis ct jirnemricationihus et excidio Britunniue, scilicet p. 28, 13 his denis ... 28 20
fessis (cf. ad 28, 11) et p. 41, 13 enimuero ... 41, 27 despicicntes usus libro tali, qualis
e8t Abrincensis.
Textus codicis Abrincensis Gildanus non plane spernendus est; nam hic illic
Cottonianum aut confirmat aut cmendat aut explct. duobus locis 34, 2. 50, 29 supra
vidimus cum Cottoniani lcctionc priore nialc emendata a manu secunda convenire
Abrincensem. idem contra Cottonianum sequendus fuit intcr aha in his.
59, 17 coraminabitur] A cuin vers. vtdg., cuncta minabitur DQ (deficiunt CP).
61, 31 ad mcnia ueritatis .4, aducrsitatis moenia BQ (dcficiunt GP).
62, 1 uolitcnt conuiciorumj A., ucl alitent conuiuiorum DQ (defieitmt CP).
Item ex Abrincensi explevimus quae deficiunt in codice C indeque pendentibus
libris haec:
46, 20 expetuntur non cuius libet relietae (uide adn.).
53, 5 altitudo populi terrae ct terra interfecta est.
59, 23 populis multis et civitas implota est.
79, 17 sicut ipse hortatur imitatores mei estote inquiens.
Nam quamquam textui interpolato merito in talibus diffidimiis. hacc quae posui-
mus exenipla suspicionem videntur effugcre. quam ob rcm ibi. ubi deficientc arche-
typo C inde ducta exempla 7) ct PQ differunt, id sequcndum est quod consentit
cum A., ut 68, 3 scripsimus non suffusi cum PQ, sed confusi cum DA. — At bona
haec rara et exilia sordibus liliri Abrinccnsis ita obtcguntur. ut vix apparcant. in uni-
versum cnim textus hic non solum multis locis mutilatus est, sed etiam totus inter-
polatus. scilicet qui libellum reccnsuit iure offensus sermone auctoris obscuro et perplexo
16 GILUAE SAPIENTIS
hoc egit, ut euin aliquatenus elucidaret verbis modo transpositis, modo mutatis. item
quibusdam locis, paucis tamen textum auxit adhibita scriptura sacra, ut 73, 10 archetypi
verbis intellecta difficilibus Oseae quae scquebantur substituit, denique in ipso mutili arche-
typi fine 81, 22 Pauli verbis continuatis hiatum cclavit (cf. item 34, 7). ipse inter-
polationis status cum demonstratione non egeat, hoc loco explanandum est, interpola-
tiones codicis Cantabrigiensis X et editionis Polydorianae P quatenus cum Abrincensi
libro conveniant vel nou conveniant. id ut intellegatur, subiecimus locos aliquot ad eam
quaestionem pertinentes.
33, 14 ius. gens igitur Britonum Scottorum Pictorumque impetum non ferens
X solus.
35, 23 perexigui] i), nec perexigui Q, nec pro exigui XP, non . . . per-
exigui A.
36, 3 repellunt] ACDQ cim Bedu, repellunt nos PX.
36, 3 haec] CI)Q, haec oriuntur APX cnm Beda.
36, 19 uastitate] ACDPQ, uastatione Beda et inde o^nnor uastatio est {ortum
ex uastatioe) X.
36, 22 intetyolant locum ex versione vidgata AX.
37. 22 ueterum] CD, ueterum inimicorum X, uetercs inimici (forma loci
inutata) A, ueterum hostium PQ.
38, 12 tyranno] CDPQ, tyranno uortigerno A, tyranno gurthigerno britannorum
duce X adhibito Beda: cum suo rege Vortigerno.
38, 20 omine] CDPQ, secundo omene X, .secundo ut oppinabantur omine A.
39, 21 ac si gelantibus] ac sigilantibus C, ac sigillantibus Dl^, ac semigelanti-
bus A', ac simigelantibus A.
39.23 domorum ruinasj CDPQ, horribiles domorum ruinas ^X
40, 1 1 usque] CDPQ, usquequaque A ciim Beda, ita usquequaque X.
40, 12 qui solus forte Romanae gentis tantae tempestatis collisione (-ni P)
occisis in eadem parontibus purpura nimirum indutis (indutus P)
superfuerat] CDPQ, qui solus fuit comes fidelis fortis ueraxque forte
Romanae gentis qui tantae . . . superfuerat X, qui solus fortis super-
fuerat de Romana gentc occisis pareutibus purpura indutus in eadem
collisione tantae tempestatis A.
40, 15 cessit] CDQ, ex uoto cessit APX.
40, 18 Badonici montis] ACDPQ, Badonici montis qui prope Sabrinum hostium
habetur X.
12, 19 stupes] CDQ, siuc stupes ..-1, saeue stupes P.
45, 5 palata] CDQ, propalata AP.
46, 1 1 neumaque] C^, pneumaque DQ, neuque C^, neque A (forma loci
mutata) P.
49, 5 compleuerat] compleuerit AP.
49, 8 ergo] rogo AP.
19, 1 1 itemquc] itaque AP.
bl, 33 clamoris] cUingoris AP.
62, 1 1 vcrha saepius detrahentes et raro uera dicentes post decidentes ins. AP.
69, 13 domini misericordiam] dei (et domini add. A) nostri {mn. miseri-
cordiam) AP.
79, 7 poenali] DQ, ferah AP.
80, 20 id] DQ, id quod positum est AP.
80, 21 super] Q, supra D, supra fundamentum AP.
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 17
SimilikM' iii ininonbus iiec (aiiien riicile casiii tribuendis passini facit codex
Abrincensis cum editione Polydoriana. ut u(l, 14 atiscifabo — 50, 15 (ilii nahaath
— 57, I conucrlam — 57, 5 calciabnut — 00, 14 rcgibus — 68, 14 bcstiae — 68, 16
compleanfur — 71, 14 nouissimo cet.
Haec qui expendit, intelleget tribus libris intcrpolatis subessc arclietypuni interpolatum
et ipsum, scd modestc, doinde iu singulis interpolationem ex margino fortasse in textum
latius se propagasse. scilicet Cantabrigieusis X qui non pervonit nisi ad p. 41, 14, in
brevi hac operis parte non raro ad A prope accedit. ut qucrnlum. pro flebili libelhim
uterque appellat et 40, 12 uterque ex forte adverbio fortum effecit; interpolatio autem
ei libro propria quatenus prooesserit, et hic locus et 40, 18 determinatio montis Bado-
nici aliaque comphira ostendunt. diversam viam ingressus Polydorus Cottonianum librum
ducem sumens textum proposuit in universum sincerum: at ubi ab eo deflectit, ple-
rumque ad Abrincensem tam prope accedit, ut cum duobus Ubris sc usum esse ipse
scribat, alterum habuisse videatur hodie deperditum interpolatiouis eius, quam Abrin-
censis subiit, prima rudimcnta habentem. uam gemello Abrincensis si usus esset, sine
dubio graviora vitia inde traxisset. — Probabile est interpolatorem eum, ad quem
redeunt insiticia tribus his libris communia, adhibuisse Bedam. historiam eius notam
fuisse ei qui scripsit codiccin X inde intellegitur. quod eam expihivit in indice capitum
texendo; sed cum capitum iuscriptiones hbri A totae differant, id ad interpolationem
primariam non pervenit. at quos supra attulimus locos 36,3. 38, 12. 40, II magis
crediderim interpolatos esse Bedae historia adhibita quam imperfecte traditos esse in
recensione meliore.
Cantabrigiensis bibliothecae publicae codex Ff. I 27 saec. XIII compactus estx
moderante archiepiscopo Parker ex codicibus diversis, pars autem eius, qua continentur
Gildas noster et historia Britauuiae sulj nomine Ncnnii, origine non Durhamcusis est,
ut iudicat Stevenson (praef. ad Nennium p. XVI), sed inscripta libcr sanctc 3Iarie de
Salleia venit (ut ex schedis Bradshawianis monuit Jenkinson) ex abbatia Sawley (prope
Gisburne, Yorkshire) Cisterciensium condita a. 1 13S. codicem tempore Balii fuisse Cauta-
brigiae ad S. Edmundum, nunc esse ibidem apud Benedictinos Galius (^691) testatur.
continet Gildae libellum, ut supra dixi, uon integrum descriptum: prologus auctoris
exhibetur breviatus et abest pars posterior inde a c. 27 tota utpote a rcrum gestarum
memoria aliena. e contrario qui archetypum scripsit (nam ab huius ipsius codicis hln-aru)
haec non videntur addita esse) Cormac quidam, ut supra p. 11 vidimus, et tituhmi
operis subscriptionemque ita amplificavit, ut ibi rettuliraus, adiecta etiam de auctoris
aetate scriptisque aliis fabulosa notitia, et inseruit post praefationem capitum indicem
hunc :
mCIPIVNT CAPITVLA LIBEI SEQVENTIS.
Capitiduni I. Descriptio Britanniae insulae et quod iHa divina statera terrae
totius ponderatrice sit librata, de eius situ, habitu et qualitate, de amoenitate et pulcn-
tudine, de fertilitate et ubertate, de longitudine et latitudine, de civitatibus antiquis
et fluminibus praecipuis, de rivis pernitidis et leni murmure serpentibus. de lucidis
fontibus ct congruis animalium pastibus, de frigidis lacubus et torrcntibus exundautibus.
II. De nimia tyrannide indigenarum et crudelitate saevissima ydolatrarum.
III. Quam dolosc Romani Britones sibi subegerint et quam bellicose ipsis diutius
reluctaverint.
IIII. Quomodo Romani postremo Britonibus praepositos vectigales praefecerint,
ita ut non Britannia, scd Romania iusula censeretur, et quicquid habere potuisset aens
et argenti vol auri, imagine Caesaris notaretur.
V. Quo temporc Christus in mundum venerit et quanta persecutio tempore
Diocliciani emerseiit.
3
CHRONICA III.
18 GILDAE SAPIENTIS
VI. Quanta martyrum gloria tam in Britannia quam in universa tuuc eftloruerit
ecclesia.
VII. Quomodo ccclesia redivivo tiore respiraverit, sed tamen Arriani contagio
infecta defecerit.
VIII. Qualiter gens Britonura imperatores Romanos attriverit.
IX. Qualiter Britones arctati a Scottis et Pictis pro Romano miserint auxilio et
obtinuerint ; et quale consilium Romani eis dederint, videlicet ut inter duo maria murum
per milia passuum plurima trans insulam instruerent (-rint X) a mari Scotiac usque ad
mare Hiberniae, id est a Kair Eden civitas antiquissima, duoruni ferme milium spatio
a monasterio Abercurnig, quod nunc vocatur Abercorn, ad occidentem tendens, contra
occidentem iuxta urbem Alcluth. at insulani murum non tam lapidibus quam cespitibus
construentes ad nihihim utilem statuunt , quia statim Romanis repatriantibus iterum ab
ipsis impugnati suut (Beda h. eccl. 1, 12).
X. Quam misere legati Britonum Romam iterum mittuntur, scissis vestibus, nudis
pedibus, opertis sablone capitibus, hibricis gressibus, lacrimosis postulationibus, querulis
vocibus, cunctis membris contrementibus , a Romanis auxiha petentes et impetrantes.
XI. Quoraodo Britones rursum Romanura solatiura repetierunt, et qualiter Roraani
sese excusaverunt, sed tamcn laudare et monerc coepcrunt, ut murum a mari ad mare
facerent, quod et fecerunt a mari Norwagiae usque ad mare Galwadiae per octo pedes
latum et duodecim altum et turres per intervalla construxerunt, eo in loco ubi Sevcrus
imperator maximam fossam firmissimumquc vallum, crebris insuper turribus communitum,
per CXXXII milia passuum longe ante fecerat, id est a villa, quae Anglice Wallesende
dicitur, Latine vero Caput Muri interpretatur , quae est iuxta Tinemuthe ; qui murus
multum distat a praefato vallo apud meridiem, quem antea apud Kair Eden supra
mare Scotiae constituerunt.
XII. Qualiter gens scabra Scottorum comperta excusatione Romanorum in Bri-
tones insurrexerint et eos persequendo lacesserint.
XIII. Quod Britones adhuc more solito ad Romanos mittentes nichil profecerint,
sed rursum suis viribus innitentes Pictos propulerint.
XIIII Quoraodo oranis iustitia a Britonibus perierit et omnis nequitia pro veri-
tate, etiara inter religiosos, succreverit (-uent X).
XV. Quod Britones pro Saxonibus miseruut et eos deo iudicante pro peccati
iiagello susceperunt.
XVI. Qualiter gens Saxonica cum tribus kyulis (superscr. .i. longis navibus) Bri-
tanniam appulerit et postea Britones impugnaverit.
XVII. Quoraodo Saxones suratus raaiores solito cxpetunt ct hoc gcnere im-
pugnandi niatcrias quacsierunt et sancta dei diripuerunt.
XVIII. Qualiter Ambrosius Aurelianus solus eis restiterit et quis Gildae Sapientis
nativitatis annus sit.
XIX. Quomodo gens Britannica postea tota ydolatriae erroribus sit subdita.
XX. Recapitulatio singulorum, quae superius descripta sunt, epigramatura, in qua
recapitulatione auctor operis promittit sc maiorem librum dc regibus Britonum et de
proeliis eorum describendum, quem et postea facit (cf. qtiae supra p. 11 cx eodem codice
attulimus).
Expliciunt capita.
Glossae quoque passim in codice reperiuntur supra versum adscriptae, ut sunt p. 28, 13
meliorata\ ornata — 28, 19 eisdcm] montihus — imprimehant] ostendehant — 28, 20 lucidis]
sifinahant — 28, 21 accuhnntihus] occupantihus — 20, I piijnus] piscis et sic deinccps; pau-
cas alias rettuli in apparatum. dcuique in margiue libri adsunt adnotationes hac scriptae
manu antiqua:
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 19
p. 29, 16 Porpliyrius] Porpliirius isto quidam heroticus iuit ideoque noniinat eum
canom, quiii dixit, quod j^roplietia Danielis nou fuit prophetia, sod historia.
adversus istum ler. exposuit Daniolom.
p. 32, 21 Arriana] Agricohx quidam honio diseipulus Arriani qui perturbavit fidem
Brittonum.
p. 33, 9 capita] Occidit namque G[ra]tianum, Valentin[ia|nuin vero cum m[atre]
Iloma expulit.
p. 33, 12 gentibus] Quia Scotti tu[ne] temporis in Hybern[ia] habitabant et Pic[ti|
in Scotia, id est ab aqu|ilo]no.
p. 34, 9 eursus] [ad si]railitudiuem [sun]t haec onmia.
p. 34, 25 peltis ensibus] peltis scilicet scutis, ensibus gladiis.
p. 30, 17 in extrema parte] [u|bi Picti habitabant [ant]iquitus.
De interpolationibus tam huic libro cum aliis comniunibus quam propriis supra fp. Hi)
diximus.
Polydorus A^ergilius Urbinas qui primus Gildae librum edidit (iuscriptum est indici: P
'opus novum. Gildas Britannus monachus, cui Sapientis cognomentum est inditum, de
'calamitate excidio et conquestu Britanniae, quani Angliam nunc vocant, author vetustus
'a multis diu desyderatus et nuper in gratiam d. Cutheberti Tonstalli Londinofi epi-
'scopi formulis excusus') in praefatione ad Cuthebertum eum data a. d. VIII id. April.
1525 Londini postquam narravit Gildae nomen reperisse se apud Bedam et Gulielmum
Neuburgum, ita pergit: 'longo post tempore tandem mihi quaerenti in manus incidit . . .
'at tu, optimc episcope, . . haud multo post alterum codicem omnibus vestigiis indagatum
'reperisti. ita fama veteris autoris inventi brevi ad omnium bonarum artium studiosissi-
'morum aures tacile pervenit tantumque eius desyderium fecit, ut placuerit tandem
'aliquando vulgari vel ea de causa, ut diluceret fraus nebulonis pessimi, qui paucis ante
'annis ex cuiusdam Gaufredi scriptis breviarium composuerat illudque Gildae Sapientis
'falso compendiuni inscripserat. quare tu non modo codicem, sed etiam laboris socium
'dedisti familiarem tuum Robertum Ridleium sacerdotem cum honestuni tum in theo-
'logia probatum. nobis igitur ad rem aggressis codices simul conferentibus ac errata
'tollere conantibus ecce subito longe gravissimus obrepsit labor: deprehendimus enim
'bonam partem sacrorum testimoniorum, quibus auctor ita utitur, ut scribendo saepe
'desinat esse suus, non consentire cum suis autoribus .... legem iam pridem librorum
'veterum castigatoribus datam secuti nonnuUa resecuimus, addidimus autem nihil. ipse
'vero postea, ut oratio per liyperbaton passim obscurata planior fieret, uno vel altero
'loco verbum longius positum magis pcr apposite (sic) locandum curavi'. duorum co-
dicum, quos habuisse se ait Polydorus, alterum fuisse Cottonianum eumque praecipue
ab editore expressum esse et ob alias causas probabile est et testatum a Galio ') ;
certe ubicumque ab eo editio recedit, discedit in peius. alterum quem adhibuit librum
supra ostendimus prope accessisse ad Abrincensem, sed longe afuisse ab interpolationis
statu eo, quem hic prae se fert. contra Cottonianum pauca commuuia habet Poly-
dorus cum libro D casu fere ettecta, ut sunt haec: 4S, 23 molimen] CQ, ttolumcn DP
(deficit ^) — 49, 12 adncctentem] ACD^^Q, adnectantem D^P — 85,9 crinicidis] CQ,
funicidis DP (cum vulgata; deficit A). qualisqualis fuit codex alter Polydorianus hodic
deperditus, boni nihil suppeditavit, neque propter eum editio princeps adhibenda est,
sed ea carere non possumus ad lectiones codicis Cottoniani ubi iam ipse deficit deter-
1) Reprehendens in praefatiouo oo8 qui Nenniana qiiae diountur Gilclae adiudicavissent ita ait: 'intcr
'quos Polydorus enndcni erroreni erravit, ut patct inspicienti annotatinnculani , quara propria raanu suo ms.
'Gildae praefi.\it: liabetur illo codcx in liibliotheca Cottouiana'. Galius scilicct codicem usiu-pavit uondum
igue iuiraiuutuni.
3*
20 GILDAE SAPIENTIS
minandas. ceterum quod ait Polydorus resecuisse se quaedam (quae nostrae editionis
margo indicat), transposuisse pnuoa, ut sermo olniior evaderet, praeterea tradita repeti-
visse, nisi nimium premas (nam nou solum in minoril)Us passini a traditis recessit, sed
etiam vituperia iu sacerdotes collata (c. 66) mitigavit interpolaudo) vera esse invenies.
— Ex editione principe descriptus est codex Parisinus Lat. 15174, antea S. Victoris 686,
saec. XVI omissa praefatione et parte extrema (finit p. 61, 31 in dipeis) ; absunt ab
eo libro omnia a Polydoro praetermissa.
Q lohannes losselinus deuuo sub indice lioc: 'Gildae, cui cognomentiim est Sapientis,
'de excidio et conquestu Uritanniae ac flebili castigatione in reges, principes et sacer-
'dotes epistola vetustissimorum exemplariorum auxilio nou solum a mendis plurimis
'vindicata, sed etiam accessione eorum, quae in prima editione a Polydoro Vergilio
'resecta erant multipliciter aucta' a. 1568 (Londini excudebat lohannes Deius, foll. 99),
Gildae libellum edidit iussu Matthaei Parker archiepiscopi Cautuariensis veteris historiae
Britaunicae sospitatoris egregii , quem in praefatione adloqueus ita de libris a se ad-
liibitis exponit: 'incidi nuper, humanissime domine, tua quidem auctoritate usus, in
'duos veteres codices Gildae Britonis, quorum alter literarum notis valde peregrinis et
'ab usu nostro iamdiu alienis (quippe amplius sexcentis hinc annis scriptus) ad biblio-
'thecam Augustinensem Cantuariae olim pertinuit, alter quidem niulto recentior et
'scriptura non aeque diligenti (qui tamen minimum ab illo altero discrepat) fuit olim
'Glastoniensis coenobii, at iam est cuiusdam generosi iurisperiti Cautiani solus et proprius'.
reprehendit deinde Polydorum quod non solum multa omiserit, sed etiam tradita passim
mutarit et alia et sacra scripturarum testimonia : 'scripturarum (lectionem), quam vulgo,
'sed falso veterem dicimus, temporibus Gildae in ecclesia nou extitisse publico usu
'receptam per omnes scripturarum libros, certum erit lectori quingentis locis in hoc
'tam exiguo libello in medium prolatis, quae paucis quidem verbis cum vulgata lectione
'conveniunt'. codicum illorum duorum autiquiorem supra (p. 1 3) dixi videri esse eum, qui
postea factus est Cottoniauus; certe recensio losseliniana ad eum librum ita sese
applicat, ut nuUo loco eum superet propriis et bonis lectionibus plane destituta. alterum
librum esse adservatum hodie Cantabrigiae nostrum I) extra dubium est; nam in
margine libri scripti a typotheta editionis paginae adnotatae sunt et adscriptae item
adnotationes quaedam losselinianae, ut ad p. 48, 16 hactemis aucfor . . . plene citat (quam
ex Polydoro repetiit) et ad p. 48, 20: verha hic inchisa pracfermissa sunt a Folydoro. deni-
que quamquam raro, ut ipsc in praefatione significat, alicubi tamen losselinus lectionem
codicis deterioris praetulit:
44, 28 uite] CP, uita D^^, om. DK
78, 19 deum adhaeretis] C, deo adhaeretis P, deum creditis J), deo creditis C^.
In universum ea fide eaque industria losselinus propositum perfecit, ut codicem pri-
marium longe accuratius repraesentarit quam aut librarius codicis D aut editio P et vel
talia, ut 46, 11 fucifcrornm pro furcifcrorum, ex codice adsumpserit. ut iutellegatur
quid ex Polydorianis retinuerit, principis editionis variam lectionem adiecimus, acciditque
aliquando, ut aut errorem Polydori non plene emendarit (ut 35, 23 nec pro exigui est
in /•', perexigni recte in D, nec pcrexiyui in Q) aut errorom in textuni intulerit (ut 78, 1 7
ncstimentis CDP, nestitu Q); sed ubicumque deficit (/, primariuni locum in co supplendo
tenet Q.
H Ileidelbergensis bibliothecae publicae exemplari cditionis losselinianae quas manus
aequalis adscripsit, maxime in parte priore nec multis locis, varias lectiones, earum
partem certe proficisci ex libro scripto dubitari non potest; adsunt orthographica, ut
26, 10 illucescente] inluccessenfe — 52, 15 cithara] cyfhara — 66, 7 simnlacrorum] simu-
lachrorum et aperte corrupta, ut 51, 27 ab omni nationc] aliliominafioni. ipse codex
is, quem adnotator adhibuit, videtur periisse; scd adnotata tam propc acceduut ad
DE EXCIDin ET CONQVESTV BRITANNIAE. 21
codicem 7), ut conicere possis eum uoii ipsum descriptum osse ex Cottoniano, sed
archetypum eius et ex eo arclietypo pendcre adnotatorem ireidclbergenseni. supplent
ita aii(iuat(Muis uotae hac (juod in codice 1) deficit principium et aliquoties co prae-
stant. subieci unde id cognoscitur locos potiores:
30, 17 seruitutis] ADWQX, uirtutis 2)', alii virtutis II.
32, y discerptionej AB^^FQ, decerptione X, distencione J)\ alii distentione //.
32, Ifj nece suorum] AD (text.) Q, nece sui HX, al sni D (murg.), necis P.
32, 27 romanum] CT) (maiy.J PQ, romanorum 7) (tcxt.), al. romanorum 11.
34, 7 opprobrio obrosum] CPQ, opprobriosum D'^, alii opprobriosum //, op-
probria X, opprobrio ..» />', improbitate obrutum Beda.
36, IG hyberni] CPQ cuni Beda, hyberni .. I), yberniis H, ad hibernas X.
37, 10 ueterno] CDH, ueteri PCt>, ueterano X.
Editiones praeter duas antiquissimas, quarum modo memininus, et meras repe-
titiones priorum, ut quae habentur inter collectiones patrum Latinorum, prodierunt hae :
Thomao Gale (liistoriae Britannicae Saxonicae Anglo - Danicae scriptores XV vol. 1
Oxoniae a. 1691 p. 1 — 39), qui in parte priore expressit fere codicem X adiccta varia
lectione editionis losselinianae, in parte posteriore hanc repetivit codice Cottoniano,
ad queni ait hanc se exegisse, vix adhibito; losephi Stevenson (^Londini 1S3S. 8.), quae
repetita ex parte a Sanmartio et extra Britanniam potissimum adhibita ipsa pessima
est; Henrici Petrie inserta monumentis historiae Britannicae vol. 1 (1848) p. 1 — 46.
denique in sylloge ecclesiasticorum documentorum edita ab Arth. Haddan et Guil. Stubbs
vol. 1 (Oxlbrd 1869) p. 44 seq. omissa parte historica quae exhibentur Gildana dili-
gentissime tractavit optimiis quondam amicus et huius operis fautor insignis Henricus
Bradshaw bibliothecae Cantabrigiensis praefectus.
Laudant Gildam scriptores hi.
Columba abbas ad papam Gregorium c. a. 600 (MG. epp. III p. 156 seq.): 'Ceterum
'de episcopis ilhs quid iudicas interrogo, qui contra canones ordinantm', id est quaestu?
'Simoniacos et Gildas (v. l. giltas) auctor pestes scripsit {v. l. scripsistis) ; numquid
'cum ilhs communicandum est '.' ... tertio interrogationis loco responde adhuc quaeso,
'si non molestum est: quid faciendum est de monachis ilhs, qui pro dei intuitu et
'vitae perfectioris desiderio accensi contra vota venientes primae conversiouis loca
'relinquunt et invitis abbatibus fervore monachorum cogente aut laxantur aut ad deserta
'fugiunt ? Vennianus ^) auctor Gildam (y. l. giltam) de his interrogavit et elegantissime
'ille rescripsit: sed tamen discendi studio semper maior metus adcrescit'. — Prior locus
fortasse respicit ad epistulae quam habemus c. 65. 66; posteriorem supra p. 12 diximus
spectare ad epistulas de iure canonico deperditas.
Historiae Brittonum auctor, qui Gildani non citavit, sed compilavit, quid inde
sumpserit, ad eam aduotabitur.
Bedae de eo testimonium supra p. 1 1 adlatum est. quae ex eo excerpsit in-
venientur in apparatum relata.
Alcuinus in epistula n. 28 (p. 206 Jaffe) ad Aethelhardum archiepiscopum Cantuari-
ensem data a. 793: 'Legitur m hbro Gildi Brettonum sapientissimi , quod idem ipsi
'Brettones propter rapinas et avaritiam principum, propter iniquitatem et iuiustitiam
'iudicum, propter desidiam et pigritiam praedicationis episcoporum, propter luxuriam,
'et malos mores populi patriam perdiderunt', item in altera n. 86 (p. 37 1 Jaffe) data ad
Cantuarienses: 'Discite Gyldum Brittonem sapientissimum et vidcte, ex quibus causis
'parentes Brittonum perdideruut regnum et patriam, et considerate vosmet ipsos et iu
'vobis paene simiHa invenietia'.
1) Vide supra p. 12. paeiiiteutiale eius a Columbano passini adhibitum edidit Wasserschleben Buss-
ordnurujen dcr abendlandischen Kirche p. 168 seq.
22 GILDAE SAPIENTIS
"Wurdistenus abbas monasterii Landenevec ante a. 884 vitam scripsit fundatoris
oius sancti Winwaloei , cuius Usserius (Britann. eccl. antiquitates od. 1687 p. 225) ad-
liihuit codicem bibliothccao Oottonianae, integram cdidit ad libros scriptos duos, chartu-
larium scilicet quod dicunt Landevenecense saec. XI (A) et Parisinum n. 5010« saec.
XII (B) A. de la Borderie (cartulaire de Vdbhaye cle Landevenec Rennes 1888). eius
vitae principium cum excerptum sit ex Gildanis pendeatque auctor omnino a libro Gildae
recensionis Gallicae nostris longe antiquiore, eum locum Zimmero commendante hic
repetivimus. 'Britannia insula, de qua stirpis nostrae origo olim, ut vulgo refertur,
'processit, locorum amoenitate inclita, inuris, turribus niagnisque quondam aedificiis
'decorata, haec magnam iiabuisse reruni copiam narratur, exuberasse pre cunctis quae
'huic adiacent terris, frumenti, mellis, lactisque simul fertilissiraa, sed non omnino vini
'ferax (Bacclius enim non amat frigus), quia vi aquilonis nimia constringitur. haec
'igitur, tantis enutrita bonis, ut herba tempore florum pi-inio crevit: sed mox, ut seges
'quae nunquam gelu premitur (cito enim caumate exorto omnia nociva quae fruges
'ruminent, emittit) zesaniam semenque tyrannorum genuit pestiferum. cui soli fecun-
'ditas suberat, et Sabrina et Tamen (tamenta A) fiuvii per plana diffusi ac per oppor-
'tuna divisi, augmentis (augmen B) ubertatis impendebantur. Imic universae regioni,
'bonis male utenti, abundantia rerum causa fuit malorum. ex abundantia enim luxuria,
'foedae libidines, idolatria, sacrilegia, furta, adulteria, periuria, homicidia et ceterae
'vitiorum soboles, quibus omne humanum genus obligari solet, adolevere. et ne eius
'antiqua profundius repetam facinora, qui haec plenius scire voluerit legat sanctum
'Gyldani, qui de eius situ et habitatione scribens, et eius mira in Christo conversione
'statimque ritu paene paganico apostatione et divina lugubriter insecuta ultione et eius
'iterum, ne penitus in favillam et cineres redigeretur, miseratione, multa eius actibus
'congrua bene et irreprehensibiliter disputat. haec autem quondam (om. A) patria
'Cyclopum, nunc vero nutrix, ut fertur, tyrannorum [de Sicilia hacc Isidoriis 14, G, 33]
'divinis non inulta raro diu quievit, propter sua peccata, flagellis : aut enini crebris
'hostium irruptionibus aut civium inter se invicem concussionibus aut fame peste gladio
'morbisque insectata acerrimis. sed longe ab huius quoque moribus parvam distasse
'sobolem suam non opinor, quae quondam ratibus ad istam devecta est, citra mare Bri-
'tannicum, terram, temporc non alio quo gens barbara dudum, aspera iam (in Uslier)
'armis, moribus indiscreta Saxouum maternam (maternum Ti ct Usher) possedit cespitem.
'hinc (tunc Usher) se cara soboles in istum conclusit sinum quo se tuta (se t. om. Usher)
'loco, magnis laboribus fessa, ad oram concessit (consedit Usher) sine bello quieta.
'interea miserorum, qui materna (paterna Ushcr) incolebant rura, peste foeda repente
'exorta, catervatim et absque numero et absque sepultura miseranda sternuntur corpora.
'et (ex Usher) hac lue magna ex parte antiqua desolatur patria. tandemque pauci et
'multo pauci, qui vix ancipitem effugissent gladium, aut Scoticam quamvis inimicam,
'aut Belgicam (bellicam A), natalem autem propriam linquentes, coacti acriter alienam
'petivere terram.'
Wermonocus Landevenecensis discipulus abbatis Wurdisteni in vita sancti Pauli
Leonensis scripta a. 884 (analecta BoIIandiana vol. l a. 1SS2 p. 20S seq.: Rccne celticpic
vol. 5 a. 1881/3 p. 413 seq.) an. p. 215, A'. cclt. p. 421 enumerat discipulos qiuxttuor pro-
fectos ex schola sancti Iltuti (vide supra p. 5), scilicet praeter Paulum Devium sive
Davidcm et Samsonem 'nec non et sanctum Gyldam, cuius sagacitate(m) ingenii in-
'dustria(m)que legendi atque in sacris canonum libris peritia(m) liber ille artificiosa
'compositus instructione quem Ormestam ^) Britanniae vocant, declarat, in quo de ipsius
1) Vocabulutn significationis nondum exploratae de Oiosio iias.sim usuipatni' tam in codicibus histo-
i-iaruni oius, in liis Ambros. D 23 sup. scrijjto c. a. 700. (luam ubi eommeraoratur (Moerner Orosius p. 178 seq.).
II. (iaidoz reoua coUique I. c. p. derivat id a vocabulo Celtieo yormes (= oppressio).
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 23
'insulac sitii atqiic iniscriis scribens iilurima cius<lcin inoribus nKuc pardi iliscoloriluis
'|cf. p. Ki, 1S] valdc couvenicntia oracula ad illius actus, ubi ei visuni cst congrucrc, cx-
'probrandos vcl potius coniuioncndos sua inter vcrba attestando prophctica cuni magna
'attestatione bene ac subtilitcr disputat.'
Libor Landavensis (prodiit inipensis societatis Wallisicae curante W. T. Rees sub
titulo the lihcy Landawnsis, Lli/fn Teilo. Llandovery 1840), id est historia archiepisco-
patus Llandaff scripta post ossa sancti Dubricii co translata a. 1120, ante a. ut vidctur
1 1 ;{2 adhibitis instrunientis plcrisquc vctustatis indicia ccrta habentibus, p. 94. 95 haec
narrat de sancto Tcliavo Dubricii successoro primo : 'Li illorum autem sanctornm
'diebus quidam populi de Scythia, qui, sive a pictis vestibus sive propter oculorum
'stigmata, Picti dicebantur, innumera classe ad Britanniam devenerunt; et capti amore
'tcrrac potiundac, proptcr Ijonaruni rcrum copiam, qua super omnes insulas tunc tem-
'poris pollcbat, nuigis traudc quam viribus Britannos invascruut, ct in cos niiram tiran-
'nidem ad tcmpus oxercuerunt. uoc mirum istaui superari ab illa: nam Picta gens
'erat subdola et multis contlictionibus tcrra et mari exercitata: ista autom quamvis
'viribus corporis csset praedita, tamen simplex et pacifica: et quia nondum esset a
'quoquam tentata, quasi bellandi nescia, levius subiugari potuit. siquis autem plenius
'sciro desidcrat, in liistoria Gildac Britannorum historiograplii rcperict.'
CTaltVodus Mouumetcnsis, qui c. a. 11 oO — 1140 scripsit historiam rcgum Britanniae,
indigcuariun fabulas suo ingenio exornans, ut in ipso principio ait id opus suscepisse
se propterea quod 'intra mentionem , quam de eis Gildas et Beda luculento tractatu
fecerant', nihil invenisset de regibus ante Christum natum in Britannia regnantibus, ita
passim in opere Gildam adlegat, aliquoties ipsum hunc libellum intellegens, ut 4, 20
laudat lilirum 'quem Gildas de victoria Aurelii Ambrosii inscripsit' (cf. c. 25); item 12,6
eorum quao dc statu Britamiiac Oadwallonom regeni facit disscrcntem, partcm sumpsit
ex Gildao c. 2 1 adscripto uomiuc ipsius ('ut Gildas historicus testatur") : praeterea Gil-
danis aliquoties usus est nomine non enuntiato, ut ostendit margo editionis nostrae.
sed praeterea non solum Nouniana quae dicuntur sub Gildae vocabulo adlegat (ita 6, 13),
cui ea codices quoque plerique tribuunt (v. \), 13), sed etiam fabulosis uarrationibus
apud neutrum auctorem inventis non raro vetustuni nomen adscripsit. ita illo loco, ubi
Gildam ait scripsisse librum de Aurclii Ambrosii victoria, relata fabula dc rogo Britanniao
Lucio sub papa Eleutherio facto Ohristiauo ait iu libro illo contiueri uomina et actus
eorum qui Britannos ad Christum converterint, eademque falsa auctoritate utitur aliis
locis, ut 1, 17 relatis litigiis inter fratres Cassivellauni nescio quos addit: 'quam con-
'tentionem quia Gildas historiographus satis prolixe tractavit, eam praeterire praeelegi,
'ne id quod tantus scriba tanto stilo paravit, viliori dictamine maculare videar'. similia
reporiuutur 2, 15. 3, 5.
Willelmus Neuburgensis (saec. XII) in prooemio historiae Anglicanae (MG. SS.
27, 224): 'Habuit gens Britonum ante nostrum Bedam proprium historiographum Gil-
'dam, quod et Beda testatur, quaodam eius verba suis htteris inserens, sicut ipse pro-
'bavi, cum ante annos aliquot in eiusdem Gilde librum legondum incidissem. cum
'enim sormonc sit admodum impolitus atquo insipidus, paucis eum vel transcribere
'vel habere curantibus, raro invenitiu-. integritatis tamen eius non levo documentum est,
'quia in veritate promenda propriae gonti non parcit et, cum admodum parce bona
'de suis loquatur, multa in eis mala deplorat nec veretur, ut verum non taceat, Brito
'de Britonibus scribere [p. 30, 1 3], quod nec in bello fortes fuerint nec in pace fideles'.
Radulfus de Diceto (saec. XII) de viris illustribus (supra p. 9): 'Gilda Britonum
'gcsta Hebili sormono descripsit anno incarnationis DLXXXI.'
Giraldus Cambrensis in doscriptione Kambriae (scr. a. 1 194) 1. 2 c. 2 (opp. ed.
Dimock vol. (3 p. 207) : -Quod et Gildas olim in Ubro de excidio Britonum more historico
24 6ILDAE SAPIENTIS
'suae gentis vitia veritatis amore noii suppiimens his verbis declaravit : noc in bello tbrtes
'nec in pace fideles'. pendet opinor ex Willelmo, sed titulum libri enuntiat ab eo non
positum. idem in praefatione operis citati (1. c. p. 158): 'prae aliis', inquit, 'Britanniae
'scriptoribus solus mihi Gildas, quoties eundem materiae cursus obtulerit, imitabilis esse
'videtur, qui ea quae vidit et ipse cognovit scripto commendans excidiumque gentis suae
'deplorans potius quam describens veram magis historiam texuit quam ornatam. Gildam
'itaque Giraldus sequitur . . . factus eiusdem plus sapientia quam eloquentia . . . imitator'.
alio loco (1. 2 c. 2 p. 209) Aurelii Ambrosii mentionem iniciens ait eum laudibus efferri
ab Eutropio, de quo vocabulo dicetur ad historiam Nennianam. fabeUas eius Gildauas
supra p. 4 attuHmus.
Orthographia libri primarii C antiqua est, id est non raro vera medio aevo ob-
litterata, ibi autem ubi a vera aberrat, ipsa vitia plerumque sunt ex genere vetusto.
notavi haec.
ae, e, oe:
aciae (abl.) — aeditus.
merens (= maerens). recte caelestis.
paena (= poena). recte ohoedientia.
poenitentia (et sic et recte paenitentia).
e, i:
intelligere. recte genetrix (certe BQ 39, 1. 42, 2).
i, y:
tyro.
0, u:
adolescentia.
b, p:
j)uplicus.
c, q:
quoruiis (= coruus) 45, 23. fere cotidie.
c, t:
induciae. recte condicio.
d, t:
inquid — velud. contra set plerumque D.
f, plt:
fantasia.
h:
exihere — hahunde fere.
m, n:
aliqmmdiu — recte tamquam.
t, ct:
recte artus.
exultatio.
geminatio consonantium saepe neglecta:
diferre — lasus — ofendicula. recte conubium — immo — milia.
adsimilatio :
adsimilare corr. in assimilare.
conlatus — conpulsus.
inmensus — inminere corr. in imminere.
offirmare.
In hac epistola quicquid deflendo potius quam declamando, vili licet stilo, tamen 1
benigno, fuero prosecutus, ne quis me, affectu cunctos spernentis omnibusve melioris,
quippe qui commune bonorum dispendium malorumque cumulum lacrimosis querelis
defleam , sed condolentis patriae incommoditatibus miseriisque eius ac remediis conde-
5 lectantis edicturum putet, quia non tam fortissimorum militum cnuntiare trucis belli
pericula mibi statutum est quam desidiosorum. silui, fateor, cum inmenso cordis dolore,
ut mibi renum scrutator testis est dominus, spatio bilustri temporis vel eo amplius praeter-
euntis imperitia sic ut et nuuc, una cum vilibus me meritis inhibentibus, ne qualem-
cumque adn)onitiimculam scriberem. legebam nihiluminus admirandum legislatorem ob
10 unius verbi dubitationem tcrram desiderabilem non introiisse: fiHos sacerdotis alienum ^™'; f^'^";
admovendo altari ignem cito exitu periisse: populum verborum dei praevaricatorem ''"^"j; ^*' ^'-
sexcentorum milium duobus exceptis veracibus et quidem deo carissimum, quippe cmExod. 14,22.
iter levissime stratum profundi glarea maris rubri, cibus caelestis panis, potus novus ex 6.'ii'.' '
rupe viator, acies invicta manimm sola intensa erectio fuerit, bestiis ferro igni per*<m. 2;. «.
^ ' ' . 14,43.11,1.
15 Arabiae deserta sparsim cecidisse : post ingressum ignotae ac si lordanis portae urbisquo '"^- ■'. '«•
adversa moenia solis tubarum clangoribus iussu dei subruta: palholum aurique \)a.rum hs. 7,23. 24.
de anathemate praesumptum multos stravisse: Gabaonitarum irritum foedus, calliditate /"ja"^. 3^ /.
licet extortum, nonnullis intulisse exitium, ob peccata hominum querulas sanctorum
prophetarum voces et maxime Hieremiae ruinam civitatis suae quadrupjici plangentis
20 alphabeto. videbamque etiam nostro tempore , ut ille defleverat ; 'solam sedisse urbem Thren. i, 1.
A(H)PQX {dejicit 9 m scrjberem)
cle tilulo operis vide p. 10 1 in hac epistola] APQ, in hoc libro X 2 fuero pros. (per-
secutuf! P)] pros. f. A spernatis Q (spernentis em. H) 3/4 disp. bon. cum. que mal. lacr. defl. quer. A
4 sed] sed poeius aftectu A inc. patr. et miseiiis atque eius cond. rem, A f) ed. putet post 2 me J.
quia] quia uero PX 5/6 trucis b. p. mihi (uelut X) st. est quam des.] statui uirtutem et tr. b. p.
quam des. ignauiam ..1 6 cordis dolore] APQ, mentis dolore et animi compunctione cordisque con-
tritione et adtonito sensu saepius baeo omnia in animo reuoluere et X 7 renium AX temporis om. P
8 imperitia inhibeutibus] imperitla sic ut et nunc una cum karissimis me (sk) amicis iraperantibus X,
inhibentibus me uilibus meritis una cum inperitia A no qualemcunique admonitiunculam (admouicionem A^)
scriberem] ut qualenicumque gentis britanniae historiam siue admonitiuneulani scriberem X 9 nihilominus] in-
terea A 10 sacerdotis] eciam aaron sac. A 10/11 adm. al. ign. alt. A 11 cito] eeleri A
perissc P populum] populum nichilomiuus A 12 sexcentorum milium] Q, sexcentorura trium railium A,
omnem ad uuum P, 303 milliura n duobus exceptis ueracibus] exceptis iosue et caleph A et quidem
.... 14 fuerit om. hoc loco poit 15 cecidisse inserens populum equidem deo karissimuni quippe cui stratum
fuerit iter leiiissime glaree ))riifnndum maris ruljri et cui cibus celestis panis potus eciam nouus ex rupe
uiatorquo acies inuicta sola inconcussa erectin m.anuum fuerit A cui] cum P 13 leuissima P 14 uia-
tor] Q, uiatoriu.s P, uiatorque A intensa] mensa II erectione P 15 arabica A sparsim nnte
14 bestiis A post] preterea post A ingressum ignotae iterrae ins. P) ac si (ac fluminis P) iordanis portae
(portas P)] transitum iordanis A 15/16 urbisque aduersa (urbis aduersaque P) ra. s. t. cl. iussu dei subruta]
iussuquc dei urbis aduerse menia s. t. cl. subruta .1 16 palliolum] ob p. .1 paruum .1 17 strauisse]
perisse A irrituni] eciam i. -1 17/18 callid. lic.] licet callide A IH intulisset P ob peccata]
peccatis II, nec minus super peccatis A 19 noces] u. legebara A 19/20 alph. pl. A 20 uidebam-
que] uidcbam P. uideres A ctiam] nempe A ut ille] quod idem propheta A sedere A
CHRONICA iri. 4
26 GILDAE SAPIENTIS
'viduam, antea populis plenam, gentium dominam, principem provinciarum , sub tiibuto
Thren. 4, 1. fuisse factam', id est ecclesiam, 'obscuratum aurum coloremque optimum mutatum', quod
Thren.4, 2.i. est vcrbi dei splendorem. 'filios Sion', id est sanctae matris ecclesiae , 'inclitos et
'amictos auro primo, amplexatos fuisse stercora.' et quod illi intolerabiliter utpote
praecipuo mihi quoque licet abiecto, utcumque ad cumulum doloris crescebat, dum ita .■>
nren.4, i.eosiem statu prospero viventes egregios luxcrat, ut diceret: 'candidiores Nazaraei eius
'nive, rubicundiores ebore antiquo, sapphiro pulchriores'. ista ego et multa alia veluti
speculum quoddam vitae nostrae in scripturis veteribus intuens convertebar etiam ad
novas et ibi legebam clarius, quae mihi forsitan antea obscura fuerant, cessaute umbra
Matth.ii,24. ac veritate firmius inlucescente. legebam, inquam, dominum dixisse; 'non veni nisi lo
.vaith. s, 12. 'ad oves perditas domus Israel'. et e contrario : 'filii autem regni huius eicientur in
^^Jf;/''// 'tenebras exteriores, ibi erit fletus et stridor dentium'. etiterum: 'non est bonum tollere
.tfa«A.23,M. 'panem filiorum et mittere canibus'. itemque: 'vae vobis, scribae et Pharisaei hypo-
Matth. 8, 11. 'critae'. audicbam : 'multi ab orieute et occidente venient et recumbent cum Abraham,
■^^'^"•''■^■^^ 'Isaac et lacob in regno caelorum'; et e diverso: 'et tunc dicam eis: discedite a me, is
Luc. 23, 29. operarii iniquitatis'. legebam : 'beatae steriles et ubera quae non lactaverunt': et e
'^'"'/^;^' contrario : 'quae paratae erant, intraverunt cuni eo ad nuptias, postea venerunt et
'reliquae virgines dicentes: domine, domine, aperi nobis; quibus responsum fuerat: non
ifarc. i«, j6. 'novi vos\ audiebam sane : 'qui crediderit et baptizatus fuerit, salvus erit, qui autem
"""•^■'J' j.5'non crediderit, condemnabitur'. legebam apostoli voce oleastri ramum bonae olivae 20
insertum fuisse, sed a societate radicis pinguedinis eiusdem, si non timuisset, sed alta
uom. s, 6. saperet, excidendum. sciebam misericordiam domini, sed et iudicium timebam; lauda-
bam gratiam, sed redditionem unicuique secundum opera suaverebar; oves unius ovilis
dissimiles cernens merito beatissimum dicebam Petrum ob Christi integram confessionem,
at ludam infelicissimum propter cupiditatis amorem, Stephanum gloriosum ob martyrii s-i
«poc. 2, «. palmam , sed Nicolaum miserum propter immundae haereseos uotam. legebam certe:
"''■ ^i^s. 'erant illis omnia communia': sed et quod dictum est: 'quare convenit vobis temptare
'spiritum dei?' videbam e regione, quantum securitatis hominibus nostri temporis, ac
si non esset quod timeretur, increverat. haec igitur et multo plura, quae brevitatis
causa omittenda decrevimus, cum qualicumque cordis compimctione attonita mente 30
^«if'-'.! =saepius volvens, si, inquam, peculiari ex omnibus nationibus populo, semini regali
'■'•l- gentiqae sanctae, ad quam dixerat: 'primogenitus meus Israel', eiusque sacerdotibus,
prophetis, regibus, per tot saecula apostolo ministro membrisque illius primitivae
ecclesiae dominus non pepercit, cum a recto tramite deviarint, quid tali huius atramento
A{ffJPQ
1 post uiduaiii ins. olim iuclitam et A pop. aiit. A 2 obscuratLim] o. quoque A 3 spleiidor A
sion] uero 6. A 4 intolerabiliter .... 7 pulchriores] iiitollerabiliter crescebat ad cumulum doloris dum uideret
quosdam suorum periro qui in statu prospero uixeraut egregie ut de liis diceret candidiores . . . pulcriores
huius modi simili modo licet abiecto crescit ad cumiilum doloris qui cum uideam meam gentem perire dupplici
contritioue A 6 eosdem] eodem II candiores Q 1 ista ego] i. enim P, hec A 8 speculum quoddam]
in quodam speculo A 9 cl. leg. A ant. fors. A 10 ueritate] claritate ^-1' firmius] clarius A
11/12 in tenebras] foras et poneiitur in t. A 12 ibi] illic .1 toUere] sumere A 13 i^ost canibus ins. ad
manducaiidum A itemque] item P 14 audiebamque A 15 isaac] et isaac AP et tunc] tunc A post
eis ins. quia non noui uos .-1 discedite] EP, discite AQ 16 beatae .... 19 audiebam om. A 19 poat
saluus erit ins. sed et quod sequitur A autem] uero A 20 legebam] audiebam A 21 fuisse ins. A
eiusdem ping. rad. A sed] AQ, et P 22 exc.] esse exc. A 22/23 post laudabam ins. in omni
homine dei A 23 sed . . . uerebar] sed eius retributouem [sic] secundum uniuscuiusque opus uerebar A
24 dic. beat. A confessionem] dilectionem A 25 propter cup. am.] fuisse ob studium auaritie A
26 palraam] p. extitisse A sed] sed et A imm. haer. (haeresios Q) notam] n. inm. her. fuisse A
26 certe ... 28 spiritura (sauctum ins. HP) dei om. A 29 iiicreuerit A multo plura] multa alia A
30 omitti AH 31 sepo reuoluens A semini] et s. .-1 33 propbetis regibus] ac pr. regibus quoque A
apostolo miu.] apostoloque atque min. A membrisque] Q, membris etiara AP illius] eius illius P
34 deuiareut A tali huius atram.] atram. huius gentis et A
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 27
aetatis facturus est'.' tui praeter illa nefanda immaniaque peccata, quae communiter cum
omnibus mundi sceleratis agit, accedit ctiam illud veluti ingenitum quid et indelebile
insipieutiae pondus et levitatis ineluctabilo. quid? mihimet aio tibine, miser, veluti
conspicuo ac summo doctori talis cura committitur, ut obstes ictibus tam violenti tor-
6 rentis, et contra hunc inolitorum scelerum funem per tot annorum spatia interrupte
latequc protractum serves depositum tibi creditum et taceas? alioquin hoc est dixisse ^r™. 5, 20.
pedi: speculare et manui: fare. habet Britannia rectores, habct speculatores. quid tu
nugando mutire disponis? habet, inquam, habet, si non ultra, non citra numerum. sed
quia inclinati tanto pondere sunt pressi, idcirco spatium respirandi non habent. prae-
10 occupabant igitur se mutuo talibus obiectionibus vel multo his mordacioribus, veluti
condebitores sensus mei. hi non parvo , ut dixi, tenipore, cum legerim 'tempus esse ''"'"''""'
'loquendi et tacendi', et in quadam ac si angusta timoris pnrticu luctabantur. obtinuit
vicitque tandem aliquando creditor, si non es, inquiens, talis audaciae, ut iuter veri-
dicas rationalis secundae a nuntiis derivationis creaturas non pertimescas hbertatis
15 aureae decenti nota inm-i, affectum saltem intellegibilis asinae eatenus elinguis non awi. 22.
refugito spiritu dei afflatae, nolentis se vehiculum fore tiarati magi devoturi populum
dei, quae in angusto maceriae vinearum resolutum eius attrivit pedem, ob id licet
verbera hostiliter senserit, cuique angelum caelestem ensem vacuum vagina habentem
atque contrarium, quem ille cruda stoliditate caecatus non viderat, digito quodammodo,
20 quamquam iugrato ac furibundo, ot innoxia eius latera contra ius fasque caedenti de-
monstravit. in zelo igitur domus domini sacrae legis seu cogitatuum rationibus vel
fratrum religiosis precibus coactus nunc persolvo debitum multo tempore antea exactum,
vile quidem, sed fidele, ut puto , et amicale quibusque egregiis Christi tironibus , grave
vero et importabile apostatis insipientibus. quorum priores, ni fallor, cum lacrimis
25 forte, quae ex dei caritate profluunt, alii enim atque cum tristitia, sed quae de in-
dignatione et pusillanimitate deprehensae conscientiae extorquetur, illud excipient.
Sed ante promissum deo volente pauca de situ, de contumacia, de subiectione, 2
de rebellione, iteni de subiectione ac diro famulatu, de religione, de persecutione , de
A(H)PQX (rerlit 21 inde ab iu zelo; locus 27 sed ante . . . 28,5 curabo et hic adest et repetitur, ubi
liber Jinit post c. 26, quae repetita notantur [X].)
1 immaniaque peccata] criminavl 2 agit] perpetrat J accidit.-lP^ iudelebile] ineuitabile .1 3 pond.
ins. et leu. .1 ineluctaliile om. A 3,4 quid mihimet aio tibine miser {sic P, aione miser tibi Q, aio tibine H)
comraittitur] quid uero dicam de nie ipso qui ceteros redarguo me autem ipsum corrigere nou sufficio tibi me
raiser talis cura comraittitur uelnti couspicuo ac summo doctori A 4 obstes] obsistas ,1 5 et contra bunc
(bos Ef) inolitorum (sic H, inolidorum PQ) scel. funem] uel disrumpas fuues inolitorura scelerum A iuterrupte]
indirupte // 6 lateque] iuscideque .1, om. H pertractura A serues d. t. cr. et taceas] an seruas taceiis
d. t. cr. A, seruans (rel. delelis) H hoc est dLxisse] est hoc tibi ac si dicatur A 7 et manui (manu Q)']
uel m. A fare] H, fatere APQ 7,8 habet . . . disponis] quid tu n. m. disponis habet b. sine te rectores hab.
sp. .1 8 9 sed quia . . . pressi] sed quia pressius [sic] iuclinati tanto pondere sunt A 9/12 praeoccupabant
(praeoccubabant Q) .... tacendi] cum igitur legerera esse terapus tacendi et terapus loquendi preoccupabant
rae talibus obiectionibus veluti condebitores sensus mei non paruo ut dixi tempore A 12 et om. P
angusta] in a. A 13 aliquando om. A talis] tante A inter .... 14 creaturas om. P 14 ratio-
nalis . . . pertiraescas] ratiouabiles creaturas secunde diriuationis a nunciis pertimescas A 1.5 aure A
15/16 aftectura .... afflatae] saltim nou refugito hactenus elinguis affectum intelligibilis asine spiritu dei
afflate A nou refugito ante iutell. P 16 deuoturi] deuutafuri A 17 eius resol. A licet ob id A
18 cuique] illa ei .1 18 19 eusem . . . contrariura] euagiiiatum contra cura tenentem gladium A
19 uidebat A 20 quamquam] quamuis A eius om. A caedenti] c. redarguendo .1 21 ig. in zelo A
et sacr. A seu cog. rat. om. A 22 fratrum] fratrumque A coactus] conatus Q ant. temp. A
23 quidem] JP(3, q. stilo X amicale] .4^A', amicum P egregiis om. ,4 24 et importabile om. A
25 forte'quae] q. f. A kar. dei A enim atque] HX, enim P, uero A, om. Q 26 iliud excipient ante 25
alii A 27 sed ante promissum] igitur X pauca] p. quidem .1 situ] PQ[X], situ britanniae AX 28 de
reb.] et reb. A de subiectione de reb. item de (de secuuda pro item de X) subiectione] APQX, om. [AT]
duro [X] de persec.J atque persec. et A
4*
28 GILDAE SAPIENTIS
sanctis martyribus, de diversis haeresibus, de tyrannis, do duabus gentibus vastatricibus,
de defensione itemque vastatione, de secunda ultione tertiaque vastatione, de fame, de
epistolis ad Agitium, de victoria, de sceleribus, de nuntiatis subito hostibus, de famosa
peste, de consilio, de saeviore multo priniis hoste, de urbium subversione, de reliquis, de
postrema patriae victoria, quae temporibus nostris dei nutu donata est, dicere conamur. 5
3 Brittannia insula in extremo ferme orbis limite circium occidentemque versus
[De situ.j diYijia^ ut dicitur, statera terrae totius ponderatrice Hbrata ab Africo bnriah propensius
tensa axi'), octingentorum in longo niilium, ducentorum in lato spatium, exceptis di-
versorum prolixioribus promontoriorum tractibus, quae arcuatis oceani sinibus ambiuntur,
tenens, cuius diffusiore et, ut ita dicam, intransmeabih undique circulo absque meri- 10
dianae freto plagae, quo ad Galham Belgicara navigatur, vallata duorum ostiis nobi-
hum fluminum Tamesis ac Sabrinae veluti brachiis, per quae eidem ohm transmarinae
deliciae ratibus veliebantur, aliorumque minorum meliorata, bis denis bisque quaternis
civitatibus ac nonnulhs castehis , murorum turrium serratarum portarum domorum,
quarum cuhnina minaci proceritate porrecta in edito forti compage pangebantur, 15
molitionibus non improbabiliter instructis decorata: campis late pansis collibusque
amoeno situ locatis, praepollenti culturae aptis, montibus alternandis animahum pastibus
maxime convenientibus , quorum diversorum colorum flores humanis gressibus pulsati
non indecentem ceu picturam eisdem imprimebant, electa veluti sponsa monilibus di-
versis ornata, fontibus hicidis crebris undis niveas veluti glareas pehentibus perniti- 20
disque rivis leni murmure serpentibus ipsorumque in ripis accubantibus suavis soporis
AE (6 — 14 britannia est octingentorum . . . latum exceptis . . . tenens intransmeabili .... iuuehuntur
bisque quateruis ciuitatibus quibusdmn omissis) (UJPQB {incipit 13 bis denis) X (item [X] ad 5 conamur). — c. 3
adhibuit Galfredus 1, 2.
1 de tyr.] et de t. A uastatricibus] victricibus [X] post uastatricibus ins. et A, ins. de prima
uastatione X 2 itemque] item de A, de secunda X de] et de A tertiaquej de tercia A', de tei-tia
quoque A de fame] et de f. A ad agitium] ,lQ[Jr], oin. PX 3 de uict.] et de uict. A de nunt.] et de
n. A host. sub. [AT] 3/4 do consilio] de imprudenti et prauo consilio A 4 de saeuiore] de seuitione [X],
et de seniore A subu. urb. A de] et de A reliquis] P, reliquiis ^(3A'[X] de] et de .4 5 patriae
uictoria] Q, uictoria patriae [AT], uictoria A, pace PX quae] quae postrema uictoria [A] nostr. terap. A
nutu] nutu ei X est om. [X] dicere conamm- (d. curabo [A'])] d. conabimur 2^o«( 27, 27 uulente ^
l>ost conamur quae habent libri relata sunt supra p. 15 6 insula om. A fere A 7 toc. terr. A
boreali AP 7,8 axi prop. tensa A 8 octingentorum] occentorum A' longitudinem P, longitudiue A,
longum £ latitudinem P, latitudiue A, latum M 9 prol. promoutoriorum {P, promoutorium Q, montorio-
rum X)] promunct. prol. .4 ti-actibus uel ductibus A' ambiuntur] ambuitur X 10 tenens ^osnatitudine .4,
om. X diffusione ^X undique] uudarum i? 11 plage freto .4 belg. gall. ^l uallatur/s(c7 i^osf circulo^
duorum ostiis] duum liostis A', duum (duoruin ^S) eciam ostiis -•l/J, ostiis d (seg^. sp. uac.) E duorum ....
irrigatur post fessis (mde ad v. 20) collocat R (non A) 11/12 nob. fluminum tamesis (tamensis E) et sabr.]
nob. tamensis et sabr. fluminum A', nob. fl. tamensis scilicet (uidelicet Ji) ac sabrine AR 12 per quae
eidem] quibus E, p. q. eidem britanniae R 13 ueh. ratibus X, inuehuntur {om. rat.) E aliorumque
minorum] aliorumque minorum flumiuum (fl. min. R) infusione irrigatur AR meliorata] post brachiis AR,
munita P quaternis] q. fulget AR 14 castellis] c. decorata (decoratus R) AR murorum] m. quoque ac B,
murorum atque A serratarum] QX, seratarum AH, om, P 14/15 domorum quarum] PQ, domorumque quo-
rum A', domorum etiam qiiarum ^i^ 15 proceleritafe A''', proueleritate X'"' editumiJ forteA' pangebantur]
cernuutur R, om. A 16 molitionibus {IIX, munitionibus PQ) uon impr. instructis decorata] non impr.
cst decorata (adornata R) instructis muuitiouibus AR campis] c. quoque fulget AR 17 praepotenti P
montibus] PQ, montibusque A', montibus eciam AR partibus A IS maxime PQ, magne A', 'magne
forte pro magnopere' IJ, optime AR 18/19 quorum (om. X) diu. col. flores humanis gressibus pulsati non in-
decentem (indicentem quandam X) ceu (seu Q) picturam eis imprimebaut {HPX, imprimebat Q\\ qui diu. colorum
floribus (florum coloribus A) grati (grata R) redduntur humanis visibus^l.ff 19 uel. el. sp. diu. orn. mon. AR
20 crebris .... 29, 2 irriguaj crebrisque gaudet ex quibus riuuli leui murmure serpentes suaue pignus
soporia (om. A) tribuunt viatoribus fessis AR 20 pellontibus] PQ, pallantibus A', 'palantibus forte per-
Iuentibus'.H' 21 ipsorunique] PQ, quoruuique X accusantibus X soporis] PR, saporis QX
') Orosius 1, 2, 77: Britaunia . . insula habet in lougo milia passunm DCCC, in lato milia CC.
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 29
pignus praetendentibus, et lacubus tVigiduni ;ii]uae torrentem vivao oxundantibus
irrigua.
Haec erecta corvice et Tiiente. ex quo inhabitata est, nnnc deo, interdum civibus, 4
nonnumquam ctiam transmarinis regibus et subiectis ingrata consurgit. quid enim de- mada?]"*""
.s formius quidque iniquius potest humanis ausibus vel esse vel intromitti negotium, quam
deo timorem, bonis civibus caritatem, in altiore dignitate positis absque fidei detrimento
dcbitum denegare honorem et fraugere divino sensui humanoque fidem, et abiecto caeh
terraeque metu propriis adinventionibus aliquem et libidinibus regi? igitur omittens
priscos illos communesque cum omnibus gentibus errores, quibus ante adventum Christi
10 in carne omne humanum genus obligabatur astrictum , nec enumerans patriae portenta
ipsa diabohca paene numero Aegyptiaca vincentia, quorum nonnuna liniamentis ad-
huc deformibus intra vel extra deserta moenia soUto more rigentia torvis vultibus
intuemur, neque nominatim inclamitans montes ipsos aut coUes vel fluvios olim exitia-
biles, nunc vero hunianis usibus utiles, quibus divinus honor a caeco tunc populo cumu-
li labatur, et tacens vetustos immanium tyrannorum annos, qui in aliis longe positis
regionibus vulgati sunt, ita ut Porphyrius rabidus orientalis adversus ecclesiam canis
dementiae suae ac vanitatis stilo hoc etiam adnecteret: 'Britannia\ inquiens, '■ieTtiliserci.prae/.;
provincia tyrannorum', illa tantum proferre conabor in medium, quae temporibus im-
peratorum Romanorum et passa est et aliis intuht civibus et longe positis mala: quantum
20 tamen potuero, non tam ex scriptis patriae scriptorumve monimentis , quippe quae, vel
si qua fuerint, aut ignibus hostium exusta aut civium exihi classe longius deportata
non compareant, quam transmarina relatione, quae crebris inrupta intercapedinibus non
satis claret.
Etenim reges Romanorum cum orbis imperium obtinuissent subiugatisque finitimis5
■jh quibusque regionibus vel insuhs orientem versus primam Parthorum pacem Indorum tione.] '^°'
confinium , qua peracta in omni paene teiTa tum eessavere bella, potioris famae viribus
firmassent, non acies flammae quodammodo rigidi tenoris ad occidentem caeruleo oceani
AD (incipit 1 aquae) E (3 britannia erecta . . . regi in britannia praeter priscos .... errores erant
patriae . . . intuemur et 1.5 — 23 breviati, vide infra) {H)FQX
1 figidum X 3 haec] h. igitnr quam praedicamus insula A ceru. et m. er. A est inh. A
4 etiam] et E et subiectis om. A cons. iiigr. .1 quod EX 5 quodque EX iuiquus D
hum. aus. ^os< negotium -i 6 altiori ^ positis] -iZ>'PQ, compositis X''-EX absque] cam E 1 dene-
gare anie deo, hic non reddere A sensui {om. in sp. vac. E) humauoquej h. q. s. ^ 8 terraeque]
et terrae .Y aliquem et lib.] DEQ, et lib. aliq. AP, al. ex lib. X 9 ill. prisc. AX 10 obligatur X
10,11 illa diabol. patr. port. A \ 11 egyptia uincentia AX lineamentis PQ 12 ringentia proposuit C. W.
King apud Salkurst Eoman antiquities at Lydne;/ Park (Londini 1879) p. 12t). luminibus A 13 coUes]
fontes uel colles -Y vel] aut D^X 13,14 exitiabiles] HPX, exticiabiles D, exitiales Q, animabiis homi-
num exiciabiles J 14 quibus . . . comulabatur om. ^ a om. D^ 14,15 cuniil.ibatur i*' 15 aunos] ani-
mos.4' 15 — 23 sic breviavit E: et erant vetusti immanium tj-rannorum animi ut diceret etiam Porphirius
de ea: Britannia fertilis terra tyrannorum. illa tamen proferre conabar iu m. quae temporibus passa est et
al. intulit. Britaunia quantum potero notare ex scriptis .... claret 16 porfirius AD rapidus D'X,
rabidus ille A ecclesiam] eccl. latrans A canis post rabidus AX 17 britannia] b. est X 18 pro-
vincia] terrai?'^ tantum] tamen AEX conabar E 18,19 imp. rom. (rom. imp. P) et om. E
19 passa] perpessa A et] et que A int. al. A et longe] louge AX mala post et que A
20 scriptis (scriptiTTis JY) patriae scriptorumue (uel scriptorum E) monunieutis] monimentis ueterum patrie scrip-
torum A quippe om. A uel om. E 21 si qua] signa Z)' aut ciu.] ac ciu. D^E exilii] DEBX,
exili A'^, exulum PQ, hostili.4' 22 comparent AX iuterrupta intercapidinibus A 23 satis] gatis £»'
24 rom. reg. X obt. imp. A 24/25 quib. fin. A 25/26 prima parthorum pace (pacem Q) indonim
(indorumque X) confinium DQX, et prinia parthorum indorumque confinium pace J , priraam parthurum
indorum confinium pacem R, prima parthorum iudorum confmium parta pace P 2G qua om. A paene
om. X tum] non />', om. A ccssasseut A potioris] ct potioris l/P, potiorisque A 27 firmassent] f.
imperium A acies tiammae] tum ardescens flamma A ad occ.] ad occ. uergens A
30 GILDAE SAPIENTIS
torrente potuit vel cohiberi vel extingui, sed transfretans insulae parendi leges nullo
obsistente advexit imbellemque populum, sed infidelem non tam ferro igne machinis,
ut ahas gentes, quam sohs minis vel iudiciorum concussionibus, in superficie tantum
vultus presso in altum cordis dolore sui oboedientiam proferentem edictis subiugavit.
6 Quibus statim Romam ob inopiam, ut aiebant, cespitis repedantibus et nihil de s
[De rebei- rcbellione suspicantibus rectores sibi reiictos ad enuntianda plenius vel confirmanda
lione.] _ . . . .
Komani regni molimina leaena trucidavit dolosa. quibus ita gestis cum talia senatui
nuntiarentur et propero exercitu vulpeculas ut fingebat subdolas ulcisci festinaret, non
militaris in mari elassis parata fortiter dimicare pro patria nec quadratum agmen neque
dextrum cornu ahive belli apparatus in litore conseruntur, sed terga pro scuto fuganti- lo
bus dantur et colla gladiis, gehdo per ossa tremore currente, manusque vinciendae
Am.l,''m. muhebriter protenduntur, ita ut in proverbium et derisum longe lateque efferretur, quod
Britanni nec in bello fortes sint nec in pace fideles.
7 Itaque multis Romani perfidorum caesis, nonnullis ad servitutem, ue terra penitus
f'*e^"ion|"ac i"^ sohtudinem redigeretur, mancipalibus reservatis, patria vini oleique experte rehcta i5
'^^" 'laTu'.] I*^*l'^ni petunt, suorum quosdam rehnquentes praepositos indigenarum dorsis mastigias,
cervicibus iugum, solo nomen Romanae servitutis haerere facturos ac non tam mihtari
manu quam fiagris calhdam gentem maceraturos et, si res sie postulavisset, ensem, ut
dicitur, vagina vacuum lateri eius accommodaturos, ita ut non Britannia, sed Romania cen-
seretur et quicquid habere potuisset aeris argenti vel auri imagine Caesaris notaretur. 20
8 Interea glaciali frigore rigenti insulae et vehit longioro terrarum secessu soh
gJne'.] visibih non proximae verus ille non de firmamento solum temporah , sed de summa
h „^"■"2" j' sti^^ini caelorum arce tempora cuncta excedente universo orbi pracfulgidum sui eoruscum
ADE (1 Romanus transfretans ... 20 notaretur) (H)PQX
1 uel coh. pot. AX 1/2 nullo obsistente om. A 2 sed infidelem] non tamen fidelem D^E igne
(igni APQ) machinis] ADEFQ, et igni machinisque X 3 post alias Ins. solebat subigere A solis om. A
4 presso] ^Z).£PQ, imprcssoJSr alta£' perferentem^l 5 romani P ut aiebant (agebant/XJ) cespitis]^4Z)Q,
cespitis ut aiebant E, ut aiebant stipendii P, cespites ut aiunt X repetentibus ^A' nil X 6 denuncianda X,
annuncianda A uel confirmanda] confirmandaque A 7 moliraina loaena trucidauit dolosa] iura brit-
tannorum trucidauit dolose audacia A ■ 8 propere [seii. sp. vac.) E exercitum X uulpeculas ut fingebat
subdolas ulcissi] Q, uulpeculas subdolas ulcisci P, uulpeculis ut fingebat subdolis ulcisci DEX, in rebellium
ulcisci audaciam A 9 militaris in ra. classis] militari raanu instructis classibus A paran [sic] post patria A
nec] neque qu. Q 9/10 neque dextr.] atque dextr. E 10 aliive] Q, aliique A, alisue P, aliusue X,
om. DE belli] beUique A apparitus E, apparatus al) his A conseruntur] DEQ, consternuntur ^l.
conspiciuntur JP, conseritur uel inititur X scuto] ADEPQ, scutis X 10/11 fungautibus E 11 danturj
ADEPQ, dabant X timore i)' currende X uincendae X 12 mulieriter P derisum] in derisum AEX
longe lateque ante derisum DE efierretur] EQ, efleretur D, afferatur X, effertur P, referretur .4 quod
om. P 13 britanni (britones Z*') nec in b. sint (s\intE)\DE, br. non suut in b. P, non br. sunt (sint-Z)
in bello QX, non br. in bello sint A neque A fidelis E 14 multis romaui] QX, milites romani D,
roraani multis ^T' 15 nianc. reseruatis] manc. seruatis .4, mancipatis P patria uini oleique (que om. A)
experte (experta A')] APQX, patriaque (patriique D^) olei uinique experte D, patrii olei uinique expartes
{collocans haec inter romani et multis) E relicta] APX, om. DEQ 16 post petunt im. magna
potiti uictoria A suorum] suorumque X, suorum uero A praep. rel. X, relinquunt praep. -1 dors.
ind. A 17 solo nomen (nomine PX) om. A sernitutis] uirtutis D^EIJ haerere] honorem P
18 fiagellis X postulasset X ut dic. uag. uac.] euaginatum -1 19 eius] eius populi X nou] non iam -1
britanna fi^ romania] AQ, romana DHP, r. insula A', insula i? 20 haberi P aeris] auri (sjc) £
argenti] et a. X, argentei E 21 rigeut P et] AQX, ut D, quae P successu -Y, recessu A
soli] s. huic A 22 proximae] est proxima P Ule] DPQ, ille sol AX non sol. de firm. A
22/23 de summa etiam] eoiam e summa A 23 arce] a. descendens A cunct. temp. A' excidente X,
excedens A orb. un. X 23/31, 1 sui coruscum ostendens] DQ, sui coruscura ostentans X, sui lumen
ostendens P, iubar suum reuclauit --1
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 31
ostendens, tenipore. ut scinius, summo Tiberii Caesaris, ([uo alisquo ullo inipedimento^^"''''"^"'"*
eius propagabatur religio, connninata senatu nolente a principe morte delatoribus mili--"^''-
tuni eiusdem, radios suos primum indulget, id est sua praecepta, Christus.
Quae, licet ab ineolis topide suscepta sunt, apud quosdam tamen integre et alios 9
•■ minus usque ad persecutionem Diocletiani tyranui novennem, in qua subversae per [■uLneT''
totuni numdum sunt ecclesiac ot cunctae sacrae scripturae, quae invcniri potuerunt. inf"4""'«
platois oxustae et electi sacerdotes gregis domini cum innocentibus ovibus trucidati.
ita ut no vestigium quidem, si fieri potuisset, in nonnullis provineiis Christianae religionis
appareret. permansere. tune quantae fugae, quantae strages. quantae diversarum
1" mortium poenae. quantao apostataruni ruinae, quantae gloriosorum martyrum coronae,
quanti persecutorum rabidi furores. quantae e contrario sanctorum patientiae fuere,
ecclesiastiea historia nai-rat. ita ut agraine denso certatim relictis post tergum mundia-
libus tencbris ad amoena caelorum regna quasi ad propriam sedem tota festinaret ecclesia.
Magnificavit igitur misericordiam suam nobiscum deus volens omnes homines salvoslO
15 fieri et vocans non minus peccatores quam eos, qui se putant iustos. qui gratiiito munere, Inart^^bas.l
supra dicto ut conicimus persecutionis tempore, ne penitus crassa atrae noctis caligine
Britannia i)bfuscaretur, clarissimos lampades sanctorum martyrum nobis accendit, quorum
nunc corporum sepulturae et passionum loca, si non lugubri divortio barbarorum quam
plurima ob scelera nostra civibus adimerentur, non minimum intuentium mentibus ar-
20 dorem diviuae caritatis incuterent: sanctum Albanum Verolamiensem, Aaron et lulium
Legionum urbis cives ceterosque utriusque sexus diversis in locis summa magnanimitate
in acie Christi perstantes dico.
Quorum prior postquam caritatis gratia confessorem persecutoribus insectatum et 1 1
iani ianique comprehendendum, imitans et in hoc Christum animam pro ovibus ponen-
2'' tem, domo primum ac mutatis dein mutuo vestibus occuluit et se discrimini in fratris
AC (/'. 1 inde a v. 18/19 quam plurima) DE (1 tempori summo .... trucidati, deinde 20 seq. breciati,
ut infra) HPQX. — c. 9 e< 11 adhibuit Galfredus 5, 5.
1 scimus] credimus A summo om. A quo] quo tempore .1 absque] siue A 2 propa-
gatur !>' commiuata] indicta P sen. nolente (uolente i>'l] iiol. sen. .-1 a om. X*' ' dilatoribus libri
praeter A: accusatoriljus //ieron^nnis 2/3 militum ... christus] christianorum J 3 ins. christus suos
radios id est sua pro indulget post 1 ostendeus P 4 quae] q. religio ^-1 incolis] i. britannie A t. s. sunt
(sint P)] sit t. s. .1 et alios {P, alio DQ, apud alios X, om. E) minus om. A 5 dioclitiani DX, d. et
maximiani A tyr. nou. om. A qua] quo E 5;6 subu. suut p. t. m. eccl. DE 6 cunctae sacrae (sacro E)
scr. quaej cuncti s. scr. libri qui A potuerant P 7 exustae et] exusti atque A dora. gr. A
8 quidem] quid X posset A prouinciis] AX, prouincie D, prouinciae locis PQ 9 permansere] DQX
perniansit ante 4 integre A, om. P str. quant. iug. D 9/10 quantae d. m. poenae om. X»'
10 apostatarum] religionis a. X gloriosorum] AQX, gloriosissimorum D, gloriosae P 11 rapidi X
quantae] quanto .1 12 uarr. hist. AD reiectis A 13 amenia D 14 magn. ig.] nunc ig.
magu. A nobiscum deus (deus nobiscum X») ante mis. suam D 15 non min. uoc. .1 se putant]
p. se esse X 16 coniicimus PQ, conuicimus D, cognoscimus X penitus om. X crasse Z>'
atra X 17 obfuscaretur] ADQ cum Galfredo, obscuraretur PX clarissimas AX 18 diuortio
(diuortione X) barb.] barb. diu. D, dluersorum barbarorum incursione A 19 ob sc. n. quam pl. A
20 sanctum et quae sequuntur ad p. 32, 20 breviavit sic E: in britannia sanctus albanus uellouuensis aron
et iulius legionum urbis ciues ceterique utriusque sexus diuersis in locis summa maguanimitate in acie christi
perstiterunt. albanus cum mille uiris per alueum tamensis flu. sicco pede transiuit. fuit ca persecutio bi-
lustris. alii in syluis latuerunt, postquam reedificate sunt ccclesie cum exultatione. sanctum] s. dico A
uerolamieusem] $, uerolamensera A', uerulamiensem P, urelamensem ^ , ueUamieusem C, uellomiensem i),
uellouuensis E: Terolamius Galfredus aaron] et aaron A' iulianum P, iuliam A 21 ceterosque]
et ceteros A', ceteros quoque A sexus] s. qui A summa] s. et X, s. cum .1 22 perstantes dico] per-
stiterunt A 23 confessorem] c. alium A', quendam confessorem a (sic) A: cf. Galfredus 5,5: Albanus
caritatis gratia feruens confessorem suum Ampbibalum .... iu domo sua occuluit, id quod venit ex male
corruptis verbis c. 28 suh sancti abbatis amphibalo 24 et in] in A pro ouibus] prouibus /)'
25 primum] prinuun recepissct A dein] ACQX, deinde P, demuno P occuluit et] CD'PQX, occuluisset
A, occubuit et D' discr. se fr. in X, se discr. indutus fr. A
32 GILDAE SAPIENTIS
supra clicti vestimentis libenter persequendum dedit, ita deo inter sacram confessionem
cruoremque coram impiis Romana tum stigmata cum horribili fantasia praeferentibus
/0«. j, i7. placens signorum miraculis mirabiliter adornatus est, ut oratione ferventi illi Israeliticae
arenti viae minusque tritae. stante diu arca prope glareas testamenti in medio lordanis
canali, simile iter ignotum, trans Tamesis nobilis fluvii alveum . cum mille viris sicco s
ingrediens pede suspensis utrimque modo pi-aeruptorum fluvialibus montium gurgitibus
aperiret et priorem carnificem tanta prodigia videntem in agnum ex lupo mutaret et
una secum triumphalem martyrii palmam sitire vehementius et excipere fortius faceret.
ceteri vero sic diversis cruciatibus torti sunt et inaudita membroi-um discerptione
lacerati, ut absque cunctamine gloriosi in egregiis lerusalem veluti portis martyrii sui lo
trophaea defigerent. nam qui superfuerant silvis ac desertis abditisque speluncis se
occultavere , expectantes a iusto rectore omnium deo carnificibus severa quandoque
iudicia, sibi vero animarum tutamina.
1 2 Igitur bilustro supra dicti turbinis necdum ad integrum expleto emarcescentibusque
ujmiis , -jjg^g suorum auctorum nefariis edictis, laetis luminibus omnes Christi tirones quasi is
post hiemalem ac prolixam noctem temperiem lucemque serenam aurae caelestis ex-
cipiunt. renovant ecclesias ad solum usque destructas; basilicas sanctorum martyrum
fundant construunt perficiunt ac velut victricia signa passim propalant, dies festos cele-
brant, sacra mundo corde oreque conficiunt, omnes exultant filii gremio ac si matris
Taoresrbusjecclesiae confoti. mansit namque haec Christi capitis membrorumque consonantia 20
suavis, donec Arriana perfidia, atrox ceu anguis, transmarina nobis evomens venena
fratres in unum habitantes exitiabiliter faceret seiungi, ac sic quasi via facta trans
oceanum omnes omnino bestiae ferae mortiferum cuiuslibet haereseos virus horrido
ore vibrantes letalia dentium vulnera patriae novi semper aliquid audire volenti et
nihil certe stabiliter optinenti infigebant. 25
13 Itemque tandem tyrannorum virgultis crescentibus et in immanem silvam iam
[Detyran-j^^q^g erumpentibus insula, nomen Romanum nec tamen morem legemque tenens,
quin potius abiciens germen suae plantationis amarissimae, ad Galhas magna comitante
AC {f.2 inde a v. \1 [unt renovaut eojclesias) DE (vide p.'31j (ff)PQX. — 11—22 adhibuit Beda
h. eccl. 1, 8, c. 11 Galfredus 5, 5.
1 ita (leo placens 7 aperiret] enimuero in sacra confessione coram impiis persecutoribus romana
.... horr. fastu praeferentibus perstitit iniperterritus ita deo placens signorum miraculis fuit mirabiliter adornatus
ut or<atione ficta iter ignotum per tamensis n. fl. a et cum mille uiris sicco transieus pede suspensis .... raont.
fl. gurgitibus israelitieum imitatus per iordanis alueum iter A 2 fantasia] CDPQ, fastu A, fantasmate X
3 placens] CDQ, poat deo PX signorumque X illi] instar P 4 arenti uiae] CQX, uiae arenti D, arentis
uiaeP diu] dm /? ^^ s,\vi\i\&\ DQX, om. P t&mes\s] CD^Q, om. X fluii CP 6 utriusque jf modo]
more P niont. &. A 8 triumpliale X sitire] et sitire A, sistere A' excipere] APQX, accipere D
fnrtius om. A 9 sic] ACPQX, si D cruciatlbus] ACPQX, cruciantibus D torsi AX decerptione X,
distencione D', alii distentione i/ 10 lacerati] 1. sunt^A' absque ... defigerent] absque ulla ciinctatione
gloriosa martiri sui trophea in portis ierusalem celestis defigerent A 11 ac desertis om. A que om. X
12 rectore] iudice A deo om. A seuera] quidom s. A 13 anim. tut.] inexpugnabilia auimarum
refugia A 14 ad integrura expleto emarcescentibusquc (que his D', om. A)\ ACDPQ, adimpleto
ad integrum marcescentibusquo X 15 uece suorum auctorum] DQ, nece sui auctorum HX et al sui D
(marg.J, necis autorum P, cum suis auctoribus A nepharie P edictis] ADHPX, decretis Q ehristi
tirones] christicole A 16 hiemalem ac] hiemalis tempestuose A temperiem . . . caelestis] celestis
aure serenam lucem J. tB/17 e.\cipiunt po«< christicole -1 17 renouant] ergo r. ^l 19 sacra] Beda
et rel., sacramenta X oreque] et ore A conficiunt] Beda ei rel. , perficiunt X ac si] sancte A
20 namque] itaquc A membrorumque] membrorum APQ et al mcmbrorum D (marg.) atr. arr. perf. A
21 ceu] APX, seu DQ 22 exitiabileA' quasi] q. iam A 23 omnes best. omnino yl ferae ont. A
haeresios Q 25 nil certi X, nihil (om. certe) A 26 itemque t.] t. itaque A in immanem] CD (marg.J
PQ, iramanem AX, in magnam D in litura 27 nom. ronianum] CD (mari/J PQ, romanura n. habens A,
nom. romanoruni Dlf tanien] tantum /*' murem legesque A, mores legesque A' 28 post am.
pl. (sic) ins. initiatum uiilelicet maxlmum A ad gallias niittit post cuterua A comitacione i*'
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 33
satellitum caterva, insuper etiam imperatoris insignibus, quae nec decenter usquam
gessit, non legitime, sed ritu tyrannico et tumultuante initiatum milite, Maximum mittit.
qui callida primum arte potius quam virtute finitimos quosque pagns vel provincias
contra Komanum statum per retia periurii mendaciique sui fatinoroso regno adnectens,
■• et unam alarum ad Hispaniam, alteram ad Italiam extendens et thronum iniquissimi
imperii apud Trevcros statuens tanta insania in dominos debacchatus est, ut duos im-
peratores legitimos, unum Koma, alium religiosissima vita pelleret '). nec mora tam
feralibus vallatus audaciis apud Aquileiam urbem capitc nefando caeditur, qui decorata
totius orbis capita regni quodammodo deiecerat.
lu Exin Britannia omni armato milite, militaribus copiis, rcctoribus licet immanibus, l-l
mgenti mventute spoliata, quae comitata vestigus supra dicti tyranni donmm nusquam gentibus
ultra rediit, et omnis belli usus ignara penitus, duabus primum gentibus transmarinis qus." "^
vehementer saevis, Scotorum a circione, Pictorum ab aquilone calcabilis, multos stupet
gemitque annos. ob quarum infestationem ac dirissimam depressionem legatos Romam 15
!.■• cum epistolis mittit, militarem manuni ad se vindicandam lacrimosis po tulationibus
poscens ct subiectionem sui Romano imperio continue tota aninii virtute, si hostis
longius arcerctur, vovens. cui mox destinatur legio praeteriti mali innnemor, sufficienter [D»^'»f™-
armis instructa, quae ratibus trans oceanum in patriam advecta et cominus cum gravi-
bus hostibus congressa magnamque ex eis multitudinem sternens et omnes e finibus
•jo depulit et subiectos cives tam atroci dilacerationi ex imminenti captivitate liberavit.
quos iussit construere inter duo maria trans insulam murum, ut esset arcendis hostibus
turba instructus terrori civibusque tutamini: qui vulgo irrationabili absque rectore
factus non tam lapidibus, quani cespitibus non profuit.
Illa domum cum triumpho magno et gaudio repedante illi priores inimici ac si 16
A {deficiunt quaedam av.U i-a dicti ad 22 turba) C (f. 3 inde a v.ll dictityrauiii) D(U)FQX. — 5 thro-
uum ... 7 pelleret adhibuit Oalfredus 5, 14: c. 14 idem 5, 16; c. 15 idem 6,1; 10—35, 26 Beda liist. eccl. 1, 12.
1 iiisuper eti.ani] /><)X, maximum P, om. A imperatoriis .1P(^ iiisignibus] ins. decoratum .-1
nec decenter iisquam gessit non (iiec X) legitime] uuraquam ille deceuter uel legitime gess A 2 et
tumultuaute om. P milite maximum] QX, militem maximum CD, milite (maximum habens supra) A, om. P
mittit post ad gallias A 3 qui] ADQX, ille P calida D iinitiuos X»' 4 post statum ins
deceptos insurgere fecit .1 per (habet X solus coniectura) retia periurii (imperii />') mendaciique sui (sui
atque mendacii D)] CDPQX, retibus etiam p. m. q. c. implicitos A regno] suo r. A 5 et om. A
extendit A 6 imperii] i. sui -t triueros D statuens] CD-PQX, statuit A, om. Z)' t.inta] t. denique A
domos P imp. leg.] leg. imp. A 7 alium] alterum P uita pelleref] pell. uit. A, uita repelleret X
tam] a tam A 8 fer. destitutus auxiliis A, fertilibus aud. uall. X aqullcgiam DQ nephande P
decora -1 9 regni] regno P, om. A deiecerat] ceruicibus deiecerat X 10 exin] ACPQX, exinde D
milite] m. destitufa .1 militaribusque co^ns Rc rect. X (contra Bedavi) licef] eciam licet .l, linquifur X
11 ingenti] et i. .4 qnae om. X comitatem />, comifata herens ^ uestigia P nusquam ultra] PQ
Beda, ultra nusquam D, nuuquam ultra X 12 redit X omni C usus] X Beda, usu DPQ ign.
pen.] pen. ign. D, prorsus ignara Beda duobus X 13 scottorum] CQX, scotorum DP a] ab X cir-
cione] CDX, circio PQ cum Beda 14 gemifque] AH Beda, gemefque iibrl reliqiu anuos] per aniios AX
cum Beda ante ob ins. gens igitur britouum scottorum pictorumque impetum uon ferens X (contra Bedam)
quarum] CDPQ, quorum X, harum Beda dirissimam] CDPQ cum Beda, durissimam X cuvi Galfredo
oppressionem A 15 uiudic »,.. {corr. in uindicandam) Z» 16 continue] CPQX, continuo /) 18 iu
pafr. adu.] CPQX, adu. in patr. D grauibus om. vel transposuit A 19 magnamque) CD^^PQX, magnam 7)'
sternens] cernens P omnes] CD (mar,j.) PQX, omnibus DH e] CDPQ, a X 20 et subi.] subiectosque A
fam] tam de A dilaceratione] DQX, delacerafioiie CP ex] CDPQ, et X, quam ab A 21 quos] ad
hoc.I constituere >S<eve«son errore inter duo marm post iussit .T ut iiistructus esset arceudis [turba?]
hostibus A 22 turba] X, a turba CDPQ ciuibusque] et timidis ciuibus A qui] quia P 24 illa] CDQ,
legione autem P, illa legionc X domum post gaudio X repedante] ACDPQ, repetenfe -V illi om. A
si] ACDPQ, quasi A'
') Cf. Sulpic. Sererus vita Marlini c. 20: (Martinus) dicens so mensae eius (Maximi) adesse nmi posse,
qui imperatores unum regiio, alferiim vita cxpulisset. Urosius 7,34, 10: Grafianum Augustum interfecit
fratremque eius Valenfinianum Augustnm Ifalia expulit.
CHBONICA III.
[Itemgue
iflstatione.l
34 GILDAE SAPIENTIS
ambrones, lupi profunda fame rabidi, siccis faucibus ovile transilientes non comparente
pastore, alis remorum reniigumque brachiis ac velis vento sinuatis vecti, terminos rumpunt
caeduntque omnia et quaeque obvia maturam ceu segetem metunt calcant transeunt.
17 Itemque mittuntur queruli legati, scissis, ut dicitur, vestibus, opertisque sablone
^^uftiMie ] capitibus , inpetrantes a Romanis auxilia ac veluti timidi pulli patrum fidissimis alis s
succumbentes, ne penitus misera patria deleretur nomenque Romanorum, quod verbis
tantum apud eos auribus resultabat, vel extcrarum gentium opprobrio obrosum vile-
sceret. at illi, quantum bumanae naturae possibile est, commoti tantae historia tragoe-
diae, volatus ceu aquilarum equitum in terra, nautarum in mari cursus accelerantes
inopinatos primum, tandem terribiles inimicorum cervicibus infigunt mucronum ungues lo
casibusque foliorum tempore certo adsimilandam hisdem peragunt stragem, ac si mon-
tanus torrens crebris tempestatum rivulis auctus sonoroque meatu alveos exundans ac
sulcato dorso fronteque acra, erectis, ut aiunt, ad nebulas undis (luminum quibus
pupilli, persaepe licet palpebrarum convolatibus innovati, adiunctis rimarum rotarum
lineis fuscantur) mirabiliter spumans, ast uno obiectas sibi evincit gurgite moles. ') ita is
aemulorura agmina auxiliares egregii, si qua tamen evadere potuerant, praepropere
trans maria fugaverunt, quia anniversarias avide praedas nuUo obsistente trans maria
exaggerabant.
18 Igitur Romani, patriae denuntiantes nequaquam se tam laboriosis expeditionibus
posse frequentius vexari et ob imbelles erraticosque latrunculos Romana stigmata, tan- 20
tum talemque exercitum, terra ac mari fatigari; sed ut potius sola consuescendo armis
ac viriliter dimicando terram substantiolam coniuges liberos et , quod his maius est,
libertatem vitamque totis viribus vindicaret et gentibus nequaquam sibi fortioribus, nisi
segnitia et torpore dissolveretur, inermes vinculis vinciendas nullo modo, sed instructas
peltis ensibus hastis et ad caedem promptas protenderet manus, suadentes, quia et 25
A (def. 8 tantae ... 24 segnitia; item solueretur .... 25 peltis) C (/'. 4 inde a 1;. 9 [rum] iu mari)
D(HJPQX. — Adhibueruni Beda (v. ante) el c. 16. 17 Galfredus 5, 16 et c. 18 idem 6, 2. 3.
1 arabrones] ita etiam Oalfredus 5, 16; 'id est sevi' add. X rapidi siccis A, rapidis siccisque X
ouilej ACDPQ, in ouile X transilientes] ACDQX, circunsilientes P comparante X 2 alis
remigumque (-giumque D) brachiis] remis A uento siuuatis] AC^X, uento iuuatis C' DQ, uentorum
plenis P inrumpuut terminos Beda, terminos inuadunt .1 3 caeduutque (caedunt X) . . . ceu (CPX,
seu DQ) s. m. c. t.ranseuntj murum transsiliunt queque sibi obuia steruunt -1 4 itemque] CDQX, ite-
rumque P, igitur rursum vl ut dicitur (discitur /)) om. yl •pertisque X*' s3.h\imc\ ACPQX, sabulone /?i?
5 inpetrantes] implorantes Beda uelut X, uelu A patrum (matrum HP) fidissimis (sic ACDPQ, fide-
lissimis X) alis suco.] fid. patr. succ. al. postulant iuuamina A 6 delerctur patria A romanorum] DQC,
romanum APX quod . . . resultabat uel] quod clare apud eos resonabat A 7 extranearum X, exter-
narum A obprobrio obrosuni] CPQ, opprobrio abrasum -i, opprobriosum D-H, opprobria X, opprobrio**» i>',
improbitate obrutum Beda 8 commoti] comnioti acoelerant A 9 uolatus] D (marg.) PQX, uelatus D
ceu] CPQX, seu D 10 inopinatasX ungues post inimicorum X 11 adsimilandam] CHP, assi-
landam D, adsimulandam X, assimulanda Q hisdem] CDP, iisdem Q, istam X ac si] ac ut P, at fit si X
12 sonoroque] CD^^PQ, sonorosoque X, sudoreque D^ ac .... 16 ast 07n. P 13 fronteque] X, fonteque
CDQ 14 conuolatibus] CDQX, couuolutibus Gale adiunctis rimarum (simarum D [marg.] Q, suuarum D)
rotarum lineis] CDQ, adiunctis sibi miuutissimarum rotarum tautonibus ueluti A': tautones in ijlossis dicuntur
esse pili palpebrarum \b d.at] CD (inarg.) QX, -ac DH abiectasX surgiteZ> ita] itru /' ('alias ita'
marg.), item H 16 auxiliatores PX potuerunt propere X 17 quia] CPQ, qui D {mar/)o alias qui errore
pro qaia) HX 19 patriae] p. reuersi X conlra Bedam: Romani denuntiauere Brittonibus et Oalfredum:
Romani patriae denuntiaut 20 stigmata] libri et Galfredus, signa F : 'stigmata sunt signa uictricia' adnotat X
21 ut] CPQX, om. D potius sola] CDPQ, potius soli Galfredus, insula potius X 22 hiis D est
om. X 23 sibi] CD, se D (marrj.) PQX 24 inermes] ut inermes X uinclis PQ uinciendas C
(corr. dubia), uinciendis D, uinciendis H, uincendas X 25 et ad caedem promptas] ad pugnam prompti A
protenderet] CD^^PQ, protenderent D ', protendere X, exittet (?) A suadentes quia et (quia ex D^ff,
et quia P) hoc] et qui A
'J Cf. Vergilius Aen. 'J, 497: oppositasque evicit gurgite moles.
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 35
hoc putabant aliquid derelinquendo populo commodi adcrescere, murum non ut alterum,
sumptu publico privatoque adiunctis secum miserabilibus indigcnis, solito structurae
more, tramite a mari usque ad mare inter urbes, quae ibidem forte ob metum hostium
collocatae fuerant, directo librant; fortia formidoloso populo monita tradunt, exemplaria
5 instituendorum armorum relinquunt. in litore quoque oceani ad meridianam plagam.
quo naves eorum habebantur, quia et inde barbaricae ferae bestiae timebantur, turres
per intervalla ad prospectum maris collocant, et valedicunt tamquam ultra non reversuri.
Itaque illis ad sua remeantibus emergunt certatim de curucis, quibus sunt trans ^^
miii • ••im- 1 [terliaque
Tithicam vallem evecti, quasi m alto litane mcalescenteque caumate de artissimis vastatione.]
10 foraniinum caverniculis fusci vermiculorum cunei, tetri Scottorum Pictorumque greges,
moribus ex parte dissidentes, sed una eademque sanguinis fundendi aviditate concordes
furciferosque magis vultus pilis quam corporum pudenda pudendisque proxima vestibus
tegentes cognitaque condebitorum reversione et reditus denegatione soUto confidentiores
omnem aquilonalem extremamque terrae partem pro indigenis muro tenus capessunt.
15 statuitur ad haec in edito arcis acies, segnis ad pugnam, inhabilis ad fugam, trementibus [De fame.]
praecordiis inepta, quae diebus ac noctibus stupido sediU marcebat. interea non cessant
uncinata nudorum tela, quibus miserrimi cives de muris tracti solo allidebantur. hoc
scilicet eis proficiebat immaturae mortis supplicium, qui taU funere rapiebantur, quo
fratrum pignonimque suorum miserandas imminentes poenas cito exitu devitabant. quid
20 plura? reUctis civitatibus muroquo celso iterum civibus fugae, iterum dispersiones soUto
desperabiUores, iterum ab hoste insectationes, iterum strages accelerantur crudeUores;
et sicut agni a lanionibus, ita deflendi cives ab inimicis discerpuntur , ut commoratio
eorum ferarum assimilaretur agrestium. nam et ipsos mutuo, perexigui victus brevi
sustentaculo miserrimorum civium, latrocinando temperabant: et augebantur externae
25 clades domesticis motibus, quod huiuscemodi tam crebris direptionibus vacuaretur omnis
regio totius cibi baculo, excepto venatoriae artis solacio.
A {def. 35, 8 itaque ... 22 discer) C (finit v. 6 ferae) D(E)PQX. — AdhibuenmtSeda (v. ante) et c. 19
Galfredus 6, 3. 4. 12, 15.
1 aliquid] CPQX, aliquis D noii ut alterum hic om., aedificant non ut alterura sed ins. post indigenis A
3 more str. A tramite] recto tramite Beda 4 directo ante tramite A librant] aedificant P for-
cia quoque mon. form. pop. A et exemplaria instruendoriim A 5 quoque] cciam -1 6 quo] ACDPQ
cum Beda, qua X eorum] romanorum A quia om. X liarbaricae (CDPQ, barbariae X) f. b. timebau-
twr] barbarorum infestacio timebatur A 7 interuallia D coll. ad prosp. mar. ^-1 et] rel. et Beda,
om. APX tamquam] quasi D 8 remeantibus] rel. cum Beda, reuertentibus A' curucis] DQ, curicis X,
carruchis P: e navibus Galfredus: 'forma curuca {Irice curacb, Kymrice cwrwg, id est kurug) vera est usur-
pata etiam ab Adamnano (t (394) in vita Columhae 2,4' Zimmer. 9 tithicam] X, titicam D (manj.), aticam
D, styticam PQ, sciticam H: similiter infra Nenniana: vide supra p. 6. euecti] DPQ, ueeti -V 10 cauer-
niculis] PQ, ac uerniculis D, eauernulis X cunei] PQ, cuues D, cenei X sootorum DP 11 sed]
et traditur pud. corp. D 13 cognitaque] cognita D' coudebitorum] fortasse quondam victorum
14 aquilonem X 15 baec] hoc D' inliabilis ad fugam] X cum Galfredo, inhabilis ad pugnam Q, in-
habilis ad pugnandum H, iuhabilis ac /', om. D \Q post interea ins. sedili X» 17 nodorum X:
hostium Beda muro D^ 18 proficiebat] proderat P, om. X qui] quod qui P funere] sumere i>'
quo fratrum] fratrum {om. quo) P, fr. quo X 19 pignorumque] pignorum X 20 plura] ;-e;. et
Beda et Oalfredus, pl. loquar X relictis] relictisque D ciuibus] Galfrcdus, quibus DX, iUis PQ 21 di-
sperabiliores D itenun] Galfredus, item libri iterura Galfredus, itera libri [discer]puutur ab iui[micis] A
22 nt] ita ut D comraoratio] PQ, commeraoratio DX, commorationi A 23 fer. ass. agr.] agr. fer ass. A
nam et ipsos] X>QA', nam et ipsis P, nara et se ipsos.il, laniant et se ipsos X perexigui] D, nec per
exigui Q, nec pro perexigui H, nec pro exigui PX: uon temperabant latrocinando per exigui {om. infra latr.
temp.) A, unde a mansionibus ac possessiunculi.s suis eiecti imminens sibi faniis periculum latrocinio ac
rapacitate mutua temperabant Beda lueue sustentaculura A 24 miserrimorum ciuium] ADQ, misero-
i-um ciuium X, miserrimi ciues P latrocinio malim temperabaut om. X» externae] rel. cum Beda,
extraneae X 25 motibus] cladibus A quod] quo et X, quo ab A huiuscemodij huiusmodi X tam
om. X 26 regio] insula A
5*
36 GILDAE SAPIENTIS
20 Tgitur rursum miserae mittentes epistolas reliquiae ad Agitium Romanae potestatis
l?oUs ml virum , lioc modo loquentes: 'Agitio ter consuli gemitus Britannorum i' et post pauca
■'^^"'""'•' querentcs: 'repellunt barbari ad mare, repellit mare ad barbaros ; inter haec duo genera
funerum aut iugulamur aut mergimur;' nec pro eis quicquam adiutorii habent. interea
famis dira ac famosissima vagis ac nutabundis haeret, quae multos eorum cruentis s
compulit praedonibus sine dilatione victas dare manus, ut pauxillum ad refocillandam
animam cibi caperent, alios vero nusquam; quin potius de ipsis montibus, spehmcis ac
^'^tori!f 1 sahibus , dumis consertis continue rebellabant. et tum primum inimicis per multos
annos praedas in terra agentibus strages dabant , non fidentes in homine , sed in deo,
secundum illud Philonis; 'necesse est adesse divinum, ubi humanum cessat auxilium'. ^) lo
quievit parumper inimicorum audacia nec tamen nostrorum malitia; recesserunt hostes
a civibus nec cives a suis sceleribus.
21 Moris namque continui erat genti, sicut et nunc est, ut infirma esset ad retun-
denda hostium tela et fortis esset ad civilia bella et peccatorum onera sustinenda, in-
firma, inquam, ad exequenda pacis ac veritatis insignia et fortis ad scelera et mendacia. is
revertuntur ergo impudentes grassatores Hiberni domos, post non longum temporis
reversuri. Picti in extrema parte insulae tunc primum et deinceps requieverunt, praedas
[De sceien- ^^ contritiones nonnumquam facientes. in talibus itaque indutiis desolato populo saeva
cicatrix obducitur. fame alia virulentiore tacitus pullulante, quiescente autem vastitate
tantis abundantiarum copiis insula affiuebat, ut nulla habere tales retro aetas memi- 20
nisset, cum quibus omnimodis et hixuria crescit. crevit etenim germine praepollenti,
j. t", . .5, /. ita ut competenter eodem tempore diceretur: 'omnino talis auditur fornicatio, quahs
nec inter gentes'. non solum vero hoc vitium, sed et omnia, quae humanae naturae
A {defimmt plerdque a 6 dilutione ad 18 et con) C (/. 5 inde a v. 2 britanncn^iun) D(H)PQX. — Ad-
hibuerunt Beda v. 1 — .4 h. eccl. 1,13 (inde Giraldus Cambrensis descr. Camlrlae 1.2 c. 2 p. 208), v. 4—38, 11
h. eccl. 1, 14: c. 20 Galfredus 6, 3; c. 21 idem 12, 6.
1 igitni- rursnm mis. mitt. ep. rel.] PQ, ig. mis. mitt. rurs. ep. rel. D, ig. rurs. niis. (raiserie A'a) rel.
mitt. ep. X, rursnm ig. mis. rel. mittnnt ep. A agitiura] X, aetium P cum Beda, agiciuni AD 2 h. m.
loquentes] h. m. 1. inquiunt X, huiusmodi uerba continentes A agitio] ADQX cum Oalfredo, aetio P cum
Beda 3 querentes] C/)Q, quaerentes inquiunt P, querentes prosequuntur .i, loquentes X repetiant] ACDQ
cum Beda, r. nos PX repellit] ACDPQ cum Beda, r. nos X haec] CDQ, haec oriuntur APX cum Beda
et Oalfredo 4 funerunt D aut iug.] aut euim iug. A nec pro eis q. a. habent (habentes P)] hec
qnideni mandanerunt sed nichil adiutorii inde refertui' A 5 fames AP ac famos.] atqne intolera-
Ijilis -1 I) compnlit praed.] CPQ, pred. conipulit -1, compulit latronibns D, compellit pred. X, coegit Beda
paxillnm -V 7 nusquara] CDHP, nunquani Q cum Beda 8 durais (dininis X) consertis] dnm conferti
P, consertis dumisque A continuo P tnm] cum D 9 praedas] CDPQ cum Beda, om. X in terra] CDPQ
cum Beda, om. P fideutes] CDPQ, confidentes X cum Beda hominem X 10 illnd] CDPQ, illud
exemplum -Y cessat] denegatur A 11 recesserunt] CDHX, recesserant PQ 12 a suis] ab ingentibns suis A
13 gentis erat P einsdem continui moris gens .1 13/14 retundenda] CDPQ, repellenda A' 14 fortis
esset] CDPQ, fortis et (atque A) inuicta AX et] CDPQ, et ad A' pecc. on.] CDPQ, on. pecc. X sustinenda]
ACPQ, sustinencia X>, sustentanda A' 14/10 infirnia] CDPQ, infirma est ut X 15 exequenda] ^4C'/)PQ^
sequenda X ac] CDPQ, et X et] ACDPQ, om. X mend. et sc. ^l 16 hiherni) hyberni CPQ cum
Beda, hyberni**Z>, hyberniis i?, ad hibernas X, hilJ ^ domos] C/), domus X, doraum P(2, Aom post ergo ^
post non longum temporis (tempus A)\ ACDQ, post non raultum tempus X, non longo post terapore P
17 tunc] DPQ cum Beda, tum X 18 contentioues P indntiis] induciis CPQX, iudiciis D desolato]
ACDPQ, desoluto X 18/19 ohd. saeua cic. A 19 fame] CD, famis APQ, om. X alta PQ tacitus]
AC, taetas DX, tacite P(^ puUulante] popnlante .4 autem] namque ^ uastitfite] ACDPQ, uastatio est
{ex uastatioe) X, uastatione Beda 20 cop. habund. J effluebat X habere (DPQ, haberi A') talcs (talis
X) r. aet. raeni.] etas retro ante mem. tales habuisse A 21 crescit] creuit J. creuit et. g. praepoUenti] et-
enim in g. pr. creuit^l 22 tal. auditur forn.] CDPQ, talis aud. inter uos iorn.AX cumvers. vulg. 23 nec
inter gentes] ACPQ, nou auditur inter gentes D, nec inter gentes erat X, nec inter gentes audita est Gal-
fredus uero] ACPQ cum Galfrcdo, uero fuit A'', om. D sed et] CDPQ, sed A, sed fnerunt A', scd . . .
perpetrarunt Galfredus naturae] fragilitati A
') Cf. Philo vita Mosis 1,31 p. 108 Mangey (supra p.6): ovj( ofioiuig ('tj/ffpwno? tifivyexiti xid S-eog ....
7i((()itaxev>jg ovitsuiag ean /psrof 6 &c6g ;<o>/.V-n'f ip ctnopoig nopoi' evQe^f itfioy ,1eov.
, Eaai. 1,
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 37
accidere solciit, et praecipue, quod et nunc quoque in ea totius boni cvertit statum,
odium veritatis cum asaertoribus amorque mendacii cum suis tabricatoribus, susceptio
mali pro bono, veneratio nequitiac pro benignitate, cupido tcnebrarum pro solo, ex-
ceptio Satanae pi"o angelo lucis. uugebantur reges non per deum, sed qui ceteris
6 crudeliores exstarent, et paulo post ab unctoribus non pro veri examinatione trucida-
bantur aliis eleetis trucioribus. si quis vero eorum mitior et veritati aliquatenus propior
videretur, in hunc quasi Britanniae subversorem omnium odia telaquo sine respectu
contorquebantur, et omnia quae displicuerunt deo ct quae placuerunt, aequali saltem
lance pendebantur , si non gratiora fuissent displicentia: ita ut merito patriae illud
10 propheticum, quod veterno ilii populo denuntiatum est, potuerit aptari. filii, inquiens,
sine lege dereliquistis deum, et ad iracundiam provocastis sanctum Israel. 'quid adhuc^yVjy.
'percutiemini apponentes iniquitatem? omne caput languidum et omne cor maerens:
'a planta pedis usque ad verticem nou est in eo sanitas.' sicque agebant cuncta, quae
saluti contraria fuerint, ac si nihil mundo medicinae a vero omnium medico largiretur.
!•' et non solum haec saecuhires viri, sed et ipse grex domini eiusque pastores, qui
exemplo esse omni plebi debuerint, ebrietate quam plurimi quasi vino madidi torpe-
bant resoluti et animositatum tumore, iurgiorum contentione, invidiae rapacibus ungulis,
indiscreto boni malique iudicio carpebantur, ita ut perspicue, sicut et nunc est, effundi j^*"'"'- ^'^"^'
videretur contemptio super principes seduci vanis eorum et errore, iu invio et non in via.
20 Interea volente deo purgarc familiam suam et tanta malorum labe infectani audituAj- ^^^^.^_
tantum tribulationis emendare, non ignoti rumoris penniger ceu volatus arrectas omnium ^^^^'J^^''?
penetrat aures iamiamque adventus veterum volentium penitus delere et inhabitare
soUto more a fine usque ad terminum regionem. nequaquam tamen ob hoc proficiuut,
sed comparati iumentis insipientibus strictis, ut dicitur, morsibus rationis frenum offir-
AO i,f. 6 inde a u. 2 cum assertoribus, /. 7 inde a v. 23 terminum) D(H)PQX. — Adhibuerunt Beda
(v. ante) et c. 22 Galfredus 12, 15.
1 accedere X et om. X 2 odium] o. scilicet A ueritatis] ACDPQ, u. fuit A' assertoribus]
VDPQ, a. suis AX cum Galfredo amorque] ACDPQ cum Beda et Galfredo, amor A' 4 reges] CDPQ, r.
et X, iu ea reges A iion] et n. A deum] dominum P 5 crudeliores] CPQX, crudeliqribus D existe-
vent AP 5 6 trucidebautur P 6 truculentioribus X eor. mit.] ACDPQ cum Beda et Galfredo, mit.
eor. X ueritate Q propior (proprior P, om. D) uid.] u. pr. A 1 quasi br. subu.] CDPQ cura Seda et
Galfredo, qu. tocius br. subu. A, br. quasi in subusorem (sic) X respectu] r. iusticie -i 8 contorque-
bantur] Ci>P§ cum Beda, torqueliantur JA' et] ergo -1 displicueruut deo] C^D, displicuerint deo CPQ,
displicuerant deo X, deo displicent A et quae placueruut] CD, que placuerint PQ, placuerantque A, et que
placent A saltim] D, saltem PQ, om. AX 9 lanice D peudebantur] PQX, pandebantur CD si non
gr. f. displicentia] sed displicentia aliquu modo tanquam gratiora ab eis eligebantur A ita om. A merito]
m. possit aptari bine (o?«. infra potuerit aptari) A patriae illud] ACDQ, illud patriae P, p. i. exemplum X
10 ueterno] -4 CZ»jff, ueteri PV, ueterano X pronuntiatum est .1 poterit X 11 deum] C/)P§, dominum
AX iracundiam] JC/)P§, iram A' 12 percutiemini] .-ICPP^, percunctemini X 13 pcdis] ACDH, om.
CPQ non e.st] et non est .1 san. in eo A' sicque] sic P agebant cuncta] CDPQ, c. agebant ^
agebantur cuuota X c«jii Galfredo 13/14 quae s. c. fuerint ( CX>P(2 , fuerant X)] desperatique erant con- '
traria saluti A 14 ac si niliil (nil X) mundo medicinae (medicina Q) a uero omn. m. largiretur (largiretur
post nil A')] ac si existiniarent nibil med. mundo largiri a u. o. m. A 15 haec] CDPQ cum Beda, liac X,
hoc Galfredus, ita se agebant .1 et ipsi greges d. pastoresque eius X, etiam ipsi gregis domini pastores A
16 omiii plebi esse D debuerint] CPQ, debuerant ADX quam pl. quasi uiuo madidi om. A 17 tumore]
ACPQX. timore D rapacibus] //, capacibus CDPQ, capatibus A', quoque capacibus A 18 sicut et nunc
est effundi uideretur (uidetur X)] uideretur tunc et quod nunc uidetur effundi A 19 contemptio] CQ, con-
temtio Z)A', contentio .ilP seduci (et seduci.lA) uanis (uerbis ins. A) eorum et errore {errAre A)] ACDQX,
qui eos facerent errare P 21 ignoti rum. penn. ceu (CP§X, seu Z)) uolatus] ignotus rumor ^ 22 iam
iaraque] scilicet i. i. q. A aduentus ueterum (CD, ueterum inimicorum X, ueterum hostium PQ) uolen-
tium] aduenire ueteres inimicos uolentes A penitus] ACDPQ, penitus totam X et inhabitare s. m.]
uniuersam s. m. et iubabitire A 23 a fine u. ad terrainum om. A regionem] ACPQ, rcgioneraque D,
regionum X post regionem i)is. qui licet hec audlrent et timerent A ob (CDQX, ad P) hoc om. A
proficiunt] perficiuutX), a prauis recedunt operibus 4 24 comparandi J iuuentls /> ut dicitur
om. X. ut dic. mursibus om. in spatio vacuu A fr. rat. A
38 GILDAE SAPIENTIS
mantes, per latam diversomm vitiorum morti proclive ducentem, relicto salutari licet
^pe' /amofa ^^^^ itincrc, discurrebant viam. dum ergo , ut Salomon ait , 'servus durus non emen-
poste.] (fiatur verbis', flagellatur stultus et non sentit, pestifera namque lues feraliter insipienti
populo incumbit, quae in brevi tantam eius multitudinem remoto mucrone sternit, quan-
tam ne possint vivi humare. sed ne hac quidem emendantur, ut illud Esaiae prophetae 5
'«.'in 00 quoque impleretur dicentis: 'et vocavit deus ad planctum et ud calvitium et ad
'cingulum sacci; ecce vitulos occidere et iugulare arietes, ecce manducare et bibere et
'dicere: manducemus et bibamus, cras enim moriamur'. appropinquabat siquidem
t^^j.;"?""; tempus , quo eius iniquitates, ut olim Amorrhaeorum , complerentur. initur namque
consilium, quid optimum quidve saluberrimum ad repellendas tam ferales et tam 10
crebras supra dictarum gentium irruptiones praedasque decerni deberet.
23 Tum omnes consiliarii una cum superbo tyranno caecantur, adinvenientes tale
praesidium, immo excidium patriae, ut ferocissimi illi nefandi nominis Saxones deo
hominibusque invisi, quasi in caulas lupi, in insulam ad retundendas aquilonales gentes
intromitterentur. quo utique nihil ei usquam perniciosius nihilque araarius factum est. is
0 altissimam sensus caliginem! 0 desperabilem crudamque mentis hebetudinem! quos
propensius morte, cum abessent, tremebant, sponte, ut ita dicam, sub unius tecti cul-
^'"'''''''is.mine invitabant. 'stulti principes', ut dictum est, 'Taneos dantes Pharaoni consilium
{^uHo^primis insipiens'. tum erumpens grex catulorum de cubili leaenae barbarae, tribus, ut lingua
hoste.] gj^g exprimitur, cyuhs, nostra longis navibus, secundis velis, omine auguriisque, quibus 20
vaticinabatur, certo apud eum praesagio, quod ter centum annis patriam, cui proras
librabat, insideret, centum vero quinquaginta, hoc est dimidio temporis, saepius vastaret,
evectus, primum in orientali parte insulae iubente infausto tyranno terribiles infixit
ungues quasi pro patria pugnaturus, sed eam certius impugnaturus. cui supradicta
ABC (finii V. 21 praesagio) DPQX. — Adhibuit Beda h. eccl. 1, 14 (v. antej et c. 23 h. eccl. 1, 15.
1 per latam] planam A morti] C, mortique ABX, ad mortem PQ 2 itenere C* discurrebant
uiam ante relicto A dumj au D, cum A salomon] ACDX, solomon PQ 3 stultus] st. uerberibus A
uamque delent edd. feraliter] crudeliter A 4 populo] p. subito A incumbit] CDPQ, incubuit AX
hreui] ACDPQ cum Beda et Oalfredo, breui tempore X eius] eis .4 remoto] admoto ^ strauit -4
4/5 quantum X 5 ne] nec A possint (CPX, possent DQ) uiui] uiui possent A ne] nec A emen-
dantur] CDX, emendatur PQ, emendantur correotione A ysaie CDX, isaie A 6 in eo] in hoc X, in eis
post iUud A quoque] CDPQ, q. populo X, om. A impleretur] compleretur uaticiuium .1 et om. A
deus] ACDPQ, deus populum X 1 singulum D ecce 8 dicere] et paulo post subinfert A man-
ducemus] comedamus A uit. occ.] CDPQ, coepernnt occ. uit. X 8 moriamur] CDX, moriemur APQ
9 iniquitas A amorreorum CDP, amoreorum X, amorraeorum Q, amon'eorum iniquitates A initur] ineuut A
10 consiliura post namque DPQX, posl quidue C repellendas] DPX cum Beda, repellandas A, refelleudas Q
10/11 fer. et tam crebras] CDPQ cum Beda, cr. et tam f. X, fer. ct crebras A 11 interruptiones A,
ruptiones X praedasque om. A decerni deberet posi salub. j1 deberet] ^CDP^, potius d. A' 12 uno Q
tyranno] CDPQ, tyranuo uortigerno ^l, tyranno gurthigeruo (sic) britannorum duce A': cum suo rege Vurtigerno
Beda. — Ad marginem X haec leijuntur ex parte resecta: stulti sunt pri[ucipes] Tafn*^, dantes, id est su[aden]-
tibus Faraoui ut r/;/retur populus Israel et [ut] persequeretur eos iter/// ita Gerraaniae ciu// Gurtingerno
insip'//, caeoantur] CDPQ, c. et A', ceoati A adinueuiuut .1 13 exc. patr.] p. e. A iUi] illi et A
14 retundendas] CDPQ, retrudendas X, recondendas A aquilonares P 15 intromitterentur post insulam A
utique] u. oonsilio A nil A' ei] eis X, om. A usquam] tam A nilque X 16 sensuum A, sensum A'
hebetudinem] PQ, hebitudinem ACDX 17 cremebant A', timebant poat morte .1 17/18 cuhuinej
ACDQX,cu\menP ISinuitant^ stulti] ylOZJP^, stulti sunt A' Uvueos] CPQ, thaneos foi^e ut /1, taueos
D, thafncos A' ph. cons. insipieus] CPQ, ph. cons. insipienti A', cons. ph. iusipiens D, ph. iusipiens cons. A
19 1. barbare CD, 1. Ijarbariae Pf^A', seue leene A ling. ei. e.Kpr.] ei. expr. 1. .1 20 cyulis] ADPQ, ciulis X:
Oalfredus 6, 10: tres celoces, quas longas naues dicimus nostra] DPQ, n. lingua X, latina A secundis
uelis om. A omine] CDPQ, secundo omene X, secundo ut oppinabantur omine A 21 uaticinabatur] per
uates canebatur P eum] predictum tirannum A praesagio post certo -1 tres centis A annos P
patriam] DPQ, terram AX cui] APQX, cum D proras] pras X 22 librabatj uiljrat A iucideret A
demedio ^IA' saepius] ADPQ, s. quoque X 23 eueotus] e. igitur A 24 sed eam certius] immo
etiam patriam A
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 39
genetrix, coniperiens prinio agniini luisse prosperatum, itcm mittit satellitum canumque
prolixiorem catastam, quae ratibus advecta adunatur cum manipularibus spuriis. inde
germen iniquitatis. radix amaritudinis, virulenta plantatio nostris condigna meritis, in
nostro cespite, ferocibns palmitibus parapinisque pullulat. igitur intromissi in insulam
6 barbari, veluti militibus et magna, ut mentiebantur, discrimina pro bonis hospitibus
subituris, impetrant sibi annonas dari : quae niulto tempore impertitae clauserunt, ut
dicitur, canis fauccm. itcni queruntur non afHuenter sibi epimenia contribui, occasiones
de industria colorantes, et ni profusior eis munificentia cumularetui', testantur se cuncta
insulae rupto foedcre depopulaturns. nec mora minas effectibus prosequuntur.
10 Confovebatur namque ultionis iustae praecedentium scelerum causa de mari usque 24
ad mare ignis orientali sacrilegorum manu exaggeratus et finitimas quasque civitates [°^,,g^^.''"'"
agrosque populans nou quievit accensus, donec cunctam paene exurens insulae super- ^""'^i
ficiem rubra occidentalem trucique oceanum lingua delamberet. in hoc ergo impetu
Assyrio olim in ludaeam coniparando completur quoque in nobis secundum historiam,
15 quod propheta deplorans ait : 'incenderunt igni sanctuarium tuum in terra , polluerunt Psaim. -is, i.
'tabernacukim nominis tui'. et iterum: 'deus, venerunt gentes in hereditatem tuam ; Psa/m. r», y.
'coinquinarunt templum sauctum tuum\ et cetera. ita ut cunctae coloniae crebris
arietibus omnesque coloni cum praepositis ecclesiae, cum sacerdotibus ac populo,
mucronibus undique micantibus ac flammis crepitantibus , simul solo sternerentur et
20 niiserabili visu in medio platearum ima turrium edito cardine evulsarum murorumque
celsorum saxa, sacra altaria, cadaverum frusta, crustis ac si gelantibus purpurei cruoris
tecta, velut in quodam horrendo torculari mixta viderentur, et nulla esset omnimodis
praeter domonmi ruinas, bestiarum volucrumque ventres in medio sepultura, salva
sanctarum animarum reverentia, si taraen multae inventae sint, quae arduis caeli id
25 temporis a sanctis angelis veherentur. ita enim degeneraverat tunc vinea illa oUm
bona in amaritudinem , uti raro, secimdum prophetam, vidcretur quasi post tergum £sa>. 2J, w.
vindemiatorum aut messorum racemus vel spica.
AC (/. 8 inde a v. 18 ac populo) DPQX. — Adhibuit Beda (v. ante).
1 genetrix] Q, geuitrix ADPX pr. eomp. A' raitt. it. A cauumque om. A 2 prolixorem DQ
catastam] cateruam P cum mauupalaribus P, conuuauipularibus X 3 germen] gerenie D 4 pullu-
labat AX iutromissis in i. barbaris X 5 milites P et] ex D discr. pro bonis (nobis A)] pro b.
discr. X 6 subituri P impetrabant .1 impartite .1 tempere A 'epimenia vox Graeca, pro
qua Polydorus ponit 'annonam' fivimo Polydorus: 'epimeuia vox Graeca pro stipendio ponitur7, sed in
Saxo. lib. de vocabulis interpretantur nerT i. nidos sive habitationes' adnolat Q 8 ni] DPQ, nisi AX
eis prof. A magnificentia P cuncta insulae] eunctas i. partes A 9 prosecuntur AD, prosequan-
tur X 10 fouebatur .-1 naraque] n. a deo A iustae ult. AX 11 iguis uid. exager. sacr.
manu de mari orientale usque ad mare occidentale A orieutali] orientalis X et om. AP ciuitates
om. D' 12 depopulans A non] qui non ^A' exurans X 13 rubra] supra A trucique
oceanum] oc. truci A delamberet] dilamberet A', d. que et residua AX 14 ass. olim in iudaeam (iudam Q)
comparando] siraili ass. olim in iudam facto P completur quoque] ADPQ, quoque impletur X 14/15 sec.
hist. quod pr. depl. ait] sec. hist. depl. ut dicitur X, quod sec. hist. pr. depl. ait A 15 igne P 16 iterum]
i. dicit A 17 coinquinauerunt D, pollueruut AX hec itaque uastatio adeo fuit intolerabilis ins. ante ita A
coloniae] columnae X 18 omnisque Z>' 19 mitantibus D 20 mirabilis A platearum] pla-
tearum i. pariter A ima] D (fortasse factum ex una), una APQX edito om. P euulsarura] CX,
auulsarum ADQ, auulso P 21 cadauerum] et c. X frusta] P, frustra CDQX ac si gelantibus] scripsi,
ac sigilantibus C, ac sigillantibus DQ, ac semigelantibus X, ac simigilantibus A, om. P 22 mista P omni-
modo A 23 praeter] CDPQ, p. horribiles -lA' 23 in med. sep. post omnimodo A sahia] s. erat X
24 multae] alique A iuu. sint quae arduis (ad ardua P) caeli (per ins. X) id t. a sauctis angelis ueheren-
tur (CDPQ, uehebantur A')] per id tempus iiiuente siut que a. s. a. recepte celi ardua transcenderent A
25 tuno deg. D 26 amaritudinem] PQ, amaritudine D, amaritudinem uersa A', amaritudiue couuersa A
uti) ut A postergum C 27 rac. mess. D uel] ACDPQ, aut X
40 GILDAE SAPIENTIS
25 Itaque nonnulli miserarum reliquiarum iii montibus deprehensi acervatim iugula-
V'M bantur : alii fame confecti accedentes manus hostibus dabant in aevura servituri , si
tamen non continuo trucidarentur, quod altissimae gratiae stabat loco : alii transmarinas
petebant regiones cum ululatu magno ceu celeumatis vice hoc modo sub velorum sini-
Fsaim.43,ii>.\)\is cantantcs : 'dedisti nos tamquam oves escarum et in gentibus dispersisti nos': alii s
montanis collibus minacibus praeruptis vallatis et densissimis saltibus marinisquc rupi-
bus vitam suspecta semper mente credentes, in patria licet trepidi perstabant. tem-
pore igitur interveniente aliquanto, cum recessissent domum crudelissimi praedones,
roborante deo reliquiae, quibus confugimit undique de diversis locis miserrimi cives, tam
avide quam apes alvearii procella imminente, simul deprecantes eum toto corde et, ut lo
"^''sfl^^^licitur: 'iunumeris onerantes aethera votis', ne ad internicionem usque delerentur, duce
Ambrosio Aureliano viro modesto, qui solus forte Romanae gentis tantae tempestatis
colhsione occisis in eadem parentibus purpura nimirum indutis superfuerat, cuius nunc
temporibus nostris suboles magnopere avita bonitate degeneravit, vires capessunt, vic-
tores provocantes ad proelium : quis victoria domino annuente cessit. 15
26 Ex eo tempore nunc cives, nunc hostes, vincebant, ut in ista gentc experiretur
^'"'patTiaedominus solito more praesentem Israelem, utrum diligat eum an non ; usquo ad annum
^'temponbus obsessionis Badonici montis, novissimaeque ferme de furciferis non minimae stragis,
nutu ionntl quiquc quadragesimus quartus ut novi orditur annus mense iam uno emenso , qui et
meae nativitatis est. sed ne nunc quidem, ut antea, civitates patriae inhabitantur : sed -'o
desertae dirutaeque hactenus squalent, cessantibus licet externis bellis, sed non civili-
bus. haesit etenim tam desperati insulae excidii insperatique mentio auxilii memoriae
eorum, qui utriusque miracuh testes extitere: ct ob hoc reges, publici. privati, sacer-
AC (f. 9 inde a v. 14 poribus nostris) DPQX — . Adhibuerunt c. 25. 26 Beda h. eccl. 1, 16 et c. 25
Qalfredus 12, 15.
2 dab. host. A seiuaturi Q 3 si tameu . . . stabat (in Ins. X) loco] quibus alt. gr. stabat
loco quod n. c. trucidabantur A 4 magno ul. A ceu] CPX, seii DQ, uelut A celeumatis] ACX
ceulaeumatis D, celeusmatis PQ 5 uos] CDPQ, nos deus .-IX (i montanis] CDPQ, montibus A, a mon-
tanis A' minacibus] minacibusque -■! imWaVis] ACDPQ, uallati X marisque A' 7 suspectam ^A
semper mente] sepe manere A credentes] uitam . . . suspecta semper mente agebant Beda persiste-
bant A 7/8 temp. ig. int. aliquanto (-quando X)] al. ig. temp. int. A 8 domum] ACO)PQ, domi DX
9 roborante deo] C^D, roborati a deo celi A, roborata deo C», roboratae a deo P, roboratae deo Q, roboratae
a domino X reliquiae .... 10 imminente] ad quem cuni fiducia coiifugeraut tandem miserrimi ciues un-
dique concurrunt diuersis locis tam auidi quam apes ad aluearia recnrrunt imniinente procella A con-
iugiunt] se coniungunt P de diuersis] CDPQ, diuersis in X 10 aluearii] CDQ, alueariis P, alueario X
simul om. A eum] cum P, unanimiter deum .4 II internicionem] CDQ, internitionem P, inter-
nititionem A, internecionem X usque] CDPQ, ita usque quaque X, usque quaque A fere cum Beda: ne
usque ad internicionem usquequaque delerentur duce] d. itaque A 12 ambrosio aureliano] ACPQX cum
Beda, aurelio ambrosio D cum Galjredo 6, 9 et Giraldo Cambrensi descr. Cambriae 1.2 c. 2 solus] ACDPQ,
solus fuit comes fidelis fortis ueraxque X forte romauae gentis (qui m.«. X) t. t. collisione (-ni P) occisis . . .
indutis (-tus P) superfuerat] fortis superfuerat de romana gente occisis parentibus purpura indutus in eadem
coUisione tante tempestatis A l;3 cuius] APQX, eius D nunc] etiam nunc A 14 nostr. temp. A
sobolis A' magno opere D auita] ab auita A oapescunt AQ 15 quis] CDX, queis Q, quibus AP
domino] ACDPQ, deo X cessit] CDQ, ex uoto cessit ^PA' 16 ex] et ex APX 17 prae-
sentem] superstitem A israelem] AG {\sllljl) DPQ, ierlm X eum] eum dominus X ad om. PQ 18 ba-
donici] ^C (//donici) Pf^AT, badonuci X> montis] ACDPQ, moutis qui prope sabrinum hostiura habetur X
forme X strages X 19 quique .... emenso om P quique] quo A quartus om. A ut
noui] ACQX, ut no iinc D; fortasse scr. est ab eo qui [supra p. 8) orditur] CDQ et r. l. X, oritur A', or A
iam uno] DQ, uno iam A, primo (om. iam) X emerso D qui] qui iam X 20 est] est annus A
inh. patr. A, insule inhabitabantur ^ 21 scalent A', squalescunt J. externis] ^C7>P^, extremis AT sed non]
non tamen A, sed non tamen X 22 tam d. i. e. insp. m. auxilii (ausilii C)] mentio tam tam desperat! excidii
insule insperatique auxilii A 23 existere X ob] ab X reges ... 41, 1 seruarunt] regcs et sacerdotes
publice et priuatim suum qnisquc orilinem ecclesiastice utcunque seruarnnt -1 i^riuati] J>PQ, priuatique X
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 41
dotcs, ecclcsiastici, suum quique ordincm scrvarunt. at illis dcccdentibus cum suc-
cessisset aetas tempestatis illius nescia ot praesentis tantum serenitatis cxperta ita
cuncta veritatis ac iustitiac nioderamina concussa ac subversa sunt, ut earum non dicam
vestigiuni, sed ne monimentum quidem in supra dictis propemodum ordinibus apparcat,
5 exceptis paucis et valde paucis, qui ob amissionem tantae multitudinis , quae cotidie
prona ruit ad tartara, tam brevis numerus habentur, ut eos quodammodo venerabilis
mater ecclesia in suo sinu recumbentes non videat, quos solos veros filios habet.
quorum ne quis mo egregiam vitani omnibus admirabilem deoque amabilem carpere
putet, quibus nostra infirmitas in sacris orationibus ut non pcnitus conlabatur, quasi
1" columnis quibusdam ac fuleris salubcrrimis sustentatur, si qua liberius de his, immo
lugubrius, cumulo malorum conpulsus, qui serviimt non solum ventri, sed diabolo potius
quam Christo, qui est benedictus in saeeula deus, non tam disceptavero, quam deflevero,
quippe quid celabunt cives, quae non solum norunt, sed exprobrant iani in circuitu
nationes ?
15 Reges habet Britannia, sed tyrannos; iudices habet, sed impios; saepe praedantes 27
et concutientes, sed innocentes ; vindicantes et patrocinantes, sed reos et latrones : quam
plurimas coniuges habentes, sed scortas et adulterantcs ; crebro iurantes, sed periurantes;
voventes, sed continuo propemodum mentientes; belligcrantcs, sed civilia et iniusta
bclla agentes: per patriam quidcm fures magnopere insectantes ct eos. qui secum ad
■M mensam sedent, non solum amantes, sed et munerantes, eleemosynas largiter dantes,
sed e regione inmensum montem scelerum exaggerantes ; in sede arbitraturi sedentes,
sed raro recti iudicii rcguhim quaerentes : innoxios humilesque despicientes, sanguinarios
superbos parricidas commanipularcs et adultcros dci inimicos, si sors, ut dicitur,
tulerit, qui cum ipso nomine certatim delendi erant, ad sidera, prout possunt, efferentes;
ii vinctos plures in carceribus habentcs, quos dolo sui potius quam mcrito protcrunt
catenis onerantes, inter altaria iurando demorantes et hacc cadem ac si lutulenta paulo
post saxa despicientes.
Cuius tam nefandi piaculi non ignarus est inmundae leaenae Damnoniae tyranni- 28
cus catulus Constantinus. hoc anno, post horribile sacramentum iuramenti, quo se
AC (jtnit V. 12 quara) DPQH {incipit v. 13 quippe, finit v. 27 despioientes) A' (finit v. 14 nationes, nddens
quae supra. leguntur p. 27, 27 sed ante piomissum ... p. 28, 5 dicere curabo paucis mutatis quae supra ad-
notata sunt). — c. 26 adhibuit Beda (v. antej.
1 quique] VDPQ. om. X seruarunt] CDPQ, seruaueruiit A' at illis decedentibus] CDPQ, at illis
discedentibus X decedentibus autem illis qui supra dicta persecutionis procellam aut uicerunt aut euaserunt A
kinc incipiens lihrum sccundum 1/2 successisset] CPQX, successit D^, suceesset (sic) D-, surrexisset A
2 serenitatis] ACDPQ cum Beda, s. ac iustitiae. X experta] non expers P 3 sunt ac subu. A earum]
ACDPQ cum Beda, eorum X non dicam] dico non A 4 ne] nec .1 6 ruit] fuit -V numerus] CDQ,
numeri AXP 7 in] AC(f)DPQ, ut in A' suo sinu] CPQX, sinu suo AD non] uix A quos
solos ueros filios {CDPQ, om. X) habet] pro paucitate quos uere suos filios esse agnoscat A 8 omnibus]
CDPQ, hominibus X, hominibus quidem A deoque] deo uero A amabilem] adinamabilem A' carpere om. D
0 quibus] quorum A nostra inf. post collabatur A in] CDPQ, om. AX 10 ac] a D sustentabatur X
si] ACDPQ, dixi si X de his post compulsus A 11 sed] sed et AP 12 in saecula deus] ACDPQ
super omnia dcus in secuhi A' disputauero A 13 quippe] enimuero AR quid] qui A, om. R cele-
brant X. quae] quod PQR norunt] nostrorum B 15 reges liabet (habent D) brltannia) liabet etenim
br. reges AB sed inn.] inn. P 16 patrocinantes] protegentes P 17 scortjis (scorta D^) et adulteran-
tes] DQ, scorta et adulteras AB, scortantes P sed] et APB 18 uouentes sed] ecripsi, uouentes et ADPQH
continue D 19 patriam] regionem AB magno opere D et eos] eos autem AB 20 sedent] sedeut
latrones B, sunt siue sedent latrones A etiam remunerantes AR elemosinas D 21 sed] se D
exaggerentes A arbitri P, arbitrum AR 23 commanipulares et om. AR fors .\P 24 qui] hi
qui A, hos qui U certatim om. AR 25 dolo sui] dolose AR 26 alteraria D iuraudo] intrando R
luculenta D paullo post ante ac si AR 28 luiius .1 i^iaculi] mali A est om. A 28/29
damnoniae («c i>'P, damnone />', dannoniae Q) tyrannicus catulus] catulus domnanie tirannus A 29 hoc]
qui hoc AP iur. sacr. APQ
CBBomcA III. *
42 GILDAE SAPIENTIfi
devinxit nequaquain dolos civibus, deo primum iureque iurando, sanctorum demum choris
et genetrice comitantibus fretis, facturum. in duarum venerandis matrum sinibus,
ecclesiae carnalisque, sub sancti abbatis ampliibalo, latera regiorum tenerrima puerorum
vel praecordia crudeliter duum totidemque nutritorum — quorum brachia nequaquam
armis, quae nullus paene hominum fortius hoc eis tempore tractabat, sed deo altarique •'i
protenta in die iudicii ad tuae civitatis portas, Clnuste , veneranda patientiae ac fidei
suae vexilla suspendent — inter ipsa, ut dixi. sacrosancta altaria nefando ense hastaque
pro dentibus laceravit, ita ut sacrificii caelestis sedem purpurea ac si coagulati cruoris
pallia attingerent. et hoc ne post laudanda quidem inerita egit. nam multis ante annis
crebris alternatisque faetoribus adulteriorum victus legitima uxore coutra Cln-isti magi- w
^irc. 7«, *; strique gentium interdictum depulsa dicentium: 'quod Deus coniunxit, homo non separet'
coioss.3,i9.et 'viri, diligite uxores vestras'. amarissima enim qunddam de vite Sodomorum in
cordis sui infructuosa bouo semini gleba surculamen incredulitatis et insipientiae plan-
taverat, quod vulgatis domesticisque impietatibus velut quibusdam venenatis imbribus
irrigatum et ad dei offensam avidius se erigens parricidii sacrilegiiquc crimen produxit i''
in medium. sed uec adhuc priorum retibus malorum expeditus priscis recentia
auget malis.
29 Age iam (quasi praesentem arguo, quem adhuc superesse non nescio) quid
stupes, animae carnifex propriae? quid tibi flammas inferni voluntarie accendis nequa-
quam defecturas '.' quid inimicorum vice propriis te confodis sponte ensibus hastis? -m
an ne ipsa quidem virulenta scelerum ac si pocula pectus tuum satiare quiverunt?
.vaw,.j/,2«. respice, quaeso, et veni ad Christum, siquidem hiboras et ininenso pondere curvaris,
E2ecii.33,iL et ipse te, ut dixit, requiescere faciet; veni ad euni, qui non vult peccatoris mortem,
f'c.''w^w" sed ut convertatur et vivat; dissolve secundum jiroplietam vincuhx colh tui, fiU Sion;
redi, rogo, e louginquis hcet peccatorum recessibus ad piissimum patrem, qui despicienti 25
porcorum sordidos cibos ac pertimescenti dirae famis mortem, et revertenti sibi laetus
occidere consuevit vitulum filio saginatum et proferre primam erranti stolam et regiuni
rsaiin. 33,». anu\nm, et tum spei caelestis ac si saporem praegustans senties, quam suavis est do-
AC (/. 10 inde a v.S caelestis (?), sed paginae j)rioris ad p. 42, 21 ipsa lectio desperata est) DPQ
1 deuinxerat A ciu. dol. A deo ... 2 fretis om. A 2 fretis ovi. P duabus A matrum
fiuibus i)', matribus ^l 3 ecclesiae carnalisque] Q, e. que carnalis P, e. carnalis />, ecclesiis ai A
sancto abbate P anipfilialu piost sub A latera ... 9 egit] inter ipsa sacrosancta altaria nefando ense
crudeliter lacerauit tenerrinia precordia regiorum puerorum ita nt inficeret coagulatus cruor sedcni et pallea
celestis sacrificii et licet bis nullus peue liominum boo tenipore fortius arma tractarent, nialuci'uiit dei pro-
tectione quam armis defendi iii die iuditii ad portas christiane ciuitatis tue ueneranda uexilla suspensuri
patientie ac fidei sue o inportabile scelus pro quo omnis iiisula nisi cliristus subuenerit est euertenda et hoc
quidem scelus alia processerant scelera A regionum i)' 4 duum] dum i)' quorum .... 7 suspen-
dent post 8 lacorauit P 8 pro dentibus] prudentibus Z*' ita ut] qui ifa P 9 attigerent Z)', texe-
runt P multis ante annis] ante niultos annos A 10 uictus ante crebris A 11 dep. ux. leg. contra
int. chr. gentiumque niag. A quod] quos A 12 p>ost uestras ins. s. et christus ecclesiam A ama-
rissima {DP, ainarissimum Q) .... 13/14 plantaueraf] quoddam sureulanien incr. ef ius. de amarissima uitc sodo-
morum in c. s. infr. gleba planfauerat -1 14 quod] quos D uulgaribus A quibusdem D' 15 parr.
s. q. cr. produxit] ad supra dictum parr. s. q. cr. se produxit A 10 prior Z*' mal. ret. expeditis A
prisca receiitibus auget mala A 19 stupes] CDQ, saeue stupes P, siue stupes A propr. an. carn. A
inf. fl. neq. def uol. acc. -1 accendens Z*' 20 ens. sp. te conf. A hastis om. A 21 ipsa
om. /)' ac si om. A pecula 7)' safiaret X*' 22 qnidem] quid A curuaris] grauaris -1 2.3 te
poat requiescere A peccatoris mortem] CD-PQ, ni. pcccatoris .1, m. peccaforum 7)' 25 rogo] queso A
licet e long. -1 pientissiinum P qui] qui filios P despicieiiti (disp- D) post cibos P 26 porc.
sord. cib.] CD^PQ, porc. cib. sord. D', sord. porc. eib. A ac] D^PQ, a CD' reuerenti P sibij ad se A
laefus] 1. occurrens A 27 uitulo D filio ante letus A, om. P erraufi om. A 28 anulum
et] ACDQ, an. nt P tmic ADP spei c. ac si sap.] sap. spei cel. A seiifies] ACQ, senfiens D,
sentiret P
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 43
minus. nani si liaec contempseris, scias te inextricabilibus tenebrosisque ignium tor-
rentibus iam iamque inferni rotandum urendumque.
Quid tu quoque, ut proplieta nit, catulc leonine, Aureli Canino , agis? nonne 30
eodem, quo supra dictus, si non exitiabilioro parrieidiorum fornicationum adulteriorum- "'"■ ^^' "'
s que caeno velut quibusdain marinis irruentibus tibi voraris feralitcr undis? nonne
paccm patriac mortiferum ceu serpentem odiens civiliaque bella et crebras iniustc
praedas sitiens animae tuae caelestis portas pacis ac refrigerii praecludis? relictus,
quaeso, iam solus ac si arbor in medio campo aresccns recordare patrum fratrumque
tuorum supervacuam fantasiam, iuvenilem inmaturamquc mortem. num centcnnis tu ob
10 religiosa merita vel coaevus Mathusalae exceptus paene omni prolc servaboris? uequa-
quam. sed nisi citius, ut psalmista ait, conversus fueris ad dominum, ensem in tc Pnaim. 7,13.
vibrabit in brevi suum rex ille, qui per prophetam 'ego', inquit, 'occidam et ego vivere Dem. 32,39.
'faciam; percutiam et ego sanabo, et non est, qui de manu mea possit eruere'. quam
ob rem 'excutere dc faetido pulvere' tuo et convertere ad eum toto corde, qui creavit &«i. yj, 2.
15 tc, ut cura exarserit iu brevi ira 'cius, beatus sis sperans in eum, sin ahas, aetemae pj«(m. 2, m.
'te manebunt poenae conterendum saeva continue et nequaquam absumendum tartari
'fauce'.
Quid tu quoque, pardo similis moribus et uequitiis discolor, canescente iam 31
capite, in throno dolis pleno et ab imis vertice tenus diversis parricidiis et adulteriis
uo constuprato, boni regis nequam fili, ut Ezechiae Manasses, Demetarum tyranne Vorti-
pori, stupide riges? quid te tam violenti peccatorum gurgites, quos ut vinum optimum
sorbes, immo tu ab eis voraris, appropinquante sensim vitae Hmite non satiant? quid
quasi cuhninis malorum omnium stupro, propria tua amota coniuge eiusdemque honesta
morte, impudentis fiUae quodam ineluctabili pondere miseram animam oneras? ne con-
25 sumas, quaeso, dierum quod rehquum est in dei otfensam, quia nunc tempus accepta- -'. cor. «, a.
bile et dies salutis vultibus paenitentium lucet, in quo bene operari potes, ne fiat fuga.va"*. 24, 20
tua hieme vel sabbato. 'diverte' secundum psahuistam 'a malo et fac bonum, inquire ^"''™- •'■''
'pacem bonam et sequere eam, quia ocuh domiui super te bona agentem et aures eius
'erunt in preces tuas et non perdet de terra viventium memoriam tuam., clamabis et
30 'exaudiet te et ex omnibus tribulationibus tuis eruet te.' cor siquidem contritum et p»a'"".ju,/y.
AC (/. 11 inde a r. 5/G noime pacem) DPQ
1 iuexti'. t. q. i. torr. post urendumqne -1 2 inferni] CDP, om. AQ rotuntluni A 3 leouis A
canine] CD(J, chunine {iii arijumento ,1(1 Aureliuni Cun.inum') .1, conane P cum Galfredo 11, ■"> 4 supra
dictus] s. d. constautiuus uolutatur .1 si non] sed A exitialnliore] CI'tl, exticiabiliore D, execrabiliore .1
parcidiorum Q 5 caeno post eodem, hic fetore .1 fer. tibi irr. und. unr. .1 uorarns D^ 0 niorti-
feruui ceu (seu D)\ taraquam mortif. A 7 praed. ini. ^l celestes A refrigeriis recludis ^' 8 ac sij
quasi A ar. in med. campo A 9 iuuentuteni .1 num] ACPQ, unde D 9/10 centenus tibi ob
regiosa A 10 paeue] ACDQ, ex P seruaberis ante exceptus A 11 ensom suum iu br. in te uibr. A
in te] uite T)' 1"2 qui om. jD' ego inquit] loquitur dicens ego A ego om. /)' 13 mea om. D'
14 corde] c. tuo A 14/15 te cr. .1 15 ut] et D^ exerserit Q 17 fauce] ACDQ, falce P 18 quid
tu q.] et quid tu eciam .1 sencscente .4 ' 19/20 et ad. constuprato] atque ad. sordescens .1 20,21 uorti-
pori] PQ, uortipor» C, uertepori />, uortipore yl uortipore dem. tyr. anlc jianlo ^l 21 stupidus riges
(reges D^) ante dolis A te] quod te A tani] causa />' opt. uin. .1 22 seus. appr. -1 apropi-
ante D^ uitae limite] termino uitae A non satiant poat gurgitcs A quid ... 23 stupro] ut
quia ^ 23 pr. tua am. cnniugo eiusdemque ('^'?/)P'^, ciusdem edd.) Iioncsta morte impudentis (CD^PQ.
-tes /)') filiae quodam (CPQ, quedam D) inel. pondere (ponderi /'') m. a. oueras (ponderas D)] amota propria
coniuge et bonesta inpudentem ipsius filiam tuam uidelieet privignam perdens ineluctabili quodam pondere
miseram ipsius aniniam bonerasti A nc] non />' 25 dicruin q. r. est] quod residuum est dierum tuorum A
offensa P quia] lucet etenim (lucet infra om.) A 26 licet />' nej uide ergo ne .1 27 liyemie P
deuerte A psalmistam] quod ait spalmista A a malo] diuerte a malo A 28 bonam] CD-PQ. oin.
AD^ ctj ut D'(fj 2U agcnte bona A eruut ante super A 30 te exaud. A
6*
44 GILDAE SAPIENTIS
Marc. 9, 43. hmniliatum timore eius nusquam Christus spernit. alioquin vermis tortionis tuae non
morietur et ignis ustionis tuae non extinguetur.
32 Ut quid in nequitiae tuae volveris vetusta faece et tu ab adolescentiae annis,
Urse multorum sessor aurigaque currus receptaculi Ursi, dei contemptor sortisque eius
depressor, Cuneglase, Eomana lingua lanio fulve ? quare tantum certamen tam homini- 5
bus quam deo praestas? hominibus, civibus scilicet, armis specialibus, deo infinitis
sceleribus? quid praeter innumerabiles casus propria uxore pulsa furciferam germanam
eius, perpetuam deo viduitatis castimoniam promittentem, ut poeta ait, summam ceu
teneritudinem caelicolarum , tota animi veneratione , vel potius hebetudine nympharum
aai. 5, vj. contra interdictum apostoU denegantis posse adulteros regni caelestis esse municipes, 10
suspicis? quid gemitus atque suspiria sanctorum propter te corporaliter versantium,
vice immanis leaenae dentium ossa tua quandoque fracturae, crebris instigas iniuriis?
Piaim. 3e, s. Desine, quaeso, ut propheta ait, ab ira, et derelinque exitiabilem ac temetipsum macera-
turum, quem caelo ac terrae, hoc est deo gregique eius, spiras, furorem. fac eos potius
mutatis pro te orare moribus, quibus suppetit supra mundum alhgandi, cum in mundo ^j
1. Timotii_. reos alligaverint, et solvendi, cum paenitentes solverint, potestas. noli, ut ait apostolus,
superbe sapere vel sperare in incerto divitiarum, sed iu deo, qui praestat tibi multa
abunde, ut per emendationem morum thesaurizes tibi fundamentum bonum in futurum
/jr. 2, /9. et habeas veram vitam, perennem profecto, non deciduam; alioquin scies et videbis
etiam in hoc saeculo , quam malum et amarum est rcliquisse te dominum deum tuum j^,
et non esse timorem eius apud te et in futuro taetro ignium globo aeternorum te exuri
nec tamen ullo modo mori. siquidem tam sceleratorum sint perpeti immortales igni
animae quam sanctorum laetitiae.'
33 Quid tu enim, insularis draco, multorum tyrannorum depulsor tam regno quam
etiam vita supra dictorum, novissime stilo, prime in malo, maior multis potentia simulque .^^
malitia, largior in dando, profusior in peccato, robuste armis, sed animae fortior ex-
/erem. 2J, ». cidiis, Maglocuno, in tam vetusto scelerum atramento, veluti madidus vino de Sodomi-
tana vite expresso, stolide volutaris? quare tantas peccaminum regiae cervici sponte,
AG (/. J2 inde a v.2 ustionis) DPQ
1 miraquain A spernet A 3 ut . . . 5 fulue] ut quid et tu conoglase qui latina lingua diceiis 1. f.
ab anui.s ad. uolueris in neq. tue uetusta fece urse mult. cesor currus aurigaque r. u. d. c. sortisque depressor A
4 sortisquej CVPQ, fotisque />' 5 cuneglase] CD^^PQ, cnueglase D\ conoglase A 5/6 lioni. quam
deo] CD^^PQ, deo q. liom. AD'^ 6 scil. ciuilibus A specialibus] C (perscriplum) D (spialibus) PQ,
exitialibus edd., om, A : malim feralibus 7 casusj crirainum casus A eius germanam A 8 perpetuam
d. u. c. promitteutem] que perpetua uiduitatis castimonia promissa christo erat consecrata A ut poeta . . .
9 nyrapharum] om. A seu DQ 9 hebitudine DQ nyinpharum] CDQ, post caelicolarum P 10 dene-
gantis] dicentis non A adulteres D mun. esse regni cel. A 11 suspicis] tibi incerto raatrimouio copu-
lasti A quid ... 12 iniuriis] ut quid instigas cr. ini. gemitus atque susp. sanctorum iu terra corporaliter
uiuentium quorum uoce quandoque excitatus deus in ore leouis ossa tua confringet .1 uersantium] CDQ^
moerentium P 12 lene /*' fraoturae] edd., fractura CDPQ 13 ab ira om. A exitiabilera {GDP,
exitialem Q) ■ . ■ 14 furorem] furorem exiciabilem quem inspiras aduersus deum et gregem ipsius A 14 pot.
mut.] ACPQ, mut. pot. D lu pro te orai-e om. i>' moribus] anirais A suppetit ... 10 potestas]
coUata est potestas et suppetit alligaudi uel soluendi in terra criminum uiucula -1 supra] CD^PQ, ultra X)'
alligaudi libri IG alligauerint libri potestas anie soluerint CVQ, post quibus P ap. ait A 17/18 ab.
nmlta A 18 thesaurizes (thesauritues /*') ... 19 deciduam] adquiras tibi ueram et perheunem uitam A
uit. uer. D^ 20 est] CDQ, sit P, erit tibi .1 deuui] ACPQ, om. D 21 taetro ... 23 laetitiae]
iguiura eternorum tormento e.xuri et uec uUo fiue deficere siquidera ita sunt perpetui et indeficientes impiorum
ignes sicut et sauctorum sunt infinite letitie et perhennes A 22 sint perpeti [sic CDPQ, perpetira rec.
edd. male) imm. igu. an.] an. sunt imm. ign. perp. P 24 tu enim]Ci>, tu etiam PQ, et tu -1 insulare
D, insulane -1 25 stilo] ACDQ, in nostro stylo P simulque] siraul et A 26 peccando .1 animae
fortior] animis fortior et A 27 maglocuue] CPQ, magIoc(juc jiost uite, hic quid tu inquam A, o niagloouue
CD: Malgo npnd Ualfrcdum 11, 7 atrameuto] uolutabro -4 28 uite] ACP, uita W^Q, om. D^ quare . . .
45, 1 niolos] quare tantas iunectis pcccaminum moles sponto regiam ceruicera opprimentes -1 tantis D
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 45
ut ita dicam, ineluctabiles , celsorum cou montium, iuuectis moles? quid te non ei
regum omniura regi, qui te cunctis paene Brittanniae ducibus tam regno fecit quam
status liniamento editiorem, oxhibes ccteris moribus meliorem, sed versa vice deteri-
orem? quoruni indubitatam aequanimitur conviciorum auscultato parumper adstipu-
s lationem, omissis domestieis levioribusque, si tamen aliqua sunt levia, palata solum
longe lateque per auras admissa testaturam. nonne in primis adolescentiao tuae annis
avunclum regcm cum fortissimis propemoduni militibus, quorum vultus non catulorum
leonis in acie magnopere dispares visebantur, acerrime ense hasta igni oppressisti?
parum cogitans propheticum dictimi: 'viri\ inquiens, 'sanguinum et doli non dimidiabunt p<a/m.5.j,24.
10 'dies suos.'' quid pro hoc solo retributionis a iusto iudice sperares, etsi non talia
sequerentur, quae secuta sunt, itidem dicente per prophetam: 'vae tibi, qui praedaris, /cia/. sj, /.
'nonne et ipse praedaberis? et qui occidis, nonne et ipse occideris? et cum desiveris
'praedari, tunc cades?'
Nonne postquam tibi ex voto violenti regni fantasia cessit, cupiditate inlectus ad 34
15 viam revertendi rectam, diebus ac noctibus id temporis, conscientia forte peccaminum
remordente, de deifico tenore monachorumque decretis sub dente primum multa rumi-
nans, dein popuhxris aurae cognitioni proferens, monachum sine ullo infidehtatis , ut
aiebas, respectu coram omnipotente Deo, angelicis vultibus humanisque, ruptis, ut puta-
batur, capacissimis illis, quibus praecipitanter involvi solent pingues tauri moduli tui,
20 retibus, omnis regni auri argenti et quod his maius est, propriae voluntatis distentioni-
bus ruptis, perpetuo vovisti et tete, ac si stridulo cavum lapsu aerem valide secantem
saevosque rapidi harpagones accipitris sinuosis flexibus vitantem ad sanctorum tibi
magnopere fidas speluncas refrigeriaque sahibriter rapuisti ex corvo eolumbam ? o quanta
ecclesiae matri laetitia, si non te cunctorum mortalium hostis de smu quodammodo eius
25 lugubriter abstraxisset, foret! o quam profusus spei caelestis fomes desperatorum cordi-
bus, te in bonis permanente, inardesceret! 0 qualia quantaque animam tuam regni
AC (/". 13 Inde a v. 1 (licam) DP(J
1 seu DQ iuneotis] ADQ, inuectis CP quid te . . . 3/4 deteriorom] quid est qu9d te non e.xibes
umilem regi regum omnium qui te cunctis . . . editiorem cur non ceteris te cxil)es moribus meliorem sed
uersa uice cunctis te x"eddis deteriorem A 2 qui te] A, quem CDQ, a quo P brittanniae] C fecit]
factus es P 3 editior P ui*e Z*' 4 quorum ... 6 tcstaturam] parumper itaqne asculta equani-
miter plurimorum in te conuitiorum astipulationem omissis igitur domesticis leuioribusque, si tamen aliqua
sunt leuia peccata propalata solum ea que longe lateque plurimorum habent testaturam proferemus iii
mediura A auscultato] CPQ, auscultatio D 5 palata] CDQ, propalata P mm A: 'palata, adempto pru
aperta probata' C (mary.J, 'palata admissa id est aperta dclicta' <J (marg.) solum] CDQ, 0111. P 6 testa-
turara] PQ , testurani CD 7 auunclura] D, auunculum PQ auuncluni .... 8 oppressisti] acerrirae op-
pressisti ense iaculo igne auunculum tuum regem cum f. p. m. q. uultus in acie non disp. cat. leonis magno-
pere uisebantur A 8 uisebautur] ACD-PQ, uidebantur D' 9 parnm cog.] quare non intelligis A
iuquiens] ACDQ, om. P doli] CDQ, dolosi AP 10 solo] facto .4 sperares] expectas A etsi ....
11 prophetara] num quid uon ut ait propheta A 12 praedaberis . . . ipse om. />' et cum d. (desiueri D^)
pr. t. cades om. A 14 none C cessit (cesit C) ante uiolenti A inlectus] edd., iniectus CDQ, innexus {ante
cup.j^l, iuuectai' 15 reu. ad uiam rectam A 15 diebus] C, diebusque DPQ dicbus .... 23 columbamj
remordente te forte diebus ac noctibns per id tenipus conscientia peccamimun primo abreimntians regno reg-
nique copiis et quod his est maius proprie uoluntati deinde subdens te in deitico tenore monacliorura decretis
siue uUo iniidelitatis ut aiebas respectu coram onuiipotente deo et sauctis eius monaehum te perpetuo uouisti
uumquid non tete ex coruo reddideras columbara uitantera seuos arpagones rapidi accipitris sinuosis flexibus
dum te ad sanctorum magnopere fidas speluncas refrigeriaque salubriter contulisti A ao] a />' conscieutia]
D-PQ, conscientiae C, cousciencie />' 17 deinde D' coguitionem D' preferens D ut ai. inf. X>'
18 oiopotente D ruptis) fractisP 19 raoduli . . . auri om.D\ moduli tui post putabatur P 20 omnis]
itcra omnis P argenti] CDP, argentique Q his] CP, hiis D, om. Q 20/21 distentiouibus] CDQ, distinctioni-
bus P 21 perpetuo uouisti (uenisti i)') po$t 18 respoctu P 22 accipitris] PQ, accipitricis CD 23 salu-
briter om. D' quoruo C 24 matri eccl. .1 to nou .1 hostis] li. diabolus A 25 foret poat
24 letitia A fomes spei cel. A dispcratorum C 20 tc iu b. permanente] si in b. permansisses A aui-
mam ... 46, 1 mancrent] regni celestis pr. an. t. manerent .(
46 GILDAE SAPIENTIS
Christi praeniia in die iudicii manerent, si non liipus callidus ille agnum ex lupo factum
te ab ovili dominico, non vehementer invitum, facturus lupum ex agno sibi similem,
rapuisset! o quautam exultationem pio omnium patri deo sanctorum tua sahis servanda
praestaret, si non te cunctorum pcrditorum infaustus pater, veluti magnarum aquila
alarum unguiumque daemon, infelici fiUorum suorum agmini contra ius fasque rapuisset! .1
ne multa, tautum gaudii ac suavitatis tum caelo terraeque tua ad bonam frugem con-
versio, quantum uunc maeroris ac luctus ministravit ad horribilem, more molossi aegri,
^'^^°*'^'- vomitum nefanda reversio. qua peracta exhibentur membra arma iniquitatis peccato
^'Rnmn'^}^^ diabolo, quae oportuerat salvo sensu avide exhiberi arma iustitiae deo. arrecto
aurium auscultantur captu non dei laudes canora Christi tironum voce suaviter modu- 10
lante neumaque ecclesiasticae melodiae, sed propriae, quae nihil simt, furciferorum
referto mendaciis simulque spumanti flegmate proximos quosque roscidaturo, praeconum
ore ritu bacchantium concrepante, ita ut vas, dei quondam in ministerio praeparatum
vertatur in zabuli organum, quodque honore caelesti putabatur dignum, merito proicia-
tur in tartari barathrum. 15
35 Nec tamen tantis malorum offendicuhs tuus hebetatus insipientiae cumulo sensus
velut quodani obice tardatur, sed fervidus ac si puUus, amoena quaeque inperagrata
putans, per extensos scelerum campos inrevocabili furore raptatur, augendo priscis nova
piaculis. spernuntur namipie primae post monachi vntum inritum inlicitae licet, tamen
propriae coniugis praesumptivae nuptiae, ahae expetuntur non cuiusUbet relictae , sed 20
viri viventis, non externi, sed fratris filii adamatae. ob quod dura cervix iUa, muUis
iam peccaminum fascibus onerata, bino parricidaU ausu, occidendo supra dictum uxo-
remque tuam aUquamdiu a te habitam veUit summo sacrilegii tui culmine de imis ad
inferiora curvatur. dehinc iUam, cuius dudum coUudio ac suggestione tantae sunt
peccatorum subitae raoles, pubUco et, ut faUaces parasitorum Unguae tuorum con- 25
clamant, summis tamen Uxbiis, non ex intimo cordis, legitimo, utpote viduatani,
AC (/■. 14 inde a v. 5 infelici) SFQ
1 lupus call. ille] call. ille liostis A 2 uehementer om. A ab om. D^ sibi siin. ex agno A
3 rapuisset post inuitum A patri omn. sanct. deo A 3/4 seruata prestitisset .-t 4 ueluti (uel />') ...
5 unguium om. A 5 infelici f. s. agmini] ACDQ, ad infelix f. s. agmen P 6 ne multa tantum] quan-
tum itaque A terraque D' tua] t. contulit A 7 quantum] tantum A luctus] tristicie A ad
liorribilem ... 8 reuersio] tua nef. reu. more egri molosi ad execrabilem uomitum -l molosi CD 8 arma
membra inifj. D', tua m. a. ui inig. A 9 optuerat 7)' auide om. A arrecto ... 11 melodiae] tum
uero captant auditum non dei laudes neque eccl. mel. canora u. chr. t. s. modulate A nenmaque] €'-,
neuque C", pneumaque DQ, neque P que propr. .1 nihil] CQ, nichil D, nihili P, nichili A furci-
ferorum] P, furtiferorum D, et furciferorum A, fuciferorum CQ 12 referto] CDQ, refertae P, roferta A
simulque ... 13 ore om. A flegmate] CPQ, fleumate D roscidaturo] scripsi, ruscidaturo CQ, rusci-
daturum D, foedaturo P praeconum] CPQ, praeconi D 13 bacchautura A concrepate ACQ ita ut]
ergo A quond. dei A in ministerio] CQ, ministerio ADP 14 uertatur] uertitur A quoque D
16 nec tamen] non autem -4 16/17 tuus hebetatus (sic PQ, h.ibitatus CD) i. cumulo (coraolo C) sensns
(om. F) u. q. o. tardatur] uelud quodara obice tardatus sed hebetatus insipientie eumulo -4 17 sed feruidus
ac si] tamquam feruidus -4 qnaeque inperagrata] que peragrata -4 18 ])riscis noua piaculis] pleruraque
suis noua crimina priscis A 19 primae om. A irr. uot. licet illicite .4 tamen] ACDQ, tam P
20 propriae] prime et proprie A aliae expetuntur non cuiuslibet relictae sed] A {sed deest hoc loco sed),
alia rel. om. CDPQ 21 uiri uiuentis non exterui sed fratris filii] CDP(J, non externi sed uiri uiuentis
et fratris filii A adamatae] -4, adamata CDPQ ob qnod ... 24 curuatur] o quam dura illa ceruix tua
quo tantis criminimi fascibus honerata binoque parricidali uisu curuata deprimitur ad inferiora occidendo
uidelicet supra dictum uiruni uxoremque tuara a to aliquamdiu habitara deserendo -4 quod] quae P
22 honorata Z)' biuo] hiao D'^, uiuo />' parricidali] CP, i)arricidiali Z)(^ ausi />' 23 a] apud Z)'
uclut] uolde /J' sacrigelii C 24 suggessione C 25 peccatorum subitae] perpetrate scelerum A
25 publico . . . 47, 1 conubioj et ut conclamant tuorum parasitorum lingue legitimo adsciuisti uera autem
assertione sceleratissirao et incerto conubio -4 publico ct ut] CDQ, ut etiam publicae P parasidornm D
26 utpute XI'
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 47
nostrae vero sceleratissimo adscivisti conubio. cuius igitur sancti viscera tali
stimulata historia non statim in tletus singultusque prorumpant? quis sacerdos, cuius
cor rectum deo patet, non statim liaec audiens magno cum ululatu illud proplieticum
dicat: -quis dabit capiti meo aquam et oculis meis fontein lacrimaruni? et plorabo /m-w. s, ;.
.1 'in die et nocte interfectos populi mei'. iieu! siquidem parum auribus captasti pro-
plieticam obiurgationem ita dicentem; 'vae vobis, viri impii, qui dcreliquistis \egem kccus. 41, 11.
'dei altissimi: et si nati fueritis , in malcdictiouem nascemini et si mortui fueritis
'in maledictionem erit pars vestra. omnia quae de terra sunt, in terram ibunt: sic
'impii a malcdictione in ])orditionem'. subauditur, si non revertantur ad deum ex-
lu audita saltim tali admonitiono: 'fili, peccasti. ne adicias ultra, sed et de pristinis &c;m. 22, /.
'tuis deprecare'; et iterum: 'non tardes converti ad dominum neque differas de die in Eccies. 5,s.
'diem. subito enim venit ira eius', quia, ut scriptura ait, 'rege audiente verbum ini- Pnv. ou,ij.
'quum omnes. qui sub illo sunt, scelesti sunt'. nimirum 'rex', ut propheta dixit, 'iustus Prov. •20, 4.
•suscitat regionem". Scd monita tibi profecto non desunt, tum habueris praeceptorem 36
15 paene totius Britanniae magistrum elegantem. caveto igitur, ne tibr, quod a Salomone
notatur. accidat; 'quasi qui cxcitat dormitantem de gravi somno, sic qui enarrat stulto '^'"f"- ---
'sapientiam: in fine enim uarrationis dicet: quid primum dixeras'? 'lava a malitia cor rerem. 4, 14.
'tuum, sicut dictum est, Hierusalem, ut salvus sis'. ne contemnas, quaeso, ineffabilem
misericordiam dei, hoc modo per prophetam a peccatis impios provocantis; 'repente /cra». ;«,7.
:;o 'loquar ad gentem et ad regnum, ut evellam et dissipem et destruam et disperdam'.
peccatorem hoc veheraenter ad paenitentiam hortatur: 'et si paenitentiam egerit gens /«■««. w. «.
'illa a peccato suo, paenitentiam et ego agam super malo, quod locutus sum, ut face-
'rem ei'. et iterum: 'quis dabit eis tale cor, ut audiant me et custodiant praecepta /«■««. jv»-
'mea et bene sit eis omnibus diebus vitae suae?' itemque in cantico deuteronomii:
•j.s 'populus', iuquit, 'absque consilio et prudentia: utinam saperent et iutellegerent a.c ^em. 32,
'novissima providerent, quomodo persequatur unus mille et duo fugent decem milia'.
et iterum in euangelio dominus: 'venite ad me omnes, qui laboratis et onerati estis,og"!j^"'
'et ego vos requiescere faciam. tollite iugum meum super vos et discite a me, quia
'mitis sum et humilis cordc, et invenietis requiem animabus vestris'. ^nam si haec
30 surdis auribus audias, prophetas contemnas, Christum despicias, nosque, hcet vihssimae
AC (/. 15 inde u v. 10 ne ailicias) DFQ
1 iiostrae uero] tlioro P (retinuit litt. curs. l)) ciiius ... 2 prorumpant] quis igitur sanctitatis et
iustitiae amator hec audiens nou statini in fletus singultusque prorumpat A 2 singultosque D 3 non
st. liaec aud.] hec auil. iiou protinus ^l cum niagno A 5 iii die] die A lieu . . . captasti] et licet
frustra audisti tameu .1 G obiurgationem ita] 0. propheticam ^-1 legem] uiam A 7 maledictionem
(-ne F) nascemini et si inortui fueritis in] AP, om. DQ 8 omnia] 0. enim A 9 subauditur (ibunti«s. P)
si non reu. ad deum (dominum PQ)] CDPQ, um. A 9/10 exaudita] sed exaudito A 10 saltim tali]
C^DQ, saltim J6'\ saltem P admonitionem sapientissimi uiri J peccastis .1 11 tuis oth. ,1 depre-
care] d. deum A tardas -1 12 eius ... 14 regionera] dei in tilios diffidentie A Vo dixit] CDQ, ait P
14 sed profecto non desunt tibi salubria monita cum li. pene tot. br. elcgantissimum doctorem .1 15 solo-
mone P 16 accidat post tibi A quasi] quasi inquit J. qui om. D dormitantem] dormitentem C,
dormientem ADPQ enerrat Q 17 stulto sapientiam (-tia Z>')] sap. st. A in fiue . . . 18 saluus
sis om. A enarrationis (-nes />') D 18 tuum cor P sicut] sic P queso itaque ne contempnas A
19 prouocantis] CD-Q, prouocautus D\ reuocantis AP repente] r. inquit .1 20 et destr. et diss. 7)'
disperdam] d. eam A 21 peccatorem hoc u. ad p. fad pen. uehementur [sic] D) hortatur (-tui D')
om. A '22 malum .1 23 iterum] item D eis] ei D\ om. A et] ut A 24 itemque] item D
deutronomii C 25 et] et absque A 2lj uanissima Xi' prouiderent] DPQ, peraiderent C quo-
modo. ..milia om. J persequebat\u-"Z>' fugeut] PV, fugient CD^ fugerent X»' 28 dicite />' 29;)o.s<
uestris ins. iugum enim m. s. est et li. m. 1. (sic notatum) A 30 surdis ... 48, 3 euuntiem] non audieris
prophetasque contempscris christum quoque despexeris nos etiara simus licet uilissime qualitatis precones tamen
uerborum et preceptorum ueritatis nullius momenti duxeris qui sincera animi pietate et pura cordis proximorum
dilectione annuntiamus A proph.] et propli. J9'
48 GILDAE SAPIENTIS
qualitatis simus, nullius moraenti ducas, propheticum illud sincera aninii pietate ser-
Micii. 3,s. vantes utcumque: 'si non ego implevero fortitudinem in spiritu et virtute domini', ut
i-^afVifw' 'eniuitiem domui lacob peceata eorum et domui Israhel scelera eorum', ne simus 'canes
Pron. 24,24. ^imxti non valentes latrare'. et illud Salomonis ita dicentis: 'qui dicit impium iustum
'esse, maledictus erit populis et odibilis gentibus: nam qui urguunt, mehora sperabunt'. 5
Eccies.4,sn.Qi iterum: 'non reverearis proxiinum in casum suum , nec retineas verbum in tem-
proiT. 24, ii. 'pore salutis'. itemque: 'erue eos, qui ducuntur ad mortem, et redimere eos qui inter-
Prov. 11, 4. 'ficiuntur ne parcas', quia 'non proderunt', ut idem propheta ait, 'divitiae in die irae :
/^'^Pfir 4 m! 'iustitia a morte liberat'. 'si iustus quidem vix salvus sit, impius et peccator ubi pare-
'bit?' ille profecto te tenebrosus tartari torrens ferali rotatu undisque ac si acerrimis 10
involvet semper cruciaturus et numquam consumpturus , cui tunc erit sera inutiUsque
poenae oculata cognitio ac mali paeuitudo, a quo in hoc tempore accepto et die salutis
ad rectum vitae iter differtur conversio.
37 Hic sane vel autea concludenda erat, uti ne amphus loqueretur os nostrum opera
hominum, tam flebilis haec querulaque malorum aevi liuius historia. sed ne formi- is
Emi. s, 30. dolosos nos aut lassos putent , quominus iUud Isaianuni infatigabihter caveamus : 'vae',
inquiens, 'qui dicit bonum malum et malum bonum , ponentes tenebras in lucem et
.)/«»/-. «,25. 'lucem in tenebras, amarum in dulce et dulce in amarum', 'qui videntes non vident
Maiiii.i3,i.}.^et audientes non audiunt', 'quorum cor crassa obtegitur quadam vitiorum nube', libet
quid quantumque his supradictis lascivientibus insanisque satelhtum Faraonis, quibus su
2. Reg. 7,13. ehxs periturus mari provocatur exercitus strenue rubro, eorumque sirailibus quiuque
equis minarum prophetica inclamitent strictim edicere oracula, quibus vehiti piilchro
tegmine opuscuh nostri mohmen, ita ut ne certatim irruituris invidorum imbribus
extet penetrabile, iidissime contegatur. respondeant itaque pro nobis sancti vates nunc
ut ante, qui os quodam modo dei organumque spiritus sancti , mortalibus prohibentes 25
mala, bonis faventes extitere, contumacibus supei'bisque huius aetatis principibus, ne
dicant nos propria adinveutione et loquaci tantum temeritate tales minas eis tantosque
terrores incutere. nulh namque sapientium dubium est, in quantis graviora sunt pec-
iMr. 10, 28. ^,^^^ huius temporis quam primi, apostolo diccnte: 'lcgem quis transgrediens duobus
'raediis vel tribus testibus moritui': quanto putatis deteriora mereri supplicia, qui filium 30
AC [f. 16 inde a v. 12 paeiiae) DPQ
1 pietate] CPQ, puritate D 2 ego om. D^ fortitudiuem oni. D 3 flomui] C^D^, domini C m.
rec.C?) />' iacoui /'' 4 rauti | mitti IP et illud . . . 9/10 parebit om. A solomonis P 7 erue]
DPQ, quiuis C iwcaniwc] D-PQ, dicuutur CZ*' redime £> 8 prodiderunt X>' 9 si] s»*/)'
10 ille om. A te post acerrimis ^l, om. P ac si om. A 11 crutiaturum ^l consumpturum A cui
tunc erit (era X*')] erit autem tunc tibi A 12 poenae . . . mali om. A poenitentia A a quo . . .
13 conuersio] a quo iu isto acceptabili tempore et in salutis die diflertur couuersio ad iter uitae A dies D
14 uel autea ... 15 bistoria] uel paulo ante coucludenda fuerat uostra querula oratio uti ne ami)lius
loqueretur os nostrum jiraua opera liominum finemque daret tam flebilis liistoria malorum buius eui A
16 nos aut lassos] uel lassos nos ^ ysaie/)', esaianum P infatigabiliter om. A caueamus] ACDQ,
canamus P 17 inquiens om. P dicit] D, dicunt PQ, dc C bono malum et malo bonum A 19 et
aud. non audiunt om. ,1 cor obt. qu. cr. ^l nube iiit. ^1/5' libet ... 24 <'ontegatur] libet ifaque
edicere quid quautumque minarum inclamitent propbetica oracula bis supra dictis quinque regibus lasciuienti-
busque eorum insauis intellectibus quibus oraculis ueluti quodam pulcro tegmiue fidissime contegatur opusculi
nostri molimeu ut ne certatim inruituris inuidorum inibribus existat penetrabile A 20 bis ... 22 equis
om. P 21 eius] est i>' 23 molimen] ^1C'V, uolumen XiJ^ inructuris />' inuindarum 7^' 24 fidisse/)'
resp. itaque] nunc igitur resp. A nunc ut ante (antea P) om. A 25 qui] qui olitn A dei om. A
sancti sp. A probibente Z)' 2(5 fau. bon. A existere post mortalibus A contumacibus . . . prin-
cipibus post 24 uates A 27 dicant] d. emuli nostri ..1 fantum om-. A 28 nulli ... 49, 1 con-
culcauerit om. A esf dub. X>' iu quaufis] quanto P suut] D^Q, sint D^P 29 quamj PQ, om. CD
30 moritur] CDP, morietur Q
I)E EXCIDIO KT CONQVESTV 13K1TANNIAE. 49
'dei conculcaverit f En prinius occurrit iiobis Samuel iussu dei legitinii regni stabili- ;i8
tor, deo antequani naseeretur dedicatus , a Dan usque Bersabee onini populo Israhel
veridicus proplieta, signis indubitanter adniirandis notus, ex cuius ore spiritus sanctus
cunctis niundi piitostntibus intonuir. denuntiando prinio regi apud Hebraeos dunitaxat
■i Sauli pro eo. quod (luaedani de inandatis domini non complevcrat, dicens: 'stulte egisti 5j*7'' '''
'nec custodisti mandata doniini dei tui, (piae praecepit tibi. quod si non fecisses, iam
'nuuc pararet deus regnum tuuin super Israhel in sempiternum : sed nequaquam reg-
'num tuum ultra consurget'. quid ergo simile huius temporis sceleribus? adulteriumne
vel parricidium fecit? nullo niodo. sed iussionis ex parte mutationcm, quia, ut bcnc
10 quidam nostrum ait, non agitur de qualitate peccati, sed de transgressione mandati.
itemque ilhim obiecta, velut putabat, purgantem et apologias, ut generi humano moris
est, sagaciter lioc modo adnectentem: 'imnio audivi vocem domini et ambulavi in via, ^tf,'^'""' '''
'per quam misit nie', tali animadversione multavit. 'numquid vult', inqnit, 'dominus a'/!,™' "'
'hokicausta aut victimas et non potius, ut oboediatur voci domini? melior est enim
li 'oboedientia quam victimae, et audire magis quam oiferre adipem arietum, quoniam
'sicut peccatum ariohmdi est repugnare et quasi scelus idolatriae nolle adquiescere.
'pro eo ergo, quod abiecisti sermoneni domini, abiecit et te. ne sis rex'. et post pauca :
'scidit', inquit, 'deus regnum Fsrahel a te hodie et dedit illud proximo tuo meliori te. !;^''^"^',"- '''■
'porro triumpliator in Israhel non parcet et paenitudine non flectetur, neque enim homo
-'u 'est, ut agat paenitentiam'; subauditur: super duris malorum praecordiis. notandum
ergo est, quod dixit scelus idolatriae esse nolle deo adquiescere. non sibi scelerati
isti, dum non gentium diis perspicue litant, subplaudant, siquidem conculcantes por-
corum more pretiosissimas Christi margaritas, idohxtrae. Sed licet hoc unum exem- 39
plum, ac si iuvictus adstipulator, ad corrigendos iniquos abunde sufficeret, tamen, ut in
:•■', ore multorum testium omne comprobetur Brittanniae mahim, transeamus ad cetera.
quid David numerando populum evenit? dicente ad eum propheta Gaad: 'haec dicit Jj— "7"' ^^'
'doniinus: trium tibi optio datur: elige unum quod vohieris ex his ut faciam tibi. aut
'septem annis veniet tibi fames, aut tribus mensibus fugies adversarios tuos et illi te
.10 (f. 17 (lule n r. 14 et iiuii potiuK) DPlj
1 coiiculcauerit] OTQ, conculcauerint />', conculcaueruut /'' en ])riniusl pr. igitur .1 iussu . . .'A pro-
plieta] ((ui a.. \\. ileo dedicatus fuit at(|ue postea ueredicus pr. et dux iu israel a dan usque ad bersabee stabiIitorr|ue
iussu dei legitinii regni extitit .1 2 ns(|ue] CDl,,), usque ad P bersabee] vlW, barsabeae ',', betbsabeae P
3 ueredicus .47' slgnis ind. adni. nutus [CD^^PIJ, notatus V^) om. (indubitanter post orel .4 buins A
4 denuutians .1 prinii /'' dnnitaxat om. A .'1 .sauli] s. ipsuni redarguendo A de niandatis duniini]
niaudat» d«iy>' eompleuerit .17' I) eustodiuisti mandatum ^4 7 pararet deus] prepararet doniinus
deus tuus A 8 ergu] rogo AP bnius tenip. sc.] sc. h. t. A adulteriumue] numquid adulterium .4
9 fecit post temporis A sed] sec 7V' ex parte iussionis -4 beue om. A 10 nostrorum AD
11 itemciue] CDQ, itaqne AP illam D uelut] ut ^4 ut] sicut .4 generi huniano] CDQ , humano
generi .1 . generis bumani P 12 adnectentem] .46'7)'(,', adnectantem 7)'P 13 multauit] m. samuel
propbeta .1 inquit] uumquid /'' 14 holocasta D domini] dei /'' 15 uictima P magis]
niagna 7)" i(Uoniani] quia P 1(5 et] CDil, \ta P idolatiae fjKcj C, ydolatriae 7) 17 pro eo ergo]
itaque pro eo .1 et te] te .4 18 stindit 7)' deus] dominus A 19 non fl. penit. .4 21 non
(eugo (?i«. P) sibi ... 23 idolatrae] numquid non diis gentium scelerati isti perspicue quodammodo litant dum
speruentes dei precepta more porc. pr. clir. inarg. conculcant et auaritiae studeut quod est ut apostolus paulus
ait idolorum .seruitus »4 23 idolatrae] scripd, id(datriae C'',', ydolatriae 7>, idolatriae sunt P hoc]
borum 7)' 24 ac (et D^) si inu. adst. om. A abunde sufficeret ad corr. principes iniquos .1 nt
om. ])' 2,T multorum] dnorum uel trium aut certe multoruni .4 omne compr.] reprobetur omue -4
brittanniae C ceteraj alia .4 26 qnid . . . gaad] quid uero cum dauid uniucrsuin israelem numerasset
et uenisset ad eum gad propheta dicens A gajid] CD-, gad APQ, om. D' 27 dominus] d. deus D
elege C quod uol. ex his (hiis D)] ex his quod uol. A 28 septim C, tribus A famis C
te om. A
CHRONICA III. 7
50 ■ GILDAE SAPIENTIS
'persequentur, aut certe tribus diebus erit pestilentia in terra tua. nam artatus tali
'condicione et volens magis incidere iu manus misericordis dei quam liominum, LXX
•railium populi sui strage humiliatur et, ui pro eontribulibus apostolicae caritatis affectu
'ut illos plaga non tangcvet mori optasset dicendo; ego sum qui peccavi. ego pastor
'inique egi: isti qui oves sunt quid peccarunt'.' vertatur, obsecro, manus tua contra mc
'et contra domum patris mei", inconsideratam cordis elationem propria niorte piaret.
i. Re;/. 11,6. nam quid scriptura in consequentibus de filio eius narraf.' 'tecit', inquiens, 'Salomon
'quod non placuerat coram domino et non adimplevit. ut sequeretur dominum, sicut
/. /ifii. //.;;. 'pater eius'. 'dixit dominus ad eum: quia habuisti hoc apud te et non custodisti pactum
'meum et praecepta mea quae mandavi tibi, disrumpens scindam regnura tuuni et dabo
40 'illud servo tuo'. Quid duobus sacrilegis, aeque ut isti sunt, Israhel regibus Hieroboae
et Baasae accidit, audite: quibus sententia domini dirigitur per prophetam ita dicentis:
;. Av-7. K,2. .pj.Qp^gj, quoiJ niagnificavi te principem super Israhel, quia exacerbaveruut me in vanis
'eorum, ecce ego suscito post Baasam et post domum eius et tradam domuni eius
'sicut domum leroboae Nabath. qui mortuus fuerit de suis in civitate , coraedent eum
'canes et mortuum corpus illius in campo comedent volatiha caeli'. quid illi quoque
scelerato regi Israhel istorum conmanipulari . cuius colludio et uxoris dolo Nabotli
innocens propter paternam vineam oppressus est, sancto ore illius Heliae atque ignifero
i. «•:/.2/,/s. domini alloquio instructo miuatur, ita dicente: 'occidisti insuper et possedisti. et post
'haec addes: haec dicit dominus: in loco hoc, in quo linxerunt canes sanguinem Naboth,
'larabent quoque tuum sanguinera'. quod ita factum fuisse certissiraa ratione cognitum
1. Reg. 22,22. est. scd uc forte secunduni supra dictura Achab 'spiritus mendax loquens vana in ore
i. /if^.22,i'j. 'prophetarum vestrorum' seducat vos, ne sermones Michae prophetae audiatis, 'ecce per-
'raisit deus spirituni mendacii in ore omniura prophetarura tuoruni qui hic sunt et donii-
'nus locutus est contra te mahira'. nam et nunc certum est aliquos esse doctores con-
,./trario spiritu repletos et magis pravam voluptatem quara veritatem adserentes: quorura
. tf, /4 = 'Yerba super oleuni niolliuntur et ipsa sunt iacula', 'qui dicunt: pax, pax , et non erit'
^»- ■**'^'-'^= in peccatis permanentibus 'pax', ut alibi propheta dicit: 'non est gaudere inpiis, dicit
41 'dorainus'. Azarias quoque filius Obed Asae revertenti de caede decies centenum
2. /■!»■. /j,i'.miliuni exercitus Aethiopum locutus est dicens: 'dominus vobiscura est, duni estis
AG [f. 18 inde a v. 18 i;inocens) 1)(H)PQ
1 nam om. A 2 Ixx milium] tle octoginta milibiis A 3 sui str. humiliatur om. A et ni pro]
CD'Q, et ui Z)', et pro P, exhin cum pro A apostolieae om. A car. afliecto C, affectu kar. .1 4 ut . . ]
optasset dicendo] ne illos pl. tang. se mori optaret ilicens A niore C optasset] CDQ, optauit P 5 egi
gessi A sunt om. D peccarunt] D^Q, feceruut AD-P 6 mei] mei ut P inconsideratum C
proprie mortis optione expiauit A 7 nain quid] quid etiam -1 in consequentibus] ACDQ, aniplius P
narrat] n. audiamus A inquirens /)' solomon P 8 placuit -1 domino] deo A adimplauit //'
dorainum sicut] d. ex toto corde suo sicut et A 9 dixit] et dixit A 10 praecepta] mandata A mea]
ACDQ, om. P 11 quid] q. uero -1 sacrilegis] ABP, sacrilegiis CDQ isti] i. nostri A geroboe ^l
12 baasae] PQ, base AD, baesae (?) C quibus . . . propter] propheta doinini ad eos uicissim ex sententia
doinini loquitur dicens pro eo A dicen*** i*' 13 irritaui in.^i. post quod /'' quia] et A uanis
eorum] uaiiis uerbis eorum A, uanitatibus suis P 14 suscito] CDQ, suscitabo AP basam C, basau D
et post] ACDQ, et P 15 geroboe ..4 naliath] CDQ, filii iiaabath A, filii nabath P suis] basa A
ciuitatem D' 16 canes comedent eum A inortuum corpus ill. iu campo coin. (com. iu carapo /*')]
qul in agro com. A illi ... 17 istorum] achab quoque impio regi istoruni israel A 17 cuius] quasi />
18 pat. uin.] ACPQ, uiii. patemam (paternaici /»') D est oppr. A saiicto ... 19 dicente] acciderit audia-
inus liunc elias ignifero domiiii eloquio ininatur diceiis A 20 hoc om. ^l fluxeruiit /*' '21 certissime
/)', uerissima A 22 iie om. A l(jqueiis naiia (uaiii /)') iii om. A 23 seduxit A ne . . . audiatis]
iiumquid etiani micliee pruphetae sermoues audistis dicentis ^4 ne om. P michae C, michee AJ), michaee
/', micheae y 24 medacii /) '2,5 est om. C 2.5/26 coiitraria C" 26 repletos] erectos .4 uoluii-
tatem A 27 oliui /)' erit] e. impiis A 28 permaneutibus] CD^PQ, remanentibus D^, mauentibus A
nt alibi . . . impiis (iinpiis supra) om. A pr. dicit] pr. dixit P 29 obez /)' asae] C^P, ad se C-DQ,
regi asae A 30 inilium ex.] militum A
Psulllt,
lei-
30
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 51
'cum ipso ct si cxquisieritis euni, invcnietur a vobis ct si dereliqucritis eum, derclinquet
'vos'. nam si losapliat ferens praesidiuni iniquo )'egi ita ab len proplieta Annaniae
filio increpatur dicente: 'si pcccatorem tu adiuvas aut quem dominus odit tu diligis, 2. /"ar. ;!/,2.
'propterea ira dei est super tc', quid illis, qui propriis scelerum suorum criniculis com-
5 pediuntur, fict? quorum nos necesse est, si in acie dominica volumus dimicare, peccata
odire, non animas, diccnte psalmista, 'qui diligitis dominum, odite malum\ quid nA r.<aim.'ii:,w.
supradicti losaphat filium currus ct auriga Israliel proplieta Helias, loram scilicet parri-
cidam, qui egregios fratres suos, ut pro ipsis regnaret spurius, trucidavit, effatus esf.'
'sic dicit', inquit, 'dominus deus patris tui David: co quod non ambulaveris in via -;,_^"''- -'•
10 'losapliat patris tui et in viis Asae regis luda et ambulasti in viis regum Isracl et
'stuprose, ut gessit domus Achab, ct fratres tuos filios losapliat mcliores tc interfecisti,
'ecce dominus percutiet plaga magna te et filios tuos'. et post pauca: 'et tu eris in 2. rar. 21, r,.
'magna valitudine in languore ventris tui, donec exeat venter tuus cum ipsa infirmitatc
'de die cx die'. et ad loam regem Israhel ut vos derelinquentem dominum quid
15 Zacharias filius loiadae vatis minatus sit, adtendite, qui surgens populo dixit: ^hacc2.ra,.L'4,->o.
'dicit dominus: quarc praeteritis praecepta domini et non prosperamini? quia dereli-
'quistis dominum, et dereUnquet vos'. Quid de auctore prophetarum Esaia dicam? qui 42
prooemium profetiae suae vel visionem ita exorsus est dicens: 'audite, caeli, et auribus /«. j, 2. .?.
'percipite, terra, quoniam dominus locutus est. filios enutrivi et exaltavi, ipsi autem
20 'spreverunt me. cognovit bos possessorem suum et asinus praesepc domini sui, Israhel
'autem me non cognovit et populus meus non intellexit'. et post pauca minas meritas
tantae insipientiae aptans: 'derelinquetur', inquit, 'filia Sion ut tabernaculum in vinea /«.;,«.
'et sicut tugurium in cucumerario, sicut civitas quae vastatur'. et principes specialiter
conveniens ait: 'audite verbum domini, principes Sodomorum; percipite legem domini, /-. /, /«.
2.^ 'populus Gomorrhae'. notandum sane, quod iniqui reges principes Sodomorum vocen-
tur. prohibens namque dominus sacrificia et dona sibi a tahbus offerri, et nos inhiantes
suscipimus quae deo ab omni natione sunt non placita, eademque egenis et paene nihil
habentibus distribui in perniciem nostram non sinimus, cum latis divitiis oneratis. sordibus
pcccatorum intentis ait : 'ne afferatis ultra sacrificium frustra ; incensum ai^ominatio est /'. /, /j.
30 'mihi'. itemque denmitiat: 'et cum extenderitis manus vestras, avertam oculos meos /«. /, /5.
'a vobis, et cum multiplicaveritis orationem, non exaudiam". et hoc quare facit ostendit:
'manus', inquiens, 'vtstrae sanguine plenae sunt'. simulque ostendens, quomodo placare-
tur, ait : 'lavamini, mundi cstote, auferte maliun cogitationum vcstrarum ab oculis meis. /s. /. /'/. /7.
'quiescite agere perverse, discite benefacere, quaerite iudicium. subvcnite oppresso,
AC (/. 19 inde <i v. 20 pnsse.ssorcni) D(H)P {deficil r. 21 iji intellexit) Q
1 ipso] illo A cxquesicritis CP dereliqueritis] ACDP, dereliquistis Q 2 si] sic D iosaphiitli ('
ct aic delnceps, ios.iphat » » « /> \ea] ACD annaniae] CD 3 si] quia ^, om. P tu pecc. A aut)
et A odlt dom. ^l 4 est super te] super te ueniet A criniculus D, funiculis .1 5 tiet posl illis .1
uos //' G odire] ACD^P, odisse D^Q quid] attende ctiani quid A 7 curr. et aur. isr. el. proph.
2>osl quid .,1 scilicet om. />' 8 etiatus] locutus A 9 patris ios. {om. tui) /)' co] pro eo -1
uia /)' 10 iuda sed ^4 11 stujjrosc (P, stupore se CDQ) ut gessit om. A: deletis voca!ii</.is et stupore
liaec suhslituit H: et fornicari fecisti lehoida et habitatorcs lerusaleni secunduni fornicatinnes domus Acliab et
strupratus (sic) es aeab D 12 te pl. magna A et post ... 14 dic om. P 13 ualitudine] CD,
naletudine PQ, inualitndine .1 14 ex die] in diem A et ad ioam ... 17 derelinquet uos om. A
ioram P 15 ioiada D populo] a populo P 16 speraniini />' 16/17 dcreliquistis] PQ, dere-
liquisti />, direliquisti f 17 auctore] prccipuo .1 esaiae ',', \-saia -l/> qui] quod />' 18 suae
om. A uisioneni] uisioinini suaruni .1 19 percipc P quouiamj quomodo P 21 mer. min. -1
23 uocatur /)' et priucipes] pr. quoque A 24 percipite . . . 25/26 uocentur om. A 2.") gemorrhe D
26 nanique] etiam .1 a tal. sibi />' et nos ... 28 oneratis om. A 27 ab omni natione] CDPQ. ab-
hominatioiu H 28 nostra D diuitiis] dictis /*' 29 intentis] inuolutis .1 ofteratis A 31 et
hoc q. f. ostcndit] et addidit causam A 32 pl. sang. sunt D, pl. sunt sang. A ostendens] o. ys.-iias pro-
pheta -1 32/33 placeretur />' 34 quiescctc Q pcrn. ag. A
52 GILDAE SAPIENTIS
/j. /, M-2fl. 'iudicate piipillo'. quasi placoris vicissitudinem adiungens ait: 'si fuerint peccata vestra
'ut coccinum, quasi nix dealbabuntiir: et si fuerint rubra quasi vermiculus, velut lana
'alba erunt. si volueritis et audieritis me, bona terrae manducabitis. quod si nolueritis
43 'et me provocaveritis ad iracundiam, gladius devorabit vos\ Accipite veracem publi-
cumque adstipulatorem, boni malique vestri retributionem absque ulio adulationis fuco, s
non ut parasitorum venerata vestrorum venena iu aures sibilant ora, testantem. itemque
it. 1, 33. 24. ai rapaces iudices sententiam dirigens ita effatur: 'principes tui infideles, socii furum,
'omnes diligunt munera, sectantur retributiones, pupillo non iudicant, causa viduae non
'ingreditur ad eos. propter hoc ait dominus exercituum, fortis Israhel : lieu consolabor
/s. /,2«. 'super hostibus meis et vindicabor dc inimicis meis': 'et conterentur scelerati et pecca- lo
/,<. 2, ;;. 'tores simul et omnes, qui dereliquerunt dominum, consumentur'. et infra: 'oculi su-
/.«. 5, ij. 'blimis liominis luiniiliabuntur et incurvabit altitudo virorum'. et iterimi: 'vae impio in
/». j, 12-J4. 'malum, retriliutio enim manuum eius fiet ei\ et post pauca: 'vae qui consurgitis mane
'ad ebrietatem sectandam et ad potandum usquo ad vesperam, ut vino aestuetis.
'cithara et Ij^ra et tympanum et tibia et vinum in conviviis vestris, et opus domini non i.^
'respicitis et opera manuum eius non consideratis. propterea captivus ductus est populus
'meus, quia non habuit scientiam et nobiles eius interierunt fame et multitudo eius siti
'exaruit. propterea dilatavit infernus animam suam et aperuit os suum absque ullo
'termino et descendent fortes eius et populi eius et sublimes gloriosique eius ad eum'.
/j. 5,22-2.5. et infra: vae qui potentes estis ad bibendum vinum et viri fortes ad miscendam ebrie- 20
'tatem, qui iustificatis impium pro muneribus et iustitiam iusti aufertis ab eo. propter
'hoc sicut devorat stipulam ignis et ligna calor flammae exurit, sic radix eorum quasi
'favilla erit et germen eorum ut pulvis ascendet. abiecerunt enim legem domini exer-
'cituum et eloquium sancti Israhel despexerunt. in omnibus his non est aversus furor
44 'domini, sed adluie manus eius extenta'. Et post aliquanta de die iudicii et pecca- m
h. i3,e—u.tovum ineffabili metu disceptans ait: 'ululate, quia prope est dies domini' — si tunc
prope erat, quid nunc putabitur? — 'quia vastitas a deo veniet. propter hoc omnes
'maims dissolventur et omne cor hominis tabescet et conteretur, tortiones et dolores
'tenebunt, quasi parturiens dolebunt. unusquisque ad proximum suum stupebit; facies
'combustae vultus illorum. ecce dies domini veniet crudelis et indignationis plenus et :io
'irae furorisque ad ponendam terram in solitudinem et peccatores eius conterendos de
'ea, quoniam stellae caeli et splendor earum non cxpandent lumen simm, obtenebrabi-
'tur sol in ortu suo et luna non splendebit in tempore suo. et visitabo super orbis
'mala et contra impios iniquitatem ipsorum et quiescere faciam superbiam infidelium et
/». 2i, ;-«. 'arrogantiam fortium humiliabo'. et iterum: 'eccc dominus dissipabit terram et uudabit r>
AC (/. 20 inde a v. Ki propterea) D(U)(J
1 post pupillo ins. illeiendite) u(iduaiii"l A qnasi] cuius .1 placoris] prelatoris D\ placatiimis A
1'uerunt V>' 3 manducal)itis] coraedetis ^l uolueritis V 4 ad ir. prou. A accipite ... 7 efta-
tur principes] a.- queso o contriljules nostri iam nunc uer. publ. ([ao astlpulatorem absque u. ad. fumo
testantem boui m. que u. retr. non ut sibilant uenenata ora parasitornm uestrorum in auribus ucstris sed quam
spiritus sanctus sententiam per propbetam in rapaces dirigit iudices dicens omnes principes A 5 retri-
butione Xi> 7 efl^atur] CH, affatur Dq furum] lurumque D^ 9 hec X»' 10 et om. A conuer-
tentur Z)' 10/11 peccatores] omnes pecc. A 11/12 sublimis] sublimes A, om. D' 1'2 incuruauit
DQ, incuruabitur // 14 estuatis ^ 16 et o. m. e. non] nec o. m. e. A ductus om. D^ 17 siti
om.D' l'j descendent] C7>2y, descenderunt />' populi] ^Ci)', populus 7>'-y gloriosique] eius et
gloriosi -1 20 uinnm om. A 21 aufertis] anertitis .4 22 ignis et ligna] ^4, ligna iguis et D,
lingua ignis et (J calo» D' sic] ACD-(j, si D' 23 ut] quasi />' abi. e. d. 1. cxerc. A 24 liiis D
nuersus] A(AJ, aduersus /> 2(1 disserens J 27 prope erat tunc .1 quid nunc put.) quanto magis
nunc computatur .1 uastita />' uenietur 7>' 29 tenelnint] eos t. .4 porturiens y 30 illorum] €'(,>,
eorum .1/^' domini om. A uenit ^, ueniotur 7^' et inil. pl.] pl. ind. A 31 terrara om. /)' con-
terendos] AC(J, conuertendos V> 32 quMniam] qnando -4 33 sid] .4tV, om. D tiv\ns] urbes -4
35 arraKaucium D ef iternm om. A
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 53
'eam et affliget faciem eius et diaperget habitatores eius et erit sicut populus, sic
'sacerdos, et sicut servus, sic dominus eius, sicut ancilla, sic domina eius, sicut emens,
'sic ille qui vendit, sicut fenerator, sic ille qui niutuum accipit, sicut qui repetit, sic
'qui debet. dissipatione dissipabitur terra et direptione pracdabitur. dominus enim
r, 'locutus est verbum hoc: Uixit et defluxit terra , defluxit orbis , infirmata est altitudo
'populi terrae ct terra interfecta est ab habitatoribus suis , quia transgressi sunt leges,
'niutaverunt ius, dissipaverunt foedus sempiternum. Propter hoc maledictio vorabit 45
'terram'. et iiifra; 'ingemiscent omnes qui laetantur corde, cessabit gaudium tympa- /».24,7-75.
'norum, quiescet sonitns laetantium, conticescet dulcedo citliarae cum cantico, non bibent
10 'vinum, amara orit potio bibentibus iHam. attrita e.st civitas vanitatis, chausa est omnis
'domus nullo introeunte. clamor erit super vino in phxtcis , deserta est omnis Laetitia,
'transhitum est gaudium terrae, rebcta est in urbc solitudo et cahamitas opprimet portas,
'quia haec eriuit in medio terrae et in medio populorum". et post pauca : 'praevari- is.24. 10-23.
'cantes praevaricati sunt et praevaricatione transgressorum praevaricati sunt. formido
if, 'et foveae et laqueus super te, qui habitator es terrae. et erit: qni fugcrit a voce fornii-
'dinis, cadet in foveam, et qni se oxphcuerit de fovea, tenebitur laqueo: qui cataractae
'de excelsis apertae erunt et concutientur fundamenta terrae. confractione confringetur
'terra, commotione commovebitur, agitatione agitabitur sicut ebrius et auferetur quasi
'tabernacuhim unius noctis et gravabit eam iniquitas sua et corruet et non adiciet, ut
20 'resurgat. et erit: in die illa visitabit dominus super mihtiam caeh in excelso et super
'reges terrae qui sunt super terram, et congregabuntur in congregationem unius fascis
'in lacum et claudentur ibi in carcerem et post muUos dies visitabuntur. et erubescet
'hma et confundetur sol, cum regnaverit domuius exercituum in monte Sion et in
'lerusalem, et in conspectu senum suorum fucrit gh)rificatus\ Et post aliquanta, rati- 46
2.', onem reddens, quam ob rem taha minaretur, ita ait: 'ecce non est abbreviata manus /<. 5.'*, ;-4.
'domini, ut salvare nequeat, Jieque adgravata est auris eius, ut non exaudiat. sed
'iniquitates vestrae diviseruut inter vos et deum vestrum et peccata vestra absconderunt
'faciem eius a vobis, ne exaudiret. manus enim vestrae pollutae sunt sanguine et
'digiti vestri iniquitate : labia vestra locuta sunt mendacium et lingua vestrti iniquitatem
an 'fatur. non est qui vocet iustitiam neque est qui iudicet vere, sed confidunt in nihil,
■et loquuntur vanitates et conceperunt dolorem et pepererunt iniquitatem'. et infra:
'opera eorum inutilia et opus iniquitatis in manibus eorum. pedes eorum in nnihim i,. ,m, c-a.
•currunt et festinant, ut effundant sauguinem iunocentem. cogitationes eorum cogi-
'tationes inutiles, vastitas et contritio in viis eorum et viam pacis non cognoverunt et
n,') 'non est iudicium in gressibus eorum. semitae eorum incurvatae sunt eis: omnis, qui
'calcat in eis, ignorat pacem. propter hoc elongatum est iudiciuni a vobis et non
'apprehendit vos iustitia'. et post pauca: 'et conversum est retrorsum iudicium ctis.M,i4.n.
AC (/. 21 inde a r. 1.5 a vuce) D(J
1 sicut] il (,'">/> V, s f> 2 sicat] AC^DQ, s C^ siciit aiic,] C^Jx^K et sicut anc, .4, s anc, 6'»
sicut antc eniens um. C sicut] C^Dg, s C» 3 mut. accipit] CQ, nuit. accepit ^i, accipit mut. D
sicut om. C 4 (lissipatui- A 5 altitudo populi terre et terra iuterlecta est serumit A solus 6 trans-
gressij -4i>Vi trausgressae C « ingemescent C» cessauit C7n,' !• ciuiescet] -!/'-(,', quiescit C/>'
contioescet] .IC/)-','. concitis . et /)' 10 potatio .1 illani] e.iin ,1 lliilatisC' 12 derelicta -1
13 quia . . . populorum oni. A pupul(,rum] C^DQ, populum O 14 et pr, tr, praeuaricati suut 07». D^
15 foueae] pauor .4 es] est .1 17 de e,\celsis (excelsiis /''jj celi -1 coucuticntur] .iC/v-y, con-
lundentur />' 18 conunoucbitur] <■, terra .) cjuasi ebrius] sicut ebria ^ 1'.' sua um. /'' 20 domi-
nus] d. populum suuni ,1 '21 congregaiiuntur iu (congr, iu liis />') cougregatioiieni u. f.] in cougregatione
u. f, cougregabuntur .1 '22 in lacuni ct clauduutur um. A 2:5 uionteni .1 '24 in conspectu]
ACD^(i)Q, couspitum />' senium .1 25 ita om. .1 miriininarctur />' 2ti adgrauaUi] ADQ, ad-
grauato C 28 exaiuliret] e, uos A 30 fatur om. A nicliil.. .1 31 pepcruut D et infra
om.D^ 32 opera eorum] CQ, opera eoniin opera .i/' peiles] /UV. et pedes l> .'SS coriiin] ergo /'■
37 ct . . , iud,] cnncussum est iud, retr, .1
54 GTLDAE SAPIENTIS
'iustitia longe stetit, quia corruit in platea veritas et aequitas non potuit ingredi. et
'facta est veritas in oblivione et qui recessit a malo, praedae patuit. et vidit dominus
47 'et non placuit in oculis eius, quia non est iudicium'. Hucusque Esaiae proplietae
pauca de multis dixisse sufficiat.
Nunc vero illum, qui, priusquam formaretur in utero, praescitus et priusquam !>
exiret de vulva, sanctificatus et in cunctis gentibus proplieta positus est , leremiam
scilicet, quid de populo insipiente rigidisque regibus pronuntiaverit , parumper atten-
ler. 2, 1. 2. dcntcs auditc, hoc modo leniter verba initiantem : 'et factum est verbum domini ad me
ler. 2. 4-a. 'dicens : vade et clama in auribus lerusalem et dices' : 'audite verbum domini , domus
'lacob et omnes cognationes domus Israhel. haec dicit dominus: quid iuvenerunt in lo
'me patres vestri iniquitatis, qui elongati sunt a me et ambulaverunt post vanitatem et
'vani factl sunt et non dixerunt: ubi est qui ascendere nos fecit de terra Aegypti?' et
ler. 2, 20. -post pauca: 'a saeculo confregisti iugum meum, rupisti vincula mea, dixisti: non ser-
/er. 2, 2;. 22. viam'. 'ego plantavi te vineam electam, omne semen verum. quomodo ergo conversa
'es in pravum vinea aliena? si laveris te nitro et mnltipUcaveris tibi herbam borith, is
/er.2,29-52. 'maculata es iniquitate tua coram me, dicit dominus'. et infra: 'quid vultis mecum
'iudicio contendere? omnes me dereliquistis, dicit dominus. frustra percussi filios vestros,
'disciplinam non receperunt. audite verbum domini : num quid solitudo factus sum
'Israhel aut terra serotina? quare ergo dixit populus meus: recessimus, non veniemus
'ultra ad te? num quid obliviscitur virgo ornamenti sui aut sponsa fasciae pectoralis 20
/fr. 4,22. 'suae? populus vero meus oblitus est me diebus innumeris'. 'quia stultus est populus
'meus, me non cognovit: filii insipientes sunt et vecordes : sapientes sunt, ut faciant
48 'mala, bene autem facere nescierunt'. Tum propheta ex sua persona loquitur dicens:
Ar. j,3. 'domine, ocuh tui respiciuut fidem. percussisti eos et non doluerunt; attrivisti eos et
'renuerunt accipere disciplinam; induraverunt facies suas super petram et noluerunt 25
/er.5,20-2.j. 'reverti'. itemque dominus: 'annuntiate hoc domui lacob et auditum facite in luda
'dicentes: audi, popule stulte, qui non habes cor, qui habentes oculos non videtis et
'aiu-es et non anditis. nie ergo non timebitis, ait dominus, et a facie mea non dole-
'bitis? qui posui harenam terminum mari praeceptum sempiternum, quod non praeteribit:
'et commovebuntur et non poterunt, intumescent fluctus eius et non transibunt illud. :»
'populo autem huic factum est cor incredulum et exasperans, recesserunt et abierunt,
ier.5.2c-2<.i. 'et nou dixerunt in corde suo : metuamus dominum deum nostrum'. et iterum : 'quia
'inventi sunt in populo meo impii insidiantes quasi aucupes, laqueos ponentes et pedicas
'ad capiendos viros. sicut decipula plena avibus, sic domus eorum plenae dolo. ideo
'magnificati sunt et ditati, incrassati sunt et inpinguati, et praeterierimt sermones meos x>
'pessime, causam pupilli non dixerunt et iudicium pauperum non iudicavenmt. num-
'quid super liis nou visitabo, dicit dominus, aut super gentem huiusmodi non ulciscetur
49 'anima mea?' Sed absit, ut vobis eveniat quod sequitur: 'loqueris ad eos omnia verba
/fr.7,27.2«. (jjg^gg et non audient te et vocabis eos et non respondebunt tibi et dices ad eos:
AC Ifinit V. 11 :\nil)ulaverunt) DF {redit v. ,5 nunc, deficit v. 12 in Aegypti etc.) Q
1 in om. A 3 ysaiiie Z>, s.ancti ysaie -I 4 suff. dix. .1 5 formaretur] .lC'/)'Py, conclpcretur /.»'
pracscifus] prestitus />', a cleo est prescitus A priusquani] antequani A 6 est pos. A 8 hoc . . .
initiantem o»(. .1 9 uerham] ACPQ, om. JJ 10 iu om. />' llqui]quia.l et non . . . 12 aegypfi
om. A 13 a sacculo ... 17 contendere oin. A 16 es] I), est Q mec. uult. i»' 17 der. me A
18 audite...21 suae] et inlra ^ 21 uero] (,', autem />, om. A me] mei .4 inuumeris] .4(,), nnmeris />
22 me] et me A cogn. non />' fili /)' 23 nesciunt A tum propheta ... 30 illud] et iiifra .4
28 ergo] D^^Q, autem D' 29 arenum />' sempiternum om. /'' 30 poterunt] J), potuerunt Q
31 autem om.. A 33 meo] oorum A 35 incrassati] sunt ct crassati />' et impiuguati ante et ditati A
sunt /)os( inping. /.J' 37 liiis /> uisitabo] iudicabo />' huiusceniodi .4 38eueniet/)' .sequitur]
scribitur .4 loquere .1 />
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BIUTANNIAE. 55
'haec cst geiis, quae uoii audivit voccui clomiui dci sui nec recepit disciplinam; periit
'tides et ablata est de ore coruni". et post aliquanta: 'numquid (jui cadit non resurget '<•'-. «,4-7.
'et qui aversus est nou revertetur.' quare ergo aversus est populus iste iu lerusalem
•aversione conteutiosa? apprehenderunt mendacium et noluerunt reverti. attendi et
5 'auscultavi, nemo quod bonum est loquitur. nullus est qui agat pacniteutiam super
'peccato suo dicens: quid feci? omnes conversi sunt ad cursum suum quasi equus im-
'petu vadens in proelium. milvus in caelo cognovit tempus suum, turtur ct hirundo et
'ciconia custodieruut tempus adventus sui, populus meus non cognovit iudicium dei'.
et tam vehementi sacrilegiorum caocitate et inettabili ebrietate propheta coutcrritus et
10 deflens eos qui se ipsos non deflebaut, ut et nunc infelices tyranni agunt. optat sibi
auctiouem fletuum a domino concedi, hoc modo dicens: 'super contritione filiae popuU .(j^i^'''
'mei contritus sum: stupor obtinuit me. numquid resina non est in Gahiad aut medi-
'cus non ost ibi'.' quare ergo uon obducta est cicatrix filiae populi mei? quis dabit
'capiti meo aquam et ocuhs meis foutem lacrimarum '.' et plorabo die et uocte inter-
i"> 'fectos populi mei. quis dabit mihi in sohtudine diversorium viatorum? ct dcrelmquam
•populum meum et recedam ab eis, quando omnes adulteri sunt, coetus praevarica-
'torum. et exteuderunt hnguara suam quasi arcum mendacii et uon veritatis: confoi'-
'tati sunt in terra, quia de nialo ad mahim egressi sunt et me non cognoverunt, dicit
'dominus". et iterum: 'et dixit dominus : quia dereUquerunt legem meam, quam dedi /cr.9,H-^^-
20 'eis, ct non audierunt vocem meam et uon ambulavcrunt in ea, et abierunt post pravi-
'tatem cordis sui, idcirco haec dicit dominus exercituum deus Israhel: ecce ego cibabo
'popuhmi istum absinthio et potum dabo eis aquam feUis': et post pauca, quod etiam
crcbrius stilo propheta adiuuxit, dicens ex persona dei: 'tu ergo uoU orare pro populo /«■. //,».
'hoc, et ne assumas pro eis laudem et orationem, quia non oxaudiam in tempore
25 'clamoris eorum ad me et afflictiouis eorum'. Quid ergo nunc infausti duces facient? 50
illi pauci iuveuicntes viam angustam amota spatiosa, prohibiti a deo, ue preccs pro
vobis fundant perseverantibus in maUs et tantopere incitantibus ; quis e contrario ex
corde ad deum repedantibus, deo nolente animam hominis interire, sed retractante, ne
penitus percat qui abiectus est, viudictam non potuissent iuducere, quia nec lonas, et
30 quidem cum muUum concupiverit, Ninivitis propheta. sed omissis interim nostris audi-
amus potius quid prophetica tuba persultet: 'quod si dixeris', inquiens, 'in corde tuo:,^^'' ' "■
'quare venerunt mala haec? propter multitudinem iniquitatis tuae. si mutare potest
'Aethiops pellem suara aut pardus varietates suas, et vos poteritis bene facere, cura didi-
AC (f. 22 inde a v. 5 taui iieinu) DQ
1 recepit] ^, recipitZX^ perit ^l 2 ablata] oblaciu Z^ resurget] .i, resurgitX»^ 3 qui ;ul-
uersus y in ier. om. A h unWw^] ACD^-Q, uemo/'' paenitentiam] ACD^^Q, paeu. suam /.»' super]
de ^l (j 1'eci] ACD^Q, 1'eci peccaui /)' 8 terap. adu. sui] VD-Q, temp. .sui adu. A, adu. sui temp. D^
iudicium] ACD^Q. om. Z>' 9 et tam ... 10 deflens eos] itaque propheta tam veb. et ineffabili sacri-
legurum cecitate conterritus et pio affectu eus defleus -4 i&m\ ACO^D^^Q, cum/>' conterritus] ACD-Q,
contritus /'' 10 ut ... agunt] sicut et nostri nunc agunt infelices tiranni .4 sibi] ACD^Q, inc. /)'
llactionem.-l cuntritioiiem .1 filiae ont. ^4 12 conterritus -■! numquid ... 1.3 mei om. ,1 num]
CbD^Q, inc. C^D' 14 capiti . . . l.') quis daliit om. D' 15 mihi] me .1 sulitudinem A diuersoriumj
ACD-Q, diuerso7>' 16 quandu] qn CD, quia (,', quoniam .1 17 linguam suara quasi om. D' arcum]
ACD-Q, arcum suum /.i' 19 et dixit dom. om. A 21 dumiuus] d. deus .1 ecce] ACD^Q, ego />'
22 eis] illis A quod ... 23 dei] propbeta ex persona dcmiiui crebrius sibi loquentis adiungit dicens ^
23 ergo uoli] ACD-Q, uoli ergoX'' 24 exaudiam] e. te .1 25 afflictionis] in tempore n. A ergo]
uero A duces facient] britannie f. d. A 26 illi pauci ... 28 sed retractante] cum audiant probiberi a
deu ne iusti preces ett'undant pro perseuerantibus in malis et dei pietatem contiuuis et iuauditis sceleribus
uffeudentibus dei utique clementissirai et misericurdissinii qui neminem uult perire sed retractat xl in-
uenientes] CD-Q, uiuente D' 27 quis] CD, queis <J 29 uindictam ... 30 propheta] audiant inquam
istara et tiineant A 30 uiniuitis] Q, uiniuetis D nostris] his A 31 potius om. A persultet] per-
sultans A quod si . . . 56, 16 populus meus et om. A 33—56, 1 didiceritis] C, didisceritis DQ
56 GILDAE SAPIENTIS
'/ylj^' 'ceritis malum"; subaiiditur, quia iioii vultis. (^t iiitVa : 'liaec dicit dominus populo huic:
'qui dilexit moverc pedes suos et non quievit et domino non placuit, nunc recoi'-
'dabitur iniquitatum eorum et visitabit peccata eorum. et dixit dominus ad me: noli
'orare pro populo isto iu bonum. cum ieiunaverint, non exaudiam preces eorum et si
/er. jj, 2. 'obtulerint holocausta ot victimas, non suscipiam ea". et iterum: 'et dixit dominus ad 5
'me : si steterit Moyses et Samuel coram me , non est anima mea ad populum istum :
/er. jj,j. «. 'eice illos a facie mea et egrediantur'. et post pauca- 'quis miserebitur tui, lorusalem
'aut quis contristabitur pro te aut quis ibit ad rogandum pro pace tua'.' tu reliquisti
'me, dicit dominus, et retrorsum abisti. et extendam nianum meam super te et inter-
/«■^w, 'ficiam to". et post aliquanta: 'haec dicit dominus: ecce ego fingo contra vos cogi- lu
'tationcm: revertatur unusquisque a via sua mala et dirigite vias vestras et studia
•vestra. qui dixcrunt; desperamus. post cogitationos nostras ibimus et unusquisque
'pravitatem cordis sui mali faciemus. ideo liaoc dicut domiuus ; interrogate gentes: quis
'audivit talia horribilia. (juao fecit nimis virgo Israliol'.' num quid deficiot de petra agri
'nix Libani aut velli possunt aquae orumpentos frigidae defluentes? quia oblitus est 1.=.
ler. L'2,3~5. 'me popuhis meus'. et post aliquanta optione proposita hiquitur dicens ; "haec dicit
'dominus; facite iudicium et iustitiam et Uberate vi oppressum de nianu cahimniatoris
'et advenam et pupiihim et viduam nohte contristare nequo opprimatis inique et
'sanguinem innocentem ne etfundatis. si enim facientes feceritis verbum istud, ingre-
'dientur per portas domus huius reges sedentes de genere David super thronum eius. 20
'quod si non audieritis verba haec. iu memetipso iuravi, dicit dominus. quia in sohtu-
/er. 22, 2^. 'flji^Pi^i Qi-n^ domus haec". et iterum. de rege enim scelesto loquebatur; 'vivo ego, dicit
'dominus, quia si fuerit lechonias anuhis in manu dextra mea, iude eveham eum et
'dabo in nuxuu quaorontiuni animam eius'.
51 Sanctus quoque .\bacuc proclamat dicens; 'vae qul aedificant civitatem in sanguine 25
^'"''iT/if/et praeparant oivitatem in iniquitatibus. dicentes; nonne haec sunt a domino omni-
'potente'.' et defecerunt populi multi in igne, et gentes multae rainoratae sunt". et
^"'^^Mta propliotiani (juoruhis incipit; usque quo olamabo et non exaudies? vociferabor ad
'te , ut quid niihi dedisti , labores et dolores inspicere miseriam et impietatem contra :
'et factum est iudicium et iudex accepit. propter hoc dissipata est lex et non per- w
ducitur ad finem iudicium. quia impius per potentiam deprimit iustum. propter hoc
'exiit iudicium perversum'.
52 Sed et beatus Osee propheta attendite quid loquatur de principibus dicens: 'pro
os. 9,1-4. iQQ^ quod transgressi sunt pactum meum et adversus legem meam tulerunt, et excla-
•mabant: cognovimus te, quia adversum sis Israhel, bonum ut iniquum persecuti sunt, 35
'sibi regnaverunt. et non per me; tenuerunt principatum, nec me agnoverunt'.
53 Sed et sanctum Amos prophetani hoc modo minantem audite : 'in tribus impietati-
Amtis2,4 — 7.
AC (f. 33 inde a r. 4 isto ad v. 37 iiiiuautiMii) J)l' (redit r. 25 saiictus) <J
1 liuic] CD^^ij, liiliuic y '2 domiuo] C7/-V, il- suo /-*' 3 noli . . . 5/6 ad nie om.Jl^ 7 eiice]
C^Q, eieci X*^, eiece C^ eiectX»' miserebitur] CQ, niiseretur D 15 liliani] C(,). labani X» 16 prop.
opt. ^l 17 liberate] AC, liberati /^y oppr. de miutu] ACD-Q, om. JP calumuiatoris] ^-ICV^'-*,), calump-
niator»si>' 18 contristari .1 21 uerbum boc .1 niemet] imniemet ^s/cj C, ueniet Z*' 22 de
rcge e. sc. locjuebafur] idem de rege scelerato alibi biquitur A 23 ieconias J> mea dextera .1
25 abakuc fJ sanguinem A 26 in (om. D^F) iniquitatibus] CJJ^PQ, in iniquitafem .1 27 pupilli A
in igne vm. A 27/28 et ita . . . 32 peruersum om. A 28 quo] quo domine P uociferabor ad to
uim patieus . . . quare osteudisti mibi iuiquitatem et laborem uidere praedam et iuiustitiani coutra rae Ver.^iio
vulff. 29 contra ... 32 peruei-sum om. J' 33 quid loq. att. A 34 trausgressi sunt] ACJ>'-Q,
trausgresBunt D' aduersum A 34/35 et e.\clanuibau( ... 36 sibi oni. A 36 reguauerunt bis J'
per me] CQ, pro nie .1, per [oia. me) D nec me] et non ^l, nec />» agnoueruutj CD-Q, agnouer«t JO',
cognouerunt P, coguoui vl 37 sed et sauctum] sauctum etiam .4 amos] .lCi)^^ anuos i»' audite]
attendite i>'
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 57
"bu.s filiiiiiiiii iiula vt iii (juattuor noii avertam oos projitci- (|1iim1 rc|iuli'runt lcgcin
•doniini et praccepta non custodicrunt, sed seduxerunt eos vana coruni. et emittam
'ignem super ludam et conicdet fuudamenta lerusalem. haee dicit doniiuus: in tribus
'impietatibus Israliel et in cjuattuor iion avertam eos, propter quod tradidcrunt pecunia
.'' 'iustum et pauperem pro calciamentis, quae calciant super pulverem terrae, et colaphis
'cacdcbant capita pauiierum, (^t viam humilium declinaverunt". et post pauca : 'quaeritc .•!,,»» j, «.
'dominum et vivctis, ut non rcluceat sicut ignis domus loseph et comedat eam, ncc
'crit qui cxtinguat'. 'domus Israel odio habuerunt in portis redarguentem et verbum Amo^ o, lo.
'iustum abominati sunt\ qui Amos prohibitus, ne prophetarct in Israel, absque adula-
10 tionis tepore respondens : 'non eram', iuquit, 'ego propheta nec filius prophetae, sed eram f/^Jjf'
'pastor caprarius vellicans sycomoros, et suscepit me dominus ab ovibus et dixit domi-
'nus ad me: vade et prophetiza in plebem meam Israhel, et nunc audi verbura domini';
rcgem namque alloquebatur. 'tu dicis: noli prophetare in Israel et non congrcgcs
'turbas in domum lacob. propter quod haec dicit dominus ; uxor tua in civitatc mere-
1.S 'tricabitur et tilii tui ct filiae tuac gladio cadcnt et terra tua funiculo metictur et tu
'in terra inmunda morieris; Israhel autem captivus ducctur a terra sua\ et infra:
'audite itaque haec, qui contribulatis inmane pauperem ct dominationem excrcetis h\ Amot s,4. i-
inopes super terram, qui dicitis: quando transibit mcnsis ut adquiramus, et sabbata ut
'aperiamus thesauros?' ct post pauca: 'iurat dominus contra superbiam lacob, si obli- .i/«.« «,?. ».
20 'viscetur in contemptione opera vestra ct in his uon conturbabitur terra et lugcbit
'omnis qui commorabitur in ea et ascendet sicut flumen consummatio'. 'et convertam Amos s, m.
'dies festos vestros in luctum et iniciam in omnem lumbum cilicium et in omne caput
'decalvationem et ponam eum sicut luctum dilecti et eos, qui cum eo sunt, sicut diem Amos », lo.
'maeroris'. et iterum: 'gladio morientur omnes peccatores populi mei, qui dicunt; non
2.1 'appropinqiuxbunt ncque venient super nos mala'.
Sed ct sanctus Micheas vates attendite quid sit eftatus: 'audi', inquiens, 'tribus: 54
'ct quid cxornabit civitatem'.' numquid ignis? et domus iuiquorum thesaurizans in^'!''^^/'
'thesauros iniquos et cum iniuria iniustitiam? si iustificabitiu' in statera iniquus ct in
'saccello pondcra dolosa. ex quibus divitias suas in impietate replcverunt',
30 Sed ct Sophonias propheta clarus quas minas exaggerat, audite; 'prope csf, in- 55
quit, 'dies domini magnus, prope et velox valde. vox dei domini amara constituta est ; j!^^ /.
■ct potens, dies irac dies ille, dies tribulationis et necessitatis , dies nubis et ncbulac.
'dies tubae et clamoris, dies miseriac et cxterminationis, dies tenebrarum ct caliginis
'super civitates firmas et super angulos excelsos. et contribulabo homines , et ibunt
35 'sicut caeci, quia domino peccaverunt, et effundam sauguiuem sicut pulverem et carnes
'eorum sicut fimum boum, et argentum eorum et aurum nou poterit eximere eos in
'die irac domini. ct in igne zeU cius consumctur omnis terra, quando consummationem
•ct solitudincm facict dominus super onmes commorantes in terrani. convenite et
AC{f.24 fere ublitleralitm iude a v. 'ii super angulns) DP (om. (! et pnst '2.5 mala el M et
super .... .W, '2 ira (loniiui) Q
1 auertanil cnuertani .1/' -' praecepta] pr. eius .1 eos om. D' uana] in uanitate A 4 auer-
lam] conuertani /' tradidere I' eos] ouin ./ pecuuia) pro pec. .1 5 iniustum /^' calciabant AP
6 decliuaneniut /' et post pauca ... 13 fu dicis] regem etiam allorjuitur tiui piini proliiliebat nc prophetaret
dicens.l 7 uiuctis] inueniatis /;■ 10 tempore />' 13 nnlite -I 14 turbam .1 15 cad.
gl.A 10 a] deA et inlVa . . . '29 repleuerunt om. A 19 aperianuis] reclpianuis /'' coiitra] Q,
super J> 19/-20 obliscetur /J' '20 cuncpplione />' liiis /> 21 llunieM] fluic/'' 2'2 iuimioicam /)'
23 eos] in eos />• 25 uos D 21) affatus l> '27 thesaurisans UP in om.. P '29 sacello PQ
30 clarus propb. .1 tiuas] tiua/'' .30,31 iiuiuieus J/" 31 dei] diei J^ coustituta est oni. J 32 ille]
iUa A 33 clangoris AP 35 cffundet sang. ipsorura .1 315 bonum D, b//// C 37 ignera A quaiido]
quoniam .1 liS solitudinemj JCff -fV, Jtsolatiouera i> laciet] dabit ^l in] super Z^, hm;. C tcrra .-1
CHRONICA m. °
58 GILDAE SAPIENTIS
'coniungimini, gcns indisciplinata, priusquam efficiamini «icut fios piaetcrions, priusquam
'veniat super vos ira domini'.
56 Et quid Aggaeus sanctus propheta dicat, attcnditc: 'iuioc dicit dominus: semel
"^' '23. 'ego movebo caelum et terram et mare et aridum et avertam regnum et exterminabo
'virtutem regum gentium et avertam quadrigas et ascensores'. 5
57 Nunc quoque quid Zacharias filius Addo proplieta electus dixerit . intuemini, hoc
zach. 1,3. 4.1X10 Ao prophetiam suam exordiens: 'revertimini ad me et revertar ad vos, dicit dominus,
'et nolite tales esse, sicut patres vestri, quibus imputaverunt prophetae priores dicentes:
'haec dicit dominus oninipoteus: avertite vos a viis vestris: et non intenderunt, ut ob-
zarf. 5,2. 'audirent mc'. et infra: 'et dixit ad me angelus: quid tu vides? et dixi : falcem ego lu
'video volantem longitudiuis cubitorum viginti. maledictio , quae procedit super faciem
'totius terrae, quoniam omnis fur ex ea usque ad mortcm punietur, et proiciam eum,
'dicit dominus omnipotens, et intrabit in domum furoris et in domum iurationis in
'nomine mco mendacium'.
58 Sanctus quoque Malachias propheta dicit: 'ecce dies domini veniet succensa quasi 15
Maiac •^''•ipjjjjjjimg^ gt erunt omnes superbi et omnes facientes iniquitatcm ut stipula et inflamma-
'bit eos dies adveniens, dicit domiuus exercituum , quae non reUnquet ex eis radieem
'et germen'.
59 Sed ct sanctus lob attendite quid dc priucipio impiorum ct finc disccptaverit
''yi./i' dicens : 'propter quid impii vivunt? et senueruut iulioucste et semen eorum secundum 'jtf
'desiderium eorum et filii eorum ante conspectum eorum et domus eorum fructuosae
'sunt et timor numquam nec plaga domini est super eos. vacca eorum non abortivit
'ct praegnans eorum pcrtulit partuni ct nou erravit, sed permanct sicut ovcs aeternac,
'et pucri coruin gaudent ct psalterium sumentes ct citharam. fiuierunt in bonis vitara
'suam, in requicm inferorum dormierunt'. num quid deus facta impiorum non rcspicit? -js
/u6 22. i7. iiou ergo: 'scd lucerna impiorura extinguetur et superveniet eis eversio et dolores tani-
'quam parturientis eos ab ira tenebunt. et erunt sicut paleae a vento et sicut pulvis,
'quem abstuht turbo. deficiant filiis eius bona. videaut oculi eius occisionem suam,
/06 24,2-7.'nec a domino rcisalvctur'. ct post aliquanta dc iisdera: 'qui grcgera', inquit, 'cuni
'pastore rapuerunt ct iumcntum orfanorum abduxerunt et bovem viduae pigneraverunt 30
'et declinaverunt imponentcs a via necessitatis, agrum ante tempus non suum demessi
'sunt, paupercs potentium vineas sine mcrcede et sine cibo operati sunt, nudos multos
'dormire fcccrunt sine vestimentis, tegraen animac eorura abstulerunt'. et post pauca,
/u6 2j. «. cum ergo sciret coruni opera, tradidit eos in tcnebras : 'maledicatur ergo pars eius a
^°^,2|. 'terra , pariant plantationes eius aridac'. 'rctribuatur crgo illi sicut egit, contribulctur 35
'omnis iniquus sicut lignura sine sanitatc. iu iracuudia cniui surgcns impotentcm cvcrtit.
AG {Jinil cij^c. v. 28 abstulit) Dl' (um. ud 2 ira (luiiiiiii ct 10 el iulra ... 14 nieudiicium el '28 de-
ficiaiit .... 59, 5 consequuutur) Q
1 cougregaraiui A priusquam] autequaui A '2 doniiui] dei A 3 sanct. agg. A 4 et
mare] ACFQ, om. D aridain ^l auertara] euertaui .1 reguuuij sedes regum P, sedes regum geutium A
5 regum orti. A euertani .1 G filius addo (abdo A) om. 1' propbeta] AVPQ, zacharias D 9/10 obaudi-
rent] ACPQ, obaudiret /*' 10 et iufra ... 14 meudacium om. .4P ego om. D', inc.C 13 dicitj
ait />', inc.C fur. et iu domum o/u. D' furoris] furis tw*. wu^^. 15 ueuit A 16 ut] AC(1)PQ, eti*'
17 dicit] DP, om. Q 19 sanctum A priuc. impiorum) AC {snx>erest ///ipiorum) Q, principiorum Z.*, priu-
cipio P dispulauerit >4 20 quod i>' et seu.] seu. P inlniueste] iu iubouestate J 22 suut] vlCPQ),
om. D 23 protnlit yl errauit sed (et il) pei-mauetj ACP(J, erraut sed (nou ins. D') permauent Z* ouis «■!
24 et ps. sum.] suni. ps. .1 25 inferuorum .1 inipiovuni) tnruin J 27 perturientis Q et eruut]
eruut ^ paleaJ 28 deficiant] et deficient .1 eius) euruui .1 bipun u. oculi eius om. l) occiouem '^?
29 saluetur .( isdem D*, exsAem AD^Q .')<• iuncutiun /'' |iignoraiieruut .-ly 31 et d. i. a uia om. />'
impotentes A 32 poteutum A 33 teguien) et tegmen A 34 op. eor. A ergo] itaque A
35 pareant D, pereaut A illi om. A coutribuletur ... 36 sanitate om. A
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BBITANNIAE. 59
'propterea oiiim ikhi nodot ilo vita sua. cuin iiifirniari cooperit, nnn speret sanitatem,
'sed catlet iu langnoroiu. mnltos enini iaosit superliia oius (;t marcidus faotus ost sicut
'nialva in acstu , vcdut spica , cum de stipula sua docidit'. et infra : 'quod si multi loh 27, u.
'fuerint filii eius, in oceisionem cruut'. 'quod ct si coUexerit ut terrain argentum eiM ■ii,ir,.
5 'similiter ut lutum raraverit aurum, iiaec omnia iusti consequuntur".
Quid praeteroa beatus Esdras proplieta ille bililiotheca lcgis minatus sit, atten- 60
dite, lioc luodo disceptans: haec dicit dominus meus: 'non parcet dextera mea super f • ^«rf'- «,
'peccantes noc cessabit rompluiea supor eft'und(Mites sauguinoni innocunm super torrani.
'exibit ignis ab ira mea et dovorabit fundamcnta terrae (^t poccatores quasi stramen
10 'ineensum. vae eis, qui peccant et non observant niandata mca, dieit dominus, non
'parcam illis. discedite, filii apostatae, et nolite contaminarc sanctificationem meam.
'novit dous qui poccant in euni, propterea tradet cos in mortem et in occisionem. iam
'enim venerunt super orbem terrarum mala multa". 'iumissus est gladius vobis ignis, et^ij;!'''" '*■
quis est ([ui recutiet ea? iiuni quid recutiet aliquis leouem esurientem iu silva? aut
1!. num quid oxtinguot ignem. cum stramen incensum fuorit? dominus deus mittet mala
ot (piis est qui recutict ea'.' et exiet ignis ex iracundia eius et quis est qui extiuguet
eum'.' coruscabit, et (juis non timebit'.' tonabit. et quis non horrebif.' deus commina-
bitur, et quis non terrebitur a facie eiusY tremet terra et fundamenta maris Huctuan-
tur de profuiulo.
2u Ezechiol quoiiue proplieta ogregius quattuorque euangelicorum auimalium inirandus (31
inspoctor (piid do sceloratis edixorit, attendite, cui primum dominus niiserabiliter pkigam
Isi-ael defienti ait: 'iniquitas domus Israel et luda iuvaluit nimis, quia impleta est terra c.-<ca. », :/.
'populis multis et civitas impleta est iniquitate et inmunditia'. 'ecce ego sum'. 'non ^""^*' *' *■
'parcet oculus nieus neque miserebor". et infra: 'quoniam terra plena populis et civi- f/l^^ij/'
25 'tas plena iniquitate est, et avertam impetum virtutis eorum et polluontur sancta eorum.
'exoratio veniet et quaerent paceni et uon erit'. et post aliquauta: 'factus est', inquit, f^ilre. '■*'
'sermo domini ad me dicens: fili hominis, terra quae peccaverit mihi ut delinquat de-
'lictuin, cxtendam manum moam et conteram eius firmamentum panis et emittam in
'eam famem et toUam de oa hominem et peeora. etsi sint tres viri isti in medio eius
30 'Noe Daniel et lob, nou liberabunt eam, sed ipsi in sua iustitia salvi erunt, dicit
'dominus. quod si etiani bostias malas inducam super terrani et puniani illam et erit
'in exterminium et nou orit qni itor faciat a facie bestiaruni et tros viri isti iii medio
'eius sint, vivo ego, dicit dominus, si filii et filiae eius liberabuntur , sed ipsi soli salvi
'erunt, terra autem erit in interitum". et iteruni: 'filius non accipiet iniustitiam patris ayl^ji/ '
35 'neque pater accipiet iniustitiam filii. iustitia iusti super ipsum erit. et iniquus si avertat
'se ab omnibus iniquitatibus quas fecit et custodiat omnia mandata mea et faciat
'iustitiam ct misericordiam multani, vita vivet ot iion moriotur: omnia delicta oius,
AD(B)P (oin. ad ;') consequuntui- ct 14 iinnii|iiiil .... 10 dc pi-olundo) Q
1 enim oM. .1 iiifinna reeeperit 4 3 stipula] sijicnlu /'' cecidit /^^ 4 fncrnnt /)' cnllexerit] Z>(?,
collegerit AII 5 rarauerit] />(,>, paraueritvl, praeparauerit edd. cum vuly. vers. consetineutnr A tj c.dras />',
hesdras A 1 ineus] deiis P pareet />•' 8 runipfea A 9 exiet A 10 hi.s A dicitj ait A dominus]
dcus P 1 1 apostestate -1 12 deus] doniiiius.l peccanit /> cos] uos *1 iii occ. et in mort. ^l etom.P
13 uiulta niala -1 16 recutiet ea] e.xtinguat cum iminissa snnt nobis mala ct quis est qui cxcntiet ca A
cxiet]/>, exihiK^ est quij ?•«•«. ?:i(/.'/., i{u\ I), om. Q 17 horrehit] terrehit vl 17/18 coiniui-
nahitur] -1 cum vers. vulu., cuiicta minahitur /)(,? 18/19 Hnctuahnntur -1 19 profuudo] .K,), supcrho P
20 euang. animaliuin (ai.-ilium IJ)] au. enang. A 21 iinpccto D dixerit AD dominus ante ait -1
23 populis m. ct c. i. est] A, om. DPQ 24 miserobitur ^l terrae Q pleua om. A 25 et 0111. -1
eorum exoratio ueniet] sanctorum A 20 (luaercnt] .1, qu.ieret PQ, qnaorit D ct post aliquauta . . .
liO, .'j niorietur om. -I 28 meiuu| DP, iii cain (.': manum nieani snper cam rers. rult/. firmantnm /)
30 noec/J sed nm. P 31 etiam hestias] hcstia ctiam/-i' 32 isti| DQ, insti /' 34 crnnt] sunt Z>
iii iuteritnin] interriluni /> accipiet om. D 35 ipsuiu] ipm ip; V) 36 omiiihusl hominibus /)
8*
60 GILDAE SAPIENTIS
'([uacfumquo focit, nnu oruut; in su;i iustitin, quam fccit, vita vivct. luim quid volun-
•tato volo niortcm iniusti. dicit ilominus, quam ut avertat sc ii via sua mala et vivat?
'cum 80 autem converterit iustus a iustitia sua et fecerit iniquitatem secundum omnes
•iniquitates, quas fecit iniquus, omnes iustitiae, quas fecit, non erunt in memoria: in
'delicto suo, quo excidit, et in peccatis suis, quibus peccavit, morietur". et post ali- 5
'^■■"j; ^;quanta: 'ct scient omnes gentes, quia propter peccata sua captivi ducti sunt domus
'Israel, eo quod reliquerunt me. et averti faciem meam ab eis et tradidi eos in manus
'inimicoruni eius et omnes gladio ceciderunt. secundum immunditias suas et secundum
'iuiquitatcs suas feci illis, et averti faciem nieam ab eis".
ti"2 llaec de sanctorum prophetarum niinis dixisso sufii('iat: pauca tantum dc sapientia 10
Salomonis, (juac adhortationem vel denuntiationem exprimant regibus non minus quam
minas huic opusculo inscrerc necessarium duxi, ne dicant me gravia et importabilia in
humcros homiiium verborum onera velle imponcrc, digito autem mco ca, id est con-
sap. 1. 1. solatorio affatu, nolle movere. audiamus itaque, quid propheta dixit. 'diligite", inquit,
■iustitiam. qui iudicatis terram". lioc unum testimonium si toto corde servaretur, v^
abundo ad corrigendum patriae duces sufficeret. nam si dilexissent iustitiam, dihgerent
«"A ', ^ utique fontcm quodammado et originem totius iustitiae deum. 'servite domino in
'bonitate et in simplicitate cordis quacrite eum". licu quis victurus est, ut quidam
ante nos ait, quando ista a civibus perficiantur, si tamen usquam perfici possunt,
*«;).;, 2. 'quoniam invenitur ab his qui non temptant iUum, apparet autem eis, qui fidem habent 20
'in eum'. nam isti sine respectu temptant deum, cuius praecepta contumaci despec-
tione contemnunt nec fidem servant ilH, cuius oraculis blandis vel aliquantulum severis
*ap. ;, .?. dorsum versant et non faciem. 'perversae enim cogitationes separant a deo." et hoc
in tyrannis nostri temporis perspicue deprehenditur. sed quid nostra mediocritas huic
tam aperto sensui miscetur? loquatur namque pro nobis, ut diximus, qui sohis vcrax 25
sap. i.i.est, spiritus scilicet saiictus, de quo nunc dicitur: 'spiritus autem sanctus disciplinae
*«p. ;, 7. eifugiet fictum'. et iterum: 'quoniam spiritus dei replevit orbem terrarum". et
f"i;7;infra fincm malonmi bonorumque oculato iudicio praetendens ait: 'quoniam spes impii
'tamquam lanugo est, quae a vento tolhtur, et tamquam fumus, qui a vento diffusus
'est, et tamquam spuma gracihs, quae a procella dispergitur, et tamquam memoria so
'hospitis unius diei praetereuntis , iusti autem in perpetuum vivent et apud deum
'est mercos illorum et cogitatio eoram apud altissimum. ideo accipient regnum
'decoris et diadema speciei de manu domini, quoniam dextera sua proteget eos et
'brachio sancto suo defendet illos'. dissimiles etenim sunt qualitate, sunt valde iusti
i.sam. 2,30. et impii , nimirum, ut dixit dominus: 'eos qui honoraut', inquiens, 'me, honorabo: 35
63 'ct qui me spernunt, erunt ignobiles'. Sed transeamus ad cetera: ■audite", inouit
Sap.e,2— ;;. - * '
ADP (om. 5 et post . . . 9 ab eis et 36 .sed ti'anseainus .... 61, 10 cniciatio) Q
2 (lu.am] et non r 3 sua om. D 4 iustitiae] iniustitiae eius P 5 et in] in P 5/6 .aliquauta]
pauea A 6 sciant A sua om. A 7 derellriuerunt A tradi D 8 eius] suorum A 9 illis]
illud A faciam Q 10 haec] hoc A minis] nraculis A pauca tantura] uerum pauca A sapientia]
libro sapienticA 11 solomonis P adhortationem] uel bortationem ^l, cum liortationem /■ exprimit Z»
regibus] iiostris regibus A 13 humeris A boner. uerb. A autem] liic P ea] fmte nolle A,
eo D cst om. 1> 14 afrectu .d propbeta] pr. regibus jlP dicit .4 inquiens -IP \b testi-
nionium] preceptmn A 16 corrigendum] D, corrigendos APQ duc. patr. D dilexissent] diligerent A
17 ut.que/)' 19 ait] ait uel quis uidebit .4 a ciu. perf.] nostri perficlent clues >4. unquam A
possint P 20 quoniam] qui A hiis D temptant] contempnant A eis] illis D, bis A 23 dor-
sun D uertuut A 24 n. t. perspicue (prospicue P)] persp. n. t. A 25 namque] itaque A
26 spiritus scilicet sanctiis] bos redarguens spiritns sanctiis uidelicet A 27 quoniam] ,1P cum vers. vul;/.,
quomodo DQ 28 infra finem] in scqnentibns A oceulto A praetentendens y .30 spuma otii. />'
memora y> 31 deum] dominum P .32 mersos 1> illorum] eorum />, c. A coriim] illorum P
33 speciei om. A proteget] teget A 34 illos] eos AD dissimilis enim A sunt qu. sunt ualdo D,
qn. 9unt ualdo PQ, qaalltatis ualde suut A .35 ut dixit dom.] de ipsis dominns dixit A honoran P
inqniens om. A me pont qui A 36 audite] uidete A
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 61
'omnes regos et intellegite, discite, iudices finium torrae: prncl^ete luires vos, qui con-
'tinetis niultitudines et placetis vobis in turbis nationum. quoniam data est a deo
'potestas vobis et virtus ab altissinio, qui interrogabit opera vestra et cogitationes
'scrutabitur : quoniam cum essetis ministri regni iilius, non recte iudicastis nequc custo-
5 'distis legem iustitiae neque secuudum voluntatem eius ambulastis: horrende et celeriter
'apparebit vobis , quoniam iudicium durissimum his qui pi'aesunt fiot. oxiguis enim
'conceditur misericordia, potontos aufoTU potontor tormonta patiinitui'. ikpu (■nini por-
'sonas subtraiiet, (|ui est onuiiuni dominalor: noc revorohitur magnitudiuem cuiusquam,
'quoniam pusiliuin ot magnum ips(! Iccit ot aequaiiter cura est illi ))r() onuiiljus. fi)i-
1(1 'tiorihus autom tortior instat eruciatio. ad vos ergo, reges, lii sunt sciinoniis nioi, ut
'discatis sapientiam et non deeidatis. qui oniin custodierint iusta, iustificabuntur, et
'qui didicerint sancta, sanctifical)untur\ Ilactcnus cum regil)us patriae non niinus pro- 01
phetarum oracuiis (luani nostris scrmonibus disceptavimus , volontes eos scire, qua(!
prophota dixerat: '([uasi", inquiens, 'a facie colubri fuge peccata: si accesseris ad iWa, F,ri.2i.i.3.
i:. 'suscipient to. dentes leonis, dentos eorum interficientes animas lioniinunr. et iterum:
'quam magna misericordia domini et propitiatio eius convertentihus ad se\ et si non f.cci. n, 2«.
habemus in nohis illud apostolicum, ut dicamus: 'optabam enim anatliema esse a Christo «r,m. 9, j.
'pro fratribus meis\ tamen illud propheticum toto corde possimus dicoro: 'heu quia z,,™,. 4,;o»
'anima perit!' et iterum: 'scrutenuir via,s nostras et quaeramus et revertamur ad doml- nr->i. 3,411.
21) 'num: levemus corda nostra cum manihus ad deum in caelo'. sed et illud apostolicum:
'cupimus unumquemque vestrum iu visceribus Christi esse'. Quam enim libentcr hoc 0.")
in loco ac si marinis fluctibus iactatus et in optato evectus portu remis, si uon tantos '''"'■'' *■
talesque malitiae episcoporum vel ceterorum sacerdotum aut cloricorum in nostro
quoque ordino erigi advorsus deum vidissem montes, quos me secundum legem, ceu
25 testes, primum duris vorhorum cautibus, dein populum, si tamen sanctionibus inhaerel,
non ut corporaliter interficiantur, sed mortui vitiis vivant deo, ne personarum nrguar
exceptionis, totis necesse est viribus lapidare, verecundia interveniente quiescerem. sod
mihi quaeso, ut iam in superioribus dixi, ab his veniam impertiri, quorum vitam non
solura laudo, verum etiam cunctis mundi opibus praefero, cuiusque me, si fieri possit,
3u ante mortis dieni csse aliquamdiu participem opto et sitio, nostris iam nunc obvallatls
sanctorum duobus clipeis laterihus invictis dorso ad veritatis moenia stabilito , capite
ADP (om. ad 10 cruciatio el 31 lateiibiis ... G2, 2 cautes) Q
1 discite] A, dicite D(j 2 data cst a deo pot. uol).] a domliio d. e. uoli. pnt. A .T ii)torro-
gabatX* 5 sceleriter^ 6 fiet ;««( durissimum ^ 7 eouceditur] eoucedetur /1, om. D autcm]
cuim /> 8 maguitudine cuiusque D t) illi cura est A 10 autem] cuim J) lill J> seriu.
mei sunt A 11 custodierunt iusticiam A 12 dicerint D patriae] nostre p. A 14 luglte A
si] sl cmmA 15 leonis repetit post deiitcs D^ et iterum ... 17 dicamus] et ut illud apostolicum
dicere possimus A 17 enim om. A 18 tiimen ... 21 apostolicum cupimus] cupimus enim, ut idcm
apostolus ait A possumus P 19 et quaeramus ... 20 leuemus repellt post nostra X»' {superscr. uacat)
20 coelum y apostolicum i>, apostoli P(.' 21 quam enim] enlinuero quam ^ 21/22 lioc iii loeoj
hoc iam iii loco iactato anchore A 22 ac si mariiils] uelud In arenls A optjito e. i)ortii rcmls] (,',
optato e. remls portn A, optatum e. portum r. P, optat euectus portu remis J) tAiitas A 23 ant] ct A
24 quoque om. A montes] moles {post malicie) A quos mc . . . 27 iiiterueniente] quos mo iicccsse
est totis iiirilius durls uerljorum cautlbus prlmum lapidare ne personarum arguar exceptionc deliulo po-
pulum qul 11011 legltlmls saiictloiilljus inlierct uon ut corporaliter intcrficiantur sed inortui uitiis uiuant
domiiio A aduersuin P seu J) 25 cutibus D 27 uer. int. quiesccrem post 24 montes P
quiescercm post remis portu (v. 22j A 28 iam om. A hlls D impartlrl P 29 ine] uite A
potest A 30 mortls diemj A, mortis DQ, mortem P cssej me es.se A sitio] Inhiantissime sitio A
nostris iam ... 02, 2 cautes] nunc itaque lam nostrls obuallatis lateiibns duobus Inuletis sanctorum clipois
stabilito dorso ad menia ueritatls capite jiro galea fidlsslme contecto domini adiutorio ci-ebro uolitent
ueracium conuiciorum cautcs A uestrls D obuallatus P 31 ad menla ueritatis A (ride supra), ad-
uersitatis moenia I)Q
(j2 GILDAE SAPIENTIS
ju-o galea adiutorio domini fidissime contecto crebro veracium volatu volitont convicio-
rum cautes.
61) Sacei-dotes liabet Britannia, scd insipientcs: quam plurimos ministros, sed impu-
dentes; clericos, sed raptores subdolos; pastores, ut dicuntur, sed occisioni animarum
lupos paratos, quippe non commoda plcbi providentes, sed proprii plenitudinem ventris 5
quaorentes: ecclesiae domus babentes, sed turpis bicri gratia eas adeuntes; populos
doeentes, sed pracbendo pessima exempla, vitia malosque mores; raro sacrificantes et
num(|uam puro corde inter altaria stantes ; plebem ob peccata non eorripientes, nimi-
rum cadem agentes; praecepta Cbristi spenientes et suas bbidines votis omnibus iin-
plere curantes; sedem Petri apostoli inmundis pedibus usurpantes, sed raerito cupidi- lu
tatis in ludae traditoris pestilentem cathedram decidentes ; veritatem pro inimico odientes
et mendaciis ac si carissimis fratribus faventes; iustos inopes immanes quasi angues
torvis vultibus conspicantes et sceleratos divites absque ullo verecundiae respectu sicut
caelestes angelos venerautes; egenis eleemosynam esse dandam sumrais e labiis prae-
dicantes, sed ipsi vel obolum non dantes: nefanda popub scelera tacentes et suas 15
iniurias quasi Christo irrogatas ampbficantes : rebgiosam forte raatrem seu sorores domo
pellentes et externas vehiti secretiori rainisterio famibares indecenter levigantes vel
potius, ut vera dicam bcet inepta non tara niibi quara taba agentibus, buniibantes;
ecelesiasticos post baec gradus propensius quani regna eaelorum aml)ientes et tyrannico
ritu acceptos defendentes nee tamen legitimis raoribus ilhistrantes ; ad praecepta sane- 20
torum, si aUquando durataxat aiidierint, quae ab ilhs saepissime audienda erant, osci-
tantes ac stupidos et ad hidicra ot ineptas saecularium hominum fabubxs, ac si iter
vitae, quaemortis pandunt, strenuos et intentos ; pinguedinis gratia tauroruni niore raucos
et ad illicita infeheiter promptos; vultus arroganter in altum liabentes et sensus con-
seientia remordente ad inia vel tartarum demersos; uno sane perdito deiiario maestos 25
et ad unum inquisitum Laetos ; in apostoheis sanctionibus ob inscientiara vel peccatoruni
pondus, ora etiam scientium obturantes, liebetes ac mutos et in flexibus mundialiura
negotiorum niendacibus doctissimos; quoruni de scelerata conversatioiie muUos sacer-
ADP {Inc. 3 s;u'P)-(lotes) y
1 uoliteiit] A, uel alitent DQ 1/2 co)iuicioru)u] A, conuiuioruju DQ 2 cutes D post cautes
habet explioit liber secundus i)icipit tertius A 3 post interposiiam adnotaiioiiem li)'. b.ibet sac. P in-
sipieutes] uonnullos ins. ]' 3/4 impudeutes) iniprudentes et A, multos imp. P 4 sed raptores] sed
(|Uosdam r. P, om. A ut ilicuiitur ... 5 paratos] quidem dicuntur, sed lupi sunt occisioni animarum
parati A 5 quippe iiiin] n. q. A jjlebi om. A uentr. pl. A G domos A populos d. s.
pr. p. e. uiciorura maloriunque moruiu eos peruertentes posl 8 stantes A 7 pessi)na] interdu)u p. P
7/8 et numquam] ac raro J' 10 inmundis pedibus] i)nmu))do corde et corpore A usiu-pautes] aliquos
u. /■ 10/11 cupidatis /> 11 traditoris] proditoris J. decidentes] decidoites (desidentes P) saepius
detrabeutes et raro vera dicentes AP 12 ac si] tanquam A immanes quasi] Q, quasi i)nnia))es A, inanes
quasiZ>P iignesi» 13 cimspicientes J. ullo]uilloi'' 14 elemosinam iJ e om. P 15 .sed
ipsi uel] PQ, sed ipsi eis uel A, nec ipsi ))ec /> 16 irrigatas D seu sorores] sororesque ger)na))as A
17 extranias /<-, extraua^ /J', exteinas )nulieres 4 uelut P min. secr. /1 leuigantes] J/",', ac-
cipientes P 18 pi.tius ... biimiliantes] nt pocius dicaui iieruis licet inepte non tani niibi rcferenti q. t.
ag. inpudeuter bu)nilia)ites A 20 accepto D nec] non A legitijuis] legitibus A ad )ir. sa))ct. . . .
21 audierint] si aliquando duntaxat pr. sanct. audierint A audicrunt D era))t] e^^t D 21/22 osci-
tantes ... 22 Iudic)-a| o.'icit.a)]t stupidi ad liidicra ucro A 22 ac si iter ... 23 iutciitos] iiitentl pei--
sistu)it panduut strenui ac intenti (luu perditioiiis ao mortis siiiit tanquam uite et salutis A iterj iuter D
23 uitae] TJP, uiae y quae )no)-tis pa))dunt| uiortisque pandant Z' taur. more raucosj PQ, taur. )nei-e
paucos D, )nore ta)irorum rauoos rcddiint soiios A 24 iufeliciter ])i-. uultus arrogantes] inl'. et arrogautes
pr. ))uItHs A sensus post di)nersos A 25 ad ima uel tartararum diuersos D, ad tartaru)n dimersos sensus
deprimcutes -1 iino ... 26 laetos] sane uno ta))tii)n denario perdito mesti et ad unum adquisltuu) leti red-
duutur.4 26 inscientiam] .4i>, insoitiam P(3 27 beb. ae muti i)))ioniuntur post po)idus yl scientium)
sapientiuni A obturaiites] o. co)upri)nu)it A tletibus A 28 negotiation)))i) i))e))daciis doctissimi
i-epper)untiir A quoruui de] d. ij. A inultos sac. iiT. potiiis) imilti ad sacci-dutium potius irruentes A
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 63
dotio iiTuentcs potiiis vel illud paeiic onini pecunia rodimentes (|uaiii tractos ct in
codeni veteri infaustoque intolorabilium piaeulorum caeno post saeerdotalem episcopatus
vcl presbyterii sedem, qui nec ibidcm usquam sederunt, utpoto indigno porcorum niore
volutantes, rapto tantum sacerdotali nomine nec tameu tcnore, vol apostolica dignitate
5 acccpta, sed qui nondum ad integram fidem sunt vel malorum paenitentia idonci, quo-
modo ad quemlibet ecelesiasticum, ut non dicam summum. conveuientes et adopti
gradum, quom non nisi sancti atquc perfecti et apostolorum imitatoros et, ut magistri ^- 7"".3. -'.
gcntium verbis loquar, irreprehensibiles legitime et absque nuigno sacrilcgii crimine
suscipiunt? Quid cnim tam impiuni tamque scelostum est quam ad similitudinem •>"
10 Simonis magi, non intorvenientil)us licet interea promiscuis criininibus, episcopatus
officium vcl presbyterii torreno pretio, quod sanctitate rectisque moribus decentius ad-
quiritur. quempiam vellc mercari? sed in co isti propensius vol desperatius errant,
quo non ab apostolis vel apostolorum successoribus, sed a tyrannis et a patre eorum
diabolo fucata ct numquam profutura emunt sacerdotia: quin potius volut culmen tec-
i;. tumque malorum omnium quoddam , quo nou facile eis improporentur a quoquani ad-
missa prisca vel uova et eupiditatis gulaeque desideria utpote praepositi multorum
facilius rapiant, scelestae vitae structurae superponunt. uam si talis profecto coempti-
onis condicio ab impudentibus istis non dicam apostolo Petro, sed cuilibet sancto sacer-
doti pioquc rcgi ingesta fuisset, eadem responsa acccpisseut, quae ab apostolo auctor
20 eorundein niag\is Simon dicente Petro: 'pecuuia tua tecum sit in perditionem'. bedd«. «,20.
forte hou. qui ambitorcs istos ordinant, immo potius humiliant atque pro benedictione
malediouut, dum ex peccatoribus non paonitcntes, quod rectius fuerat, sed sacrilegos
et dosporatos faciunt v,t [udam (juodammodo in Petri cathedra domini traditorcm ac
NicoUiuni in \(K-n Stephaui niartyris statuunt inmundac haereseos adinventorcm, codem ^";,'^''"' *■ '
25 modo sacerdotio adsciti sunt: ct ideo non magnopere detestantur in fihis. quin inuuo
venerantur, quod similitor ut patribus subindo vcuisse ccrtissimum est. etcnim cos, si
in parochiam resistentibus sibi et tam pretiosum quaestum denegantibus severe com-
mossoribus huiuscemodi uuirgaritam invenire non possint, praemissis ante sollicito nuntiis
AC if. 25 inde a r. 4 taiilum) OPQ
1 paene] APQ, om. D (iuam tia(iti post in-ueutes A 2 ueteri] uete T) int. iiiac. eaeno] cuneo
scelerum intoUerabilium A 3 sedem poat sacerd. A ciui indigne] qui in ea uunciuam ufpute iiidigni
steterunt A usciuara] Q, saepe P, umquara D indigni P raore porcorum uolutantur post 2 intoUerabilium A
4 tenore] ACPQ, tenere 1) 5 integrum D, inc. C sunt uel mal. paen. idonei] peruenerunt uel cri-
minuin suorum idoneam peiiitentiam peregerunt J paenitentiam P 6 ut non ... 7 gradum] non dico
suminurn et optimuuL gradura conuenientes A adeplij apti P 8 uerbo A loquar irrepr.] ACPQ,
loquor repreheusibiles O er. sacr. yl 9 suscipiuut] recipiunt .1 tamque] ACPQ, tam I> 10 licet
antenonA interea oni. A 1 1 uel presb. ofF. ^ presbiteri i^ ciuod] ciuid yl 12 quemp. uelle
raerc. post pretio A errant| sunt P 13 quo] ACDPQ, quod edd. al) om. C» uel] uel ab A
successoribus] s. suscipiunt^ 14 quiu bis D^ 15 quoddam post culmeu ^ (luo] ACPQ, om. D
non] ne^ eis bls D' 15/16 pr. adm. ^ 16 ut (/»0 utpote) pr. malorum (pro multorum)
facilius rapiaut. post suppounnt P 17 scelestae (celestae D, coelestae Q) uitae structura (ram P) super-
ponunt (suppouunt P)] sihi uulgi lauorem celse uite supponunt hypocrisim .( 18 imprudentibus A
retro A inc C 19 pioque) uel pio A ingeste D, inc. C quae ... 20 petro] quae auctor eoruudem
symon magus accepit diceute slbi beato petro apostolo A 20 raagus siraonj C [superest . . . on) (,), symon
raagus D, magns simon accepit P petro] C^DQ, om. C-P 21 heu] hi A qui] ACPQ, qnMi D
22 pectatoril,us D non . . . sacrilegus et] sacrilegos n. p. q. r. f. et de sacrilegis A fu.sset/^ 23 petr.]
apostoli petri A t.-aditoren. do.,.i.,i post quoda.nmodo A 24 in loco st. .... statuunt («c ACPQ, '»='»"» ^^>
i..„. b a.ii.iue..torcra] />Q, i.nn.. h. adi..ue..to.-era (adi.itorera P) in 1. st. raart. statuunt JP 25 inodoj
,„. ,,uo et ipsi.4 et ideo ... .n. detesta.,tur] ACI>mj, om. />• 26 ut om. AP subiiido uenisse] s.bi
euenisse P, sibique euenisse A certura A sij A CD^PQ, om. D' 27 parrochia P resistentrbus s.b.)
s. r. J, r. s. no,.nuIIis i' se... den. P 27/28 coeraptoribus^ '2ii mn\ ACD^PQ, om. D^ ante
se nunc. boU. A
64 GILDAE SAPIENTIS
transnavigarc miiri;i tcrrasquc spatiosas transmearc non tani piget <iuani delectat, ut
oinnino talis spccies inaequiparabilisquo pulciiritudo et, ut verius dicaui, zabolica
illusio vcl vcnditis omnibus copiis coniparctur. dein cum magno apparatu magnaque
fantasia vcl potius insania repedantcs ad patriam ex erecto erectiorem incessum pingunt
et dudum summitates montium conspicantes nunc recte ad aethera vel ad summa r.
nubium vellera luminum somidormitantes acies librant ac sesc nova quacdam plasmata,
flii./i»w *• •■. ijj,„io diabolica (iraana , ut nuondam Novatus Romac , dominicae mulcator margaritac,
porcus niger, patriac ingcrunt, violenter manus non tam venerabilibus aris quam fiammis
inferni ultricibus digiias in tali scbcma positi sacrosauctis Christi sacrificiis extensuri.
68 Quid tu, infelix popule, a talibus, ut dixit apostohis, bestiis ventris praestolaris? hisne lo
^^^^1 'l^^j- corrigcris, qui se ipsos non modo ad bona non invitant, sed secundum prophetae ex-
probrationem laborant, ut inique agant? taUbusne oculis ilhistraberis, qui haec tantum
iitttii,. 7. /s.avide speculantur, quac prochvc vitiis, id est Tartari portis, ducant? vel certc secun-
otn. i'j,n.A\xva. salvatoris dictum, si non istos rapacissimos ut Arabiae lupos, ac si Loth ad mon-
Maith.isji.iem, igneum Sodomorum imbrem praepropere fugeritis. caeci educti a caecis pariter in i.i
inferni foveam cadetis.
69 Sed forsitan aliquis dicat: non ita omnes episcopi vel presbyteri, ut superius
comprehensi, quia non scismatis, non supcrliiac, non inmunditiae infamia maculantur,
mali sunt. quod nec vehementer et nos diffitemur. sed licct sciamus eos castos cssc
i.Sam.c.2.Qi honos, brevitcr tamcn rcspondebimus. quid profuit Heli sacerdoti, quod solus non 20
violaverit praecepta domini, rapiendo in fuscinuhs antequam adcps domino offerretur
Oen.i.e-a olhs carnes. dum eadem mortis ira, qua filii sunt, multatur? quis rogo eorum ob
invidiam mehoris hostiae caelestique igni in caelis evectae, ut Abel, occisus? qui
fto(m. 25, gtiam mediocris verbi aspernantur convicium. quis perosus est consilium raahgnantium
den. i, 24. ct cum imphs non scdit, ut de eo veridice quasi de Enoch dicerctur : 'ambuhivit Enoch 25
'cum deo et non inveniebatur' in mundi scilicet vauitate omnis post idola proclivc id
temporis claudicare relicto deo insipientis? quis eorum salutari in arca, hoc est nunc
ecclesia, nulhini dco adversantem, ut Noe dihivii tempore, non admisit, ut perspicuc
AC [finit V. 6 acies) DPQ
1 transmare /' tam] ^CP^), om. D 2 uerius] -lCPy, uerum /' ziibulica] DPQ, diabulica ^
.'} illusio] i. saltem A dein] ACPQ, deintle /> 4 pingunt] fingunt A 5 recte] erecta A 6 scmi-
(liirmitaiites] ACPQ, semidormientes D sese] se P, esse A quaed. nou. A 7 orgaua . . . ti ingerunt]
u. affirmaiit et liuic ingeruut patrie que quondam ingessit rome nouatus niger porcia dorainice emulator uiar-
garite yl mulcator] scripsi, raulctator 7'y, conculcator _P, emulator yl 8 parie /^ armis .4 flammis]
fiuuiis D !t dignas post non tam P scliema] scena P>, cena A extensuri })ost 8 uiolentcr A
10 ap. dix. A uentris] u. pigri 4 liiisne i> 11 modo] solum raodo A inuitant] initantur 7'
11/12 exprobationem X 12 talibusue -17' 13 uitiis i. e. t. p.] ad uitia id est ad tartari portas -IP
14 ac si] uelut A lolit P, loth olim A Ib imbr. sod. A praepropere] prope A 17 uel] APQ,
seu D 18 coniprehensi] excepisti P, coniprehendisti A quia non om. A 19 mali sunt . . . dif-
litemur] nou omues et nos profecto non denegamus A eos ... 20 bonos] quosdam eorum et castos esse et
religiosos/1 20 rcspondebiinus] ex diuhie scripture testimonio respondenuis non mhius periculosum esse
sacprdotibus prauoruiii et iuipiorum uitam taceudo cousentire quam ipsos prauc uiuere. ait enim scriptura
[Hom. 1,32] non enim qui iaciunt sed et qui cousentiunt pena pecteudi sunt iiaiiniue ^ sacerdoti om. A
solus] ipse .4 21 uiolauerat Z> rapiendo . . . 22 carnis (carnies/J) oHt. .1 22eidemX)' qua f. s.
multatur] multatur qua et filii uiolatores preceptorum domiui sunt multati /1 rogo] ergo.il 2'osi eoruni
iim. de quoruiii iiioribus satis multa superius diximus P 23 hostiae c. q. i. iu c. euectae] uite A cae-
lestisque /> igiii] (J, igne ./', regni /-< coelum P occisus] 0. est ^IP 24 aspernantur] pertimescunt .i4
peros. est] eoruui est perosus A malignacium t> 25 ut] AD, ita ut /'(,' de eo ... diceretur]
merito de eo dicaturA 2.0/2(5 etioch cum deo] <Mun deo tanquam enoch A 2tj et non ... 27 insi-
pientis (iiieipientis i') o)H. y) 27 quis eorum . . . (15, 1 debere] quis eorum iioe imitator exstitit qui tempore
diluuii in salutarem archam nulliim dei aduersariuin introiiiisit per quod perspicne monstratur non nisi in-
noxios uel digne peiiiteutes iii (luiHuin (loinini que est sancta ecclesia intromitti debere ^ 28 ullum P
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 65
nionsh-arotur ikhi iiisi imioxios vol pacnitentcs cgrcgios in doniinicii doniu ossi; (icl)cro.'
quis victoribus solum ct iii triccntenario luiniero, lioc est trinitatis sacraincnto libcrato ""■ ">
lusto rcguni quinquc victriciunKiuc turinaruni cxcrcitus fcralcs vinccntibus ct nequa-
quani alicna cupientibus sacrificium offerens, ut Melclnscdecli, benedixit? quis spontc
5 propriuin iii altari capitc caedenduin, ut Habraham, deo iubente optulit filium, ut
similc quoddam huic implcret Christi mandatum dicentis oculum dcxtrum scandali- .uaiM. 3,2».
zantem evelli debcrc ct prophctae praecaveret se malcdictum csse gladium ct sanguincm i,rrm.4s,io.
prohibentem '.' quis mcmoriam ijnilefacti dc corde radicitus, ut loscph, evulsif ouis '''<^''- '».»•
, j • , , , ... ' Kxoi. 19, m.
m monte cuni dommo locutus ct nequaquam concrepantibus tubis cxiinh! pcrtcrritus &arf. j<,29.
10 duas tabulas cornutamquc fiieicm aspcctu incrcdulis inhabilcm et horrendain tropico
sensu, ut Moyses, advexit'.' quis c(n-um pro peccatis populi exorans imo dc pectorc
clamavit. \\t ipse, dominc, inquiens, 'peccavit popuhis istc pcccatum grandc: quod si .'■■'";'.•/-•
'dimittis cis, dimitte; alioquin (kdc mc de libro tuo"'.' Quis zelo dci acccnsus mirabili 70 '
ad ultionem fornicationis sine dilatione, sanando paenitentiae medicamine stupri affectimi. ""'"' "'' ''
K nc ira populo inardcscerct. sicut Finees sacerdos, ut per hoc in acvo rcputarctur ijli ''•«■''"• 'w,
iustitia, strenue consurrexit'.' quis vero eorum vel in cxtirpationem usquc ad inter- /««. i':), /;.
nicionem de terra repromissionis septem gentium morali intellegentia , vel ad consta-
bilitionem spiritalis Israel pro cis Icsum Nave imitatus csf? quis corum populo dci /„,. 2;. ■>■>.
finalcs tcrminos trans lordancm, ut sciretur quid cui tribui conveniat, sicut supradicti,
20 Finees scilicct ct lesus, sagaciter diviserc, ostendif.' quis ut advcrsariorum plebi dei /„,/. n.
innumera prosterneret gentium milia, unicam filiam, quae propria vohiptas intellegitur,
imitans et in hoc apostolum dicentem: 'non quaerens quod mihi utilo est, sed quod /.(,•<„■. /«,jj.
'multis, ut salvi fiant", obviantem victoribus cum tympanis et choris , id est carnalibus
desideriis, in sacrificium votivac placationis, ut lepte, mactavit'.' quis corum ad con- /«,;.«. 7. '
2,s turbanda fuganda stornondaque suporbarum gentium castra, mystcrii trinitatis, ut supra
dixinius, cum lagoonas viris toncntibus egregias in manibus sonantosquc tubas, id cst
propheticos et apostolicos sensus, iit dixit dominus prophetae: 'exalta quasi tuba voccm /«//..;«. /.
tuam' : et psalmista de apostolis: 'in omnem terram exivit sonus eorum' ct higocnas Psa/".. /«,5.
splendidissimo ignis lumine noctu coruscantes, quae accipiuntur in sanctorum corporibus
ADP [delkit 13 tuo) Q
1 egregios otn. IJ doimi] A /', (Iohkj PQ 2 quis uictoribus ... 4 heuedixit 07«. A 3 uictri-
cunicjue I> 4 quis sijonte ... 8 iudliibeutem] quis spoute obtulit proprium filiuni iubente clomino in
altari capite cecJendum ut abraam quo apice impleret niandatum christi dicentis ocuUun d. sc. eu. deb. et
propbete ccpnirainatiouem qua maledictum esse qui gladimn suum a sanguine probiluierit denuntiat A
7 praecaueret se] Q, praecaueret D, viii. P et sangiiinem] a sauguine P 8 quis] q. eorum A iosep A
euellit P Cfuis in moute ... 11 aduexit om. A U moysen /> imuj uuo /', nimio vl 12 ipse]
moyses^ domine inquiens (luiiquiens i>)] dicens domiue -■! quod si . . . 13 aliquis] aut dimitte eis aut^
13 tuoj t. quem scripsisti A quis] uel quis A mirabili ... 16 consurrexit] strenue surrexit sd ultionem
fornicationis uel sacrilegii in principem sine dilatione pugioue peuitentie eum transfigens ut finees ne ira iu
popuhim exardesceret et pro hoc reputatur ei iustitia in sempiternum A 14 medicamiue] Q, medicum
et D 16 iustitiaj iniustia (sic) D uero om. D uel in . . . 18 imitatus est] iesu nauc imitatus ad
extirpandam usque ad interuitiouem de terra repromissiouis radicem geutium morali intelligentia uisurexit A
17 promissiouis 7^ 18 spiritualis (,' quis eorum] uel quis yl 19 traus iordanem om. A cui] D,
cuique <^, unicuique A 20 scilicet om. A iesus] i. fecerunt A sag. diu. osteudit] sagaciter distribuit
posl terminos A aduersariorum ... 24 desideriis] aduersarum geutium millia iunumera populum dei debel-
lantia prosterneret unicam filiam obuiantem sibi uictori que intelligitur propria uoluntas cuni timpanis et
cboris id est carnalibus uitiis itnitans in boc cliristura dicentem uon ueni facere u. ra. et apostolum non
querens (i- m. sit utile scd ci. m. ut s. f. A 21 prosterneret om. D 24 desiderii /' 2,^ ut] doniino
ut A steruenda om. I> mysterii (mysteriura D) . . . 28 tuam] cum trecentis uiris figuram sancto trini-
tatis gerentibus resouantes tubas in mauibus habeutes que siguificaut propheticas et apostolicas uoccs nam ad
prophetara dicitur quasi tuba e. u. t. .1 29 splendissimo D accipiuutur ... 66, 1 upostolus] intelligun-
tur sanctorum corda sancti spiritus sploudore ardenter refulgentia de quibus apostolus ^
9
CHRONICA III.
gg GILDAE SAPIENTIS
2. cor. j, 7. Ijoiiia opuribus iiniiexis et saucti spiritus igni ardentibus, ut apostolus, 'habentes', inquit,
'thesaurum istum in vasis fictilibus', post idohitriae luci, quod moraliter interprctatum
condensae et fuscae cupiditatis, succisionem silvac et cvidentia signa ludaici vellcris
imbris caelestis expertis et gentilis rore sancti spiritus madefacti fide non dubia, ut
71 Gedeon, processit? Quis eorum mori exoptans mundo et vivere Christo luxuriosos '.
/rrf!'j«:i4:gentium convivas haudantes deos suos, id est, sensus, extollentes divitias, ut apostohis
,?'-^'i'et avaritia', inquit, 'quae est simulacrorum servitus', concussis duabus virtute brachi-
lud, i't,3'J. ^ 1 ' 1 ....
orum columnis. quae intelleguutur in voluptatibus nequam animae carnisque, quibus
domus humauae omnis nequitiae quodammodo pangitur ac fulcimentatur, tam innumera-
/. «am. 7,f^bilcs, ut Sampsou, prostravit? quis orationibus holocaustoque lactantis agni Phihstino- lo
/. sam. /2, ^^^^^ ijjctmu aepclleus insperatas tonitruorum voces nubiumque imbres coucitaus absque
': sZ':. u. adulatione rogem constituens, eundem deo non placentem abiciens, uncto pro illo meUore
LSam.^iim regno, ut Samuel. valedictiirus populo astabit hoc modo dicens: 'ecce praesto sum,
'"^" 'loquimini coram domino et Christo eius, utrum bovem cuiusquam tulerim an asinum,
'si quempiam cahimniatus sum, si oppressi aliquem, si de mauu cuiusquam munus i'
'accepi? cui a populo responsum est dicente: non es cahimniatus nos neque oppressisti
2. Rcg. 1. 'neque tuhsti de manu ahcuius quippiam'. quis eorum , igne caelesti centum superbos
exurens, quinquaginta humiles servans et absque adulationis fuco, non deum per pro-
phetas, scd idolum Accaron consulenti. mortem immiuentem iniquo regi anuuntians.
i.Re.j.is, 40. omncs prophetas simukcri Baal, qui interpretati accipiuutur sensus humani invidiae 20
avaritiae, ut iam diximus, semper intenti, mucrone corusco, hoc est verbo dei, iit Hehas
/ac. 5, 17. egregius vates , prostravit et zelo dei commotus , iniquorum terrae imbres adimens
aetherales, ac si fortissimo penurii clustello tribus annis sexque mensibus obseratos,
/.««?. /&,/o.fame siti moribuudus in deserto conquestus est: domine, inquiens, 'prophetas tuos oc-
'ciderunt et altaria tua suffoderuut et ego relictus sum solus et quaerunt animam nieam?' -'■■
72 Quis eorum carissimum discipulum terreuis extra soHtum ponderibus oneratum, quae
-'• ^'^»- ^- ante ea a se magnopcre hcet rogato ut acciperet despecta fuissent, etsi non perpetua
2. Reg. 6, lepra , ut Hehsaeus , saltini expulsioue multavit ? et quis ex illis puero in vitae
desperatione aestuanti atque inproviso super belhco liostium apparatu civitatem, in qua
erant, obsidentium tremefacto iuter uos, ut ille, animae visus, ferventi exoratione ad 30
deum facta, ita ut intueri poterit auxiliarium caelestis exercitus, armatorum curruum
ccu equitum igiiito vultu fulgeutium montem pk>num, patefecit, et credere quin fortior
2. Reu. 4. fortior esset ad salvandum quam inimici ad puguaudum ? et quis eorum corporis tactu
mortui scilicet mundo , viventis autem deo , ahi diverso funere occubanti procul dubio
ADQ
2 istis /' luci] lucis suooensionem A interpretatur A 3 condensae] AD^^Q, tlensae i''
succisionem siluae et] e.xtKrmiuatu et post ^ uelleri« /5' 4 sp. sanct. -1 ."i cessitX* luxuriosas vl
<3 laudantes ... 7 seruitus] uiilelicet quincjue satrajias pfilistinoruni que intelliguntur quinque corporis sensus
qui captani animi uirtutem diuitiis et uite uoluptatibus ilhulunt recepta pristina uirtute A 1 sunulacro-
rum D concussis ... 9 nequitiae] concussis fortiter duabus columpnis que intelliguntur corporis animeque
peruerse uoluntatis quibus omnis humane nequitie domus A 9 ao] atque A fulmentatur D, fulcitur A
9/10 tam innumerabiles om. A 10 ut samson prostrauit ante concussis A quis ... 11 insperatas] quis
eonun oratioinun bnliica[u]stii metum inimicoruni insper.ite depulit nt samuel uel quis A 12 regem om. IJ^
coustitueus) dei precept" constituit A non placentem ... 13 diceiis] displicentem deeicit et pro eo
meliorem unxit aut quis eorum assistenti sibi populo ut idem samuel dicere potest ^ 13 regno] Q, reg-
num /> 14 domino] deo A an] aut A 15 aliq. oppr. .4 16 a om. D resp. est a pop. 4
dicente om. A cal. es nos.il ueque] que /.*' 17 tulisti] ^ly, cepisti /> alicuius quippiam] ^ft
cuiuspiam D 18 absque ... 19 accaron con om. />' non ... 19 consulenti] qui noii . . . consuluit A
19 mortem i. i. r. anninitians posl fuco A 20 omnes prophetas] quis eorura o. sacerdotes A prophetas
om. /)' bahal D inuidiae] immunde A 21 corusco om. A 22 et zelo . . . 67, 7 prostrata sunt om. A
24 tua om. D 27 ante ea] antea /' 29 atquej ac D 30 turmefacto D 31 poterint D
32 seu D 34 occumbenti D
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 67
mortuo (leo, vitiis vero vivonti quasi supva dietus proficiet. ita ut statiin prosiliens
Christo grates pro sanitate agat cunctorum paene mortalium ore desperata?
Cuius eorum, carbonc ignito de altari forcipe Ciievubin advecto, ut peccata sua /ria.. «,«. 7.
delerentur humilitatc cnnfessionis, labia, ut Esaiae, niundata sunt et efficaci oratione -•"'»• " =
Esai. 37.
6 sibi adiuncta pii regis Ezechiae, supplantatione centum octoginta quinque milia
exercitus Assyriorum nullo apparente vulneria vestigio angeli manu, ut supra dicti,
prostrata sunfi' quis eorum ob praecepta dei et minas caelitus datas vcritatemque vei
non audientibus proferendam squalores pedoresque carcerum, ut momentaneas mortes, j"-^,^"''^- ^
ut beatus leremias excepit? et ne multa: quis eorum, ut magister gentium dixit, errare "«■«t. 11,37.
lu in montibus et in speluncis et in cavernis torrae, hxpidari, secari, totius mortis gcnere
pro nomine domini attemptari, sicut sancti prophetae, perpessus est? Sed quid immora- 73
mur in exempHs veteribus, ac si non essent in novo ullaV audiant itaque nos, qui
absque ullo hxbore angustum hoc iter Christianae religionis praetento tantum sacer-
dotaU nomine intrare se putant, carpentes paucos flores veluti summos de extento
!.■, sanctorum novi testamenti tironum amoenoque prato. quis vestrum, qui torpetis potius
quam sodotis legitime in sacerdotali sede, eiectus de consilio impiorum, post divorsarum aci. v,, 23.
plagas virgarum ut sancti apostoli, quod dignus habitus est pro Cliristo vero deo con-
tumeham pati, toto corde trinitati gratias egit? quis ob testimonium verum deo feren- ^"/3"'" *• '•
dum fnllonis vecto cerebro percussus, ut lacobus primus in novo dumtaxat episcopus
20 tostamento, corporaliter intoriit? quis gladio vestrum al) iniquo principo, ut lacobus .40,. jj, 2.
lohannis frater, capite caesus est ? quis , ut protominister martyrque euangolicus , hoc aci. 7, 5«.
solum criminis habons, quod viderit deum, quem perfidi vidore noquivorant, nofandis
manibus lapidatus ost? quis inversis pedibus crucis affixus pro roverontia Christi
patibulo, quem non minus morte quam vita honoraturus, ut clavicularius illc caelorum
25 regni idoneus, cxtremum hahtum fudit? quis ox vobis gladii ictu veridicantis pro con-
fessione Christi post vincuhx carcoris , naufragia marum , virgarum caodem , post flumi-
num latronum gentium ludaeorum pseudoapostolorum continua pericula, post famis
ieiunii vigiliarum labores, post perpetom solHcitudinem omnium ecclesiarum, post aestum
pro scandaUzantibus, post infirmitatem pro infirmis, post admirabilem praedicando
30 Christi cvangehum orbis paene circuitum, ut vas electionis magisterquo gentium electus
capitc plexus est? Quis vestrum, ut sanctus martyr Ignatius Antiochiae ul-bis episcopus, 74
ADP (redit 15 quis, om. 18 toto ... 25 fudit) Q
1 mortuo deo] Q, mortui D 2 poeuae Q 4 ysaie D 7 prostrati D quis] q. uero A
eelitas A 7/8 ueritatemque uel u. a. profereiulam] Q, ueritatem quod u. a. proferenilam D, proferenclamque
ueritatem uou audieutibus .4 8 pedoresque] fetoresque 4 «t mom.] et niom. A 9 nuilta] ra.
loquar^ dixit] de proplietis dixit yl 11 attemptari] attrectari ^ sicut sancti proplietae ovi.A
perpessus est] aute errare A, perpessi suut D 12 in om. A in uouo (noua l>) ulla] ulla in nouo
testamento A nos om. A 13 lioc ang. A praetento] percepto A ttiuto /' 14 se putant intrare
post labore A 14/15 ext. sanct. noui (n. e. s. D) test. tir. am. q. prato] ext. am. q. prato sanct. tir. uoui
test. A 15 quis] q. itaque ^ torpctis] torpens />' 16 sed. legitime (\eg\ttw D)\ 1. s.A con-
cilio A diuersas A 17 ut sancti apostoli] gaudeat cura apostolis A quod om. P est pro . . .
18 egit] sit conturaeliara pro christo pati A 18 quis ob . . . 20 interiit] quis ob testimonlum ueritatis
percussus iu cereljro uecte fullonis ut iacobus noui testaraenti primus episcopus occubuit A 20 uestr. gl. A
principe] rege A 21 fr. ioli. A capite caesus] decollatus .1 ut protorainister martyrque euang.j
ut prothoniaHir euuangelicusque niinister A hoc . . . 22 nequiuerant] ob christi testimunium A 23 cst lap. A
crucis ... 25 fudit] patibulo est adfixus pro christo ut ille regni celorura claulger idoneus 4 25 regm]
Q, regem D quis] q. inquani A gl. ictu ueridicantis [sic Q, ueridicantes D, om. P)] gladio post
chrisH A 26 carceres A marum] scripsi, aniarura DQ, amarara Aff, raarls P 27 gent. iud. latr. A
pseudoap.] post pseudoap. A famcs A 28 ulgiliaruraque A 29 iiifirmis] Inlirmantibus A prae-
dicando . . . 30 circuitum] pene orbis circuitura In predlcatione cuuangelii christi A 30 orbis] omnis D
ut uas ... 31 plexus (plectus P) est] c. plexus est ut uas electionis doctorque geutium anlc post uincula A
31 martur J>^ antiucheue A
9*
68 GILDAE SAPIENTIS
post adinirabiles in Ciiristd actus ob tcstimonium oius leonum molis Romae confraotus
est? cuius verba cum ad passionem duceretur audientes , si aliquando vultus vostri
rubore confusi sunt, non solum in comparatione eius vos non putabitis sacerdotes, sed
ne medioeres quidem Christiauos esse. ait enim in epistola, quam ad Romanam ec-
""J^"'j*'^ clesiam misit: 'a Syria usque Romam cum bestiis terra raarique depugno die ac nocte s
^"^ ^'^"j" 'conoxus ct colligatus decem leopai'dis, militibus dico ad custodiam datis, qui cx bene-
'ficiis nostris sacviorcs fiunt. sed ego eorum ncquitiis magis erudior, nec tamen in hoc
•iustificatus sum. o salutares bestias, quae praeparantur mihi, quando venient? quando
•emittcntur? (luandn cis tVui licebit carnibus meis? quas ego oxopto acriores parari et
■invitabo ad devorationem mei et deprecabor, ne forte, ut in nonuullis fecerunt, timeant w
'attingere corpus meum: quin immo, et si cunctabuntur , ego vini faciam, ego me in-
•geram. date, quaeso, veniam, ego novi, quid expediat milii: nunc incipio esse Christi
■discipulus: facessat invidia vel humani affectus, vcl nequitiae spiritahs, ut in lesum
■(!hristum adipisci merear ignes, cruces, bestias, dispersiones ossium discerptionesque
'membrorum ac totius corporis poenae et orania in me ununi suppHcia diaboli arte i''
'quaesita complentur, dummodo lesura Christura merear adipisci'. quid ad haec dormi-
tantibus animae ocuhs aspicitis? quid taha surdis sensuum auribus auscultatis? discutite,
quaeso, tenebrosam atramque cordis vestri caliginera teporis, ut veritatis et humihtatis
praefulgidum himen videre possitis. Christianus non mediocris, sed perfectus, sacerdos
F.Mi. 14, 12. noii vihs, sed summus, martyr non scgnis, sed praecipuus dicit: nuuc incipio esse 20
Christi discipulus. et vos, ac si Lucifer ille de caelo proiectus, verbis, non potestate
erigimini et quodainmodo sub dente ruminatis et gestibus praetenditis, quae antea
^'""' '*' "; actor vester dcpinxcrat, 'in caelum', inquiens, 'conscendain et ero simihs altissimo'.
Kiai. 37,2r,.et itcrum: 'cgo fodi ct bilii aquam et exsiccavi vestigio pedum ineorum omnes rivos
'aggorum'. multo rectius oportebat vos imitari illum et audire, qui totius bonitatis et 25
psaii,: 21, 7. humihtatis vorc iuvictum cxemphir est, diccnteiu per prophctam : 'ego autcm sum vcr-
'mis et non homo, opprobrium horainum et abiectio plebis'. 0 mirabile quoddam dixisse
eum opprobrium hominum, cum omnis mundi opprobria deleverit: et iterura in euangelio.
/0/1. 5,30. 'non possura ego a me ipso facere quicquam', cum ipse coaevus patri ac spiritui sancto,
communis eiusdemque substantiae, caelum et terram cum orani eorum inaestimabili ■'<>
£«(. ;o,9. ornaraento fecerit, non alterius sed propria potestate : et vos arroganter verba exaltasse,
75 propheta dicente: 'quid superbit terra et cinis?' Sed ad propositum revertar: quis,
'^"■'"""i^-ilmqua.m , ex vobis, ut Smyrnensis ecclesiae pastor egregius Polycarpus Christi testis,
AD(H)P {om. 28 et iterura ... 32 cinis) Q
leinstest. vl 'H cnms] APQ, qne £> 3 coiifusi] ^Z>, suttusi Py suut] esscnt P eius]
ei D iiun solnm . . . sacenlotes] enibescetis in comparatione eius non dico solummotlo uos uocaii sacer-
dotes A putaliitis] pectaljitis D 4 esse om. A .5 a om. l> roniam usque A depugno] APQ,
I)ugno D G colligatus] APQ, ligatus D leopai-dus militis D datis] elatis A 8 bestie que mihi
parautur A S) mittentur A lic. frui A oarnibus meis] PQ, carnes carnibus meis D, nostris carnibus A
ego om. D 1 1 attingre Q (em. U), tangere A et om. P 12 quod D nunc] APQ, tunc D 12/13 ohr.
disc. es.se ^ 13 fate.scat ^ s\n\-\ts\\f] DP cum Eujino, spiritualis y, spirituales A in o»j. ^IP
14 mer. ad. A bestiae AP ItJ compleantur AP, cuuuilentur Ilufuuis quid ad liaec] quid queso
Iiec o presulcs yl 17 aspicitis om. 4 ascultatis .17.' 18 teporis] Py, temporis />, 07n. A et
huni.] luunilitatis(|uc v4 20/21 chr. gsscA 21 ac [om. D') sij tanquam .A lucifer i)o«i proiectus />,
ins. ante ille, sed rursum del. D^ 23 actor] DQ, auctor AP depinxerat] d. inanitcr A 24 uestigio
{Q, uestigia DP) ped. mcor.] ped. meor. uestigio A 25 aggeris A nmlto] enimuero multos A 27 0
rnir. q. dixisse eum] 0 q. admirabile se uocasse 4 28 cum onmis] qui tocius A probra diluerat .4
et it. in eu.] in euangelio uero A 29 ego] e. iuquit A ipse oni. A ac sp.] spirituique A 30 cora-
munis e. q, s.j e. q. s. existeus X ineffabili 4 31/32 oxaltasse pr. dicente] extollitis ncc prophetam auditis
dicentemvl ;i2 quid) .1^, quo O sed] sed ut P renertatur 7>, reuertamur ^l 33 testis . . . «9, 2
di.tit] t. exnnuis christi caritate ropletus humane mensam apposuit militibus ad tormenta eum auide trahenti-
bus obiectns ueio tlammis clauis se couantibus configere dixit sinite ^
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 69
mensam humanc lirtspitibus ail ignem cum aviclc trahcntibua apposuit ct obiectus
flammis pro Clirisli caritatc dixit: •ijui dcilit milii ignis ferrc supplicium. dal)it, ut sinc
'ilavorum contixionc flammas immobilitor pcrferam". unum adhuc practer nuignam verbis
vohius sanctorum silvam exempli gratia ponam, Basilium scilicet Caesaricnscm episco- ^/"4""' *' ''
5 pum, qui, cum ab iniquo principc minac huiuscemodi iutcntarcntur, quod, nisi in cras-
tinum Arriano caeuo, ut ceteri, macuUiretur, esset omniuo moriturus, dixisse fcrhir:
'ego sane ero cras, qui hodie sum: tu te utinam non mutares'. et iterum: 'utinam
'habercm aliquid digni muneris, quod offerrcm huic, qui maturius Basilium dc nodo
"foUis huius absolveret'. (|uis cx vobis apnstolici scrmonis rcgulam, quac ab omnibus
10 semper sanctis sacerdotibus quibusquc temporibus cxtantibus immanam suggcstionem
praecipitanter ad nequitiam festinantem, recutientibus servata est, in concussione tyran-
norum indiruptc custodivit, hoc modo diccns : 'oboedire oportet magis dco quam hominibus'. ^». i, 10.
Igitur confugicntcs solito morc ad doniini miscricordiam sauctorumquc [inipiictarum cius 76
voces, ut illi pro nobis ovaculorum suorum iacula inperfectis pastoribus. ut antea tyrannis,
15 ipiis compimcti saucntur, hbrcnt. vidcamus quid dominus per propiu'tas ad dcsidcs ct
iuhouestos sacerdotes ct uon bcnc populum tam cxcmpla qua!u vcrl)a docentes minarum
loquatur. nam et Heli ille sacerdos in Silo pro eo, quod non digno deo zelo severe
in filios contcmncntcs dcum ultus fuerat. sed molHtcr ct clcmcntcr. utpote patenio
affectu, admonuerat, tali auimadversione damnatur, dicentc ad cum proplieta: 'haec '^•^""'"•-■^-
20 'dicit dominus: manifeste ostendi me ad domum patris tui, cum essent in Aegypto
'servientes Pharaonis, et elegi domum patris tui ex omnibus tribubus Isracl mihi in
'sacerdotio'. et post pauca: 'quare respexisti in incensum meum et iu sacrificium meum '••^"m.s.j».
'improbo oculo et honorificasti filios tuos plus quam me, ut benediceres eos a primordio
'in omnibus sacrificiis coram me?" 'et nunc sic dicit dominus: quouiam qui lionorificant^-^ •*'""■ -•^*'-
25 'me, honorabo eos: et qui pro nihilo habent mo, ad uihilum rcdigentur. ccce dies
'venient et disperdam nomcu tuum ct scmen domus patris tui'. 'ct lioc tibi signum i.suM.s.j^.
'sit, quod veniet super duoa filios tuos Ofni et Finees; in uno die morientur ambo iu
'ghidio virorum'. si haec itaque patiuntur, qui verbis tantuni subiectos et non condigna
ultione emendant, quid ipsis fiet, qui ad mala hortantur peccando et trahuut? Quid illi 77
30 quoque perspicuum cst vero vnti post expletionem signi ab codcm pracdicti ct resti-
AC (f. 27 inde a r. 10 circUer Imuiaiiiim, sed plerai/ue evamierunt) DF {om. 29 quul ... 70, 9 ciini) Q
3/4 uolaus uerbis magiiam A 4/5 episcopum om. AP 5 ab om. D Imiusmodi F inten-
derentur A (5 raaculaientur A 7 te] ne A nou om. P rautareris A 8 oft'eram A maturius
post huius A 9 absoluereret D, absoluat A ex uobis] uestrum A 10 seraper om. A quibusque
temporibus e.Ytantibus] omui tcmpure i' suggestionem iis /' 11 nequicia 75 11/12 iu concussione
tyraniuirum] et incutientibus tiranuis ^4 12 iudirupte (iiidisrupte P) custodiuit (sic ADP, ciislodiuut Q)
anle apostolici A hoc modo dicciisj quae eiusmodi est P, coustauter dixit A op. mag.] CP(J, mag.
op. AD 13 igitur] uos i. A domiui] dei ct domiiii uostri A, domiiii uostri P misericordiam om. AP
14 eius om. A inperfectisj iu iuperiectis A 14 ut ant. tyranuis om. A 15 quis] DP, queis Q,
quibus A librent] ante quibus A, libereut D per prophetas] APQ, om. D , 16 bone D tam
exemplis quam uerbis A minarum om. A 17 et om. A ille sacerdos (sacerdotes D)] sac. ille A
iu silo om. A deo] dei A seuerc] seruare D, om. A 18 coiitemnentes deum] PQ, conteniptos
deum7^ dei cnltus coutcrapneutcs ^ uultus luerat/*, accensus lucrit ^ ct clemcnter] clenienterquo A
utputa />, et^ 19 uicmuerat 7', admouuerit 4 animaduersione] aducrslone 7? 20 ostcndi mc]
ostendisti 7> ad domum] domui A 21 pharaoni P, in dumo pliaraonis A eligi D tribiibus) A,
ttihxis P, om. DQ isr. milii] ra. i. 4 22 quare] quia 4 23 improbo] in improbo 7)' 24 sacri-
ficiis] s. israel A et uunc sic] D^-Q, et nuuc D^, et sic P, om. A honorificante mc D 25 lionori-
ficabo A rcd. iu nichilum A 27 sit om. A tinees P 27,28 in gladio uirorum] gladio A 28 si]
set D tantum] ACPQ, tiuu D condigua] C {superesl con . .) PQ, digua AD 29 ipsls liet {slc^ CfiJPQ,
fecit D)] fiet de ipsis A niala] niagna agcuda A peccando posl traliuiit A quid illi . . . 70, 1 pro-
hibitoque] persplcuum quoqiic est qnod illl ucrldlco uati obtlglt qul missus a iudea ut prophctaret in betliel
post explicationcm . . . Impio regi prohibitusque A
70 GILDAE SAPIENTIS
tutionem aridae manus impio regi misso a ludaea prophetare in Betliel proliibitoque,
ne quid ibidem cibi gustaret, ae decepto ab alio, ut dicebatur, propheta, ut parum
'■ "■.^lil' quid panis ct aquae sumeret, obtigit, dicente ad eum suo hospite: 'haec dicit dominus
'deus: quia iuoboediens fuisti ori domini et non custodisti mandatum, quod praecepit
'dominus deus tuus et reversus es et comedisti panem et bibisti aquam in hoc loco, in 5
'quo mandaveram tibi, ne manducares panem nec biberes aquam, non ponetur corpus
•tuum in sepulcro patrum tuoruni. et factum est', inquit, 'postquam manducavit panem
'et hibit aquam, stravit sibi asinam suam et abiit: et invenit eum leo in via et oc-
78 'cidit eum?' Esaiam quoque sanctum proplietam de sacerdotibus hoc modo loquentem
^*,^; J audite : "vae impio in maluni, retributio cnim nuxnuum eius fiet ei. populum meum lo
'exactores sui spoliaverunt et mulieres dominatae sunt eius. popule meus, qui beatum
'te dicunt, ipsi te decipiunt et viam gressuum tuorum dissipant. stat ad iudicandum
'dominus et stat ad iudicandos populos. dominus ad iudicium veniet cum senibus populi
'sui et principibus eius. vos depasti estis vineam meam, rapinar pauperis in domo vestra.
•quare atteritis populum meum et facies pauperum commolitis? dicit dominus exer- 15
•f'""- w. 'cituum'. et item: 'vae qui condunt leges iniquas et scribentes iniustitiam scripserunt,
'ut opprimerent in iudicio pauperes et vim facerent eausae humilium populi mei, ut
'essent viduae praeda eorum et pupillos diriperent. quid facietis in die visitationis et
/r^ai. 2«, 'calamitatis de longe venientis?' et infra: 'verum hi quoque prae vino nescierunt et
'prae ebrietate erraverunt, sacerdotes nescierunt prae ebrietate, absorpti sunt a vino, 20
'erraverunt in ebrietate, uescierunt videntem, ignoraverunt iudicium. omnes enim
79 'mensae repletae suut vomitu sordium, ita ut non esset ultra locus.' 'Propterea audite
■^*"*'" "■'verbum domini, viri illusores, qui dominamini super popukim meum, qui est in Hieru-
'salem. dixistis enim: percussimus foedus cuni mortc et cum inferno fecimus pactum.
'flagellum inundans cimi transierit, non veniet super nos, quia posuimus mendacium 2.'»
Fsai. 26, 'spem nostram et mendacio protecti sumus.' ct post aliquanta : 'et subvertet granclo
'spem mendacii et protectionem aquae inundabunt, et delebitur foedus vestrum cum
'morte et pactum vestrum cum inferno non stabit: fiagclhim inundans cum transierit,
£wi^29, 'eritis et in couculcationem: quandocumque pertransierit, tollet vos\ et iterum: 'et
'dixit dominus : eo quod appropinquat populus iste ore suo et labiis glorificant me, cor 30
'autem eorum longe est a me : ideo ecce ego addam , ut admirationem faciam populo
'huic rairaculo grandi et stupendo. peribit enim sapientia a sapientibus eius et intel-
'lectus prudentium eius abscondetur. vae qui profundi estis corde, ut a domino abs-
'condatis consilium, quorum sunt in tenebris opera et dicunt: quis videt nos? et quis
^«"'•_5«. 'novit nos? perversa enim haec vestra cogitatio'. et post aliquanta: 'haec dicit dominus: 35
'caelum sedes mea et terra scabellum pedum meorum est. quac ista est domus, quam
'aedificabitis mihi? et quis erit locus quietis meae? omnia liaec manus mea fecit
AO (/. 2S inde a v. 11 pule (!) ineus) DP [incipU 9 es.aiam, om. 33 uae ... 71, (5 est) Q
1 prohibito quia IJ 2 quid] ACPQ, quis i> decepto ab alio ut] deceptus a quodam qui A dice-
batur] AC, dicibatur (,', dicitur D 3 obtigit post uati (vide ante) A suo hospite] predicto propbeta
liospite suo^l 4 ori domini] AQ, deo D, inc. C 5 dom. deus tuus] tibi dom. Aeus A et reuersus
es om. A G mandauerat ^ 8 sil)i om. A inuenit] AQ, inZ), inc. O 9 isaiam ^, ysaiam i)
saiictuiu nm. I), inc.C 10 enim um.A manum /> 11 exactorisA spoliarunt -P eius] eis
vulg. vers. 12 et {CPQ, ut D) stat a. i. populos domiuus om. A 14 pauperam A 15 dicet Q
16 iterum AP coudiunt -1 17 causae] AC (spatio requiritur) PQ, om. D mei] ACPQ, om. D
18 prede A 19 hii AD 20 a uiuo] animo A 23 illusores] AC (. . . sores) PQ , illusiores D
24 dixisti U cum inl'.] ACPQ, non inf. D 25 uenie A nos] ACPQ, uos D 28 iuferno] ACPQ,
in infcrno J> non stubit ante pactum A 29 et in] ei iu AP cum vers. vulg. pertransierit] trausierit A
.30 appro|iin(iuauerit A glorificat A 31 eorum] eius A ideo] idcirco A ego addam] ACD^^PQ,
uirgo adam J>' 32 buie] AVPQ, om. L> 34 in ten. sunt A 35 euim haec] est euim ista A haec
dicit ... 71, 1 dicit domiuus om. A 37 meaej mei Q, me D, def. C
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 71
'et facta sunt univcrsa ista, dicit dominus. nd (jueni anteni aspiciam nisi ad paui^er-
'culum et contrituni spiritu et trementeni s(n-niones meos'.' qui immolat bovom, quasi
'qui intcrticiat virura: qui nnietat pecus, quasi qui excorcbret canem; qui offert oblatio-
'nem, quasi qui sanguinem suilhim offerat: qui recordatur thuris. quasi qui henedicat
h 'idolo. liaec omnia elegerunt in viis suis ot in abominationrbus suis anima oorum de-
'lectata est'. Hicremias quoquc virgo prophetaquc qnid insipientibus loquatur pastoribus, W
attendite: 'hacc dicit dominus: quid invenerunt patres vestri in nie ini((uitatis, (piia /^r. i-. 5.
•elongaverunt a me et ambuhxverunt post vanitatem et vani facti sunt?' et paulo post:
■ct ingressi contaminastis terram meam ct hereditatcm meam posuistis iii aboniinationem. /,r. i-,?-;».
w 'sacerdotes non dixerunt: ubi est dominus? et touentes legom nescierunt me et pastores
•praevaricati suut in me. proptoroa adhuc iudicio contendam vobiscum, ait dominus, et
'cum filiis vestris disceptabo\ item post aliquanta: 'stupor et mirabiha f\icta sunt in'/,'- ''■^"-
'terra; prophetae praedicabant mendacium et sacerdotcs apphuulebant manibus suis ct
'popuhis meus dilexit taha. quid igitur fiet in novissimis eius ?' 'cui loquar ct con- /,.r. «, ;«.
15 'testabor, ut audiat? ecce incircumcisae aures eorum et audire non possunt. ecce
'verbum domini factuni est iUis in opprobrium et non suscipiunt illud'; quia extendam j':;;!,^'
'manum meam super habitantes terram , dicit dominus. a minore quippe usque ad
'maiorem omnes avaritiae student et a propheta usque ad sacerdotem cuncti faciunt
'dolum. et curabant contritionem fiUae populi mei cuni ignominia dicentes: pax, pax,
M 'et non erit pax. confusi sunt, qui abominationem fecorunt. quin potius confusionc
'non sunt confusi et erubescero nescierunt. quam ob rem cadent inter ruentes, in tem-
'pore visitationis eorum cornient, dicit dominus'. et iterum: 'omnos isti principes de- '/1^^,^
'clinantium ambuhmtes fraudulentor aes et ferrum universi corrnpti sunt, defccit suffla-
'torium in igne, frustra conflavit conflator, mahtiae autem eorum non sunt consumptae.
25 •argentum reprobum vocate eos, quia dominus proiecit illos'. et post pauca; 'ego sum, {j^jy
'ego sum, ego vidi, dicit dominus. ite ad locum meum in Silo, ubi habitavit noraen meum
'a principio, et videte quae fecorim ei propter malitiara populi Tuei IsraeL et nunc quia
'fecistis omnia opera haec. dicit dominus ; et locutus sum ad vos mane consurgens et
'loquens et non audistis, et vocavi vos et non respondistis, faciam domui huic, in qua
30 'invocatum est nomen meum et in qua vos habetis fiduciam, ot loco, quem dedi vobis
'et patribus vcstris, sicut feci Silo ct proiciam vos a facio mea'. Et itokiann: 'filii moi bt
'exiorunt a me et non subsistunt, ot non est qui extcndat ultra tentorium meum ctsi.'
'erigat pelles meas, quia stulte egerunt pastores et dominum non quaesierunt. prop-
'terea non intellexerunt et grex eorum dispersus est'. ot post aliquanta: 'quid est|^''-"'"-
35 'quod dilectus meus in domo mea facit scelera multa? nuraquid carnes sanctae auferent
'a te mahtias tuas, in quibus gloriata cs? ohvam uberem pulchram fructiferam specio-
•sam vocavit dominus nomen tuuni. ad vocem loquelae grandes exarsit ignis in ea et
AC (/. 29 inde a v. 2 circ. bovein, f. 30 inde a v. 31 pioieiam) DP (incipit 6 liieremias, deficil 19 m
dolum) Q
1 lespitiaiii A 2 fnii inimolal ... 5/6 delectata est uvi. A i exteiebat /' 5 idolo] CQ,
ydola L> eligeiuut DQ 6 est] ('Q, vm. D 7 liaec dicit] liaec iiiquiens P, luic iuqiiiens dicit A
8 elongaueiuut] se e. P et ambulaueruut om. A 'J et iugr.J ingr. ^l posuistis] .1 PQ, j.oluistis /',
po . . . . C in abom. anU posuistis A 10 domiuus] deus ^l U propterea . . . domiuus post 12
disceptabo ,1 adhuc om. .4 coutendebam P ait] dicit J 12 item] et 4 U uouissimo -IP
16 iu om.. A quia] et A 18 cuncti] omnes .4 20 et nou erit] cuin uon esset A qui] quia A
21 interl iu terra A 22 omues ... 33 egerunt om. A 24 couflauit] conflant P 2.5 uocate] C(i,
uocat /' 26 ite] V, iste D silo] C (spatio requiritur) Q, iosaphat sylo P 28 consurgens] Q,
surgeus /' 29 non aud.] aud. D 30 loco] (J, in loco D 33 et om. A 34 iutellexeruntj
intellexeruut ueglexerunt A 35 quod] C'y, quid A, uobis D dilectus] AD, dilestus Q faciat A num
quid . . . 72, 2 deuoraudum] et inlra A saucto D 36 oliuamj CQ, obiuam D 37 uocabit traditur
ler. 14, £,.
I3~tr,.
72 GILDAE SAPIENTIS
/<i-.i2,9. yo. 'conibusta sunt fVutctu (mus\ et iteruni: 'vcnito, congrogamini , onines bestiae terrae,
'properate ad devoranduni. pastorcs multi demoliti sunt vincam meam, conculcavcrunt
'partuni inoiun, dederunt portionem mcam dosiderabilcm in dosortum solitudinis'. itemque
/»r. M,jo. 'loquitur : 'liaco dicit dominus populo liuic, qui dilcxit movore pedes suos et non quicvit
'et domino non placuit. nunc recordabitur iniquitatum oorum et visitabit peccata illo- s
rum'. 'proi)hctac dicunt cis: non videbitis gladium ct famcs non crit in vobis, sod
'pacem veram dabit dominus vobis in loco isto. ot dixit domiuus ad mc : falso pro-
'pbetae vaticinantur in nomine mco, non misi cos ct non praecopi ois, visionem men-
'dacem et divinationem ct fraudulcntiam ct seductioncm cordis sui prophetant vobis.
'idco hacc dicit dominus: in ghidio et famc consumcntur prophetae illi et populi, quibus lo
'prophetaverunt, proiecti erunt in viis Hierusalem prae fame et gladio, et non erit qui
S2 'sepeliat'. Et iterum: 'vac pastoribus , qui disperdunt et dilacerant grcgem pascuae
"^ 'mcae, dicit dominus. idco hacc dicit dominus deus Israel ad pastorcs qui pascunt
■popuhmi mcum : vos dispersistis grcgcm mcum ct ciccistis eos et non visitastis illos.
' 11—20 ''&<ic&-i ego visitabo super vos malitiam studiorum vestrorum, dicit dominus'. 'propheta is
'namque et saccrdos polhiti sunt ot in domu mea inveni malum eorum, dicit dominus:
'et idcirco via eorum erit quasi lubricum in teuebris , impellentur onim et corruont in
'ea, afferam cnim supor cos maha, annum visitationis eorum, dicit dominus. et in pro-
'phetis Samariae vidi fatuitatcm, ct prophctabant in Baal ct docipiobant popuhim
'meum Jsracl. ot in })rophctis lerusalom vidi simiiitudinom adulterium et itcr mcn- 20
'dacii: ot confortaverunt manus pessimorum, ut non converterentur unusquisque a malitia
'sua: facti sunt mihi omncs Sodoma et habitatorcs oius quasi Gomorrha. proptcrea
'haec dicit dominus ad prophctas: ecce ego cibabo cos absinthio et potabo eos felle.
'a prophetis enim lerusalem est egressa pollutio supcr omnem tei-ram. haec dicit do-
'minus excrcituum: nohtc audire vorba prophetarum, qui prophctant vobis et dccipiunt -'•
'vos: visioncm cnim cordis sui loquuntur, non de ore domini. dicunt enim his, qui me
'blasphcmant, locutus est dominus: pax erit vobis: et omni, qui ambulant in pravitate
'cordis sui, dixerunt: non veniet super eos malum. quis enim affuit in consilio domini
'et vidit et audivit sermonem eius? quis consideravit vcrbum ilhus et audivit? eccc,
'turbo dominicac indignationis cgrcditur et tompestas crumpens super caput impiorum 3o
'veniet: non revertetur furor domini, usqui; dum faciat ct usque dum compleat cogi-
^•5 'tationem cordis sui. in iiovissimis dicbus intclicgetis consilium cius'. Parum namquc
cogitatis vcl facitis, quod sanctus quoquc loel monens inertes sacordotos ac detlcns
/ot( y, j-/:j. detrimentum popuh pro iniquitatibus eorum edixit: 'expergiscimini, qui estis ebrii a
'vino vestro, et ploratc ot lamentamini omnos, qui bibitis vinum in ebrietatem, quia as
'ablata est ab ore vestro iucimditas ct gaudium. lugcto, sacordotes, qui dcsorvitis
'altario, quia iniscri facti sunt campi. lugeat terra, quia miserum factum est frumcntum
'ct siccatum ost vinum, diminutum est oleum, aruerunt agricolae. lugote, possessiones,
'pro tritico et hordco, quia pcriit vindcmia ex agro, vitis arefacta est, ficus diminutae
AC (fmU c. V. 22) DP (redit 3.3 saiictas, um. 38 lugete ... 73, 3 arescerent) Q
'2 properHteJ CQ, preparate /' uin. raeam] ACQ, uiueam D 3 desertu .4 4 haec dicit . . .
7 isto om. A mimere] CQ, noucie /' .5 6 illorum] CQ, eorum i> 6 famis 7' 7 uobis] in uobis D
7/8 pr. fal». A 8 et nou| unn l>, uec ,1 eis] euis D 8/9 mendacem om. ,4 9 fraudulencia D
11 proplietauoruntj predicaueruut /> 12 disperguut .4 13 israel om. A Ki doniu] !>, domo 4(J
iuueui] iuuentum cst .4 18/Ii> et iu proplietis ... 33 facitis om. A 21 conuerterentur] C('?)D,
c.onncrteretur Q 22 sua om. D gcirmorra l> 26 locuntur D liiis /) 27 ambulat vers. vuhj.
28 eos] co 1), nos vers. viUij. 33 quod s. rj. iud ] quid quoque sanctus iohel [iroplieta A mouens D
ac] et P 34 dixit i", deuuntiat atteudite --1 expergiscemini 4 3.') uestro o)h. ^l bibistis uinum i'
37 altari Af 37/38 frumeutuui ct s. (exsiccatum A) est om. D ,'!8 deminufnm ,4 aruerunt] AQ,
et nrueruut i>, aruere f 39 perit t)
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 73
'siint: gTan;it;i ct p:»lmii ct nuiliiin ot omniiX ligna agri iirclactii siiiit. (niDniani ron-
'fudeiunt g;iudiuin filii liomiiumr. quac omnia sijiritiiiitcr intcllcgcnilii crunt voljis, ne
tiim pestilenti famc vcrbi dei aniniae vestrae aresccrcnt. et iterum : 'Hete, sacerdotes, hti s, n.
'qui deservitis domino, dicentes: parce, domine, populo tuo et nc dcs hcreditatem
i 'tuam in opprobrium et ne domincntur corum gcntes, uti ne dicant gcntes; ubi cst deus
'corum'.'" sed liaec vos nequiiquam iiuditis, scd omnia, quibus propcnsius divini furoris
indignatio inardescat, admittitis. Quid etiam sanctus Oscc prophcta saccrdotibus vestri 81
moduli dixerit, signanter attenditc: 'iiudite haec, sacerdotes, et intendat domus Isracl o,. .5, ;.
'et domus regis, infigite auribus vcstris, quoniam ad vos est iudicium , quia laqucus
10 'facti estis specuhxtioni ot vclut retiacuhim extensum super Thabor': quod indicatores
venationis confinxeruut. Vobis etiam a domino alienatio huiuscemodi intendatur per 85
prophctam Amos diccntem: 'odio habui et repuli dies festos vestros et non iiccipiam ■^""'j ■'■
'odorcm in sollemnibus convcntioniljus vcstris, quia etsi obtulcritis hoh)ciHistoni;it;i ct
'hostias vestras, iioii ;iecipi;iin ca. et salutare declarationis vestrac iioii aspiciiim.
i'> 'tninsfer a me sonum cantionum tuarum, et psalmuin organum tuoruin iioii ^iudiain'.
famis etenim evaugelici cibi, cuhna ipsa vestrae animac visccra excomedens grassatiu-
in vobis, sicut supra dictus propheta praedixit. 'ecce', inquiens, 'dies veniunt, AicW, Anws s,ii.
'dominus et inmittam faniem in terram, non famem panis nequc sitim aquac, sed
'famcm in audiendo vcrbum dei ct movebuntur aquae a inari usquc ad marc et ab
20 •aquilonc usque ad orientem, percurreut quaerentes verbum domini, ct non invenient'.
Auribus quoque percipite sanctum Micheam ac si caelestem quandam tubam adversus 86
subdolos populi principes concisius personantem: 'audite nunc', inquiens, 'principes ^"^j'.; •'■
'domus lacob: nonne vobis est, ut cognoscatis iudicium odientibus bona et quaerenti-
•bus maligna, rapientibus pelles eorum ab eis et carnes coruin ab ossilius eorimi?
s.i 'qucm;Klmoduin comederunt carncs plcbis meae ct pelles corum ab eis excoriavcrunt.
'ossa corum confrcgerunt et laiiiaverunt quasi carnes in olla? succlamabunt ad dcum
'et non exaudiet eos et avertet faciem suam ab eis in illo tempore, propter quod
'mahtiose gesserunt in adinventionibus suis super ipsos. haec dicit dominus super
'prophetas, qui seducunt populum meum, qui mordent dcntibus suis et j^raediciint in
30 'eum pacem, et non est data in os eorum: excitavi in cum bellum. propterca nox
'erit vobis cx visionc et tencbrae vobis erunt ex divinatione ct occidct sol super pro-
'phetas et coutenebrescet super eos dies et confundentur videntes somnia et deride-
'buntur divini et obtrectabunt adversus omnes ipsi, quoniam non erit, qui exaudiat eos,
'si non ego implevero fortitudinem in spiritu domini et iudicio et potestate, ut annun-
35 'tiem domui lacob inipietates suas et Israel peccata sua. audite haec itaque, duces
ADP (om. ad 3 aresoerent et 14 et salutare ... 20 iuuenieut et 28 haec ... 74,11 praeparat) Q
1 grana A ligna] mala A quoniam] qm D 1/2 confundunt A 2 gaudium] gladium D
spiritaliter] .41», spiritualiter Q erunt] Q, sunt D, erant A 3 dei] domini .4 4 domino] deo D,
om. A populo] parce populo A ."j et ne dominentur] Q, et dominentur P, et dominetur D, ut dominentur A
i.ti n. d. gentes] ne dicatnr inter gentes .( 6 audietis D 7 admittetis D 0 infugite D laqueum A
II) retiaculum] .4^, reciaculum D, ratiunonlnni P super thabor] vers. vulr/., super retaberium DQ, om.AP
10,11 quod i. u. confin.\erunt] DQ, et uictimas declinastis in profundum A (ex vers. vul<j.), om. P 11 etiam]
et D huiusmodi A iutenditur AP 12 odio] ideo A non om. D 13 soll. conu.] sollempni-
tatibus.l holocaustaO 14 declinationis .4 aspiciam] ^'(?, .■iccipiam .!■, accipiam aspic.am /)
15 ca..tatin.„.m .4 organoru.n A audiam] AQ, accipiam D 16 famis . . . animae] ipsa enim d.ra
fames eu. eibi anime uest.-c .1 eteni.n) est ibi D 17 inquid D 19 in audiendo] audiend. .4 et moue-
huutur ... -20 i..uenie..t om.. A moue..tur 1> aq.iae 0».. D 22 concisuis P, consicius />, fidut.ns A
audite ... 3.'S peccata sua om. A 24 ah] ex D 28 adi>.ue..tionih«s] Q, adue..t.on.hus Z^P
29 sedecunt D 31 sol om. D 32,33 deridehu..t 2> 33 ipsi] Q, isti D 34 spiritu do.......] Q,
domi..i nomine spiritu D 35 israel] i.. isr. D itaque om. A duces] AQ, priucipes D
10
CHBONICA III.
74 GILDAE SAPIENTIS
'domus lacob, et rcsidiii doimis Isnicl, qui al)nminamini iudicium ct omnia rccta per-
'vcrtitis, qui acdificatis Sion in sauguinc ot Hicrusalem in iniquitatibus: duces cius
•cum muncribus iudicant ot sacerdotcs cius cum mercede respondebant et prophetae
'eius cum pecunia divinabant et in domino requiescebant dicentes: nonne dominus in
'nobis cst? non venient super nos mala. ideo propter vos Sion sicut agcr arabitur et 5
•llierusalem sicut spccula pomarii erit et mons domus sicut locus silvae'. et post ali-
.tfKA.7,i-j. quanta: 'heu me, quia factus sum sicut qui coliigit stipulam in messe et sicut racemus
'in vindemia, cum non sit botrus ad manducandum: primitiva, heu me, anima quia
'pcriit tcrrenis oporibus, semper peccatorum revcrentia exoritur reverens a terra, et
'qui corrigat iutcr homines, non est. omnes in sanguinem iudicio contendunt, et unus- 10
87 'quisque proximum suum tribulatione tribulavit, in malum manus suas praeparat'. Quid
Sophonias etiam propheta egregius de vestris olim comessoribus disceptaverit , atten-
ditc , dc Hicrusalcm namquc loquebatur, quae spiritaliter ccclesia vel anima intellegi-
Soph. 3.1. 2. tm: 'o\ inquiens, 'quae erat splendida et liberata civitas, confidens columba, non ob-
'audivit vocem nec pcrcepit disciplinam, in domino non confisa est et ad deum suum 15
sopii.3,3~5.^non accessit'. et id quare, ostendit; 'principes eius sicut leo rugientes, iudices sicut
•lupi Arabiae non relinquebant in mane , prophetae eius spiritum portantes viri con-
'tcmptoris, saccrdotcs cius profanabant sancta ct impie agebant in lege. dominus autem
88 'iustus in mcdio eius et nou faciet iniustum: mane mane dabit iudicium suura'. Sed et
^"J^^is beatum Zachariam prophetam monentem vos in verbo dei audite ; 'haec enim dicit 20
'omnipotens dominus: iudicium iustum iudicate et misericordiani et miserationem
'facite unusquisque ad fratrem suum, et viduam et orfanum et advenam et pauperem
'per potentiam nolite nocere et mahtiam unusquisque fratris sui non reminiscatur in
'corde suo: et contumaces fuerunt, ne observarent, et dederunt dorsum stultitiae et
'aures suas degravaverunt, ut non audirent, et cor suum statuerunt insuadibile, ne 25
'audirent legem meam et verba, quae misit dominus omnipotens in spiritu suo in
'manibus prophetaruni priorum et facta est ira magna a domino omnipotente'. et
^"' 2 '"' iterum : 'quoniam qui loquebantur, locuti sunt molestias et divini visa falsa et somnia
'falsa loquebantur et vana consolabantur, propter hoc aridi facti sunt sicut oves, et
'afflicti sunt quoniam non erat sanitas. super pastores exaeervata est iracundia mea sn
^'"^*j_'|' 'et super agnos visitabo'. et post pauca: 'vox lamentantium pastorum, quia misera
'facta est magnitudo eorum. vox rugientium leonum, quoniam miser factus est decursus
'lordanis. haec dicit dominus omnipotens: qui possidebant, interficiebant , et non pae-
'nituit eos. et, qui vendebant eas, dicebant: bencdictus dominus, et ditati sumus et
'pastores earum nihil parsi sunt in eis propter quod non parcam iam super inhabi- 35
AC (/. 31 iiide a v. 0 leueientia) DP (om. ad 11 praeparat el. 26 in spiritu ... 30 sanitas et 31 et
post . . . 75, 1 dominus) Q
2 in iniq.] iniq. D 3 iudicabant A 4 in nobis] uobis D 5 sion post arabitur A 6 spelunca A
et nions d. s. 1. siluae oin. A 7 meuse D, raessem A et om. A racemos A, ramus -0 8 cum
non sit botrus] non sicut botros .i primitiua ... 11 praeparat om. A 9 perit i9 11 tribulauit] CD,
tribulat Q suas praeparatj suaut {vel suant) praeparant {vel -runt) D, siia (supra scripta evanuerunt)
pparant ''' 1-2 el. sopb. .) 13 spiritaliter] AP, spiritualiter DQ 14 era O' et liberata] et
libera P, liberata A 14/15 audiuit A percepit] recepit A est conf. A 16 quare] q. dixerit A
ostendit] CffjPy, ostenditur />< eius] eius iu ea P sicut] ^CP^, quasi X) leones /", leones in
uia A 17 arabiae] uespertini A ueri A 17/18 contemptorisj CPQ, contem(p)tores AD 19 iniustum]
iniquitatem P, instum A 20 dei] domiui A 21 omn. dom.] CD, dom. omn. APQ miserationem]
rationem A 22 fratrem] ACPQ, proximum D 23 per potentiam om. P nocere] calumniari P
un. fr. sui] CPQ. fr. sui un. /', un. fr. A 24 dorsum] d. suum A 25 degrauauerunt] CQ, degraua-
runt P, degrauerunt D, .■ulgrauerunt A insuadibile] indissuadihile A 25/26 ne audirent] nec obaudierunt A
26 suo] CQ, sancto D, sancto ot .1 27 domino] d. deo A 29 consulabantur D, consulebantur A
hoc] ACQ, quod D 30 exaceruata] et exacerhata A 31 et post pauca ... 75, 1 dominus om. A
35 parsi] acripai, passi libri, parcebant vers. vulg.
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE.
75
'tantes terram, dicit doininus'. Quid praeterea sanctus Malacliias propiieta vobis 89
denuntiaverit, audite. 'vos', inquiens, 'sacerdotcs, qui spernitis iionicn nicuni ct dixistis :■!'";'"'''• '•
'in quo spernimus nomen tuum? offerendo ad altare mcum pancs poUutos : et dixistis;'"'
'in quo polluimus eos? in eo quod dixistis: mensa domini pro nihilo est, et quae
5 'superposita sunt, sprevistis: quoniam, si adducatis caecuni ad victimam, nonne malum?
'si ammoveatis claudum aut languidum, nonne malum ? oifer itaquo illud praeposito
'tuo, si suscipiet illud, si accipiet personam tuam, dicit dominus omnipotens. et nunc
'exorate faciem dei vestri et deprecamini eum : in manil)us vestris facta sunt haec , si
'accipiam ox vobis personas vestras'. et iterum: 'ct intuUstis de rapina claudum ctf^!".'''j '■
10 "languidum et intulistis munus. numquid suscipiam illud de manu vestra? dicit dominus.
'maledictus dolosus, qui habet in grege suo masculum et votum faciens immolat debile
'domino, quia rex magnus ego sum, dicit dominus exercituum, et ncmien meum horri-
•bile in gentibus. et nunc ad vos mandatum Iioc, o sacerdotes, si nohicritis audire et
'ponere super cor, ut detis gloriam nomini meo, ait dominus exercituum, mittam in vos
is 'egestatem et maledicam benedictionibus vestris, quoniam non posuistis supcr cor.
'eccc ego proiciam vobis brachium et dispergam super vultum vestrum stercus soUemni-
'tatum vestrarum'. sed interea ut avidius organa nequitiae praeparetis ad bona, quid
de sancto sacerdote dicat , si quantuhmicunque adhuc interni auditus in vobis rcmanct,
auscultate: 'pactum meum', inquieus, 'fuit cum eo', de Levi namque vel Moyse tiecun- 1'"'""'- -'
20 dum historiam loquebatur, 'vitae et pacis, dedi ei timorem, et timuit me, a facie
'nominis mei pavebat. lex veritatis fuit in ore eius et iniquitas non est inventa in labiis
'eius, in pace et in aequitate ambulavit mecum et multos avertit ab iniquitato. labia
'enim sacerdotis custodient scientiam et legem requirent ex ore eius, quia angehis
'domini exercituum est'. nimc item mutavit sensum et malos increpare non desinit,
25 'vos', inquiens, 'recessistis de via et descandalizastis plurimos in legc et irritum fecistis '^'''t''- 2,
'pactum cum Levi, dicit dominus exercituum. propter quod et ego dedi vos contempti-
'biles et humiles in omnibus populis, sicut non servastis vias meas et accepistis faciein
'in lege. numquid non pater unus omnium nostrum? numquid non deus unus creavit
'nos? quare ergo despicit unusquisque fratrem suum?' et iterum: 'ecce veniet doini- ■^«'^'''- •>,
30 'nus exercituum et quis poterit cogitare diem adventus eius? et quis stabit ad viden-
'dum eum? ipse enim egredietur quasi ignis ardens et quasi poa lavantijim, ct sedebit
'contians et emundaus argentum, et purgabit fiUos Levi, et coLabit eos quasi aurum et
'quasi argentum'. et post pauca: 'invaluerunt super me verba vestra, dicit dominua, ^^^"j*- •'•
'et dixistis: vanus est qui servit deo, et quod emolumentum, quia custodivimus prae-
35 'cepta eius et quia ambulavimus coram doraino exercituum tristes? ergo nunc beatos
'dicemus arrogantes, si quidem aedificati sunt facientes iniquitatem, temptaverunt deum
'et salvi facti sunt'. Quid vero Ezechiel propheta dixerit, attendite: 'vae, inquiens, 90
'super vae veniet et nuntius super nuntium erit et quaeretur visio a propheta et lex
AC {finit V. 6 si am) DP {om. 1 ad dominus et 13 et liunc ... 37 sunt) Q
1 terram] C (spatio requiriiurj PQ, om. D 2 denuntiauerit] C {mperest . . . auerit) PQ, douuucia-
ueruut 7), annuntiauerit vl et dixistis iu quo spernimus nomen] ^-ICPC^, o»n. 7> 3 tuum «7«. Z>' 4 eos
om. A 5 quoniam] quia A cetum D, coctum A nonue] nou nie /' 6 si ammoueatis . . . nialum] AC
{superest si am . . .) PQ, om. D affer A proposito .-1 7 suscipiens D, susccperit /' si] sic A
acceperit 7' 8 dei] domini 7' 9 ex\ a .1 persunam uestrani Z) 11 mak-dicus 7' 13 ad
uos 0711.^ o om. D 15 benediceutibus 7> 17 praeparetis] propere A boiia] b. uertere .1
19 ascultate A pactum] peccatum 7>' eo] illo A uel] et .( 20 uitao et pacis jwst 19 cum illo .1
tlmorem] amorem meum .4 21 pauebat] timebat 7> 22 in acq.] acq. J 23 custodiunt -47>
requirunt A ore] labiis 7> 24 unnc iteni mut.] mutauit itaquo A 2.0 uosj uos autcm .1 descau-
dilastis7> iu] de 7> 26 uos om. -•! 27 populus 7>' sicutj si /> 28 numquid . . . .37 facti sunt
om.A nostrum] uestrum D 29 nos] uos /> 31 poa lauantium| lierba rullonum 7> 33 quasi arg.]
arg. 7> 34 emolimentum V 37 quid ucro /ms .1 38 nae iieniet] ueniot 7' erit om. J> qiiaeritur IJ
10*
76 GILDAE SAPIENTIS
*^'"^"" 'P^ribit a sacerdote ot consilium de senioribus'. et iterum: 'haee dicit dominus: eo
'tjuod sermones vostri sunt mendaces et divinationes vestrae vanae, propter lioc ecce
'ego ad vos, dicit doniiiius. extendam manuin meam super prophetaa, qui vident men-
'dacia et eos (jui loquuntur vana: in disciplina populi mei non erunt et in scriptura
'domus Israel non scribentur et in terram Israel non intrabunt et scietis quia ego s
'dominus. pi'opterea popuhim meum seduxerunt dicentes: pax doraini, et non est pax
■^■'"J' i»; 'domini. liic struit parietem et ipsi ungunt eum et cadet'. et post aliquanta: 'vae
*his, qui concinnant cenMcalia subtus omnem cubitum manus et faciunt velamina
'super omne caput universae aetatis ad subvertendas animas. animaeque subversae
'sunt populi mei et animas possidebant et eontaminabant me ad populum meum lo
'propter manum plenam hordei et propter fragmentum panis ad occidendas animas,
quas non oportebat mori, et ad liberandas animas, quas non oportebat vivere,
^'sf-sa'. 'dum loquimini populo exaudienti vana eloquia'. et infra : 'fili hominis dic, tu es terra
'quae non compluitur neque pluvia facta est super te in die irae, in qua principes in medio
'eius sicut leones rugientes rapientes rapinas, animas devorantes in potentia et pretia n
'accipientes et viduae tuae multiplicatae sunt in medio tui et sacerdotes eius despexe-
•runt legem nieam et polluebant sancta mea. inter sanctum et pollutum non distingue-
'bant et intermedinm inmundi et mundi non dividebant et a sabbatis meis obvelabant
91 'oculos suos et poliuebant in medio eorum". Et iterum: 'et quaerebam ex eis virum
E:ecli. 22, (
30.
i;37;'recte conversantem et stantem ante faciem raeam omnino in tempora terrae, ne in
'fine delerem eam, et non inveni. et effudi in eam animuni meum in igne irae meae
'ad consumendum eos : vias eorum in caput eorura dedi, dicit dominus'. et post aU-
^'"''i-y. quanta : 'et factus est sermo domini ad rae dicens : fili hominis, loquere filiis populi mei
'et dices ad eos: torra in quam ego gladium superinducam, et acceperit populus terrae
'hominem unum ex ipsis et dederit eum sibi in speculatorem et viderit gladium venien- sr,
'tem super terram et tuba canuerit et significaverit populo et audierit qui audit vocem
'tubae et non observaverit, et venerit gladius et comprehenderit eum, sanguis eius super caput
'eius erit: quia, cum vocem tubae audisset, non observavit, sanguis eius in ipso erit: et hic,
'quia custodivit animam suam, liberavit. et speculator si viderit gladium venientem et
'non significaverit tuba et populus non observaverit, et veniens gladius acceperit ex -m
'eis animam et ipsa propter iniquitatem suam capta est et sanguinem de manu specu-
'latoris requiram. et tu, fili liominis, speculatorem te dedi domui Israel et audies ex
'ore meo verbum, cura dicam peccatori: morte morieris, et non loqueris, ut avertat se
'a via sua irapius, et ipse iniquus in iniquitate sua morietur, sanguinem autera eius de
'raanu tua requirara. tu vero si praedixeris irapio viam eius, ut avertat se ab ea, et 35
'non se averterit a via sua, hic sua irapietate morietur et tu animam tuam eripuisti'.
92 Sed sufficiaut haec pauea de pluribus proplietarura testimonia, quis retunditur superbia
vel ignavia sacerdotum contumacium, ne putent nos propria potius adinventione quam
legis sanctorumve auctoritate eis talia denuntiare. videamus igitur quid euangelica
AC (f. 32 inde a v. fere 37) DF {om. 9 animaeque . . . 3tj eripuisti) Q
1 saceidotibus A ot iterum . . . 19 et iterum] et in sequentibus A 2 diuinatianes P 4 locun-
tur l> 4,'.') et in scr. d. i. non] neque in scr. d. i. uon D, neque in scr. d. i. P 7 struunt P 8 liiis D
10 nie ad om. D 13 populo om. D filii D 17 pollueruut D 18 sabitis D 19 poUuerunt D
20 ne] nec D 21 fiuem A ea] eam A meum iu igne) meam igiii .-1 22 cousumnudum A uiam .1
28 fili] filii D 24 terra] in terra A sup. gl. A acciperit A, accepit D 24/2a liom. un. pop. terr. A
26 canuerit] AD, cecinerit Q 21 caput om. A 28 uoc. tub. cum .1 erit] est D 29 specu-
latos D 30 .acciperit D, tulit {ante animam) A 30;'31 ex eis animam] Q, ex ea anima D, an. ex eis A
31 sanguinem] s. eius.l 31/32 spiculatoris i» 32 spiculatorem i» 33 loquaris ^Z» 34 impius
de uia sua A iu om. D Sb uero] autem A 36 a sua uia A sua] in sua A eripuisti] ACQ,
eruisti D 37 plurimis A quis] P, queis Q, quibus AD, inc. C rescinditur A 38 cont. sac. A
adiiiu. pot. A 39 sauctorunuie] I', suuclorum uel I>Q, uel sauctorum A cis] sibi P aunuutiare A
euangelica pm. A
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 77
tuba mundo personans inordinatis sacordotibus eloquatur: non enini de ilii». ut iam
diximus, qui apostolicam sedem legitime obtinent quiquo bene norunt largiri spiritalia
conservis suis iu temporc cibaria, si qui tanien multi in praesentiarum sunt, scd de
pastoribus imperitis, qui derelinquunt oves et pascunt vana et non liabent verba pastoria
5 periti, nobis sermo est. evidens ergo indicium est non esse oum legitinuMii pastorem,
sed ne mediocrem quidem Christianum, qui liaec non tam nostra, qui valde exigui
sumus, quam veteris novique testamenti decreta recusarit vel infitiatus fuerit, sicut
bene quidam nostrorum ait : 'optabiliter cupimus, ut liostes ecclesiae sint nostri quoque
'absque ullo foedere hostes, et amici ac defensores nostri non solum foederati, sed
10 'etiani patres ac domini habeantur'. conveniant namque singuli vero oxamine con-
scientiam suam, et ita depreliendent, an secundum rectam rationem sacerdotali cathedrae
insideant. videamus, inquam, quid salvator mundi factorque dicat. 'vos cstis', inquit, .w,,»/,. j, n.
'sal terrae: quod si sal evanuerit, in quo salietur? ad nihilnm valct nltra, nisi ut
'proiciatur foras et conculcetur ab hominibus'. Hoc unum testinmnium ad confutandos 93
15 impudentes quosque abnnde sufficere posset. sed ut evidentioribus adhuc astipnlationi-
bus, quantis semetipsos intolerabilibus scelerum fascibus falsi lii sacerdotes opprimant,
verbis Christi coniprobetur, aliqua annectenda sunt. sequitur enim: 'vos estis lux '^<"'*- '. '*•
'mundi. non potest civitas abscondi supra niontem posita, nequo accendunt lucernam
'et pommt eam sul) modio, sed supra candelabrum, ut luceat omnibus, qui in domo
■M 'sunt'. quis ergo sacerdotum luiius temporis ita ignorantiae caecitate possessus, ut hix
clarissimae lucernae in aiiqua domu cunctis noctu residentibus scientiae simul et bono-
rum operum lampade luceat? quis ita uuiversis ecclesiae filiis tutum publicum con-
spicuumque refugium, ut est civibus firmissima forte ut editi montis civitas vertice con-
stituta, habetiu'? sed et quod sequitur: 'sic luceat lux vestra coram hominibus, ut vnm,. 5, w.
2;, 'videant opera vestra bona et magnificent patrem vestrum , qui in caelis est' : quis
eorum uno saltim die potest implere? quin potius deusissima quaedam eorum nebula
atraque peccaminum omni insulae ita incumbit nox, ut omnes paene a via recta
avertat ac per invios impeditosque scelerum calles errare faciat, quorum non modo
pater caelestis non laudatur per opera, sed etiam intolerabiliter blasphematur. velim
30 quidem haec scripturae sacrae testimonia huic epistolae inserta vel inserenda, sicut
AC (f. 33 Inde a v. 23 Ibite ut) VPQ *
1 iiiordinatisj inique ordinatis A 2 spiritalia] AP, spiritualia DQ .3 si qui tanien mnlti] CPQ,
set qui tamen multi I), sed de his tautum qui A sed de om. A 4 qui] AC(ijPQ, qiiia D et] nam P
uerba pastoris] uana pastores P, uasa pastoris A 5 nobis (uobis 2>') sermo est post iam dixiuuis A
ergo] CPQ, enim A, igitur D iuditium A eum] CPQ, cum D 6 ne om. Q 7 recusauerit A
sicut] quia sicut A 8 nostrorum] nostrum (imn) D, def. C sint om. AP quoque] quoque et A
9 aniici] inimici ecclesie -1 10 uero examine] ut examinentur -1 11 an] nA V cathedra J
12 insedeant J, insident /' mnndi factor saluatorque .1 dicat] d. saeerdotibus J iuquit om. .4i'
13 ultra om. P 14 pruiclaturj JCP^, mittatur /^ et] AC(i)D, ut PQ 1.0 impndentissimos i'
euid. adhuc astip.] euidentius adhuc P 15/16 adhuc st. q. s. intolerabilibus om. A 16 liii D cipprimant]
0. semetipsos A 17 comprobetur] ACPQ, comprobatur D 18 supra] CDP, super Q, s. A 20 ergo]
enim A ita om. A ign. caecitate (c. i.^1) possessus] ACDQ, igu. caecitatem depellit P ut] qui uelut A
lux] ACDQ, ceu lux P 21 aliqu . . . domu C, aliqua domo PQ, aliqnam domum AD 22 lampadc
luceat [CP, lucet DQ)] possit claritatem prebere A quis] uel quis .1 ita) ACPQ, itaquc D tntnm
(totnra D) ... 24 babetur] tamquam firmissima ciuitas tbrte iu montis nerticc constitnta tntnm publicum
conspicuumqne retugium exibere ut opus est ciuilnis uidetur A 23 ut est] CDQ, cst ut P lirnia i
Ibrte ut] CD, Ibrte in P, tbrte Q edita D 24 sed et om. A quod . . . 2.') caelis est po»l 26
implere A 25 uestr. op. D magniticent] g. A qui] qui et D^ caelisj o. A quis] quis autem A
26 saltem uno A. istud uno saltem P densissima q. e. ... 27 uux] uelud quedam densissima alraque nebula
omnium peccaminum incumbit huic insule c.iligo .1 27 ut] ita ut AD omnis paeue D, pene omnis A
28 auertat ante 27 a uia -1 innios impeditosque (-tesque D)] impeditos A quorum] per quorum nianus
A\ per quorum opera (om. Infra per opera) A'' 29 scelestis D nou om. A per opera om. P uelim]
CQ, ueliem ADP 30 sacrao) CPQ, facere D
7g GILDAE SAPIENTIS
94 nostra iiiediocritas posset, omnia utcumque historico vel morali scnsu interpretari. Sed,
ne in inmensum modum opusculum lioc his, qui non tam nostra quam dei dospiciunt
fastidiunt avertunt, protoletur, simpUciter et absque ullo verborum circuitio congesta
.«.■(tt. i, i». vel congerenda suut. et post pauca; 'qui enim solverit unum de mandatis istis mini-
Matth. 7, 1. 'mis et docuerit sic homines, minimus vocabitur in regno caelorum'. et iterum : 'nolite 5
^■'iudicare, ut non iudicemini; in quo enim iudicio iudicaveritis, iudicabitur de vobis'.
A/««A. 7,j. quis, rogo, vestrum rcspiciet id quod sequitur? 'quid auteni vides', inquit, 'festucam
' -in oculo fratris tui et trabem in oculo tuo non consideras ? aut quomodo dicis fratri
'tuo; sine eiciam festucam de oculo tuo et ecce, trabes in oculo tuo est'. vel quod
.wo(rt. 7,6. 'sequitur: 'noUte dare sanctum canibus neque miseritis margaritas vestras ante porcos, lo
'ne forte conculcent eas pedibus suis et conversi disrumpant vos', quod saepissime
vobis evenit. et popuhim monens, ne a dolosis doctoribus, ut estis vos, seduceretur,
.ub((A. 7, dixit : 'attendite vobis a falsis prophetis , qui veniunt ad vos in vestimentis ovium , in-
•trinsecus autem sunt lupi rapaces: a fructibus eoruni cognoscetis eos. numquid col-
'ligunt de spinis uvas aut de tribulis ficus? sic omnis arbor bona bonos fructus facit is
i/a«/,. 7, 22. 'et mala malos'. et infra; 'non omnis, qui dicit mihi; domine, domine, intrabit in reg-
'num caelorum, sed qui facit voluntatem patris mei, qui in caehs est, ipse intrabit in
95 'regnum caelorum'. Quid sane vobis fiet, qui, ut propheta dixit, labiis tantum et non
j/u/rt. w.K. corde deum adhaeretis? quahter autem impletis quod sequitur: 'ecce', inquiens, 'ego
'mitto vos sicut oves in medio luporum', qui versa vice ut lupi in gregem ovium proce- 20
A/u(rt. ;o, K. ditis ? vel quod ait; 'estote prudentes sicut serpentes et simphces sicut columbae?'
prudentes quidem estis, ut ahquem ore exitiabili mordeatis, non ut caput vestrum,
quod est Christus, obiectu quodammodo corporis defendatis, quem totis operum malo-
rum conatibus conculcatis. nec enim simplicitatem columbarum habetis, quin potius
corvino assimilati nigrori ac semel de arca, id est ecclesia evohtantes invontis carnahum 25
voluptatum fetoribus nusquam ad eam puro corde revolastis. sed videamus et cetera;
;i/ai(/i, /«,!'«. ''lohte', ait, 'timere eos, qui occidunt corpus, animam autem non possunt occidere, sed
'timete eum qui potest et animam et corpus perdere in gehennam'. quidnam horum
feceritis, recogitate. quem vero vestrum sequens testimonium non in profunda cordis
.«««/.. «,/4. arcana vuhieret, quod de pravis antistitibus salvator ad apostolos loquitur? 'sinitc illos, 30
'caeci sunt duces caecorum; caecus autem si caeco ducatum praestet, ambo in foveam
9g 'cadent'. egent sane popuh, quibus praeestis vel potius quos decepistis, audire. Atten-
dite verba domini ad apostolos et turbas loquentis, quae et vos, ut audio, in medium
AC (finit V. 24 simplicitatem) D(H)PQ
1 posset onini.a utcuinque] utc. poss. omn. A sensu om. C* interpretare A 2 in om. D
liis (liiis C'D) ... 3 pmteletur] propaguretur saltini ut auertant lii qui non tam nostra quani dei despiciunt
uerba A 3 protoUatur P uUo] CDQ, uUa AP circuitio] D, circuitione ACPQ 4 et post
pauca ... 12 euenit om. A 7 respicit P id quod] CPQ, illud D uid. inq.] CPQ , inq. uid. D
9 sine] CDQ, frater sine P eiciam] etiam D trabis D 11 disrumpant] CPQ, dirumpant /' 12 a
07/1. P et] uideamus itaque quomodo dominus A 13 dixit] CPQ, alloquitur dicens A, om. D uobis]
nos PQ, om. A uestinienti.'i] ACDP, uestitu Q 15 ficus sic] sicus set D IG mihi dic. P 17 sed
qui ... 18 caelornni om. 1) 18 quid] quod D uobis] de uobis A qui] quod D 19 deum
adhaeretisl C, deo adhaeretis /', dcnm creditis D, deo ci'editis Q, domino adberetis A qu.aliter] quomodo A
impletis] CPQ, implebitis A, om. D 20 ut om. A lup D 21 uelj ad lioc auteni A estoto] e.
ergo A 22 ore exitiabili (extiuabili /))] e. o. A nou] num /' ut] ut ne A 23 quod est christus]
conteratur ^ modo] ylCPy, om.D quod totius .4 24 conculcjms /> 25 cornine assiniiliti nigri-
dini -1 ecclesia] de e. A auolitantes D, euolantes PQ, uolantes A inuentes/) 2(5 numqnani A
reuolatis P et oni. A 28 et (om. AP) an. et corp.] et corp. et an. D 29 recogitate] cogitate A
queni] cuius AP seq. test. post uulneret P m prolunda c. arcana] CD, profunda (di 1') c. arcana AP,
in profundo cordis arcano (iia H) Q 30 antistibus /> 31 sunt duces] d. s. D' 32 caduut D
egeaut -1 quibus| qui /J' decipitis P audire] andiant -•! 'iS uos] ADP, nos Q medio .4
DE EXCIDIO ET OONQVESTV BRITANNTAE. 79
crebro proferro iion pudot. Supor cathedram Moysi scdorunt scribae et Pharisaci. "«'«. 2J, j.
'oninia crgo quaeiuin^iuo dixorint vobis, .'icrvatc ct facitc : secundum vero opcra eorum
'nolitc facerc. dicunt onim et ipsi non faciunf. periculosa certe ac supcrvacua sacer-
dotibus doctrina est, quae pravis operibus obfuscatur. 'vae vobis, hypocritae, qui MaM. 33. 13.
i 'clauditis regnum cacloruni ante liomines, vos autem non intratis nec introientes sinitis
'intrarc". non solum enim prac tantis malorum criminibus, quac geritis in futuro , sed
etiani pro liis, qui vcstro cotidie exeniplo pereunt, poenali poena plectemini: quorum
sanguis in dic iudicii dc vcstris nianibus requiretur. sed quid mah , quod servi para-
bola praetcnderit, inspicite, diccntis in corde suo: moram lacit dominus mcus \cn\ve. Matii,. 11.411.
10 qui pro hoc forsitan inceperat percutere conservos suos manducans et bibens cum ebriis.
'veniet ergo', inquit, 'dominus servi illius in die, qua non sperat, et hora, qua ignorat, Matth.n.M.
'et dividet eum\ a sanctis scilicct sacerdotibus, 'partemque cius ponct cum iiypocritis',
cum eis certe, qui sub sacerdotali togmine nuiltum obumbrant ncquitiac, 'illic", in-
quiens, 'erit Hetus ct stridor dentium', quibus in hac vita non crebro cvenit ol) coti-
!.■. dianas ecclesiae matris ruinas filiorum vel desideria regui caeloruin. Scd vidcamus, 07
quid Christi verus discipulus magister gentium Paulus, qui omni ecclesiastico doctori
imitandus est, sicut ipse hortatur : 'imitatores mei estote', inquiens, 'sicut et ego Christi', i. cor. u, 1.
in tali negotio pracloquatur in prima epistola dicens: 'quia cum cognoveiunt deum, ",';"'■ '•2'-
'non sicut deum magniticavcrunt aut gratias egerunt, sed evanuerunt in cogitationibus
20 'suis et obcaecatum est insipiens cor eorum dicentes se esse sapientes, stulti facti sunt'.
licet hoc gcntibus dici videatur, intuemini tamen, quia competenter istius aevi sacer-
dotibus cum populis coaptabitur. et post pauca. 'qui commutaverunt', inquit, 'veri- ^^"'- '• **•
'tatem dei in mendacium et coluerunt et servierunt creaturae potius quam creatori,
'qui est benedictus in saecula, propterea tradidit illos deus in passiones ignominiae'.
25 et iterum: 'et sicut non probaverunt deum habere in notitiam, tradidit illos deus in^"^^''
'reprobum sensum, ut faciant quac non conveniunt, replctos omni iiiiquitate malitia im-
'pudicitia fornicatione avaritia nequitia, plenos invidia homicidio', sciUcet animarum
populi, 'contentione dolo malignitate, susurrones, detractores, deo odibiles, contumeUosos,
'superbos, elatos, inventores malorum, parentibus inoboedientes, insensatos, incompo-
30 'sitos, sine misericordia , sine affectione, qui cum iustitiam dci cognovissent, non in-
'tellexerunt , quoniam qui talia agunt, digni simt morte'. Quisnam supra,dictorum his 98
omnibus in veritate caruit? si enim esset, forte caperetur subiecto sensu, in quo ait:
'non solum qui faciunt ea, sed etiam qui consentiunt facientibus', nuUo scilicet hocKom. ;,m.
malo eorum exstante immuni. et infra: 'tu autem secundum duritiam tuam et cor «,„. 2, j. «.
AC (f. 34 inde a v. 22 commutaiierunt) DFQ
3 ipsi om. A 4 uae] ait iiaraque dominus ue A 5 omnes P autem] enim A introientes] D,
introeuntes APQ siuitis T> tj prae] pro 1' futuium P, futuro seculo A 7 hiis que D poenali]
ferali AP plectimini D 8 quid] que A quod] quoque A 8/9 parabolaj fabella A 9 protenderit D
fecit^ 10 pro] ob P coeperat P conseruos] seruos ^ U uenit ^ serui ill. dom. ^
qua] in qua P 13 sub om. A neq. obumbr. A 14 non] At), om. DP euenit] e. mestitia .4
15 matr. eccl. fil. ruin. A 16 christi] chr. quoque A omnibus ecclesiasticis doctoribus A doctori
om. D 17 im. est] exstitit imitandus A sicut ipse Ii. i. m. e. inquiens habet sohts A sicut et ego
Christi] .-l^, sicut et ego sum discipulus christi P, om. D 18 cuin] non D cognouissent AP 1!) magnifi-
cauere P 20 obsecatum D insipiens om. D 21 licetj et licet .1 intuemini] tjunen i. A quia]
quam.-l 22 cum] et ^ populis] apostolis /.» cooptatur ^ commutauerunt] .ICPQ, communicauerunt />
23 mendacium] CPQ, mendacio AD 25 habere post uotitiam A notitiamj ACD, notitia PQ 26 repro-
brum D 26/27 impudicia D 27 fornicatione] f. immunditia A 27/28 homicidio scil. an. pop.]
homicidia anim. scil. populi perditioue ^ , homicidio (rel. om.) P 28 conteusione D 29 inoboed.] non
obedientes A 30 sine atf, sine mis. A 31 quoniam] quomodo P dictorum] d. sacerdotuni A
31/32 omn. his A 32 si , , . aitj si forte enim esseut in subiecta sententia capcretur qua ait .1 33 nullo . . .
34 exstante immuni (exstantes immunes CD)] ut nuUus sciUcet eorum sit huiug maU expers P 33/34 hoc
malo post immuni A
80 GILDAE SAPIENTIS
'impaenitens thcsaun/.as tihi irani iii tlic irac ct revclationis iusti iurlicii dci, qui rcddct
"/'^'if' 'unicuiquc secundum opera sua\ et iterum: 'non est enim acceptio personarum apud
'deum. quicumque enim sinc lege peccaverunt, sine lege et peribunt: quicumque in
'lege peccaverunt, per legem iudicabuntur. non enim auditores legis iusti sunt apud
'deum, sed factores legis iustificabuntur'. quid ergo severitatis ingruit his, qui non s
sohim implcnda non faciunt et prohibita non dechnant, sed etiam ipsam verborum dei
99 lectionem vcl tenuitcr auribus ingestam pro saevissimo angue refugiunt? 8ed transe-
«om. «,;. 2. amus ad sequentia. 'quid ergo\ inquit, 'dicemus? permanebimus in peccato, ut gratia
'abundet ? absit. qui onim mortui sumus peccato , quomodo iterum vivemus in illo ?'
Bon>.8,35.et post ahquauta; 'quis nos", ait, 'separabit a caritate Christi? tribulatio? an angustia? lo
'an persecutio? an fames? an nuditas? an periculum? an gladius?' quem vestnim,
quaeso, tahs intimo corde occupabit affectus, qui non modo pro pietate non laboratis,
sed etiam ut inique agatis et Christum offendatis, multa patimini? vel quod sequitur:
iioHi. M, 'nox praecessit, dies autem appropinquavit. abiciamus ergo opcra tenebrarum ct iu-
'duamus arma hicis sic ut in die honestc ambulemus, non in comessationibus et ebrie- is
'tatibus, non in cubihbus et impudicitiis, non in contentione et aemulatione, sed induite
100 'dominum lesum Christum et carnis curam ne feceritis in concupiscentiis'. Et iterum
'foLjr'^^ Corinthios in prima cpistola. 'ut sapiens', inquit, 'architectus fundamentum posui,
'aUev supcracdificat. unusquisque autem vidcat", quomodo superacdificet. fundamcntum
'cnim ahud ncmo potest ponere praeter id quod est lesus Christus. si quis autem 20
'superaedificct super hoc aurum et argentum, hipides pretiosos, hgna, faenum, stipulam,
'unumquodque opus manifestum erit: dies enim domini declarabit illud, quia in igne
'revelabitur et uniuscuiusque opus quale sit, ignis probabit. si cuius opus manserit,
'qui superaedificaverit, mercedem accipiet. si cuius opus arserit, detrimentum patietur.
'nescitis, quia tcmphmi dci cstis et spiritus dci habitat in vobis? si quis autem tcmphim 25
'• ^^'■j|'dei viohiverit, disperdet ilhim deus'. et iterum ; 'si quis videtur apud vos sapicns esse
'in hoc saeculo, stultus fiat, ut sit sapiens. sapientia euim huius mundi stultitia cst
2. cor. 5,6.7. 'apud deum'. et post ahquanta: 'non bona gloriatio vestra. nescitis, quia modicum
'fermentum totam massam corrumpit? expurgate igitur vetus ferraentum, ut sitis
'nova conspersio'. quomodo expurgabitur vetus fermentum, id est peccatum, quod a 30
'• ''^^•^^' diebus in dies cunctis conatibus cumulatur? ct iterum: 'scripsi vobis in epistohi, ne
'commisceamini fornicariis, non utique fornicariis huius mundi aut avaris aut rapacibus
'aut idohs servientibus : ahoquin debueratis de hoc mundo exire. nunc autem scripsi
'vobis non commisceri, si quis nominatur frater et est fornicator aut avarus aut idohs
'serviens aut maledicus aut ebriosus aut rapax, cum huiusmodi nec cibum quidem 35
AC ifinit V. 17 concupiseentiis) DP {finit 23 manserit o. p. i. iudicabuntui') Q
1 inipaenitensj penitens A .3 pecoauerunt] CQ, peccauerint P, peccauerit L) sine lege et peri-
tiiuit q. in 1. peccauerunt om. A et ovi. D peribit D 4 peccauerunt] Q, peccauerint P, peccauerit D
per legem iudicabuntur] ACPQ, sine lege iudicabitur D 4/5 apud deum om. D 5 factores] ACPQ,
fortiores /) ingruit] ACDQ, ingessit P 6 prohibita] pphita i) etiam] etiam qui P 7 ingestam]
ACDQ, instillatani P angue] agni D 8 quid ergo ... 10 aliquanta om. A ergo] CPQ, igitur D
!l quomodo] <'I'Q, quomodo deo D 10 nosj CPQ, uos D an ang.J in aiig. P 11 persecutio
an 0)" /' 12 quaeso| .■IrTf,', quero /) aff. int. corde occupauit .■( modoj solummodo .-1 13 iiel)
sed A quodj quid AP 16 impudiciis D 16/17 iuduite dominum] induiminum A 18 corintheos D
in om. P 19 alter superaedificat (-cetD)] aliud super illud aedificat P 20 idj DQ, id quod positum
est AP iesus] dominus iesus D 21 superaedificat AP superj Q, supra D, supra fundamentura AP
et arg.J arg. A lapides] et 1. I) 22 unumquodque] cuiusque P eninij etenira A illud om. A
quia) .1'^, quoniam />, qui /' 23 post manserit {post probabit A) ini. omnia (enim ins. A) per ignem
iudicabuntnr tibri 24 qui sup.J quod superaediticauit A 25 nescit D 25/26 templum deij dei
t. A, t. domini f> "28 non l)ona] uero D 30 quomodoj q. a uobis A 30/31 a (om. D) diebus
in die») a die in diem A 32 commioemiiii D 33 exisse A 34 uonj vers. vulg., ne libri tom-
mieceri A 35 quid. cib. D
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. 8t
'sumere'. sed latro iu;(|iia(jiiMm ]iro lurtd vcl Iali-(icini(i i'iirciii aliiini (lainiiat. (|uctii
potius optat tuetur ainat iitpotc sui scoleris oousortein. Itcni in cpistola ad (joriiitliios HM
secuuda : 'ideo", iuquit, ■liabeiites liauc administrationeni, iuxta (piod iniscricordiain con- :'.t"r.j,/.2.
'secuti sumus, non deficiamus: sed abieiamus oeculta dedecoris uon ambulantes in
.■^ 'astutia neque adultcrantes verbum dei\ per inaluin exemphini scilicet et per adula-
tionein. in subsequentibus autem ita de malis doctoribus dicit: 'nam eiusmodi ])seudo- -':'■■"■; "•
'apostoii sunt operarii subdoli transfigurantes se in apostolos Christi. et non iniruni:
'ipse enim Satanas traiisfigurat se in angelum lucis. non est inagnum igitur, si miiiistri
'cius transfigurentur ut angoH iustitiae, quorum finis erit secundum opera eorum".
10 Attendite quoque, quid ad Epliesios dicat. an nescitis vos pro hoe in aliquo reos 102
teneri? 'hoc', inquiens, 'dico et testificor in domino, ut iam non ambuletis sicut gentes 'v)'"»- <.
'ambuhxnt in vanitate sensus sui, tencbris obscuratum habcntes intellectum, alicnati a
'via dei pcr ignorantiam, quac cst in illis propter caecitatem cordis eoruiii, qiii despc-
'rantes semet ipsos tradiderunt impudicitiac in operationeni oniiiis inimunditiac et ava-
15 'ritiae". et quis vestrum sponte cxplcverit id quod sequitur: 'proptcrca nolite fieri ^;''"'»- ^. '"•
'imprudentes , sed intellegentes , quae sit vohintas dei , et nolite inebriari vino , in quo
'est hixuria. sed rcplemini spiritu sancto'. Sed et quod ad Thessalonicenses dicit: 'neque 103
'cnim fuimus apud vos aliquando in sermone aduhxtionis, sicut scitis, neque in occasione '_"""' *'
'avaritiae, nec quacreiites ab iioininibus gloriari noquc a vobis ncque al) aliis. cum
20 'possumus honori esse ut ceteri apostoH Christi. sed facti sumus sicut jiarviili iii medio
'vestruni vel tamquam si nutrix foveat parvulos suos, ita desiderantes vos cupide vole-
'bamus vobis tradere non sokim euangehum, sed etiam animas nostras'. si hunc vos
apostoU retinetis in omnibus aftectum, eius quoque cathedrae legitime insidere noscatis.
vel etiam quod sequitur : 'scitis', inquit, 'quae praccepta dederim vobis. haec est volun- '^J'^"'- *■
2.S 'tas dei, sanctifieatio vestra, ut abstineatis vos a fornicatioiie et sciat unusquisque
'vestrum vas suuni possidere in lionorc et sanctificatione, non in passione desiderii.
'sicut et gentes qiuxe ignorant deum. et ne quis supergrediatur neque circumvcniat
'in negotio fratrem suum, quoniam vindex est dominus de his omnibus. non enim
'vocavit nos deus in inmunditiam, sed in sanctifieationem. itaque qui liaec spernit, non
30 'hominem spernit, sed deum'. quis etiam vestruni circumspecte cauteque custodivit id
quod sequitur: 'mortifieatc ergo mcmbra vestra, quae sunt supcr tcrrain, fornicationein ,,ioj, j,j.«.
'immunditiam Ubidinem et concupiscentiam malam; propter quac venit ira dci in fiHos
'diffidentiae'. videtis enim pro quibus peccatis ira dei potissimum consurgat. Audite 101
itaque, quid de vobis prophetico spiritu sanctus idem apostolus vestrisque consimilibus
3,s praedixerit, ad Timotheuin apcrte scribens : 'hoc enim scitote, quod in novissimis diebus ■^^■^<^"- ■»•
'iustabunt tempora pcriculosa. erunt ciiim homines seiuet ipsos amantes, cupidi, elati,
'superbi, Wasphemi, pareutibus inoboedientes, ingrati, scelesti, sinc atfectione. incon-
'tinentes. iiimites, sine bcniguitate, proditores, protervi, tuinidi , voluptatiun amatores
.1 {fimt 22 in uostras q. k. n. f. e.) C (incipil f. 35 evanidum fere v. 9 eius, finil c. v. 36) D(JIjP
{om. ad 2 item, et 27 et ne quis ... 33 consurgat) Q
1 quem] quin A 2 sceleris] fetleris A coriuthios] P, coriutlieos X»V 3 haljcntes] lieutes D
5 et ovi. AD 6 eiusmodij huiusmodi P seuclo.ipostoli .1 7 sunt operariij sic operarii sir D
8 magnum igitur] magnuni DP, ergo m. A 'J transfigurarentur P iustitiaej misticie D 10 quoque]
queso^ an ... 11 teueriom.^ 15 expleuit J id] AVPQ, MuA ]> IG impudentes /)• et
om. D 17 thessalonieenses] A, thessalonises D, compendio PQ dicit] ait A 18 enin. om. D sc.tis]
ffP, sitis DQ 18/19 in occ. au. uec] AC (spatio requiritur) PQ, om. D 19 gloriam P neque ab]
nec ab .1 2(1 possumus] /'/'. imssimus AQ honori] in honore P, oneri vers. vulg. 22 euai.g.]
euaugelium dei A po,t nostras ndd. quouimn karissimi nobis facli estis (ex vers. vulg.) A hicfiniens sij sed D
23 insedereZ» 24'25 uol. deij CPQ, om. D 2(5 suum uas P 29 in sanct.] CPQ, sanct. D 33 qui-
bus] D, queis Q, inc. C 34 itaque] item P uestrique P 35 scito P 37 blasfemi. D 38 t.m.di
uoluntatum D
11
CHRONICA III.
82 GILDAE SAPIENTIS
'iiiiiyis (juMin rloi. iKiiiciitcs ([uidciii spccicm pictiitis, virtiitcm iiutciii ciiis abnegantes.
/>». 25, i. 'et hos devita', sicut ct propheta dieit: 'odivi congrcgatioiiem malignonun ct cum
'impiis non sedebo'. et post ah(]uanta, quod nostro tempore videmus pullulare , ait:
3. Tim. 3, 'semper discentes , et nuinquam ad scientiam veritatis pervenientes : quemadmodum
'enim lamnes et Mambres restitcruiit Moysi, ita et isti resistunt veritati: homines cor- s
'rupti niente , reprobi circa fidcm . sed ultra non proficient. insipientia enim eorum
105 'manifesta erit omnibus, sicut et illorum fuit'. Etcnim evidenter ostendit, qualiter se
r.y. 2. 7. «. exhibeant suo officio sacerdotes, ita ad Titum scribens: 'te ipsum praebe exemplum
'bonorum operum , in doctrina, in integritate , in gravitate, vcrbum sanum habens,
'irreprehensibile , ut is qui ox adverso est vereatur, uullum malum habens dicere lo
^■^'^?''de nobis'. et iterum ad Timotheum: 'labora', inquit, 'sicut bonus miles Christi
'lesu. nemo militixns deo implicat sc negotiis saecularibus , ut placeat ei cui se
'probavit. nani ct qui cuntendit in agone , non coronatur, nisi legitime certaverit'.
haec quidcin bonoium adhortatio. quod vero item comprehendit , malorum liominum,
1. Tim. e, ut vos quibusquc iutcllcgentibus apparctis , denuntiatio est : 'si quis', inquiens, 'aliter is
'docet et non adquiescit sermonibus sanis domini nostri lesu Christi et ei, quae secun-
'dum pietatem est, doctrinae, superbus est, nihil sciens, sed languescens erga quaestiones
'ct pugnas verborum, ex quibus oriuntur invidiae, contentiones, blaspliemiae, suspiciones
'malae, confiictationes hominum mente corruptorum, qui veritate privati sunt, existi-
106 'mantium quaestum esse pietatem'. Sed quid sparsim positis iunplius utentes testi- 2d
moniis sensuum ac diversorum undis in despecta ingenii nostri cymbula fiuctuabimur '.'
recurrere tandem aliquando usque ad lectiones illas , quae ad hoc non solum ut reci-
tentur, scd etiam adstipulentur benedictioni, qua initiantur sacerdotum vel ministrorum
manus, eosque perpetuo doceant, uti ne a mandatis, quae fidelitcr continentur in eis,
sacerdotali dignitatc dcgcnerantes recediint, cx omni pacne siinctarum scripturarum 25
textu merito excerptae sunt, necessarium duximus; ut apertius cunctis pateat aeterna
supplicia mansura eos et non esse sacerdotes vel dei ministros, qui earum doctrinas
atque mandata opere secundum vires suas non adimplevcrint. audiamus ergo quid
'■ '"'^lj' princeps apostolorum Petrus de tali negotio signaverit: 'benedictus', inquiens. deus
'et pater domini nostri lesu Christi, qui per magnam misericordiam suam regene- 30
'ravit nos in spera vitae aeternae per resurrectionem a mortuis domini nostri lesu
'Christi in hereditatem incorruptibilcm inmarcescibilem incontaminatam conservatam in
'caelis in vos, qui in virtute dei custodimini'. quare enim insipienter a vobis violatur
talis hereditas, quae non sicut terrena decidua, sed inmarcescibihs atque aeterna est?
i. Prir. 1. 13. et post aliquanta : 'propter quod succincti estote lumbos mentis vestrae, sobrii, perfccte 35
'sperantes in eam, quae offertur vobis, gratiam in revclatioue lesu Christi'. rimamini
namque pectoris vestri profunda, an sobrii sitis et perfecte sacerdotalem gratiam exa-
^ Jj^'/,;.'™ii^°*lfi™ in domini revelatione conservetis. ct iterum dicit: 'quasi filii benedictionis
C {incipii f. 36 v. 26 cimctis) DP (om. 3 et post ... 7 fuit et 14 quod uero . . . 20 pietatem) Q
2 deuicta D sicut] idem P 3 ait] ait enim D .5 et] ut D uer. res. D 7 eteuimj
ceterum idera apostolus P 9 in iiit.] et iut. X> 10 his P, hiis Z) aduerso] auerso P 11 uobis D
ies. chr. P 12 se] haec D 16 quae] qui /> 17 est om. D sciens] scios i> 19 con-
flictitioiies] c. malo O 21 ac om. P uiulis] modis /) iugenii] et genii D cymbula] cibula Z>
Huctuainus P 22 recurrcre (recurre D) . . . 26 du.\imus] igitur necessariiun duximus recurrere-. . . quae
ad hoc e.\ oinui . . . excerptac sunt, ut nou solum recitentur . . . fideliter in eis lectionibus coutinentur
saeerilotali . . . recediint V 22 23 recitauiur D 26 aeterna] et aet. P 27 mansura eos] eos esse
niausuraP qui] quia 7^ 28 adimpleuerint| CQ, adimpleuerunt Z», impleuerint P 29 petrus] CD, beatus
petrusP(2 3()etom. P christij CPQ, om. Z> 30/31 regenerauit] C^Pft regnauerit C"Z) 31 uos P
3;i uosj uobis P enim] eiiim tam P 34 decidua s. i. a. aeterna] CPQ, om. D 35 lumbis P
36 iesu| CPQ, doinini nostri icsu D
DE KXCIDin ET CONQVESTV BIUTANNIAE. g3
'non configuvantes vos illis prioribus ignorantiae vestrao desidcriis. sed secundiun (11111
'qui vos vocavit sanctos, et vos sancti in omni convprsationc ostoto. iiropter ([uod
'scriptum est: sancti estote, quia ego sum sanctus'. (]uis rogo vestrum ita sanctitatem
toto animi ardore sectatus est, ut lioc, quantum in se est, avide festinaret implere?
.'• sed videamus, quid in eiusdem secuuda lectionc' contincatur: 'carissimi', inquit 'aniraas ?;.'''■'''■ ^•--
'vestras castificate ad oboedieudum fidei per spiritum in caritate, in fratcrnitate. ex "
'corde vero invicem diligentes perseveranter , quasi renati non ex semine corruptibili,
'sed incorruptibili verbo dci vivi et permancntis in aetenmm". TTaec quidem al) apostolo 107
mandata et in dio vestrae ordinationis lecta, ut ea indirupte custodiretis , sed nequa-
1" quani a vobis in iudicio impleta, sed nec multum cogitata vel intellecta sunt. et infra:
'deponentes igitur omncm malitiam ct (ininem dolum et simulationem et invidiam et',-_^j"''-
'detractiones sic ut modo geniti infautes rationabiles et sine dolo lac concupiscite, ut
'eo crescatis in salutem, quoniam dulcis est dominus'. recogitate, an iiaec (juoque
surdis auribus a vobis audita crebrius conculccntur. et iterum: 'vos autcm genus /. p..,r.2,!,.
ir, 'electum ; regale sacerdotium, gens sancta, popuUis in adoptionem, ut virtutes annuntietis
'eius, qui de tenebris vos vocavit in ilhid tam admirabile lumen suum". non solum
enim per vos virtutes dei non annuntiantur , sed etiam pravissimis vestris apud in-
credulos quosque despiciuntur exemplis. audistis forte in eodem die, quod in lectione
actus apostolorum lectum est, Petro in medio discipulorum surgente qui dixit: '\m aci.i.i'.. ir..
20 'fratres, oportet scripturam impTeri, (juam praedixit spiritus sanctus per os David de
'luda'. et paulo post: 'hic itaque adquisivit agrum de mercede iniquitatis". hoc securo .4c^ ;. m.
vel potius hebeti corde, quasi non de vobis lectum fuisset, audistis. quis, quaeso,
vestrum non quaerit agrum de mercede iniquitatis? ludas namque loculos compilabat,
vos ecclesiae donaria fiHorumquo animas eius vastatis. ille adiit ludaeos, ut deum
2.^ venderet, vos tyrannos et patrem vestrum diabbhim, ut Christum despiciatis. ille triginta
argenteis venalem habuit omnium salvatorem, vos vel uno obolo. Quid plura? fertur I0&
vobis in medium Mattliiae in confusionem vestram exemplum, sanctorum quoque aposto-
lorum, electione vel iudicio Christi non propria vohintate sortiti, ad quod caeci effecti
non videtis. quam longe a meritis eiiis distetis, dum in amorem et effectum Tudae
30 traditoris sponte corruistis. apparet ergo eum, qui vos sacerdotes sciens ex corde dicit
non esse eximium Ciiristianum. sane quod sentio, proferani. posset fiuidem lenior
fieri increpatio, sed quid prodest vuhius manu tantum palpare unguentove ungere, quod
tumore iam vel fetore sibi horrescens cauterio et pubhco ignis medicamine eget? si
tamen ulh) modo sanari possit aegro nequaquam medelam quaerente et ab hoc medico
35 longius recedente. 0 inimici dei et non sacerdotes, veterani malorum et non ponti-
fices, traditores et non sanctorum apostolorum successores et non Christi ministri,
auscuUastis quidem secundae lectionis apostoli Pauh vorborum sonum, sed in nullo
modo nionita virtutemque servastis et simuhicrorum modo. (juae non vident neque
C [finit circiter v. 16) DPQ
3 quia] CfyPQ, ciuoniam V ego sum sauct.] CQ, sanct. ego sum D, et ego sanctus sum P rogo]
interrogo P 4 toto] CPQ, om. D hoc] CPQ, om. D secutus D 5 quid] CPQ, qui D 6 castificate]
sanctificate P in frat.] CPQ, et liat. D 7 inu. dil.] CPQ, inii. dil. iiiuicein D 8 uerbo] per uerbum P
9 •ucstr. ord.] C'P(2, ord. uestr. /) indisrupte f mistodieriti.s /) 10 in om. P nec] ue P cogitata] CVf?,
cogitate /> 11 simulationem] CPQ, omnem s. 7> 12 rationabilcs] CPQ, rationabile /) V^ eo]
in 00 P an] an et P l."3 in adoptionem] acquisitionis P nirtutis D 16 lumen] nomeu D
17 anuuntiantur] DP, a. uel meliorantur Q 19 actuum P est ovi. D 21 securo Iieb. corde uel
potius (qu.asi om.) D 22 electum fuisset P, fuiss. lect. D 2.3 namque] quoque P 24 deum]
dominum D 26 argcnteos D 28 ad quod his D 29 quain] quia P distatis P morem P
aftectum /' 30 corruitis P 31 senseo D 32 prodest] PQ, ualet D quid D 33 et] uel D
34 abj ob /' 3:') ueteiaiii] Q, uerteranl D, o licitatores P 36 Buccessores] s. impugnatores P ministris D
37 aseultastis D in om. P 38 sim. modo] sini. more P
11*
84 GILDAE SAPIENTtS
audiunt, eodem die altari astitisHs. tunc et cotidie vobis intonantis: fratres. inquit,
/. r/m. j,i. 'fidelis sermo est' et oinni acceptione dignus. ille dixit fidelem et dignum, vos ut
1. TVm. j, 7. infidelem et indignum sprevistis. 'si quis episcopatum cupit. bonum opus desiderat'.
vos episcopatum magnopere avaritiae gratia , non spiritalis profectus obtentu cupitis et
i. r;m. 3,1'. bonum opus illi condignum nequaquam habetis. 'oportet ergo huiusmodi irreprehensi- s
'bilcm esse'. in hoc namque sermone lacrimis magis quam verbis opus est, ac si
dixisset apostolus eum esse omnibus irreprehensibiliorem debere. 'unius uxoris virum'.
quod ita apud nos quoque contemnitur, quasi non audiretur vel idem dicere ot virum
uxorum? •sobrium, prudentem". quis etiani ex vobis hoc ahquando inesse sibi saltem
optavit? 'liospitalem': id si forte casu evenerit, popuLaris aurae potius quam praecepti lo
.j/a(M. 6, 2. gratia factum, non prodest, doniino salvatore ita dicente: 'amen dico vobis, receperunt
1. Tim. 3, 3. mercedem suam'. ornatum, 'non vinolentum, non percussorem, sed modestum, non litigio-
'sum, non cupidum'. o ferahs inmutatio! o horrenda praeceptorum caelestium con-
culcatio I nonne infatigabihter ad haec expugnanda vel potiua obruenda actuum ver-
borumque arma corripitis , pro quis conservandis atque firmandis , si necesse fuisset, n
loy et poena ultro subeunda et vita pononda erat? Sed videamus et sequentia: 'domum',
^" ^""•'''^■inquit, 'suam bene regentem, filios habentem subditos cum omni castitate'. ergo imper-
fecta est patrum castitas, si eidem non et filiorum adcumuletur. sed quid erit, ubi
1. Tim. 3.5. nec pater nec fihus mali genitoris exemplo pravatus conspicitur castus? 'si quis autem
'domui suao praeesse nescit, quomodo ecclesiae dei dibgentiam adhibebit?' haec sunt 20
'■ ^s-io' ^^1'^^^! iiuae indubitatis effectibus approbantur. 'diaconos simihter pudicos, noii bihngues,
'non vino muhum deditos, non turpe lucrum sectantes, habentes mysterium fidei in
'conscientia pura. hi autem probentur primum et sic ministrent nuUum crimen habentes'.
his nimirum horrescens diu immorari unum veridice possum dicere, quin haec omnia in
(^ontrarins actus mutentur, ita ut clerici, quod non absque dolore cordis fateor, impudici, 25
biUngues, ebrii, turpis lucri cupidi, liabentes fidem et, ut verius dicam, infideUtatem in
conscientia impura. non probati in bono, sed in malo opere praesciti ministrantes
et innumera crimini habentes sacro ministerio adsciscantur. audistis etiam iUo die,
quo muUo dignius muUoque rectius erat, ut ad carcerem vel catastam poenalem quam
ad sacerdotium traheremini, domino sciscitanti, quem se esse putarent discipuh, Petrum 30
^"'"'•"^' jfrespondisse: 'tu es Christus filius dei vivi' eique dominum pro taU confessione dixisse :
'beatus es, Simon Bar lona, quia caro et sanguis non revelavit tibi, sed pater meus
'qui in eaeUs est'. ergo Petrus a deo patre doctus recte Christum confitetur: vos autem
nioniti a patre vestro diabolo inique salvatorem maUs actibus denegatis. vero sacer-
.i/ari/<.;<;,M. doti dicitur : 'tu es Petrus et super hanc petram aedificabo ecclesiam meam': vos quidem 35
.vaHA. 7, 2«. assimilamini 'viro stuUo, qiii aedificavit domum suam super ai'enam'. notandum vero
est, quod insipientibus in aedificanda domo arenarum pendulae mobiUtati dominus non
ais. «, 4. cooperetur, secuiKUim iUud: 'fecerunt sibi reges et non per me'. itidemque quod sequitur
.i/a«ft. i«, M. eadem sonat dicendo: 'et portae inferni non praevalebuut" eiusque peccata inteUeguntur.
C (incipit f. 37 v. 32 reuelauit) DPQ
1 altare D, alteri P tunc] licet ille tanc P intonaret P inquit om. P 2 fideles D' est om. D
3 si] sed Z)' desiderat] cupit ]' 4 spiritalis] DP, spiritualis Q .5 opus om. D liabetis om. D
8 quod) />', quid ^''PQ nos] D']'Q, uos !>' et om. D' 9 uxoris P s,aUeMi npt.] aliqnandoptanit />
10 id si] id PQ, id est si X* 12 oruatum] doctorem vers. vulg. uioleutum i> 14 obseruenda /)
15 quis] P, queis Q, quibus D l(j subdenda D 17 su.am inq. P cuni] iu P caritate D 18 est
om. D eidem nou et] non item et P, eadem nou esset D 19 priuatus P 20 sui D 21 effectibus] Q,
affectibus P, om. D 22 multo P ministerium DP fidei om. D 23 hic D 25 mutantur P
26 infedilitatem P 27 malopere D praestiti D 28 et innumera] iu uniuersa D babeute D
assicantur O 30 scitante P, suscitanti D putarant P 31 uiui om. P 33 cbr. conl'.] CPQ,
conf. cbr. D 34 uero] CPQ, ergo ]J 38 cooperetur] CQ, comparetur ]J, cooperatur P 39 inlcri /'
peccata] CPQ, peccati D
DE EXCIDIO ET CONQVESTV BRITANNIAE. S5
de vostra quiil oxitiabili structuni iironuutJMtur.' 'vcuoruut thuuinii ot tlavorunt vouti -"«"* 7.1'?.
'et iuipogeruut in (lomum illam et oocidit et fuit ruina eius magna'. Petro eiusque
successoribus dicit dominus: 'et tibi dabo claves regni caelorum' : vobis vero: ^non no\i 'f^'J'' ■'".•''•'■
'vos, discedite a me, operarii iniquitatis, ut separati sinistrae partis eum haedis eatis jj^j^y^'''^^-
5 'in ignem aeternum'. itemque omni sancto sacerdoti promittitur: 'ct quaecumque solveris""'"^-";,^-
'supor terram, erunt soluta et in caelis: et quaocumquo ligaveris super terram, erunt
'ligata et in caolis'. sed quomodo voa ahquid solvetis, ut sit sohituui ot in caeHs, a
eaelo oh scelera adempti et immauium peccatorum funibus compediti, ut Salomon
quoque ait: 'crinicuhs poceatorum su(u-uiu unusquisquo roustriugitur?' quaquc ratione '^»"- •'. 22.
10 aliquid in terra iigabitis, quod supra moduui otiiiui hgctur praetor vosmotipsos, qui ita
ligati iniquitatibus in hoc mundo tenemini , ut in caohs nequaquam ascendatis, sed
infaustis tartari ergastuhs. uou conversi in liac vita ad douiinum, docidatis? Noc sibi ' "^'
quisquaiu sacerdotum do corporis mundi sohim consciontia supplaudat, cuin eorum quis
praeest, si qui propter eius iuiperitiam vel desidiam sou adulationem perierint , in die
!'■ iudicii de eiusdeui manibus, vcluti interfectoris , animae exquirantur. quia nec dulcior
mors quae infertur a bono quoque homine quam malo : ahoquin non dixisset apostohis
velut paternum legatum suis successoribus derelinquens; •mundus ego sum ab omniunu'?"' ' "
'sanguine. non enim subterfugi, quo minus annuntiarem vobis omne mysterium dei'.
multumque nam usu ac frequentia peccatorum iuebriati et incessanter irruentibus vobis
20 scelerum cumulatorum ac si undis quassati "uuam vehiti post naufragium , in qua ad
vivorum terram evadatis , paenitentiae tabulam toto aninii nisu exquiritc, ut avertatur
furor domini a vobis misericorditer dicentis: 'nolo morteui peccatoris, sed ut convertatur /■:.-^<-/,.jj,;7.
et vivat". ipse omnipotens deus totius cousolationis et misericordiae paucissimos bonos
pastores conservet ab omui malo et municipes faciat subacto communi hoste civitatis
25 Hierusalem eaelestis, hoc est, sauctorum omuium congregationis, pater et fihus et spiritus
sanctus, cui sit houor et gloria in saecula saeculorum. amou.
C {finit c. 19 irruentibus) DPQ
1 quideni P factura pronunciantur P et om. P 2 impigerunt D eiusque] CPQ, eius-
denique D 4 discedite] CPQ, discitc D cum hacdis] hoedi P 5 sancto om. D sohieris . . .
1) quaocunique] C (spntio requiritiir) PQ, om. D 8 ob scele his l> adcmpti] adejiti CD ^ 1'unibus] CPQ,
finibus /' solomon P 9 ait om. /* criniculis] CQ, funienlis ///' quaqne] qna P 10 supra
modum] CQ, supra mundum P, ultra niodum // propter P 11,12 infanstis t. ergastulisj Cl), in inf. t.
erg. PQ 13 qnis] C, queis V, qnibns DP 14 cini om. P nel] seu P pericrint] CPQ, perierunt /)
15 indicii P 16 quae] quam quae P a bono] ab uno P quam] qne /' 17 omnium] CPQ,
omni D 18 rainisterium DP 19 que nam] C(1)DQ, nanque P 21 exquiratis D 24 sub-
acto c. hoste om. P
ADDITAMENTA.
I. EPISTVLARVM GILDAE
DEPERDITARVM FRAGMENTA.
Qen. 7, 13. 1. De excommonicatione dicit Gildas. — Non Noe Cliam filium suum magicae artis
Gen. M,2^. scribam aut arca aut mensae communione voluit arcere. non Abraham Aner et Heschol
Qen. K. in debellationo quinque reg-um exhorruit. non Lotli Sodomitarum convivia execratus
""'•-''' j'y- e.st. non Isaac mensae participationem Abimelech ct Ocazat et Pliicol duci militum
Qen. 43, 1. iiegat, scd post cibum et potum iuraverunt sil>i mutuo. non lacol) extimuit communi- s
oen. 41. cai-e filiis suis, quos novit venerari idola. uon loseph rennuit Faraoni mensae et
Exoii. is. 13. scypho participari. non Aaron sacerdotis idolorum Madian mensam reppulit. nec non
■''"'"'jj' ji' Moyses simul cum lethro liospitiura et convivium pacificum init. non dominus noster
lesus Christus publicanorum convivia devitabat, ut omnes peccatores et raeretrices
salvaret. lo
Cant. 2>. 4S (inde IUh. 40, 0, '■)
II. Gildas dicit de abstinentia ciborum. — Abstinentia corporalium ciborum absque cari-
;. Km. 4,4. tate inutilis est. meliores sunt ergo, qui non magno opere ieiunant nec supra modum
Psabn. 1, 13. n croatura dei se abstinent, cor autem intrinsecus nitidum coram deo sollicite servantes,
a quo sciunt exitum vitae, quam illi, qui carnem non edunt nec cibis saecularibus
/«■. 9,1'j. delectantur, neque vehiculis equisque vehuntur et pro his quasi superiores ceteris se 15
putautes; quibus mors intravit per fenestras elevationis.
Cant. p. 49 (inde Hib. 12, 5}
-■ ^'l^l' in. 'Gildas in epistolis suis de novissimis diebus. — Instabunt tempora pessima et erunt
'homines sui amatores, avari, adrogantes , superbi, blasphenii, parentibus inoboedientes,
'ingrati, inpmi, sine adfectione, sine pace, accusatores, intemperantes, crudeles, odio liaben-
'tes bonum, proditores, temcrarii, infiati, voluptatum amatores magis quam dei, habentes 20
'formam pietatis et virtutem eius abnegantes'. multi peribunt agentes raala, ut ait aposto-
Rom.io,3.3.-\\iii. habentes zelum dei, sed non secundum scientiam, ignorantes dei iustitiara et suam
•quaerentes statuere, iustitiae dei non sunt subiecti'. omnes fratres culpantes sunt, qui
fta/r«. M, «. 'suas secum adinventiones et praesumptiones non fecerunt. hi dum pane ad mensuram
utuntur, pro lioc sine mensura gloriantur: dum aqua utuntur, siniul odii poculo potan- 25
tur: dum siccis ferculis, simul et detractationibus fruuutur: dum vigilias extendunt,
aliquos somno demersos notant, pedibus et raembris dicentes ceteris: si non caput
1 de excommunicatione dicit gildas C'(antahrigiensis), gildas ait JS(iberna sylloge) 2 aut arca] ab
arca H aner et liesehol] IT, neel et excol G 3 sodomorum H 3/4 e.xecratus est] 77, execratur C
4 part. mens. H ocazat] C, ochaz S phicol] H, picus C ducis 77 5,6 communicari C G suis
om. H pharaonis 77 7 scita C nec non] H, nec C 8 iethro] H, ethor C hospitium] 77,
hostias C iniuit H 8/9 d. n. iesus om. 77 9 publioanorum conuiuia] C, c. paganonun H 10 saluaret]
C, s. liactenus gildas 77 11 gildas a. d. a. c.] C, gildas ait H absque] siue H 12 ergo suiit 77
magnopere H 13 autem oni. C nititum C deo] doniino 77 14 cibis] C, prandiis 7/ 1,0 et
equis 77 et om. H 16 intrauit] 77, intrat C feuestras] 77, feuestram C elatlonis H 17 gildas
i. ep. s.] H, oin. C 20 uoluntatum C 21/22 apostolum C 22 habentes bis C 24 lii dum] 77, liil
autem C 24/25 ad mensuram utuntur] C, et mensura uescuntur 77 25 lioc] Iioc ipso 77 poculo om. C
26 slccis ferculis simul et detractationibus fruuntur] C, sanctis ferculis uescuntur detrectationibns utuntur H
uigiliis expenduMt /7 27 dimersos notant C, pressos uituperant 77
EPISTVLARVM GILDAE DEPERDITARVM FRAGMENTA. S7
fueris, ut cgo sum, ;ul niliili te conputabo: quod non t:un \n-» (lilcctionis causa pro-
niittitur quani despectus, dnni principalilHis decretis nieditantur. servos doniinis, vulgus
regibus, auro plunibum, argento terrum, ulnuni praeferunt. ita iciuniuni caritati, vigilias
iustitiae, propriam adinveutionem concordiae, clausulam ecclesiae, severitatem immilitati,
6 postremo hominem deo anteponunt: non intendentes quod euangelium, sed quod volun-
tas iubet: quid apostolus, sed quid superbia doceat; non intendentes statum sidcrum ;.cv..-. «,<;.
in caelo inacqualem esse et angelorum officia inaequaiia. hi ieiunant, quod nisi
propter alias virtutes adsectantur, nihil prodcst. illi caritatcm, quae summa plenitudo «„,„, ;j, ;ry.
legis est, intentione perficiunt a deo docti, cum spiritus sancti citliarae dicunt 'quasi ;c,«,. «*, «.
w 'pannus menstruatae omnis iustitiae nostrae'. hi autem folles diaboli dieunt forsitan
melioribus, quorum vident angeli faciem patris: recedite a nobis, quia immundi estis. ''("'"'•'«.'''•
quo respondit aominus: 'isti tumus erunt ni lurore meo et ignis ardens cotidie . non
spernentes fratres: dicit dominus panperes beatos esse, sed paupcres non animosos, i;..»/,. j, 3.
sed niites; neque invidiosos, sed lugentcs vel propria vel aliorum peccata; qui csuriunt
»•'' et sitiunt non aquam cum ceterorum dcspectu, sed iustitiam; ncc pro nihilo alios
ducentes , scd misericordes ; non qui superbo , sed mundo corde ; non alis severi, sed
pacifici; non qui inferunt bella, sed qui persecutionem patiuntur propter iustitiam, habi-
turi videlicet regnum caelorum.
(Janl. p. oO (inde siib j^raescriptione mi>ra relata Sti, 24 bi dum pane . . . SlJ, 27 iiitiiperant et 87, 3 ieiuni-
um ... 5 aiiteponunt el 7 hi ieiuuaiit ... 10 iiostrae ffib. 66, 9)
IV. Gildas ait de monachis. — Qui vcniunt de loco viliore ad perfectiorem, quorum
20 abbas ita degeneravit ab opere dei ut mereatur ad mensam sanctorum non recipi, sed
et fornicationis criniine, non suspectionis, sed mali evidentis , onerari , — suscipite sine
ullo scrupulo monachos tales ad vos de flamma inferni confugientes, nequaquam eornni
consulto abbate. illos vero , quorum abbatem de mcusa sanctorum propter infamiam
non arcemus, non debemus illo nolente suscipere. quauto magis venientes a sanctis
25 abbatibus et nullo alio modo suspectis, nisi quod habent pecora et vehicula vel pro
consuetudine patriae vel sua infirmitate , quae minus laedunt habentes, si cum humili-
tate et patientia quam aratra trahentes et suffossoria figentes terrae cum praesumptione
et superbia. quicquid autem monacho de rebus saecularibus superabundat, ad luxurias
et divitias debet referri, et quod necessitate, non voluntate habere compellitur. ut non
30 penuria cadat, non illi ad malum reputabitur. capitibus namque praccipua corporis
ornamenta delata non debent inferiora despicere et manuuni cotidiana comraoda super-
bire superioribus flis non est. nonne haec nec ille possunt .sibi mutuo dicere: 'operara ;.c»r. /2,2;.
'vestram non necesse habemus', quae ad communem eiusdem corporis pertinent utili-
tatem? haec diximus, ut sciant summi sacerdotes, quod, sicut non debent inferiores
35 clerici eos despicere, ita et illi nec clericos, sicut nec caput quidem cetera racmbra.
Cant. !>. 54 (inde 19 qui ueiiiuiit ... 28 superbia Hib. 39, 7; 28 quicquid ... 30 reputabitur Hib. 3'J, 5)
V. Gildas ait. — Abbas districtioris regulae non admittat monachum alterius abbatis
paulo remissioris: et qui remissior est, non retineat monachum suum ad districtiora
1 supra tam scriptum est aln mTi C 1,2 proniittur C 2 dispectus C 4 ecclesiae seueritatem] H,
cellae C 5 anteponant C 6 apostolnm C quid] qui C 7 hi] E, hii C 8 per aliquas uirliites
adfectatur H iUi caritatem ... 9 periiciunt a deo docti] qiii uero caritatera perHciuut H oiim citliara
sp. saucti H 10 omnes CH hii C H residite C 13 auimosus C 14 iuuidiosus C
15 non aquaiu] non qui aquam C 17/18 habitari C 19 gildas ait] H, om. C de mouachis C, om. H
de loco iiiliore ad perlectioreni] C, ad uos de uiliore loco ad perfectionem H 20 non rec. sanct. H
20 21 sed et] et H 21 mali enideutis] C, inale uidentis if oueraii] H, lionorari C suscipite] C, suscipite
etiam // 22 scripulo inonachus C eoruni| ill.n-um H 24 a] de /f 27 soflbsoria C, sofosoria //
28 qnicquid) gildas dicit quicquid H autem om. H superabundaiierit // 29 nonj et uon C
30 penuaria C 31 dilata C dispicere C manum C 35 dispicere C 36 gildas ait] H (39, 9),
gildas dicit H (39, 6), om. C amittat C 37 uon] et non H
S8 EPISTVLARVM GILDAE DEPERDITARVM FRAGMENTA.
tendentem. habent quippe aacerdotes et episcopi terribilem iudicem, cui pertinet, non
nobis, de illis in utroque saeculo iudicare.
C'an(. p. .%' (indc b7, 3ti abbas ... 1 teudeutem 30, W el brecius 39, 6 fcf. Maassen Oesch. des kait. Jiechts
1,840]; 1 habeiit ... 2 iudicare Ilib. 1, 16, b)
Deui.27.n. \q. Gildas. — Maledictus qui transfert terminos vel proximi sui.
1. cvr. 7,24. Unusquisqu(? permaneat in en, in quo vocatns est apud deum', ut nec primarius nisi
voluntate mutotur subiectorum neque subiectus sinc scnioris consilio locum prioris obtineat. s
i.cor. 12,23. Quae sunt honesta nostra. his honorem abundantiorem circumdamus.
£«cA. 33,6. ludicarc crgo satis salubre est subiectos episcopis abbatibusque. quorum sangui-
.««(«. is, /7. nem, si eos non bene regnant, de manibus requiret dominus: inoboedientes vero patri-
bus sint sicut gentiles et publicani; et omnibus hominibus tam bonis quam malis praeter
' suos subiectos ilhid apostoli : existimantes omnes liomines, rel. lo
'"luc. 23. Pervenit illud iudicium pro inccrto cxitu vitae , legentes in scriptura apostolum
perditum cupiditate et latronem confessionc in paradisum translatum.
Cant. X'- H'1 (inde 4 unusquisque ... 5 obtiueat Ilil. 37, 31)
VII. Item. — Conepiscopos autem et conabbates nec non consubiectos non iudicare
melius est. faetentes vero alicuius nequam fama putare nullo modo ad integrum
arguant, sed leniter increpent cum patientia: quos pro conscientia ut possint, debent is
quasi suspcctos vitare nec tamen ut reos veros cxcommunicarc et mensa vcl pace
arcere, cum ratio aliqua necessitatis aut convcntus vel h^cutionis exegerit. scd illis
denuntietur, quod uon recte agant, quia nou possumus eos pro hoc damnare. dum
'•'''"■^'^•i;^- communicant illi indigne, forte nos per cogitationes malas daemonibus communicamus.
quos vero scimus sine ulla dubitatione esse foruicatores, nisi legitimo ordine paeniteant, 20
i.cor.s.ii.a, pace et niensa, cuiuscumque ordinis legitime fuerunt, arcemus. ut est illud '.si quis
frater uominatur ot cst fin-nicator, rcl. et propter princi[)alium vitiorum causas evidcntcr
probatas, nulla alia ratione debemus fratrcs a commuuicatione altaris et mensae cuni
tempus poposcerit, arcere.
Cant. p. 58 (inde 13 eouepiscopos ... 14 nielius est Hib. 1, 16, c)
VIII. Glldas. — Veritas sapienti nitet, cuiuscumque ore fuerit prolata.
Cant. p. 34 non inter Oildae reliqua (inde Ilib. 22, 1)
FRAGMENTA BVBIA.
Num. 12. IX. Gildas. — Adsentiente Aaron in culpando Moyse propter uxorem Aethiopissam lepra
Maria danmatur: quod nobis timendum, qui bonis principibus detrahimus propter
mediocres culpas.
mi. 37, 5, b
X. Item. — Navi fracta, qui potest natare, natet.
Ilib. 30, 7 (^jraeccdtint Gildaiia siipra c. IV)
XI. Gildas ait. — Brittones toto mundo contrarii, moribus Romanis inimici non solum
in missa, sed etiam in tonsura cum ludaeis umbrae magis futurorum servientes quam
veritati. Romani dicimt: Brittonum tonsura a Sinione mago sumpsisse exordium tradunt,
cuius tonsura dc aure ad aurem tantum contingebat pro cxcellentia ipsa magorum ton-
surae, qua sola frons anterior tegi solebat. priorcm autem auctorem huius tonsurae
in Hibernia subulcum rcgis Loigairi filii Nciii extitisse Patricii sermo testatur ; ex quo
Ilibernenses paene omnes hanc tonsuram sumpsorunt.
JJib. 52, 6
1 hahent] gild;is ait li. // 3 gildas] // (ante 4 uuusquisque), om. C 4 in quo uoc. est in eo
peim. // apud deum om. H nec] ne C 5 subiectoruni] /7, subiecto C neque] uec II sine] C,
nisi // G Iionesta] iulionesta Paulue habuntiorem C 13 iteui] H, om. C autem om. II nec
non consubiectos] //, et nou snbiectos C 14 fama putare] forlasse lamae fetore 15 increpant C
ut possiut] fortasse possunt 16 susceptos C 22 foruicatur C 25 adscr. Fetr. (immo lohannes
ep. 1, 2, 21): in ueritate mendaciuui numquam est in C prol. fuerit //
25
II. GILDAS DE PAENITENTIA.
incipit prefatio Gildae dc penitentia.
Presbitcr aut diaconus faciens fornicationem naturaleni sive sodoniitani prelato 1
ante monachi voto III annis peniteat, veniam omni hora rogct, supcrpositionem faciat
in unaquaquc ebdomada exceptis L diebus post passionem: pane sine mensura et ferculo
aliquatenus butiro inpingato die dominico, ceteris vero diebus paxmati panis mcnsura
et miso parvuni inpinguato. horti holoribus, ovis paucis, Britannico fornuilh) utatur,
himimi Ilomana hictis pro fragilitate corporis istius evi, tenuclae vero vel balthutae
lactis sextario Eomano sitis gratia et aquac talirapulo, si opcrarius cst. lcctum non
multo feno instructum habeat: per tres quadragesimas superaddat ahquid, prout virtus
eius admiserit. semper ex intimo corde detieat culpam suam, oboedientiam pre omni-
bus libentissimc excipiat, post annum et dimediimi eucharistiam sumat et ad pacem
veniat. psalnios cum fratribus canat. ne pocnitus aninui tanto tcmpore caelistis medi-
cinae intcreat.
Si quis inferiorc gradu positus monachus, III annis peniteat, sed mensura grave- 2
tur panis. si operarius. sextarium de lacte Romanum et alium de tenucla et aquam
quantum sufficiat pro sitis ardore sumat.
Si vero sine monachi voto presbiter aut diaconus peccaverit, sicut monachus sine 3
gradu sic peniteat.
Si autcm peccatura voluerit monaclms facere, anno et diraedio ; habet tamen abas 4
huius rei moderandae facultatera, si oboedientia eius placita fuerit deo et abati suo.
Antiqui patres XII presbitero et VII diacono penitentiae statuerunt. 5
Monachus furatus vestcm vel aliquam rem II annis ut supra peniteat. si iunior 6
sit: si senior, anno integro. si vero monachus non fuerit, eque anno et raaximc UI
XL mis.
Si monachus cxundante ventre evomerit sacrificium in die, cenam suam non pre- 7
sumat, et si non infirmitatis causa, VII superpositionibus, si infirmitatis et non voraci-
tatis causa, IIII superpositionibus deleat culpam.
Si autem non sacrificium, diei superpositione et multa increpatione plectatur. 8
Si casu negligcns quis sacrificium aliquod pcrdat, per tres XLmas peniteat, 9
relinquens illud feris ct alitibus devorandum.
Si quis autem ebrietatis causa psallere non potest stupens elinguis, oena privatur. 10
Peccans cum pecode, anno: si ipse solus. III quadragesimas diluat culpam. 11
Qui coramunicaverit a suo abate excommunicato. XL. 12
Manduoans raorticinam inscius, XL. 13
CHBONICA III. "
90 GILDAS DE PAENITENTIA.
14 Sciendiim est fanuMi , (jiiod quanto quis tcmpore muratur in peccatis, tanto ei
augenda penitentia est.
15 Si cui inponitur opus aliquod et contemptus gratia illud non fecerit, cena careat;
si vero oblivione, demcdium cotidiani victus.
IG Si autem sumat alterius npus. illud notum faciat abati cum verecundia, excepto
eo nulio audiente et sic pcragat, si iubetur.
17 Nani qui iram corde multo tempore retinet. in morte est. si autem confitetur
peccatum, XL ieiunet, et si ultra in peccato persistat, II XLmas, et si idera fecerit,
abscidatur a corpore sicut membrum putredum, quia furor homicidium nutrit.
18 Oifensus quis ab aliquo debet hoc indicare abati, non tamen accusantis, sed
medentis affectu, et abas dccornat.
19 Qui non occurrit ad consummationem, canat VII [ iii urdine psalmos ; si excitatus
veniat post misam. quicquid cantaverunt replicet ex ordine fratres. si vcro ad secun-
dam veuerit, cena careat.
20 Si quis errans commotaverit aliquid de verbis sacris ubi periculum adnotatur,
triduanum aut III superpositiones faciat.
21 Si sacruni tcrra tenus neghgendo ceciderit, cena careat.
22 Qui voluntate obsceuo liquore maculatus fucrit dormiendo , si cervisa et carne
habundat coenubium, III noctis horis stando vigilet, si sane virtutis est. si vero
pauperem victum habet, XXVIII aut XXX psalmos canat stando suplex, aut opere
extraordinario pendat.
'23 Pro bonis regibus sacra debemus offerre, pro malis nequaquam.
24 Presbiteri vero pro suis episcopis non prohibentur offerre.
25 Qui arguitur pro aliquo delicto et quasi inconsultans refrenatur, cena careat.
26 Qui sarculum perfrangit et ante fracturam non habuit, aut illud extraordinario
opere restituat aut superponat.
27 Qui viderit aliquem ex fratribus abatis transgredi precepta, debet abateni non
celare, sed ante admoneat peccantem, ut solus quod male agit confiteatur abati, non
tam delator quam veritatis regulae exsecutor inveniatur.
Huc usque Gildas.
III. VITA GILDAE.
AVCTORE MONACHO RVIENSI.
Beatus Gildas Arecluta fertilissima regione oriundus, patre Cauno nobilissimo et 1
catholico viro genitus , ab ipso puerili aevo toto mentis affectu Christum studuit sequi.
Arecluta autcm regio cum sit Britanniao pars , vocabulum sumpsit a quodam tiumine,
quod Clut nuncupatur, a quo plerumque illa irrigatur. inter cetera vero, quac ipse
'■> sanctus Gihlas scripsit de miseriis et praevaricationibus et exeidio Britaniiiao, hoc etiam
de illa praemisit. 'Britannia'. inquit, 'bis denis bisque quaternis fulgct civitatibus ac •"',',^''^_j
'nonnullis castellis decoratur; murorum quoque ac turrium, seratarum, portarum, domo-
'rum etiam, quarum culmina miuaci proceritate porrecta in editum forti compage cer-
'nuntur, non improbabilitcr est adornata instructis munitionibus. campis quoque fulgot
111 'late pansis collibusque amoeno situ locatis praepollonti cnlturae aptis. montibus etinm
'alternandis animalium pastibus optime convenientibus, qui diversorum colorum fioribus
'grati redduntur humanis visibus vekiti electa sponsa diversis ornata monilibus. fontibus
'lucidis crebrisquc gaudet, ex quibus rivuli leni murmure serpentes suave pignus so-
'poris tribuunt viatoribus fessis. duorum etiam ostiis nobilium fluminum, Tamesis vide-
i.-i 'licet ac Sabrinae , vehiti bracliiis mcliorata, per quae eidem Britanniae ohm trans-
'marinae deliciae ratibus vehebantur, aliorumque tiuminum minorum infusione irrigatur'.
ostenso igitur situ et opportunitatibus loci nec non regionis, unde praefatiis vir venera-
bilis et sanctus oriundus fuit, eius denique vita domino adiuvante subscribatur. Caunus 2
itaque eius genitor et ahos quattuor fertur habuisse filios, Cuillum videlicct valde
20 strenuum in armis virum, qui post mortem patris ei in regno successit, Mailocum quoque,
qui a patre sacris litteris traditus et in eis bene edoctus rehcto patre atque rebus
patornis abrenuntians venit Lyuhes, in pago Elmail ibique monasterium aedificans. in
quo in hynmis et orationibus, ieiuniis et vigiUis instanter serviens deo clarus virtutibus
et miraculis in pace quievit. Egreas vero cum Allecco fratre et Peteova sorore deo
25 sacrata virgine simihter et ipsi rehctis rebus paternis et saecularibus abrenuntiantes
pompis in extrema parte regionis illius secedentes non longe a se invicem distiintia
singuli sua construxere oratoria, mediam statuentes sororem, cum qua alternatim suo
die lioras diurnas eorum alter cum missa celol)rabat et post vosporas taim oa sumons
cibum et gratias agens deo ante solis occasum revcrtcbantur ad oratorium suum : unus-
30 quisque enim eorum separatim in suo oratorio vigihas celebrabat. isti igitur quos prae-
diximus beati et sancti viri, Mailocus videhcet, Aheccus atque Egreas cum beata sorore
cunetis mundi, ut praemissum est, sprotis opibus et dolieiis toto iiisu mentis ad supcr-
3 p,irs] p.i>-et (a) B(oscu) .'> gyUas B all,juol!es 24 allaeco B petooua B 27 slngnla B
29 -hsilnr Miu/nUon) 31 allaocus £
12»
92 AVCTARIVM 1
iiain teiulentes patriniii iii ieiuniis et oiationibus suani conimendantes vitani tandeni a
deo vocati receperunt niercedem lahorum suorum et in suis quae aedificaverant ora-
toriis conditi servantur, clarificati et colebres assiduis miraculis et in gloria resurrecturi.
3 Beatus autem Gildas, qui et Gildasius, honor et decus gentis suae futurus, et ipse a
suis parentibus heato Hilduto traditur imbuendus. qui suscipiens sanctum puerulura s
sacris litteris coepit instruere ilhim, et videns eum formae specie fulgentem ac libe-
ralibus studiis instantissime intentum benigno amore dilexit et attento studio docere
curavit. beatus igitur Gildas sub disciplina magistrali in schola divinae scripturae
et liberalium artium constitutus, conspiciens utriusque doctrinam elocutionis divinis
curavit magis erudiri doctrinis, imitari cupiens speciem divinae contemplationis, deserens lo
omnino famam humanae opinionis, sed neque sequi vohiit higenuitatem suae nobilitatis.
tunc athleta Christi et strenuissimus miles in coenobio degens obedientiao suscepit
arma fortissima puerilesque deserens mores aetatem floridae iuventutis in formam
transtulit senectutis. namque cum esset primaevus in tirocinio aeteiMii regis constitutus,
moribus derehctis iuvenilibus plurima documenta pi-aebuit aeternae salutis tam senibus is
quam iuvenibus, utriusque componens mores aetatis. erat namque sapientia praeclarus,
sanctae lectioni assiduus, vigiliis et orationibus semper deditus, ineifabiH caritate de-
votus, in actione iucundus, decora facie et toto corpore venustus, qui mundo crat cruci-
fixus et ei mundus. in schola igitur supra dicti doctoris Hilduti erudiebantur plurimi
nobihum fihi, iiiter quos praeclariores erant tam generis nobilitate quam moruni probi- 20
tate Samson videlicet atque Paulus, sed hos quoque mira ingenii sagacitate superabat
Gildas beatus : ex quibus Samson sanctissimus postea Britannorum extitit archiepiscopus,
4 Paulus vero Oxismorum ecclesiae praefuit episcopus. Habitabat autem praefatus Hil-
dutus cum discipulis suis in quadam arta et angusta insulula atque arenti solo squalida.
ad quem die quadam accedens beatus puer Gildas eum alloquitur dicens: domne doctor, 25
audivi te nuper ex euangebo verba nostri salvatoris praedicantem, in quibus discipulos
admonebat, ut cum fide a deo ea quae sibi erant utilia peterent, et quia fideliter petita
Marc. 12, 14. accepturi essent, dicens : "amen dico vobis, quicquid orantes petieritis, credite quia ac-
'cipietis, et fiet vobis'. nunc ergo, optime doctor, cur non rogas ipsum dominum nostrum
lesum Christum, qui potens est praestare cuncta quae fideliter ab eo petuntur, ut ao
dilatet terminos atque fructiferam reddat huius insulae glebam? cum liaec igitur
audisset beatus Hildutus, admiratus fidem ipsius convocatis in unum discipuUs oratorium
cum eis ingreditur et flexis in terram genibus extensisque manibus in caelum cum
hxcrimis oravit dicens: domine lesu Christe, fili dei omnipotentis , qui cum patre et
spiritu sancto caelum et terram, mare et omnia quae in eis sunt, cum non essent, 35
condidisti. quique tuis fidelibus praecepisti, ut deum patrem in tuo nomine peterent
quicquid sibi opus esset et eorum petitio ad effectum procederet; tuo equidem in
nomine oinnipotentis domini imploramus clementiam, ut dilatari per te iubeat terminos
insulae liuius atque fertilitatem inferat glebae eius, ut nobis servis tuis atque successori-
bus nostris tua largiente gratia abundanter cibaria administret , ut satiati de tuis donis 40
gratias refcramus noniini tuo , qui cum patre et spiritu sancto vivis et regnas per in-
finita saecula saeculorum. cumque respondissent omnes amen, egressi ab oratorio
vident dilatatam esse undique insulam atque vernantem in circuitu diversis olerum
tioribus. tunc iterum revertitur ad oratorium senior et prae gaudio offusus in lacriinis
uiia cum venerando discipulorum grege clara voce hymnos suramasque laudes rerum 45
omnium creatori domino decantat, qui prope adest omnibus invocantibus se in veritate.
^ Igitur admirabili virtute dilatatam sibi insulam eoepit excolere senior, atque fecundandis
iugeribus frumenti semina tradere. cumque coejnssent laeta frugum germina pullulare.
24 iiisula B 2i> (lomiue .1/ 44 .-ulj ab M 4t> inuocalilnis .1/ 47 laeciiiulitatisi M
VITA GILDAE. ^,j
aggregatao aves iiiarinae ea coeperunt devastare. ,,^(«1 cnin videret pator llildutus,
praecepit discipulis suis cum terrnre eas ettiigare atque unumquenique eorum die suo
segetem custodire. et cum dies adveiiisset, in qua segetem servaturus erat lieatus
Paulus, plus solito advenit iiostilis avium multitudo, quae passim messem devastabat
5 tondendo. at contra mirae indolis puer Paulus huc illucque discurrens cum ingenti
clamore eas expellere nitebatur nec praevalebat. taudcm ergo iam lassus advocat
socios, beatae memoriae videlicet Gildam atque 8amsonem venerandum. huiusmodi eos
adhortans sermonilnis: succurrite, fratres, succurrite, carissimi et damna mecuni nostri
vindicate magistri. ecce etenim hostium multitudo nostri late consumit et deiiascitur
10 segetes doctoris. sentiat ergo insatiabilis praedo debitas poenas, qui nostri magistri
vastavit aristas. ad cuius vocem advolant socii et iiivocato nomine Christi nmltitudinem
indomitarum avium congrogantes ante se dei virtute ropleti minant ])neri sanetissimi
tamquani inortium ovium groges. nt ubi ventum est ad senis habitaculum, captivae
(U indomitao aves cum recluderentur, in caeium dant vocos: quarum strepitum atque
15 clangorem audiens sonex egressus al) oratorio videt dei virtutem admiratus(juo ni.n
minimuni tantam in puerorum cordibus fidem ait illis: sinite, filii, sinite aves abire
liberas: iam sufficiat quod sic castigastis illas. abeant liberae et amplius in nomine
domini nostras segetes non praesumant laedere. igitur iussionem senis non audentes
spernere aves diniissae longe recesserunt et ulterius in eadem insula vastare segetes
20 non praesumpserunt. quae insula usque in liodiornum diem Lanna llildnti vocitatur.
Sanctus igitur Gildas cum per aliquos annos in doctrina beati Hilduti commoratus c,
fuisset et tam saecularibus, prout res suppetebat, quam divinis scripturis ab eo optime.
quicquid sibi a divina bonitate creditum fuerat, edoctus esset, valedicens pio magistro
venerandisquc condiscipulis Iren perrexit, ut ot aliorum doctorum sententias in philo-
25 sopliicis atquo in divinis litteris investigator curiosus exquirerot. igitur cum pUuimorum
doctorum scholas poragrasset et tamquam apis prudontissima diversorum Horuni sucos
collegisset, in alveario matris ecclesiae recondidit , ut in tempore opportuno melliflua
euangelii verba in populos ad superna gaudia revocandos effunderet et ut servus bonus
talentum sibi creditum suo domino cum lucro reportaret. secutus itaque apostobcam
30 sententiam, ne, dum aliis praedicaret, ipse reprobus inveniretur, castigabat corpus suuui
in ieiuniis et in vigiiiis, noctes ducens in orationilms, stans sine aliquo sustentaculi ad-
miniculo. A quinto decimo aetalis suao anno per totum vitae praesentis spatium, quo 7
in hoe vixit mundo, usque ad extremum diem vocationis suae a domino ter, ut veraci
relatione didicimus , in hebdomada parcissimum sumpsit corporis cibum. potest vero
35 quilibet discretus de eo indubitanter affirmare, quia, licet ei defuerit gladius persecu-
toris, martyrii tamen palmam non amisit. nam dum corpus croljris ieiuniis ot protensis
vigiliis affiigeret, dum nocte dieque vitiis resisteret et orationibus insistens. dum contia
diaboli temptationes reluctarolur et adversum corporis sui delectationos oppugnans se
ipsum excruciaret, quid aliud de eo dici potest, nisi longum illuni traxisse martyriumY
« nam et ipse sibi et persecutor fuit et persecutiones sibi illatas pro Christo patienter
sustinuit. Igitur cum ad sacros ordines promotus essot et presbyteratus fungeretur *,
officio, audiens (]uod gentes, quae aquilonalem plagam Britanniae insulae incolebant.
adhuc gentili erroro dotinorentur et quod lii etiam, (pii videbantur intcr eas Christiani,
non catliolici essent, scd diversis haereticorum fraudibus irretirentur, nccipiens iuxta
4:. apostoli praeceptum armaturam dei, ut posset resistero in die malo et in omnibus per- Kp},e,.a.t3.
fectus stare, de Cliristi adiutorio confidens coepit illuc pergere. stans autem succinctus
lumbos mentis inter paganos atque h:ioroticos. indutus lorica iustitiae et calciatus pedes
4 hostilis om. B 9 l.nte om. Ji 10 iiicis.saljilis li 20 iincalm- /.' 24 iie coepit v. I.
iqmd M 28 et om. M 40 et pers.] pers. B 41 presbytori B
94 AVCTARIVM I.
in praeparationem euangelii pacis iii oinnibiis jicricnlis sumpbat scutum'fidei, in quo
posset omnia tela nequissimorum daemoniorum extinguere galeamque salutis et gladium
spiritus, quod cst verbum dei. his itaque armis munitus Grildas Christi milcs prae-
elarus praedicabat nomcn Christi gentilibus, multis ex divina lege approbationibus
ostendens nihil esse quod ab cis excolebatur. haereticos autem verbum salutis oppo- s
nens ad viam veritatis adduxit, a cunctis eos quoqnc revocans erroribus. namque ei
tantam dcderat dominus noster lesus Christus gratiam ctiam sanitatum, ut eius ora-
tionibus caeci inluminarentur, surdis auditus redderetnr et claudis debilibusque gressus,
dacnioniaci cnrarcntur. loprosi mundarcntur et infirmi quique sanarentur. pergebat
igitur Gildas beatissimus euangelium Christi praedicando, doccns verara fidem per uni- lo
9 versas provincias gentemque suam ad vcram catholicamque fidem convertebat. Haec
ct his similia agente bcato Gilda omnis gens aquilonalis plagac ad eius praedicationis
doctrinam cocpit undique contlucrc: quateuus derclicto gentili crrore et percepta eius
admonitionc sanctac trinitatis fidc in gremio coUocaretur sanctae matris ecclesiae, ut
vocaretur Christi sponsa et probaretur esse. dcstrucbantur itaque idola ab eis qui ea is
fabricaverant cum templis suis et ecclesiae aedificabantur per congrua loca. bapti-
sabantur viri nobiles cum uxoribus et filiis atquc familiis. cum autem videret beatus
Gildas fccundam prolem Christianitatis et sanctae religionis ubique puUulare, incnarra-
l)ili gaudio repletus sic ait domino : gratias tibi ago, domine Tesu Christc. qui
populum hunc dintius crrantcm sancti tui nominis gratia misericorditcr illuminare 20
dignatus es et ad agnitioncm tuam pervenire fecisti et qui hactenus infcUces et
hebctes crravimus in rcgione umbrae mortis, tandem lux tuae iustitiac illuxit nobis et
10 pax perpetua iam regnat in nobis. Audicns autem bcata Brigidda, quac ipso tempore
insignis erat in nibcrnensi manens insula et monasterio virginum praeerat abbatissa,
virgo pracclara, famam beati Gildae misit ad eum nuntium cum verbis deprccatoriis ss
dicens: gaude, pater sancte ac scmpcr in domino poUe. obsecro te, ut aliquod
indicium tuac sanctitatis mihi transmitterc digneris, ut semper apud nos tua vigeat
percnnitcr mcmoria. tunc sanctus Gildas pcrcepta sanctac virginis legationc propriis
manibus formuUira fccit fusili opere et tintinnabulum composuit secundum petitionem
ipsius ct per nuntium, qucm miserat, ei transmisit: quod illa gaudens suscepit ac 30
1 1 vclut caeleste munus ab eo sibi transmissum libenter accepit. Eo temporc rcgnabat
Ainmericus rcx per totam Hibemiam, qui et ipsc misit ad bcatum Gildam rogans, ut
ad se veniret, promittens se ipsius doctrinis in omnibus obcditurum, si vcnicns ecclesiasti-
cum ordinem in suo regno restauraret, quia paene catholicam fidem in ipsa insula omnes
reliqucrant. cum hacc itaquc audisset Gildas Christi milcs bcatissimus munitus armis 35
caelestibus pctivit lliberniam Christum pracdicatnrus. contigit autem quadam dic, dum
pergeret ad regis palatium, occurrere sibi qucmdam paralyticum, qucm parcntes sui
circumquaquc trahebant (juaorcntes alimoniam ab incolis terrae. qucra videns bcatus
Gildas niisertus illius genua ficxit ac pro eo domino orationem fudit et ad vchiculum
miseri accedens dixit: in nomine domini nostri lesu Christi sta rectus super pedes tuos 40
et a domino pristiiuim rccipe sanitatem. qui mox rcceptis viribus corporis sanus effici-
tur atque cxclaimins vocc magna coepit magnificare nomen domini et sancto viro
magnificas laudes referre, dicens se ire cum illo, ubicumque voluissct. quod sanctus
non ferens ait illi : vide, ne mccum venias, sed revertere domum et non desistas domini
misericordiam collaudare, qui te sanitati restituit. at illc magis magisque in laudem -is
eius prorumpebat et cunctis, quos obvios habcbat, indicabat dicens : venientes, venite
omnes nt vidctc vinim sanctum dci, ([ui inilii sanitatem corporis ct animac reddidit.
21 cogiiitioiiem S 24 Iiyboni- Ji Idc et deinceps 28 peremutcr oiii. J/ 2!) Iiisuli JJ
32 ainmerlcus] corr. O^Jionovan (imnala of Treland I p. 205), ainmericus traditnr
VITA GILDAE. 95
tiinc saiiftus Gildas iioluiis tantuin liivoicin cl pliiiisnin iilcliis siistiinTc ilisccssit nrolinus
ab cis ct abiit iatcnter, nc agnoscerctur ct abscondit sc. Post paucos vero dics in- li
vcntus a quibusdani nobilibus viris (juondam sibi notis regi Ainmcrico est pracscntatiis.
qucm cum vidissct, multis precibus cum rogabat plurimaque oiicrcns dona postulabat,
5 ut apud sc manerct et, sicut ei prius mandaverat, ecclesiasticum restauraret ordiiiein
in rcgionc cadcni, (jiiia pcnitus catliolicani fidcm a inaximo usquc ad niinimum omncs
amiscrant. tunc sanctus tJildas iiiuiiitus clipeo fortitudinis ct galca salutis oiimcs fincs
Hiberncusiuni circuivit ct ecclesias restauravit, clerum univcrsum in fidc catholica, ut
sanctam trinitatem colcrcnt, instruxit, populos gravitcr morsibus luicrcticorum sauciatos
10 curavit, fraudes luiereticas cum auctoribus suis ab eis longc ropulit. iamiainquc pulKilante
in gremio sanctae matris ccclesiae scgete multitudinis credentium et avulsis liacreticorum
spinis terra diu stcrilis fecundata rore caelestis gratiae gratiores profert fructus ad
agnitioncm supcrnac vocationis. fide namqiic crescentc catholica rcgio giivisa est taiitum
se promeruissc patroniiin. iiuilta dcinccps vir beatus inonastcria construxit iii cadcm
15 insula, non paucos in eis nobiliuin filios enutriens et nornia regularis disciplinae infor-
mans : et ut plures domino oficrrc posset alumnos, iain factus inonachus collegit monachos
sccum tam ex nobilibus quam cx pauperibus pupillis et orplianis, nccnon et captivos
tyrannica servitute paganorum irretitos misericorditer liberavit, ut(ju(' jiastor bonus
talenta sibi a doinino crcdita fidclitcr duplicata ipsi ovans rcportarc (uiravit. oinncni
-0 dcnique regionem liibcrncnsium ct Anglorum nccnon et extcraruin nationum suo in-
struxit exemplo et erudivit sermone: quarum gentes et nationes actus et virtutes eius
usque in hodiernum diem honorifice venerantur ubiquc. Dimissa igitur post haec IH
Hibernia atque Britaunia et relictis omnibus suis beatus Gildas percgre proficiscens
Romam petiit sanctorum apostolorum Pctri et Pauli mcrita deprccaturus, quatcnus
2.1 corum intercessionc a domino posset peccatorum vcniam obtincrc ct iu dci servitio
firmiter persoverarc atquc sanctis omnibus in caelesti patria adiungi mcrerctur. cum
autem vigiliarum atque matutinorum laude finita quadam die diluculo de aula beati
Petri egressus volens solito niore exire et ceterorum oratoria sanctorum Romuleae Urbis
circuire et suflTragia eorum pctere , occurrit ei quidam hydropicus inflatus iuimore dirae
3u infirmitatis quaercbatque alimoniam ab co. cui bcatus Gildas ait: non cst inilii quic-
quam pecuniac in manibus, quod tibi possim dare: scd iu uoniinc doinini nostri lesu
Christi et meritis beatorum apostolorum Petri et Pauli sanus sis ab liac infirmitate. et
si quis te interrogaverit, quis te sanum fecit, dicito, quod dominus lesus Cliristus per
merita apostolorum suorum in me misericordiam suam fecit. sanus itaque statim factus
35 aeger intravit in basilicam sancti Petri, laudans et bcnedicens dcuiii. sanctus autcm
Gildas cocptam tcnuit viam, cuniquc pcr aliquot dies ibi maneret pcrlustrans oratoria
sanctorum, audivit Roinanos cives gravitcr dolere ob pestiferum flatum draconis, qui
erat latens in caverua cuiusdam montis, qui multos Romanorum et aliorum circuin-
quaque vicinorum pestilenti tiatu interemerat. quod audiens bcatus Gildas exivit ab
40 hospitio suo latcnter valde diluculo ascenditque in montem portans baculum in manu
et oratione facta venit ad os speluncae et videns draconem invocato Christi nomine
intrcpidus dixit: iii nominc domini nostri Icsu Christi praccipio tibi, ut statim intercas,
nc populus fidelium a te amplius pcrimatur. qui mox in terrain corruens mortuus cst
et cessavit eius plaga a populo. Tunc beatus Gildas Ravennam abiit gratia orationis 14
45 beati Apollinaris. cum autem appropinquarct portae civitatis. occurrit ei (juidain caecus
et mutus , quem ductor manu traheliat. ipsc autem tabulam pcrcutichat mallcolo ob
significationem clecmosynac quaerendac. quem videns beatus Gildas misericordia motus
3 ammerico Iradllur 12 giatiae] giatib J/ 1<> verba iam faclus monachus in codice Gild<uiano
deesse adnotal M 23 in relictus (aic) dejicit B
gg AVCTARIVM I.
coepit flere et postulans (lefeiri sil)i a(|ii:im lienedixit sparsitque super faeieni caeci.
deo itaquG donante lumen reccpit ct accipiens sai similiter benedixit misitque in os
eius. statim quoque loquutus est bencdicens deum et beatum virum magnificans, qui
lo tantam sospitatom ei coutulorat. Factum est autem, cum inde reverteretur, contigit
cum incidere in latrunculos. quera videntes nitentem decore pulcritudinis alii cona- s
Ijantur eum capcre, alii interficere. quos ut vidit sibi appropinquare, invocato Christi
nomine continuo nutu dei fecit pedes eorum adliaerere terrae ipsosque velut lapides
obrigescere, recedensque ab eis coeptam tenebat viam. cum autem longe ab eis
recessisset, conversus retrorsum elevavit manum et solvit eos. qui soluti in fugam
10 versi sunt et neminem postea in illis locis laeserunt. Deinde cum disponeret in suam lo
redire patriam, non permisit deus, qui suam nobiscum volebat raagnificare misericordiam.
nam cum dei iussu pervenisset in Armoricam quondam Galliae regionem, tunc aiitem
a Britaunis. a (juibus possidebatur, Letavia dicebatur, ab eis honoritice et cum gaudio
magno susceptus est. ipse auteni saeeulares fugitivosque devitaus honores theoricam
magis desiderabat ducere vitam. erat autem tune temporis parva res regum regnique u
Francorum. Childericus enim eo tenipore Merovei filius gentilium errori deditus im-
perabat Francis, quod ex gestis veterum prudens lector cognoscere potest. sanctus
igitur Gildas triginta liabens annos venit ad (luandam insulam , quae in Reuvisii pagi
prospectu sita est, ibique aliquamdiu solitariam duxit vitam. sed non post longum
.i/<i(«. j. /;. tempus, eum iam nou posset accensa lucerna sul) niodio mauere, scd super cande- 20
labrum, ut vicini quique ac noti eius tam prope quam longe chiritatis illius himine
fruerentur, coeperunt hinc et inde venire ad cum et eius magisterio et doctrinae com-
mendare fihos suos erudiendos: quos omnes libenter suscipiens spirituali eos eruditione
erudiebat. vcnicns itaque ad quoddam castrum in monte Reuvisii in prospectu maris
situm ibi potioris fabricae construxit monasterium atque in eo claustra coenobitali ritu 25
perfccit. ubi tantum eius emicuit vita, ut pkuimi infirmi ac debiles et leprosi, qui
circumquaque erant, ad eum venientes sanitati eius actionibus et meritis reddebantur,
quod usque in praesens tempus facere non desinit in eodem loco eius meritis omni-
17 potens deus. Tunc denique construxit parvum oratorium super ripam fluminis Blaveti
sub quadam emincnti rupe ab occidente in orientem ipsani concavans rupem et ad 30
latus eius dextrum erigens parietem congruum fecit oratorium, sub quo de rupe ema-
naro fecit fontem perlucidum. cum vero fenestram orientalem eiusdem oratoi'ii vitro
chiudere vellet beatus Gildas et vitrum ei deesset, prostratus in terra doniinum de-
precatur. surgens autem ab oratione abiit ad quandam rupem et ex ipsa domino
largientc optimum tulit vitrum. molam quoque ibi fecit, cui triticum immisit ac manu 35
vertit, (|uae usque in praesens teuipus in eodem loco servatur et a fidelibus infirmis,
opcrantibus cum Christo sancti viri meritis, languores ad eam expelluntur. nec est
silentio praetereundum et illud, quod per eum fecit domiuus, miracuhim. nam cum in
cella quadam die cum fratribus moraretur, venerunt ad eum hospites: quos libenter
suscipicns duxit ad orationem ac deinde omnem eis adhibuit humanitatem et lavans <o
pedes eorum ac manus, quod habuit, eum caritate dedit eis. sed cum non haberet
vinum quod eis tribueret, oratione facta iussit implcre vasa vinaria aqua dataque super
eam benedictione iussione divina in optinium vinum est conversa. quam virtutem ad-
mirantes cuncti qui aderant omnipotenti domino gratias retulerunt, qui in cuangelio
/oii. 14,12. sma fidehbus promiserat diceus: 'opera, quae cgo facio, et ipsi facient et maiora horum *'
18 'facient'. Quamvis autom tahs ac tantus esset, ut per eum deus tot miraeuhi faceret,
nulh tamen se praeferebat, sed liuinilioi' nmniiius csse videbatur. licct vero abbatis
5 itide a pulcritudiiiis redit il (i iill lu .)/ l.i letania B 18 quemdam B reum-
uisii B 24 reumuysii i>' '27 actioiiibusj uratioiiibus B 29 denique] deinde B oi ipso M
44 deoB
VITA GILDAE. 97
locuni tciiorot, (miiicii. ii( sihi siil)ditis oxompluiii luiinilitiitis ostendoret, socuiidiiin divi-
num praeceptuiii. (piod ait: 'qui maior est vestrum, erit minister' et ipso omnibus ser-J^-w-.M,".
vire curabat. et ne domini lesu surdus esset auditor dicentis ; 'discito a nio. (piia mitis .'/<■"/../'.:;.■'.
'sum et humilis corde', satagcbat etiam ipse et in lioc domini salvatoris obodire prae-
5 ceptis: nam sicut de Moyse scriptum est, 'erat et ille mitissimus omnium illius tem-iv«m. /2,3.
'poris' hominum. sapicns quoqno tam in doctrina quam in actionc erat, vcrax in collo-
cutiouo. in orationibus assiduus, peinox in vigiliis , ieiuniis corpus macerans, in iuiuriis
patiens, iu colloquio affabilis, in eleemosynis largus, in oniiii bonitate conspicuus. doce-
bat quoque haereticos post i)riinam et socundam correptionom devitandos esse , eloe-
lu mosynis autem peccata redimere j)raodicabat, esurientes satiare, sitiontos potare, nudos
vestire, infirmos et in carceribus positos visitare, mortuos sepehro, nulli malum pro
malo redderc, ioiunium amare, vigiliis et orationibus sompor insistero. sic cloricos,
sic mouachos, sic otiani laicos doctor egregius instruebat nihilque aliis quam quod ipse
faceret praecipiebat. itaque omnibus orania factus cum lugontibus lugons, cum gau-
15 dentibus erat gaudeus. erat itaque pater pauperum atque orphanorum, lugentium con-
solator. litigantes ad concordiam revocabat, homicidas autem, adulteros, sacrilegos, fures,
raptores, cuiuscumque condiciouis essent, arguebat, nullius personam verens. et pri-
mitus quidem ex euangelicis dictis atque apostolicis et propheticis cos terrcns, deinde
ad pacnitentiam revocans , dei misericordiam coufidenter promittobat eos promereri, si
20 tamen digne paeniterent. Denuo sanctus vir a fratribus rogatus rc^Iigiosis, qui ad euiu !!•
e Britanuiis venerant, post decem annos, ex quo inde recesserat, scripsit epistolarem
libellum , in quo quinque reges ipsius insulae redarguit diversis sceloribus atque cri-
minibus irretitos. quam eleganter itaque et succincte eorum ignaviam commemoraverit
et nominatim unumquemque de suis nequitiis reprehendcrit, huic paginae addere
25 placuit. 'enimvero', inquit, 'celabunt cives, quod non solum nostroruiii, sed exprobrant »''/'™
'iam in circuitu nationes? habot etenim Britannia reges, sed tyrannos: iudiccs habet,
'sed impios : saepe praedantes et concutientes , sed innocentes ; vindicantes et patroci-
'nantes, sed reos et latrones: quam plurimas coniuges habentes, sed scorta et adulteras;
'crebro iurantes et periurantes; voventes et continuo propemodum mentientes; belhge-
30 'rantes, sed civilia et iniusta bella agentes: per rcgionem quidem lures magnopere in-
'sectantes, eos autem qui ad inensam sedent latrones non solum amantee, sed etiam
'remunerantes ; eleemosynas largiter dantes, sed e regione immensum montem sceleram
'exaggerantes: in sede arbitrum sedcntes, sed raro recti iudicii rogulam quaerentes:
'innoxios humilesque despicientes, sanguinarios , superbos, parricidas, adulteros, dei
35 'inimicos, si sors, ut dicitur, tulerit, hos, qui cum ipso nomine delendi ernut, ad sidera
•prout possunt efferentes: vinctos plurcs in carceribus habentes, quos doloso potius
'quam merito proterunt, catenis onerantes; inter altaria intrando demorantes et haec
'eadem paullo post ac si lutulenta saxa despicientes'. et quae sequuntur in dicta
epistola. nunc igitur domino adiuvante ad id unde digressi fueramus redeamus.
40 Erat ergo in ilhs diebus quidam tyrannus nomine Conomerus in superioribus parti- 20
bus illius regionis, perversa credulitate et diabolica fraude seductus. qui luinc habobat
consuotudinem, ut quotiescumquc suam cognovisset coniugem concepisso in utcro, statim
iugulabat eam. ot cum iam multas interemisset mulieres nobili pro.sapia cxortas,
coeperunt parentes earum inultum super hoc contristari et longius se ab eo submovere.
45 nulhis itaque alicuius discretionis homo neque colloquendo neque ullius negotii causa
in qualicumque rc illi adhaorebat noquo mandata ei dirigebat, ut non particeps fieret
mahtiae illius. videns itaque se despici ob omnibus, sancto Gildae mandat, ut ver-
borum ipsius petitionem perciperct. verum sanctus vir calliditateni malitiao eius per-
35 dolendi M 37 poterunt B 48 petioueiu J/
13
CHRONICA m.
98 AVCTARIVM I.
spiciens milln inoilo asstMisiim ei praobiiit, sed longe promotus ab eo est. ne quolibet
modo per iiiterloeutioncm eius nobiles et i)rincip(!S regionis illius penitus decipcrentur.
at ipse praetiitus tyranims non valens pcrtingere ad hoc quod petebat misit ad qucn-
dam principcm, ut nuilti testes sunt fideles, nomine Werocum, mandans, quatenus ei
daret in coniugium filiam suara. quod eum AVerocus Venetensium comes audisset, 5
statim ad internuntium eius retulit dicens : quomodo possuni dare filiani meam mucrone
domini vestri nctando interiicicndam? num quid non audivi stragem, quam fecit de
mulieribus, quac sibi fuerant copulatae '.' nequaquam id faciam : filia enim mea mortem
21 non incurret. dum ab ea potero eam propellere. Regressi itaque nuntii ad praedictum
maieficum retulerunt quae eis "Werocus dixerat. ille autem non desistens ab hoc quod 10
inceperat iterum atquc iterum Weroco mandat dicens: quoscumque volueris obsides
vel fideiussores tibi dabo , tantum fao quod posco. cui Werocus : vana est pctitio tua
et frustra rogitando laboras. nisi enim beatum virum (Tcildam mibi fideiussorem dederis,
minime quod quaeris impetrabis, quia nisi pcr maiunn ipsius eam nulli tradam. at ille
inox nuntios misit ad beatum Gildam postulans ab eo, ut quantocius veniret et puellam is
fidc sua de manu patris reciperet et sibi coniugem legitimo traderet matrimonio.
sanctus itaque vir eorum verba renuens respondit dicens: nostis, quia dominus vester
callidissimus est ct tyrannica feritate perversus: si consensero ei et me fideiussorem
posuerit et post puellam occiderit, gravi lapsus sum peccato apud domiuum et parentes
eius vehementi orbatione prolis seduxi atque intolei-abili dolore tradidi congemiscendos. 20
sed tamen vobiscum proficiscar et utrorumque vohmtates discutiam, parentum scilicet
et eius, qui vos ad me direxit. tunc veniens simul cum eis reperit ipsos principes ob
huiusmodi causam in unum convenisse. et dum de hac re loquerentur inter se, ait
pater puellae beato Gildae: si manu tua susceperis fiham meam, tibi credam, tibi eam
tradam. quod si illam suscipere nolueris , hic numquam habebit. cui beatus Gildas 35
dixit: mihi eani trade et ego protectus dei virtute eam sanam restituam. praefatus
itaque tyrannus de manu sancti Gildae recepit eam in coniugio sibi copulandam. beatus
22 vero Gildas revertitur ad monasterium suum, pollens claris virtutibus. Peractis igitur
nuptiis coepit tyrannus sponsam fovere dilectam et ut cognovit eam concepisse in utero,
cogitavit eam occidere solito more. sed pertimescens iusiurandum, quod pactus fuerat sn
beato Gildao, dicit apud sc non posse sc fallere sanctum virum. timebat enim iram
dei incurrere, si muliercm, quam de manu saucti viri Gildae susceperat, nefando cnso
interimere conaretur. at diabolus e contra occasiones sibi ministrat, asserens non opor-
tere eum in tantum sanctitatem beati Gildae timere , ut quod facere decreverat , velut
timidus et nullius audaeiae homo propter quendam monachum ad effectum ducere 35
dimitteret. interca mulier pluribus indiciis percipiens animum cius furibundum ad-
versum se eo quod gravida esset, timore perterrita in fugam latenter elapsa est. (luod
ut cognovit vir eius maleficus, maiore iam ira succensus insecutus est eam: quam cum
invenisset iuxta viam latentem sub frondibus, erat enim ex itinere fatigata, exempto
23 mucrone amputavit caput eius et sic demum ad domum suam reversus est. Pater 40
igitur illius audiens, (juod accidisset filiae suac , mngno concussus dolorc sub magna
festinatioiie mox misit ad Itcatnm Gildani diccns : rcdde mihi filiani meam, quia propter
tuam intercessioncm perdidi illam. cognosce eiiim, quia qui in coniugio eam dc manu
tua accepit, proprio gladio eain iugulavit. super hoc igitur sanctus vir valde commotus
concitus vonit ad quandam munitiunculam, ubi praefatus tyrannus habitabat, volens 4^
ab eo audire, utrum ipse coniugem suam, sicut rumor ferebat, interemisset. verum
tyrannus ubi sensit sanctum Gildam appropinquare , praecepit ostiario domus , ne ullo
6 internuncios M 13 niilii um. li 'M ouni b. gilda B 33 interemisse B e contra om. B
35 homo om. B ,37 laps.-i M
VITA GILDAE. 99
inndo sanctum viruiii ad so permitteret ingredi: sciebat enim so in doum et in heatum
Ciildam deliquisse per lioc, quod uxorem suam occiderat. scd quaniviH lioc non ifno-
rarot, orarc tamen sauctum virum dedignabatur, ut suis procibus obtineret apud doum,
quatenus daret ei cor contrituni et humiliatum ad agendam paenitentiani dc malo quod
5 egerat. cum ergo sanctus Gildas diu pulsasset ad portam tyranni et nullus ei aperiret,
sed potius ab his qui erant intus derideretur, oravit deum, si eius vita in melius non
esset mutanda, ut dignaretur mahtiae eius finem imponero. <;ompleta itaque orationo
circuiens totam munitioneni, in qua pessimus tyraimus manebat, accepit plenum pugii-
him terrae et proiecit super illam habitationem , quae statim doo volento tota corruit.
10 Ueinde abiit usque ad locum, ubi exanime iacobat cadaver muheris intcrfcctae prolem 24
in utero habentis, et Iioc modo oravit: domine deus, qui hominem ex limo terrae for-
masti et propter ilhim hberandum de potestate diaboli, in cuius so doniinium iniecerat
propriac hbertatis arbitrio, dum tuum transgressus ost praocoptum, fihum tuum , quem
ante saecula ex aeternitate genueras, mori voluisti, te invoco, ut me cxaudias. exaudi,
!•' inquam, domine, quia te in nomine unigeniti tui domini nostri losu Christi piito. tuus
ouim filius magister noster Christus lesus promittere dignatus est iu se crodentibus, ai '"'' •'''". ^«-
quid te peterent in nomine suo, quod aurem tuae clementiae non averteres ab illorum
prece. et facta oratione accepit caput et adhaesit corpori trunco dicens : in nomine
domini nostri lesu tUiristi, Trifina, tibi dico, surge et sta super pedes tuos et indica
20 mihi, quid videris. at illa continuo surrexit sana et illaesa ab omni corruptione et
respondens sancto viro dixit: mox ut interfecta sum, angelico sustentabar vehiculo
quasi ferenda et iungenda choro martyrum , sed tua vocatione reversa sum ad te.
tunc beatus Gildas duxit eam ad patrem suum et accepta manu eius dextera reddidit
ei dicens: ecce depositum, quod mihi tradidisti: custodi eam ut filiam et prolem, quem
25 gestat in utoro, diligenter fac enutrire, cum natus fuerit, donec ad intelligibilem aeta-
tem porveniat. at illa sub iurciurando aiobat, quia numquam te deseram, pater. cui
beatus Gildas respondit: non decet muherem subsequi monachum quolibet modo, sed
mane interim in domo patris tui, donec parias, et cuni pepereris, inducemus te in
monasterium yirginum, ut cum ceteris virginibus vitam castimoniae ducere possis. tunc
30 placuit ei viri dei sermo et remansit in domo patris sui paucis diebus. Non multo 25
post peracto tempore, cum mulier filium peperisset, nuntiatum est ad boi^tum Gildam:
qui iussit puerulum baptizari nomonque suum ei imponere fecit et ablactatum libcrali-
bus litterarum studhs erudiendum tradidit matremque eius in monasterio virginum una
cum ceteris ancillis dei permanere fecit. quae postea in castitate deo serviens, in
35 ieiuniis et orationibus vitam ducens tandem a domino vocata beato fine quievit. fihus
vero eius et ipse clarus virtutibus et miraculis beatam, quam duxcrat, vitam beato fine
complevit. hunc ergo Britanni ob discretionem alterius beati Gildao, non Gildam eum,
sed Trechmorum vocant. Et quia por miracula sanctorum, quac in aure fidelium reci- 20
tantur, omnium rerum creator laudatur ac veneratur, qui in sanctis suis mauens mira
40 per illos operatur, dignuni duximus scribere etiam virtutem, quam dominus dignatus
cst operari per servum suum Gildam in plebe sancti Demetrii. crat enira in pracfata
plebe stagnum, in cuius portu residobant latrunculi, qui nudos ac verberatos, saepe
etiam semivivos permittebant abire illuc advenientes. de quorum igitur nequitia
homines circumquaque ibi hal)itantes vehcmenter commoti , cum pcr sc illos illinc non
4.-, valerent oxpellere, praesidium sancti exposcunt: qui pcrvonicns usquc ad os stagni
exorat dominum, ut concludat illius stagni aditum. completa itaque oratione cx areua
orectus est tumulus magnus, ubi prius malignorum ad insidiandum erat locus. quod
miraculum cernentes qui cum sancto viro ilhic adveiierant, deum glorificaveruat ac
10 examiiie .1/ 17 iiui.lj '|ui /•' •"3« li-ccluu..niin /,'; '.-i!. ■rmuoniiu' <nl,i. M
13«
100
AVCTARIVM I.
27 sanctuin Gildam deinceps in inao;na veneratione habuerunt. In eadem quoque rcgione
est oratoriuni, (juod incolac vocant nions Coetlann. quod sonat interprctatum monasterium
ucmoris. cuinquc iiomincs, qui se taciebant illius terrae lieredes, servis dei ibi con-
templativam vitam ducentibus saepe iniurias inferrent, asserentes illos de terra excolere,
quae circum oratorium sancti Gildae adiacebat, phis quam eis ostenderat, vir vero dei 5
volens omnes quietam agere vitam, accessit ad Htus maris et cum sanctis sibi ad-
haerentibus fixis genibus misericordem dominum, qui facit in caelo et in terra omnia
quae vult, orat devotus, surgensque ab oratione sanctissimus homo bacuhim, quem
ftaim. 47, ;. manu ferebat, terrae impressit et sie atrium sui oratorii circuivit. 'o quam bonus es,
'deus Israel, his qui tibi recto sunt corde!" hicidissimus enim fons ad nutum dei de loco, lo
ubi sanctus oraverat, surrexit et ad ostendendam certissimam metam atrii secutus est
vestigia sancti. quod miraculum audientes fideles, etiam quidam usque in hodiernum
diem hoc cernentes omnipotenti domino, qui mira per sanctos suos operatur, non
28 minimas referunt laudes. Cum vero disponeret misericors deus et beatum Gildam a
laboribus liuius mundi et aerumnis cducere et ad gaudia aeterna, quae diligentibus se is
promisit, porducere, per visionem angelicam ei dignatus est denuntiare. quadam enim
nocte cum esset utique, ut antiqui affirmant, in amabili sibi insula Horata, ubi olim
heremiticam duxerat vitam, apparuit ei in somnis angelus domini dicens: audi et in-
tellege, domini lesu Christi amice, quoniam exaudivit deus orationes tuas et vidit lacri-
mas tuas. et ecce octava ab hodierna die solutus sarcina carnis videbunt spiritales 20
ocuii tui, quod semper ab infantia desiderasti: videbis etenim in maiestate sua deside-
ratam faciem domini dei tui. confirma ergo discipulos tuos in dei timore et amore et
instrue eos solito more, ut eius praeceptis obediant atque operibus studeant ea implere,
29 ut ad gaudia aeterna quae promisit possint pervenire. Facto igitur mane convocatis
in unum discipulis dixit eis: quoniam ego, fihi carissimi, viam ingredior universae terrae, 25
dissolvi mihi expedit, ut deum possim videre. vos igitur estote imitatores Christi sicut
filii carissimi et ambulate in dilectione dei et estote semper memores verborum ipsius.
nolite autem diligere mundum nec ea, quae in mundo sunt: mundus enim transit et
concupiscentia eius, dominum vero lesum Christum et eius sermones toto corde diligite,
loh. i4, 2ji. quoniam ipse dixit. "si quis diligit me, sermones meos servabit et ego diligam eum et :«
'manifcstabo ei me ipsum'. videte itaque, carissimi, quam magnum praemium et quam
optandum lucrum promittit nobis ipsa veritas, quae est Christus. ipse enim , ut dixit,
h,h. ;4,';. 'est via, veritas et vita\ se ipsum itaque nobis daturus est. non ergo negligamus ipsum
1. M,. 4, 1. habere , ipsum possidere. habete autem et in vobis continuam caritatem , quia 'deus
'caritas est et qui manet in caritate, in deo manet et deus in eo". humilitatem etiam 35
;(/,;/«.;),;:/. studete habere et esse mites, quoniam dominus in euangelio dicit: 'discite a me, quia
'mitis sum et humilis corde". patientiam quoque semper liabere mementote, nam in
Liic. 11, 29. euaugelio idem ipse loquitur: 'in patientia vestra possidebitis animas vcstras'. obedicntes
£uc. 6, 3<i. etiam estote, sicut et Christus obediens fuit usque ad mortera. 'estote vero miseri-
"cwom' 3 5 '^^^^^^ ^^^^^ pater vester misericors est'. superbiam autem execrate, quia 'deus super- 40
'bis resistit, humilibus autem dat gratiam'. avaritiam vero declinate, quae ab apostolo
idolohitria nominatur. luxuriam quoque et ebrietatem fornicationemque fugite, quoniam,
i.cor. 0,10. sicMt apostolus ait, 'neque ebriosi neque fornicatores regnum dei possidebunt". omnia
1. Prir. .5, «. ergo vitia, quae homincs a rcgiio dci separant, oinnimodis sunt fugienda vobis. 'estote
'quoque sobrii et vigilantcs iu oratioiiibus semper, quia adversarius vester diabolus tam- 4.'.
'quam lc-o rugiens circiiit quaerens (luein dcvoret. cui resistite fortes in fide". odium
2 coedann] Zimmer id ost uemus monasterii, coerlaliem i?J/ 8 deuotius i> 11 osteudara 5i)/
15 Imius om. B 17 utique om. B sibi] sua li '28 transibit />' 36 dicite li 46 rugiens
om. B
VITA GILDAE. |q|
otiam ct mvidiam tristitiamque do cordibus eradicare vestris satagite et pro his longanimi-
tatem, bonitatem, henignitatem liahore momontoto. quattuor vero virtutes, sine quibus
nomo sapicns esse potost, id ost prudontiam, iustitiam, fortitudinom atquc tempcrantiam,
semper habere curatc. Uis ct simiUl)Us vcrbis pcr soptom continuos dics, ((uamvis iu- 30
•s valescente morbo iam iamquc vir sanctus deficere videretur, diseipulos tamen confirmare
nou ccssabat suos. octava vcro dic iussit se in oratorium duci ibiquo oration(! facta
viaticum dominici corporis susccpit. deindc discipulos protcstatus est diccns : jicr (Uiristum
vos filios meos monco, nc contcndatis pro corporis mei cadavere, scd mox ut spiritum
exhalavero, toUitc mc et in navim dcponentcs supponite humcris meis lapidcm illum,
10 supcr qucm recumbere solitus 'oram; nemo auteni ex vobis iu navi mccum rcmancat,
sed impellentes eam in mare permittitc ire, quo dcus volucrit. providebit auteni do-
niinus scpulturac mihi bxuim, ubi fucrit oi placituni. confido autcm in domino , quod
in dic rcsurrectionis rcsurgero me faciet cum cetcris. dcus autcm pacis ct dilectionis .
sit semper cum omnibus vobis. et cum respondissent omnes amen, reddidit spiritum
15 quarto kalcndas Februarii senex et pleuus dierum. discipuli vcro ilUus toUcntes corpus
eius fccerunt, sicut pracceperat eis. sed hi qui de CornugaUia venerant, qui plures crant,
conabantur eum toUere et in patriam suam transferre. dum ergo inter se coUoqueren-
tur et facere disponercnt, nutu dei navis cum sancto corpore dcmersa est in profuudum
maris: iUi vero per niuUos dics iUud huc iUucque requirentcs, cum nuUo modo invenire
80 possent, ad propria sunt reversi. UiscipuU quoque cius qui ex lleuvisii coenobio erant, 31
per tres menses cum non possent et ipsi invenire eum, tandem consiUo accepto tridu-
anum statuerunt ducere ieiunium. quo peracto cuidam ex eis revelatuni est, quando
et ubi invcniendus csset. igitur cum dies rogationum esseut et ipsi orationis gratia ad
quoddam oratoriolum, quod ipse in honore sanctae crucis construxerat , venissent, in-
25 venerunt navom in aestuario quod vocatur Eroest, id est domus sanctae crucis , cum
sancto corpore integro ct iUaeso, sicut ab ipsis coUocatum fuerat in navi. videntcs
autem gaudio magno gavisi sunt et lapidem quidem super altare eiusdem loci in testi-
monium posuerunt, corpus vero sancti viri cum hymnis ct laudibus ad suuin monasterium
deferentes niaxima muUitudiue populorum prosequente cum gaudio et laetitia magna,
30 quoniam patronum et advocatum magnum patriae suae et apud dominum intercessorem
invenerant. dies autcm iUa, quae est quiuto idus Maii, ab iUo tempore i^sque ad prae-
sens tempus celeberrima coUtur et servatur apud provinciales Venetenses. plurimas
etiam in iUa die sohtus est dominus facere virtutes ad eius sepulcrum, sicut et ipsi
ocuUs nostris vidimus. positum est autem corpus sancti viri in ecclesia, quam ipse in
35 antiquo castro Reuvisii construxerat, eadem qua praefati sumus die, ubi per multa
annorum curricula servabatur et ab universa Brittonum gente venerabiliter colebatur,
quoniam innumerabilcs a domino fiebant virtutes. luterfecto crudeUter ab impiis reU- 32
gioso rege Salomouc et dissidentibus inter se ipsos Britannis beUaque intcatina gcrenti-
bus, a foris autem piratis Danorum universam Britanniara longc latcquc depopuhiuti-
40 bus: nam eo tempore gens ipsa GaUiarum quoque partes vastabat maritimas et quasi
quadam graudinis intolerabiU tempcstate conterebat. itaquc Britannia, quac oUm Le-
tavia dicta fuit, sicut diximus, eo temporc tam a suis quam ab cxtrancis crudcU modo
vastabatur. civitates, casteUa, ecclesiae, domus, numasteria virorum atque sanctimoni-
alium igui tradebantur. donec iii soUtudinem et vastam eremuni omnino regio tota dei
45 iudicio redigeretur. eo terapore Alanus atque Pasquetenus frater eius Veneticam pro-
vinciam regebant, quae a Guereco Bro Gueret dicitur , eo quod occiso Belpoleno duce
cum cxcrcitu suo, effugato etiam aUo Francorum duce Ebracario regionem ipsam viri-
1 his] hic B 12 autcnij qn.K,iie U If) qiianlo H 20 rcuuisii om. li 27 eiua B
35 reuysii B 37 a doiiiiiio| ibi B 41/42 letunia U 45 pasquetaims B 4G guoreco| B, wereco J/
10-2 AVCTARIVM 1.
litor dcfcTulorit: scd oiipto a Nortinannis Pasqueteno atquc rodempto nc postea a quodani
per iusidias occiso solus cuni filiis, prout potcrat, Alanus ipsaiii provinciam regebat. ca
tempostate duo monastoria virorum, Lociimenech, id est locus monachorum, et locus
sancti Gildac cffugatis habitatoribus deserta sunt atque destructa: quorum habitatores
coniuncti simul compulsi sunt alienas petere regiones atque in Bituricensi regione novas s
ponerc sedes, secum defcreutes sanctorum corpora, sanctarumque patrocinia, quae tunc
3:3 temporis apud Britannos festa devotione nimioque venerabautur affectu. [Moriacensi
siquidcm coenobio, quod est Locmenech, praeerat eo tempore Taneth abbas; mona-
stcrium voro sancti Gildae regebat Daiocus venerabiHs vitae abbas. hic sub altare huius
sanctao ecclesiae rehquias beati Gildae, octo scilicet de maioribus ossibus in sarco- lo
phago ipsius recondidit, quae tempore nostro reperta sunt, cetera vero simul cum reh-
quiis sancti Paterni Yenetensis episcopi et aliorum sanctorum cum hbris et ornamentis
• monachi socum transtulerunt. simih modo ex omni Britannia sanctorum corpora por
34 diversas regioncs sunt dispersa.] Cuin autom omnipotenti domino complacuisset, ut ct
ecclesiae sanctorum in Britannia restaurarentur ct gens Brittonum, quae in ahenis i-'
regionibus misero modo exulabat, ad proprias rediret sedes, resumuut vires iterum
Britanni et qui intra regionem remanserant et qui dispersi fuerant per regiones collecti
in unum sumunt arma, expugnant virihter hostes suos , terra marique effugant et a
cunctis finibus suis expellunt. eo tempore erat comes in Redoncnsi civitate luchacl,
qui et Berengarius dicebatur: hic habuit filium nomine Conanum ilhistrem et belh- 20
cosum virum, ex quo ortus est Gaufredus vir et ipse in armis strenuus, qui totius
Britanniae monarchiam tenuit. hic ergo rogavit GauzHnum Floriacensis tunc monasterii
abbatem, qui etiam postea Bituricensi ecclesiae praefuit archiepiscopus, ut transmitteret
sibi Felicem monachum ad restauranda monasteria, quae erant in sua regione solo
tenus destruota. anno igitur dominicae incarnationis millesimo octavo missus est Felix ss
a supra dicto abbate ad Gaufreduin comitem, qui honorifice ab co susceptus est atque
praedicta coenobia ei donavit cum omnibus appendiciis suis, rogans et multum depro-
cans, ut omni studio reaedificaret ea, promisitque plurima se ei largiturum dona, cum
de itinere rediisset, quo festinabat ire. properabat enim eo tempore idem dux Romam
ire gratia orationis : ivit itaque, sed non rediit, quia in ipso itinere mortuus fuit. com- 30
mendaverat autem ipse dux supra dictum Pelicem, dum proficisceretur, coniugi nobih-
busque suis, fratri etiam suo ludicaeli episcopo Venetensi, in cuius dioecesi ipsa
35 monasteria erant. Sed Hbet nunc retro redire et beati Pauli episcopi in ipso factum
referre miracuhnn. cum esset idem FeHx in supra dicto Floriacensi coenobio tempore
Abbonis abbatis et languore gravi deprimeretur et desperatus a medicis nuHo modo 35
vivere crederetur, apparuit ei vigilanti et oranti beatus Paulus episcopus assistens ante
lectum ipsius cum magno himine eique dixit: quomodo te habes, frater? vel ubi te
tenet hoc mahim? at iHe: quis es, domine? ego, inquit, sum Paulus episcopus, quem
quaerebas. doinine, ecce, ait, in hoc latere me diu tenet mahmi, et ostendit ei locuni.
at iUe appropinquans digito leniter de hitere eius putrefactam abstuHt costam et ei ad 40
lunicn lampadis ostendit dicens: haec ampHus non te nocebit. et hoc dicens proiecit
eam et ab admirantis ocuhs cum luminc suo disparuit, odor vero suavissinuis pormansit
tota iioctc iii (!iidciii <h)mn. sanus itaque cum esset fiictus, nemo praovenit eum ad
vigilias iiocturnas. iiiirantur oniiics qucni spcrabiint iam niortuum vivcro, ot interrogant,
(luomodo sanatus fuerit: illc a beato Paulo sc visitatum et quid sibi dixerit, quahter k
etiam de latere suo fractam putrefactamquc absti-axerit costam, et en iHam, inquit, et
elevans a terra omnibus ostcndit eam. mirantur cuncti factum, simulque laudes domino
36 cum sonitu rcddidcruiit oymbalorum. sod ;id iiarrationis ordinom rodeamus. Post
1 defendebant B pasquofheno U 5 bytuiiccnsi B 7 c. 33 om. B 22 goslinura B
23 bytinicensi Jl 40 leiiitcr B
VITA GILDAE. 103
mortem uutem Gaufredi ducis, (11111 rcdirc voluisset Felix ad suum monastcrium. Hade-
gogis comitissa non permisit illum ire, sed multis precibus rogavit, ut maneret et per-
ficeret ea, quac vir suus in restaurandis cocnobiis inciioavcrat faccre. rctentus igitur
a comitissa et consiliariis eius maximeque ab cpiscopo Venetensi ludicaele, qui eum
■'■ unice diligebat. primo quidem parva erexit habitacula in supra dictis locis. erant vero
ibidem ecclcsiae sino tectis ot cx partc dirutae et intor ipsos pariotcs amiosac arbores
creveraut. scd ct ostia ipsa quacdam concluserant. nulla ibi tiinc liaijitatioiiis domus
erat. nulla hominis conversatio, sed orant in ipsis etiam ccclcsiis cubiiia fcranim. vidc-
batur crgo omnibus laboriosum valde ot difficile aggredi tam immcnsum opus, scd ille
10 habens iiduciam in domino non dubitavit invadere illud ncc fuit spo sua iiustratus.
nam infra paucos dies convenerunt ad cum optimi et religiosi viri, quoriim adiutorio
ct ccclesias restauravit et domos acdificavit, vincas plantavit atque ponuuia : ab liis
etiam pueri cnutriti in dci sorvitio fucre, Per idem tempus Britanni itcrum in scditio- 37
nem versi bella commovcrunt, nam rustici insurgentes conti-a dominos suos congrcgan-
1:. tur: at nobiles iuncto secum comitc Alano agmina rusticorum invadunt, trucidant, di-
spergunt, persequuntur, quoniam sine duce et sine consilio venerant in proelium. deinde
quidam nobilium iusurrexerunt contra comitem, sed non praevaluerunt, quoniam ipse
vir ignavus et sine scientia non crat, inter hos tumultus Felix, quoniam non poterat
quiete et pacifice vivere , statuit ad monasterium suum redire . nani sedecimum annum
20 agebat, ex quo ab abbate suo ibideni trausmissus fuerat. conatuni vero ipsius pracvcnit
Hadcgogis comitissa, niisit uamque per quendam virum, qui cum eo pergebat, nomine
Filim epistolam ad abbatem illius rogans. ne ullo modo eum retineret, sed abbatis ei
benedictionem daret et ad sc illum iterum transmitteret, quoniam filii eius Alanus et
Eudo iam adulti parati ciant iicrficcrc omnia, quae pater eoruiii ci proniiserat. Cum 38
25 igitur legisset Clauzlinus abbas cpistolam, vocat Felicem monacliuiii iiiterrogatquc, ad
quid veuerit vel cur dimiserit loca ipsa ct congregationem, quani ci commiscrat. ille :
quoniam, inquit. nec pacifice neque cum quiete possum ibi deo servire. cui abbas:
tu autem in tua putas habere patria, quod Christus non habuit in sua? si igitur ad
Christum vis pervenire, debes, sicut et ille ambulavit, et tu anibulare. 'per multas ^cf. ;<, 22
30 'enim tribulationes', sicut dicit apostolus, 'oportet nos intrare in regnum dci'. ergo
patientcr, carissime. fcr molestias, ubicumquc fueris, et esto nobis obedicns, sicut in
tua professione deo vovisti et suscipe curam abbatis atque benedictioncm. ut cum ipsis,
quibus te praeesse voluimus, pervenire valeas ad aeternam vitam. sed cum ille se
excusaret et nullo modo hoc facere se posse diceret, abbas, qui erat, sicut diximus,
35 cpiscopus, arrcptum eum invitum ad altare duxit atque ad abbatis officium promovit
quarto nonas lulii. accepta itaque Fclix iam abbas tam abbatis sui quam cunctac
congregationis suac bencdictione revertitur, commendaticias se^uini dcfcrens litteras
principibus Britanniae et episcopo Venetensi. cum autem dubitarct, quem potiorem
locuni de duobus statueret sedcm abbatiae habere, ducem Alanum cpiscopumque Vcnc-
40 tensem super hac re consuluit. illi convocatis nobilibus viris. aliquibus etiam episcopis
statuerunt locimi sancti Gildac , qui crat antiquior ct terrae fcrtilitate. frumenti ctiani
et vini arborumquc pomifcrarum abundantior, divcrsorum quoquc magnorum piscium
generibus suis temporibus afHucntior. Erat autem in eodcm loco ipso tcmpore quidam 'M
dei servus solitariam vitam duccns nomine Ehoarn, super quem noctc irrucntcs latrunculi
45 eum ex adhaerenti ecclesiae domo extraxeruut. quidam vero ex ipsis Leopardus cog-
nominc arripiens securim supcr limcn ecclesiae cerebrum illius excussit, qui mox cor-
reptus a daemonio in terram corruit atquc cum surrexisset, cultcllum accipiens se ipsum
in pcctore vulneravit et nisi cito a sociis suis fuisset defcnsus, scmct ipsum intcrfccisset.
16 concilio B 25 gauzlimisj sic BAI 37 suae om. B
|0.| AVCTARIVM I.
Ii{>;iitu.s igiliir :ili ipsis (inmuiii rcversus ost, sed mmi(|nain postea sensum recepit. vidi-
inus nanique ouni per viginti annos nullo tegi induiuonto, luin tunica, non camisia, non
calccamento. sed miro modo aestate et hienic nudum incedere. huic si quis pro
misericordia aliquod indumentum porrexisset, ille, si forte sub arbore sedisset vel in
quolibct loco, non discedebat, donec ipsum indumentum omnino discidisset. et si quidem .'•
lanoum vcl lineuni fuisset, in ipso hico diffilabat eum, si vero pellicoum, ct ipsum ad
niliihim redigcbat. itaque et aestatis immcnsos calores atque intolerabilia hiemis frigora,
sicut diximus, per nuiltos annos midus incedens domi forisque pertuht. o ineffabilis
Christi clomentia! o bonitatis et misericordiae ipsius immensitas! o beati Gikhie glo-
riosa merita, quac sic in uno eodemque homine ot puniunt crimina et impios casti- lo
gant, ne simiiia fiicere praesumant, ne similiter puniantur! credimus autem virum illum
per hoc , quod dous non vindicat bis iu id ipsum , salvum pro dei misericordia fuisse.
40 Festivitas bt^atissimi Gildao, qua de mari translatum ost corpus eius, appropinquabat
ot popubis undique confiuens ad diem fostum occurrerc festinabat. tunc quidam, qui
diu in lecto iacuerat gravi detentus infirmitate, cum videret vicinos et amicos suos 15
properare ad diem festum, clamabat, ut se ad sanctum locum ducerent. dicebat enim,
quod, si sancti viri sepulcrum contingere meruisset, mox sanitati redderetur: hoc se
credcrc, hanc fidom so liabere tostabatur. adductus itaque ab amicis est et ante
sepulcrum bcati Gikhio positus. cum vero vigiliae sollemniter celebrarentur et ille
ante sanctuni iaceret sepulcrum, subito se extendens in mortui modum diriguit, plan- 20
gere cessavit, eius ocub eversi erant, pedes manus pectus frigescebant et toto corpore
mortuus esse videbatur. populi multitudo, quae circumdederat, conclamabat : quoniam
mortuus est, educite eum foras. igitur vociferantibus illis et circa eum magis magisque
sese comprimentibus cum nemo neque manura ponere neque ad oum prae multitudine
accedere per tros fere horas posset, tandem ascendens quidam ex monachis lunior 25
nomiue et accipiens baculum sancti in manu sua eum tertio signavit cum baculo signo
sanctae crucis. iihco mirantibus cunctis erexit se atque dixit: num quid non vidistis
beatum Gildam stantem super istum lapidem et sua me manu erigentem? tunc in con-
spectu omnium sanus atque gaudens surrexit et manu sua deferens candehim super
altare posuit et qui aborum manibus ad sanctum deductus fuerat sepulcrum languens, 30
suis pedibus domum sanus revertitur gaudens. hanc vero virtutem cum postea nar-
rarem nobilibus quibusdam ante ecclesiam Plomorcat, ille affuit et iureiurando affir-
41 mabat ita fuisse, sicut dicebam. Notissima res est et per cunctas partes Britanniae
vulgata, ut, si in parrochia vel etiam in ahqua regione mortahtas incubuerit, ilhus
habitatores ad huius sanctissimum confugere locum atque a deo ibidem sine dubio 35
praestolaro remedium. veniebat pro eadem causa de Ufintinc muHitudo plebis, sed unus
cx ipsis nomine Dongual subita eadem clade percussus cecidit et ante ecclesiam Sarthau
remansit. socii vero ipsius cum ad sanctum venissent kicum, rogaverunt me, ut caballum,
quo eum deferrent, transmitterem , quod et feci. adductus itaque est , sed quia stare
non poterat, in domo hospitum collocatus est. erat autem ad videndum horribihs et 40
sanguincm vomcns. nomo oum usque in crastinum vivere spcu-abat, scd iam iamque
uKjri exspoctal)atur. iiiuic visitatura cuncta congrcgatio vonit oratque pro 00 dominum
et oleo sancto pcrungit. iiir itaque ab ilhi hora paulatim ad se rediit et vires recepit
et post ahquos dios ox integro sanitati ost redditus. socii oius ad propria rcdeuntes
uxori eius mortuum eum fuisse et apud sanctum Gildam sepultum dixerunt. venit illa 4s
eleemosynas pro anima viri sui factura, sed quem sperabat mortuum, invenit non solum
vivontem, vcrum etiam sanissimum. sic, sic operaris, deus noster, in sanctis tuis atque
mirabilia magna solus facis. rcvertitur itaque vir ille cum uxore sua gaudens atque
31 uero] ergo B 35 loc. s. conf. J/ 36 praestolari J/
VITA GILDAE. 105
sanus, qui venerat maestus ot inoribuiKUis. iuiiic cgo nupor vidi suiiuin ct {^^ratias
referentem deo et bcati Gildae virtutes magnificantem, qui etiam ea de se recordatur.
quae enarravimus. Ncc praetereundum silentio est, quas eodem tcmporc priores nostri 12
qualesque liumani generis inimici in lioc sacro coenobio pcrtuierint niolcstias. vidcns
^ namque ille antiquus hostis, quod servi dei loeum desertum incolere coepissent atque
se ab eo, quem diu possederat, loco diu dcscrto expellcrc deberent, ad suas antiquas
revertitur artes et quos dei virtute videbat munitos, fantasmatiiius et nocturnis tcrrori-
bus eos eff^ugare omnibus modis conabatur. nam nocte quadani dum pueriles monachi
ad mensam sederent ot psalmos firniarent, adversarius adfuit, alludens Uunini candelae
10 apparuit extendensque freijuentcr maiium intcr duos puerulos, lianc denuo retrahens et
iterum extendens atque itcrum retrahens et hoc, doncc candelae deficeret lumen, in-
desinenter faciens. specics vero brachii atque manus, quae soUimmodo videbatur, erat
nigra et horrida piUs. pueri timore exterriti ac perturbati erant. aUer puerorum Rat-
fredus , aUer vero Mangisus vocabatur : tertius vero adolescentulus , qui eos docebat,
15 Ranuulfus dicebatur. senex igitur, qui eos servabat, nomine lovethen, videns quac
fiebant et timore pueros perterritos, dicebat eis: signate vos, pueri, signate vos signo
sanctae crucis et psalmos Daviticos decautate. improbus vero daemon consumptam
extinxit candelam et se in risum movens per acervum lapideum, qui iuxta erat, pro-
ruons terrorem immensum ex sonitu lapidum concussit: deinde scutulas, quae in refec-
20 torio erant positae, tota nocte niovens atque removens inquietam habUatoribus noctem
reddidit. vascuUim vero, quod iuxta erat positum vino repletum, dum minister requi-
sisset, vacuum iuvenit neque ulUim vestigium, ubi in terrani defluxerit, repertum est.
FeUx abierat : qui cum vonisset ct a fratribus quae praoterita nocte pertulissent phan-
tasmata audisset, acceptam aquam cum sale benedixit et in circuitu et intus aspersit,
2^ atque ab iUo die per dei gratiam quieta habitatio permansit. Fuit tempore iUo inter 43
priores Uuius sacri coenobii monacUus quidam nominc Gingurianus, laicus quidein, sed
spiritu sancto omnibusque virtutibus plenus. Uic cum aUquamdiu innocentem et sim-
pUcem vitam agens in monasterio deo deservisset et eius patientiam por raolestiam
corporis comprobare aliisquc in exemplum ostendere dominus decrevissct, per spiritum
3u sanctum ei revelare dignatus est finem vitae suae. venit itaque quadam die antc
abbatem FeUcem atque omnem congregationem , UumiUter satisfaciens >ct petens ab
omnibus sibi veniam dari. dum igitur in circuitu tamquam innocenti ct simplici viro
respondissent: dimittat tibi dominus ignorantias tuas atque ab omnibus peccatis tuis te
absolvat, scUote ergo, inquit iUc , carissimi fratres, quia ab Uodierna die neque ambu-
35 hire inter vos nequc mancre potoro. rogo caritatem vestram, ut vestris orationibus
me commendctis deo ct olco sancto ungatis. mirantiu' omncs, quod, quem sanuiii
videbant, ungi se rogaret. ille autem rogabat, instabat, ut quamdiu loqui poterat
ungeretur. post capitulum autem dctulit omnia utensiUa atque ferramcnta sua et posuit
ante pedes abbatis dicens: domino, ecce obedientiam, quam mihi servare praeccpisti:
40 commenda eam aUcui cx fratribus. fuerat enim ipse bcatus vir custos alvearii ab
initio conversionis suae, Uabens sub cura sua plui-ima apum vasa. doiiidc cuni niissa
cclolnarotur, post pacem ad sanctum accedens aUarc communioncm sanctiun dc manu
sacordotis accepit ac post, ainljas manus ad pectus adduccns, iuxta gradum aUaris se
extendens recubuit atquc inter manus eductus est in domuin infirmorum. ubi statim,
45 sicut postuhaverat a fratribus, oleo sancto unctus est atque ab illo dic, sicut praedixerat,
per totum annum paralysi solutus in lecto iacens noque in latere altcro se verterc
neque nianum ad os ducerc potuit. Per annum vero unum oi manifestc dommus pcr 11
angcUim suuin dignatus cst obitus sui diom dcnuntiart^: (|ui nianc Riaulum monaciium
ad sc vocavit ciquc dixit: dic, rogo, frater, omni congrcgati.)iii nostrac. ut gratias doo
50 semper agant et in domino iugiter gaudcant ct noverint pro ccrto , quoniam ad noc-
14
CHRONICA III.
106 AVCTARIVM III. VITAE GILDAE.
turnas vigilias sanctum Michaelem archangelum secuni hac nocte habuerint, qui ante-
quam omnino vigiliae sonarentur, in specie pulcherrimi infantis mihi cum maximo
luniine appai-uit et quis esset, dixit. et adiecit ; ne timeas, inquit, sed praepara te, quia
cum luce huius diei de corpore tuo exibis ad meliorem vitam. ac deinde per fenestram
orientalom cum suo lumine ecclesiam intravit et quaradiu vigiliae celebrabantur, prae- 5
clarum illud lumen ab ecclesia non recessit. nunc ei'go, carissime frater, nuntia fratri-
bus nostris , quac tibi dixi et quod gratias caritati eorum refero , quia obsequium mihi
per totum istum annum exhibuerunt. obsecro autem, ut communionem sanctam mihi
deferas atque ab hora vespertina obitum meum observes. igitur post vesperas vocavit
servitorem suum eique dixit: voca fratres meos ad me, quia iam de hac vita exeo. 10
omni itaque congregatione ad eum coadunata de hac vita eadem, qua praedixerat,
45 hora migravit ad dominum quarto kalend. Octobris. Yir quoque vitae venerabilis et
memoria dignus eisdem teraporibus in hoc sacro coenobio refulsit Gulstanus. hic etiam
laicus erat, sed psalmos et orationes, quas memoriter didicerat, nocte dieque ante
deuni decantare non cessabat, pernox in vigihis, ita ut etiam decrepita aetate vix eum is
vidisses tribus horis aestate aut hierae in lecto iacere. hic vero in adolescentia sua
a piraticis praedonibus est separatus per Pelicem, qui eo tempore in Ossa insula here-
miticam necdum monachus ducebat vitam. ipsam quoque, quam eo tempore ab eo
didicerat, semper dilexit usque ad finem vitae suae ducere vitam, parcus in cibis et
in potu, in vigiHis et oratione assiduus. huius itaque viri merita dorainus declarare 20
dignatus est etiam in vita sua: nara longe lateque laudes et praeconia ipsius in ore
omnium navigatorum huius regionis resonabant. plurimas namque per eum dominus
dignabatiir operari virtutes ot miracula, ita ut enarrare vcl dinumerare ea vix ahquis
posset. defunctus autem est quinto kalend. Decembris apud Belluravidere castrum,
ubi pro utihtatc monasterii sui venerat, in domo monachorum sancti Petri Mahacen- 25
sium. sed ubi voce praeconis fuit auditum, quod beatus Gulstanus de hac vita raigrasset
(raedia enim nocte transierat), continuo de lectulis dissihentes viri nobiles simul cum
raatronis et cunctis qui audiebant certatim festinabant ire cum cereis et lampadibus,
ut obsequium ferrent viro dei, ita ut vix posset ipsa domus continere multitudinem.
videntes itaquc raonachi sancti Philiberti multa ornamenta, pecuniam quoque copiosam 30
et cereorura diversam multitudinem circa corpus viri dei aggregari, persuaserunt omni-
bus qui convenerant, ut ad ecclesiam suam sanctum corpus deferrent. sed resistentibus
monachis, in quorum hospitio defunctus fuerat, famuhs etiara contradicentibus , ne ab
illa domo raoveretur, donec illud possent ad suum reducere monasterium, illi c con-
trario concitata raultitudinc rapientes illum de domo illa cum omni apparatu suo et 35
luminibus ad ccclesiam suam deportavorunt et immcnsam quae offerebatur per triduum
pecuniam colHgcntes post tertium diem sepeUerunt cum. igitur cum ad monasterium
eius haec nuntiata fuissent, Vitalis abbas ilhic perrexit et ut corpus monachi sui sibi
reddcretur, liumiUter rogavit. sed iUi non sancti viri dilectione, sed potius araore
pecuniarum, quac quotidie ad cius undique deferebantur sepulcrum, nuUum reddiderunt 40
responsum. illo ad episcopum Pictavcnseni Isembardum abiit, clamorem ferens de
iniuria ablati sibi corporis monachi sui. episcopus quia inobedientes praeceptis suis
ipsi monachi fuerant, praecepit eos cum suo abbate ad synodum suam venire, abbatem
ctiam Vitalera praecepit adesse. cura ergo venissent et in synodo utrique eorum
causani dixissent, episcopus praecepit abbatibus atque canonicis nobilibus qui aderant, 45
ut
36 8uam om. M
ly. VITA GILDAE.
AVCTORE CARADOCO LANCARBANENSI.
Nau fuit rex Scotiae nobilissiraus regum aquilonalium , qui XXIIII filios habuit 1
victores bellicosos, quorum unus nominabatur Gildas, quera parentes sui commiserunt
studio litterarum. puer bonae indolis et studiosus floruit ingenio, quicquid audicbat a
magistro, commemorabat diligentissime, nec laedebat oblivio. studuit studiosus assidue
5 inter suates in artibus septem, donec pervenit ad iuventutem, dum iuvenis factus cito
deseruit regionem. Transfretavit mare Gallicum, in civitatibus Galliae remansit studens 2
optime spatio VII annorum et in termino septimi anni cum magna mole diversorum
voluminum remeavit ad maiorem Brittanniam. audita fama famosissimi advenae con-
fluxerunt ad eum scolares plurimi undique, audierunt ab co VII disciplinarum scientiam
10 subtilissime, unde ex discipulis magistri effecti sunt sub magistrali lionore. Religio 3
sapientissimi doctoris magnificabatur et conlaudabatur in tantum a Britannigenis omni-
bus, quod nec par ei inveniebatur nec poterat inveniri pro suis meritis excellentibus.
ieiunabat ut heremita Antonius; orabat vir religiosissimus cilicio indutus: quicquid da-
batur ei, continuo impendebat paupcribus. abstinebat se a lactea dulcedine et a melle,
15 caro fuit in odio, fontanae herbae potius in amore, panera ordciceum comedebat com-
mixtum cinere, fontanam aquam bibebat cotidie. balnea non intrabat, quod diligebatur
a sua gente maxime. macies apparebat in facie, quasi quidam febricilans videbatur
gravissime. fluvialem aquam intrare solebat media nocte, ubi manebat stabilitus, donec
diceretur ab ipso ter oratio dominica. his peractis repetebat suum oratorium, ibi
20 exorabat genu flectendo divinam maiestatem usque diem clarum. dormiebat modice,
iacebat supra petram vestitus solummodo una veste. raanducabat sine saturitate satiatus
tantum metando praemium caelcste, caelestia praemia erant ei in desiderio. Praecipiebat 4
spernere, ammouebat despicere quae transeunt in momento ; pracdicator erat clarissi-
mus per tria regna Britanniae ; reges timebant timendum, cui obediebant audita accep-
25 tabili sua praedicatione. praedicabat orani dominica apud raaritimam ecclesiara, quae
stat in Pepidiauc regione, in temporc Trifini regis, innumerabili multitudine plebis
illum audiente, et dum incipcret praedicare, retenta est vox praedicationis in praedi-
cante, unde plebs ammirata est valde pro admirabili retentione. sanctus Gildas ilhul
comperiens praecepit omnibus astantibus exire, ut posset scire, utrum per ahquem
30 illorum fiebat impediraentum praedicationis divinae, nec etiara post recessionem eorum
potuit praedicare. interrogavit postea, si aliquis vel ahqua esset ia ecclesia latenter.
B(urneianus) C(antahrigiensis) : vide supra p. 4.
2 parente B 5 suates] sic BC, uates cod. regius 13. B. VII coniectura 7 terniiiiio B 19 disce-
retur B suum om. C» 22 tautum] tum B 24 obediant C» 25 dominica] d. die C mariti-
maniam B 26 trifani C plebis om. C» 27 illo BC 29 operiens BC 31 uel] aut C
14*
108 AVCTARIVM IV.
cui respondit Nonnita pracgnans Devvi sanctissiiiii [)ucri inater futura: ego Nonnita liic
miineo intcr parietcm et ianuam nolens intrare turbani. liis auditis praecepit illi exirc
et postquam exivcrat, vocavit plebem, quae vocata venit, ut audiret euangelicam prae-
dicationem. post finitum sermonem interrogavit angelum dei praedictam r-em, scilicet
qua de causa inceperat praedicare et non poterat ducere ad finem. at ille revelavit :,
ei talia dicens : Nonnita mulier sancta manet in ecclesia, quae nunc praegnans puerum
paritura est cum inraensa gratia, pro quo non potuisti praedicare divina potestate ser-
monem retinente. maioris gratiae erit puer venturus; nullus ei aequiparabit in vestris
partibus. ego rclinquam illi istam regionem , ipse cito crescet et florebit de actate in
5 aetatem. angelus enim dei nuncius mihi declaravit istam veram destinationem. Unde lo
contigit, quod sanctissimus praedicator Gildas transivit ad Hiberniam, ubi innumerabiles
convertit ad fidem catliolicam. contemporaneus Gildas vir sanctissimus fuit Arturi regis
totius maioris Brictanniae, quem diligendum diligebat, cui semper cupiebat obedire.
confrati-es tamen XXIII resistebant regi rebelli praedicto, nolentes pati dominum, sed
crebro fugabant et expellebant a saltu et bello. Hueil maior natu belliger assiduus 15
et miles famosissimus nulli regi obedivit, nec etiam Arthuro. affligebat eundem, com-
movebat inter utrumque maximum furorem. a Scotia veniebat saepissime, incendia
ponebat, praedas ducebat cum victoria ac laude. unde rex universalis Britanniae
audiens magnanimum iuvenem talia fecisse et aequalia facere persecutus est victorio-
sissimum iuvcnem et optimum , ut aiebant et sperabant indigenae, futurum regem. in -.'0
persecutionc autem hostili et in conventu bellico in insula Minau interfecit iuvenem
praedatorem. post illam interfectionem Arthurus victor remeavit, gaudens maximo
quod superavorat suum fortissimum hostem. Gildas Britonum historiographus tunc
remanens in Hibernia studium regens et praedicans in civitate Ardmaca audivit fratrem
suum ab Artlmro rege interfectum fuisse. doluit ab auditu, flevit cum gemitu, ut 2.1
frater carissinms pro carissimo fratrc; oravit pro spiritu fraterno cotidie, orabat insuper
pro Arthuro fratris sui persecutore et interfectore complcns apostolicum preceptum,
/mc.c,27. G quod dicit: 'orate pro persequentibus vos et bene facite his qui oderunt vos'. Interea
sanctissimus Gildas venerabilis historiographus venit ad Britanuiam portans uuam
pulcherrimam et dulcissimam campanam, quam voverat off^erre apostolico Romanae ra
ecclesiae in praescntationem. pernoctavit honorifico receptus a Cadoco venerabili abl)ate
in Carbana vallc, qui monstravit illi laudabilem campanam, monstratam accepit, accop-
tam emere voluit magno pretio, quam possessor vendere nolebat. audito adventu
Gildae Sapientis ab Arthuro rege et primatibus totius Britanniae episcopis et abbati-
bus convenerunt innumerabiles ex clero et populo, ut Arthurum pacificarent ex supra sr,
dicto homicidio. at illo, sicut primitus fecerat, cognito rumore de obitu fratris indulsit
inimico, veniam postulanti osculum dedit et benignissimo animo benedixit osculanti.
hoc peracto rex Arthurus dolens et lacrimans accepit ab episcopis adstantibus paeni-
7 tentiam et emcndavit in quantum potuit, donec consummavit vitam. Inde egregius
Gildas vir pacificus et catholicus adivit Romam et apostolico Romanae ecclesiae tribuit w
praedictam campanam , quae commota a manibus apostolici nullum sonitum emittebat.
unde hoc ille videns talia dicebat: o vir dilecte a deo et ab homine, revela mihi quod
tibi contigit in itinere de hac praesentatione. at ille revelavit sanctissimum Cadocum
Nancarbanensis ecclesiae abbatem eam voluisse emere, sed quam voverat sancto Petro
apostolo offerre, nolebat vendere. apostolicus his auditis dixit: noseo Cadocum venera- 4;,
1 deibi B 7 potui C 8 nostris C 12 aitni-ii C IG faraosississimus B aitui-io C
21 prosecutione B mynau C iuuenem) inimicum C 24 liibernia] brictannia bibernia B ardinaca B
25 artliurio C 27 artlmrio C 31 pernocterauit C 34 artlnirio C ab. et ep. C 35 arthurium C
38 arthurius C 40 adnlt JJ 42 ille boc C 44 narcarbanonsis B
VITA GILDAK.
109
l)il('in abbatcm, qiii soptics adivit civitatcm istam ot ter lerosolimam post inmensa.
pericula ot assiduum laborem: remcato et cupienti habcre ut des concedo. destinatum
est enim illi, ut habeat, ex hoc praesenti miraculo. Gildas itaquc benedictam cam-
panam recepit et reversus est et reportatam sancto Cadoco gratis impendit. recepta
^ a manibus abbatis intonuit iUico pulsata ammirantibus cunctis. unde remansit omnibus
portantibus per totam Guaham pro refugio et quicumque per illam illicito iurarct, aut
privaretur linguae officio aut malefactor fateretur suam iniuriam continuo. Oadocus 8
abbas Nancarbanensis ecclesiae rogavit Gildam doctorem, ut regeret studium scolarum
per anni spatium, et rogatus rcxit utillimum, nuUa mercedo reccpta a scolaribus praotcr
111 orationes cleri et scolariuni. ubi ipsomet scripsit opus quatuor euangelistaruni, quod
adhuc remanet in ecclesia sancti Cadoci auro et argento undique coopertum ad iionorem
dei et scriptoris sanctissimi et ouangeliorum. tenent Walenses indigonao ilhid volunieu
pretiosissinium in coniurationibus suis nec audent aperiro ad videndum nec coutirmant
paceni et amicitiam inter inimicos, nisi illud affuerit iu primis appositum. Finito anni 9
15 spatio et scohxribus recedentibus a studio sanctus abbas Cadocus et Gildas doctor optimus
communi consiho adierunt duas insulas, scilicet Ronech et Echin. Cadocus intravit
proximiorem WaUiae, Gildas adiacentem Angliae. nolebant impediri in ecclesiastico
officio a confluentia hominum , propterea nesciebant mehus consihum quam rehnquere
Carbanam Vallem et adire insulare secretum. Gikhxs fundavit in lionore sanctae et
20 individuae trinitatis oratorium et iuxta illud suum cubiculum : non in illo tamen liabebat
suum lectum, sed sub alta rupe positum, ubi iacebat usque raediam noctem vigilans et
orans supra petram omnipotcntcm deum. deinde adibat ecclesiam frigescens nimium,
frigus erat ei dulce et tolerabih;! propter deura. pisciculos traiiebat a rcti et ova a
nidis volucrum, unde vivebat, quod sibi sufficiebat ad alimentum. visitabat unus alte-
2r, rura: remanentia tahs duravit spatio "\^I annorum. Summus creator videns suum Gildam 10
dilectuni famukim carero durabili aquao praeter guttas pluviales, quao cadeliant supor
saxa et quae retinebantur cadentia, fecit rivum effluere de rupe alta, qui effluxit et
effluil: et manebit sine defectione ahqua. dum sic perseveraret sanctus Gikhis intentus
ieiuniis et orationibus, venerunt piratae do insuhs Orcadibus, qui afflixerunt illum raptis
30 ab eo suis famuhs servientibus et ductis in exihum cum spohis et omnibus suae habi-
tationis supellectihbus. luide afflictus nimium non potuit ibi amplius habitare, rehquit
insuham, ascendit naviculara et ingressus est Glastoniani cum magno dolore. Melvas
rege regnante in aestiva regioue. susceptus vir suscipiendus a Glastoniense abbate
docuit confratres et diversas plebes seminans semen seminandura caelestis doctiinac.
3,=, ibi scripsit historias de regibus Britanniae. Ghastonia, id est Urbs Yitrea, quae uomen
sumsit a vitro, est urbs nomino primitus iu Britannico serraouc. obsessa est itaque
ab Artiu-o tyranno cum innumerabih multitudine propter Guennuvar uxorem suam vio-
latara et raptam a pracdicto iniquo rege et ibi ductam propter refugium inviolati loci
propter munitiones arundineti et fluminis ac pahidis causa tutelae. quaosivcrat rex
40 rebehis reginam per unius anni circulura, audivit tandem illam remanentem. illico
commovit exercitus totius Cornubiae et Dibneniae: paratum est bolhim inter inimicos.
Hoc viso abbas Glastoniae comitante clero et Gilda Sapiente iutravit raedias acics, 1 1
consuluit Melvas regi suo pacifice, ut redderet raptam. reddita ergo fuit, quae red-
denda fuerat, per pacem et benivolentiam. his peractis duo reges largiti sunt abbati
4s multa territoria, qui venerunt ad templum sanctae Mariao visitandum et oraudum con-
1 ist. ciu. C 6 galliam li quicumque] quid B 8 naucarboneiisis C, naucarbonensis B
11 compertum B 12 uualensens B 13 ui conlirmatur B I.t et] iU cst B 1!» uallain B
20 iusta B 26 propteriJ 27 saxa] tccta saxa C» cadentia] BC 31 amplius ibi C(f)
33 glestoniense C forlasse su.^picieudus 35 ibi om. C» 36 est] et BC urbis C 37 arthurio C
gnenuimar C 41 e.vercituin C dibueuiae B
110 AVCTARIVM IV. VITA GILDAE.
firmante abbate fraternitatem dilectam pro pace habita et pro beneficiis quae fecerant
et amplius quae facturi erant. inde redierunt reges pacificati promittentes veneranter
obedire reverentissimo abbati Glastoniensi et numquam violare sanctissimum locum nec
12 etiam subiacentia loco principali. Habita licentia abbatis Glastoniensis cleri et populi
cupivit religiosissimus Gildas heremitariam iterum vitam colere supra ripam fluminis &
proximi Glastoniae et voluntatem complevit in opere. ubi aedificavit ecclesiam in
nomine sanctae et individuae trinitatis, in qua ieiunabat et orabat assidue et cilicio
indutus, exemphim donans omnibus irreprehensibile bene vivendi cum rehgione. visi-
tabant sancti viri illum visitandum de longinquis partibus Britanniae, ammoniti redibant
13 et audita liortamenta et consilia retinebant cuni exultatione. Aegrotavit tandem et lo
dum aggravaretur aegritudine, convocavit abbatem Glastoniae, qui rogavit eum cum
niagna pietate, ut finito cursu vitae faceret deferri corpus suum ad abbatiam Glastoniae,
quam diligebat maxime. abbate promittente dignos rogatus explere et propter auditos
dolente et nimium lacrimante exspiravit sanctissimus Gildas aegrotans valde multis
videntibus splendorem augehcum circa corpus odoriferum et angehs consociantibus ani- 15
mae. post conniendationem lacrimabilem expletam defertur a confratribus corpus
levissimum ad abbatiam et cum planctu maximo et honore dignissimo sepeUtur in medio
pavimento ecclesiae sanctae Mariae, cuius anima requievit et requiescit ac requiescet in
caelesti requie. amen.
14 Ynisgutrin nominata fuit antiquitus Glastonia et adhuc nominatur a Britannis indi- 20
genis; ynis in Britannico sermone insula Latine ; gutrin vero vitrea. sed post adventum
Anghgenarum et expulsis Britannis, scihcet Walensibus, revocata est Glastigberi ex
ordine primi vocabuh, scihcet glas Anghce vitrum Latine, beria civitas, inde Glasti-
beria id est Vitrea Civitas.
Nancarbanensis dictamina sunt Caratoci: 25
qui legat, emendet: placet ilh compositori.
3 abbati glostoniensi S, glast. abb. C 8 irreprehensibibile B 10 tandem om. B 15 nidentibus]
audentibus C, audientibus B angeli B 16 conpletam C 20 unisgutriu B 20/21 iudigenis om. B
21 gutren B 22 glastigbri C», glastigberie C^ 23/24 glaatigberia C 26 emendat C
HISTORIA BRITTONVM
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
LIBRI ADHIBITI:
C — Cantabrigieusis coU. Corp. Chr. 139 saec. XIII.
D = Durhamensis saec. XII.
G = Londiniensis Burneiauus u. 310 a. 1381.
H = Londiniensis Harleiauus n. 3859 saec. XI.
K = Londiuiensis Cottouiauus Vespas. D XXI saec. XII.
L = Cautabrigieusis bibl. publ. Ff. I. 27 (e.xeiuplar Nenuiauum).
M = Vaticanus reginae 1964 saec. XI.
N = Parisinus 11108 saee. XII.
P = Londinieusis Cottouiauus Calig. A VIII saec. XII.
Q = Loudiuieusis Cottouiauus Nero D VIII saec. XIII.
Z = Chartres u. 98 saec. IX, X.
collati ad c. 7 — 10:
1 Londiniensis Cottouiauus Vitell. A XIII.
2 Londiniensis Cottonianus Vesp. B XXV.
3 Loudiniensis Cottoniauus lul. D V.
4 Cantabrigiensis bibl. publ. Mm. V 29 (ad
sola capita 7. 8J.
5 Cantabrigiensis bibl. publ. li. VI. 11 (ad
sola capita 7. 8).
(i Loudinieusis reg. 13 D V. 1
Ex udditamenlis codicum CL aetaiis recentioris, id est Nennio posleriorihns, quae recepta sunt, iis locum
dedimus extra apparatum inter adnotationes.
In mterpretatione Hibernica quae cursivis expressa sunt, addidil aul Nennius aut inferjjres Gilla.
7 Cantabrigieusis bibl. puld. Fl'. I. 27 (e.Kcmplar
C4ildauuHi).
8 Parisiuus 6274.
9 Parisiuus 15009.
10 Londiniensis Coll. of arms.
11 Oxouieusis Bodleiauus u. 163 (ad sola
capita 1 — 7).
Ilistoria Brittonum etsi ita certo ut ad nos pervenit liuius chronicoruin syllogae
fiues egreditur, niliilominus rccepta a nobis est cum quod a Gilda comite consuoto non sinc
incommodo separatur neque momimentis Germanicis alio loco reperitur inserta, tum
quod nucleus quidam adscendere videtur ad aetatem Gildana non longe posteriorem et
anteriorem, ni fallor. clironicis Bedanis. sed qui sub eo vocabulo circumfertur non tam
libcr cst quam corpus quoddam libellorum argumeuti plus rainus historici spectantium
ad Britanniam, propric, ut a recognitore eius posteriore appellatur, 'volumen Britanniac'.
nos in ea re priores cditores sccuti hoc capite damus quae comprehenduntur codicc
longc optimo Londinieusi Ilarleiano 3859 , demptis tamen annalibus Cambriae stem-
matibusque Britannicis, quae quaniquam in corpore illo eodem iure locum obtinent atque
reliquae eius partes, propterea omissa sunt, quod a meis studiis et omnino a chronicis
nostris nimium recodunt. recepta a nobis quod proponuntur divisa in partes septem:
I. de sex aetatibus mundi c. 1 — 6^).
II. historia Brittonum c. 7—49.
in. vita Patricii c. 50 — 55.
IV. Arthuriana c. 56.
V. regum genealogiae cum computo c. 57 — 66.
VI. civitates Britanniae c. ^e".
VII. de mirabilibus Britanniae c. 67 — 76.
factum est propter commodum libellum tractantium; sylloge omnia continuat, praeterea,
ut dixi, inter capita V et VI interponit annales et stemmata.
Praescriptiones et subscriptiones librorum a nobis adhibitorum cum iufra relatae
sint, ubi codices enarrantur, praecipuas earum (nullas quae quidem ad volumen totum
pertineant habent HKN) hoc loco composuimus.
Z praescr.: incipiunt Exberta fu {vel fii) Urbacen de libro sancti Germani in-
venta et origine et genelogia Britonum.
M praescr.: incipit istoria Brittonum edita ab anachoreta Marco eiusdera gentis
sancto episcopo.
D^P pracscr.: incipit res (om. D^) gesta Britonum a (om. P) Gylda (gildai)')
Sapiente composita.
(^ praescr.: incipiunt cxceptiones de libro Gilde Sapientis, quera composuit de
primis habitatoribus Britannie, que nunc Anglia dicitur ct de excidio
eius: suhsrr.: finit liber sancti Gilde Sapientis de primis habitatoribus
Britannie et de excidio eius.
(77)2 an(e pracfatiow»!: incipit oulogium brevissimum Brittanniae iiisulac, quod
Nennius Elvodugi discipulus congregavit; Utuhis ipsi Ubello pracpositns,
') Editioi.es priores hm.c tractatum numeia.it pro c. 4. 5. 6 admissis praefatio..ibus cum Neu.iii ipsius
(c. 3) tum pseudo-Nenniaua (c. 1. 2), «luas magis visum est ab ipso corpore separare.
CHRONICA 111.
114 HISTORIA BRITTONVM
qui est: ineipit res gesta a Nennio Sapiente composita formatus est ad
Gildamim (D^).
Interpres praescr.: volunien Britanniae auctoris nomitte, qtcod est Nennius Elvodugi
discipulus, cnunfiato in praefatione.
Auctorem vix opus est addere nationo fuisse Brittonem, adversarium propterea
tam Scotoi'um Pictorumquc quam Saxonum sive Anglorum (p. 186,3), quorum etiam
linguae nostram opponit (p. 179,2. 187, 15 cf. 186,4. 187, 8). ipse ignotus est. libro
omnium antiquissimo, sed mutilo quod praescribitur nomen Exhcrta fdius (fii vel fu codex)
Urhacen indigenae cuiusdam est, cuius paternum nomen cum redeat p. 206, 11. 37 et alibi,
Exherta non ex excerptis deformatum esse crediderim, sed esse ipsius scriptoris, prae-
terea mihi certe ignotum et fortasse corruptum. ex reliquis librorum ordinibus omnium
optimus cum nullum nominet, deteriores quac liabent tria, Marci anachoretae, Gildae, Nennii,
ea omnia constat perperam ad auctorera relata esse. Marcum anachoretam cum Heirici
narratio infra relata ostendat commentarium legisse, non scripsisse, codex unicus M eum
pro auctore nominans eo minorem fidem meretur, quod totidem fere verbis quae in
titulo illo leguntur redeunt in narratione Heiriciana et quod in eodem volumine car-
mina quoque quaedam reperiuntur exeerpta ex Heirici vita sancti Germani; omnino
scripsit eum librarius Heiricianae narrationis memor et ex ipsa ca nomen illud adscivit.
Gildac librum csse non posse non est necessc pluribus explicare. Nennium infra videbi-
mus operis non auctorem esse, sed recognitorem. ceterum de auctore poterunt con-
ferri quao de historia Brittouum scripscrunt lacobus Usserius (Britanniae ecclesiae anti-
quitates sive primordia. Dublini 1639 et denuo Londini 1687) et Car. Gul. Schoell (de
ecclesiasticae Britonum Scotorumque histoiiae fontibus. Berolini et Londini 1851) et
Arthur dc la Borderie [Vliistoria Britonum attrihuee a Nennius et Vhistoria Britannia
avant Geoffroi de Monmouth. Parisiis ct Londini 1883), praosertim autem qui nuper
totani de historia Brittonum quaestionem a me rogatus ct ex parte huius editionis causa
retractavit Henricus Zimmer (Nennius vindicatus. Uher Entstehung, Geschichte und
Quellen der historia Brittonum. Berolini 1893), vir et linguae rerumque Celticarum
unice doctus et summo adcoque interdum nimio acumine instructus.
Auctorum a scriptore scriptoribusve adhibitorum sufficiet brevis enumeratio, cum
ad singulos locos cos apposucrimus in marginc.
1. Yergilius nomino citatur p. 164, 4. ea quoquc quae de Lavinia et de rcgc Turno
habet p. 149, 4 seq. Vergiliana sunt cum Hieronymianis et fabulis Hibernicis permixta.
2. Caesaris de bello Gallico commentarii ipsi eorumve aliquis compilator (v. p. 162).
3. Hieronymi quaestiones in Geuesim uno loco p. 161, 17 eoque ut videtur postea
adiecto.
1. Eiusd('m chronica passim. ea potissimum videntur intellegi, ubi citantur (p. 149, 4)
unnales Itomanorum, quamquam vere scriptor non tam certuni auctorem ibi significat
quam comprehendit quae parata habuit testimonia scripta. veteri traditioni seniorum
nostrorum de septem imperatoribus Romanorum Britannicis p. 167, 7 (vere sex tantum
enumerantur, bis enim adest Maximus Gratiiini adversarius) cum opponuntur noveiit quos
liomani dicunt, ut distinguuntur quac primarius auctor posuit ab additamento continua-
toris , ita utrumque adhibuisse probabile est eadem chronica aetatis Romanae : unde
factum est, ut duo illi octavus et nonus qui dicuntur item adsint inter septem antea
recensitos ').
') Victoris quam dicunt epitomen iib auctore adliiljitam esse statuit Zinnner p. 19(i. 267 proptei- p. 167, 10:
octavus fuil aliiis Severiis, qui altijtiando iu BriUunnia manebal, n/iijuaiulu nd Itomam ihut el ibi defunctus est,
traliens liaec :u\ Severuni cnllcgam (ialerii ilefunctum, ut epitunio illa rocfc relert, in suburliano Roniami. at
eum Severns ille eummune niliil liabeat cum rebus liritannicis, mihi dubium noii est Septimium yeverum iu-
tellegi male gemiuatum.
CVM ADDITAMENTIS NENNir. j,5
5. Prosperi auctariuni ad chronica Ilieronyniiana. quod scribit auctor p. KiC, \-> a
tempore Ma.ximi tyraniii consules cocpisse inde explicandum est , quod in chrmdcis
ah eo adhihitis Ilieronyniiana consuies non hahehant, liahehant 1'rospcriana.
6. Victorii Aquitaui laterculum scriptor sequitur p. 209 in computo stemmatihus
regiis suhiuucto; in ipsa historia p. 172,3 quod numcrat annos a passione ratione Vic-
toriana, potest iteni ex Prospero adsumpsisse Victorii expilatore.
7. Isidori clironica (v. p. 168 not. 1 — 4).
8. Tahulam Peutingeranae similem il)i (p. 157), uhi secundum Scottorum peritissi-
mos refert de itinere Atricano, a scriptore usurpatam esse coniecit Kiepertus proha-
hiHter. in tahula illa leguutur are FhUenomm — sulinc immmsc qiic vtim luna creseunt
et decrescunt — llusicade colonia; Malba flumen cum sit apud Ravennatem p. 158,
fuit siue duhio in tahulae parte deperdita potueruntque ihidem nominari montes Asariae
aUbi non redeuntes.
9. Gildas.
10. Laterculus gentium Germanicarum formatus secundum Muellenlioffium ineunte
saec. VI apud Fraucos (^cf. Zimmer p. 230) ah hoc auctorc p. 1 59 adhihitus est forma
ea, qua inter miscellanea praesertim chronographica magna ex parte Isidoriana legitur
in codice Reichenaviensi, iam Carolorahensi OCXXIX scripto saec. IX ineunte, ipsa
fortasse eo libro non multum autiquiore. inde quae scriptor deprompsit, ait hahere se
ex veteribm libris veterum nostrorum (p. 159, 14) vel ex traditione veterum (p. 161,8).
11. Sancti Germani episcopi Autissiodorensis ah a. 418 ad a. 448 vita, quain
auctor p. 191, 19 ait se usurpavisse, non ea est quae fertur suh nomine Constantii suh-
diticia, sed diversa deperdita adhihita item a Beda.
12. Librum pontificalem num auctor habuerit, pendet a narratione de priino regc
Britanniae Christiano Lucio, quam non ambigitur ficticiam esse enatamque ex partis
Britannorum catholicae studio erga pontifices Romanos, ambigitur, utruni ex urbe Roma
in Britanniam venerit, quae communis opinio est, an ex Britannia Romam, id quod
nuper Zimmer p. 140 seq. defendit, monens vestigia eius alia apud scriptores Britannos
ad saeculum septimum extremuin non i-eperiri et eo demum tempore fictam esse videri.
sane res digna est, quae expendatur, comparatis trihus formis antiquissimis , a quihus
posteriores pendent.
libcr ^mitif. I j). 136 Ducli. : Eleuther . . . sedit ann. XV .... fuit autem tem-
porihus Antonini et Commodi (exciderunt consules a. 171 Severus et Hercnni-
ant(s cum qui praecedit episcoims finiat in a. 170) usque Paterno et Bradua
(p. Chr. 185). hic accepit epistulam a Lucio Brittanio rege, ut Christianus effice-
retur per eius mandatum. libri, qui adscendunt ad saec. VII e.rircmum, non
variant.
hist. Britfonum c. 22: post CLXVII annos post adventum Lucius Brittannicus rex
cum omnihus regulis totius Brittannicae gentis haptisiuum suscepit missa lega-
tione ab imperatore Romanorum et a papa Romano Eucaristo. in nomine
pajwe difterunt libri. antiquissima historiac Britannicnc forma, quum cxhibct
codex Carnutinus, hanc narrationem non habet. e.r libris qni habent eam opti-
mus pajnim appellat Eucaristum, cimis nominis jmpa nullus ftiit, ex reliquis
meliores Euaristuni , qui scdisse fertur sidi Ttomifinno et Ncrtn ct Traiano
a. 06 — 108, pauci sine dubio correcti ad librum ponfificalem Eleutherium.
Beda hist. eccl. 5, 24 (cf. 1, l'>): anno incarnationis dominicae CLXVII Eleutiier
Romae praesul fiictus quindecim annos occlesiam gloriosissime rexit, cui litteras
rex Brittaniae Lucius niittens, ut Ciiristianus efficcretur petiit et impetravit.
Narrationum duarum priinae et secundae, quaruin utra alteram pepererit quaeritur.
si testimoniorum aetatem respicimus, urhanam praeferemus: ii;iin Uiitannicum volumen
Ifi*
116 HISTOKIA BRITTONVM
quamquain probabile est extitisse saeculo septimo exeunte, lianc partem diximus ab-
esse a forma eius vetustissima. deinde scriptor Romanus si Britannum secutus est,
rationem habet, quod papac nomen mutavit, sive Eucharistum traditum accepit, qui
nullus fuit, sive Euaristum, quem tempora excludunt; at cur Eleutherium potissimum
substituerit, causa nulla apparet, cum annus 167 ad Soterem duceret episcopum Romae
secundum receptam chronologiam a. 162 — 170. e contrario auctor Britannus si Roma-
num secutus est, hic locus pars est narrationis de septem vel novem imperatoribus
in ]iritanniam profectis, liabemusque in ea item Carausium factum Carutium et Maxi-
nmni Gratiani adversarium Maximianum similiaque plura, ut subsit rerum Roma-
narum notitia ahqua, sed memoriter retenta et perturbata tota. eiusmodi auctori recte
convenit, quod Eleutherium in Eucharistum Euaristumve mutavit et pro annis Eleuthcrii
171 — 185 substituit aunum 167. quapropter reiecta Zimmeri sententia ut origo narratio-
nis omnino referenda est ad Britannorum sectam catholicam, ita in librum quem trac-
tamus propagata videtur esse ex volumine pontificaH memoriter adliibito. — Ad Bedam
quod attinet, utramque narrationem novit, secutus est potissimum Hbrum pontificalem,
quem passim adliibuit, sed in tabula chronologica retinuit annum relationis Britannicae
non animadvertens refragari ei anno Eleutherii mentionem.
Patrios scriptores adhibuisse se auctor neque ait neque negat nusquam diserte
provocans ad scripta sive Latina sive Celtica originis Britannicae. quae narrantur
c. 13 — 15 de migrationibus in Hiberniam Partholomi, Nimethi Agnominis fihi, filiorum
militis Hispani, Damhoctoris, denique de Scottorum origine Scythica, ea docte et acute
Zimmerus p. 215 seq. demonstravit proficisci ex vetustis fabuhs et redire fere in trac-
tatu, quem habemus, Lehor Gabala sive libro occupationis ; sed ostendit simul in eo
scripto aetate multum posteriore legi immutata et fonna recentiore. idem Zimmerus
quod contendit p. 225 seq. locum de sex aetatibus et gentium stemmata et reliqua
fere quae historiae parte priore continentur redire in tractatu altero Hibernico eiusdem
aetatis, de eo non solum id ipsum valet, quod de libro occupationis observavimus, sed
magnopere vereor, ne qui eum tractatum confecerunt, ipsa hac historia usi sint eaque
nequaquam forma primitiva , sed fortasse ea, quam a Nennio demum recognitore
saec. Vni exeuntis accepit, sive Latina sive Hibernice versa. certe suspicionem movet,
quod quartus Neguie filius Turingus ut in huiusce commentarii hbris p. 160, (i ita etiam
in tractatu illo desideratur, cum adsint qui ab eo descendunt Turingi, item quod Zorastres,
quem p. 151, 20 a Nennio ad antiquum stemma adiectum esse constat, adest in eodem
tractatu corruptus in trcs vocabulum.
Rerum Romanarum relationes et patrias narrationes quomodo auctor composuerit
miscueritque , iam post inventum codicem Carnutinum, de quo infra dicetur, non ex
sola coniectura, sed ex ipsius libelli formis diversis efticietur. auctor primarius Brit-
tonum originem applicat ad laterculum illum Prancicum, principem eorum statuens
Brittonem filium Hissitionis, fratrem Franci Romani Alamanni. originem alteram de
Bruto consule Romano deductam eumque applicantem ad stemma Aeneae iam satis
constat, id quod proba coniectura antea adsecutus est Georgius Haeger (Uber die
Trqjanersuge der Britten. Monachi 1886), a primitiva huiusce libelli recensione afuisse
et postea demum a recognitore, sed antiquissimo et ipso, adiectam esse.
Quaestiones chronologicas, quas volumen Britanniae suscitat multas et varias, nos
iis rclinquemus, ad quos iure pertinent. ut Britannica haec nostrae syllogae, sicut supra
dixi, terminos egredientia extra ordinem rccepta sunt, ita temporum disquisitio vel
maxime a medii aevi peritis tractanda est, scilicet quatenus spectat ad singulos qui lioc
volumine contincntur libellos vel , ut verius dicam, ad eorum libellorum partes
diversas; omnes enim et maxime ipsam Brittonum historiam patet per gradus crevisse.
attaiucn (h; vnkiininis iiitcgii actate nobis (juoque quaedam exponenda siint.
CVM ADDITAMENTLS NENNII. 1^7
Nomina auctoruin libris inscripta roliqua cum aut nulla sint aut (il)scura aut fic-
ticiaM, unuiii Nenniuni viri docti dudum ohservaverunt vixissc saeculo octavo extremo
et incipicnte uono; nam ipsius licet alibi mcmoria non extet (cf. p. 137) Elvoduf^nis sive
Elboldus, quem ait se novisse, episcopus Guenedotae (Bangor) in Waliisia scptiMitrionali
defunctus est a. S(M( (Zimmer p. 51 ). accedit, .sicut Zimmer (Neucs Archiv vol. M» p. 007)
monuit, quod quem magistrum appellat Nennius Beulan idem sine dubio est, a quo
parochia Llan Beulan in.sulae iilius nomen duxit, item, id quod idem (1. c. p. ■KiG scq.)
exposuit, quod antiquarius Ilibernicus Cormac mac Cuilennain (83 1—903) iiistoriam Brit-
tonum sub nomine Nennii adlegavit. at recensio Nenniana ea, cuius reliquias liabemus,
scripta est anno demum XXX Anaurauiit regis insulao Mon sivo .Vnglcsey (p. I U)),
id est anno mundi 61 08 sive p. Chr. 910 (Zimmer p. 44); cuius obstaciili reiecta exph-
catione artificiosa a Zimmero proposita nos statuemus annos illos non a Nennio profi-
cisci, scd a librario saoculo fcre posteriore. — Primi tcrtiiquc ordinis libri cum a
computatioue incipiant perducta ad a. 83 1 (p. I4fi), id ipsum quod de Nenniana recen-
sione dixiiuus ad eos quo(iuo pcrvenit, scilicet computum cuin pracposuit librarius is ad
quem tam anonynii codices redeunt quam Gildani. — Similiter in corpore libri p. 158:
a nativitate domini usque ad adventum Patricii ad Scottos CCCCY anni sunt.
ab incarnatione domini usque ad adventum Patricii in Hiberniam . . .
a CCCCXXXVIII
ab adventu Patricii CCCCXXI . . . in hunc annum, in quo sumus
cum commata duo extrenui appareat scripta esse anno p. Clir. 438 -)- 421 = 859, ea
statuemus ex margine archetypi in textum intrusa esse. itaque primae tertiaeque classis
archetypo communi fornia data est a. 83 1 , additamentum ad id archctypum adiectum
a. 859. — Secunda denique classis quamquam habet sex aetates, Carnutinus liber epochas
praeter antiquissimas sacrae scripturae nullas enuntiat, sine dubio hoc quoque nomine
compilationis formam vetustam servans ; deteriores cum annum praesentem 945 nume-
rent ^), ostendunt recensionem quam expresserunt eo anno non esse antiquiorem. — Hinc
cum colligatur corpus de quo agimus compilatum esse ante a. 800, quando compilatum
sit, libri non produnt. quod si recte posuimus (p. 115. 132) hoc commentario usum
esse Bedam (f 735), scriptus est aut saeculo incipiente octavo aut septimo, vix antea,
cum neque codices ultra saec. IX adscendant neque apud scriptores anteriores eius
indicium uilum reperiatur. sane hinc non sequitur quidquid continetur corpore eo quod
tractamus ad eam aetatem adscendere, cum praesertim ipsum Bedam viderimus ad-
hibuisse formam historiae Brittonum a Carnutina diversam. inter alia Fernmail regis
genealogia, quam historiae caput extremum (p. 192, 25) continet, post tempus adiecta
videtur esse, cum praesertim eum Ziminer p. 66 demonstraverit vixisse saeculo VII ex-
eunte. ita id ipsum quod de regum genealogiis p. 75 seq. egregio acumine exposuit
rerum Hibernicarum illustrator eximius eas scriptas esse circa a. 679, deindc per sac-
culum VIII subinde auctas, ad historiam quoque Brittonum transferetur.
Epochae per compilationem dispersae hae fere sunt, profectae sane ab auctoribus
diversis.
') Ignotus iten) est Libine ahus iiie (sci-. in vel de; <le I;i sive Inn,a insiila iinn videtur posse cogitari)
Inrijmm ciritate, cuius meininit coilex C.iiniitiiius p. 172 iiot. 1 in loco evidentei- ailiecto, non repcrtus inter
.abbates .abbatiae Inrliypum sive Kipoii liodie notos; at ignorantur (jui euni locuni tenuerint per a. 709 — 7.')()
et 787—948 (cl'. Fnwler memorials of Uipon = 1'iMications of the Stirtees sociely vol. 74. 78. 81. Dnrhaini
1882— 188G). sed haec reliiKiueiida siint eruditis Hritannis. •) Scilicet is verus ost aniius (luiiitiis regis
Eadmundi errore in sex aetatibus (p. 146) aequiparatus aniio passionis 94(">, incarnati.inis 976. diverso crrorc
alibi (p. 172 iiot. 1 ; p. 201 ad v. 2) iinmerantur a passioiie ad adventuni .Saxonum ciiiii rcliquis libris aiini Ml,
inde ad quintum Eadmundi .-inni (547, uiide duciniur ad a. p. Clir. 1021. cf. Zimmer p. 167 seq.
118
HISTORIA BKITTONVM
diluvium
Abrahani
Moyses
David
Salomo
Nabuchodouosor
reditus ludaeorum
Scottorum advcntus in Iliberniam
Caesar imperio potitur
imperio Britanniae potitur
Christus natus
Christus pi-aedicat
Christus passus
Pictorum adventus in Britanniam
Britannia facta Romana sub Claudio
Britannia facta Christiana
Britannia sub metu Saxonum
Britannia a Romanis derelicta
adventus Saxonum in Britanniam
Decius et Valerianus
[Maxiraus a Theodosio interfectus
StiUcho consul
Patricii adventus ad Scottos
in Hiberniam
Hiberni Christiani facti
Guorthigirnus rex factus
Valentinianus III imperator factus
Constantinus et Rufus cos. (p. Chr. 457)
annus Mermini regis quartus [secundum
chronica, de quibus videndus est
Ziiiimer p. ni4, Merminus rex Moniae,
id est Anglesey, successit regi Cinano
a. sit;|
anno mundi 2242
a dihivio a. 942
ab Abraham a. «00 vel 040
a Moyse a. 500
a Moyse a. 488
a David a. 569
anno mundi 4879
a Salomone 512
la Moyse a. 1002
(primis consulibus Romanorum
post consules primos a. 447
ianno mundi 5215
|ante Chr. 47
a reditu ludaeorum a. 566
a Dario a. 548
anno mundi 5228
post Heli a. SOO
post Clir. 4S
post Clir. 107
per annos 40
a. 409 2)
post Britanniam factam Roma-
nani a. 348
^cos. a. 374 |
jpost passionem a. 347 \
(cos. a. 428 )
^post Chr. 400 \
post adventum Saxonum a. ()9
anno mundi 5090
a passione a. 373
post Chr. 405
post Chr. 438
lanno mundi 5330 |
iLoygare regis amio quarto \
cos. a. 425
post Stilichonem a. 28
anno nmndi 5658
ab adventu Saxonuni a. 429
VI aet.
(p. 145)')
p. 157, 17
p. 158, 4
p. 163, 6
VI aet.
(p. 145) ■)
p. 154, 2
p. 104, 9
p. 104, 2!
p. 171,2
p. 167, 17
p. 1 70, 8
p. 172, I
p. 209, 16
p. 209, 23
p. 109 not. 1
interpol.]
p. 209, 4
p. 158, 18
p. 159, 5
p. 196, .4
p. 209, 15
p. 209, 9
p. 209, 2
p. 158, 18
') Scx actatiiiiu niiincros fere pariles reperiri in carmine vetusto Irico Salttis na Haiin post alio.s
observ.ivit Zinnner p. 184. nter auctor tempore praeceilat, nieum non est diiudicare. ^) Quod coniecit
A. de la Borderie (liul. Brit. p. 45) nnmeratos esse annos CCCCIX a Clu-isto nato et significari cladem
Romanorum iu Britannia indicatam in chronicis Gallicis ad annuin .\rc.adii et Honorii XVI (supra vol. 1
p. Gr)4 e. 02), eo miuu» [irobabile est, qnod eoruin clirouicoriiiu nulliun veBtigiiuii prueterea in liistoria hac
re))pritiir.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. 119
annus praescns mundi 6108 i
post Christum natum 831—912-976 ' ^^ ^^^-
post Christum passum 796—879—916 i (P- '"l^- '"**')
ab adventu Patricii a. 421 p. 159, 8
Codicum qui extant prinuis ordo est anonymorum.
Londiniensis Harleianus n. liS59, aliquando conventus Montalbcnsis. saec. XT ex- ^'
eunte (iudice Henrieo Bradshaw colhxted jHqjeis p. 466) vel Xll incipientc (iudice
Thompsono) scriptus est in WalHsia ut videtur inferiore, quoniam episcopii S. Davidis ratio
in eo praecipua habetnr (mon. hist. Britanniae praef. p. 92). praeter auctores Latinos
complures Vegetium Macrobium Solinum Ethicum Vitruvium (dixcrunt de hoc Kose ct
Mueller-Strueberg praef p. X) corpus hoc de quo agimus continet, sicut infra p. 134
explicatur. litterae initiales miniandae non sunt expletae, tituH quoque et rubricae ob
eandem causam passim deficiunt. ad formam dimicentiir 1 79, 4 sensu activo librarius ad-
notavit: antiqim (/mmmatica.
Londiniensis Vesp. B XXV saec. XK (Hardy n. 782) videtur descriptus esse exSpec. -j.
nostro H (cf. p. 148, 3 umhiculo). variam lectionem potiorem libri (ipsi Z) dedit Potric.
Londiniensis Cottonianus Vesp. U XXI sacc. XH (Hardy n. 7S(t) proxinie acccdit A'
ad Harleianum neque tamen ex eo descriptus est, ut infra p. 135 videbimus.
Londiniensis Cottonianus A'itell. A XHI saec. XII (Hardy n. 7SI) cum nostro A^spec. i.
ad amussim convenit. sed ita, ut appareat hunc ex illo descriptum esse; ita htterae
in K omissae utpote miniandae in hoc deficiunt sine causa. variam lectionem libri
potiorem sub nota AA edidit Petrie; nos in specimine substitimus.
Sccundae famihac, quae est Cxalhca, auctorem nominans modo nescio quem Exberta
fu Urbacen, modo Marcum anachoretam, exemplaria extant haec.
Chartres n. 98 [77 1 foll. 168 saec. IX/X (cf. cat. dcs mss. dcs hibl. dcs dcp. vol. 1 1 z
p. 51). continentur codice commentarii Rabani Mauri in Matthaei cvangeliura (f. 6—165)
ct sermo quidam Augustini (f. 165'. 166); historia Brittonum, cui praescribitur: imi^jiutd
Exberta fu Urhucen (sic catalogus et Girardus, fii urbaoen Duchcsne) de lihro sancti
Germani invcnta ct originc et genclogia Britonum, occupat foha 2' ct 3 (hoc finit p. 162, 16:
qtii erat proconstd regi Britannico: sequuntur excerpta quaedam Isidoriana) et his con-
tinuanda f. 5' (incipit (?t« et ipse Bellimis, finit p. 172, 12 primum miractdum de miracu-
lis cius) et denuo f. 167 (incipit erat quidea rex iniquus) et 168 finiens p. 178, 6 in verbis a
me quod postidas mutihs ita , ut ipse codex integer sit : nam delineationes ecclesiarum
quaedam ut adsunt in principio (f. 2) ita etiam librum claudunt pagina extreraa non
perscripta, descriptus igitur est ex archetypo imperfecto. — Egi de codice a prioribus
editoribus non adhibito, quera mea causa diligenter contuht Girard, in cphemeride nostra
neues Archiv vol. 19 (1894) p. 283- 293; edidit deinde quae ex historia Brittonum codex
habet in ephemeride Remie celtiquc vol. 15 (1894) p. 174—197 Ludovicus Duchcsne
meis de eo libro iudiciis fere adscnsus. — Quas historiae partes quove ordine codex
exhibeat, infra p. 134 dcclaratur.
Parisinus 9768 et Vaticanus reginae 1964 (ohm coniuncti, iam separati) saec. XL -M
aliquando Parisinus Magloricnsis (lcgitur f. 93 manu saec. XV: /;y;v; Picrre k liirhc,
Suint Maghirc\ doinde Pctavianus, praetcr Nithardi chronica, quac pervcniunt ad a. 843
(SS. 2, 649), ot Flodoardi annalcs, qui finiunt a. 966 (SS. 3, 363; ncucs Archio (>, 482)
et stemma Caroh magni doductnm ab Anchise (Anseiger fiir deutsches Alterthum vol. 18
a. 1892 p. 298) et vitas poutificum a Stcphano II ad lladriammi sivc ab a. 752 ad 795
(Duchesne lib. pontif. 1 p. CC) et ex Heirici Autissiodorensis vita sancti Germani prae-
120 HISTORIA BRITTONVM
fationes duas libri priiiii, quarum altera incipit aetermm specimen (poet. Lat. medii aevi
vol. 3 p. 432), altera si te perUquido (1. c. p. 436), et tertiam libri sexti expensas operis
(1. c. p. 499) aliaquo minora (cf. nrurs Archiv 4, 530) continet in parte hodie Vaticana
f. 47 — 58 historiam Brittouum (Hardy n. 8 1 5) sub indice : incipit istoria Brittonum edita
ah anachorefa Marco eiusdem gentis scto cpo. praecedunt eam computus deductus ad
a. 976 sive V Eadmundi cum sex aetatibus, cui adhaerent nomina regum novem
excerpta ex c. 20 — 27 sic : primiis Iidius. secundus Claudius. tertius Severus. quartus
Carinus. quintus Constantius. sextus Maximus. septimus Maximianus. octavus alius
Sevcrus Acquaiitius. nonus Consfantius. historiae civitates (c. 66") insertae sunt, ad-
haerct vita Patricii. hbrum expressit non optime W. Gunn {the historia Brittonum
commonly attrihutecl to Nennius, from a manuscript lately discovered in the lihrary of
the Vatican paluce of Eome, edited in thc tenth century hy Marh the Hermit, tvith an
EngUsh vcrsion, farsimHe of tlie originul, notes and iUustrations. Londini 1819. 8.
pp. XLVI. 187). alterius apographi varia lectio edita est apud Heuricum Petrie in
praef. p. 68. mea causa codicem recognovit nou sine fructu Chr. Huelsen. quac in
codice emcndata sunt vel supra versum pro varia lectione adscripta praemissa nota 7,
veniunt a manu prima vel certe aequali exceptis duobus locis p. 150, 17. 152,3 correctis
manu postcriore. — Heiricus Autissiodorensis ') natus a. 841 defunctus circa fincm
saccuU noni cum hoc libro arte couiunctus est. scilicet ci versanti in celebrando tam
soluta oratione quam carmine sancto Germano in itinerc ad gesta eius exploranda suscepto
inter a. 859 et 876 narravit, ut refert in miraculis (acta sanct. lul. vol. 7 p. 272. 273 ;
cf. Traube poet. Lat. 3, 422), Marcus quidam nomine, natione Britto, sed educatus iu
Hibernia ot tuui senex degens in heremo apud Suessionenses miraculum quoddam a
sancto eo in Britannia editum, addens id contineri 'apud Britanniam catholicis litteris'.
quae narratio cum non multum diversa in nostro libello p. 172, 13 — 176, 16 inveniatur
(ubi eam in adnotatione apposuimus), Marcum iUum apparet eam memoriter rettulisse
ex libro in patria sibi lecto, cum praesertim versio Ileiriciana a nostra ita recedat, ut
ipsum librum Heiricus vix videatur vidisse. Marcum hominem praeterea ignotura ^) cum
Heiricus scribat ad Suessionenses venisse imperante Carolo Calvo, id est post annum
840, ei adulesceuti credibile est exemplar Carnutini nostri simile in manus incidisse.
N Parisinus Lat. 11108 (suppl. Lat. 165,16; Hardy n. 787) saec. XH, 'ex bibho-
theca C. R. Jardel Bran. Suess'. Claudius Robertus Jardel, natus in vico Braine (Aisne)
a. 1722, defunctus a. 1788, cuius bibliothecae catalogi extant pubhce editi a. 1773 et
1799, codices possedit plures ex vicino monastorio Praemonstratensium Saint-Yves
de Braine adquisitos videturque hic ex eo uumero osse. praecedit epitome historiae
ecclesiasticae Bedao, incipiens : 'Brittannia occeani insula , cui quondam Albion nomen
'fuit', finiens: 'et iianc ystoriam in libris V in qua perorat, ut omnes apud legerites
'fructum pie intercessionis inveniat. amen'. computus cum sex aetatibus abest, item
vita Patricii: historiam, quae indice caret, excipiunt mirabilia Hibernica carmine red-
dita cum exordio de mirabiUbus in universum, quae expressimus p. 219 — 222. codex
praecedenti simillimus plcrumque in deterius ab eo recedit, sed ex eo non est de-
scriptus, nam vetustam litterae Anglosaxonicae ^ in stemmate p. 171, 10 formam servavit
{Anzeigcr fiir deufsches Alfrrthum vol. 18 a. 1892 p.^ 299) et habet hic illic bona sibi
propria (p. 170, 6. 19. 171,4. 176,17).
') Vitam eius enarravit iii editioue iioetarum aevi ('.•inilingioi vol. 111 p. 421 seq. Liulovicus Traulie,
quem praeterea de eo per littcras eonsului. '-) Ijciieilictiiii (acta saiict. ordinis sanoti Henedicti saec. IV
vol. 1 p. ;!8d. voI. 2 ]i. 401) euudem credideruut Mareum quendam Seottigeiiam episcopum aequalem hoiniiiem,
sed iiatione Hibernum et degeutem defunctumque ad sanctum Gallum ; quapropter diversum eum iudicat
Dueminler [Milth. der untiijuai: Gcsellschafl in Ziirich XII 260) adsentiente Ludovico Traulie (iii aclis acad.
Munac. maioribus vol. XIX, 2 p. 34.5. 353).
CVM ADDITAMENTIS NENNII. 121
Accedunt ad codiccs huius fiimiliae puros quidam vere pcrtinentes ad ordinem
tertium Gildanum, sed sccundac classis oxemplari adsumpto aliquatonus contaminati.
Ad eodiccm Cotton. Oalig. A YIIT, nostrum I' (infra liac p.), quao ads('ripsit nianus
reccns, profecta sunt cx libro ordinis secundi.
Ad codicem Cantabrigiensem bibl. publ. Ff. I. 27 f. 41 — 72 (infra hac p.) simiiiter
manus secunda adscripsit excerpta eiusdom naturae.
Londiniensis Collqic of ar)ns n. 30 saec. XIV (infra hac p.) item Gildanus manu
eadem, sed atramento diverso ad marginem proponit variam lectionem praoscribens
lemma aliiid cxfiiiplnr vel alia Jittrra, quae varia lectio ad verbum fere convenit cum
MN. differunt paucissima, ut p. IS8, G ibi non est dixit ad familiam suant, sed precepit
familiae suae. ad vitam Patricii varia iectio cum non perveniat, codex ad haec adhibitus
nostro N simihs videtur fuisse.
Parisinus Lat. 6274 saec. XIII (Hardy n. 786 cf. n. 397) 'incipit res gesta Brito- i^poc.
'num a Gilda sapiente edita'. computus ; historia : civitates ; miracula. quamquam Gildae
nomen praescriptum est, liber non solum habet additamenta librorum PQ (ut p. I.")0
adn. 3), sed itom interpohitus est ex recensione aUera, ut monstrant et aha et quod
p. 172 adn. 1 inserta sunt verba a tempore quo advenerunt . . . dicti regis est annus
paucis mutatis. variam lectionem libri (ipsi N) dedit Petrie.
Inm recensebuntur libri qui libellum et ad auctorem Gildam referunt et eo
nominc inter se consentiunt, quod ex serie opusculorum in priniam classem recep-
torum enumeratorum infra p. 133 praetermissis iis quae ibi notantur 5. 6. 7 exhibent
computum cum sex aetatibus, historiam Brittonum, vitam Patricii, Arthuriana, civitates
XXVIII, mirabiha. sunt autem hi.
Londiniensis Cottonianus Cahg. A VIII saec. XII (Hardy n. 779), scriptus ut vide- P
tur Durhami sub episcopo Guillebno de S. Barbaro (f 1153). inscriptionem dedimus
p. 113. foho abscisso deficit p. 216, 25 in verbis per menscm. in margine quae ad-
scriptae sunt variae lectiones manu rocenti, veniunt ex codice famihae secundae(vide supi-a).
Londiniensis Cottonianus Nero D VIII saec. XIII (Hardy n. 790). inscriptionem Q
et subscriptionem dedimus p. 113.
Durhamensis B II 35, quatenus est a prima manu, ut infra dicetur ad Nennianos. ^'
Cantabrigiensis bibl. pubL Mm. V. 29 saec. XII (Hardy n. 785) Mncipit gestaspec.4.
'Britonum a Gilda Sapiente composita'. specimen, quod sumpsi ad sola capita 7. 8,
ostendit hbrum non superare Giklanos mehores, sed habet additamenta duo p. 146
adn. 1 et p. 176, 5, quorum iUud ahbi non repperi, hoc redit in hbris Nennianis. addo
pauca enotata a Jenkinsonio. numeri p. 145, 10. 14. 18. 146, 3 iidem sunt atque in P,
nisi quod tertius est verus VCCXXVIII — 150, 17 fatus mortis ut P — 177,4 inde
ut P — 177, 16 protimis ilico ut P — 180, 3 ad qiias venerant, quae est lectio vera,
sed in Gildanorum librorum mihi visorum alio nullo reperta praeter D — 1 82, 22 ekti
(ut est in C^) superscr. vel fleti (ut est in 7>) — 214, 26 exercitus trahitnr unda ut P.
aequiparandus igitur libris PD.
Londiniensis CoUcgc of Arins n. 30 saec. XIV (Hardy n. 798); 'incipiunt gestaspec. lo
'Britonum a Gilda Sapiente coUecta'. — Secunda manus variam lectionem addidit codicis
famihae secundae (vide supra).
Cantabrigionsis pubh Ff. I. 27 f. 21—36 saec. XIV (voluminis, ut supra p. 17spoc.7.
dixi, ex diversis codicibus compacti partem hanc monuit Jenkinson proficisci videri
iudice Bradshawio ex Bury S. Edmunds) 'incipiunt gesta Brittonum a Gilda Sapiente
'composita'. manus secunda ad hunc quoque adscripsit variam lectionem famihae
secundae. eodem volumine infra dicemus contineri aherum eiusdem Hbelli exemplum
sub nomine Nennii.
IG
CHRONICA III.
122 ill.STORIA HUITTONVM
Canhibrigiensis colicgii corporis Ciiristi n. 363 sacc. XIV post; Gildac clogium
'Gildas vir grandis auctoritatis' .... 'superius memoratur' historiam Brittonum habet
inscriptani 'hic incipit liber Gilde Sapicntis de gestis Britauuorum'.
spcc. 6. Londiniensis regius 13 D V saec. XIII (Hardy n. 701). 'incipiunt gesta Britonum
'a Gilda Sapiente composita'. 'de nominibus civitatum Britannie': 'de quibusdam mira-
'bihbus Britaunie'.
Londiniensis regius 13 B XV saec. XVI (Hardy n. S02) descriptus est cx regio
13 D V. variam lectionem libri (ipsi U) edidit Petrie.
Londinicnsis C'ottonianus Vitell. E I saec. XIII (Hardy p. 328) ambustus et maiore
ex parte deletus similis fuit regio 13 D V. 'incipit gesta Brit . . . .'
Sp6c. 3. Londiniensis Cottonianus lul. D V saec. XIV (Hardy n. 797). 'incipit res gesta
'Brittonum a Gilda Sapiente composita'.
spec.5. Cantabrigiensis bibhothecae publicae li. VI. II (Hardy n. 793) saec. XIII. com-
putus ab inifio mundi .... d seculum per ignem; historia sub titulo: 'incipit quedam
'historia a Gilda Sapiente composita, quahter Angli inhabitareut', finiens in vita Patricii
verbis p. 196, 7 cxorsus est prcdicare fidem dei. subscriptum: 'expliciunt gesta Brito-
'num a Gilda Sapiente composita'. teste Petrie (praef. p. 67) historiae inserti sunt loci
quidam sumpti ex Henrico Huntingdonensi.
Spoc. 11. Oxoniensis Bodleianus n. 163 (= NE B. 4. 10, cat. ant. vol. 1 p. 105 n. 2016;
Hardy n. 7S3) saec. XII 'incipiunt gesta Brittonum a Gilda Sapiente composita'. prope
accedit ad nostros PQ.
Parisinus n. 5232 saec. XII (Hardy n. 794 cf. n. 396) videtur descriptus esse ex
codice nostro 1*; foho exciso deficiunt computi pars postrema inde a verbis p. 146, 1 (d)
incarnationc autem et principium historiae usque ad verba p. 159, 8 in iam dictam in-
sulam. adhaerent civitates et miracula, quae finiunt p. 214, 27 iu verbis integrum fmiuit
vitam subiectis his petitis ex p. 218, 24 — 29: 'primum miraculum est litus sine marc.
'secundum .... anno. tercium est vadum ibi quando inundatur mare et inundat et c
'contra'. sequitur index regum incipiens ita: 'Ine regnavit XXXVII annis. post eum
'regnavit Adelard XIIII annis'.
spec. 9. Parisinus Lat. 15009 saec. XII (antea S. Vietoris n. 567; Hardy n. 788) sub titulo
'de Anglia secundum Sapientem Gildam' epitomam historiae proponit perturbatam et
pessimam. ad computum adiecta sunt haec teste Ilardyo: 'ab Adam vero usque ad
'passionem domini nostri lesu Christi VCCXCVII, a Christo usque ad secundum annum
'regis Henrici secundi Anglorum anni peracti sunt MCLVI'.
Sequuntur libri libellum Nennio adscribentes vel certe cum Nennio coniuncti.
i?' Durhamensis capituli codex B II 35 saec. XII medii (sic Jenkinson, non XIII, ut
ait Stevenson), scriptus fortasse Durhami, certe relatus in eius bibliotliecae catalogum
a. 1395 (editum Surtees society vol. 7 a. 1828 p. 56), cuius libri (ipsi C) integram lectio-
nem dedit Petrie, non plenam (sub littera N) Stevenson, pleuam et diligentissime fac-
tam ego beneficio Francisci Jenkinson bibliothecarii Cantabrigiensis, quid contineat,
rcferam sic ut de eo ad me rettulit idem optimus meorum studiorum adiutor.
1. historia Anghae perveniens ad a. 1347, incipiens Britannia instdarum ojitima
intcr Galliam saec. XIV a bibliopega adiuncta est.
2. in duobus foliis volumini adiectis antiquo tempore et in folii sequentis (quod
est primum quaternionis primi) pagina priore post titulum hystoria Anglonmi
et formam mundi talem fere, qualis expressa est ex volumine alio in catalogo
codd. Cantabrigiensium vol. 2 p. 325, legitur Gillebcrti Limricensis libellus de
statu ecclesiae scriptus a. 1120.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. 123
3. quat. I (excepta partc paginae priinae) ot sequcntes ad ([uat. IX fol. (i, nuine-
rati omnes, continent Bedae historiam ecclesiasticam.
4. quat. IX f. 7 — quat. X (qui est foliorum tantummodo quattuor ct numcro
caret) f. I. 2 vita Bedae.
5. quat. X f. 3 — XI (qui ut sequentes quoquc numerum habet manu posteriore
adscriptiim) f. 5 Vife ahhdum . . . Wiimmdlm et (hjmiim Bedanae , scriptae a
manu alia, sed aequah.
(i. quat. XI f. 5 in pagina recta antea vacua relicta scripta est manu non multum
posteriore praefatio Nenniana inscripta: incipit cHloyium hrevissimum Brittanniac
insuluc, quod Ncnnins Elvodwji discipuJus congrcgaoit , incipiens cjo Ncnnins,
finiens quam ego, et subscripta : explicit eulogium. in eiusdcm foUi vcrsa incipit
historia Brittonum titulata sic ; incipit gcsta Britonum a (lilda Sapicnfc comjio-
sifa, sed addita pracfatione Ncnniana propter cam ad antiquum tituUim
adiectus est aUer: incipit res gesta a Nennio Sapiente composita. historia scripta
est in quat. XI f. 5'. 6 (finit verbis p. 162, 1 egrcssus sum; f. 7 excisum est textu
integro). 8 (incipit p. 162, 3 Romani aufem, finit p. 170, 15 magno). quat. XII
f. 1. 2 (quae duo foUa postea adiecta sunt textu tamen neque in principio
neque in finc interrupto). subscriptio brcvis erasa est. — Additamenta in mar-
gine scripta sunt Jenkinsonio iudice a manibus pluribus, scd codem tempore
omnia ct ut dubium non sit omuia pertinere ad recognitionem eandeni , quam
ob rem nihil attinuit ad diversitatem eam attendere. ad finem haec leguntur
adscripta manu posteriorc: 'Anno MCLXYI gratie fuit annus a mundi initio
'YCCCXL octavus, ab adventu Normannorum C [lituraj, ab advcntu Brittanno-
•rum in Angliam duo niilia CCC et triginta unus. igitur tcrcio millcsimo et
•CC et XIII anno ab initio mundi primum Brittones ad possidendani venerunt
'Ano-liam. ex quo Brittones primum fidem Christi tradente papa Euaristo
'reonante rege Lucio susceperunt, Uoc anno gracie MCLXYI miUe et duo
'anni transacti sunt. advcntus Augustini DCLXYIIII: intcrerant igitur inter
'adventum Augustini et (addidi) Christianitatem regis Britannie Lucii (lifuraj
'CCCC ct LXYII anni. inter adventum Brittonum et Anglorum MDC et XXIX
'anni transierunt. unde Uquet Brittoues tot annis AngUam tenuisse, sct in
'paganismo per M annos CCCC et septuaginta septem obcrrabant. insula in
'ista tribus annorum miUbus ct tredecim inUabitata erat, quam primus Uominum
'Britto adierat et cum prole sua per M et DC et viginti novem tenuerat. tunc
'vero Anglorum gens supervenerat.' ')
7. quat. XII f. 3'. 4r. Index regum Britannorum ab Aenea ad Cadwaladrum similis
' ei, qui est in codice Cantabrigiensi Ff. 1. 27 loco XYH (v. catalogum editum 2
') Schema quod ex his numcris etficitur:
\ auno mundi 3013 vel 3213
adventus Brittonum in Britaniiiain , „.,.,,
/ ante aniunn praesentem a. 2d6l
\ post adventum eoruni a. 477
Brittones Christian, fact. j ^^^^^ ,^^^_^^^_^^ praesentem a. 1002
advontus Anglorum in Britanniam post adventum Brittonum a. 1629
) post Brittones iiictos Christianos a. 407
.•ulvcntus Augustini | ^^^^ ^^^^^^^_^_ praesentem a. 669
adventus Noniiannonnii in liritainiiam antc annnm praesentem a. 100 (?)
\ mundi r)348
annus pracsens | p^^^ ^,,,^ jl^,;
numeros proponit parum constantes ncque quicquam indc coUigitur nisi quod con.irmatur codicen, de quo
agitur vere scriptum esse medio saeculo XII.
124 HISTORIA BRITTONVM
p. 326), sed diversiis. coinina hnnr luor sua Guendolana Durhamensis Bruto
tribuit, Cantabrigieusis Lonino.
8. quat. XII f. -l'. 5r. Yita Gildae (^vide supra p. 4).
9. quat. Xll f. 5'. 6 Rngnum Israel — Regnum Persarum.
10. genealogiae: Aclam genuit Seth cet. ad Woden; sequuntur stemmata reguin
Merciorum, West-Saxonicorum, aliorum (deficit in fine folium unum).
11. epitome quaedara nostrae liistoriae Britanniae (eadem invenitur in nostro 7^
itemque in codice Cant. CoU. Corp. Ciir. n. 66, ubi finit in a. IISI) incipiens
Brittannia a qnodam conside Eomano Brnto dictum est, secundum ea quae
inde enotata liabui (vide ad p. I5(», 17), inutilis.
12. genealogia regum Cantuariorum cum chronicis.
13. nomina archiepiscoporum Dorobernensis ecclesiae.
14. chronica Northumbriae finientia in a. 1154.
15. tabula ad Bedam scripta saec. XV.
16. chronica Martini saec. XIV.
17. inventarium quoddam Durhamense a. 1371.
Londiniensis Burneyanus n. 310 (Hardy n. 796 ; Stevenson praef p. XVI), quein
collatum habui ab Herberto Londiniensi, recognitum ubi opus fuit a Kenyono, scriptus
a. 13SI in prioratu Finchale prope Durham ad usum prioris eius monasterii coenobitae
Durhamensis, relatus (ut observavit Jenkinson) in indicem bibliothecae Durhamensis
a. 1395 (Surtees society vol. 7 a. 1S28 p. 65) ex Durhamensi Ubro descriptus est accu-
rate. praescribitur ut in archetypo incipit ctdogium .... congregavit. ipsi historiae
praescribitur : incipit gcsta Brittonum a Gildn Sapiente aut Nennio composita, id quod
respondet duplici auctori libri Durhamensis ; subscribitur : cxplicit gesta Briftonum a
Gilda Sapientc composita (« g. s. comp. inductum est). sequitur ut in archetypo vita
Gildae. argumenta originis ita abundant, ut ea explicare supervacaneum sit; redeimt
errores etiam minuti, ut 175, 24 ars pro arx; IS6, 18 ex vocabulo affuit scripto in D parum
distincte, ut faeile accipi possit pro abbmit, factum est ahbermit. hbrarius sequitur fere
scripturam archetypi posteriorem, sed novit etiam priorem ; ita 147,3 cum sit in Durhamensi :
.i. hiemali sive boreali ortu
ab Affrica brumali
Burneyanus scripsit :
ab Aufrica brumaU id est liiemali sive boreali ortu.
Londiniensis regius 13 B VII saec. XVI (Hardy n. 801) simiUimus est Burneiano
310 neque tamen inde descriptus, nam in mirabilibus adsunt inscriptiones ante c. 75:
'de mirabilibus Monis insule' et ante c. 76. 74 'de mirabilibus Hibernie'', item vitae
Gildae hic subscriptum est epigramma Caradocum nominans.
Londiniensis Cottonianus Vit. F IX saec. XVI (Hardy n. 803) maiore ex parte
igiie consumptus similis fuit Burneiano 310.
Londiniensis Sloano n. 4787 (Hardy n. 804) historiam Iiabet descriptam ex regio
13 B Vn sub praoscripto 'es bibliotheca regia ad S. lacobi', deinde manu diversa
cxemplar codicis eius qui praecedit Cott. Vit. P IX antequam damnum passus est.
Cantabrigiensis collegii corporis Christi n. 139 (catal. eius bibl. Nashmythianus;
Hardy n. 789), quatenus huc pertinet, scriptus est saec. XIII non tam Durhami (quam-
quam eo ducere quae in catalogo laudato de huius codicis capitibus 3. 5. 6. 7. 8 ad-
legentur observat Stevenson p. XVI) quam pariter atque Gildanus supra p. 17 memo-
ratus in abbatia Sawley, coliatus propter hanc editioiiem una cum Durhamensi a Jenkin-
sonio. pars nostra foliorum est septendecim, quaternionum autem duorum, quorum prior
signatus XXI (qui praecedit notatus XX scriptus est a manu diversa saec. XII)
foliorum est octo adiuncto postea in principio folio uno solitario, posterior non sig-
CVM ADDITAMENTIS NENNII. 125
natus foliomm item oeto. continet liistoriam Britannicani (f. 2r.- 11') sino inscriptione
et subscriptione et ab eadem manu fortasse, certe ab aequali vitam Gildae (f. 11'— 14r.)
inscriptam; uita sancfissimi afqnc doctissimi uiri Gildc incipit cum subscripto epi-
grammate (supra p. 4. 107), deinde explicit. in folio solitario primo, quod postea
adiectum esse diximus, sic praescribitur: incipit cidogium hrevissimum Brittanniae insuhe
quod Ninnius Elvodiigi discijmlus congrrt/avit, item in margine manu alia et posteriore :
iHcijiit ajwhgia Nennii Briionum historiografi. incipit Itistoria ortograftca. sequitur
praefatio Nenniana: cgo Ninnius . . . quam ego cum subscriptionc : explicit eulogium. itcm
eiusdcm qtiod seribi debet in fine libri , scilicet laterculi dc malts et pervcrsis naturis
genfiiwi et dc bonis naturis gentium (editi sunt vol. 2 p. 389). hos excipiunt siue in-
scriptione carmina Nenniana duo adiutor benigmis cet. et fornifer cet. (infra p. 144).
deinde in principio quaternionis XXI item a manu posteriore sic est : .sc/ spc assif ntibis
grti. incipit ri's gisfa a Ncnnio Sapientc comjtosita. post Gildae vitam in quattuor foliis
sccundi quaternionis extreniis sequuntur varia scripta saec. XIV et XV, in his epi-
gramma fornifer repetitum, locus de sancto Benedicto incipiens circa haee tempora
cum in castro Cassino, finiens die exaltationis eius osculatur ct adoratur, latercuH duo
gentium iteni repetiti. — Additamenta scripta sunt manibus compluribus neque eadem
aetate omnia; sed certa ratione distinguuntur non tam per litterarum formam quani
adliibito libro D huiusce similHmo duo eorum genera, alterum profectorum ex recogni-
tione codicis 'deperditi ad utrumque librum adhibiti, alterum adiectorum tempore
posteriore et omnino inutihum. illis locum dedi in textu inter Nenniana, horum potiora
in adnotatione (ut p. 148 adn. 4 et p. 165 adn. 2) collocavi.
Cantabrigiensis coUegii corporis Christi n. 101 saec. XVII (Hardy n. 805) est apo-
graphum codicis eiusdem collegii n. 139.
Cantabrigiensis bibl. publ. Ff I 27 saec. XIII, collatus mihi et ipse a Jenkinsonio,
praeter exemplum classis tertiae, de quo niodo egi (p. 121), post Gildam genuinum, sed
breviatum (vide supra p. 17) f. 7 — 20 alterum habet sub Nennii nomine. incipit a
praefatione (p. 12(>): 'incipit profatio Nennii Britonum historiographi in historia Britonum.
'Humihs seruorum', finiens "supplebit. explicit prefacio'. sequitur praefatio altera:
'incipit apologia Nennii Britonum historiographi gentis Britonum. Ego Nennius' finiens:
'quam ego. explicit apologia gentis Britonum'. sub titulo: 'incipiunt capjtula', sequitur
index eorum LXXXVI nuniero: deinde laterculi duo inscripti 'de maUs et perversis
•naturis hominum' et 'de bonis naturis gentium' editi vol. 2 p. 389 : post eos carmina
Nennio attributa (p. 144); deinde computus perveniens ad a. 919 editus in mon. hist.
Brit. 1 p. 82 et infra p. 131. his praemissis inde a f. II, a quo incipit quaternio, pro-
ponitur liber ipse, incipiens a tractatu de sex aetatibus inscripto 'incipit historica orto-
'graphia de sex aetatibus mundi'. post tractatum eum sic est colore rubro: 'incipit
'historia Nennii, qui et a quibus inhabitata sit Britannia, de civitatibus, de castellis
'ex lapidibus et lateribus fabricatis, de gentibus in ea habitantibus , de mirabihbus, de
'bellis, de insulis ad eani pertinentibus et de divisione totius orbis". sequitur historia,
cui adhaerent miracula et civitates. subscriptum: 'explicit hystoria Nennii Britonum
•liystoriographi de prima inhabitatione Britonum Britannice insule'. — Hunc librum (ipsi ^l)
Petrie in textu constituendo expressit tenuitque omnino adhuc in historia hac recensenda
primas fere partes, vere, ut Zimmer (p. 38) probe intellexit, ad locum rcdigendus omnium
postremum et inutihs totus utpote descriptus ex codice Cantabrigiensi altero nobis C.
manu adeo eadem tam C quam L scriptos esse peritus iudex Henricus Bradshaw
censuit, et tantum abest, ut ea, quae de utroque ego observavi, ei opinioni obstent,
ut e contrario editio nostra sescentis locis ostendat ea quae in C mutata additave sunt,
in L legi perscripta manu prima. etiam mendae pusillae et meri calami errores ex C
in L transierunt, ut p. 194, 15 qnasdas pro quasdam; simiUter 192, 11 cum in C sit
126 HISTORIA BRITTONVM
catmjim, correcto n in t, in L puncto neglecto est cantegirnus, item p. 196, I cum
/retart^t lioc mare tiKtfjniifn
in C sit ctim transmarinis mirabilihus, ubi scriptor dare voluit ctim transfrctarct lioc
mare niagnum cum transmarinis mirahilihns, sed verba cum transniarinis partim addere
oblitus est, partim errore induxit, inde L effecit cum transfrctaret mare magnum mira-
hilihiis. a propria interpolatione codicis L librarius in universum abstinet, sed propria
habet et praefationem priorcm et indicem capitulorum et computum illum, quae hoc
loco placuit exhibere. — Ad praefationem eam adnotabis ex praefatione altera vere
Ncnniana (p. 143) verba quae post sanctorum patrum sequuntur: id est Uieronymi
Eusehii Isidori Prosperi in codice L omissa esse, scilicet ut iis additamentum illud
ornaretur. — Index capitulorum etsi in C non rcperitur, nunieri per librum eum
iidem adsunt, nisi quod capita numerat non LXXXVI, sed LXXXV extremo recte
omisso; nam laterculi illi etsi et ipsi sunt in (7, non ad lioc corpus ibi referuntur.
Ij in corpore numeros adscribens pervenit ad LXXXVII capitibus duobus bipertitis. —
Computum deductum ad a. p. Chr. 919 (5189 -j- 919 = 6108) auctum esse ab ipso
librario eo magis probabile est, quod qui in eo adlegatur Henricus Huntingdonensis
obiit a. 1155.
1. PREPATIO NENNII BRITONVM HISTORIOGRAPHI
IN HISTORIA BRITONVM.
Humilis servorum Christi minister et servus Nennius dei gratia sancti Elboti discipu-
lus cunctis veritatis obauditoribus salutera.
Vestrae sit notum caritati, quod cuni rudis eram ingenio et idiota sermone, haec
pro modulo nieo, non propriae nitcns scientiae, quae vel nulla vel admodum
rara et exilis est, Latinorum auribus idiomatizando tradere praesumpsi, sed partim
maiorum traditionibus, partim scriptis, partim etiam moninientis veterum Britan-
niae incolarum, partim et de annalibus Romanorum, insuper et de cronicis sanc-
torum patrum, Isydori scilicet, leronymi, Prosperi, Eusebii nec non et de historiis
Scottorum Saxonumque licet inimicorum non ut volui, sed ut potui, meorum ob-
temperans iussionibus seniorum, unam hanc historiunculam undecumque collectam
balbutiendo coacervavi, et remanentes spicas actuum praeteritoi-um, ne penitus
calcatae deperirent, quarum ampla seges quondam extranearum gentium infestis
mcssoribus sparsim praerepta est, posterorum memoriae pudibundus mandare
curavi. quippe multis obnoxiis, qui vix aliorum dictamina superficie tenus, prout
utile esset, intelligere hucusque quiveram, nedum propria incudere sufficiens, sed
vehit barbarus aliorum Unguam infringens teraere commendavi.
Attamen internum vulnus circuni praecordia volvens aegre ferebam, si propriae gentis
nomen, quondam famosum et insigne, oblivione corosum fumatim evanesceret.
sed quoniam utcumque historigraphum Britannorum me malo esse quam nemi-
nem, quamvis adeo plures inveniantur, qui hunc laborem mihi iniunctum satius
explere poterant, relegentes humili prece posco, quorumcunque aures incon-
cinnitate verborum oifendero, quo veniam maiorum voto parenti facili exau-
ditione ex debito se noverint praebituros. errat namque multotiens impotentis
effectus, quem errare, si posset, non sineret fervens affectus. serviat itaque
sufficiens caritas, quibus sufficere non potuerit verborum meorum inconcinna sim-
plieitas, nec vilescat in auribus audientium historiae veritas, quam imperito linguae
vomerc exarare sic ausa est mea rusticitas. siquidem tutius est salubrem docu-
menti haustum quolibet viU vasculo ebibere quam mixtum melle dulcis elo-
quentiae venenum mendacii aureo poculo praegustare.
Nec ergo te pigeat, diligens lector, excussis verborum paleis istoriae grana horreo
memoriae condei-e , quoniam non quis dicat aut qualiter dicatur, sed quid dictum
CVM ADUITAMENTIS NENNII. 127
sit, veritatis testimoiiio magis iittcndendum csse proljiitiir. nain nicdiciiio liid.-
schinid) contoni|)til)iiciii acstimat gcnimani, postquani dc cacno, in (juo iacucrat,
cxtersit, quod suo tlicsauro digiiatus est postmodum adieerc (adieccre t;od.).
credo namque maioribus et eloquentioribus, quicunquc bcnigno ardore acccnsi
cx aratura (oxaratuin (Tufsrhmid) barbarizantis lingua matcriani llomanae verri-
culo cloqucntiac planarc studucriiit (studicrint cud.), si concussam reliquerint
historiae colunipnellam, quam statui pcrmanere. cgimus itaque haec nostris
infirmioribus subvcnicndo, iion maioribus iiividendo, octiiigcntesirao LVIII anno
dominicae incarnationis , XX vero (juarto Morviiii rcgis Britonum, cuius laboris
pretium maiorum precibus rccompcnsari postulo. sed haec actcnus praclibata
sufficiant; cetera supplex obedientia pro viribus supplebit.
2. CAPITVLA.
I. De sex aetatibus mundi, et quot annos unaquaeque tenet.
II. Unde dicta sit Britannia, et a quo sit sic nominata, qualiterque sita, et quot in
longum ct transvcrsum miliaria liabet, quotque civitates in se continet, quot
genera hominum intra se sustinet, quotque adiacentes insulas possidet, quibus
praestantioribus fiuminibus interhiitur, pcr quae divitias et dclicias exterorum
(ex ceterorum rod. mite corr.) rcguorum deferuntur.
Tll. Quod Britonos impleverimt eam a mari usque ad mare, et a quo tcmpore secun-
dum annales Konianorum inhabitari ccpit, qualitcrque Romanorum sugillatio,
quod in nos iniuste extorquent, refelli potest, de ortu etiani Bruti ct proavorum
eius, et quid magus de eo necdum nato praedixerit.
IV. De regno Enee, Ascanii, Silvii, Bruti et Posthunii, ct quod Bruto Britanniam
vcnerit temporc sacerdotis Heli.
V. Do adventu Pictorum in Britanniam, ct quomodo Orcadcs insulas occupaverint
et hactenus obtinuerint.
VI. Quod Scotti dc Hispania venerint, et quo tempore Hiberniam inhabitare coepe-
rint, et qualiter Bartholomeum de Hibernia pestilentia cum suis eraserit, et de
quodam Nimec, qui postea illo venit, sed et postea cum suis rediit.
VII. De tribus filiis cuiusdam militis Hispaniae, qui Hiberniam applicuerunt, quomodo
castellum vitreum in mare videruut et illud oppugnantes perierunt. sed tamen
residui eorum cura supervenientibus Hispanis paulatim totam Hiberniam pos-
siderunt.
VHI. Quod nulla certa historia originis Scottorum continetur.
IX. Quamdiu Hibernia inhabitabilis fuit, et de quodam nobili Scitha genero Phara-
onis, quem rege submerso cum suis Aegyptii expulerunt, quoraodo peregrinando
vagatus sit, et quando Hiberniam appulerit: et quot annos tribuni (tribunos wrf.
anfe corr.) dictatores ac consules rem publicam optinuerunt.
X. Qua aetate Britones venerunt ad Britanniara, et qua Scithae, id est Scotti qui
nunc dicuntur Hibernenses, ad Hiberniara, et quoraodo Britoncs a Pictis ct Scottis
impugnati sint, quo etiara toraporc Roraani monarchiara niundi adcpti fuerint
secundum Scottorura peritiam.
XI. De supputationc annorum incarnationis domini Patricii. Brigidae, Columkillae
et quo anno Saxones Britamiiam venerint.
XII. Aliud experimentum de ortu Britonum indigenarum traditionibus senioram, et
ex veteribus libris veterum Britonum inventum, quoniodi) trcs filii Noe divise-
runt orbem terraruni in tres partes post diluvium.
XIH. De nobilitate Britonum, et quod illi de genere laphet desccndcrint a quodam
Alanio, cuius genealogiam usquc ad Adara protoplastum ducit.
128 HISTORIA BRITTONVM
XIV. Quomodo Tuliiis Caesar bis a Britonibus repulsus sit, ct quomodo bis victus dc
Britannia sinc paco et consu in fugam rediit.
XV. CJualitcr tcrtio supcratis Britonibus insulam occupavit Britonesque sibi subiugavit
et ilios tributarios fecit censuraque reddere coegit.
XY\. Quod in lionorem victoriae lulii mensis lulius, qui et Quintilis, dedicatus sit.
XVII. Quod Ciaudius imperator cum magno labore et detrimento secundo luliura
Britones vicit et usque Orcades totam insulam obsedit, et ubi obierit.
XVIII. Quanto tcmpore ab incarnatione domini Britones fidom Christi susccperunt.
XIX. Qualiter Severus imperator tertius murum trans insulani ob incursione Pictorum
Scottoruraque facere praecepit et illos a Britonibus divisit, et ubi postea per-
emptus sit.
XX. Quoraodo Carucius imperator vindicavit Severum saciatus sanguine Britonum, et
ubi fornicem triumphalem in memoriam suae victoriae construxit.
XXI. De Constantio Constantini Magni filio, ubi obierit et sepultus sit, et quae semina
in pavimento urbis seruerit (vel seminaverit supra v. cod.).
XXII. De Maximo imperatore, cuius temporibus sanctus Martinus virtutibus claruit, et
quando imperatores Caesares norainari desierunt.
XXIII. De Maximiano tyranno, qui fretus milite Britonum Gratianum iraperatorem occi-
dit et Britanuiam iuvenili flore spoliavit ac Britanniam minorem eis ad incolatum
dedit sicque eos transraigrare fecit, et quod nunquam postea revestiri meruit.
XXIV. De secundo etiam Severo, qui solita structura murum alterura ad arcendos
Pictos et Scottos fieri a Tinemuthe usque Boggenes praecepit.
XXV. De Constantio, qui Britonibus in Britannia iraperator ultimus praefuit, et quara-
diu regnum Romanorum in Britones perduravit, et quando illi Roraanos ulterius
reciperc noluerunt.
XXVI. Quo tempore Britones iugum Roraanorum abieccrunt, et quando Nicena sino-
dus, Ambrosius, Martinus, leronymus fioruerunt, et de Maximiano tyranno et filio
eius Victore (uictorie cod. ante corr.), qualiter ct ubi interfecti fuerunt. et quot
anni ab initio mundi et ab incaruatione Christi usque ad illud tempus transierunt.
XXVn. Quot vicibus Britones Roraanorura duces occiderunt, et qua calliditate eos
tamen scmpcr ad auxilia sibi ferenda provocaverunt, et quot anni Britones sub
dorainio llomanorum fuerunt.
XXVIII. Quod ab expulsione Roraanorum usque ad adventura Saxonura, per annos
videlicet XL, tota Britannia sub maximo raetu fuit, et quando Gortigernus rex
impius regnavit, quot tiraoribus quantisque anxietatibus oppressus exstitit, quoto
anno a passione doraini Saxones suscepit et insulara Tanet ad inhabitandum tra-
didit, et do prosapia etiam Hengisti, et quomodo Britanniara venit, et quod im-
periura Romanorum super Britones tunc omnino esse desiit.
XXIX. Quando sanctus Germanus fidera praedicatm-us Britanniam venerit, et Pelagia-
nam haeresim extirpavit, dampnavit et omnino destruxit.
XXX. De Benli regc infideli et tiranno, qui sanctum Germanum recipere noluit, sed
aditura domus suae prohibuerit.
XXXI. De servo, qui eura ad hospicium invitavit, et de vitulo nocte occiso, cocto et
coraraesto, et raane corara mati-e vivo, sano et integro invento.
XXXII. De quodam viro ab eo baptizato et iuxta eius vaticinium raox defuncto et
ab angelo dei suscepto.
XXXIII. Qualiter hospitis sui filios de opido educi praecepit et nocte ipsa arcem cura
rege ignis de coelo funditus consumpsit.
XXXIV. Quomodo vir illo, qui sanctum hospicio recepit, credidit et baptizatus fuit, et iuxta
verbum eius de servo rex factus est de regno Powisorura, et omnes filios eius post eura.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. 129
XXXV. Qualitor Hritoiios aimonas Saxonilnis proniiserunt , ut pro ois advorsus liostcs,
scilicet Pictos et Scottos dimicarcnt, sed postea facere nolueruut.
XXXVI. Qualiter rex Gortigornns Itoniwonnani filiani ITengisti adamaverit et duxerit,
et Canciam sibi in dotoni {lodorit.
XXXVII. Qualitor Ilengistus Ottam tilinin snuin ot Ebissam tilinin Ilors tratris sui
ad aquilonalos partes Britanniao invitavit, ot quam sediciose gens Saxonnin por
Hengistum postea clam ot parumpor venerit.
XXXVIII. Quomodo rcx Gortigernus filiam suam propriam violaverit et dc ea filium
genuerit et crimen in opiscopum rotorqucro vokierit, et sancto Gcrmano imperante
in conoilio coram omnibus ab infante proditum scelus illius sit et sic a beato
Germauo et omni conventu dampnatus sit.
XXXIX. Quale consilium Britones regi Gortigerno dederuut.
XL. Quomodo cum magis suis locum castelli quaerens Snanduno, id est Mons Nivis,
repererit, sed omnis collecta materies tertio subito terra dchisccuto absorta sit.
XLI. Quomodo rex Gortigernus magos suos consuluit, qui ei responderunt dicentes
se non posso arcem aodificaro. nisi prius aspergeretur sanguino aliouius pueri, qui
sine patre conciperotur.
XLII. De puero sine patre quaesito et invento, quid de stagno sub terra posito, vase,
tontorio et draconibus ot oorum ducllo pracdixerit ct qualitor liaoc oinnia exposnorit.
XLIII. Qualiter rex Gortigernus Ambrosio arcem dedit, quam aedificare non potuit.
XLIV. De Gortemir filio Gortigerni regis, qualiter Saxones cum principibus eorum
interfecto Hors viriliter pepulit et per quinquennium abegit.
XLV. De tribus bellis principalibus, quae Goi-temir contra Saxones gessit et quid
moriens de se sepeliondo praeceperit.
XLVI. Qualitcr post obitum Gorthemir Gortigernus itcrum Saxones roccpit, et de
sinmlata pacis concordia per Saxones erga Britones.
XLVII. Quomodo ipso Gortigornus dolo a Saxonibus captus fuerit, et suggestionc
Hengisti Gortigernum redimere se solum coegerint, et quas terras pro redempcione
sua acceperint, et qna fraudulencia Saxones cultellis Britones trcscentos viros opti-
mos occiderint.
XLVIII. De secundo advontu sancti Germani in Britanniam, et qualiter fugientcm
Gortigornum, ut ci fidom pracdicaret, sauctus Gormanus sidlicitc subsecutus sit
et uocte igne de coclo cadcutc rex in arce cum suis oxustus fuit.
XLIX. Quod quaedam assertio sit, quod cor eius ex dolore crepuerit.
L. Item aliorum opinio astruit, quod terra eum deglutiverit, cum iiiohil dc eo vel
suis residuum invcniri in torra potuerit.
LI. Quod quatuor filios Gortigcrnus habucrit, et de sancto Fausto , qucm dc filia sua
genuerit.
LII. De Gortigcrni progenic ct rotrograda proavorum, tritavoruin i-t attavorum eius-
dcm serie.
LIII. De reditu sancti Germani et captivitate sancti Patricii, ot quomodo Romain
ierit ct phira didicorit et Paladius Scottis praodicaturus apud Pictos obiorit.
LIV. Quod angoh» moncntc ad Scottos convortendos sanctus Patricius missus sit.
LV. Ubi ot a quibus sanctus Patricius cpiscopus ordinatus sit ibi(|Uo nomoii suuni
immutavcrit.
LVI. Quod prius Britonibus praodioaverit et dcinde in Hiberniam migraverit.
LVII. Quo anno iucarnacionis dominicae inceperit ibi praedicare vel cuius regis tcm-
porc, et quot annos praedicaverit vel quanta miracula porpetraverit.
LVIII. Quae scripserit, quot episcopos, ecclesias vel presbyteros consecraverit , quot
reges et hominum milia baptizavcrit, et ubi per dies XL ieiunaverit et oraverit.
CHRONICA 111.
130 HISTORIA BRITTONVM
IjIX. Qiiod frcs pctilioiics iii iiccrvo Ely ii (lomiiio iiiipctiaverit ct in spccic iivium
aniiiias Ilibernensium fidclium acl so convcnissc vidcrit.
LX. Quod quatuor ct quibus iiiodis sanctus Patricius Moysi lcgislatori comparctur et
acquiparctiir.
LXI. De morte Hcngisti ct quod post eius obitum Otta filius cius tenuit regnum
Cantuaricnsium.
LXII. Do Arturo rege bclligero ct dc duodccim bellis, quae advcrsus Saxoncs habuit,
et dc imagine sanctae Mariae, in qua triumphavcrit, et quot adversarioruni uno
iinpctu prostravcrit (c. (11. <)2 in fiuc indicis, scd m. ] anppJcvit cod.).
LXIIl. Quod Saxones sempcr et sine intermissionc dc Gcrmania contra Britones
auxilium petcbant et multipliciter augebantur ct socum reges, ut regnarent super
eos, deducebant, usque ad Ida, (jui priraus regnavit in Bernica (uel bernicia supra
V. cod.).
LXIV. De Ida primo Northimbrorum rege et eius genere et de sancti Paulini archi-
episcopi baptismate.
LXV. Quae sint nomina XXVIII civitatum praecipuarum Britanniae.
Do roirabilibus Britannice insule.
LXVI. De magno lacu Lummonu . qui Anglice vocatur Lochlcuen in regione Pictorum
ct dc CCCXL insulis in co positis, in quibus homincs habitant et totidcm rupibus,
quibus ambitur et de CCCXL nidis aquilaruni in cis locatis tantisque fluminibus
iii lacu currcntibus et quod nisi unum flumen fluit ad mare, quod vocatur Lcuon.
(De mirabilibus Monae insulac ruhricct ins., scd mox dclcvit cod.)
TjXVIT. Do flumine quod instar alti montis oxcrescit.
TjXVITI. Do stagno calido , in quo balnoa sunt Badonis sccundum uniuscuiusquc voti
dosiderium.
LXVIIII. De salsis fontibus, de quibus aqua ebullita in sal convertitur.
LXX. Quomodo spumarum cumuli in litore Sabrine recedunt, prodeunt et sibi repugnant.
LXXI. Quomodo stagnum Livane devorat et eructat, crescit ct absumit et invitos
equestres conversos ad se protrahit.
LXXTI. De fonte Guorelic, in quo quattuor genera piscium inveniuntur.
LXXIII. De fraxino, de quo poma gignuntur iuxta flumen Guoy.
LXXIIII. De vento, qui de fovea quadam do regione Guent nascitur et egreditur.
LXXV. De altare dc Longarith quod in nichilo fulcitur, sed nutu dei appenso , ot de
corpore cuiusdam sancti iuxta altaro sepulto , et de vindicta celori, quam pro eo
experti sunt duo viri.
LXXVI. Dc fonto iuxta vallum putei Mouric ct dc ligno quod in eo invenitur, quo-
modo triduo in mari dcmorat et dic semper quarto ibi itcrum reperiatur.
LXXVII. De vestigio CabaT canis Arturi in rogiono Buelt, et de lapide qui supcr
oiiniuluni pctriiruiii positus ost (juomodo indc sepius ablatus semper ibi tamcn ost
rcjicricndus.
LXX\III. Dc tumulo Amr. <jui scpius mcnsuratus nuiKjUiini in codcm statu mensure
crit inveniendus.
De mirabilibus Monie insulc, que Anglico Engleseie vocatur. id est insula
Anglorum.
IjXXIX. De litoro sinc mari.
LXXX. De monte ter in anno girante.
CVM ADDTTAMENTIS NENNII. ];5I
LXXXT. De vado (jiiod tipo maris crescit et decrescit.
LXXXII. Do lapidc iiocturnis temporibus ambulante.
De mirabilibus Hibernie.
LXXXIII. De stagno, in quo quatuor sunt circuli stngni, plumbi, ferri et oris plurimi.
LXXXIY. De stagno in quo ligna imposita in lapidem obdureseunt.
LXXXY. De sepulcro in regione Cereciaum quod ad longitudinem omnis metientis
coequatur, et de eo quod quicunque ibi ter genu flexerit, nunquani tedio nificien-
dus sit.
LXXXVI. De proprietatibus hominum, id est de bonis et de perversis naturis gencium.
Expliciunt capitula.
3. COMPVTVS.
Anno dominice incarnationis DCCCLVin, XX"" vero IIII"' Meruini regis Britonum
liec historia a Nennio Britonum historiografo est composita.
Anno ab orbe condito usque ad urbem conditam, ut ait Orosius (?), anni IIIICCCC'
LXXX*^ quatuor.
Anno ante urbem conditam CCC°'° LXIIP, ut ait Henricus Huntedunensis, Britannia
a Britonibus est habitata.
Ab Adam iuxta Orosium [I, I, .">] usque Abraham anni IIICLXXX'^ 1111°''.
Ab Abraliam usque nativitatem Christi anni sunt IIXV.
A nativitate autem lohannis ad nativitatem Christi sex menses fuerunt. uatus ergo
lohannes Baptista transactis annis ab origine mundi VCXC'' VIII'" et mensibus VI.
Itaque ab origine mundi usque ad Cliristum anni fuerunt VCXC novem.
Anni igitur ab exordio mundi usque in annum presentem VICVIII fiunt.
Londiniensis Harleianus n. (J24 saec. XVII (Hardy n. S06) descriptus est ex
Cantabrigienai Ff. I 27. Glasgoviensis bibhotheca Hunteriaua (Hardy n. 807) altevum
servat exemplar codicis eiusdem mihi non visum.
Nennianae recensionis cum exigua tantummodo fragmenta Latinc supersint, id
quod infra latius demonstrabitur, defectum aliquatenus explet versio Ilibernica licet
et epitomata et aucta.
Hibernica versio ea, quam tractabo secundum egregium commentarium Heurici
Zimmer supra p. I 14 laudatum vestigiis eius presse insistens, in optimo eorum, qui eam
integram servarunt, codicuni') inscripta est scilicet Hibernice: srtjuifnr lilter lirifnnninis.
inrii)it de Britannia, scctmdiDU quaiii Nenius constnuif, (iilla Cocmain (alias Cociiigin)
fransinlit in Hihcrnicum. Nenuium se sequi in ipso libello Gilla aliquoties repetit
(154, 19: ut Ncnnins narrat; 192, 12: Nennius dixitlioc). intcrpres quo tompore versio-
nem ediderit, inde efficitur, quod alium librum absolvit a. p. Oiir. 1072. codicum anti-
quissimus, sed imperfectus Lcnhhar na H-Uidhri scriptus a librario defuncto a. 1 106 cum
accedat ad tempora interpretis ipsius, quattuor reliqui exarati saec. XIV ab antiquo,
quatenus extat, raro recedant, de textu satis constat. edidit eum sub titulo Leahhar
Brcathnach annso sis: the Lish version of the historia Brittonnin of Ncnnins lac.
') Is est liber Hy-M.incnsis saec. XIV/XV hodie scrv,itus Dublini apud acadcmiani nibernicam; ci
.simillimum servatuni ibidcni iii collcgi.i Triuitatis s.icc. XIV in editiiinc sccutus cst T.iddius. mincircm lidem
Imbent libri duo alii Balljniotcnus et Lecanonsis. antiquissimum exemplum, sed imperlectum inscrtum cor-
pori Ilibernico quod dicitur Leabhar na U-Uidhri servatum in bibliotbcci .-icademiae liibernicac cditum cst
iiissu cius Dublini a. 1870. plene baec exposuit Zinimer p. 12scq.
17*
132 HISTORIA BRITTONVM
Tixlil Dnlilini a. IS-1S, vcrsii)iii' addita Anj^lica. iiitcr[ir('tatio]iem Latinani liuic ('ditioni
insortani dehco ncnrici Zimnicri doctrinac ('ius(|Uc ciga inc studio bcnevolentiaequc. —
Adsunt in vcrsiono priietatio Nenniana, deindc omissis scx actatiijus historia ipsa, post
eam ex vita Patricii excerpta pauca: Arthuriana: excerpta quaedam ex genealogiis;
inirabiha. his adiiacrent in libris scriptis commcntarioli duo evidenter, ut dcmonstrat
Zinimcr, ad intcrprctationem pertinentes, quorum alter contiuet chronicorum Pictorum
Latine seriptorum (cd. Skene chroiiicJrs of thr Picfs and Clironicles of the Saxons. Edin-
burgi lS(i7 p. 1 — 10 ad reeensionem finientem in rege Kineth mac Malcolm a. 977—995)
epitomen dcductam a primo rcge Cruithne filiisque cius septem ad regem Malcolm mac
Donnchad a. 1 (»58— 109:5, cuius partem priorem, nimirum de origine populi excerpta
quaedam, ipsi historiae inserta sunt post p. 156, II: alter quae de Hibernia reperiun-
tur apud Bedam ex historia ecclesiastica excerpta. interpres Hibernicus ex Nennianis
quaenam omiserit, item quid de suo mutarit addideritve, quatenus fieri potest, infra
expLanabitur.
Sequuntur Hbri mihi non visi omissis iis quos enumerat qui codices huius gencris
diligenter composuit Thomas Duffus Hardy (clcscri^dive cataloytie of materials relafing
to the hisfory of Great Britain and Ireland. Londini 1862) sub n. 792. 808 (Usheri).
809. 810. 811. 812. 813. 814.
Rouen n. U 74 (antea U 123), indicis {bibl. des dep. 1 p. 295: Hardy n. 795)
n. 1177 saec. XIL 'ineipit liber Gilde Sapientis de primis habitatoribus Britannie que
'nunc dicitur Anglia et de excidio eius.' incipit a computo, finit in miraculis. addita-
mentum ad p. 149, 5 huic libro proprium futile edidit Petrie.
Evreux n. 4 1 saec. XIII (bihl. des dep. vol. 2 a. 1888 p. 424) : 'exceptiones de
'libro Gilde Sapientis, quem composuit de primis habitatoribus Britannie, que nunc
'Anglia dicitur, et de excidio cius'. incipit ab historia, finit in miraculis.
Conybere, antea Dering saee. XIV (Hardy n. 799). variain lectionem libri (ipsi T)
dedit Petrie.
Adhibnerunt historiam Brittonum auctores hi.
Bedam (f 735) supra p. 1 15 vidimus ex iiistoria liac annum adscivisse, quo Bri-
tannia Christiana facta est. eodem ducit consensus perfectus in nominibus Guorthigerni
Horsi Hengisti, qualis obtinet inter historiam hanc et Bedam, quamquam eum aliter
quoque explicari possc non nego videoque Zimmerum p. (Jl aliter iudicare. tempora
non obstare supra vidiinus, nec magis obstat Bedac de eiusmodi auctore silentium ple-
beio et anonymo.
Heiricus Autissiodorensis saec. IX historiam lianc pcr Marcuni quendam novit
(v. supra p. 120).
Cormac mac Cuilennain (831 — 903), de quo vide p. 117.
Codex Cantabrigiensis coll. corp. Chr. IS3 saec. X exeuntis, quo volumine teste
catalogo cdito practerea Cuthberti vita Bedae Cuthbertianaquc alia et indices paparuni
Romanorum (finiunt in Iladriano III f 885) et archiepiscoporum Dobernensium (finiunt
in Wulfhelmo) et genealogiae regum Britannorum continentur, liis subnectit sine titulo
ex liistoria liac verba quae adlegavi ad p. 172, I r/uando .... Ohristi, item haec: Ihit-
fanuia insula hahct in Jomjitn DCCC iiiiJia. rt iii Jati CC miJia (liaec sumpta sunt ex
p. 147,4) ef in cirr/iitn haJict tria iniJia milinin rt se.vcenti (cf. Plinius h. ii. I, Ki, 102:
Solinus 22, 10).
liugo Flaviniacenais saec. XI exeunte ex historia Brittonum laterculum populorum
Germanicorura excerpait (MG. SS. 8, 314).
CVM ADDITAMENTIS NENNII. ,33
Chvonicon Vedastinum saec. XI exeuntis (MG. SS. i:{. fiTl) locuni ox iiistovia li;ic
]). 163, 2 laudat, nt in Eiifropio Avghrum rrprrifur. ad i-ecensioneni Marci (^ui dicitur.
l;ami)ertus in florido (c. l|-2(t) excerpta liabet ex mirabilibus (cod. ])uac. n. 790
cnf. clcs bihl. di'p. vol. fi a. 187S p. 488 n. 28): 'miranda Brittanniae. est in Britannia
'insula stagnum'.
Galfredum Monunictensem (li;»»— INO) supra (p. 23) diximus praeter Gildam
genuinum etiam Brittonum historiam .sul) oodem nomine afferre, nimirum fi, 13, ubi ait
per Germanum Altisiodorensem ot Lupum Trecensem multa miracula deum ostendisse,
'quae Gildas in tractatu suo luculento sermone paravit', respiciens scilicct narrationem de
Germano c. 32 seq. , cui Lupum addidit errore. praeterea passim (!.:{. II. 12. Ifi.
IS. 3, 12. G, 10 — 19. 7,3) historiam compilavit, miracula quoque adhibuit (0, fi. 7).
omnia quae adlegat afferre nolui, cum praosertim non sine ingenio ot ali(|ua quo^iue
doctrina (ut p. 157, 9 aris Philistinorum intellexit significari aras Pliilonorum) oxcerpta
inde licentor mutaverit. codicem eum adhibuisse ex generc nostrorum l'Q cum inde
perspicitur, quod librum citat sub nomine Gildae, tum ex lectionibus, quarum specimen
attulimus ad p. 157, 10. 17S, 3. 1S7, 13. ISS, 3.
Recentiores, ut Henricum Iluntingdonensem (cf. Zinimer p. 279) aliosque omisi.
Historiam Brittonum passim adhibitam ab lacobo Usserio in antiquitatibus ec-
clesiae Britannicae (computum p. 20S edidit ed. 1639 p. 402, ed. 16S7 p. 217) integram
edidit primus Thomas Galc inter historiae Britannicae Saxonicae Anglo-Danicae
scriptores XV (Oxoniae 1691) p. 91seq. ad suum exemplum servatum hodie (testc
Hardyo n. 776) Cantabrigiae in collegio S. Trinitatis (0. X. 18) ductum 'ex variis', ut
ait, 'varie corruptis exemplaribus', potissimum autem ex codice Cantabrigiensi Pf I. 27.
scilicet ad formam Nennianam et sub nomine Nennii. ad recensionem secundam eundom
librum edidit a. 1S19 Gunnius usus codice Vaticano (vide supra p. 120). post hos
libellum recensuit losephus Stevenson (Nennii historia Britonum ad fidem codd.
mss. Londini 1S38. S.) adhibitis libris multis, sed ut potiora sola inde enotarentur,
eo nomine laudandus, quod in textu constituendo optimum Harleianuni expressit.
e contrario Henricus Potrie in editiouc insorta monumentis historiao Britanniae (vol. I
a. 1S4S p. 47 seq.) expressit codicem Nennianae reccnsionis eundem qucm secutus est
Galius, apparatum criticum adiecit minoribus omissis, sed diligenter collectum excussis
libris non paucis (scilicet ex nostris H, ipsi X, et K, ipsi Y. item iis quos supra in
recensu codicum indicavi), inspectis et examinatis fere omnibus; itaque si cui cordi
est intorpolationes aetate posteriore ad historiam adiectas cognoscere, textum ct appa-
ratum Petrianum non sine fructu adhibebit. — Gutschmidius denique quae adnotavit
ad Nonnii et Gildae textum Sanmartianum (I?erohni 1S44) exprossum ex editionc Stoven-
soniana Ludovicus Traube exemplar eius nactus benigne mecum communicavit, nec sine
fructu praestantissimi vivi observationibus usus sum.
Historia Brittonum quae fertur, vcro, ut in ipso principio dixi, series q*uaedam
cst opusculovum scriptorum nequo uno tcnore no^iuo oodom tem])oro, at dolata ad nos
integra certe ex eodem archetypo non admodum antiquo et habens inde in exemplari-
bus quotquot extant mendas communes: ita comma p. 189, 22 ct ab illicita coniunctionc
scparartt libri omnes HKPQDGC^L praeter C^ aperte emendantom conieetura et fortasse
3IN item a coniecturae suspicione non alienos exhibent loco motum. sed in ipsa serie
libri diffevunt: scilicet ad omnium antiquissimum et plenissimum // uhi reliquos exigimus,
hic est eovum conspectus, ad quem nos editionem adovnavimus.
134
HISTORTA BRITTONVM
o
-^
O
CD
(T>
O'
V
«rh
S5
o
o
omtics
1. Computus cum adhaerenti-
bus muudi aetatibus sex.
2. llistovia Brittonum
sub uomiue Exberta fu Ur-
bacen Z
sine auctoris nomine HK
sub uominc Gildae PQD^
sub nomine Marci MN
sub nomine Nennii D^^GCL
d interprcs.
'.\. Vita Patricii. de hac cum ego agere
nohierim, remitto ad Zimmeri ex-
positionem luculentam p. Il6seq.
208 seq. excerpta est ex commen-
tariis similibus duobus servatis in
libro Armaghensi itaque propria
utihtate caret.
4. Arthuriana. egit de his Zimmer
p. 283 seq.
;"). Genealogiae regum Saxonum cum
computo 1).
0. Annales Cambriae qui dicuntur,
quorum hoc est exemphxr omnium
antiquissimum et optimum per-
veniens ad a. 954 (mon. hist. Britanniae voL 1
a. 1848 p. 830; separatim cui'a loli. Wilhams ab
Ithal Londini 1860; Egerton Philhmore in eph.
Y Cijmmrodu, the magasine of tlie socictij of Cymm-
rodorion vol. 9 a. 1888 p. 141 seq.)
7. Stemmata Wallisica edita cum an- // solus
nalibus a Phillimore 1. c.
8. Indox civitatium XXVIII
ITPQDGCLMZ, om. KN ct intcrjircs.
HKPQDGCL et inierprcs hoc locu,
2Mst Arthuriuna 31, om. N
omnes, plerif[He hoc loco, antc vitam
Patricii M
HK et excerpta quaedam D^GC^L et
interpres.
H solus
W.
omncs; historiac a.d p. 147, (! inscrtns
cst in MN ct ah intcrprctc
om.ncs praetcr MN
Mirabilia Britanniae. etiam de hoc
tractatu ablego ad disquisitionos
Ziinni(!rianiis p. llOseq.
Ordinationis a supra proposita diversao itomque antiquae unum snhiin vestigium
superest; nam Gildani libri quod eiciunt c. 18, fecerunt ex coniectura , cum narrationis
ordincm malo intxirrunipat, Nennianam autem instaurationem non vetusto auctori, sed
ipsi Nennio deberi infra videbimus. ex familia Gallica cum eius codices duo MN
ordinationein supra expositam sequantur (nam quod vitam Patricii alter transponit, alter
omittit, taciii coniectura perfici potuit), liis antiquior tertius Z quamquam mutilus non
servans nisi sex aetates et historiae partem maiorem , quae habet ita ordinat;
1. principio (p. 145, I) .... ad Nabochodonosor DLXLVIIIl (p. 145, 8) (om..
p. 145, <) ab Adam .... p. 146, 3 DCCCXXXI).
2. prima aetas niundi ab Adam (p. 146, 5) .... per ignem (p. 146, 10).
3. (lc iiuiuhiiii peritia Britannia insule. Britannia insula a quodam Bruto cnnsule
Itomano dicta (p. 147, I) .... ad mare (p. 148, 21).
') Coniputus hic liaud scio :m habendus sit pro exoidio aunaliuni Cambriae qui se^iuuntur; eoruni enini
anuus primus videtur aequiparandus esse anno p. Chr. 444 et ad ea fere tenipora computus ille deducltur.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. I35
4. de g'ciU'logiii liritoinini. i\v, originc Britonuni. dv. IJoiniiiiis . . . sur-
roxerunt: tla/nr ]>. II'.) ddn. I; respondit locns p. I li), 5 . . . loO, 22.
5. Ciisabcllaunus .... pro Valcntiniano Gratiuni fratrc dntnr p. 1 (j'.i udn. 1 ;
respondet locus p. IGi», 10 — 16(5, 20.
6. Britones a Rruto (p. 161, II) .... filius dci vivi altissimi (p. 161, 21).
7. et in tempore Guorthigirni .... ad ixnnum supra dictuni (datur p. 172
udii. 1, rcspondet locus p. 172, 1 — '.)).
s. Quando rcgniibat Bruto (p. 153, 9) .... apud Latinos (p. I.''i:>. i;; ).
9. tres filii Noc ( p. 1 59, 15) .... filii dci (p. 101, 8).
10. Romani iiutcm (p. 162, ;i) .... VOCXV (p. 163, 9).
I I. Tribus vicibus (p. 169, 6) .... a Brittannis p. 169, 7).
12. Factum cst (p. 170, 27) . . . . a mc quod postulas (p. 178, 6).
Quod si locos 4 — S in recensionc vulgari aut mutatos totos aut transpositos eicimus,
primum iuuguntur recte, quae iungenda esse viderunt G. Haeger (iiher die Troianer-
siKje dcr Brittcn Monaclii 1886) et Zimmer (p. 55), verba p. 151, I in Ciirnutino libro
omissa, in recensione altcra sic formata : si quis scire voluerit, quo temporc post dduvium
hahitnta est haec insula, hoc experimentum hifarie inveni verbis p. 159, 15 tres fdii Noe,
quibus quae recensio vulgaris propter loca interposita praemittit: alind experimentum
inveni de isto Bruto ex veterihiis lihris veterum nostrorum, recte absunt a recensione Carnu-
tina. scilicet loci illi 4 — 8 cuni ad marginem communis archetypi perscripti essent,
in reccnsionc Carnutina coniuncti omnes inserti sunt inter 3 et 9, contra a diasceuasta
suis locis dispositi et mutati auctique. ita evanescunt fere, ut supra p. 116 dixi, vestigia
lu-iginis Brittonum Romanae et restat una applicatio eorum ad latcrculum Friincicum.
nihilominus cum receptis additamentis illis librarius alia ad formam primitivam sine
dubio pertinentia omiserit et omnino sine ordine iusto sua proposuerit, in liistoria edenda
non librum Carnutinum expressi, sed quae in eo inveniuntur ad textum reliquorum
melius dispositum accoramodavi.
Ad lectionem primnm locum tenent libri auctoris nominc carentes Harleianus
n. 3859, nobis H, Britannicorum tmtiquissimus, scilicet scriptus sacc. XI, ct Cottouiiinus
Vcsp. D. XXI saec.*XII, nobis Ti', Harleiano simillimus et plerumquc eo inferior, ut
colHgitur vel ex laterculo modo relato, neque tamen ex co dcscriptus, nam et alia liabet
praeferenda (ut p. 147, 3 ah afriro pro ad affricam) et hiatum cius explct p. Kil, 18.
hi cuni ceteris longe praestent, non dico nullo loco eos ex reliquis emondiiri. Carnu-
tinus praesertim classis secundac; mcndosissimus sane, sed antiquissimus oninium, solus
veruni servavit ct 160, 12 Turingi legens pro Tariniji et 161, 19 ct 21, ubi in Ilicro-
nymianis vcras vcl fcre veras lectionos Miidai et Hiherci luxbet corruptas in rcliquis
omnibus in Madiun (vcl Mudianus) ct Hehraei, ot p. 172, 1 secundo cum 1'j/uitio
snbstituens pro scrundo Equantio. verba quoque p. 176, 6 ipsr est Catrll Ihirnluc in
Britannicis libris omnibus inventa , omissa in ZN et in M inlata sine dubio ex con-
taminatione, verisimile est collata expositione Zimmeri p. 7 I postea demum adiecta esse.
ctiam in genealogia 161, 1. 2 gradus duo Ethach et Erthct cum habcant libri reliqui
omnes fere, etiam Gildani, in HK dcficiunt, neque uno loco nomina propria potissimuin
in reliquis ordinibus melius tradita invenies. deniquo p. 193. 7 quartum GIovi fihum
Guotolinum, quem habent HK nequc tamen reliqui ne GiUIannniin quidcm ullus. ex iiitcr-
polatione descendere Zimmer p. 71 demonstravit. hinc coUigcmus reliquiirum fiuniiiiirum
principes proxime quidem accessisse ad primae classis archetypum, sed ex hoc ipso
nequaquam descendere. iit in summa re qui librum adhibet, poterit paucis locis cx-
ccptis spreta varia lcctionc universa subsistere in textu classis primac.
Sccunda familiii ipsa bipertita est, repraesentiita scilicet cum codice omnium (|ui
supersunt historiae Brittonum antiquissimo Carnutino Z saec. IX/X tum duobus iibris
136 HISTORIA BRITTONVM
Vaticano rcginae n. 1964 sacc. XI, nobis Jf . et Parisino IIIOS .saec.XII, nobis 3.^.
ea quamquani huius ordinis princeps propter computum deductum ad regem Eadmundum
scriptus sit neccsse cst in imperio regis Britannici, rccte appellari poteiit Gallica : nam
Carnutinus liber nihil obstat certe, quoniinus origine Gallicus sit; nunc Vaticanus origine
est Parisinus, adservatus hodie Parisiis origine Suessionensis. accedit, quod scriptor
Vedastinus saec. XI (supra p. 133) usus hac recensione FAifrophiw , ut ait, Anglorum
adlegavit. pendere tres libros ab archetypo eodem praeter alia minora non pauca
tjeni
(flt 153, 12 ex aligenis Z explicatur aligenigenis M, item consentiunt 162, 28 in consul pro
proconsuF) ostendit stemma Romanum p. 149 adn. 1 his tribus libris proprium. attamen
difFenmt magnopere. Carnutinus ut admodum corruptus est etiam meris librariorum
mendis (ut 175, 3 in eo est nociierat pro mos craf) itemque mutilus, antiquam dictionem
quoque saepe temere immutat, ut eo nomine non raro a sociis 3IN superetur, ita im-
munis est tam ab interpohitione in libris 3IN late grassata quam a contaminatione,
quam hi subierunt cum familia Gildana. et interpolationis quidem libri 3IN manifesta
indieia prae se ferunt, nescio quomodo ab Haegero aut neglecta aut parum recte
excusata, miraculum sancti Germani p. 191, 4 adiectum ex chronicis Bedae (a. m. 4410);
civitatium numerum duodeti'iginta 1 47, 6 in reliquis libris cum Gilda consentientem, in
his ita auctum, ut fiant triginta ti-es; nostrain linguam factam Britannicam, Saxonum
Anglicam (p. 178, 12. 13, similiter 1S7, 8); temere mutata obscura, ut montes Asariae
p. 157, 11 hic desunt, adiecta inania (e. c. 171, 13); narrationem per totum librum
verbosani magis factam et a pristina barbarie aliquatenus emundatam. at non solum
interpolatione sibi propria libri MN laborant, sed praeterea cum liber Z a contamina-
tione immunis sit, librarius archetypi eius, a quo MN descendunt, praeter codicem
Carnutini similem adhibuit alterum familiae Gildanae; liabent enim non admodum
frequenter, sed tamen aliquoties interpolationes cuni Gildanis libris communes, ut
160, 3. 7 Alamannum pro Albano substituunt, 177, 15 Ti/fJricam vallcm, quod Carnutinus
corrupit in thicam, lib ri il/iV cum Gildanis in Scithicam commutant, 176, 15 M habet
duplicem lectionem pausorum cum Carnutino, povoisorum cum Gildanis. inde item ex-
plicabimus, quod forma libelli in Z a vulgari admodum diversa in MN ab hac in summa
re non magnopere differt. hac contaminationc non animadversa et omnino librorum
plena notitia destitutus quae de communi archetypo librorum nostrorum Zimnier p. 154 seq.
disputavit per se concidunt possuntque quae praeterea eis coniecturis obstant, in liis
quaterniones incredibiles foliorum denorum senorum. a nobis practermitti. — Nihilominus
fiiniiliara Gallicam cave spernas. codices eorum manserunt ininumes ab interpolationi-
bus familiae tertiae Gildanae communibus min paucis, ut sunt ex infra indicatis p. 147, 3
ah Afriea hnimali — p. 147,9 priiis habifabant — 158,8 Scithae — 160,7 Targiis
habentque p. 177, 16 numcrum XVI cuni antiquis, non XVII intcrpolatorum. denique
ne transpositio quidem ca, dc (jua supra p. 133 diximus, p. 189, 22 in eorum archetypo
vidctur adfuissc. quamquam id ctiam ad coniecturam referri potcrit. — Ipsi libri MN
similliini sunt et in universum 31 praeferendus, sed non semper, neque hic ex illo
descriptus est, ut antea (p. 120) vidimus.
Tcrtium ordinem libri constituunt numero nmlti corpus dc quo agitur proponcntcs
sub nominc Gildac, ex quibus nos in a.pparatum rettulinnis tres Cottonianum Calig. A
VIIl nobis P saec. XII, Cottonianum Ner. U VIII nobis C^ saec. XIII, Durhamensem
sacc. XII nobis D' (de sccunda eius nuxnu itemque de libris CGL infra dicemus). huius
ordinis non pigebit propria quacdam tamquain notas eius componere, quorum pleraque
pariter atque auctoris vocabuluin ficticium macuhic sunt non tam ex neglcgentia quam
ex mala fraude enatae.
147, 3 ab africo boreali| ab Africa bnnnali FQD
9 habitantj prius habitabant i'yX>
CVM ADDITAMENTIS NENNII. i;57
158,8 ScottiJ scithae PQD^
158, 19 ad Scottos] ad Hyberniam PQD
159, 9 in quo sumus om. PQD
159 ad7i. 3 provinciarwn laferculus aperta interpolationc adiectus in PQD
160, 3 cf. 8 Albanus] Alamannus PQD3IN
7 targus (intrrpolationc clfrctum cx Tarinqorum vocahulo pro l\iringis suhstitufo)
PQD
161, 11 Brittones .... 24 Lamech omissa sunt inPQD, cum quae j)raecedunt sequun-
tiirqne osfcndant ca proficisci ah auctorc
163, 9 constant anni addunt PQD
172, 1 regnante Gratiano secundo cum Equitio] Z, r. gr. secundo equantio HKMN,
regnante Martiano quando PQD adhihifo loco Bcdac h. cccl. 1, 15
177, 15 Tythicam vallem| Scithi(^c)am vallem PQD
197, 1 et septem reges .... baptizavit addunt PQD
213, 8 Trahannoni D (quam formam veram esse nionuit Zimtncr p. 112), thrannoni
P, sti-annoni Q, transhannoni HK
213, 22 inde diversa cibaria] aqua extracta unde omnia cibaria PQD glossa vocahuli
inde vel unde in textum admissa.
Nullum equidem locum offendi, qui solorum horum codicum ope sanetur, et supra (p. 135)
iam monui Gildanae fiimiliao principem ab HK discessisse perraro in melius. itaquc
quaerere nihil attinet, quis ex tribus ilhs P^D^ propius absit a vero: certe modo hic
modo ille praestat, ut p. 164, 26 ex Eucaristo vel Euaristo archetypi Q effecit quem
res requirit PJIcufhcrium; PD 150, 17 male dant fatus mortis, ubi rectc filius mortis
est in Q: DP 177, 13 dittographiam protimis ilico habent, ilico Q; D solus formas
vetustas retinuit 178,4 cordc, 216, 13 uilo et 180,3 verba ad qncm vcncrant scrvavit
omissa in PQ. in universum tam tres hi libri quam reliqui similes a nobis spreti ita
consentiunt, ut de communis archetypi lectione plane constet.
Venimus ad Nennium. de eo quae rescivimus, continentur apparatu eo quem
editio repraesentat, sctlicet versione Gillae Coemgin, qualis infra legitur rursus in
Latinum sermonem restituta: exccrptis Latinis servatis in marginibus librorum DC non
ita multis, sed certa ratione discretis ab adnotationibus posterioribus, quac excerpta
cditio nostra proponit iuxta versionem collocata : lectionibus dcnique Nennianis in appa-
ratu meo signatis D'^^-, sed ut inter has item rcperiantur redcuntcs ad familiam tertiam
neque ulla ad Nennium referri debeat nisi de singulis locis examine instituto. Nennius '),
Elvodtigi disciimhis. ut ipse ait in praefatione quae Latine superest, item citans ad
genealogias p. 207,9 Elhohdum cpiscoporum sancfissimmn, dc quo supra p. 117 dixi-
mus, simul alterum cpiscopum Renchidum propter res Britannicas ab co sibi narratas
memorans, volumen Britanniae in cam quam modo exposuimus formam redegit iussu
raagistri sui, ut ait, Beulani presbyteri in usum filii eius Samuelis, quem in libello
aliquoties adloquitur (ad historiam p. 153 et ad genealogias p. 207). ita Nenniana sunt
tam haec quam carmina duo p. 144, neque glossae iis supra scriptae alii atque auctori
ipsi tribuendae sunt non ignaro versus se composuisse interprotatione vel maxime m-
digentes. scripsisse eum anno fere 800 constat propter aequalem Elbodum certae ae-
tatis. iam videamus, Nenniana quaenam habeamus, item Nennius qualc voluminis
Britanniae exemplar adhibucrit et id quomodo tractarit.
Libros Latinos ad Nennianam roccnsionem plus minus pertinentcs nos adhibuimus
(luattuor Durhamensem, nobis />, Londiniensem Burneyanum n. 310 scriptum a. 1381,
') Alphabetura nescio qiu.d pseudosaxonicum, quod codex Oxoniensis Bodl. auct. F 4-32 saec. VIII, L\
Nemnivo cuidam acceptum lert editum a Zimmero p. 131, potest veuire ab eodem.
' 18
CHRONICA III.
138 HISTORIA BRITTONVM
nobis G, Cantabrigiensem eollegii corporis Christi n. 139, nobis C, Cantabrigionsem
bibiiothccao publicao Ff. I. 27 sacc. XIII, uobis L. horum librorum quaenam sit origo
quacquc inter eos intcrcedat cognatio, cx partc supra iani cxposuimus. sciHcet Dur-
hamensis liber ipse mere Gildanus est neque ad hanc quam tractamus quaestionem
pcrtinent quae scripsit manus prinia. Burneianum supra ostendimus descriptum
esse ex Durhamensi, item Cantabrigiensem L ex Cantabrigiensi altero C; hos duos
igitiu- item omittcmus. itaque quaestio reducitur ad solos libros D^^C, id est ad
manum posteriorem (vel posteriores) codicis I) codicemque C. hi duo testes, modo vere
duo sint, quomodo textum tractarint ut intellegas, potiora eo pertinentia hoc loco
composuimus.
titulus ajyeris et praefatio Nenniana sunt in D^C^ et per hos in GL: titulum alterum
repertum in C^ solo supra p. 113 monui ab eius librario formatum esse ad Gil-
clanum iuxta positum.
carmina duo Nenniana sunt in C^ indeque in L (non sunt in DG).
ex genealogiis , quas ex nostris lihris non hahent nisi anonymi HK, soli loci duo
p. 205 Ida filius ef p. 206 Elfled filia Edwini et adsunt apud interpretem et uffe-
runtur in D"'C'", testaturque qui scribit hortante magistro Betdano 'genealogias
Saxonum ct alias genealogias' (scilicet quae in codice H sunt loco septimo, v. su[)ra
p. 134) utpote inutiles se omisisse. — Fraeterea locum p. 178, 1 Zimmer p. 24. 39
egregie demonstravit in recensione Nemiiana testibus cum libris Latinis D^^C fum
interpretc inferpolatum esse adhihito loeo genealogiariim p. 206, 28.
ex additamentis quae habet interpres complura redire in marginihus librorum DC editio
ostendit, uhi Hibernicis Latina illa e regione adiecta sunt. sunt in his ea quae
agunt de Beidane et Samuele personis Nennianis. confra ex additamentis solius C^
ctim nullum redcaf upud inferpretem, ea Nennio abiudicunda sunt, id quod eorum
argumentum confirmat ^).
Ex vaiia lectione afFeremus haec:
p. 146, 9 in quo] C- cum HM, quando Gildani et in his D.
p. 150, 17 fiUus mortis erit HKQ, fatus mortis erit D',* fatus mortis eius (eius
mortis C^) esset PD^^C^ fatus eius erit fortis C^ (cum L): hinc coUigemus
diasceuasten corrtiptam lectionem Gildanorum non omnium, sed plerortimqu£
fatus rep)perisse in textti Gildano ntroqtie, deindc in altero mortis erit cum
Gildano Q, in altero mortis eius esset ctim Gildano P: neutra cum satis-
faceret, adsumpto fextu Nenniano, quem interpres expressit verbis vir fortis
erit, loctim ad eum aptavit.
154, 2 annorum numerum DCCC meliores HK3IN, DCCCC Gildani, in his DC,
cum interprefe.
155, 19 dcsccnderent D'^C^ cum P, descenderant D^C^ cuni Q.
158, 8 Scotti Z>2 cttm HKMN, Scite Gildani omnes, ctiam DS scite autem id est
scotti C in textu conitmctis lectionihus Gildana et Nenniana.
164, 17 mensibus VIII C cum melioribus et cum interprefe, mensibus VII Gildani,
etiam D.
I7(t. 7 sic altcrnatim per CCCXLVIII annos faciebant me^iores i?Z, CCCCXLVIII
MN ef Gildani, CCCCXLIX D^^C ctim inferprete, id est Nennius, interpolans
hunc numerum iunetis numeris duobus CCCCIX (167, 17) et XL (171, 2).
173, 12 dies] C^ cum melioribus, sol Gildani, in his D.
174, 13 et vivus ins. D''C'^ cum melioribus, omittunt Gildani, in his D^CK
') Duos onliues iidiKitatiiniuni, quae in Btlitionibus circumleruntui' , iu universum recte iani Zimmer
separavit p. \h scq., tiuamfiuaiu aliqunties deceptu.s testimoniorum incoiistantia et fallacia.
CVM ADDITAMKNTIS NENNIl. ^3t,
177, 1 quia] C^ cum meliorihns, inde Gildani, in his D^C\ om. 1)"^.
178, 13 cantsuiiraland C^ cuui intcrprefe, eontguaralan(d) 7)C" d sic fcrc Gildnni
rcliqui. canturguoralen HK.
I7'.l, 14 ut insulas ad quas uenerant absquo habitatore rclinquerent] 7)i cuni
nwHorihus, scd Gildano alio mdlo, ut insulas de (juibus uenenint absque
liabitatore relinquerent C^T)^, ut insulas quas liubitai'oiit reliiuiuercnt Gildani
pleriqiie, inJiis 6''.- hctioncs duas quas dinsirnasta nppirit D^ d C Gildanac
sunt amhae, quam reposuif C^D^ venit cx conicctnra, sed Nennii magis quam
horiim lihrarii. interpjrefatio deficit.
181,3 adipisci venit] pleriqiie, in his D'^ (C^ deficit in litura), quesiturus (quesi-
tus P) perrexit PD^C-. lectio lUraquc Gildana cst.
182, 11 posf matrem ins. sciscitabantur 7) solns.
182, 19 et eum insinuaverunt regij lihri rrliqui, quem iusinuauerunt regi eum |)uerum
sic inueniri D^C^ ex Nennio puto.
187, 15 manebunt] meliores, in his D-C', metabunt D' cuni Gildano Q, mutabunt
C^ cuni Gildano P.
191, 15 reges britannicae gentis] nieliores, in his Crildani QD, regiones britannicae
gentis P, regiones britanniae C.
193, 2 seg. pro filius, q^iod hahent HK, map 7)'C cum Gildano P, inde 7)^ duohus
locis cum Gildano Q.
195, 11 Amatheam regem in propinquo habitantem] Amatheo rege in propinquo
habitantem D^ cuni Gildano Q, ad Amatheum regem in propinquo habi-
tantem 7>^C'.
p. 210 seq. civitates XXVIII in D hic illic emendatius leguntur quam stint in Gildanis
PQ, ut quarfa antiquiorihus Ligualid hic est Lualid, sed defieiunt n. 14. 16
et quaedam transpositae sunt ; contra in C 2»'oxime accedunf ad P, uf quarta
ihi est Luadiit ut in P ct ex])letae sunt ordinataeque sic ut in P.
Primum apparet utrumque iibrum 7>'^ et C in plerisque ita consentipe, ut non tam
duos testes habeamus quam idem testimonium bis relatum ; scilicet librarius qui codieem D
emendavit item videtur scripsisse alterum C. carere autem possumus neutro; nam 7)'^
eo nomine praestat, quod a textu mere Gildano, qui est 7)\ additamenta, quae sola
utilitatem habent, faciUus et eertius separantur: C ut textum habet contaminatum,
ita plura servavit in />'■* praeterita, ut carmina duo Nenniana, 150, 17 emendationem
ex Nennio sumptam, alia. — Codices diasceuasta adhibuit tres, Gildanos duos et
Nennianum. ex Gildanis alter est ipse D^ prope accedens ad P, alter similis fuit
nostri Q: multae enim lectiones inveniuntur tam iu 7)'- quam iu C et C^ sine dubio
Gildanae et a 7)' diversae. at his reiectis complura restant sine dubio ad Nennium
revocanda cum collato interprete tum libris melioribus HKMN. trium testimoniorum
luculentum exemplum proponit locus 150, 17. et ne credas Nennium post tempus a
diasceuasta adsumptum esse, 158, 8 codex C lectiones proponit Gildanam et Nennianam
in ipso textu iuxta positas. probabiUter igitur ad Nennium rcvocabimus quidquid
habent 7)^C a famiha Gildana alienum: ita et genealogiarum locos duos norunt teste
interprete a Nennio excerptos et in numero interpolato 170, 7 cum interprete con-
sentiunt et omnino passim ad eam recensionem se applicant. adiiibuisse scriptorem D''C
eum librum non Hibernica, sed Latina hngua scriptum et versione Hibernica pleniorem
in propatulo est. at quid habuerit Nennius si quaeris, cavc fidas silentio librorum
illorum, cum praesertim ordinatio libclli diversa verbaque passim mutata iustam com-
parationem vix adiniscrint.
Ex Nennio Latino quae servarunt Hbri D-C cum non sint niulta, praetcrea reieimur
ad interpretationem Hibernicam. sed eius testimonium eo implicatur, qUod siculii iiitcr-
16»
140 HISTORTA liRTTTONVM
pres ii textu Latino vetustiore recedit mutando omittendo addendo, quaeritur, utrum
cum Nennio nobis ros sit an cum Gilla Ooomgin. ct ab hoc non pauca praeterita esse
apud Nennium invonta, corto documento ostendit praefatio breviata, itaque quae aliis
locis apud interpretem deficiunt, nequaquam Nennio abiudicanda erunt. mutata autem
et addita cum saepc certa ratione definiri nequoat utrum ad Nennium redeant an ad
Gillam, nos rem ita tractabimus, ut Nennii rcconsionem potissinuun persequamur non
obliti partes quoque iu ea re esse posse Gillae.
Codicem a Nonnio adiiibitum esse ordinis primi vel inde colligitur, quod ex
genoalogiis in eo ordino solo servatis (supra p. 134 c. 5. 7), ut modo vidimus,
unum locum interpolavit, duos alios excerpsit, reliquis, ut ait ipse, spretis propter
exignam utilitatem. annales Cambriae (c. 6) num in eo fuerint, nescimus; reliqua
opuscula, quae supra p. 134 enumeravimus (1. 2. 3. 4. 8. 9), Nennius et invenit
in eo et eodem ordine retinuit; exordium quoque de sex aetatibus, quod est m H,
abest a K, quamquam Gilla omisit, Nennium liabuisse ostendunt leetiones adnotatio-
nesque servatae in libris CT). civitates et mirabilia extremo loco se scripsisse ipse
Nennius ait (ad genealogias p. 207) itaque quod in versione illae reperiuntur insertae
historiae, venit a Gilla. exemplum adhibitum a Nennio, qui scripsit c. a. 800, quam-
quam aetate aliquantum praecedit prirai ordinis libros hodie superstites, tamen quae
in reliquiis nostris Nennianis supersunt, utilitatem propriam nullam liabent; equidem certe
praeter locos duos, qui etiam coniectura sanari potuerunt, 148, 3 inis Guetth cor-
rectum in insxJn Giicitli cum Carnutino et comma p. 190, 16 suo loco restitutum cum
Marco, nullum inveni, cui Nennius iustam medelam afferat. quid quod exemplum quod
habuit propius quam ad optimum ex nostris // aecessisse videtur ad nostrum K, nam
p. 186, 8 pro nrcijiii tntani legit arccin tiiam errore huic libro ex nostris proprio. con-
sentaneum est Gildanos passim a Nenniana lectione superari ad meliores se applicante cum
in veris (ut p. 164, 17) tum in erroribus minutis, ut p. 160, 5 Bunjandus est apud inter-
pretem ut in HK: neque tamen desunt errores ei cum Gildanis communes. ita p. 168, 10
numerus episcoporum concilii Constantinopolitani, qui in HK est CCCXVIII errore orto
ex numero celebratissimo episcoporum Nicaenorum, cum verus sit CL, tam apud inter-
pretem quam in Gildanis est CCCL ortus scilicet ex emendatione recte facta, male intellecta.
179, 23, ubi pro eo, quod in HK est mare Frcncssicum , tam in Gildanis quam apud
intcrpretem substituitur mnre Kresicutn deficientibus Marcianis, magis id crediderim profi-
cisci ex interpolationc quam ex archetypo. itaque textus Nennianus medium locum
tenet inter Anonymum et Gildam Marciano fere aequiparandus. — Eo quoque nomine
recte coraponentur Nenniani libri et Marciani, quod utriusque ordinis librarii principes
narrationis inconcinnitate ct infantia sermonis iure offensi libellum non tam descripse-
runt quara instauraverunt, quo in negotio Nonnius ita versatus est, ut })er totum liliolluni
narratio non sino aliqua artc expleta et emendata recte decurrat. ita cuni libellus duos
gentis Brittonum principes memoret, alterum Brutum consulem E.omanum in ipso prin-
cipio, alterum deductum ex laterculo Germanico Brittonem Hossitionis filium Alani nepo-
tem ex posteris Noae c. 17, Nennius utriquo locum dedit, ut dari debuit, in ipso prin-
cipio , deinde post descriptam insulam stemraata duo posuit, primum Noachicum, deindo
llomanum. itcm cum ad vividam de caede Brittonum per Horsam et Hengistum nar-
rationem (p. 189) explicandam uon satis quadrct quera antiquus posuit rcgis Brittonum
intcrprcs nude, Nennius : nmi crat, incjuit, Suxonica linijun apud ullum c Ilrifonihus nisi
apud ilhim tmum virum. itom vetustus compilator ad vcrba p. 158, 13 Romani monarchiam
totius mtmili ohtiniurunt cwm aXiQmi^ non paucis intorpositis redeat denmm p. 162, 1 sic:
ct rrdcnni nunc nd id , dc ijuii dii/iTssus sum: Jiomani autcm, dum accijirrcnt dnminium
fotius mundi cet., rccognitor mediis aut transpositis aut sublatis naiTationem uno tenore
continuavif. similii(M' malo divisnm iiariMtionem de Maxirao p. KWi. 17. 16S, 3 recte
CVM ADDITAMENTIS NENNIT. 14]
coniunxit emendavitque tradita p. ir)7, 12 ct onminn in (jnavis fere pagina libolli. di'nion-
stravit rem roctc Zimmer p. ;<3, non rccto indc collegit ordinem moliorom tompore esse
priorem. attamen ut fit, ut corrigendo pleraquo emendata sunt, ita quaodam corrupta.
fabula do Bruto patris interfectore p. 150. \:>'2 male intorrumpitur in toxtu Nenniano
stommato intcrposito. narratio do valio Scvcri p. 1G5 Nonnius barbaro scriptore parum
intellocto ita cxplovit, ut Sevorum scribat valla fecissc duo, altorum contra Pictos, altorum
contra Scottos et Pictos. vere in secundo de vallo Pii eum cogitavisse ostendit appellatio
quam ei tribuit ducta a vico prope Falkirk. traditae narrationis hiatus corruptelasque
diasceuasta hic illic evitavit et celavit sollerter magis quam honesto. in vetusto laterculo
Gormanico (p. 159) cum Neguo Alani filius filios habeat tros, ab his descendant populi
quattuor, apparet excidisse nomcn quarti filii principis Turingorum, sod adsunt hi apud
plerosquo facti Taringi : apud interpretem tani Turingos quam Taringos frustra quaores.
Ambrosius Gildanus quem locum tenuerit, barbarus auctor non prodit; Neimium ubi
evolvimus p. 171, 4, fuit rex Francorum ct Britonum Aremoricarum , certe explicite.
Guorthemir secunduni narrationem p. 187 quattuor bella gessit, sed non enumorantur
nisi primum secuudum tertium ; interpres quartum ita explevit, ut locuni belli secundi ad
Episford inde ablatum seorsum numeret. eiusdem generis sunt anni regni passim temere
adiecti, ut p. 153, S Fauno et Latino, p. 153, 23 Bruto. narratio p. 149. 150 de Aenea
eiusquo fihis Ascanio et Silvio et nepoto Bruto apud auctorom antiquum pertiu-bata
est tota non tam eo, quod conditorem Albae fecit pro Ascanio ipsum Aenoam (id quod
ad Hierouymum onmino emendarunt tam interpres quam Gildani et Marciani), quam
quod Brutum tam Ascanii quam Silvii filium facit, neque iusta modela ei apphcabitur
nisi altero utro horuni expulso. id quomodo Nennius tomptavorit nequo tamon perfecerit,
cum Albae conditoro narrationem fraudare nollot, ex ipso perspicies. abundant denique
interpolationes exornantes magis quam narrantes, ut 148, 5 lacus additi Britanniae laudi-
bus; 150, 17 fdiiis luorfis mutatus in vir fortis-. 152,29 sagitta feriens non virum,
sed tempora viri; 175, II numerus combustorum hominum adiectus: 178, 2 addita vasa
aurea ot argentea; JSO, 19 numerus magorum. ,
Haec ut sine libro emendari addive potuerunt, ita alia sumpta ex auctoribus ad-
sunt in interpretatione Hibernica, cum deficiant in recensione vetusta, in hac editione
expressa litteris cursivis. de his maxime quaeritur , utrum Nennius ea inseruerit an
Gilla eius interpres. res ut incerta est, ita mihi aliter atque visura est Zimmero si
non omnia eerte pleraque ad libros mutata additavo videntur ad Nennium revocanda
esse. stemma Aeueadum sumptum ex Vergilianis adsumptis recognitionibus Clemontiuis
p. 151 cum habeamus etiam Latino'), adiectum est sine dubio ante Gillam. et
additum esse ait Nennius ipse negans id in aliquo volnminc Brittanniae reperiri , sed
fuisse in scriptionc mentis scrijitoris, negans item illos auctoros, scilicet scholia recogni-
tionesque, a se ipso inspectos esse. cum adscribat sive Nennius sive Gilla (haec enim ex
Latinis non afferuntur): hoc modo scnior noster nobifis. id est Guanuch, gcncalogiam Brito-
num c.t; chronicis Romanorum collcgit, adnotarunt periti (Zimmer p. 250) intellegi librum
Cuanach, id est annales deductos ad a. certe 628 a Cuano quodani Hibernico erudito
apud vetustioros eius regionis auctores aliquoties adlegatos, hodic deperditos. — lii
roliquis locis cum reliquiac Latinae deficiant, ahquod adiumentum affert, quod in prae-
fationo Latine servata Ncnnius scribit libollum se coacervavisse tam de amiaJihus Tlo-
nianorum quam dc cronicis . . . Hieronymi Euschii, Isidori, Prospcri et de anmihlins
Scottorum Saxonumque et ex traditione veterum nostrorum. ea verba cum ad universam
') In Latinis quamquam deficiunt genenitiuucs iiitcrpusltae inter lovom ct Cliani Noae filiuni , iiiliilo
niinus et ipsa ettecta sunt cx (Inabiis iian-ationiljiis coMinnctis. iicc niagis ad rcin liicit quod imrrationem
altor.im Neniiius lortiissc snnipsit cx Kiiliiio per comineutariuin Hiberiiicum de sex iietatibns eo qiii c.xtat
vetustiorem, quac csl opinio Zinimeri p. 20.
^42 HISTORIA BRITTONVM CVM ADDITAMENTIS NENNII.
liistoriam pertinere videantur, quae in ea Nennius repperit ut annales Bomanorum et
traditmifs rrfirum ei suppeditare pntuorunt (v. p. 1 Ki), ita quamquam compilator usus
est llieronymo et Prospero ct Isidoro, id ipsuni agnitum esse a diasceuasta parum
verisimile est; quapropter probabilius nomina liaec trahemus ad Nennii additamenta, et
vere aliquatenus iis respondent.
ex Hieronymo Eusebio sumpti sunt Italiae reges 153,4 regesque Albani 153, 15.
codicem Nennius adhibuit habentem adnotationem dePharaone Cenchre (v. p. 157),
eam enim vix sumpsit ex Gregorio Turonensi.
ad Prosperum quem referas un^m solum locum apud Nennium inveni, uimirum quod
p. 172, 1 annum post passionem CCCXLVII, quem verisimile est in codice suo
Nennium invenisse sic ut legitur in IIK: reynante Grafiano sccundn Equuntio, ad-
hibito Prospero c. 1150 (vol. 1 p. 459): CCCXLVII Gratiano III ct Equitio
emendavit sic : Grafianus et Aequitius in regno Bmnanorum cet. veram lectionera
cum Equitio servavit unus codex Carnutinus (p. 135).
ex Isidori originibus loeum 1 68, 6 Nennius emendavit formatum in recensione antiqua
ad eiusdem auctoris chronica.
annales Scottorum Saxonumque intelleguntur sine dubio chronica Pictorum, quae
supra p. 132 vidimus reperiri inter Nenniana partim historiae Britannorum inserta,
partim ei subiuncta. ea cum finiant in rege eo, sub quo scripsit Gilla, pars
extrema huius est: neque tamen quicquam impedit, quominus anteriora Nennius
historiae inseruerit.
Haec cum satis certa sint, de aliis utrius sint dubito. ad traditionem veterum nostro-
rum,, modo haec scribens de suis quoque additamentis Nennius eogitarit, trahi poterunt
loci 148, 10. 154, 29seq. 156,1.8. 158,1. 165,7. 169,23. 177,7. 178,17. quis-
quis scripsit utrum a libris scriptis pendeat an ex popularibus fabellis, non meum est
diiudicare. narrationes si sunt Nennianae , quamquam similibus vetustiore recensione
comprehensis aetate cedunt, et ipsae nequaquam spernendae erunt utpote sive ex
libris deperditis sive ex ore hominum litteris consignatae saeculo octavo extremo.
Restant ex Bedae historia ecclesiastica gentis Anglorum excerpta alia ipsi historiae
inserta, sciHcet loci hi: Albion 147, 14 — Cassivellaunus p. 164, 8 — p. 164, 13 in
narratione de rege Lucio papa Eu(c)aristus mutatus in Eleutherium — p. 165, 12
Karitius imperator mutatus in Carausium — p. 165, 16 Allectus additus — 166, 2
Helena mater Constantini : alia, ut supra (p. 1 32) monuimus, historiae subiuncta. haec
quamquam per se tam Nennius addere potuit quam Gilla, illi opinioni obstat, quod
praefatio Nenniana Bedam non nominat.
Orthographicorum in liistoria hac vix operae pretium est meminisse. codex optimus
Harleianus ut antiqua quaedam retinet (quattuor — miUa), ita pleraque eius aetatis
vitia in hoc quoque libro inveniuntur : e pro ac passim, raro ae pro c — ch pro
h in michi, nichil — ci pro fi — /' pro y — p male inserta in dampnare.
Saxonicum ^ pro un uno loco 171, 12 in \ ocahulo Folcuiuild libri meliores aut scr-
varunt aut cum p permutarunt. de codice N vide supra p. 120.
NENNIVS
Eulogium brevissi-
muni Brittanniae
insulae, quod Ncn-
nius Elvodugi dis-
s cipulus congregavit.
Ego Nennius El-
Yodugi discipulus
aliqua excei-pta scri-
bere curavi, quae
10 hebitudo gontis Bri-
tanniae deiecerat,
quia nullani peri-
tiam habuerunt
neque ullani com-
15 memorationem in
libris posuerunt doc-
tores illius insulae
Britanniae. ego
autem coacervavi
2u omne quod inveni
tam de annalibus
Romanorum quam
•de cronicis sancto-
runi patrum, id est
25 Hieronymi Eusebii,
Isidori, Prosperi et
de annalibus Scot-
torum Saxonumque
et ex traditione ve-
30 terum nostrorum.
quod multi doctores
atque librarii scri-
bere temptaverunt,
nescio quo pacto
35 difficilius reUque-
runt, an propter
DEXTR. : imcr. iiicipit eulogium 1). Ii. i. q- iieimius (niunius t") e. discipulus (om. 6) congregavit
C*D-(;, incipit apologia neinnii britonum liistori..giafi incipit historia (mut. in historica) ortografm mundi
manu ponteriore in marrfine C" similiterqiw incipit apologia ueuiiii l.ritonum historiografi gentis l)rit..num L
6/7 eluodugi] saiicti elbodi L 24 id est . . . 26 prosperi om. L (cf. p. 125) 27 annalibus] scriptis L
28 saxonumque] auglorumque L
') 'Poteat item verti liber Britannicus'. Zimmer.
NENNIVS
INTEKFEETATVS.
LIBER
BRITANNIAE ' ).
Ego Nennius EI-
vodugi discipulus
aliqua excerpta scri-
bere curavi. quia
hobetudo gontis Bri-
tanniae antiquitates
et origines primo-
rum hominum ob-
livioni dedit neque
in scriptis librisquc
commemoratae
sunt. ego autem
coacervavi antiqui-
tates, quas inveni in
annalibus Romano-
rum , de chronicis
sanctorum patrum,
id est Isidori, Hiero-
nymi Eusebii, in an-
nalibus Saxonum
Scottorumque et
quas inveni ex tra-
ditione veterum
nosti'orum.
144 HISTORIA BRITTONVM
NENNIVS (CW^GL).
mortalitates fre-
quentissimas vel
clades creberrimas
bellorum. rogo, ut
5 omnis leetor , qui
legerit Imnc librum,
det veniam mihi, qui
ausus sum post tan-
tos haec tanta scri-
10 bere quasi garrula
avis vel quasi qui-
dam invalidus ar-
biter. cedo illi, qui
plus noverit in ista
16 peritia satis quam
3 crebeirimas] frequentissimas (t 7,8 qui ausus] edd., quia cuius libri 15 satis] libri, delent
mamis secunda cod. Lond. reij. 13 B VII et edd. mbscr. explicit eulugium C-VG, exiilicit apologia
geutis britonum L
NENNIVS (C-'L).
Adiutor Benignus Caris Doctor
Effabihs Fonis
yit .i. SLimuoli
Gaudium Honoris Isti
Katholica Lege Magni
Nos Omnes Precamur: Qui
Ros Sit Tutus Vtatur
.1. Beulan
Xfe tribuisti patri Samuelem
laeta matre
-i. mator .i. Satiiuel
Ymnizat haec sempcr tibi
longaevus Bcn servus tui
Zona indue salutis istum
phiribus annis
carmini praescribit : versus Neunii (uennini L*) ad
Samuelem filium magistri sui Beulani presbitori viri
religiosi, aJ quem historiam illam scripserat L
17 caris] C^L, carus C", claris Outschmid 19 ante
sit videtiir lef/i littera g addita fortasse jrrojyter or-
dinem alphabeticum. 23 beulan C, beulani L
"ib hymnizat CL 27 post salutis ins. tis CL^,
delevit L^
Pornifer qui digitis scripsit ex
ordine trinis
Incolumis obtahnis sitque
omnibus membris
carmini praescribit versus einstlem Nennii L 29 for-
nifer CL, fonifer (cf. fonis i\ 1) (rutschmid.
Eu vocatur Bcu notis htteris
nominis quini.
33 en jiriores contra libros, sed fortasse revte.
34 q\iinis Qutschmid.
I. DE SEX AETATIBVS MVNDI.
1 A principio mundi usque ad diluvium
anni nCCXLII.
a diluvio usque ad Abraham anni
DCCCCXLII.
ab Abraham usque ad Moysen anni DCXL.
a Moyse usquc ad David anni D.
2 a David usque Nabuchodonosor anni sunt
DLXVIIII.
ab Adam usque transmigrationcm Baby-
loniae anni suut imDCCCLXXVIIIL
3 a transmigratione Babyloniae usque ad
Christum DLXVI.
ab Adam vcro usque ad passioncm Christi
anni sunt VCCXXVIII.
is 4 a passione autem
Christi peracti
sunt anni
DCCLXXXXVI
(sic CWHPQ).
a passione autem
Christi peracti 20
sunt anni
DCCCLXXIX
(sicD^^G, DCC.CVIC2,
DCCCi).
Ab Adam usquc; ad diluvium anni .
nxLii.
a diluvio usque ad Habraham anni
DCCCCXLII.
ab Habraham usque ad Moyscn auni DC.
a Moyse usque ad Salomonem et priniam
aedificationem templi anni
CCCCLXXXVIII.
a Salomone usque transmigrationem
templi, quac sub Dario rege Persarum
facta est, anni DXII computantur.
porro a Dario usque ad praedicationem
domini nostri lesu Christi et usque ad
XV annum imperatoris Tiberii explen-
tur anni DXLVIII.
Ita simul fiunt ab Adam usquc ad predi-
cationem Christi et XV annum epi-
romani imperii imperatoris Tiberii
VCCXXVIII.
a passione Christi peracti sunt anni
DCCCCXLVI.
M
CDQHLPQ et ad v. S Z
praescripta vide p. 113. SIN. : jiraescr. incipit ccmputus H sex om. CDGZ 1 post niundi ins.
c.ipitulum i G 2 anni] auni sunt CD-GL 3 anni) auni sunt CD^^GL 4 dccc.xlii Q 5 anni]
annis Z, a. sunt CGL, suut a. D"- dcxl] dcxlii Z 6 moysen Z anni dj d anni CLP, d Z, anni sunt d G
7 a] HZ, et a CDGLPQ usque] usque ad GPQZ nabugodouor DG, nabugonosor Q, uabochodonosor Z
anni om. Z sunt om. CWPQZ 8 dlxuiiii] dcxluiiii Z, dlxxix D^G , inc. D' post 8 »1«. alia
coniputacio CD, aliter L 9 adam] a. igitur Q, a. itaque DG usque] usque ad CDGLPQ 9;10 baby-
lonis C^ 10 sunt] computantur CD^GLPQ dccc] quingenti trecenti H, dcc CV6LPQ Ixxuiiii]
C^D^HLPQ, Ixxxix C- (x add. et rursus erasa) D-G: requiritur «»mer»s IIUDCLXX sectmdnm Hieromjmum,
qui a traimniffratione Bahijloniae sire Darii a. J, Abrahae 1476 ad passionem a. Abr. 2044 aniws numeral
.56.'(, ab Adam ad passionem sic ut /lic a. 52-28 U a] et a CGLPQ babilonis CLP 12 dlxui]
dlxiii CLP, anni dlxiii Q, dlxiii colliguntur DG 13 christi] domini nostri iesu cbristi CDG/J', domini Q
iiii ... _ ,
14 anni suut uccxxuiii] a. s. uccuiii PQ, s. a. uccxx D'G, a. s. (a. s. add. C) dcc.uui C, a. s. ucc L,
inc.D^ 18 dcclxxxx (nonagenti corr. in nonaginta //) ui] pleriqtte, ctiam t" cl D': pru 796 expectes
798, nam 71)8 + 33 = 831; etiam alteri computationi ex hac fortasse ita effecta, ut adderentur anni 81
(831 -f 81 = 912J, subesse videtufr idem numerics (798 -f 33 -f- 67 = 912)
DEXTR. : inscriptio nulln in M 5 rcquiritur M pro \)C 8 requiritur LXXXIIII i»-o LXXXVIII
17 cf. p. 14!) adn.: Brutus consul luit in Koma epiromanus.
CHBONICA ni.
19
146
HISTORIA BEITTONVM
ab incarnatione
autem eius auni
suntDCCCXXXr.
ab incarnatione
autem eius anni
sunt DCCCCXII
[sic D^^G), usque
ad XXX annum
Anaaurauht (ana-
rauht CCr^, ana-
rauth L^, anau-
rauht (t^, ena-
rauth L^) regis
Moniae (mone L),
id est Mon, qui
regit modo reg-
num Wenedotiae
(uuenedocie CL)
regionis , id est
Guernet (suernet
DG ; corr. Guened
Zimmer p. 43):
fiunt igitur anni
ab exordio mundi
usque in annum
praeseuteui
VICVIII 1).
ab incarnatione autem eius sunt anni
DCCCCLXXVI.
et V annus Eadmundi regis Anglorum.
CD^LEPQ D^O ei inde ab usque C^D^^G^^L M
') Annus mundi 5228 si est passionis 1, iucarnationis 1 esl mundi 5196, incarnationis 912 mundi 6107.
5 Prima igitur aetas mimdi ab Adam usque ad Noe.
5 secimda a Noe usque ad Abrahara.
tertia ab Abraham usque ad David.
G quarta a David usque ad Danihelem.
quinta a Daniele usque ad lohannem Baptistam.
sexta a lohanne usque ad iudicium, in quo dominus noster lesus Christus veniet iudi-
10 care vivos ac mortuos et seculum per ignem.
CDaELMPQZ
SIN. : 3 sunt om. D^Q dcccxxxi] sic plerique, etiam CD\ dcccxxxii 7/ anteipraem. item muudi
etas CD6 ig. aet. m.] a. m. Z, m. a. CDGLPQ 5 usque om. Z liabraliam M 6 ab abraham
um. Z 7 quarta] MQZ, quarta aetas CIILP, q. autera aetas DG 8 quiuta] q. aetas H a dani-
liele] a danielem Z, ad dauielem U^, om. M usque om. Z iohanue Z baptistam om. Z 9 sexta] s.
quoque Q iohaune] i. baptista DOPQ in quo (qua Z) . . . 9/10 iudicare C' (super quando scr. uel in quo)
IIMZ, quando veniet iudicare doniinus noster (d. n. i. Q) C^DOPQ, quando u. d. i. chr. iud. L 10 ao] et
DGLPQ et] ac CDG
DEXTR. : 3 angelorum i)/»
11. HISTORIA BRITTONVM.
niSTOBIA BlilTTONVM.
Brittannia insula
NENNIVS
NENNIVS
INTEBPRETATVS.
Brittannie insule
(igitur Ij) experi-
mentum iuxta tra-
ditionem veterum
5 explicare curabo.
Brittannia iusula a
Brittone (britone
CL) filio Isioconis,
qui fuit filius Alani
10 de genere laphedi
(iaphed L) dicta est
vel ut alii dicunt
Britannia insula
a Britone filio Isoco-
nis dicta cst vel ut
alii dicunt
a quodam Bruto consule Romano
dicta'). haec consurgit ab Africo boreali
ad occidentem versus: DCCC iu longitu-
5 dine milium, CC in latitudine spatium
habet^). in ea sunt viginti octo civitates
et innumerabilia promontoria cum in-
numeris castellis-') ex hipidibus et Latere
fabricatis et in ea habitant quattuor gentes
10 Scotti Picti Saxones atque Brittones.
CDGHKLMNPQZ et codices 1—11
a quodam Bruto primo consule Roraano.
Alhion autem fuit prinium nomen insulae
15 Biitanniae^). octingentorum miHum pas-
suum in longitudine, ducentorum milium
passuum in latitudine spatium habet.
in ea sunt XXVIII praecipuae civi-
tates quarum nomina haec sunt: [vide
20 infra c. 66^]. sunt niultae in ea civitates
praeter lias, innumerabiles arces et castella
aedificata. in insula Britannia habitant
quattuor gentes, Scotti et Picti et Bri-
tones et Saxones.
- SIN.: praescr. de quadam peritia a britania insule Z; propter CD^^GL vide praef. 1 brittannia S
(constanter) K (fere conslanter) D (constanter) M^ (hoc loco), brittania M^, bryttannia rel bryttania deinceps M
]>assim , britaiiia vel britaunia Z insula] igitur insula C. 7. 8. 10, ergo insula 5 3 dicta] UKZ 1. 2,
(licta est C-l/iV, uocatur plerique consurgit] HKMKZ 1. 2, auteni surgit plerique, autem insula surgit DG,
autem insula .i. britaunia surgit -i ab africo] 7iJ/iV 1. 2, ab infranco .?, ad aflVicnni -//, ab af(f)rica plerirpie,
ab aufrica G boreali] KMN 1. 3, boriali H, lioreali Z, brumali plerique, brumali id cst bieniali siue boreali
ortu DG 4 ad om. Z ab occidente 9 uersus] HKZ 1. 2, uersa MN, uergeus plerique dccc] dcccc Z
longo Z 5 rail. cc in lat. o»i. N in lat. sp. liabet] HKMNZ 1. 2, (et ins. Q) in latitudine (in lat
om. D', in longitudine G, in ins. P) porrigit (porrigens DGP^ 5. 6. 7. S. 10, porrig seq. spatio vacno 11)
spatium plerique G in] ct in 3IN xxuiii ciu.] plerique cum Gilda, ciu. xxuiii Q 4, xxxiil ciuitates (quae
deinde enumerantur, ride infra c. 6(><^) MX 7/8 cum innumeris (innumerabilibus MN 8) ... 9 fabricatis
om. 9 8 lap. et latere] HKZ 1. 2, lap. et lateribus plerique, latere et lap. MN '.» fabricatis etj HKMN
1. 2, fabricati sunt Z, fabricatis plerique babitant] HKMNZ 1. 2, prius habitabant plerique quattuor]
tres N 10 saxones atque (om. Z) brittones] atque saxones et br. DGPQ 3. 5. 6. 8. 9. 11, saxones et br.
4. 7. 10, saxones et antiqui brittones MN
') Hieronymus a. Abr. 1507: Romae post cxactos reges primum consules a Bruto esse coeperunt. —
Scripserunt auctores fscr. enim loco II) a Dardauo emanasse principinm (dardauuni principi.) emanasse loco I)
Britonum: pater fuit Troii : Troius pater Priami et Anchise: Ancbises pater Euee: Encas pater Ascanii ins.
hoc loco et denuo p. 149, .5 (cf. ibi adn. 1) cod. Canlabriij. Mm V29 (nobis 4). ') Gildas c. .3: Brittannia
insula . . . ab Africo boriali propensius tensa axi, DCCC in longo milium, CC in lato spatium . . . tenens.
') Gildas l. c: bis dcnis bisque quaternis civitatibus ac uonuullis castellis. *) Deda h. eccl. 1, 1 (ex
Plinii n. h. 4, 16, 102): Brittania oceani insula, cui quondam Albiou nomcu fuit.
19*
148 HISTORIA BRITTONVM
HISTOBIA BBITTONVM. NENNIVS INTERPRETATVS.
8 Tres magnas insulas habet, quarum Insula Gueith a meridio contra Bri-
una vero'it contra Armoricas ') et vocatur tanniam (sita est), Eubonia id est Manau
insula Gueitli : secunda sita ost in umbiHco ab occidente inter eam et Hiberniam, in-
maris inter Hiberniam et Brittanniam et sulae Orcades a septentrione contra eam.
i vocatur nomen eius Eubonia, id est
Manau^): alia sita est in extremo limite
orbis Brittanniae ultra Pictos et vocatur
Orc. sic in proverbio antiquo dicitur,
quando de iudicibus vel regibus sermo
10 fit: 'iudicavit Brittanniam cum tribus in-
'sulis'.
;) Sunt in ea multa flumina, quae con- :■ Sunt in ea hinumcrabiks lacm. duo
fluunt ad omnes partes, id est ad orien- flumina praecipua in ea, Tamesis et Sa-
tem, ad occidentem, ad meridiem, ad brina, super quae naves et rates insulae
li septentrionem , sed tamen duo flumina Britanniae cum divitiis totius insulae ve-
praeclariora ceteris fluminibus Tamesis ac himtur. Britones olim totam insulam im-
Sabrinae quasi duo brachia Britanniae, per w pleverunt a mari Icht usque ad mare
quae olim rates vehebantur ad portandas Orcadum.
divitias pro causa negotiationis. Brittones
2u olim implentes eam a^) mari usque ad
mare *) iudicaverunt.
CDGEKLMNPQZ et codices 1. 2. 3. 4 (ad c. 8). 5 (ad c. S). 6-10.
SIN.: 1 tresl et tres N magnas om. Z liabent N 2 una] una australis MN contra] 0-C
(«c solet notari id est) Z armonicas 6"-H, gentes armoricas D^G, gentes armonicas C*. 7, gentes armoricas
i. ultramarinos britones L et uocatur om. K 1. 2 3 insula] MNZ cum interprete , inis ITKPQ,
om. CDGL gueitli] guerth M, wiht CP 3. 4. 5. 8. 9, witli DGLQ 6, wyth 7, wych 10 sita est] con-
sita Z umbiculo i/*. 2 4 intra 9 4/5 et uocatur nomen eius] HKZ 1. 2, uocatui-que n. e. (n. e.
om. 4) plerique, et nominatur MN 5 euonia ^, fubonia G 5. 6, feubonia S: corruptum sine duhio ex forma
Latina Jlonapia, fortasse per Orosianam librorum deteriorum Euania {suprascr. in cod. Rehdigerano uel euonia)
id est] HKZ 1. 2, lis N, uel M, om. reliqui 6 manau] maunu Z, manay CDGLP 3. 5. 6. 7. 8. 10,
manai Q, menay 4, man 9 alia sita] tertia sita CD^GLPZ 3. 4, tertia MN extremo] extrerao (-ma M^)
boreali MN limite] Umide G, om. Q 7 orbris Q pictus Z 8 orc] SK 2, orch 31 N 1, orca Z,
orcania C [suprascr. orc id ost orcades insula id est sub arco posita) D (suprascr. orcades insule) GP 3,
orcauia insula {in mary. orcade . . . id est sub a. . . .) L, orkaneia 8, orkanie 6. 7. 10, orkaniae 5, orcanie Q 9,
orcanei 4 sic (ut ins. Z, enim ins. DG 5. 6. 7. 8. 10) in prouerbio antiquo (prouerbiis antiquorum Z) dic.
(d. a. MN 10) om. 9 9 quando . . . ftt om. Z uel] et MN 10 10 fit] plerique, sit G, fuit HK 1. 2
iudicauit] BKMN 1. 2, iadicaliit plerigue, regnauit Z britania ^ cum om. D' 5. 6. 7'. 6'. 10 12 multa
fl.] fl. raulta MN, flumina {om. multa) K 2. 3 quae ... 15 sed om. 9 13 ad] per Z partes] partes
oius MN ad or. ad occ. ad mer. (et ins. P 10) ad (et CL, et ad 10) septentrionem (septeutrionalem 7)] ad
or. ad occ. ad aquilouem ad meridiem Z, ad or. et occ. (et occ. om. N) ad mer. et sept. MN 15 sed t. d. (d.
t. 9) flumina {om. 9j] CHKLPQ 1. 2. 6. 8. 9. 10, sed tanien duo sunt fluminia Z, suut t. d. fl. DGMN
16 ceteris fluminibus {om. S)] cetis fl. aliis .2? ta.meiisis D^GMNZ 7. 10, thamensis 6, taniisia CX^^Z/P 3
ac] et DGMNqZ 6. 7. S. 9 17 sabrinae] sabrina il/y, sabernia ^V, sauerna C7;>P 3. S, seuernia i
quasi duo ... 149,3 inuenij naui 9 brachia] HKMNZ 1. 2. 4. 5, brachiatoria reliqui, brachitoria Z/
18 quaui H, quem Z rate M ad portaudas] apportandas Q, ad deportandas (-tantes C») CDGLMNP
3. 6. 8 19 pro om. CIKILPQZ 3. 6. 7. 8. 10 negotiatinis P, negociorum Z 20 olim implentes
eam] olisti impleuerunt britaniam Z, autem (om. N) olim impleueruut eam et 3IN, eiiim iam olim impleue-
ruut eam et DGPQ 3. G. 7. S. 10 a mari (mare 2^') u. ad m. iud. {om. Z)] iud. a uiari usque ad mare C
(,ad maro om. Cj DULPQ 3. 6. 7. 8. 10
') id ost ultramarinos Britones ins. C'"L. "■) quam Britones insulam Gueid vel Ciuith (uocant ins.
.Slevenson cuntra lihros), quod Latine divorcium dici potest ins. C^^L. ^) Gildas c. 3: IJrittanuia insula . . . .
duorum ostiis nobilium fluminum Thamesis ac Sabrinae veluti brachiis, per quae eidem olim transmarinae de-
liciae ratibus vehebantur, aliorumque miuorum meliorata. ■*) id est a Totenes usque ad Catenes add. C"»
manu recenti.
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
1451
HI8T0BIA BEITTONVM.
10 Si quis scirc voluerit, quo tomporo
post diluviuni liabitata est liaec insula,
hoc experimcntum bifaiie inveni.
NENNIVS INTERPItETATVS.
Post diluvium orbis a filiis Noe in tres^/pmw.
partes divisua est, id cst Europam et
Africam ct Asiam: Sem in Asia, Cham
in Africa, laphet in Europa. primus
5 liomo venit ad Europam de genere lapiict
Alanus cum tribus filiis suis, id est Isa-
con, Armenon et Negua. Isacon habuit
fihos quattuor: Francum, Romanum, Bri-
tum, Albanum. Armenon autem habuit
10 quinque filios: Gotum, Uilegotum, Cebo-
tum, Burgandum, Longobardum. tres fue-
runt filii Neguae: Uandalus, Saxo, Boa-
rus.
Saxone filio Neguae orti sunt
In annalibus autem Romanorum sic
5 scriptum est'). Aeneas post Troianum bel-
lum cum Ascauio filio suo venit ad Italiam
Saxones. Britus autem , a quo Britones, c/. p. i«o, h.
is ipse fihus Isiconis, fihi Alani, filii Fethuir,
fihi Ogaman, fihi Tai, filu Boidb, fihi
Semoib, fihi Athacht, fihi Aoth, filh Abair,
fihi Roa, fihi Asra, fihi lobath, fihi loran,
fihi laphet, fihi Noe. hoc modo traditur
20 in veteribus historiis Britonum.
In annalibus autem Romanoruni nar-
ratur: Aeneas filius Anchisae post cap-
tam Troiam ad Itaham venit et accepit
CDGHKLMNPQ et codices 1—3. 6—10 (non habet Z)
SIN.: 2 haec insiila] ante hab. est G, om. C^D'PQ 3. 6. 8. 10 .*? bifariara 6. 7. W, bifaria />'
4 autem ronianorum] hebreorum 9 sic om. MN 5 aeneas] a. igitur MN scriptus 1 traianum M
6 ascanio (ascauo MN) i. suo] a. id est iulo (iulio 7. 10) 6. 7. 10, a. f. s. id est iulo S ad it. uenit 1,
uenit in it. 9
') inierponunt hoc loco quae sequuntur MNZ (et 8): (de genelogia britonum de origine britonum
praem.Z): De Romanis vero (om. Z) et Graeeis trahunt ethimologi.im , id est de matre Lavina (labina /f
semper) tilia Latini regis Italiae et patrc (progenie MN) Silvi Aeneae (siluianiae Z , siluani MN) filii Inahi
(enachi Z) filii Dardani. idem (f! Z) Dardanus filius Saturni regis (rex Z) Grecorum (gothorum Z) perrexit
ad partem Asiae et Trous filius Dardani (tr. f. d. Z, ille M, illic N) aedificavit urbem Troie (troic N). (Dar-
danus pater Troi ins. MN). Trous (troius MN) pater Priami et Ancliisae, Ancliises pater Eneae (anenee Z),
Eneas pater Ascani (astani Z) et Silvii (silluii Z). Silvius filius Aeneae et Lavinae filiae Latini (om. MN) regis
Italiae. et de stirpe (stripe Z) Siluii (silluii Z, om. MN) filii Aeneae et Lavinae (ex labina Z) orti sunt
Remus et Romulus et Brutus (et br. om. MN), tres (duo MN) jfilii reginae sanctimonialis Keae (sancti-
monialis pro/;'mi reae .2, reae suprascr. id est iliae J/, ilie reaeiV), qui feceruut Komam. Brutus consul
fuit in Roma epiromanus (sic MNZ; cf. p. 14.5 col. 2 v. 17118), quando expugnavit Ilispaniam ac detraxit cam
{om. Z) m servitutem R(mie [c/. Sieronymus Ahr. 1875 mb ruhrica Romanorum consulum : Brutus Hiberiam
usque ad oceanum subigit.] et postea tenuit Hryttauiam insulam , quam habitabant (habitant Z) Bryttones
(britones Z), Komanorum (om. Z) filii (filius illi Z) olim (olli Z) Silvio l'osthumo orti (om. Z). ideo (ido J/»)
dicitur Posthumus, quia (qui i^) post mortem Aeueae patris eius natus est. et fuit niatcr eius Lavina super
claudestina quaudo preguans erat (quando fuit pr. et Z). ideo Silvius dictus est, quia in silva natus est (et
im. Z), ideo Silvei («c Z, siluatici M, saluatici A') dicti suut Romani reges (reg. rom. Z) , et Bryttoncs, qui
(quia Z) de eo nati sunt. sed a Bruto Bryttones (britones Z) et de Bruti stirpe (stripe bruti Z) surrexorunt. —
Additamenta diversa inserunt codices quidam deteriores, ut Cantabrlgiensis Mm. 5. 29 id ipnim quod supra
rettulimus ad p. 147 nol. 1 praemittens scriptum cst ab auctoribus; ilem aliud Ilotomagensis incipiem: sic
ordinatur genealogia Eueae et Priami qui expuguatur in Troia, Jinieiis filii Satunii , filii Coclii, qiwd in adn.
ad h. t. edidit Petrie.
150 HISTORIA BRITTONVM
HISTORIA BBITTONVM. NENNIVS INTEEPBETATVS.
et supcrato Turno accepit Laviniam filiani Laviniam, filiam Latini. filii Fauni, filii
Latini filii Fauni, filii Pici, filii Saturni in Pici, filii Saturni in coniugium. superato
coniugium et post mortem Latini reg- Tunio Aeneas post mortem Latini regis
num obtinuit Komanorum vel Latinorum. obtinuit regnum Latinorum et condita est
5 Aeneas autem Albara condidit et postea 5 ab Ascanio filio Aeneae urbs Alba longa
uxorem duxit et peperit ei filium nomine et uxorem duxit et peperit ei filium no-
Silvium '). Silvius autem duxit uxorem et mine Silvium. Silvius deinde duxit uxorem
gravida fuit et nuntiatum est Aeneae, et gravida fuit et nuntiatum est Ascanio
quod nurus sua gravida esset et misit ad quod uxor filii sui gravida esset et misit
10 Ascanium filium suum, ut mitteret maguni lu nuntios ad filium suum, ut mitteret magum
suum ad considerandam uxorem, ut ex- suum ad considerandam uxorem, ut ex-
ploraret quid haberet in utero, si mascu- ploraret utrum filium an filiam haberet.
lum vel feminam. et magus consideravit magus ivit et reversus dixit ad Ascanium,
uxorem et reversus est. propter hanc quod filium haberet in utero mulier et
15 vaticinationem niagus occisus est ab As- 15 dixit:' vir forfis erit et occidet patrem
canio, quia dixit Ascanio, quod masculum suum et: matrem suam et erit exosus
haberet in utero nuilier et filius mortis omnibus hominibus. in nativitate eius
erit, quia occidet patrem suum et matrem luater mortua est. nominatus est Britus
suam et erit exosus omnibus hominibus. et postea uutritus est.
20 sic evenit : in nativitate illius mulier mor-
tua est et nutritus est filius et vocatum
est nomen eius Bruto.
CDQEKLMNPQ et codices 1—3. 6—10 {non hahet Z)
SIN. : 1 accepit om. MN lauiuam NQ 8. 9, labiuam M 2 latiui] S, latiui su^irascr. regis D, latini
regis O^D-OL S, latiui regis italiae 3IN filii fauni . . . in couiugium om. 9 pici] piri 8, pisci CL^ in
coniugium post regis italiae MN 8 3/4 regnum] aeneas regnum MN 8 4 romanorum] itaUe 9 uel
latiuorum] HK 1. 2, om. rcliqui 5 aeueas] HK 1. 2, ascanius reliqui cum interprete: de perturbata nar-
ratione diximus p. 140 autem] a. aeueae filius 9 et postea ... 7 siluium] quae nunc est roma 9
6 dux. ux. 6. 7. 10 et] quae P ei] labiua (lauiuia N 8) aeneae MN 8 7 saluium N siluius]
ascanius MN 718 et grauida fuit] quae concipieus (accipiens N) grauida facta est MN 8 8 nunciatia-
tum P aeneae] ascauio 3- et sic interpres 9 uurus sua gr. esset] gr. ess. n. s. Q, uurus sua gr. erat
(et ins. N) pregnans MN S 9/10 ad ascanium ... 11 suum] et misit magum 9 ad om. Q 10 ascanium]
siluium 3^, delevit interpres filium om. 3 ut mitteret om. N 11 uxorem] u. suam MN 8 11/12 ut
exploraret] HKMN 2. 8, u expl. 1, et expl. reliqtd 12 hab. iu ut.] EKMN 1. 2, in ut. hab. reliqui si
om. MN8 13 ct magus] EK 1. 2, et uenit magus et {ovi. M) reliqui 13/14 considerauit uxorem]
ux. cons. N 8, cons. mulierem CDOLPQ 3. 6. 7. 9. 10 14 et reuersus est {om. 3. 9) om. MN 14/16 propter
h. u. magus o. est {om. 2) ab asc. quia dixit] dixitque CDOLPQ 3'. 6. 7. 10, et dixit MN 8, dixit 3'-. 9
15/16 ascanio] a. aeneae filio CDGL31NPQ 3K 6. 7. 8, siluio ascanii (?) filio 3-, om. 9 17 in utero
mulier] uxor eius (eius filii O, om. (?) iu utero CDQLPQ 3. 6. 7. 10, in utero [om. mul.) 9 et filius mortis
crit] EKNQ 1. 2, et fatus (facuudus 7. 10, factus 8) mortis (eius ins. 7) erit (erat 9) Z>' 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10,
et fatus mortis eius (eius mortis C") esset C^D-QP 3, vir fortis erit interpres , et fatus (factus /,', faetus £^)
eius crit fortis C-L, et fatus (sic D, fatuus suprascr. uel fatus P) inquit illiu.s erit fortis {sic D, forte suprascr.
vel fortis P) epitome codd. DP fsuj>ra p. 123 sub 11), dejicit M, uhi iam inter mulicr ct propter lei/itur in
litura scriptum manu posteriore : et filius esset omnium hytalorum fortissimus amabilis (vide supra p. 137)
18 quia occidet (occideret /i» C. 7. 10, occidit D', occidet inquit CD^OL 3) patrem suum (om. CD0LPQ3. 6.
7. 9. 10) et matrem suam {om. 8) et erit exosus] sic lihri, etiamN, fuitque sine duhio in M (vide supra)
19 honiinibus] geutibus y 20 2'ost sic ins. propter hauc {om. N) uaticinationem (uaticionem K) occisus
est m.agus ab eis (ascanio MN 8) et {om. MN 8) CDGLMNFQ 3. >!. 7. 8. 9. 10 in] ut iu CDOLQ 3 (ut
vid.) 8, ut quia in 0. 7. 10, uam iu P, quod in 9 illius] ipsius Q, inc. P' mulier] mateV M'' 20/21 mortua
eBt) est ni. DP 3. 6. 7. 9. 10, esset m. Q 21 et uocatum] uocatumque CDGLMNPQ 3. 6. 7. 8. 9. 10
22 britto CLEM'^ 3, brito (suprascr. uel brutus) DO, brutus Q
') Eieront/mus Abr. 838 seq.: Latinis . . . post tertium anuum captivitatis Troiae . . . reguavit Aeueas
. . . antc Acneam lauus Saturnus Picus Faunus Latinus in Italia regnaverunt . . . Ascauius Aeneae filius Albam
urbem condidit . . . Ascanius . . . Silvium rostumum fratrem suum Aeneae ex Lavinia filiuni . . . educavit.
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
151
NENNIVS
(C^TfH?" ct om.
prim is posfrcmisqtic L).
NENNIVS
INTKnVRETATVS.
30
Ilacc est genea-
logia istius Briti
(bruti G) exosi nun-
quam ad senos [sic]
id est Britones ducti
quandoque volebant
Scotti (scocti C) ne-
scientes originis
(origenes C) sui ad
istiim domari (Jiinc
incipit L). Britus
(brutus G, brito L)
vero fuit filius Silvii
f. Aschanii f. Enee
(f. ebnee f. asa-
chanii Cf) f. Anchise
f. Capen f. Asaraci
(asarici G) f. Tros f.
Erectonii (erictonii
CL) f. Dardani filii
lupiter (iouis C^L)
de genere Cam (g.
cain DGL, cain g.
C) fiUi maledicti
videntis et riden-
tis patrem Noe.
Tros (quos G) vero
duos filios habuit
Hihum Asaracum-
que. Hilius coudi-
dit Hihum civita-
tem, id est Troiam
primo , genuitque
(que om. G) Lame-
don (sic Z)', lami-
don CD'^L, laime-
don G). ipsc est
pater Priami. Asa-
racus autem genuit
Capen. ipse est
pater Ancliise. An-
chises genuit Ene-
am. ipse Eneas
Britus vero filius
Silvii, fihi Ascanii,
filii Aeneae, fihi An-
chisae, filii Capen,
fihi Assaraci, fihi
Tros, fihi Erech-
tonii, fihi Dardani,
fihi lovis, filii Sa-
turni, fihi Celi, fihi
Tchuris'), fihi Zo-
rastres , filu Mes-
ram ^), filii Cham,
fihi maledicti riden-
tis patrem '), filii
Noc. > Tros fihus
Erechtonii duos ha-
buit filios Ihum et
Assaracum. Ilius
condidit Ilium, id cst
Troiam , fuit filius
eius Lamidon pater
Priami. Assaracus
autem patcr Capen
fuit, Capen pater
Anchisac, Anchiscs
pater Aencac, Ae-
neas pater Ascanii,
qui ipsc avus Brito-
nis cxosi.
') 'Saec effeci ex Hibernico mic Polloir' Zimmer. -) Clemeniis ficticii recognitiones a Btifino Latine
versac 4, 27: Cham . . cuidara ex filiis suis, qui Mosraim appellabatur, a quo Aegyptiorum et IJahyloniorum
et Persarum ducitur genus, . . . magicae artis tradidit disciplinam: liuuc gentes quae tunc crant Zoroastrem
iippellaverunt. ') 'filii maledicti ridentis patrera codices duo habent Latine\ Zimmer.
152
HISTORIA BRITTONVM
HISTOBIA BEITT0NV3I.
NENNirS
(CBKiL).
NENNIVS
INTERFRETATVS.
pater Aschanii (as-
canii CGL: desmit
L) '). sic inveni, ut
tibi, Samuel, id est
5 infans magistri mei,
id est Beulani pres-
byteri, in ista pagina
scripsi. set haec
genealogia non
10 scripta in aliquo
(aUqua (?) volumine
Britanniae , set in
scriptione mentis
scriptoris (scriptorit
15 G) fuit.
Post multum intervallum iuxta vati-
cinationem magi, dum ipse ludebat cum
aliis, ictu sagittae occidit patrem suum
non de industria, sed casu. et expulsus
5 est ab Italia et arminilis fuit et venit ad
insulas maris Tyrreni et expulsus est a
Graecis causa occisionis Turni, quem Ae-
neas occiderat, et pervenit ad Gallos
usque et ibi condidit civitatem Turono-
10 rum, quae vocatur Turnis. et postea
ad istam pervenit insulam, quae a nomine
suo accepit nomen, id est Brittanniam et
implevit eam cum suo genere et habitavit
hoc modo senior
noster nobiUs, id
est Guanach, genea-
logiam Britonum ex
chronicis Romano-
rum coUegit.
Post multos annos postea iuxta vati-
cinationem magi accidit, ut Britus coram
rege patre sagittaret et sagitta eius cavi-
tatem temporis regis percussit et occidit
20 statim regem, id est patrem suum. et ex-
pulsus est deinde ab Italia ad insulas
niaris Tyrreni et Graeci expeUunt eum
ab insuUs causa occisionis Turni, quem
Aeneas occiderat. deinde venit ad Fran-
55 cos et civitas Torinis ab eo condita est.
et postea venit ad insulam Britanniam et
occupavit regnum eitis et insula ex eo
nominata est et implevit eam cum suo
0D6LBKMNPQ et codices 1—3. 6—10 (non habet Z)
SIN. : 1 iniiltum] ni. enim CVGLFQ, m. uero 3IN 6". 7. S. 10 interuallum] i. temporia C-DOL
2 ludebat] luderet CDOLMNPQ 3. 6. 7. 8. 9. 10 3 aliis] iiueris 3IN ictu (inopino ictu C^L) . . .
4 non de (om. Q) ind. sed (de Ins. 6) casu] sic libri, etiam N et olim stne dubio M, ubi iam leyuntur scripta
in litura vianu posteriore haec: oranes superabat ut omnium dorainus uideretur 4 et] propter hanc
causara CDOLPQ 3. 6. 7. 8. 9. 10, et per lioo iV, idcirco autem inuidia Jf^, inc. M^ 5 arminilis]
CD^LHP 3. 9, arminiis Z)', annilis KM 1, armimilis (vel arimiuilis) 6, armimillis Q, arraillis 2, ariminis 6. 7. 8.
10, armigcrjV: ab italia et arminilis fuit corruptmn esse e.c ab Italiae terrainis coniecit Gutschmid, a Ronianis
fugit Hireclijeld uenit] peruenit MN 5/6 ad insulas] in insulis Q^ G terreni H3I, tirreni N
6/7 a graecis] inde MN 7 causa] pro causa CDGLPQ 3. 6. 7. 8. 9. 10 occasionis H^ 8 occidit MN
9 usque ad g. CLMNP 3. 6. 7. 10 9/10 turonorura (turonum Q, torronorum J/A^ ) quae (quo 10) uocatur]
turonoruin et voojiuit eam a nomine cuiusdam militis sui qui (quae O') uocatur CL 10 turnis] turnus C^X,
turnip C^DOPQ 3. 6. 7. 8. 9. 10 postea] poste 9 11 ad i. p. insulam (insulum il/a)] p. ad i. ins. 1,
ad ist. uenit ins. CDOLP 3. 6. 7. 8. 9. 10, uenit ad ist. ins. Q 12 suo nom. CDOLPQ 3. 6. 7. 8. 9. 10
noni. acc. MN brittannia CLMNPQ 9 12 13 et imiil. eain cum suo genere (sua gente CDOLPQ
3. 6. 7. 8. 9. 10) ct liabitauit (hahitabant 8) ibi (in ea M) ab i. autem (quidem 6. 7. 10, si quidem CDOLPQ
3. 8. 9) die (tempore CDOLMPQ 3. 6. 7. 8. 9. 10) li. est {om. i») om. N
') Deprompta sunt haec potissimum ex scholiis Veryiliains Philargyrii ad (leortj. 3, 35 (similiter Serviana
ad Aen. 8, 130): ex love et Electra Atlantis filia nascitur Dardanus, ex qiio Erichthonius , ciiius Troius,
cuius Assaracus, cuius Laomedon et Capyis et Laoinedontis Priamus . . . Oapyis Ancliises, cuius Aeneas.
llum, Ilii coiiditorem eadem sclwlia memorant ad Aen. 1, 267. 2, 166; Assaraci fratrem eum fidsse , id quod
Oraeci auctoieajx^riter tradiuU, aut ejjectum est ex loco Vergiliano 6, 1150 aut adhibitus Dictys bell. Troi. 4, 22-
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
153
11 Aoneas auteiii regnavit tribus annis
apud Latinos '). Ascanius regnavit annis
s XXXVIP). post quem Silvius Aeneae
filius regnavit annis XII, Postumus annis
triginta novem, a quo Albanorum reges
Silvii appellati suut ■'),
HISTORIA imiTTONVM. NENNIVS INTIJRPHETATVS.
ibi. ab illo auteiu di.- babitata cst Brit- gcncre. hoc cst initiuin inhabitationis
tannia usquo iii lii.dioiiuini dicui. eius secundum Romanos.
T>c rcgilms Romanorum.
lanus rex Hesperiorum est primus rex
5 qui apud Romanos rcgnavit: ex co mcnsis
lanuaritts nommatur. deinde regnavit Sa-
turnus, deinde hqypiter, deinde Dardanus
fdius lovis, Picus fiUus lovis, dcimle Fau-
nus annis XX, Latinus eius filius an-
10 nis L 5).
Aeneas tribus annis, Ascanius XXXIIII,
Silvius annis XII, donec filius Britiis cum
occidit. Silvius nomen oraniuni rcgum
ex eo
16 usque ad Romtdum, qui filius Reae Silviae,
filiae Numitoris, filii Proci Silvii, filii
Aventini Silvii, filii Arcmidi Silvii, filii
Agri])pac Silvii, filii Tiberii Silvii, filii
Alhani Silvli, filii Ascani Silvii, filii
20 Postumii Silvii^):
hic et Britus fratres fuerunt, ambo
filii Ascanii, filii Aeneac. Postumius rcg-
navit apud Romanos XXXIX annis. Britus
rcgnavit in Britannia XXX annis, Postu-
25 mius frater eius regnavit aipud Romanos
ut diximus, Heli sacerdos iudicabat apud
CDGHKL31NPQ et 9 qiiando ... 13 regnavit apnd Latinos loco diverso (cf. ji. 134) Z
SIN.: '2 fost dieni rubricam de regno Enee (et ins. C) Asclianii (et ins. C) Silvii (et ins. C) Hriti et
Postumi ins. C^DG 3 tr. ann. regn. N 4 regnauit] autem N, om. CDGLVQ 3. (i. 7. S. 'J. 10 annis
om. (J 6 5 xxxuii] xxxiii MK post quem (quam li) silu. aen. fil. (en. fil. silu. 7. 10, silu. fil. eius Q,
aen. fil. om. MN) regnauit annis xii] et postumium fratrem suum reliquid Iieredem :i: comma regnauit annis
XII insertiim est, ut aliquatenns narratio constaret, stemmate scilicet supposito Jioc: Aeneas
G post(Ii)umus (postuniius //, postumius regnauit 3) annis (autem DG) xxxuiiii Asoauius Silvius
ante cuiusP 8 apn. (apnallati 6-') sunt] sunt appellati CLPQ 'J 9 frater ,, "' K' .,.~
" '' ' ' " . . rostumus liritto
nepos 3 britto] CHQ 3, briti> D (siqterscr. Inutus) GL, bruto reliqui 9, 10 quando
(uero ins. MX) regnabat britto (brifo Z, bruto KMN)] q. brito regu. L, om. CDGPQ 3. 6. 7. 8. 'J. 10 10 iu
br. om. G Iieli] qua tempestate h. DG 7. S'. 10, quo tempore Ii. 6. 8-, tunc h. C-L 11 in israhel]
KMNZ, israhel J3, israhelem CDQLPt} 3. 6. 7. 'J. 10, ierlm S testamenti] doinini CDGLPQ 3. 6. 7. 8. 9. 10
geni
12 poss. ab aligenis /?, ab aligenigenis poss. J/ postumus ... 13 regn.abat om.8 postunius] postumius
J/P, postunius 3, superscr. uel siluius J/A' 13 frater eius] autem fr. eius J/A", nt di.ximus C'/J'/\' 3. 6.
7. 9. 10, uero frater eius ut diximus C-D^GL regn. ap. lat. Z (losl regnabat rubricam de peritia scot-
torum, id est quo tempore tenuerunt hyberiu'am ins. C^D-G
') Hieronymus cltr. a. Abr. 838: Latinis . . . regnavit Aene.-is annis tribus. '-) J/ieronymus l. c.
842: Ascanius a. XX.\\'I1I. ') J/ieroni/mus l. c. 880: Silvius Aenoae filius a. XXVIIII. Silvius 1'ostu-
inus . . . a quo omnes .\lbauoruni reges Silvi vocati sunt (verba regnavit annis XII temerc interiecta sunt:
vide supra). *) Eieromjmua l. c. 'JOl (Silvii l'oslumi XXII): mortuo Heli s.icerdotc arca tcstamenti ab
alienigenis possidetur. ^) Jlaec potissimum ex Hieronymo ad a. 839 ducta sunt, sed temere aucla adiectis
Jove et Dardano et annis rcjnorum (cf. vol. 1 p. 143); lanuarium a lano nuncupari vaiit aut ex Macrohio
1, 13, 3 aut ex coniectura: Picus Verjilio Aen. 7, 48 jilius est Satunii. ') Omnino ex Hieronymo, sed pro
tertio reije Alhano Hilcio, ijuarto Aenea, quinto Latino liic intruditur unus Ascanius et omittuntur deinde plures.
CHRONICA 111. 20
cuius frater erat Britto. quando regna-
10 bat Britto in Brittannia, Heli sacerdos
iudicabat in Israhcl et tunc arca testamenti
ab alienigenis possidobatur''). Postumus
frater eius apud Latinos regnabat.
154
HISTORIA BRITTONVM
IIISTORIA BEITTONVM.
12 Post intervallum inultorum annorum
non minus DCCC Picti venerunt et occu-
paverimt insulas, quae vocantur Orcades,
et postea cx insulis vastaverunt regiones
s multas et occupaverunt eas in sinistrali
plaga Brittanniae , et manent ibi tertiam
partem Brittanniae tenentes usque in
hodiernum diem.
13 Novissimc autem Scotti venerunt
10 a partibus Hispaniae ad Hiberniam. primus
autem venit Partholomus cum mille ho-
minibus de viris et mulieribus et creve-
runt usquc ad quattuor miHa hominum et
venit mortahtas super eos et in ima septi-
15 mana omnes perierunt ct non remansit
ex illis etiam unus. secundus venit ad
Hiberniam Nimoth filius quidam Agno-
minis, qui fertur navigasse super mare
annum et dimidium et postca tonuit por-
NENNIVS INTERPRETATVS.
fibos Israel et invitis ilHs arca in captivi-
tatem abducta est.
Ex oceupatione a Brito facta usque
ad occupationem insularum Orcadum a
Pictis factam DCCCC anni sunt, et Picti
tertiam partem septentrionalem insulae
Britanniae vi occupaverunt et manent ibi
usque in hodiernum dieni.
Scoti deinde eandeni plagam occu-
10 paverunt quam Plcti, et fuedus cum Pictis
confra Britones fecerunt.
Saxones postea occupaverunt insnlam
Britanniam femjjore Marciani regis. Guor-
fhigernus tunc rex Briffonum erat. duci-
15 htis duohus fratrihus Horsa et Hengist
Saxones tribus longis navihus a Germania
advecfi sunt ct Brittones in marginem
insulae truserimt^).
De occupafione Hiherniae ut Nennius
20 narrat.
Primus Partholon occupavit Hibcrniam
cum mille hominibus tam de viris et
mulieribus et creverunt in Hibernia usque
ad multa miha hominum, donec mortali-
25 tas onmes in una septiniana occidit. deinde
occupavit Nemeth Hiberniam, filius qui-
dam Agnominis: semen eius mansit ibidem
per multos annos, donec in Hispaniam
migraverunt: fugientes (^rraedones) mariti-
30 mos, id cst Fomorachos. '■') deinde (occu-
paverunt Hihcrniam) Firholg (viri bulga-
CDGHKLMNPQ (non habet Z)
SIN.: 1 iiit.] iiit. uero MN ann. niult. fOGLP, auteni .^nu. nuilt. Q 2 tlccc] dccc octigentorum
MN, dcccc CDGLPQ cum interprete 2/3 et occupauerunt] in Q 3 uocantur (uocatur M) orcades
(ordaces H')] orc. uoc. CDOLPQ 4 ex insulis uast. reg. uniltas] ex insulis finitimis (affiuitimis CDGLF)
uast. iiou modicas (modice W) et multas reg. CDGLVQ .'i et occupauerunt] occupauoruutque CDULPQ
tj plagal parte MN et manent ibi t. p. br. (br. p. N) t. u. in b. diem] MN, et manent ilii (um. CIHILQ) usque
in [um. K') liod. diem (ibi Uis. CDGLPQ) tertiara p. br. tenuerunt et tenoiit usqne in bodiernuni diem (usqne
nutic CVGLPQ) CDGJfKLPQ 'J nen. sc. CDGLPQ 10 bispinie L» hiberna//' 1 1 autem] nero il/xV,
8. homo CDGL, om. Q ueuit uni. N partbolomus] //-/u1/A', partholom*s // ', ljartbolom(a)eus C/Xr/PQ,
partbolon interpree: Partholoius Galfredus 3, 12 12 de uiris et mul.] SK, tam uiris quam mul. CDGLPQ,
uiris scilicet et mn\. MN 13 usque om. NQ 13/14 et ueuit] uenitque J/A'' 14 super eos mort.
CDGLJ'Q 14/1.') septiman* //' 15 et non remansit ex illis (eis K) etiam (nec CDGLPQ) uuus] ita
ut ne nnus iinidem remanoret ex illis MN 16 secundus] s. autem MN 16/17 ad bib. uen. CDGKMNQ
17 nimethl nimecb P, miueth Q mnA. (\\. CDGLPQ 17/18 .ignominis] agnoiiis iV, agenoris (mperscr.
m. rec.) F*
') 'Sumpta mnt haec ex Beda h. eccl. 1, 14. 15' Zimmcr. '^) 'Deinceps plura adiecta sunt ex tra-
ditione Hibernica'. Zimmer.
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
155
HISTOniA BRTTTONVM.
tum in Hibernia fractis navibus eius ct
niansit ibideni per niultos annos et iteruni
navigavit eum sui8 et ad Hispaniam re-
versus est. et postea venerunt tres filii
5 militis Hispaniae cuni triginta ciulis apud
illos et cum triginta coniugibus in una-
quaque ciula et manserunt ibi per spa-
tium unius anni. et postea conspiciunt
turrim vitream in medio mari et homines
10 conspiciebant super turrim et quaerebant
loqui ad illos et numquam respondebant
et ipsi uno anno ad oppugnationem turris
properaverimt cum omnibus ciulis suis et
cum omnibus niulieribus excepta una
li ciula, quae confracta est naufragio, in
qua erant viri triginta totidemque mulieres.
et aliae naves navigaverunt ad expug-
nandam turrim, et dum omnes descende-
rant in litore, quod erat circa turrim, ope-
2u ruit illos mare et demersi sunt et non
evasit unus ex illis. et de familia illius
ciulae, quae relicta est propter fractionem,
tota Hibernia inipleta est usque in bodier-
num diem.
NENNIVS INTERFIiETATVS.
rum) et Fir Galcoin et Fir Domnann, qui
ile seminc Nemeth erant. deindc occupave-
runt Hihcrniam Tuatka dc Danann, inter
quos illi praeclari mri: Luchienus arti-
5 fex, Credenus figulns, Dianus mcdictis,
Eadan filia eius nutrix poetarum, Goihnen
faher, Lug filius Eithne qui sciebaf omnes
arfcs, Daf/da fdius Eladan fdii Dclhaith
rcx, Oyma fratcr regis qui. litteras Scot-
10 torum invenit: hi viri proelium magnum
cnm pracdonihus mnritimis, id est cum
Fomorachis, commiscrunt, qui fuga in tur-
rira suam id est in arcem firmissimam in
mari sitam se reciperent. et Hibernenses
1-. venr.runt post cos ad mare ct pugnabant
adversus illos, donec marc operuit omnes
praeter familiam unius ciulae et occu-
paverunt deinde insulam.
NENNIVS
(C^D^^GLJ.
Nulla (tamen ins.
20 CL) certa historia
originis Scottorum
continetur (reperi-
tur CL^).
CDGHKLMNPQ (non hnbet Z)
SIN. : 1 liibemiam BG eius] suis KMN 1/2 et niaiisit] mansit (J, mansitque C'/>(?XP 2 ilii
MN 3 n.inigauit cnm suis et] nauigio cum suis MN 3/4 reuersiisque est ad li. CDGLPQ, reuersus
est ad li. 3fN 4 et poste.a] deinde MN .0 militis] nniltis N, cuiusdam militis CDGLPQ cliiulis 7'
i^sic tiel cliyul- semper) CL, ceolis M^N, coeolis Jf* .'')/G apud illos oni. MN 7 ot {om. DGPQ) cura {om. 7i )
XXX coniugibus (mulieribus CDOLPQ) in unaquaque ciula (chiula P)] in unaquaque ceola babentes xxx
coniuges MN 1 ibidem Q 8 auni unius CL conspiciunt tnrrim (turrem PQ) uitream] apparuit
illis uitrea turris MN 9 mari] mare DGII, maris MN, om. A'» et] et quasi MN 10 conspioiebanf]
consp. esse MN, intuebantur CDGLPQ qnaerentes MN 11 et nnmquam] nnmquani IJMN, qui ucqna-
quain DG 12 uno anno] uno animo Z>'C', unanimo uno consensu P, idco uno consensn /J-t/, nnanimo
consensu CL turrim Q 13 praeparauerunt KM, praeparauerunt so N cum omn. ciulis (cbiulis P)
suisj cum suis ceolis (coeolis J/") onmibus MN 10 cum onniis M, ovi. N excepto C 15 ciula
(cbiula P)] naue J/iV conlracta est] /T'', c. cs. //», c. erat MN, c. esset .Sr, quassato (qnassa (?) erat
CDGLPQ 16 tr. uiri Q 17 et .iliae] aliae CDGLPQ, aliae antem MN 18 omnis // 18/19 dcscen-
derant] //'A', dcscendereut CW^GS-L^MNP, descenderunt CD^L^Q 19 circa] iuxta /" turrim om. P
20 illos] eos Q dimersi CDOLNQ et nou euasit unns ex illis] nec unus ex illis onniibus (o. i. CDGL)
euasit CDGLPQ, om. MN 21 et de faui.] de fam. nero CDGLPQ, scd do fain. J/.V 22 cbiule P,
cocolae M, ceolae N, in mary. add. confracte CL relicta est propler fr.-ictifinem] relicta cst (fucral P), ut
diximus (dicimus 6") prnptcr (post P) confractionem (^/>(V/.P(?, naufragio cunfr.icta remanserat J/V 23 re-
pleta CDGLP
20*
156
HISTORIA BRITTONVM
HISTORIA BRITTONVM.
et postca vcncrunt jwulntim a partibus
Ilispaniae et tcnucrunt rcgiones plurimas.
14 Novissime venit Damhoctor et ibi liabi-
tavit cum omni genere suo usque hodie
i in Brittanuia. Istoreth Istorini filius
tenuit Dalrieta cum suis ; Builc autem cum
suis tenuit Euboniam insulam et alias cir-
citer; filii autem Liethan obtinuerunt in
regione Demetorum ') et in aliis regionibus,
10 id est Guir Cetgueli , donec expulsi sunt
a Cuneda et a filiis eius ab omnibus
Brittannicis regionibus.
NENNIVS INTERPRETATVS.
Dicimt alii progeniem Ncmeth duce
Fercjus LetJulerg filio Nrmeth tnrrihi ex-
jjwjnavisse.
Deinde venit Damoctor cian ocfo navi-
hus et iiabitaverunt in Ilibernia et occu-
pavit magnam partem eius. Firbolg auteni
occupaverunt Euboniam et alias insulas
praeterea: Ara, Ili et Rechra. progenies
autem Galeoin ftlii Herculis occiipavit
insulas Orcadas, id est, Istoretli filius
Istorini filii Aiginc filii Agathirsi -) ....
Filii Liethan filii Ilerculis obtinuerunt
regionem Demetorum et Guir et Cetgueli,
douec Cuneda cum filiis suis eos expulit
a Britanniis.
15 Si quis autem scire vohierit, quando
vel quo tempore fuit inhabitabihs et de-
15 serta Hibernia, sic mihi peritissimi Scot-
torum nuntiaverunt. quando venerunt per
mare rubrum fihi Israhel, Aegyptii vene-
runt et secuti sunt et demersi sunt, ut
in lege legitiir. erat vir nobiUs de Scythia
20 cum magna famiha apud Aegyptios et
expulsus cst a regno suo ct ibi erat.
De migratimiihus Scottorum.
IIoc modo autem peritissimi Scottorum
migrationes veterum ducum suorum uun-
tiant. erat quidam vir nobilis expulsus
20 a regno Scythia in exilio apud Aegyptios,
tum quando filii Israel venerunt per niare
rubrum et Pharao cum exercitu suo de-
mersus est. pars exercitus, quae e de-
mcrsione evasit, illum oxulem ex Aegypto
25 expuht.
CDGHKLMNrQ (non hohet Z)
SIN. : 1 ct teu.J teuueruntque JfA'' 2 posl plurimas iiis. iii Ijryttauia i/A^ 3 clauilwctor (JDOLVQ,
(leainoctor iV 4 goute sua CDGLPQ ante usque Ins. quod superest MN 5 iu brittanui.-un IIK, in
Ijrittauia quoquc CDdLPQ, om. MN istoret N, liistoretli L istorini] liistoriui Q, istoriuis N, istjri //, isto?^ =
istorum K (j tenuitque DGQ dalrietara CLP, claricta Q, dalmeta 3jfiV cum suis ante teuuit MN,
post iusulani L builc] firbolg interpres 7 teu. cum suis MNQ euboniam] id est ni.an sujyerscr. CDL,
in textu G alias circiter] in alia circiter SK, alia circiter loca MN, alias regiones circiter C 8 lietliii //,
litban Q, lictham N 8/9 in regione] regionem CDOLMNPQ 9 demaetorum M, dimetorum D, dime-
thorum G, diinectorum CLP et in (om. KQ) aliis regionibus id est] et alias prouintias MN, post regioni-
bus Ins. sc dilataueruut CDGLPQ 10 guir (gubli' CKL, gubyr P, guliil DG) cetfcer (^l)gueli (guely P)
CD(ILJIKP(J, guobiM' ct cetgueli JIN: potest item scribi (Uiirc et Gueli 12 reg. br. CDGLMNPl}
13 qui N autcm om. IjP nolueruut N quando uel quo tempore] quo t. u. quando K, quanto temporo
CDGLMNPiJ 14 luitj rerjuiritur babitata luit vel simile quiddam Ib periti MN 10/17 per
mare rubruni filii israhel] II, f. israhel (eius N) p. m. r. KMN, f. isr. transeuudo m. r. (r. m. CGLQ) CDGLPtJ
17 aeg. nen. (u. a. CDGLPQ) et secuti sunt (eos ins. /i)J illos per.secuti suut egyptii MN 18 et deincrsi
s. ut in 1. IcgiturJ domer.sique (dimersique CDQL) in mare ut scriptura refert CDOLPQ 19 eratj e.
in (om. /y'J illis diebus CDGLPQ, erat autem MN scitbiam N 20 apudj et apud N 20/21 et
cxpulsus est| cxpulsus (ejjulsus /.") CDOLPQ, ante eiectus J\IN 21 a] de (suj)erscr. a M) MN
') Ubi civitas est quae vocatur Mineu ins. C (in textuj D (in lejctu) GL. ^) 'Hequitur apud inler-
pretem oriqo Pictorum excerpta fere ex ehronicis Picticis Latinis (Skene chronicles of the Picts and chronicles
of the Scots. Kdinburi/ I80T p. 1 — 10) a nohis omissa'. Zimmer.
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
lo7
mSTOBJA liBTTTONVM.
(juando Apgyptii morsi siint, ot non pei--
rcxit ad poiscquciidum populum dei. ilii
autcm, qui suporfuerant , inierunt con-
silium, ut cxpcllcrcnt illum, nc rcgnum
r. illorum obsideret et occuparot, quia fortes
illorum demersi erant in rubrum niare,
ot expulsus est. at ille per quadraginta
et duos annos ambulavit per Africam, ot
venerunt ad aras Filistinorum ') per lacum
10 Salinarum et venerunt iuter Rusicadam
et montes Azariae et venerunt per tiunien
Malvam et transiorunt per Maritaniam ad
columnas Herculis et navigaverunt Tyr-
renum mare et pervenerunt ad Hispaniam
15 usque et ibi liabitaverunt per multos annos
et creverunt et multiplicati sunt nimis et
gens illorum multiplicata est nimis. et
postea venerunt ad Hiborniam post millo
et duos annos , postquam mersi suut
20 Aegyptii in rubrura mare, et ad regiones
Darieta, in tempore, quo regnabat Brutus
NENNIVH
isto geucr IMiara-
onis erat, id est mas
Scozze (scottc CGL)
filic^-).
NENNIVS
INTERPRETATVS.
t/nid gmcr Vlinni-
iiuis dcmcrsi cnit, id
rsi Pharaonifi Cm-
cris^).
■'. viri Scytiiici deinde cum familia sua per
Affricam ambulaverunt usque ad aras
Pliilistinorum ad lacus Salmarum et inter
Rusicadam et montem lasdaire ot trans
flumen Malvam et per viam maritiniam
ui ad columnas Herculis frans (liidifiiimin
frctuin usque ad Hispaniam et ibi iiabi-
tavorunt doinde, donoc filii militis Hispa-
niae cum triginta ciulis et cum triginta
coniugibus in unaquaque ciula ad Hiber-
15 niam veneruut, millc et duos annos post-
quam niorsus ost Piiarao.
CDOHKLMNPQ (non liahel Z)
SIN. : 1 demersi J/iY 1/2 et noii pcrrcxit] ipse non init CDGLPQ, et non cxluit MX 2 ])er.<;equenilnin
CDOKLMNLQ, sequenduni H 3 superluerunt y^, snperfuer.int acgyptii MN iuierunt ... 5 obsidoret
et (ut Q) occuparet] facto consilio euni ne obsideret illoruin regionem (reg. ill. A^) ab cife expulerunt MN
5 fortes] fratres CDGLPQ, inaiores MN 6 illorum] eorum MNQ demers! (dimersi H) erant iu rubrum
mare] submersi erant in rubro mari CLPQ, submersi fuerant in raari rubro DG, in rnbro niari demersi (dimersi N)
erant J/iV 7 et (sicque CDGLPQ) expulsus cst at ille] at ille (ita ins. N) expnlsns MN 7 8 per annos xlii
(xl A') MN 8 ambulauit per] perambulauit Py, circuiens \>ex MN, ambulauit C" aftrica K Sfi) et
nenerunt] et uenit DG, perueuit cum familia MN 9 ad] om. C, per X' aras filistinorum] siynificari aras
P/iilenorum aynovii Galfredus V, 11 per] et per MNPQ 10 salinarura (-narium C)] CDGLMNPQ cum
Peutinyerana (supra p. 114) et Galfredo l. c, palmarum HK, salmaruni interpres et om. MN uenerunt]
uenit DG 11 montes azariae (azare CDGLPQ)] montana syriae MN, montem iasdaire interpres: inter
Ruscicadam et montes Aaarae Galfredus l. c. ueneruut] uenit DG per] supra P 12 malua CDGLMN,
maluae P, \\\ alua Q et transierunt] transieruntquc MNPQ, transiitque DG niaritaniam M, nianritaniam N
cum Galfredo, maritana HK, niaritiniam CJ>GLP(J: per uiam maritimam inleipres 17 orcolis 7/, berculi M
et {um. M) nau. tyrrenum {iexrewam HM^, terrenam M'^) niare] nauigantcs (nauig.-uis DG) per m. t. CDGLPQ
14 peruenerunt ad bisp. usqiie (u. ad h. MN)\ applicueruut (applicuit DG) ad hispaniam CDOLPQ 15 et
ibi p. a. liab. multos MN, habitaueruntque (habitauitque DG) ibi per m. a. (per m. a. ibi Q) CDOLPQ
IC creuit DG nimisque mult. sunt CIjPQ, nimisque multiplicatus (que add. D^) est DG, ac (et N) mult.
sunt MN 1(3/17 et gens illorura (eorum P, eius DO)] ac ill. gens MN 17 nuiltii>licata est MN nimis]
ualde MN, om. CDGLPIJ ct om. MN 18 uenenuit] uenit DG 19 et dnos annnsj duos auuos (,', duubus
j.\\\i\A CDGLP postquam ... 20 inare] p. demersi (dimersi ^V) s. a. iii mari rubio MN, post mersioncm
cgyptiornm in mari rubro CL)0LPQ 20 etj et uenerunt CDQLPQ ct ad regiones daricta (dalrieta CDL,
dalriata G, dalricta Q, dalricte P) om. MN
') Binc videtur adldbita esse tahula similis Peutingeranae (vide supra p. 114). ■') post fdie add.
pbaraoiiis, a quo ut fcrtur .Scocia appcllata (wit L fuitejue fortasse, sed manu recenti, in C, ubi eranuerunl
qiiae eo loco post tempus adscripta fuerimt. — Cf. de fiac fabula Ximmer p. 216. ') Orei/orius Turo-
nensis liist. Frane. ], 17 (aul adnotatio inde profecta ad Hieronymi chron. a. Abr. 490 qtiae reperilur el In
cod. Berolinensi Phillippsiano 1872 = 126 saec. X et in edd. Pontaciana aliisque anliquis): tempore Moysi . . .
regnaljat . . . apud Aegyptios Cencris duodecimns, qui et iii mare obrutus est rubro.
158
HISTORIA BRITTONVM
HISTORIA BRITTONVM.
i\\)uA llomanos, a quo consules osse coepe-
runt, deindo tribuni plebis ac dictatores.
et consules rursum rem publicam obtinue-
runt per annos CCCCXLVII '), quae prius
regia dignitate damnata fuorat.
NENNirS INTERPRETATVS.
Brittones venerunt in tertia aetate mundi
ad Brittanniam ; Scotti autem in quarta ob-
tinuerunt Hiberniam. Scotti autem, qui
sunt in occidente, et Picti de aquilone
pugnabant unanimitor et uno impetu contra
Brittones indesinenter, quia sine armis
utebantur Brittones. et post multum inter-
vallum temporis Romani mouarchiam totius
mundi obtiuuerunt.
16 A primo anno, quo Saxones venerunt
in Brittanniam usque ad annum quai'-
tum Mermini regis supputantur anni
CCCCXXVIIII2). a nativitate domini
usque ad advcntum Patricii ad Scottos
20 CCCCV anni sunt. a morte Patricii usque
Rrx auteni eoriim, kl est Donn, mersus
esf apud Tech Donn; tres deae illo tem-
pore m Hibcrnia regnabant: Folla, Banha,
Eirc et in trihus proellis a filiis militis
•' fugatae siint, et filii niilitis postea regnum
occtipavcrimt. contentio magna inter filios
militis de regno fncta est, doncc Amargin
eorum iudex illos pacavit. haec est pax :
Hihernia in duas partes divisa est et Eber
1" occiipavit australem plagam et Eremon
septentrionalem et posteri eorum hahitant
in insida usqtie hodicrnum diem.
Britones igitur occupaverunt hanc in-
sulam in tertia aetate mundi ; Scotti autem
'5 in quarta aetate mundi oecupaverunt Hi-
berniam; in cadcm aetatc Picti occtqxivc-
riint scpdentrioncdem ^^artem instdae Bri-
tanniac; in scxta autem aetate venerunt
Dalriatae et occupavcrunt partem Picto-
20 rum et in eadem aetate occupavcrunt Saxo-
nes partem suam a Britannis. post niul-
tum intervalhim temporis Romani monar-
chiani mundi obtiuuerunt.
CDQHKLMNPQ (non hahet Z)
SIN. : 1 cousules] postea c. CDGi 3 rursum o?«. CCJ/iVPQ rem plubicam 77 tcnucrunt P
4 quae] (jueque A^ 5 regia] gregia t? iliguitate] potestate uel ilignitate y (lamnata] dampua** //',
(lampuati H'^ tuerat] CDGLMNP, fuerant IIKQ G ueuerunt post Ijritauuiam MN m. aet. Q 7 sootti]
scitliae auteni (auautem Q) PQ el {suprascr. uel scotti) D, scite autem id est scotti (scoti G) CGL quarto
H\ quarta etate iiiundi CD^G 6 scotti] scitlio CDQLPQ 8/9 qui sunt in] de MN 10 pugn.
Huanimiter et u. impetu contra br. indesiueuter (iudesinter K)] unanimiter pugn. contra br. et uun actu iu-
dos. MN 12 utebautur [om. in sp. vac. P) brittones] bryttoues commorabantur MN 12, 13 inter-
uallnnil spatium MN 15 primu anuo quo] teniporo quo pr. MN 16/17 quartuni] torcinm N 17 mer-
moni MN, nieruini / 17 computantnr MN 18 xx om. II^ domiui] autem d. MN, domini nostri iesu
c\\ns\'i CDGLPQ 19 usque ad] usque J/, aii D {iioiiCGL), om. Il^ patricii] saucti {i.CDGLPQ scottos]
liyljerniani CDGLPQ 20 sunt] nunierantur CDGLPQ, fucrunt MN morte] m. uero MN, morte sancti DG
') Ilieronymus Alr. 506: Moyses . . . dux itineris ox Aegypto Hebraoorum gentia efficitur. AOr. 1507:
Koniao . . . coiisulcs a IJruto esse cociieruiit, deiiide tribuiii plebis ac dictatores et rnrsum consules rem publi-
cani obtiiiuerunt pcr annos ferme CCCCLXIIII (1507—505 = 100-J). ^) Cf. annales Cambriae ad a. 400
(— p. Clir. )i44): Mcrmiii moritur.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. J59
HISTOTtlA BRITTONVM.
ad obitum sanctae Brigidae sexaginta
anni '). a nativitate Columbae usque
morteni Brigidae quattuor anni sunf-).
initium compoti : viginti tres cycli decem-
.'. novennales ab incaniation(> domini usque
ad adventum Patricii in Hiberniani et ipsi
annos officiunt numero CCCCXXXVIII,
et ab adventu Patricii usque ad cycbim
decemnovennalcm , in quo sunius, viginti
10 duo cycb sunt, id est, CCCCXXI sunt,
duo anni in ogdoade usque in hunc an-
num, in quo sumus.
17 Aliud experimentum inveni de isto
Bruto ex veteribus libris veterum nostro-
ir. rum. tres filii Noe diviserunt orbem in vide 2^. uo^iseq.
tres partes post diluvium. Sem in Asia,
Chani in Afiica, lafeth in Europa dila-
taverunt tcrminos suos'). primus homo
vcnit ad Europam de genere lafetli Ala-
20 nus *) cum tribus filiis suis, quorum nomina
CDOHKLMN [hi duo om. 4 iuitium ... 12 iu quo sumus vel jtotius trausferunt mutata ad 2>. IT2, 3)
PQ et inde a 15 tres filii Z (de loco cf. p. 134)
SIN.: 1 ad om. K sexaginta (xl JAV) aniii (ins. sunt CDGLP, computantur Q, et 3IN) a n. culnmbae
(culumkillae CDLPQ, sancti columkille G, culumcille MN) u. (ad ins. CDGLMNPQ) mortem (m. sanctae A',
ohitum sanctae CDGLP, natiuitatera N) brigidae om. K, a natiuitate c. u. ad u. s. br. q. s. anui om. 7>*
(addidit manus primaj 3 sunt anni CDGLPQ, anni tuerunt MN 4 xsxiii Q cyclij clici II, om. Q
4 .5 decemnouenales P, decennouenalis (corr. ex -uoualis) //, decennouennalis [corr. ex -uannVIis) K, decenno-
uenalis Q 5 ab incarnatione] a iiatiuitate y 6 ad ovi. H^ patricii] sancti p. C-DGL in] ad Q
7 anni CDGLPQ numero] numerum CDGLP, numerum eorum Q ^;oai ccccxxxuiii iJiS. aiuiorum C^L
8 et om. CDGLPQ patricii] jiatricii (sancti patricii DG) in [om. Q) iam dictam insulam CDGLPQ ad o»(.
CDGLP cliclum II 0 decenuouennalem A', decemnouenalem i'(J', decenuuuenalem //^, decennoualem
//', decemnoualem Q- 10 sunt cycli CDGLPt} xxi] xi />a suut] et sunt CDGLPt) 11 duo]
uero G odoade Q, ogduada H- 12 in quo sumus oni. CDGLPQ 13 inueni] didici :1/A' 14 brut*)]
D-tiKPt), brutto //, brutone MN, britto CD^Ci), brito L ueteribus] antiquis MN ueterum (ueteribus Q)
nostr.] n. u. MN 15 orbem] o. tei-rarum (^, o. terrae MN.Z 16 post] primo post C'D'GL semj
sen iV, sem regnanit 6''/> 17 cam M, clian A'' europa {ins. sic CDGLPQ, et MN) dil. ... 18 pr. bomo
(oni. CMlPli) uenit ad om. K, dilatauerunt ... 18 bonio uenit om. Z 19 de genere (generere Q'/j) iaphet
ante uenit CLlGLPQ, om. MN 19/20 alanus] alanius (alamus G, alanus C'/.) nomine CDGfyPQ
') Ct'. annales Camhriae ad a. 13 (= p. Chr. 457): sanctus 1'atricius ad duminum migr.-itur; ad a. 77
(= p. Chr..y21): quies sanctae Brigidae. ") Cf- annales Cambriae ad a. 77 (= p. Chr. 521): sanctus
folumcille nascitur. quiae sanctae Brigidae. ') ins. CDGLPtj haec: in tres partes, quia tot erant fratres.
iii .\sia sunt provincie XV: India, Acbaia (achaica A), 1'arthia, Syria, Tersia, Media, iMesupotamia, Cappaducia,
I'alestiua, Armenia, Cilicia (scilicia (J), Caldea, Suria (syuria /'»), Egyptus, l.iliia. in Affrica sunl pruvinclo .\II:
Liddia, Cyrini (cirene Q), Pentapulis, Ethiopia, Tripolilana (-nia /M.'), Bizantia (bixantia /), Getulia, Nalabria,
Numedia (nnmidia P), 8amaria, Sirtes maiores et minores. in Europa sunt proviucie XIUI: Koma (italia
C^D^L", roma id cst ytalia G), Cal.Hbria, llispania, Alamannia (alemannia G(j), Macedonia, Tracia, Dalmatia,
Pannonia, Colonia, Gallia, Aquitania (aequitania /^, nonCGL), Britannia, llibernia, Aquilonarii infra Occea-
num (id est australia supra r. CDL, in tcctn G) — Quomodo tres filii Noe Sem, Cham el laphet divisemnt
inter se totnm mundum post diluvinm in Irihus partibus et quot provintic sint in unaquaque parle sicut
spera subscripta et depicta apertc demonstrat addit L; s^^haerae t/uae sequilur imayo, quam repraesenlavU
aliquatenus Petrie mon. hist. Brit. 1 p. 58, adscripta habet tam su^ira relata juam quae infra lcjuntur c. 18.
•) Laterculus (post alios editus a Carolo MuMenhoff in additamentis ad Tacili Germaniam ed. 2 p. 163)
ad codicem Juyiensem CCI.\' scriptum c. a. 800: 'Alaneus dictus est homo qui genuit tres filios, id
160 HISTORIA BRITTONVM
HISTORIA BIUTTONVM.
sunt Hcssitio, Armcnon, Ncgue. Hessitio vide p. 149, 6 seq.
autcm liabuit filios quattuor: lii suntFran-
cus, Romanus, Britto, Albanus. Armenon
autem habuit quinque filios : Gothus, Vala-
5 gothus, Gebidus, Burgundus, Longobardus.
Ncgue autcm habuit trcs filios: Vandalus,
Saxo, Boguarus. ab Hisitione autem ortae
sunt quattuor gentes Franci, Latini, Albani
et Britti. ab Armenone autem quinque :
10 Gothi,Valagothi, Gebidi, Burgundi, Longo-
bardi. a Neguio vero quattuor Boguarii,
Vandali, Saxones et Turingi. istae autcm
gcntes subdivisae sunt per totam Europam.
Alanus autem, ut aiunt, filius fuit Fctebir, vUle jk 14U, 14. iri, 13.
15 filii Ougomuu, filii Thoi, filii Boib, filii
ODaHKLMNPQZ
SIN.: 1 sunt] hec /', suiit haec CL(J, haec sunt DGN, uiii. M hessitio] 7/, hessicio A', ysicio Q,
ysitiou CLP, ysicion DG, hission Z, hisicion M, hisition N, isacou interpres armenon] CGLMNPQZ,
armeno 5; armenio /f, armenion /) negue] //A', negao CDGI^PQ, neugo Z, neugio jUIV hessicio ^,
hissitio ff, ysition VLPQ, ysicion />, isition G, hission Z, bisicion i)/A' 2 a,\xtem om. C^DGPQZ qu. fil.
CDGLPQZ lii (li A', hii Q) sunt] qunram nomina (liec ins. G) sunt G-T^^^GL, om. D'3INZ 2/3 francum
ronianum MN 3 brltto albanus] ///i , ahnaunus (almauns Z^) brito Z, alamannus (alenianus CDL, non G)
et brito (britto G, bryto P) CDGLPQ, alamannum et brittouera MN: post hritto ins. a quo pi-imo britannia
habitata est D-G armeiiTi Z 4 hab. fil. qu. LMNP, u fil. hab. Z lii sunt ante gothus ins. CDLPQ,
quorum nomitia hec sunt G gotus Q, gothum MN 4/5 ualagotlius] DHKZ, ualagothum M, uualagothum
N, uualagothus C6LP, uualagotns Q b geliidus] HK, cel)ldus CDGLP, gepidus Q, cibidum M, giliidum N
cehustus ^ burgundus] CDLPQZ, burgunduni .VA', hurganius H' K cum inter^Jrete, hurgondus H^, buigun-
dus G longubardus] H'KPZ, longobarduni M, langobardum N, langobardus CDGIjH-Q 6 negue,
scripsi, neguo CDGLPQ, neugo HKZ, neugio 31N autem hab.] autem Iiab. autem H, uero hab. 3IN,
habetit Z filios om. MN tres fil.] iiii fil. CLPQ, fil. iiii DG quorum haec sunt nomina (n. s. h. Q, n. h.
s. DO, n. s. C") ins. ante uandalus CDGLPQ uandalus] H', uuandalus CDGH^LPQ, uandalis Z, uuandalura
MN, uadalus K 7 saxonera MN, saxon DG boguarus] HK, bogarus CDGLPCJ, boganura M, rogarem N,
logarus Z targns (iardus G) ins. j)ost boguarus CDGLPQ, om. IIKMNZ hisitione (-cione KMN, hisscioiie Z)
antem HK3IN, ysitionc priinugenito alani (alaiiii P, alannii Q, alaini (?) CDGLPQ 7/8 ortae (orti M^) s.
iiii iom. N) g.] iiii g. o. s. Z, g. o. s. iiii L 8 ad I.atini add. id est romani CD^^L (hi tres siqrra v.) G albani]
alemanni C'A/'(^', alamauni /JCJW, alraanni .Z 9 et om. Z hriti GQ, bruti P, britones .^, bryttones JJiA',
id est britones add. supra v. CL armenione M, armonone G, armene Z autem] autem (aut P, om. Q)
secuudo filio alani (alanii CDGL) CDOLPQ qninque] i/^A', quinta //', orti sunt CDGLP, quinque orti
suntQ, om. MNZ 10 ualagotlii] 5^'A'.^, uualagotbi C/>//*//JI/A'; uualagoti P<), uualgotbi O gebidi]
HK, (xhuWCDGLZ, caebidi P, gepidi Q, cibidi j1/, bibidi iV burgundi] burgaudi //', burgondi //^
10/11 longobardil H'K, et loiigoliardi PZ, et laiigidjardi C7^(T'//''Ay)/A'Q 11 neguio] HK, uegnn CDGLPQ,
neugioJ/A', negeZ', nego Z^ uero] imtem MNZ, autem tercio filio (orti sunt add. G) CDGLPfJ quat-
tuor om. MNZ boguarii] HK, bogari CDGLMPZ, bogori y, rogarl A' 12 uandali] IIKZ, uuaudali
CDGLMNP, uuandoli Q et om. MN turingi] Z, taringi IIKNP, tariuci CDLQ, tarincgi M, tariuici G
autem om. MN 13 sunt subd. P, diuisae suut N, subdinisi sunt OG, suut {om. C), subdiuisae CL
14 alanius CDPZ, alannius Q, alanius G ;mtem om. MN ut aiunt om. Z luit fil. CDGLPtJ tetebir] /7,
fetlicbir A', setheuir C'/)/,P, sethuirC?, feceuir (^, fethuir .1/ c»»» interprete, phetuir A', ethebir .Z 15 filii]
filius hic et deinceps Z, filins oel filius fuit nomine quod sequitur ijeminato hic et in sequentihus MN ougo-
muu] //, ougomn K, (igomun CLP, agmiun Q, ogonnun DGMN, egomuin Z, oganian inleriires filii thoi filii
boib om. Z tlioy P, tholii ^V, tai iiUcrpres lioibj boibus M, boidb vel boili iiitcriires
est Hisisione Ermenoue et Nigueo. de llisisione nate sunt generatioues quatuor, id est Koiiiaiios Francos
Alamannos et Hrittoiics. de lirmenone nato sunt generationes V: Gothi Walagotbi CVbedi Uurgundio et
Laiigob.-irdos. de Nigueo nate siint gcnerationes quattuor, id est VVandalos Saxones Baioarios et Toringus.
istas XIU genorationes omninu imhi s(|iaiaiitiir.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. Ki I
HISTOllIA BlilTTONVM.
Simoon, filii Mair, filii Ethach, filii vide p. ij<),i7,eq. irt, Wseq.
Aurthach, fihi Ecthet, filii Otli, fiiii Abir,
fihi Ra, filii Ezra, filii Izrau, filii Baatli,
fiHi lobaath'), fihi lovan, fihi lafcth, filii
s Noe, fihi Lanicch, filii Matusahic, filii
Enoch, filii larcth, fiiii Malalchcl, filii
Cainan, fihi Enos, fihi Seth, filii Adam,
fihi dei vivi. hanc pcritiam invcni cx tra-
18 ditionc vetcrum. Qui incohxc in primo
10 fucrmit Brittanniae Brittones a Bruto.
Brutus filius Hisitionis, Ilisition Alanci,
Ahmcus filius Reae Silviae. Rea Silvia fiha
Numae Panipilii, fihi Ascanii; Ascanius
filius Acneac, fihi Ancliisac, filii Troi, fihi
15 Dardani, filii Flisc, filii luvani, filii lafcth'-).
lafeth vero habuit scptcm fihos. primus
Gomer, a quo Galli; sccundus Magog.
a quo Scythas ct Gothos; tcrtius Madai,
a quo Mcdos; quartus luvan, a quo Graeci:
20 quintus Tubal, a quo Ilibcrei et Ilispani
et Itah; sextus Mosoch, a quo Cappa-
doces; scptimus Tiras, a quo Traces. hi
sunt filii lafeth'') fihi Noe filii Laraech.
BKMNZ (hic om. 8 hanc .... 10 brittauuiae et locis mutatis, v. p. 134) et iisque ad >\ 10 CDGLPQ;
10 hrittoiies ... 23 lamecli om. CDGL (post c. 12 in L quae pimjitur sphaera fv. ndn.j In anr/ulis haec ipsa
hnbel) PQ
SIN. : 1 simeoii] D'(f)GH, symeon K, semeon CD^^LPQ, semoiu Z, semion 31N, semoib inlerpres filii
etliacli) GP, filii etliac CDL, {. etliacth Q, filius ethath Z, ecthactus (eothactus N) ecthactus JJN, filii athacht
interpres, om. III{ 2 aurtach (; , atirthac Ci, aurtharch (^, aurthact J/iV, om. Z el interpres filii
ectliet]P, f. etlhety, t'. ethect />', 1'. vthelt D'G, f. ecchet C7y, f. ethieth Z, ethec ethecli ,1/, echeh echeh .V,
om. HK el interpres oth] HKN, ootli J[Z, oothz CDLPQ, oozhz G, aotli interprcs aliirh DGPQ, ahirtli CL.
tihir Z, ahair interpres 3 ra] rea //*, roa iiel raa interpres ezra] esra CDGLPQ, esraa il/.V, isra Z, asra
interpres filii izrau filii baath om. interpres izrau] ysrau P, israa CDGLQ-, eisrau Q\ hisrau .1/, isra -V,
tau Z baath] barth FQ, bath DGMN, hrath Z 4 filii iobaath filii iouan] filius iobatli fili rahuaii Z, filius
iohath iohat (iobath J^' ) iuhaii iohaii (ioaan i/») J/jV, filii iohan (ioan Z>', iomi CLPG/.P) filii ioliath (iahath
CDGLP) CDGLPQ, filii iobatli (oel iohaii) filii ionan {vel iouan) interpres 5 lametli Z matusalae //,
matusalam A'P, matussalam (r'y, iiiathusahun CZ/, mathusalem .^, matusalem /Al/, matusalo ^ .'J/6 filii
enoch . . . 8 dei uiui om. D'PQ G eiiuc NZ, eiiohe H'-, eiiohc C iareil MN maleliel Z 8 filii dei
uiui] filius et plasmatio dei uiui MN, fili dci Z peritiain] genealogiain CDGLPQ, experitiain A" iiiueni]
didicimus MN 9 incolae in primo fueruiit br.] iii primordio accolae fuerunt br. MN, iiic. f. iii priinis
britaiiniae (teinporibus ins. C'L) CDGLPQ 10 bruto] hruto dicti it/A" 11 hisicionis hisicioii KMN, fuit
hisscionis hisciou Z alaiiei] alaiiiae Z, filliis alaiii .1/iV 12 alaneus] HK, alanus MNZ filius reae siluiae
(silueae M, silue NZ)] MNZ. tlliiis reae filiae siluiae (silueae A') HK rca siluia (siluea MZ, r. s. posl niinia .V)
filia iiumae (numeieZ) f nminUi] MNZ, filia reae filiae iiuinac parapilii IIK 13 filii ascaiiiil iiuina filius
ascaiii MN, numera filii ascanii Z ascaiius filii euee Z 1-') flise] sre Z iuuaiii| iuuaii -V, riiiani Z
16 hab. septem (semptem f/) filios] sept. f. h. KMN, sept. f. genuit / 17 gomer| gemer//'A' g.illi . .
18 madai a quo otn. H 18 scitlii et gothi MNZ mnda,i] Z, madiaii MN, madiaiius K 19 mcdi MNZ
20 hiberei] Z. bebraei HK3/N et hisp.] hisp. .1/iV 22 septimus] septe //" 22/23 hi (ii K) sunt filiMafeth
(afeth K) f. ii. f. I.) iaretli filius ii..c fi^ l.iuieth fi iiialhusalciii fi' eu..c]i fi iaieth l\ iiialalehol fi' cayiian fi enns
fi seth fi adam fi dei iiiui altissimi Z
') Auctorem genealogiae Olh Abir Ra Ezra Izrau Baath lobaath, quam ad Ju.laeonim slemmala pertinere
probabile esl, earum rerum periti nullum reperire potuerunl. ') Genesis 10: tilii lapheth . . . lavaii . . .
filii autem lavan . . . Klisa. ») Hieronymua quaest. in gen. 10,2 vol. 3 p. 317 Vall.: laleth filio Noe uati
CHRONICA m.
162
HISTORIA BRITTONVM
IIISTORIA BltlTTONVM.
Et rcdcain nunc ad id, de quo digrcs-
sus suni.
li) Romani autcm, dum accipercnt do-
minium totius mundi, ad Brittannos mise-
;, runt lcgatos, ut obsides et censum ac-
cipcrent ab illis, sicut accipiebant ab uni-
versis regionibus et insulis. Brittanni
autcm, cum essent tyranni et tumidi, lega-
tioncm Iiomanorum contempserunt. tunc
10 lulius Caesar, cum accepisset singulare
imperium primus et obtinuisset '), iratus
est valde et venit ad Brittanniam cum
sexaginta ciulis et tenuit in ostium Tamesis,
in quo naufragium perpessae sunt naves
15 illius, dum ipse pugnabat apud Dolo-
bellum, qui erat proconsul regi Brittan-
nico, qui et ipse Bellinus vocabatur, et
filius erat Minocanni^), qui occupavit
omnes insulas Tyrreni maris et lulius
20 reversus est sine victoria caesis militibus
et fractis navibus.
20 Et iterum post spatium trium annorum
venit cum magno exercitu trecentisque
ciulis ct pervenit usquc ad ostium flu-
25 minis, quod vocatur Tamesis. et ibi
inierunt bellum et multi ceciderunt de
equis militibusque suis, quia supra dictus
proconsul posuerat sudes ferreos et
NENNIVS INTERPRETATVS.
Et miscrunt lcgatos ad insulam Bri-
tannorum, ut obsides accipercnt, sicut ac-
cipicbant ab universis regionibus. reversi
simt autem legati contempti sinc obsidi-
5 bus. rex autem lulius Caesar valde iratus
est contra Britannos et vcnit cum LX
ciulis ad ostium fluminis Tamesis. Belli-
nus autem erat rex Britonum illo tempore.
Dolobellus autem proconsul regis Brito-
10 num Caesari obviam processit et caesi
sunt milites regis (Romanorum) eodem
tempore quo tempestas naves eius fregit,
et rex reversus est sine victoria do-
mum.
15 Et iterum post spatium trium annorum
venit cum trecentis navibus ad idem ostium ;
sed Dolobollus sudcs ferreas in vada flu-
minis anto pugnam posuit, ut milites
Romanorum per artem invisibilem, id est
20 per semina belli , caderent. nihilominus
collecti sunt a lulio et pugna comraissa
CDGHKLMN (hi duo ut el Z om. 1 et . . . 2 sum) F(j et ordine diverso (v. p. 1.34) Z
SIN: 1 et (sed CDGLPQ) r. u. ad id de tiuo] (uiide CDGLPQ) digressus (digressi P', egre.ssus CDGLQ)
sum om. MNZ 3 dum] cum Z acceperunt d. t. m. CDGLP, d. t. m. acceperunt Q, accepissent d. t. ra. Z
4 lirittones N 5 leg. mis. CPL (j ab illis oni. Z accipiebant] acciperent Z 7 insulis] ab uniuersis
insulis CDGLPQ, ab omnibus insulis MN britones Z 10 sing. imp. primtis et obtinuisset (regiium ins.
CDGLPQ)] totius orbis sing. imp. et primus obtineret MN 11/12 iratus est ualde et] ualde iratus MN
12 uenit] peruenit post ceolis MN 13 Ix] xl A^ ceolis MN et tenuit (ueuit CDGL) in ostium (occium Z)
tainosis (tameusis CDGLZ)] in ostio fluminis tamensis MN 14 perpessa Z nares illius ante perpessae 31,
om. N 15 ipse] illc M puguaret MN apudj coutra C-L 15/16 dorobellum Q 16/17 regi britau-
nico] bryttaniiici regis MN 17 ipse] ipso rex CDGLMNPQ bellimus Z, belinus GM^NQ uocabat Z
18 fil. erat minocauni {m\noca.m C^DGLP(J, mittocani C")] e. ni. 1'. MN, cuius filius erat minoamus 2^
19 terrini H, terreni MZ iulius] i. caesar CDGLKPQ 20 militibus] multibus Z 21 et Iractis]
iTa.c\\&C^DGQ, irActKqne C^LMNPZ 22 trium om. Q 23 uenit] peruenit pos< oeolis JfiV^ 23/24 et
ccc] trecentis .^, trecentisque j)/i\^ oeolis ilifiV 24 ostium] ocidium .2^ 24/25 fl. q. uoc. tamesis] tamensis
fl. CDGLPQ, predicti fl. tamcnsis {om. N) MN, taraensis Z 26 et multi (multi post suis MN) ceciderunt
de equis niilitibiisque suis] et ibi ceciderunt milites multi de equis suis Z 27 supra dictus] iam dictus
CDGLPCi, praedictus N 28 proconsul] consul MNZ ferreos lihri et seinen] semonque MN
sunt septem filii sunt autein (iomcr (falatae; Magog Scytliao; Madai Medi; lavan lones qui et Graeci
. . .; Tbubal Iberi qui et Hispani, a quibus t'eltiberi, Ilcet quidam Italos suspicentur; Mosocb Cappadoces . . .
Thinis 'Pbraces . . . scio quendam Gog et M.agog . . . ad fJotliorum . . . Iiistoriam rettulisse.
') Hier. Ahr. V.KiH: Gaiiis lulius Caesar primus Komanus singulare obtinuit imperium. -) Cf. Ad-
miuius Cynobellini Uritaiinorum regis filius Suetonii Gai. 44 et inde enatus Minocybeliuus Orosii 7, 5, 5
(Zimmer p. 272).
CVM ADDITAMENTIS NENNII. ,g3
msToniA nmTTONVM. nennivs inteuphetatvs.
semen bollicosum, id est Cetilou. in cst in n-ione quae di.^itur Trinovantum
vada fluminis'). discrimcn magnum fiiit ct victoi- c.xtitit ct acccj^it impcrium in-
militibus Romunorum hacc ars invisiliilis, sulac XLYIJ anuis anto nativitatcm Ciu-isti.
ct discesserunt sine pace in illa vice. ab initio mundi VXXXY.
gcstum cst bellum tcrtio iuxta locum, qui
dicitur Trinovantum. et acccpit lulius
imperium Brittannicae gentis^) XLY"II
annis ante nativitatem Christi, ab initio
autem mundi VCCXV).
*) lulius igitur primus in Brittanniam /. lulius igitur primus rex Romanorum,
pcrvenit et regnum et gentem tenuit, ct qui insulam Britanniam occupavit, in sua
in honorem iUius Quintilcm mensem lulium curia occisus est ct in lionorcm illius Ro-
debere Romani decreverunt vocari. et mani mcnsem lulium nomiuavcrunt.
CDGHKLMNPQZ, hic inde a %\ 10 fonna dicersa (v. adn.)
.SI\.: 1 bellicoiuin i)6'/-PQ (liic suprascr. uel Ijellico.snni), Ijellicurum uel bellicnsum C iil est om. Z
cetilou] H, cctliilou l>ilXZ , cetliilon G, cechilou K, cethilo PQ, quae cacitr.inieuta uocanfur id est cathe-
leu britanuice iuterpretatus est C, quae cacitrameuta uocantur (suprascr. id est catheleu britannice iuter-
pretatus est) id est cetliilocium L 2 flimiuum Z discr. m. f.] HKZ, m. d. f. C^L^-P, magnumque d. f. ^',
quod d. f. m. M2\\ quod m. d. f. DG, m. discidium fuit CL'' 3 mil. roni. haec ars inuisibilis] Z, uiil. rom.
(quia ins. CD-LP, que ins. G) haec ars iuuisibilis erat (fuit IS) illis CDGJjPQ, ars enim erat lateuter constructa
et iuuisibilis mil. rom. MN: ad eandem formam citat chronicon Vedastinum (MG. SS 13, 678): ars enim
latenter eoustructa invisibilis militibus Romanis fuit. 4 et disc. sine pace {om. Z) in illa (ista Z) uice] et
disc. tuuc temporis siue pace CDGLPQ, et hac uice sicut prius imperator com suis reuersus est sine uictoria
uel pace MN 5 gest. est bell. tertio (tertio bell. CLPQ, bell. tercium ii)] g. e. iterum tercio bellum DG,
terfio igitur cunimissum (-sus J/*) est bellum a romanis contra bryttones MN qui def. in littira M
ti trinouatum A', rinouantum Z accepit iul. imp. br. gentis] acc. iul. imp. britanie Z, iulius uictur imp.
bryttanicae ibritanuiae N) gent. obtiuuit MN 8 ante] a Z 9 autem om. CLPZ > post uccxu (duo
niilia ccxu G, uccxii MN, uxxxu inlerpres) ins. constaut auni CDGLPQ, transactis aunis MN 10 igitur]
caesar A', ergo Q, om. MN britannia Q 11 perueuit] p. rumauorum rex J/A' regnuui] regnum ub-
finuit N tenuit] obsedit MN 12 honorem] hereditatem C^D'P(J quintum N, uel aquatUem sttpra
%\ CL iul. mens. M, iul. (om. mensera) N 13 debere uoc. decr. roni. CDGLPQ, romaui statuei-uut
uocari MN et] et postea CDGL, siquidem MN
') Aut Caesar h. G. 5, IS: Caesar . . . ad flumen Tamesim iu fines Cassivellauui exercit\un duxit . . .
ripa auteni eraf acutis sudibus praefbcis muuita eiusdemque generis sub aqua defixae sudes flumiua tegebantur
aut Orosius 6,9,6. ') Aut Caesar b. G. 5, 20 — 22: Triuubantes . . . pollicentur sese ei dedituros . . .
('assivellauuus . . . legatos . . . de deditione ad Caesarem mittit. Caesar . . . quid in auuos singulos vectigalis
pupulo Komano Britanuia penderet coustituit aut Orosius 6, 9, 8. 9. ') Annus a. Chr. 47 secundum Hie-
ronymum est Abrahae 1968 et cum tjui sequitur Caesaris primus sit, de hoe auctor videtur cogitavisse. annus
Abrahae l'J6S secundum Hieronymum (additis annis a mundo creato ad Abraham 31S4) cum sit mundi
5152, fortasse eum numerum ab auclore posilum curruperunt librarii mutantes notas VCLH in VCCXII et
VCCXV. *) Abhinc qiuie sequuntur ud p. 166, 20 Z sic immutavit: Casabellaunus rex Britaunicus et ipse
fuit iu obviam Gaii lulii Cesaris regis Kouie, qui missus ab imperatore Latiuu ad e.xpugiiandam ISritaimiae
insulam et fregit bellautem (bellum aute Z) Cas.sabellaunum duobus vicibus super Gaium Cesarem ct in tercio
bello occisus est a Cesare misso ab iraperatore. haec sunt nomina imperatorum qui in Britania voneruiit.
lulius imperator prinius in Britaniam venit per Renum et Germaniam usque Tammensis bellum. primus
pustea Claudius (claudi.as /f) iinperatur, qui usque .ad Orcaui et Euvoniam et inde Koniam exiit. tertius
imperatur Severus (reuersus i^), cum quo validus murus factus est. quartus Curacius tyraniius (tireuus Z).
quiutus Constantinus ConsUintiui magni pater, id est vir trauquillissimus. ille Constjiutiiius iu Britanuia
luorte obiit. qui Consfautiiium filiuui ex coiicubiiia Ilclena crcatum iinperatorem Galliarum (gillianiiu Z)
rcliquit, qui in Britaunia obiif. sextus Maximus imperator in Britania ordinatur invitus, cuiii quu Marfinus
scpe locutus est. septimus Gracianus Valentiui!»ni filius, qui iii Romam a Bretauuia exiit et ibi a Maximo
occisus est. cuius sauguiiiein viudicavit Euugenius (lectio incerta: requirilur Tlieodosins) de Maxiiuo ct postea
Eugenium occidit pru \'aleutiniauu (_!iafiaiii fratre (graciano frat Z).
21*
164
IIISTORTA BHITTONVM
Oeorg. 3, 25.
21
HISTORIA BEITTONVM.
iililius Martiis Oalus lulius Caesar in curia
occiditur*), tenonte Uctaviano Augusto
monarchiani totius mundi, et censum a
Brittannia ipse solus accepit, ut Virgilius
ait:
Purpurea intexti tollant aulaea Britanni.
Secundus post hunc Claudius impera-
tor venit et in Brittannia imperavit annis
quadraginta octo post adventum Christi'^)
10 et stragem et bellum fecit magnum non
absque detrimento militum, tamen victor
fuit in Brittannia. et postea cum ciulis
perrexit ad Orcades insulas et subiecit
sibi et fecit eas tributarias '). in tempore
15 illius quievit dare censum Romanis a Brit-
tannia, sed Brittannicis impei-atoribus red-
ditum est. regnavit annis XIII mensi-
busYIII*). cuius monumentum inMogantia
apud Longobardos ostenditur ^) : dum ad
20 Romam ibat, ibi defunctus est.
22 Post CLXVII annos post adventum
Christi Lucius '') Brittannicus rex cum
omnibus regulis totius Brittannicae gentis
baptismum suscepit missa legatione ab
25 imperatore Ilomanorum et a papa Ro-
mano Eucharisto '').
NENNIVS INTERPRETATrS.
Ciaudius fuit rex secundus, qui insulam
Britanniam occupavit , annis quadraginta
quattuor post nativitateni Christi et
stragem magnam fecit Britonibus et per-
.", rexit ad Orcades insulas non absque strage
militum illorum neque absque magno detri-
mento militum suorum inflicto a duce qui
nominahatur CassivcUaunus'^). regnavit
annis XIII mensibus VIII et mortuus est
10 in Magnantia apud Longobardos, dum ad
Romani ab insula ibat.
Post CLXVn annos post nativitatem
Christi rex (Romanorum) et papa Eleu-
therius miserunt clericos cum epistolis ad
is Lucium regem Britanniae et baptizave-
runt regem cum ceteris regibus Britanniae.
CDOHKLMNPQ et forma dlversa (v. p. 163 adn. 4) Z
SIN.: 1 curi.. A' 2 agusto 77 3 et] iiam et J/A' ,0 ait om. CDGLPQ 6 intexi N toUnnt
CDGLMPQ biitannum P, Ijiitannia N 7 secundus] s. autem M 8 uenit et in biittanniam imp.
CDOL, uenit in britanniam et imp. P 9 qu. et octo annos PQ, per xluii annos MN 10 et bellum
fecit magnum] bellumque agens multum MN 11 asque 77" militum] m. iunenuniqne suorum (snarum
.3/1) MN tanien om. MN 12 in brittannia] bryttaniae MN et postea . . . i:! insulasj postea nauigio
ad oreailes perucnit insulas MN 14 sibi ct 1'ecit eas] eas iecitquo MN 1.') quieuit dare censnni (dari
censuni CDGKLQ, censum dari 7") romanis] nullum ronianis censuin 1'uit tradituin MN 16 inip. br. MN
17 est 09)1. P regnauit] r. auteni MN 17/18 et mens. octo MN, ooto niens. K, mens. uii L)GPQ
18 niogontia MN, magontia P, magantia CDGLQ, magnantia interjires 19 langobardos CDLj duni ad
{pm. Q) V. ibat (iret MNQ) ibi] dum iuit r. ibi DG, ubi dum ad r. ibat Lj 21 post clxuii (clxiiii CDQLjPQ)
a. p. a. cliristi] .anno dominice inc.arnationis clxiiii C^Lj 23 omnibus] uniucrsi.s CDGLjPQ totius om. Q
br. gentis] liritanniae ('DGIiNPQ 24 suscepit] susccperunt D {suprascr. uel suscepit) C'7> 2.5 impera-
tore] L\, iinperatoribus ('DGLJLMNPQ ,a om. MN pape A' romano] romanorum Q 2() euch;uisto| 77,
euaristo DKMNP, eleutlierio CGL^Q citm interprete : adnotunt inentitur, qui.a priinus annus Euaristi luit annus
domini LXXIX, primus vero annus Elcutberii, quem debuit nominasse, tuit .uinus doinini CLXI L- (inanu
aequali) et Ljontliniensis coll. of arms 30 leyentes Eiutristnm
') LTieronymns Ahr. 1973: Antonius decernit Quiutilem nionsein Inliuin dubere dicl, qui;i iii eo lui.sset
natus luliiis . . . idibus Martiis C. lulius Caesar in curia occiditiir. '-) JJieronymns triitmplium Clandii de
Britannis adscrihit nd a. Ahr. •JOtiO vel 2061, p. Chr. 49 vel 60. ') Jlieronymus n. Abr. 2061: Claudius
de Brittania trinmpliavit ot Orchadas insulas Roinano adiecit imporio. *) Uieronymus a. Abr. 2057: Clau-
dius regnavit a. XIII mnns. VIII dicb, XXVIIII. ") JJieronymns a.. Abr. 2059: iste est Claudius p.atruus
Drusi qni ;ipnd Mogiinti:icum inonuinentuni liabet. ") Luciiis agnoniine Louer Mjiur, id est magni splen-
doris propter lidein, quo in eius tempore venit Itoc loco addnnt C'"Lj. '') Vlde siqwa p. 115. *) 'LLaec
veninul e.c Jieda h. eccl. 1, 2 errore pro Caesare substitnto Claudio.' Zimmer. at similiter erravit recensio
codicis Z (ride p. 163 adn. 4).
CVM AHUITAMENTIS NENNII.
m
mSTORIA BlilTTONVM.
23 Tcrtius fuit Severus, qui transfretavit ad
Brittannos; ubi, ut reecptas provinciaH al)
incursione harbariea faceret tiitiorcs, niu-
rum et aggereni a mari usque ad mare per
s latitudineni Brittanniae, id est per CXXXII
milia passuum deduxit'), et vocatur Brit-
tannico sermone Guaul '^). propterea iussit
tieri inter Brittones et Pictos et Scottos,
quia Scotti ab occidente et Picti ab aqui-
10 lone unanimiter pugnabant contra Brit-
tones, nam et ipsi pacem inter se babe-
bant; et non multo post intra Brittanniam
Severus moritiu- ').
24 Quartus fuit Karitius imperator et
15 tyrannus, qui et ipse in Brittanniam venit
tyrannide. qui propterea tyrannus fuit pro
occisione Severi et cum omnibus ducibus
Romanicae gentis, qui erant cuni eo in
Brittannia, transverberavit omnes regulos
20 Brittannorum et vindicavit valde Severum
ab illis et purpuram Brittanniae occu-
pavit *).
NENNIVS INTEIiPRETATVS.
Tertins fuit Severus (|ui vcnit ad Bri-
tannos. alj eo agger Sti.ionicus extruc-
tus est contra barbaros, id est Pictos,
per centum triginta duo milia passuum et
is agger noniinatnr a Britannis Ouaul.
et iussit aggerem aliuni tieri contra Scot-
tos et Pictos, aggerem suis^),
NENNIVS
(C^DHiL).
intra Britannii
im re-
versus
apud
Ebo-
racum
cum
suis
ducibus
occiditur.
NENNIVS
INTERPRETATVS.
rt a JBritannis oc-
cisus est cnm duci-
hiis suis.
Quartus venit deinde ('(iniiisins tyran-
nide ad vindicandum in Britannos Seve-
rum et rex Britonum ab eo occisus est
et purpuram oceupavit contra tutelam(?)
regis, id est imperatoris et Alhcfus vir
iniquus Romanus interfecit illum et sump-
sit regnum ad tfmpiis^).
CDGHKLMNPQ etforma diversa (v. p. 16.3 adn. 4) Z
SIN.: 1 ad] a -JT» 2 ut rcc. proii.] r. pr. i>'G, r. pr. wtCU^L 3 faceret tutiurvs] tlefenderet tui-
tiouis J/A' 5 per oni..fl' 6 p.issum J/A' uncatur (uocato y^) br. serm.] br. s. u. J/A' 1 guaul] //A',
guaal y, gaaul VDGLilNP, gual />'" (m. saec. XII XIII), uuallesheued /»'" (m. saec. XVI) 8 ct vm. Q
et scottos] scottosqueO/Jy/P, scotnsquey 9 quiaj quod J/A' et om. Q 10 uuiauiniiter i? lOUbrit-
(t)anuos C"D'KPQ 12 non niulto post] post multum tempus MX' dol.i brittannoruni post post iiis.
DG inti-a br. s. mor.] s. i. br. m. N {ulji eboraci est post tirannide), s. i. br. eboraci ni. J/, eboraci niori-
tur intra (inter D') br. C^D'PQ 14 karitius] H^, caritius /vJ/A', carutius CDGLPQ, inc. 11=^: Carinus J/
in eiHlume (v. mpra p. IJO) 1!^ in br. uenit lyr.] t. in br. ucn. J/A', uenit in br. (cnni ins. Q) tyr. CDGIJ'Q
IG qui (quia CDGKL) propterea t. f. p. o. seucri] quia (et A') iratus pro occisione seueri aduenerat (om. N)
MN, om. C^DHIL 17 et om. CDGl.NPQ onniibus om. K 18 ronianae MN ia om. M
19 brittanniam //, bryttaniam J/ transuerberauit (et tr. DGQ) onnies regulos brittaunornm (britonum PQ.
brittonum CDGL)] uerberauit ac onnies regulos ducesque bryttonum M, cum onniibus regnlis et dncibus suis
uerberauit A' 20 et uindio.-iuit] uindican» CDG ualde sen. ab illis| in illis seu. MN, ualde .sanguinem
seneri (sang. seucueri ualde (.') ab iWk C-D-G 21 pnrpureas britannicas />Hr', purjiuras britanicas (' =
21/22 occupauitj deuastauit MN
') Ilierunymus a. Abr.2221: .Severus iu Brittanos bellum transtert, ubi ut recepl.is pr.ivincias ab iii-
cursione barbarica faceret securiores, vallum pcr CXXXII passuum milia a mari ad niaro fccit. -) Ter
CXXX ucro (cxxxii, pro 5 lei/ens ii, /-) miliaria p., id est a Peuguaul (pougaaul /.», peiigaul />), quae villa
Scottice Cenail, Anglice voro 1'eiieltun dicitur, usque ad ostiuui fluminis Clutli ct Cair l'oiitalocli, quo inurns
ille finitur rustico opere, Severus ille pracdictus construxit, sel nihil profuit. Carntiiis postea iinperator recditi-
cavit (r. i. /.») et VII castellis muiiivit inler ntraqiie ostia domuniqne roluiidain politis l.ipidibus siiper rip.iin
fluniinis Caruii, quod a suo nomine iiomen accepit, fornicom (triuin|)lialem Ins. C- m. sacc. Xlll et L) in
victori.ae mcmoriam erigens conslruxit addunl C^L, ilem ad p. 11)'.), 17 loco 7ion mo: Anglicc voro diciliir
1'eulrou a fluniinc Kaldra usqnc a.I Uimindaca a(Z»iote< £?■". ') Ilieromjmua n. Abr. 2235: Sevorus inoritiir
Eboraci in Urilaiiuia. *) Hieronymus a. Abr. 2305 ex Enlropio: Carausius sumpta purpuras Jlrittanias
occupavit. ') l'icnm inlelle^i prope Falkirk dictum Sirlne's dike vestit/iis valli Pii conspicnnm (Ilorsley
Brit. Rom. p. ITJ) adnotarit Todd. «) Haec ailiecta sunt ex Beila 1,6 (anclor Kutropius 3,22): Carau-
sius . . . fraude Allecti socii sui iuterfectus est. Allectus postea . . . iusulain per tricunium tenuit.
166
HISTORIA BRITTONVM
IIISTORIA BRITTONVM.
2:") Quintus Coiistrmtiiuis Ooiistniitini magiii
filius fuit et ibi inoiitur ') et sepulcrum
illius monstratur iuxta urbem, quae voca-
tur Cair Segeint , ut litterae , quae sunt
'■> in lapide tumuli, ostendunt. et ipse semi-
navit tria semiiia, id est auri ai'genti,
aerisque, in pavimento supradietae civi-
tatis, ut nullus pauper in ea habitaret
umquam, et vocatur alio nomine Min-
10 manton.
26 Sextus Maximus imperator regnavit in
Brittannia^). a tempore illius consules esse
coeperunt et Caesares numquam appellati
sunt postea'). et sanctus Martinus in
if. tempore illius claruit in virtutibus et sig-
nis*) et cum eo locutus est^).
27 Septimus imperator regnavit in Brit-
tanuia Maximianus. ipse perrexit cum
oinnibus militibus Brittonum a Brittannia
20 et occidit Gratianum regem Romanorum
et imperium tenuit totius Europae et
noluit dimittere milites, qui perrexerunt
cum eo, ad Brittanniam ad uxores suas
et ad filios suos et ad possessiones suas,
25 sed dedit illis multas regiones a stagno
quod est super verticem Montis lovis
usque ad civitateni, quae vocatur Cant
Guic*), et usque ad cumulum occiden-
NENNIVS INTERPRETATVS.
Quintus Constantinus filius Constantiiii
magni ftlii IMcnae '') occupavit insulam
Britanniam et mortuus est et sepultus est
in urbe Cair Segint, quae alio nomine Mi-
i nantia vocatur, et litterae in lapide tumuli
ostendunt nomen eius. et reliquit tria
semina in pavimento supra dictain civi-
tatem *), ut nullus pauper liabitaret in illa
civitate.
10 Sextus imperator Maximus occupavit
Britanniam. in illius tempore initium
consulatus apud Eomanos et Caesares
numquam appellati sunt reges postea. in
tempore Maximini apostolus uobilis vene-
15 rabilis sanctus Martinus claruit.
Septimus Maximianus occupavit reg-
num Britannorum et duxit milites Bri-
tanniae contra Romanos, ut imperatov
Gratianus ab eo occideretur, et ipse tenuit
20 imperium Europae et non dimisit inilites,
quos secum duxerat, ad uxores suas et
ad filios suos et ad possessiones suas, sed
dedit illis multas regiones a stagno quod
est super verticem montis lovis usque ad
25 Cantguic « mericlie et occidentem versus
usque ad tumulum Ochidient, locum in
quo est crux conspicua. hi sunt Britones
CDQHKLMNPQ el forma dlversa (v. p. m adn. 4) Z
SIN. : 1 coiistantinus] HK, coustantius CDOLMNPQ 2 fuit 2>ost quintus 31N filius] pater Q
ibi moritur] defunctus est in brittannia MN 3 monstratur] esse uidetur MN 4 cair (cayr Q, kair P)
segeint (segenit /'')| add.: uel cair costain GD^L supra v. omnes, cair costain uel cair segeint G 5 tumuli]
t. eius C^L (5 id est a. a. aerisque] auri argenti aeris MN, om. CDGLPQ 7 in pau. s. d. c. i>ost semi-
nauit MN 8 liabitaret] raaneret CDGMNPQ, remaneret L U umquam posl nullus MN, numquam Q
9/10 mirmantum CPQ, mirmantun D, mirmanton L, mirmirmantiui G, minantia interpres: id est urbs eboraca
adscr.CL 11 imp. regn. om. MN 13 numq. post. app. SMutCDGLPQ, post. numq. app. snut MN
14 et s. m. in femp. illius (illo CDLPQ, om. G)] in t. autem illius s. m. MN 15 claruit in (et P) uirt.
et signis] uirt. et miraculis claruit MN 16 locutusque est cum eo CDGLPQ, om. N 17 imperator]
iu tempore Q 18 maximianus] dictus m. CD'-G>^^LP, dictus maximus D'G*-Q, posl septimus MN ipse]
et ipse DG 19 a] in Q 20 reg. rora. grat. MN 21 obtiuuit MN 22 noluitque CDGLMNPQ
milites qui perr. cuni eo (cum eo perr. CDQLPQ) ad brittanniam (a brittannia CDQKLP, de brittaiiia Q)]
belligeros suos coraites brittones MN 23 ad uxores] neque ad ux. CDOLPQ suas om. N 24 et
(neque CDOLQ) ad fil. suos (pm. CDOL)] et filios 31N, om. P ct ad (ap M^, om. N) poss. suas] neque ad
poss. eorum CDOLPQ 25 dedit illis multas] multas illis largitus (est ins. N) MN stanno P
27/28 cantguit PQ 28 ad] a //' tumulum M
') Hleronymus u. Abr. ■J322: Constantius XVI imperii anno diom ubit in Brittania Eboraoi. -) Prosper
c. 1183 (vide p. 167 adn. 2). ') Nimirum cum auctor ud/iiherel chronica Hieronijmiand, qnae consules non
hahent, cum auctario Prospieriano digesto ad consnles, eos hinc incipere sihi persuaslt. *) Prusper c. 1175
(vlde p. 16H adn. 7). ') Cf. Bulpic. Severus vita Martini c. 20. ") Ipsi sunt qui Armorici dicnntnr
addunt C"'L. ') Peda h. eccl. 1, 8. ") 'Sic interprcs errans'. Zimmer.
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
167
IIISTORIA BRITTONVM.
talcin, id est, Cruc Ochidient '). hi suiit
Brittones Armorici ct nuniquam reversi
sunt huc usque in hodicrnum diem. propter
hoc Brittannia occupata est ab extraneis
.■i gentibiis et cives expulsi sunt, usque dum
deus auxihum dederit illis^).
In veteri traditione seniorum nostro-
rum septem iniperatores fuerunt a Ro-
manis in Brittannia ; Romani autem dicunt
10 novem. octavus fuit ahus Sevcrus, qui
ahquando in Brittannia niancbat, aliquando
ad Roinam ibat et ibi defiinctus est ').
nonus fuit Constantius. ipse regnavit
sexdecim annis in Brittannia et in sexto-
is dccimo anno imperii sui obiit in Brit-
taniiia*).
28 Hucusque regnaverunt Roinani apud
Brittones CCCCVITII annis. Brittones
autem deiecerunt regnum Romanorum
20 nequc censum dederunt illis neque reges
illorum acceperunt, ut regnarent super eos,
neque Romani ausi sunt, ut venirent Brit-
NENNIVS INTERPRETATVS.
Armorici et manserunf in meridie semper
et propter hoc occupaverunt extrancae
gentes regiones Britonum ct BriUones
interfecti sunt in marginibus suac terrae.
vide p. 16'J, 7.
vide p. 16'J, 15.
CDGHKLMNPQ (nou hahet Z)
SIN.: 1 cruth P, ciut Z>-(t oQhxiemtCDGPQ, occideut il/-tV hii IIK 2 immquam reuersi suut
luic] n. r. s. ad (in L) prciprium scilum CDGLPQ, illic permanserunt (permanent X) 3IN armciuici CLQ
4 hoc] illorum ahsentiani MN occnpata] superata MN extraneis] alienigeuis MN 5 ciiies expulsi sunt]
c. eius exp. sunt CDGLPQ, heredes eiecti MN usque dum {om. P) d. a. dederit illis (eis Q)\ usque quo a
deo auxilium largiatur iWA'' 7 in ueteri (uetera C) traditione] tr. nero MN seniorum nostr. (s. n. om. P,
ins. uti legimus C^D-GL) septera (semptem K) imp. fuerunt a rcim.] seniorum didicimus fuisse a rom. uii
imp. MN 9/10 dicunt uouem] HK, d. n. fuisse CDGLPQ, nouem affirmant MN 10 fiiit om. Q alius severus]
a. s. aequantius J/ in epilome (cf. p. 120) qui] hic J/.V, om.CDGLPQ 11 manehat] comniorahatur (et
ins. M) MN 12 ad romam ibat et ihi] romae manehat ihique (ubi A^) MN l.S constantinus C-D-GLN
14 annis om. K 14/15 in xui] in xuii D-GM, xuii CLP 15 imp. sui anno j\lN obiit in britannia] oh.
in hr. eboraci dicunt Q, oh. in hritannia (-niam DG) eboraci ut ipsi {om. D') dicuut CDGLP, obiit quasi {om. N)
dolo uoraciter (ueraciter N) occisus in hryttannia ut amnt MN 17 hucusque ... 18 aunis] ita ut legimus
apud bryttones regnaueruut romani per ccccuiiii annos MN: interpres quod ait Britanniam CCCCXLVIIII
(sic duo libri, tertius CCCXLVIIII) annos sub Romanis fnisse, effecil ex hoc loco adsumpto altero />. 171,2 dc
metus Saxonum annis XL 18 hrittones autem deiecerunt r. rom.] his ita transactis hryttones imperium
r. contempserunt MN 20 iiec censum ded. illis (ill. ded. CDGLPQ)] uec ceusum dedere (-runt N) .MN
reges illorum (eorum CLPQ)] ill. reg. MN 21 suscepenint MN ut regnarent super eos (illos A')
om. MN 22 ausi sunt ut uenireut (in ins. CDGI^PQ) br. ad regnandum (regendum //') aniplius (ampl.
ad regn. CDGLPQ)] amplius sunt ausi (ausi sunt N) ut ad regnandum bryttanniam adirent MN
') Britones nauique Armorici, qui nltra mare sunt, cum Maximo tyranno hinc in expcditioneni oxiuntes
quoniam redire nequiverant, occidentales partes (?alliae solo tenus vastaverunt nec mingeutes ad parielem
vivere reliquerunt, acceptisque eorum uxorihus et filiahus in coniugium omnes earum linguas amputaverunt,
no eorum succcssio maternam liuguam disceret (discresceret C). undc et nos illos vocainus in nostra lingua
Letewicion (leteiuiition C' rt//e»-c3 exemplo). id est semitacentes, quoniani confusc loquuntur nddnnl C" bis L.
■) Gildas c. 13. 14: insnhi . . . ad (iallias . . . imperatoris insignihus, qnae . . . gessit . . . ritu tyrannico . . .
Maximum roittit. qui . . . unam alarum ad llispaniani, altoram ad Italiam extendens . . . Hritannia . . . iuven-
tute spoliatae , quae . . . domum nusquam ultra rediit . . . duabus . . . gentihus . . . Scotorum a circione,
Pictorum ab aquilone calcahilis . . . : adhibitus est praeterea Prosper c. 1183 (p. 166 adn. 2). ') Vtde supra
p. 114 adn. 1. *) Vide supra p. 166 adn. 1.
168
HTSTORTA RRITTONVM
IIISTOIUA BHITTONVM.
taiiiiiain ad rcgnanduni aiiipliiis, quia
duccs illorum Brittones occiderant.
2:1 Itcrum rcpctcndus est sermo dc Maxi-
miano tyranno. Gratianus cum fratre
5 Valcntiano regnavit Yl annis ^) et Am-
brosiiis Mcdiolancnsis episcopus clarus
habetur in catliolicorum dogmate^). Valen-
tianus cum Thcodosio rcgnavit annisVIII ^).
synodus ConstantinopoHin coUigitur a
10 CCCXVIII patribus, in qua omnes hac-
rcses damnantur*). Ilieronymus tum prcs-
bytcr Bethlccm toto inundo claruit ^). dum
Gratianus impcrium regebat in toto mundo,
in Brittannia per scditioncm militum Maxi-
i.^i mus imperator factus cst. qui mox dum
in Gallias transfrctarct, Gratianus Parassis
Mcrobliudis magistri militum proditione
superatus cst ct fugiens Lugduni captus
atquc occisus cst. Maximus Victorem
20 filium suum consortcm fecit"). Martinus
Turonensis cpiscopus in magnis virtutibus
cKaruif). post multuni intervallum tem-
poris a Valcntiniano et Theodosio con-
NENNIVS INTEKPEETATVS.
Gratianus autein cum fratrc suo Valen-
tiniano regnavit sex annis. in illo temporc
Ambrosius Mediolancnsis episcopus clarus
pracceptor catholici dogmatis erat. Valcn-
tinianus cum Thcodosio regnavit annis
octo. in illius tempore synodus trecen-
torum quhiquaginta patrum Constantino-
polim collecta est ad expellendam hae-
rcsim 3Iacedonu, id est ncgationem spiri-
tus sancti^). ct tuin Hieronymus nobilis
saccrdos Bcthlehcm interpretator cathoh-
cus vivebat. Gratianus, nt diximus, ct Valcn-
tinianiis regnabant, donec Maximianus
a mihtibus suis in insula Britannia rex
factus est ct transfretavit in Francos, et
bbcratus [sic] cst rox Gratianus proditione
magistri militum , id est Parassis Mero-
bladis, et cflPugit rex Lugdunum ct ibi
captus atquc occisus est. Maximianus
cum Victorc filio suo regnabat. Martinus
Turoncnsis iii illo temporc. Maximianus
CDGHKLMNPQ (non hahet Z)
SIN.: 2 illoium] euiuin VLMNQ, inc. P' giittones i/^ 3 iterim (? 3/4 maximo C'Q
4 fratie om. Q 5 ualeutiano] H^K, \x&\e\\\\ma,rio CDGH^LPQ cum interprete, ualentino jl/iV sex annis
et] auuis tiiljus CDGLPQ, auuis septem MN 5/6 ambrosius] a. tunc 3IN 7 luibetur] DGMK, habebatur
CLMNP(J catbollco iV dugma. DG 7/8 ualeuiianus] H'K, ualentiuiauus CDGH-LPQ et sic fere
inlerpres, ualciitinus MN 8 anuis uiii (uii Q)\ ucto a. MN !) synodusl teinpure illo s. MN coll. a cccxuiii
patr.] cccl patrum celebratur (cebratur Q) CDGLPQ, constantiuoi)oliui culligitur cccl uiclelicet patrum MN:
eundem numerum habet interpreis 10 quu CLMN 11 tum] etiiini MN, om. CDGLPQ 12 betbleae-
mitis M, becleeinitis N tuto] toti DG interpres catliulicus post claruit add. D^G dum] tum DG
13 imperator MN regnarel in t. m. MN, in {om. P) toto m. regebat CDGLPQ 14 seditione N
14/l.T niaximianus CD-L, maximiamiauus G, niaxmiauus P 15 quo mox iu g. transfretaute CDGLPQ,
qucm luox iii g. translVetasse perliilient MN 16 gratiauus] et gralianiim regem MN parassis] HK cum
interiirete, \n\rns\s M Q , parasius /', parisius CLjP, parisiis G, parapis iV 17 meroblaudis] CDKLMNP,
merublaiulus H, nieruplaudis (,>, merubladis interprcs, merubaudis G 18 superauit MN et (qui N) f.
lugduui (lugdoni 7/') c. a. occisus est om. K ISI maximus (inaxiiniauus C-W-GL, uero ins. N) u. f s. c.
(rcgni ins. C-D-GLMN) fecit om. C'D'PQ 21 episcopus] e. tunc temporis J/A'' 22 multuni] m. ueru
MN interuallum] spatium MN 23 ualentino 3IN
') Isidorns chron. c. 3.5:?: Gratianus cum fratre Valeutiuiauo , . . regnavit annos sex. -) Isidorus
chron. c. S53: Ainbrosius Mediulaiiensis episcopus iu catbolicuruin dugraate claruit. ') Isidorus rhron.
c.Sofi: Valeutiniaiius . . . cuin Theudosio regnavit anii. Vllll. *) Isidorus cliron. c. 357: synodus Con-
staiitiuopoli t'L patruiu colligitiir a Theodosio, in quo oiniies baereses cundcmuantur. mimerus CCCXVIII
esl patriim concilii Nicticni (cf. supra p. 13'J). '') Iiidorus chron. c. S.W : Hierouymus presbyter in Bethlem
toto muiiflo clarus babitabat. ") Prosper c. 1183: iu Krittania per seditioiiem militum Maximus iinperator
est factiis. qiio niux ad Gallias transfretante Gratiauus 1'arisiis Merobaudis inagistri railitum proditione supe-
ratus et fugiens Lugduui captus atque occisus est. Maximus Victurem filium suuin consortem regni facit.
') Prosper c. ll7o: Martiiius cpiscupus Turiuoruin (ialliae civitatis multis [iniraculorum siguis] clarns habetur.
c/. p. IGH adn. 4. ') Isidorus oriij. 6, 16, 7: .secunda syiiudus (.'L iiatrum sub '1'heudusiu seuiure Constaii-
tiiiupuli cuiigregata est .. . Maceduiiiuoi spirituiu saiictuiu deuin csse uegaiitein vuwdmwuiws (cf. siipra, p. 141).
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
169
HISTORIA BRITTONVM.
sulibus in tertio ab Avvileua lapide spolia-
tus indumentis regiis sistitur et ciipite
daninatur. cuius filius Victor eodem anno
ab Argabaste coniite interfectus est in
Gallia ').
30 Tribus vicibus occisi sunt duces Ro-
nianoruni a Brittannis-). Brittones autem
dum anxiebantur a barbarorum gentibus,
id est Scottorum et Pictorum, flagita-
10 bant auxilium Romanorum, et dum legati
mittebantur cum magno luctu et cum
sablonibus super capita sua intrabant')
et portabant magna munera secum con-
sulibus Romanorum *) pro admisso seelere
is occisionis ducum et suscipiebant consules
grata dona ab illis, et promittebant cum
NENNIVS INTERPRETATVS.
autem a Valentiniano ct Theodosio con-
sulibus indumcntis regiis spnliatui' in tertio
ab urbe Eigilia lapide et cupite damna-
tur in illo loco. Victor autem filius eius
5 interfectus est ab Arguba coniite in Francis,
ab initio mundi VDCXC.
Hoc modo seniores Britonum narrant ^. ;,. ;.;?, 7.
septem imperatores fuisse a Romanis super
Britanniam. Romani autem dicunt novem
10 fuisse super Britannos. octavus alius Seve-
rus mortuus est in itinere ab insula Bri-
tannia ad Romam. Constantinus regnavit
XVI annis in insula Britannia, donec mor-
tuus est.
15 Quadringentis et novem annis igitur r. ,,. ;«?, n.
Brittones sub censu Romanorum fuerunt.
Britones autem deiecerunt postea regnum
Romanorum neque censuni dederunt illis
et occiderunt omnes duces Romanos, qui
20 erant in insula Britannia.
Invaluerunt autem statim Picti et Sootti
trans finesBritanniae et expuleruntBritoues
iisqiie ad fluvium nomine Tin. deinde ive-
runt legati Britonum ad Romanos cum
25 tristitia et cum magno luctu, cum sablo-
nibus super capita sua et cum multis
muneribus pro admisso scel^ere occisionis
ducum. duxerunt secum deinde duces et
consules Romanos et promiserunt acciperc
ao iugum Romanicum, licet durum esset.
deinde venerunt miiites Romanorum et
CDGEKLMNFQ et 6 tribus
brittaiinis Z
SIN.: 1 in tertio (terci K) ab auuileua (sic HK, uirileua Q, uuileua /)', uuirileisa CD-L, uuih-ileisa
G, eigilia inlerpres: id est aquileia add. CL) lapide om. MNP 1/2 ins. ma.\imus (maximianus P)
poat coiisulibus P, ante spol. MX, post spol. Q 2 regiis] H^MN, regis H'K, regalibus CDGLPQ et]
iu C 'D^F, et in MN capite] capite lapide MN 3 anuo eod. K i argabaste] CDGLNFQ, argu-
buste M, argeste HK, arguba interpres 4/5 intra galliam CDGLFQ 7 brit(t)ouibus CDGLFQ,
bryttouibus MN brittoues autem] et br. M, qui br. N' 8 anxiareutur CDGLMNPQ 9 et ovi. M
10 auxilium (auxiliorum C) flag. rom. CDGLPQ, aux. rom. flag. MN dum] cuni N, tum M 1.3 porta-
bant] por if 13/14 secum cons. rom. om. MN, cons. rom. om. CD^PQ, rom. om. CHPGL 14 pro
admisso (amisso £Q) scelere occisiuuis {um. Q) ducum] pro admis.sa (amissa A') occisionis culpa ducum J/iV
15 ct suscipiel)ant consules grata dona (munera PQ)] et accipientes grata dona consules MN 16 et pro-
raittebant] pr. .MN, pr. ergo britones CDG LFQ cum iuramentoj iurando MN, cum sacramento CDGLFQ
') Frosper c. 1191: Waxinius tyrannus Valentiniano et Theodosio impp. in lertio ab Aquileia spoliatus
indumentis regiis sistitur et capite danniatur. cnius tilius Victor eodcm anno ab .Vrbogaste coniite est iiiter-
fectus iu Gallia. — Ins. hoc loco: peractis a mundi initio (ab i». m. M, ab in. .V) aiinis (ante a Q, post
numeros MN) VDCXC (ab incarnatione domini cccxci add. C-L) CDGLMNFQ et interprcs. ') Gildus
c. 6: quibus . . . Komam . . . repedantibus . . . rectores sibi relictos . . . leacna trucidavit dolosa. ') Gitdas
c. 17: ite[rn]m . . . mittuntur queruli legati scissis ut dicitur vestibus opertisque sablone capitibus iiipctrantes
a Komanis auxilia. *) GHdas c. 20: Agitio tcr consuli gemitus Britannoruin.
CHRONICA 111. "
170
HISTORIA BRITTONVM
IIISTORIA BRITTONVM.
iiiramonto acciperc iugum I\()iiuniici iuris,
licct (lurum fuisset^).
Et Romani venerunt cum maximo
exercitii ad auxilium eorum ct posueruut
5 imperatores in Brittannia et composito
imperatore cum ducibus revertebantur
exercitus ad Romam usque, et sic alter-
natim per CCCXLVIII annos faciebant.
Brittones autem propter gravitatem imperii
10 occidebant duces Romanorum et auxilium
postea petebant. Romani autem ad im-
perium auxiliumque et ad vindicandum
veniebant et spoliata Brittannia auro argen-
toque cum aere ct omni pretiosa veste et
15 melle cum magno triumpho revertebantur.
31 ^) Factum est autem post supra dic-
tum bellum, quod fuit inter Brittones et
Romanos, quando duces illorum occisi
sunt, et occisionem Maximi tyranni
NENNIVS INTERPRETATVS.
duccs regcsque ordinati sunt in insula
Britannia et militcs postea domum redie-
runt. Britones propter gravitatem census
et iugi Romanorum irarum et tristitiae
5 plcni occidcrunt rursus duces Romanorum,
qui in insula Britaunia erant. et inva-
luerunt iterum Picti et Scotti supcr Bri-
tones, ut potestas illorum gravior iugo
Romauo esset, quia Picti et Scotti stude-
10 bant eos expellere e terra. deinde vene-
runt Britanni cum luctu et cum lacrimis
ad senatum Romanoruni uitrantes, ut nohis
nuntiatum est, cuni tergis ob jmdorem ad-
versis. et venerunt magna auxilia, id est
15 exercitus innumerabilis Romanorum cum
illis et positi sunt reges et duces super
eos postea. sed Britanuis census Roma-
norum postea gravis erat et interfecerunt
reges et duces eorum tertium. deinde
20 venerunt Romanorum duces trans mare
et inflixerunt Britannis stragem magnam,
ut dignitatem suorum ab illis ulcisceren-
tur, et spoliaverunt insulam Britanniam
auro argentoquo ot abduxerunt serica et
25 vasa aurea argcntcaque insulae et cum
magno triumpho reversi sunt.
Dc occupationc Saxonum.
Factum est autem post supra dictum
bellum et post internicionem Romanorum
30 ducum tribus vicibus factam a Britannis,
postquam CCCCXLVIIIP) annos sub
CDGHKLMNFQ el inde a r. 16 Z
SIN. : 1 iiccipere om. N iiigum] iugum romauorura etC-L iuris] imperii MN 2 fuisset]
esset MN 3 ueiieruiit cum maximo exercitu (ex. max. CDGLPQ) ad aux. (auxili * in-o ad aux. />') eorum
(illorum DOPQ)] cura magno ex. ad aux. uenerunt (ueniebaut N) bryttonum MN i et posuerunt irape-
ratores] et p. duces et imperatores CDGLPQ, constitueruutque (-bantque N) duces et imperatorem (-res N)
MN 5 composito] imposito Gutschmid 6 reueitebautur] EKN'^, reuertebatur CDGLMN^PQ 7 usque
om.D'MN 8 ccv.cx\um D^3INI'Q, ccccxlix CD^GL cum interprele annos agebant J/A'' 11 pete-
baiit] p. al) eis MN autem] etiam N0) 13 uen. et ad uiiidicandum Q, et iul uiiidictam ueii. DG,
et ad uiudictiiin pi-uximorum ueii. MN brittannica // 14 cum acre et omiii] atque aere omnique MN
14/15 et melle] melle et muiioribus MN 15 triumpbo] gaudio P 17 jtost bellum ins. id est HK
18 illorum] eorum MNZ 19 et] post Q, et post CD^GLZ occisioiiem maximi (maximiani C^D^GL)
tyraniii] uictoriam maximi (maximiani M) qui gratianum occidit 3IN
') Gildas c. 15: IJi-itanuia . . . subiec^tiouem sui Komauo impcjrio coutiiiuo tota animi virtute, si hostis
longius arceretur, vovens. '^) Nuuc (uero ins. O) ad geiitem (gente O) Saxunum nectendus est articulus
me. CDGL. ') 'CCCC.KLVIill codices duo Trinitatis et Lecanensis, CCCXLVIIII unus Ballijmotensis'.
Zimmer.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. 171
HISTORIA BRITTONVM. NENNIVS INTERFRETATVS
transactoque Romanoiuiii impciio in ]}iit- censu Romanico degerunt, Guorthigernus
tannia per quadraginta annos fuorunt suh jiHns GniUd tenebat imperium Uritonum
motu. Guorthigirnus regnavit in Brit- et urgcbatur a metu Pictorum Scotto-
tannia et dum ipse regnabat, urgcbatur a rumque et ab impetu Ambrosii rajis Fran-
s motu Pictorum Scottorumque et a Roma- 5 corum d Britomim Arcmoricorum. vene-
nico impetu nec non et a tiraore Am- runt tres ciulae a Germania expulsae in
brosii^). interea venerunt tres ciulae a exilio, in quibus erant duo fratrcs Ilors et
Germania expulsae in exiho, in quibus IIeugist,aquibusSaxonessunt. haecautem
erant Hors et Hengist, qui et ipsi fratres cst eorum gcncah)gia: Hors ct Ilengist
10 erant, fiiii Guictglis, filii Guigta, filii Guec- 10 duo filii Guictgils filii Guigta, filii Gucctha,
tlia, filiiVVoden, filii Frealaf, filii Fre- filii Voden filii Frealaf, filii Fredolf, fihi
dulf, filii Finn, fihi Fodepald . filii Geta, Fhm. filii Frcnn, filii Folcvald, fihi Gaeta,
qui fuit, ut aiunt, fihus dei. non ipse est fihi Vanli, fihi Saxi ^), fihi Negua. Britus r. ;,. too, 14.
deus deorum, amen, deus exercituum, sed filius Alani, a quo sunt Britones Are-
1-' unus est ab idohs eoruni, quod ipsi cole- 15 morici, filh Fethuir, fihi Ogaman, filii Tai,
bant. fihi Bodb, fihi Semoib, fihi Athacht, fihi
Aoth, fihi Abair, filii Raa, filii Esra, fihi
loban, fihi lonan, filii lafeth, filii Noc.
2) Guorthigirnus suscepit eos benignc Guorthigirnus autem suscepit eos in
et tradidit eis insulam , quae iu lingua 20 pace propter metum impetus Pictorum et
eorum vocatur Tanet, Brittannico sermone tradidit eis insulam, quae vocatur Tanet,
CDGHKLMNPQZ
SIN.: 1 transactoque (trausacto A') roiu. imp. iu br. (iu br. iuip. CDGLP, imp. a br. MN) om. Z 2 per]
post Z xl] xi iV 2/3 sub metu fuer. CDGLPQ 3 guorthigirnus] sic HKZ (liic. postea guorthi-
gernus vel guorthigeruius) gorthiginms vel gortigiruus rel guortigiruus hic et ileinceps P, guortigiruus D,
gortigiruus vel guortigiruus G, gortliigiruus t', gortliigiruus vel gortigiruus i , uortegiruus hic et deinceps Q,
gurthegiruus hic et deinceps, ubi tacemus,MN reguauit] autem reguabat J/A^ 4 et dum (dum et Q)
ipse regnabat (puguabat C^D^PQ)] sed iu tempore illius MN ante urgebatur ins. iu brittaunia IIK, bryt-
tones MN arguebatur P, arguebantur M, urgebantur N 5 scottorum pictorumque MN 5,6 a ro-
mauico] romanorum N C nec non] nec M 7 interea post uenerunt Z ueneruut tres ciuhie a ger-
niania (gasauauia Z) expulsae in exilio (iu exilio expulsae D^Z, in exilium expulse Q, iu exilio pulse
CD^^GLP)] tres ceolae a gemauia (sic) in exilium expulsae hryttanniam adueuerunt (adueniunt N) MN 9 erant]
dominabantur il/X horsus Q, coi'a .^ liengist //' semper, K semper, D hoc loco solo, C pleruvique (hoc
loco hengistes 6") P deinceps et Q deinceps {hoc loco uterque hengistus), L plerumqu^, liencgest- //' semper,
M semper, N fere ad p. 186, 22, D uno loco 177, 22, hciicgist- D iilerumque, G pleruiiujue (heuegist 186, 22,
liangist hic et 177, 7 liangistus), N fere inde a p. 186, 22, haecgeus hoc loco, deinde haencgist vel hengistus Z
10 post erant ins. hors et hengesth C^L guictglis] IIKM, guitgils CDGLPQ, guictils Z, f iegils Jietgils N,
guictgils interpres gn\g\a.] K et interpres, gaiita. II, g\it^ta.CDGLPQ, giwt&MZ, picta jV 10; 11 guectha]
HK et inter^ires, guecta CDGLP, guetta Q, gueta Z, guechta M, pecta N 11 uuoden] {joden N, uuoedeu G
frealafj />G//A', fre.-ilf C7J', freallas V, fre.alof J/, frialof iV', frclab ^T 11 12 fredul A', frcudulf (-iluls
Diich.) Z 12 fin A'A'; fuin CD^^GLQ, suin D', fran Z post filii finn ins. filii freuu interpres fode-
pald] HK, folcpald Z, folcuald interpres, folo{)ald CLN, folepald PQ, foleuuald DG, folcguald (folegaald J/») M
geta] geata CDGLPQ, ieta A', guta Z^, geuta /T- 13 qui ut aiunt filius fuit J/A', qui sunt ut aiunt /f
dei non (uumquid CDGLPQ) ipse est deus deorum amen deus exercituum (deus ex^_uel deus deor.
CDGLPQ)] dei non dcus exercituum Z, dei non ueri nec omnipotentis dei et domiui nostri ihu XQ^ q"" »°te
tempora seculorum permancus patri et spiritui sancto coaeternus et consubstantialis (sub supra v. M) in
fine seculoruni (et ins. N) mortalitjitis uostre formam non dedignatus cst iuduere seruilem MN 14/15 sed
unua e.st (om. P) ah ididis] sed unus (alicuius MN) ex idolis MNZ 15 quod ipsij quae ipsi DGQZ, quem
ab ipso demoue caecati more gentili pro deo MN 17 gurthegirus M suscepit] autem s. CDGLMNPQ
18 in (om. CDGLMNPQ) ling. e. u.] n. in I. c. Z 19 tanet] HKN, taneth DGP, tlianet Q, tcnet J/,
tanech CL, canet Z britt.annico sermiiMe) brittannice MN
'j Ambrosius Aurelianus Gildae c. 2j. ') Hec est genealogia istoruni niarum, de quibus (primo
ina. CL) creverunt Saxones ins. CDL. ') Immo supra p. 149, 12 Neguae adacribuntur filii duo Vaudalus
et Saxo. 22*
172 HISTORTA BRITTONVM
HISTORIA BBITTONVM. NENNIVS INTEBPBETATVS.
Ruoihm. regnante Gratiano secundo cum Roinn autem nomen Britannicum. Gratia-
Equitio Saxones a Guorthigirno suscepti nus et Aequitius in regno Romanorum in
sunt anno CCCXLYII post passionem illo tempore, a nativitate Christi autem
Christii). CCCXLVII annos.
32 In tempore illius venit sanctus Ger- 5 Et in tempore illius regis venit sanctus
manus''') ad praedicandum in Brittannia Germanus ad praedicandum in insula Bri-
et claruit apud illos in multis virtutibus tannia et fecit deus virtutes et mirabilia
et multi per euni salvi facti sunt et plurimi multa per clericum illum in insula Bri-
perierunt. tannia et salvos fecit multos et duxit eos
10 ad baptismum et ad fidem.
10 AHquanta miracula, quae per illum De mirabilibus Germani.
fecit deus, scribenda decrevi.
Primum miraculum do miraculis eius''). Postquam Germanus in insuhim Bri-
erat quidam rex iniquus atque tyrannus tanniam venit, ivit ad arcem viri iniqui,
CDQHKLMNPQZ
SIN.: 1 ruoihm] /TA', rnichnn P, ruoichim Q, ruoichin CX>G/> , roihin JfiV, ruimh .^, ro\\m inter^orea
regnauue // gratiauo] grauo Z, martiano CDQLPQ correcto loco ad Beclam h. eccl. 1, 15 secundo cura]
Z, secundo CDQIIKLPQ, om. MN 2 equicio Z cum interprete et cuvi excerptis cod. coll. corp. Chr.
Cantahr. 183 naec. X (rlile p. 132): quaudo Gratianus cousul fuit sccuudo et Equitius quarta, tunc his cou-
sulibus Saxones a {)yrtgeorno iu Brittaunia suscepti suut anuo CCCXLVIIII a passioue Christi, sed tam inter-
2n-es (oide p. 141) quam excerpta illa videniur locum emendasse ex Victorio Prosperore, equantio HK, equantio
romae MN , quando CDGLPQ saxones] s. uero 31, s. autem N 3 cccxluii] HKMNZ cum interprete,
ccccxluii CDQLP, ccccxluiiii Q 5 ilUus] illo MNZ 6 brittauniam NQ 7 apud] uel iuter super
■». C cl. ap. ill. multis uirt. Z, apud illos multis claruit uirt. MN 8 multi posl sunt P et plurimi
perieruut] iucreduli per. CDQLPQ, om. N 10 aliquanta] per al. Z, aliquando miracula P, rair. pauca ex
multis MN illura] cura Q 11 deus fecit DQ, fecit doniiuus Z, domiuus fecit C^L scribere MNQ
post decrevi ins. incipiunt pauca de multis DQ 12 primura ra. (est ins. Q) de m. eius] primura ergo
rairaculum declaranduui est MN^ 13 erat quidara] erat quidea Z, quod uir quidam erat MN iniquus
(iniqus //'} atque (aque Z) t. (tirranuos Z) ualde {om. MN)] ualde in. a. t. CDQLPQ
') Vietorius Aquitanus: a. CCCXLVII (a passione) Gratiauo III et Equitio. — Ins. post graciauo frat
(supra p. 163 not. 4 in fine) Z: et in tempore Guorthigirni regis Hritanie Saxones perveueruut in Britauuiam, id
est in anno incarnacionis Christi, sicut Libine abas iu (iae Z) luripum civitate invenit vel reperit, ab iucarnacione
doraini anni D usque a kl. lan. iu XII luna, ut aiunt (aunt Z) alii intis CCC annis a quo tenuerunt Saxones
Britauniam usque ad annura supra dictum. Item hoc loco post chriati MN: A tempore, quo advenerunt primo
ad Bryttanuiara Sa.xoues, usque ad primum imperii auni (sic) regis Eadraundi DCXLII: ad hunc (adhuc iV),
iu quo uos scribimus, aunos traditione seuiorum DCXLVII didiciraus, quippe quia iste imperii quintus ante
(araii N) dicti regis est anuus. ^) Autisiodorensiura urbis episc(jpus ins, CDGLPQ. ') Heiricus
in miraculis aancti Qermani Autissiodorensis l. 1 c. 80. 81. 82. (acta sanct. lul. vol. 7 p. 272): fertur unum
(miraculum a sancto Germano patratum in Britannia) iamosura iuter cetera, cuius ad nos uotitia per sanctum
seneni Marcum eiusdera gentis episcopum decucurrit : qui natione quidera Brito, educatus vero in Hibernia post
longa pontilicalia sanctitatis exercitia ultroueam sihi peregrinatiouera iudixit. sic traductus in Frauciam piissi-
mique regis Caroli nmuiliceutia illectus apud beatorum Medardi et Sebastiaui coeuobiura fapnd SuessionesJ
auacliureticara exercet vitam singularis nostro tempore unicae philosophus sauctitatis. hic multis coram saepius
referre solitus erat Gerraauum sanctissimum, ut ipsius utar verbis, suae nationis apostolum vice quadara, dura
Britanuias perniearet, regis palatium cum suis disoipulis iutroisse. erat tum hiems horrida nec hominibus
solura, verum etiara ipsis bestiis infesta. itaque directo ad regem internuntio superventurae nocti hospitium
postulavit. rex alniuit atque, ut crat et gente et auimo barbarus, uegotium flocci peudit. interea Germanus
cum discipulis sub divo persistens caeli inclementiam infractis animis tolorabat. iamque die iu vesperara coacto
subulcus regis regressus a pascuis pensura quotidiaui salarii acoeptum ex palatio ad propriura tuguriura
referobat. is ubi Gcrmauuni beatissinuun couspexit brnniali horrore cum disclpulis tahesceutera, iipprnpiiiquans
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
173
HISTORIA BRITTONVM.
valde, cui nonien erat Benli ' i. illiini vir
sanctus voluit visitare et properare ad
iniquum regem, ut pracdicaret illi. at
cum ipse homo dei venisset ad ostium
.'■ urbis cum comitibus suis, vcnit portarius
et salutavit eos et miserunt eum ad regem
et rex durum responsum dedit illis et
cum iuramento dixit: si fuerint vel si
manserint usque ad caput anni, non venient
10 umquam in medio urbis meae. dum ipsi
expectarent ianuatorem, ut nuntiaret illis
sermonem tyranni , dies dcclinabat ad
vesperum et nox appropinquabat et nesci-
NJENNIVS INTEBPRETATVS.
cui nomen erat Bcnli. iit praedicaret illi.
stetit Gtcrmanus cum dcricis suis in ostio
arcis; ivit portarius ad regem cum nun-
tio clerici et rex cum iuramento dixit:
si fuerint clcrici usque ad caput anni in
ostio arcis, non vcnient umquam intus.
venit portarius cum hoc responso ad Gcr-
manum. recessit Germanus ab ostio tem-
pore vespertino et nesciebat ((uo iret.
CDQHKLMNPQZ
SIN. : 1 erat benli] erat lienli .^, l)clinus j)/A* illum (ille .?, et ille (7Z)6'/y7'(;') uir s.inetus (uir sanctus
germanus DG , uir sanctissimus germanns CLPQ) ... 3 ut praedicaret] audiens autem (hecj^') >iir sanctus
iniquitatem eius properare (propalare ^Y) disposuit ut uisitaret iniquum regem et pr. MN 3 illi] illi ulam
salutis CDGLPQ at] et LPZ 4 cum om. Z homo] uir MNQ uenisset (uenis Z) ad osfium (portam
D^GZ, id est portam add. CL) u. c. comitibus (commitatatibus Z) suis uenit portarius] cum comitibus suis
uenisset ad portam urbis hostiarius ciuitatis obuiauit MN 6 et mis.] qui mis. CDGLMNPQ eum om. Z
7 et rex d. r. d. illis (eis Z) et c. i. d. (illi ins. G) si fuerint (fuerit Z) uel si manserint (manserit Z, permanse-
rint C-) usque {oin. Z) ad caput (finem Z, uel finem supra v. CD'^, finem in textu G) anni (in liostio [in.?.
portae CD^L, portis G] raee arcis add. CD^^-GL) non uenieut unquam (inquam ()) in medio urbis meae (in
urbem istam Z)\ rex autem iniquus dure respondens ait cum iuramento etiam si per istius anni (anni ist. A )
spatium permaneant iuxta portam ciuitatis meae intro (intraA') non inuenient (uenient A' ') Jl/A' 10 dum
(et A\xn\ Z) ipsi expectarent (expoctant C'/^P(>, expectabant J)^) ianuatorem (fl^^A^if, amtorem CDGIJ^^LPQ),
ut nuntiarct (renunciaret CDGLPQ) illis sermonem (responsum Z) tyranui] illis autem responsum expectantibus
MN 12 dies] HKNZ, sol C {siqirascr. uel dies) DGLPQ , oni. M deciluabat ^. declinauit J/A'
13 uesperum] noctem Z et uesc. quo ireut] et nescirent quod decliuarent Z, q. i. nesciebant CDGLPQ,
nesciebantque q. i. MN
cominus orat bumiliter, ut quis esset quave ex causa infer algores nimios illic moraretur ediceret, cumque
nihil certitudinis ex responso percepisset, personae dignitate permotus: oro, ait, quisquis cs domine, ut par-
cas corpori seririque tui succcdere digneris hospitio ac demum, si qua paupertati meae suppefunt officia,
receptare; non parum enim interesse video imminentis noctis angustias quantundibet vili domicilio temperare.
uon asperuatus personae qualitatem successit hospitio et quae sibi a paupere impendebantur obsequia libens
exccpit. erat illi in peculio vacca tantum et vitulus, conversusque ad uxorem: et non intclligis, ait, quau-
tum susceperis hospitem? accingere itaque et unicum qui nobis est vitulum mactans cenaturis appone.^ dicto
illa incunctanter paruit cocfumque vitulum in mensa compouit. episcopus solito abstiiiens ceteris esnm mdicit.
cena explicita beatus Germanus mulierem evocaf imperatque, ut ossa vituli collccfji diligentius snper pelli-
culam eius ante matrem in praesepio coraponat. quo facto (mirum dictu quod est) vitulus absque mora
surrexit matrique coadstans pabulum carpere coepit. tum ad utrosque conversus antistes: salvo, inquit,
pracmio caritatis iura hospitii fali interim beneficio compensata recipite. proventum rei mirabilom collato
omnes praeconio sustulerunt. in crastinum pontifex palatium repetit regisque ad publicum praestolatur
egressum. illum ab intimis procedentem Germanus excipit atque potenti obiurgatione verborum, cur sibi
pridie hospitium negaverit, severus cxquirit. rex stupore defixus intorpuit virique constanfia atton.tus a
responso defecit. tum Germanus auctoritate mirabili : . egredere, inquit, et sceptra regn. mel.or. pcr....tte. Ulo
baesitante Gerraanus bac.lo cunctantem impeliens: egredieris, ait, et sicut definitu,., constat a dom...o,
nequaquam deineeps i« aeter,.um potestafo regia abuteris. barbar>.s auctorit.atem caeleste.n m praesule re-
formidans cum couiuge et libcris indifterenter egreditur, palatii fores retentare nuHa posthac rat.one co,,at,.s.
tum Germanus uno ex discipulis dbecto subulcum cu.n coniuge evocat atque universo stupente palat,o .„
regni cul.uen componit. ex eo te.nporc in bodier.u.m reges ex subulci genere prode..ntes nat.on. Br.to..um
dominantur deo per beatum Germanum res b.unanas .nirabiliter ordinante. bacc .t:. apud lir.tauu.am cathol,-
cis litteris contineri praedictus mihi episcopus iurisiura.idi i.,terpos,fiono l.rmal)at.
') lu regione lal ins. Cf.
174
HISTORIA BIMTTONVM
HISTORIA BIIITTONVM.
erunt, quo irent. inter ea venit unus de
servis regis e mcdio urbis et inclinavit
se ante virum dei et nuntiavit illis omuia
verba tyranni et invitavit illos ad casani
5 suam et exierunt cum eo et benigne susce-
pit eos. et ille nihil habebat de omnibus
generibus iumentorum excepta una vacca
cum vitulo, et occidit vitulum et coxit et
posuit ante illos. et praecepit sanctus Ger-
w manus, ut non confriugeretur os de ossibus
eius et sic factum est et in crastino vitulus
inventus est ante matrem suam sanus et
33 vivus incolumisque. Iterum de mane
surrexerimt, ut impetrarent salutationem
15 tyranni. at ipsi, cum orarent et exspec-
tarent iuxta portam arcis, et ecce vir
unus currebat et sudor illius a vertice ad
plantas pedum distillabat. inclinabat se
ante illos et dixit sanctus Germanus:
20 credis in sanctam trinitatem ? et respondit
ille: credo, et baptizatus est et osculavit
eum et dixit illi: vade in pace: in ista
hora morieris et angeli dei in aere ex-
pectant te, ut gradieris cum illis ad deum,
25 cui credidisti. et ipse hietus intravit in
NENNIVS INTERPRETATVS.
venit unus de servis regis ex urbe et in-
clinavit se ante Germanum et duxit illos
secum ad casam suam benigne. et ille
nihil habebat de omni genere iumentorum
excepta una vacca cum vitulo, et occidit
vitulum et coxit et dedit clericis. et
praecepit Germanus, ut non confringerent
eius ossa et in crastino vitulus ante matrera
suam vixit.
In crastino die surrexit Germanus ad
portam urbis, ut impetraret salutationem
regis. ibi vir unus venit currens et plenus
sudoris a vertice usque ad plantam pedum
et inclinavit ante Germanum. dixit Ger-
manus :
credis in sanctam trinitatem? respondit:
credo. Germanus baptizavit eum et oscu-
lavit eum et dixit illi: vade, hac hora
morieris, sunt angeli dei te expectantes.
et laetus intravit in arcem et interfectus
est a rege ; mos enim erat apud regem, nisi
SIN.: 1 interea] iuterra J/" 2 seruis] familia Z e] de MNZ 3 nuuciauitque eis MN
4 tyranni] regis L, regis tirranni Z inuitauitque CLFQ illos] eos MN casani] cassam Z, domum 31N
5 et exiere P, exieruutque 3IN cum eo] cum illo CDGLPQ et beuigne susc. eos (eos susc. MN)\ quos
benigne susc. CDGLPQ 6 et ille nihil (non Z) habebat de o. g. i.] nihil tamen habebat de o. i. g. MN, et
nichil omnino homo ille {om. O) in pecudibus habebat (li. in p. L) CDGLPQ 7 excepta (expecta Z) uua uacca
(uaco. un. P)] excepto uaccam unam CDGL, praeter unam uaocam (uacc. uu. N) 3IN, preter uaccam illam Q
8 et occidit uitulum et coxit et posuit (deposuit Z) ante illos (illos ante H^)] ille autem hospitjilitatis gratia
uitulum niactauit et coxit posuitque ante illos MN, quid ergo uit. occ. coxit et posuit ante seruum dei cete-
rosque (et Q) socios eius CDGLPQ 9 et praecepit s. g.] quibus s. g. praecepit CDGLPQ, s. autem g.
praecepit sotiis suia MN 10 non contVingeretur (confringere*** P') os {otii. Z)] nulluni os frangereut MA'
de ossibus om. Q eius] uituli CDGLMNPQ 11 et {om. PQ) sio factuui est o»(. 31 N et iu crastino]
in crastinum CDOLP, in crastinum autem Q, sequenti autem facto mane diei 31N 12 iuu. est uit. 3INQ
anto] stans ante MN sauus et uiuus incolumisque] uiuus sanus et incolumis MN, sauus (et uiuus 'ms.
CD^OL) incolimiisque dei misericordia et oratione saucti germani CDGLPQ 13 iterum de {oin. Z) mane
surrexerunt (surrcxit C")] prinio igitur niane eiusdem diei iterum adierunt portam ciuitatis .1/A'^ 14 imp.
salutiitionem tyranni] sal. imp. regis iniqui (i. r. il/*) 31, imp. responsum regis iniqui *V, aditum urbis CDOLPQ
at ipsi cum orarent et (om. Z) expectarent iuxta portam .arcis (porlam uel artis ciuitatis Z)] IIKZ, cum
autem oraudo cxpectarent iuxta portam urbis MN, iuxta portam praestolantes CDOLPQ 16 et om. MN
ecco om. Z 16/17 unus uir Z 17 occurrebat 31N, ocurrebant Z et sudor illius] cuius sudor 3tN
ad] usquc ad C^DGLPQ, capitis usque iid C^SINZ 18 distillabat oia. 31^^ iuclinauit K, inclinans
CDOLPQ, et inclinauit Z, inclinauitque 31N 19 illos] eos CDGLPQ et dixit s. g.] at s. g. ait MN
20 sancta trinitate IIK et resp. iilc] CDOLPQZ, et resp. illis H, et resp. illi K, ille uero resp. 31, illo
resp. N 21 et bapti/iauit eum KZ, baptizauitque eum 31N et osculauit cum] M, et osculatus est K31NZ,
et osculatus est ab co CDOLPQ 22 et dixit iUij et d. ci MN, cui dixit sanctus germanus CDGLPQ
23 hora] enim hora 31N, om. Z)' te in aere (aera P) expectant CDOLPQ, expectante in aera Z 24 gra-
diaris c. i. ad d. CDQH^LPQ, c. i. gradiaris ad d. MN, cum illis ad deum exeas Z 25 credisti Z ot ipse]
ipse autem 3IN laetus (laetatus DG) intr. in arcem] letus urboni intr. 31N, iuit letus in a. (>
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
175
HISTOBIA BRITTONVM.
nrcoin ct priiofcctiis tcmiit illuiii (H nlli-
gavit ct ante tyrannum ductus ct intertcc-
tus est, quia mos erat apud nequissinmm
tyrannum, nisi quis ante solis ortum per-
5 vcnisset ad servitutcm in arce, intcrficii!-
batur. et manserunt tota dic iuxta por-
tam civitatis ct non impetravcrunt, ut
34 salutarcnt tyrannum. Solito ex more supra
dictus adfuit servus et dixit illi sanctus
10 Germanus: cave, ne unus homo maneat
de homiuibus tuis in ista nocte in arce.
et ipse reversus cst iu arcem et deduxit
filios suos, quorum numerus erat novem,
et ipsi ad supra dictum hospitium cum
15 ipso reversi sunt. et praccepit sanctus
Germanus manere eos ieiunos ct clausis
ianuis dixit: vigilantes estotc et si quid
evenerit in arcc, uolite aspicerc, sed oratc
indesinenter et ad deimi vestrum chxmate.
20 et post modicum intervallum noctis ignis
dc caelo cecidit et combussit arcem ct
omnes liomines, qui cum tyranno erant,
et nusquam apparucrunt usque in hodicr-
num diem, et arx ncn acdificata cst usque
NENNI VS INTEHFRKTA T VS
quis ante soHs (irtum ]K'rvcnissct ad s('rvi-
tutem in arce, intcrficiebatur. consump-
sit Germanus diem usquc ad vespcrum
iuxta portani arcis et vcnit idem servus.
r. dixit Germanus ei: cave, cavc, ne unus
homo nuineat dc liominibus tuis in arce
hac noctc. deduxit statim novem fihos
suos ex arcc et duxit clericum secum ad
domum suam et omnes vigilantes erant.
10 et venit ignis dci dc caelo statim in arcem
et combussit homines urbis, milh hmiims
tam de viris et de midirrihus pcr iram
dci et Germani. ct vasta cst usque hodie.
CIXIHKLMNPQZ
SIN.: 1 et] obuiansque MN pioleotus Z illum] eum y, eum lami legis Z 1;2 et allig.auitl et ol)-
primeus alligauit M^N (inc. if») 2 et ((jui CDGLPQ) ante tyrannura ductus (deductus ODGLPQ) et (om.
HK) interfectus est] praesenfatusque est conspectu (conspectui N) tyranni cuius seutentia protinus interfectus
est MX 3 quia mos (hic autem mos MX, mos enim CDGLPQ) erat apud uequissimum tyrannum (regem
MX)] quia nocuerat nequissirao tirranuo Z 4 nisi (nara Z) quis a. s. o. (non Im. Z) peruenisset (■ueiiisset
CDGLPQ) ad seruitutem (seruieudum sujira v. CD-L, in textu G) in arce (arcem PQZ) interficiebatur (inter-
faciebatur Z)] ut quisquLs ad seruitutem a., s. o. nou couuijiiiret contiuuo in arcc decollaretur MN 6 et
manserunt t. d. iuxta portam eiuitatis] sanctus uero germanus cum suis i. p. urbis t. d. praestoIabatui;^JM
7 et non (nec CDGLPQ) impetraueruut] nec tamen irapetrare potuerunt MN IjS ut sal. tyraunura (oum N,
om. Q)] salutacionem tiranni Z 8 solito ex] solito CDGLPQ, sed solito (-ta A^») MN 8/9 supra dictus
adfuit seruus] amiit supra dictus seruus CDGLPQ, s. d. ulr adfuit Z 10 caiie ue nnus (ulliis Z) h. m. de
h. t. iii ista (iu ista bis Z) n. iu arce] caue in Iiac nocte (i. li. n. om. Q) no (unle in CDGL, oin. P») aliqiiis
de familia tua man. in arce CDGLPQ, caue ut nullus de tuis hominibus in hac (ista M) nocte remaneat
in hac aree MN 12 et (om. CDGLPQ) ipse (iterum CLPQ, ille itenira DG) ren. est (est reu. K) in (ad
CDGLPQ) arcem] ipse uero celerius urbem iugrediens MN et deduxit (eduxit Z) f. s. q. n. erat iionem
(XX Q)] eduxit Mouem (om. N) filios suos MN 14 ipsi] ipse Z 14/15 cum ipso] cum eo (antc ad) MN,
cum domiuo suo CDGLPQ (hic ante ad) 15 praecepitque CDGLPQ sanctus germaiius om. MN 16 raauere
eos ieiunos (ieiuuuuos Z)] m. i. usque mane Q, iHis ut ieiuni (in ieiunio N) maiiereut Mi\ et clausis lanuis]
clausisque iaunls MN, claussis if 17 uigilans .V et si q. e. iu a. n. aspicero om. G si (om. Z) quid] si
qnid aliciuid// 18 euenenerit Q, eueiiit A^ arcem CDGLPQZ couspicere A', conpicere .1/ sed] et ^
orate indesineuter et] indes. orate et MN, or. attentius et indesiuenter CDGl.PQ 10 ucstrum] uerum M\
om. Q clamante Z 20 et] igitur MN iuteruallum uoctis] noct. iiit. MN, tempus ct interiialluiu noct. Q
uel terapus supra v. C 21 de c. cecidit] cecidit de c. MN, de c. descendit Q combussit arcem] c, ar.em Z,
urbem combussit MN 21/22 et oranes homines] et oiuues hones Z, omnesque b. J/A, et omues CDGLI,
et eos oraiies Q 22 cura] cum eo Z 23 et uusquara app.] et oumquani (sic) couparuerunt .^, nec ultra
app. CDGLPQ, ita ut ne unus qui.lein ex eis remaueret MN usque iii (ad K) Ii. d. et arx ii ";< • «^t («*
arce non edificauerunt ^) usque liodie] nec (ueque y) arx (ars DG) reedificata est usque m h. d. CDOLPQ,
et arx (ars N) illa nou est aedificata usque iu b. d. MN
176
HISTORIA BRITTONVM
NENNIVS INTERPRETATVS.
In crastino autem die baptizatus est ser-
vus ille cum filii.s suis et cum hominibus
regionis illius , et Germanus benedixit ei
et semini eius. Caitel eius nomen, et rex
factus cst et reges facti sunt filii eius
iuxta verbum Gerniani et semen eius ex
illo tempore in regione cui est nomen
Pogus, ut dicitur in psalmis: Suscitans
a terra inopem et de stercore erigens
pauperem.
36
Saxones autem erant in insula Tanet
et Guorthigirnus dedit eis victum et vesti-
mentum, ut pugnarent pro eo contra Pictos.
cura auteni Saxones multiplicati essent
15 numero, non potuerunt Britones cibare
illos et vestire,
HISTORIA BRITTONVM.
35 hodie. In crastino die illo vir, qui hospi-
tahs fuit illis, credidit et baptizatus est
cum omnibus fihis suis et omnis regio
cum eis, cui nomen crat Catel. et bene-
5 dixit ei et addidit et dixit: non deficiet
rex de semine tuo. ipse est Catell
Durnluc , et tu rcx eris ab hodierna die.
et sic evenit; ct impletum est, quod dic-
i.sam. 1,8. tam est per prophetam dicentem: 'susci-
10 tans de pulvere egenum, et de stercore
erigens pauperem, ut sedeat cum principi-
bus et sohuni gloriae teneat.' iuxta vei'ba
sancti Germani rex de servo factus est, et
omnes fihi eius reges facti sunt, et a
15 semine illorum omnis regio Povisorum
regitur usque in hodiernum diem.
Factum est autem postquam metati
sunt Saxones in supra dicta insula Tanet,
promisit rex supra dictus dari ilHs victum
20 et vestimentum absque defectione; et
placuit ilhs, et ipsi promiserunt expug-
nare inimicos eius fortiter. at ilh barbari
cum nuihiphcati essent numero, non potu-
erunt Brittones cibarc illos. cum postu-
25 larent cibum et vestimentum, sicut pro-
CDQHKLMNPQZ
SIN. : 1 in crastino] ciastino (crastina N) autem MN die oni. CDGLPQZ uir ille CDGLMNPQ
1/2 qui hospitalis fuit illis (om. MN)] qui sauctum liospitauerat CDGLPQ 2 credidit et] et cr. CLPQ, credidit
germauo praedicante et 3IN 3 et oranis regio cum eis (illis^)] et cum omnibus in illa regione habitanti-
bus MN 4 cui nomen erat] nomen uiri erat CDGLPQ, erat autem illi noraen MN catel] HM*^, catell K,
ketel CDGLPQ, cadel M^^N, catellus Z 4/5 et benedixit ei [om. P)\ benedixitque eura sanctus gerraanus MN
5 et addidit] et addit M, addiditque CDOLPQ et dixit] et ait 'Q, dicens 3IN n. def. rex de s. t.] SK,
n. def. de s. t. CP, n. d. de s. t. dux Q, n. d. de s. t. qui uiuat in longitudinera dierum DO et sic Cant.
Mm. 5. 29, n. d. rex (dux C^L) de s. t. in aeternura C^LZ, r. n. d. de s. t. usque iu sempiteruum MN
6 ipse est (om. P) catel (!/', csiteU HK, ketel CDGLPQ, cadel i/^) durnluc (drnnlnci/) om. NZ potestqm esse
emblema (cf. Zimmer j>. 72) 1 et tu (solus ins. IIK, ipse ins. MN) rex eris (eris rex PQ) HKMNPQ,
et rex eris Z, dux et tu eris (ait germanus ins. DG) rex CDOL die] d. omnibus diebus uitae tuae MN
8 et sic euenit et impl. est (ut i. e. O, ut impleretur Z) quod dictum est per proplietam dicentem (quod d. e.
per pr. Z, quod per pr. dicitur CDGLPQ)] sicque impleta est psalmigrafi prophaetia (-ta M) dicentis MN
10 egenum] inopem .^ et de st. er. paup.] et reliqua Z 11 erigens] eleuans 3/ ut sedeat . . . teneat] ut
sedeat cum pr. et reliqua Z, om. MN 12 iuxta] at iuxta MN uerbum CMNPQZ 13 est om. C^DGQ
et om. Z 13/14 omnesque MN 14 facti sunt reges CDGLPQ, regi f. s. Z 14/15 et a s. illorum
(eorum CDGLPQ) omnis rcgio pouisorura (pouoisorum DGNPQ, pogus inteiyres) reg. u. in h. d.] et o. r.
pansorum reg. a s. ill. u. iu b. d. Z, et a s. ill. o. r. pausorum {sic MI^^N, pouoisorum M^) u. in d. reg.
(in ins.3I^) hod. JIAV 17 raetati] raorati i/ 18 tanet] i/W, ta.net\i CDGLPQ, tenet H^KM-N,
canet.Z', id est ars c(h)orii suprascr. CDL et in textu O 19 supra dictus] s. d. gurtheg MN dare 6MN
illis om. Q 20 uestitum D, uestetitum O defectione] uel sedicione supra «. C, uel dicione siqira v. L
20/21 et (ut^) placuit illis et ipsi {ipse Z) ... expugnare (omnes ins. Q, contra ins. Z) iu. eins fortiter] pro
eo quod sese promiscrant uiriliter contra inimicos eius pugnaturos .1/*V 22 at illi (ille P') barbari cum
(iam ins. Q)] cum autem barl)ari MN 23 numero] in numero Z 24 brittones] britanni Z cihare
illos] cybos prestarc illis ct vestimcuta Z 24/25 cum postularent cibum (uictum Q) et uestimentum (uesti-
tum DO)] quia multum postularent Z, cum solito more cibum uestemque sibi dari postularent 3IN 25 sicut
promissum erat illis (illis erat CDGLP, fuerat illis Q)] ut eis antea (ante N) fuerat promissum MN, om. Z
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
177
NENNIVS INTEBPRETATVS.
et Britones moucbant illos, ut omncs ab-
irent.
Respondit autem Hengistus vir doc-
tus astutus callidus, cum vidisset Britones
:. inertes sino militibus sine armis, ct hoc
dixit regi Guorthigirno pccnllariier: Inea-
nms honuni consilium, mittamus in Ger-
maniam ad adducendos milites, ut simus
numero phires contra hostes nostros.
10 Guorthigernus iussit legatos ut adduccrent
niilites abire, et venerimt octodccim naves
e Gerniania cum militibus electis. in una
ciula venit fiha Hengisti, quae pulcherrima
muherum fotiils Loclilnndiac erat. deinde
15 igitur fecit Hengistus convivium Guorthi-
girno et militibus eius in domo regis cui
est nomen Ceretic
HISTORIA BRITTONVM.
missum crat illis, dixerunt Brittones : non
possumus dare vobis cibum et vestimen-
tum , quia numerus vester multiphcatus
est, sed recedite a nobis, quia auxilio
5 vestro non indigemus. et ipsi consilium
fecerunt cum maioribus suis, ut pacem
37 disrumperent. Hencgistus autem, cum
esset vir doctus atque astutus et calhdus,
cum explorasset super regem inertem et
10 super gentem illius, quae sine armis ute-
batur, inito consiho dixit ad regem Brit-
tannicum: pauci sumus; si vis, niittemus
ad patriam nostram ct invitemus mihtes
dc militibus regionis nostrae , ut amphor
15 sit numerus ad certandum pro te ct pro
gente tua. et ille imperavit ut facerent,
et miserunt, et legati transfretaverunt
trans Tithicam vallem ') , et reversi sunt
cum ciulis sedecim, et mihtes electi vene-
20 runt in illis, et in una ciula ex eis venit
puella pulchra facie atque decorosa valde,
filia Hencgisti. postquam autem venissent
ciulae, fecit Hencgistus convivium Guor-
thigirno et mihtibus suis et interpreti suo,
25 qui vocatur Ceretic
CDOIIKLMNPqZ
SIN. : 1 dixeruntque br. M, et britoiies dixerunt Z 1/2 non possuinus ... 5 indigemus] n. p. dare
uobis sic ut promisserat re.x q. n. u. m. est recedite a nobis non de a. u. indigemu.-i Z, nunierus uester ninltipli-
catus est adiutorio uestro non iudigemus recedite a nobis uictum uel uestitum uobis dare nolumus MN
2 et] uecCDGLPQ 3 uester] noster ^ 4 quia] C^IIKMXZ, iude CW^PQ, om. D^^GL 5 et ipsi
(ipsi uero CDGLPQ) consilium ... 7 disrumperent (dirumperent 6" /)(rXPQ, disr. pac. Z)] et ipsi consilium
inter se latientes quaerebant qualiter pacem rnraperent (pacem baberent alnerunt X) MA^ 8 doctus atque
om. MX 9 cum explorasset (-sit K) . . . 10 illius quae (quod CDGLPQ) s. a. ntebatur (utebantur C7>)]
explorassetque regem indoctum ac gentem uagitantem (owi. iV) et sine arniis commorantem .lAV, et cnni in-
tellexisset regem inertem et gentem eius ^^ 11 dixit om. Z 11/12 brittannicum] gurtbegirnum J/.V,
om. Z 12 mitamus Z, mittamus PQ- 13 patriam n.] n. terram Z et (ut CDGLPQ) inuitemus (iu-
uitabimusJN') milites de militibus regionis nostrae (nostr. reg. P, de regioue nostraJAV) ut (etCDGLPQ)
amplior sit (s. a. CDQLPQ) nnmerus] ut electi milites atque fortissimi regionis nostrae ueniant ad nos Z
15/16 pro gente [om. X) tua] pro t. g. Z 16 et ille imperauit ut fac. et miscrunt] et rex Iioc idem con-
cessit qui (protinus ins. CD^P) ilico miserunt ODGLPQ, et rex impetrauit ut f. Z, et impetrata a rege licentia
miserunt legatos MX 17 et legati transfretauerunt (-rant IJ) trans tytbicam (UK, scithicam CIHILP,
scitiam Q) uallem] et miserunt legatos trans thicam uallem Z, qui transfretantes scithiam ucnerunt (o»i. X) ad
patriam suam .lAV 18 et] qui CDGLPQ, electisque inde (iu diejV) militibus ac uiris bellicosis .J/jV
l!l cuni om. K xui ceolis ilAV, ciulis \mi CDGLPQ, xuiiii ciulis .2, octodecim naues inlerpres et milites
(milites [om. et] P, militesque CDGLQ) electi (el. mil. Z) uenerunt in illis om. MX 20 et in uiia ciula
ex eis (earum pro ex eis Z) uenit pnella pulcbra (pulchar Z\ facie {facitns Z) atque decorosa filia (erat ins. Z)
bencgisti] BKZ, et in u. c. uenit puella pulchra ualde atque decora (hec ins. DG) erat (enim ins. CLPQ) filia
hengisti C/JGiP^, adducentes secum filiam hencgisti pulchram ualde decoraque (que ohi. .V| facie MX
22 postquam aulem {om. CDGLPQ) uenissent ciulae (c. u. G)] reuersisque (reuersis ,V) nuntiis ,1/.V 23 fecit
bencgistus conuiuium (conu. h. CDGLPQ) guorth. (regi im. CDGLPQ) et mil. suis et interpr. suo qui uocatur
') Cf. Gildas c. 19: illis (Romanis) ad sua remeantibus emerguut certatim de curucis, quibus sunt trans
Tithicam vallem evecti . . . tetri Scottorum Pictoruinque greges.
CHRONICA ni.
23
178
HISTORIA BRITTONVM
NENNIVS
HISTORIA BBITTONVM.
et puellam iussit ministrare illis vinum
et siceram et inebriati sunt et saturati
sunt nimis. illis autem bibentibus in-
travit Satanas in corde Guorthigirni, ut
5 amaret puellam, et postulavit eam a patre
suo per interpretem suum et dixit: omne
quod postulas a me impetrabis, licet di-
midium regni mei. et Hencgistus, inito
consilio cum suis senioribus, qui venerunt
10 secum de insula Ogligul, quid peterent
regi pro puella, unum consilium cum illis
omnibus fuit, ut peterent regionem, quae
ad Ceretic aihliint
Elmet ') nullo
Brittone Brittonum
sciente Saxonicam
praeter istum Brit-
6 toncm: studet [sicj
qui legat (legit CL')
quo eventu evenit
ipsi viro intelligere
serraonem Saxonum
10 (saxon D, saxonum
G, saxonicum CL).
NENNIVS
INTERPRETATVS.
Elmet ') ct tion
emt Scijconica lingua
apiid uUum e Bri-
tonibus nisi apud
illum unum virum.
NENNIVS INTERPRETATVS.
filia autem Hengisti coepit ministrare
illis vinum et siceram e vasis aureis et
arijcnteis et inebriati sunt milites. in-
ir. travit igitur Satanas Guorthigirnum , ut
amaret fiham Hengisti, et misit inter-
pretem, ut postularet eam regi ab Hengi-
sto et dixit omne quod postularet pretium
pro ea datum iri illi. Hengistus, inito
20 consilio cum Saxonibus, dixit : detur nobis
regio, cui nomen est Cantguaraland in
iingua Saxouica, Cent autem in lingua
Britannica.
Guorthigirnus dedit laete illis
CDGHKLMNPQZ (finit 7 in postulas)
(uocabatur CDGH^^LPQ)] ceretic (cheritic Z, cerdic C^D^P, cedic Q, cerdic [cerdit 0] elraet millo .... saxouicum
[ride ad dextr.] C^^D^^GL)] conu. regi g. militibusque (militibus N) suis et i. s. nomine ceretie praeparauit MN
SIN.: 1 et ])uel!am] puellamque C^D^PQ, liengistus itaque puellam O^D^^GL, ac puellam filiam suam (f.
s. p. N) MN iussit [om. Z) min. ill. u. et siceram (sinceram Z)] iussit ill. rain. uinumque et siceram uber-
tini (uberti N) propinare MN 2 et inebr. sunt et sat. sunt nimis] qui inebr. sunt nimis et sat. CDGLPQ,
quateuus saturarcntur nimisque inebriarentui- MN 3 illis aufem] illis CDGLPQZ, sed illis MN liibenti-
bus] b. et ualde inebriatis MN 3/4 intrauit safanas iu corde (cor PQ) g. (in c. g. infr. s. K) ut amaret
(adamaret CDGLPQ) puellam] diabolo instigante g. amore inardescens puellae MN: iutrante Satana in cor
eius Galfredus 6, 12 5 et postulauif eam a p. s. per i. s. et dixit] per i. s. illam post. a p. s. proniisitque
ei dicens MN 6/7 omne quod postulas a me (a me p. CDGLPQ) impefrabis] a me quod postulas (hic
finiens) Z, quiiquid postulaueris pro ea a me uoluntarie tibi praestabo MN 7 licet d. r. mei om. MN
8 et li.] b. autem MN 9 cum suis sen.] cum sen. comitibus suis (oni. N) MN qui uenerunt secum
(sec. uenerant CD(ILPQ) de insula ogugul (quae nocatur angul Q)] qui secum uenerant de genere ochgul
(sic i/t, ongle M ", ochgul uel ongle N) MN 10 post ogligul ins. quaesiuit ab eis CD'GL quid
peterent regi (regem Q) pro p. unum cons. cum (am. CDGLPQ) illis (om. C^Q) omnibus (omn. ill. DGP)
fuit ut peterent regionem] petiit pro p. prouintiam MN 12/179, 1 quae in lingua eorum uocatur] quae
uocatur anglice MN
') Elmet, ut vidit Zimmer (vide supra p. 137), Nennius interpolavit adhibilo loco ex r/enealogiis c. 63:
et ipse occupnvit ICImet cl c.xpulif Cortic regem illius rcgiiniis intilans ila iwincn ciri Cerlic in nomcn domus.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. 179
mSTORIA BBITTONVM. NENNIVS INTERPRETATVS
in lingua poruni vocatur Cantui-guoralen,
iu nostra autem Client. et dedit illis
Guoyrancgono regnante in Cantia et in-
scius erat, quia regnum ipsius tradel)atur
•■ paganis ct ipse solus in potestatem ilio-
rum dam dari, et sic data est puella illi
in coniugium et dormivit cum ea et
amavit eam valde.
38 Et dixit Hcncgistus ad Guorthigirnum :
10 ego sum pater tuus et consiliator tui, et
noli praeteriro consilium meum umquam,
quia non tiniebis te superari ab ullo lio-
miue neque ab uUa gente , quia gens
mea valida est. invitabo filium meum
is cum fratucli suo , bellatores euim viri
suut, ut dimicent contra Scottos, et da
illis regiones, quae sunt in aquilone iuxta
murum, qui vocatur Guaul. ct iussit ut
invitaret eos et invitavit : Octha et Ebissa
M cum quadraginta ciulis. at ipsi cum navi-
garent circa Pictos, vastaverunt Orca-
des insulas ct venerunt et occupaverunt
regioncs plurinias ultra mare Frenessi-
cum
rognum Gurangona et dormivit cum puella
et amavit eam valde.
Et dixit Hengistus ad Guortliigirnum:
cgo sum pater tuus et consiliator tuus
et si consilium mcuni secutus eris, nou
valebunt aliae gentes aliquid contra te.
mittam in LochlancUam ad invitandos filium
meum ct filium sororis eius matris et
dimicabunt contra hostes, qui progressi
sunt usque ad murum Guaul. iussit Guor-
thigernus invitari eos et invitati sunt et
venerunt Octha filins Ilenfjisti et Ebissa
cum quadraginta navibus, et venientes ab
aquilone vastaverunt Orcades insulas et
occupaverunt rcgiones phu'imas usque ad
mare Fresicum
CDOHKLMNPQ
SIN.: 1 cauturguoraleu] 7//1', coutgauraulan y, conguaralau P, coutguaralau fG, contguaraland C ',
cant(h)guaraland C*Zf et interpres , centland Jl/iV 2 in nostra (terra P, terram C) autem] in nostra a.
lingua C^L, bryttannice (brittonice N) autem (om. N) MN cent] H^K, chent CDGH^LPQ, ceint J/, oceint N
et dedit illis] et data est illis ipsa prouincia MN^ 3 guoyrancgono (gnolramcono P, goiranegono Q,
guoirancgono D, guoirangono CG, gnoiraugono rege C^L, gurangona interpres) regnante in cantia et insci%s
erat (o?n. /3') quia regnum ipsius (illius A') tradebatur (quod traditum esset r. ipsius C7)(r//P, quod r. ips.
tr. esset Q) paganis] ignorante guorancguono (guorauogono M ) qui tunc temporis reguauit iu cantia quem
quidem dolor nimius exagitabat quia regnum suum clam doloseque et inprudeuter alienigenis (aligenigenis J/)
datum (traditum N) est MN 5 et ipse ... 6 dari (daretur Q) om. MN et sic data est puella illi in
coniugium] sic tanieu puella regi (r. p. N) tradita est MN 7 dormiuitque MN 7,8 et amauit (adamauit
CDGLPQ) eara ualde] et ultra modum amauit MN 9 et di.vit (di.\itque CDGLPQ, dixit ergo C'L) h. ad
g. (regem CDGLPQ)] h. autem pater puellae g. regi di.xit MN 10 ego sum pater tuus] cgo ero pater
tuus (om. M) MN et consiliator tui] K, et c. tui oro H. c. ero tui P, c. ero tibi CDGL, ero tilii c. Q, et
consiliator (conciliator M) tans MN 10/11 et noli praeterire c. m. unquam] caue ne transgrediaris c. ni.
MN: noli praeterire consilium meum Galfredus 6, 13 12 quia ... 13 gente] quia numquam ab ullo
homine uel ulla gente superari (-re M) timebis MN 13 quia (quoniam MN) gens] gens enim CDOLPQ
14 ualida est] u. e. ad Ijellandumque robusta MN inuitabo (itaque »1«. CDGLPQ) filium meum cum fratueli
(iVatrueli // ^ fratruele C^DL, frateruele G) suo (meo C»)] si uis mittam ad f. m. cum fratuele (fratruele J/)
suo i)/A' 15 bellatores enim uiri sunt {s. u. CDOLQ)] qui sunt u. b. inuitans eos -WA' 1« dimicentur
[in margine adnotans: antiqua grammatica) // 18 guaul] gaaul /', gualil ^, guaal A', guaill / ot iussit
(misit G) ut inu. eos et inuitauit (inuitoti H) HK, ot i. ut inu. eos qui (quos et C'/.) inuitauit (inuictauit Q)
CDGLPQ, licentia autem inprouidi regis inuitauit eos MN 19 octha] ochta CLPQ, ochtani DG, oclita
uidelicet MN ebisa CMNP, ebysa Q, ebisam DQ, abisa // 20 cum om. H^K ceolis -lAV at] at
uero ..VA' 21/22 ordaces H 22 et ueneruut] noneruntque CDOLPQ. om. MN 23 pl. reg. CLPQ,
lilurimas insulas uel regiones DG ultra mare frenessicum] LIK, traus mare fresicum (frisicum Q) CDGLPQ
cnm interprele, om. j1/A
23*
180
HISTORTA BRITTONVM
HISTOEIA BRITTOX\M.
usque aA confiniuni Pictonini.
et Hencgistus seniper ciul.as ad se pau-
latim invitavit, ita ut insulas ad quas
venerant absque habitatore rclinquerent,
r. et duni gens illius crevisset et in virtute
et in multitudine, venerunt ad supra
dictam civitatem Cantorum.
39 Nam super omnia mala adiciens Guor-
thigirnus accepit fiham sui uxorem sibi,
10 et peperit ei fihum. et hoc cum comper-
tum esset a sancto Germano, eum corri-
pere venit cum omni clero Brittonum. et
dum conventa esset magna synodus cleri-
corum ac laicorum in uno conciho, ipse
15 rex praemonuit fiham suam, ut exiret ad
conventum et ut daret fihum suum in
sinum Germani et ut diceret, quod ipse
erat pater fihi, et muher fecit sicut erat
edocta. Germanus autem eum benigne
20 accepit et dicere coepit: pater tibi ero
nec te permittam, nisi mihi novacula cum
forcipe pectineque detur et ad patrem
tuum carnalem tibi dare Ucetur. et ob-
NENNirS
CWGL
(id estpraem. (i) qui
(quod BG) inter nos
Scottosque est.
NENNIVS
INTERPRETATVS.
id est mare quod est
in plaga contra Scot-
tos septentrionein
versus.
missi sunt nuntu ab Hengisto ut porro
r. naves adducerent et venerunt novae copiae
omnibus annis ad eos, ut in nmltitudine
crescerent et implerent ah insida Tanet
usque ad Cantarbbrg.
Satanas parvi aestimans mala a Guor-
10 thigerno facta induxit illum, ut filiam suam
uxorem sibi acciperet, et peperit ei fihum.
cum sanctus Germanus hoc comperisset,
venit cum omni clero Britonum corripere
Guorthigernum , et congregati sunt laici
\i et clerici omnis Britanniae de hoc negotio
et de negotio Saxonico. dixit autem Guor-
thigirnus filiae: si in iino loco omnes con-
gregati sunt, da fihum tuum in sinum
Germani et dic, quod ipse pater eius est ;
20 et dixit puella. Germanus accepit et dixit
puero: pater tibi ero. et poscebat Ger-
manus novaculam et forcipem et pecten,
ut daret ea in manum pueri. et factum
est et dixit Germanus; o fih, da haec in
CDGffKLSmPQ
SIN. : 1 confinia CD6LPQ et li. semp. ciul. (c. s. P) ... inuitauit] li. autem inuitabat paulatim
ceolas suae regionis ad se MK 3 ad quas uenerant (uerei-ant M)] HKMK et sic (siqieresC Hqlll uenerant)
ridetur fuisse in D^, de quibus uenerant C'^i>*6'X , om. CPQ 4 absque liabitature (ab.sque habitore liabi-
tatore C'*, sed habltore deletum)] quas habitabant CP reliqueruut G 5 et dum] cumque CDGLPQ
illorum JAV et in uirt.] in uirt. KMN 6 in mult.] mult. N 7 ciuitatem cantorum] HK, regioneni
cantuariorum (cantuuarioriorum M) MN, cantuariam CDGLPQ 8 nam] K, /am (om. littera minianda) JI,
et CDGLPQ, at M, ac N omnia] hec omnia GDGLPQ 9 filiam sui uxorem sibi] H^K, f. suam ux. sibi
V/^, f. suam (propriam ins. CL) in u.\. sibi CDGLPQ, sibi f. suam ux. M, f. suam sibi ux. N 10 et peperit
ci] quae peperit e! (om. M) CDGLMNPQ et hoc] hoc auteni CDGLMNPQ 10/11 compertunij concep-
tum K, com»»H,tum H^ 11 a om. MN 11/12 uen. corr. emuM, uen. eum corr. N, uen. corr. regem CDGLPQ
12/13 et dum conuenta (adunata P) esset (conuentasset Gutschmid) . . . concilio (sic HKPQ, cousilio CDGL)]
dumque congregatio magiia sinodi clericorum laicorumque esset una iu consilio (annsilio M^) MN 14/15 ipse
rex] r. stolidissimus (stil- N^) MN 16 conuentum] sinodum MN ut om. MN 17 sinu MNP
saucti gerniani MN, germani episcopi Q et ut dic.] diceretque CDGIjP, diceret Q, diceretque coram omni-
hua MN 18 erat pater] esset p.ater y, pater e.sset 3/A' filii] eius CDGLPQ, infantis JAV et {nt CDGLQ)
mulier (ipsa CLPQ, illa DG) fecit sicut erat edocta (ed. er. CDGLPQ)] mulier uero inpudica fecit sicuf prius
crat edoctji (om. N) MN 19 g. autem (sanctus g. CDGLPQ) eum b. accepitj suscepitqnc iufantulum
sanctus g. jVjV 20 et dicere coepit] et dixit i)7iV ero] ero nato MN 21 te permittam] te dimit-
tnm H^M, te »»«mittam 7/', dimittam to N, te remittam Gutschmid nisi] AoaecMN mihi] modo Q
nouacula] nocula .J/* 22 iorpice C^DOLP pectineque (pictineque X) detur] detur atque pectine Q
et ad p:itrem (patremque C») tuum carnalem (et patri tuo (arnaU Q) t. d. licetur (liceat CDGLPQ)] et tibi
licoat haec patri tuo carnali dare J/A' 23/181, 1 et obaudiuit puer] mox ut audiuit puer C^D^PQ, o. puer
uerbo senioris sancti et C^D^^L, mox ut a. puer ob. u. sen. sancti G, sicque factum est et infans sancto obediuit
germano MN
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
181
HISTOBIA BlilTTONVM.
audivit puer et usque ad avum suum
patrom carnaleni Guorthigirnum perrexit
et puer illi dixit : pator mcus cs, caput
meum tonde et comam capitis mei. et
ille siiuit et tacuit et pucro respondere
noluit, sed surrexit ct iratus est valde, ut
a facie sancti Germani fugeret, et male-
dictus est et daranatus a aancto Germano
et omni Brittonum concilio.
NENNIVS INTERPRETATVS.
manum i^atris tui carnalis; et surrexit
j)uer et dedit pecten ct forcipcm ot nnva-
culum in manum Guortliigirni ct dixit:
pater mi, inquit, tonde me, nam tu es
pater meus carnalis, Germanus autem
5 pater nieus e fide. Guortliigernum pu-
duit et iratus est valde et effugit e (^on-
ventu et omnes Britoncs maledixerunt ei
et Germanus damnavit eum.
De arce Ambrosii et de eius alter-
1" catione cuni magis.
Postea rex ad se invitavit duodeclm
magos, ut, quid faciendum csset, ab eis
exquireret. magi illi dixerunt: quaere
oras insulae Britanniae et arcem munitam
venies, ut te defendes; quia gens, quani i5 invenies ad tutelam tuam contra gentem
10 40 Et postea rex ad se invitavit magos
suos, ut quid faceret ab eis interro-
garet. at illi dixere: in oxtremas fines
regni tui vade et arcem munitam in-
suscepisti in regno tuo , invidet tibi et
te per dolum occidet et universas
regiones, quas amaras, occupabit cum
tua universa gente post mortem tuam.
et postea ipse cum magis suis arcem
20 adipisci venit et per multas regiones
multasque provincias circumdederunt et
illis non invenientibus ad regionem,
quae vocatur Guiued, novissime perveuc-
extraneam, cui terrara tuara et regnum
tuum dedisti; nam inimici tui occident te
et occupabunt terrara tuam et genteni
tuam post mortem tuara. Guorthigernus
20 cum hominibus suis et cum magis suis
pervagatus est ausfrnlem i^Jagam totius
insulae Britanniae, donec venerunt ad
Guined et lustrantes montes Hereri omnes
invenerunt collem supra mare et rcgionem
CDGHKLMNPQ
SIN.: 1 et {pm. D^PQ) usque {om. C-L) ad a. s. patrem caru. (c. p. PQ, carnalem patrem hh C,
patremque carnalem C-L, c. p. scilicet DG) g. (guorthigiriii LL) perrexit] perrexitque ad a. s. patrem scilicct
carnalem g. J/aV 3 et puer illi dixit] d. i. p. MT^, et d. i. (pni. puer) CDLP, et illi d. OQ es] es tu
CLQ 4 tondc c. ni. Q mei] mei pccte C-I^ 4/5 et ille siluit et tacuit] ille autera siluit CDOLPQ, et
(at N) ille erubescens siluit MK 5 puero] iufantulo MN 6 surrexit ct (surgeus MN) iratus est ualde]
surr. iratusque est uehementer CDOLPQ 6/7 ut a facie sancti {om. K) g. fugeret] et ut a f. s. g.
fugeret quaerebat CDOLPQ, a facieque sancti {om. M) g. fugiens MN
7/8 et raal. est et d.] maledictus
ac d. est MN 8 a sancto (beato CDOLPQ) germauo] a saucto MN 9 et ab onuii britonum (om. CD'PQ,
2>osl consilio C-D-GL) concilio (-lium K, couscilio i)] et ab orani siuodali couuentu MN 10 et postea rex
ad se inuitauit niagos suos] post hoc igitur ad se inu. omnes magnates (magnantes Q) suos CDOLPQ, postea
uero ad se inuitatis (xii supra v. M) magis M, postea uero inuitatis raagis xii ^V 11 ut quid faceret al)
eis int.] ut ab eis int. q. f. CDOLPQ, quid ageret ab eis percunctatus est J7i\' 12 dUerunt CDOLMNPQ
in] ad MN extremas] CDGHKLM, extreraos NPQ 13 tui om. N et arcem munitam iuuenies]
ut a. ra. construas C/)6'iPy, et urbem aedifica raunitam JAV 14 ut te defendes] //A', in qua te defeudas
CDOLPQ, ubi te defendere possis MN 15 in reguo tuo om. CDGLPQ inuidet tibi] tilii insidiatur MN
15 16 et te per dolum occidet] ct fraude dolosa te occidet (o. t. Q) CDOI.PQ, et cogitat te dolo superare .MN
16,18 et un. reg. quas amaras (amasti CDGLPQ) occupabit (-uit//', um. P) cum t. u. g. (u. t. g. P, u. g. t.
CDQLQ) post mortem tuara] uniuersasque regiones quao nunc tuae subiacent dicioni uiuente te niolitur
deuastare quanto magis cum mortuus fueris placuitquo (placuit itaque N) regi magoruni consilium J/.\'
18 post tuaui ina. rubrica de merlino diuino Q 19 ct postea ipse c. ra. s. arcem adipisci uenit et p. m. r.
multasque pr. circunuledernnt (circunuiiderunt Gulschmid, circumierunt eno; cf. p. 186, ])] IIK, postea uoro
ipse rex arcem c. m. s. adipisci uenit (ad. u. D^Q, quesitus perrexit P, quesiturus pcrrexit CL, qucsiturus per-
rexit et adipisci uenit D^^O) et per {om. P) multjus r. multasque pr. pcragrauerunt CDGLPQ, oxiuilque cum
idem {om. N) ipsis raagis multas r. multasque circumions (circuiens N) prouintias si fortc alicubi ad arceni
aedificaudam aptum locum iuueniret MN 21/22 et illis non inucnientibus] et minime quod querebant repe-
rientes CDOLPQ, illis uero longe lateque proficiscentibus et minime locum congruum inuenientibus MN
22 ad regionem quae uocatur guined nouissime pcriienoruntj nouissirae ad illara r. q. u. guoicnit {adscr. id
est uualiara CL) poru. CDOLPQ, tandeni peru. ad quandam prouinciam quae guencl uocatur (u. g. jV) J/iV
182
HISTOniA BIUTTnNVM
IIISTORIA BIUTTONVM.
runt; et illo lustrante in montibus Hereri
tandem in uno montium locum, in quo
aptum erat arcem condere , adeptus est.
et magi ad illum dixere: arcem in isto
5 loco fac, quia tutissima a barbaris genti-
bus in aeternum erit. et ipse artifices
congregavit, id est lapidicinos, et ligna
et lapides congregavit et cum esset con-
gregata omnis materia, in una nocte ab-
10 lata est materia. et tribus vicibus iussit
congregari et nusquam comparuit. et
magos arcessivit et illos percunctatus est,
quae esset haec causa malitiae et quid
hoc eveniret. at illi responderunt : nisi
15 infantem sine patre invenies et occidetur
ille et arx a sanguine suo asperga-
tur, numquam aedificabitur in aeternum.
41 Et ipse legatos ex consilio magorum per
universam Brittanniam misit, utrum in-
20 fantem sine patre invenircnt. et lustrando
omnes provincias regionesque plurimas
venere ad campum EUeti, qui est iii
NENNIVS INTEBPRETATVS.
firmam ad aedificandum. magi ad illum
dixerunt: arcem tuam hoc loco fac, nam
non valebit quicquam contra eam usque
ad iudicium. deinde congregati sunt arti-
fices et congregata est materia arcis et
lapides et ligna et omnis materia in una
nocte abducta est; et materia tribus vici-
bus congregata est et tribus vicibus ab-
ducta est. et magos percunctatus est,
quae esset haec causa mahtiae. dixe-
runt ei magi : quaerite puerum sine patre
et occidatur a te et arx sanguine eius
aspergatur; hoc modo aedificari poterit.
Missi sunt ab eo legati per insulam Bri-
15 tanniam, ut puerum sine patre quaererent.
et lustrando venerunt ad campum Ellcti
in regione Gleuisic et invenerunt pueros,
qui pilae hidum faciebant, et lites inter
CDGHKLMNPQ
SIN. : 1 et illo lustraiite in montibus liereri (heriri CDOLPQ) t. in uno (unum DG) montium (* ontium
A'*) locuni (loco IIK) i. q. a. e. arcem condere (c. a. D) adeptus e.st] et cum lustrarent moutana Iieremi
repperiunt iii unius sumitate montis locum congruum ad arcem construendam MN: uenit tandem ad Eris
montem Galfredus 6, 17 : id est sliawdun (shaudun L) anglice ad Heriri adscr. C'L 4 et magi ad illum
dixere (dixer. K^, dixeruut CDGLPQ)] dixeruntque magi (om. N) ad regem MN arcem in isto loco fac]
ui-bem tibi hic aedifica JifA^ 5 quia] qui J/iV tut. a barbarum g. in aet. eritG, tut. erit {om. N) a
barb. in aet. MN 6 et ipse (ipse uero CDGLPQ) art. cougregauit id est (id est om. Q) lapidicinos (lapi-
darios CDGLPQ)] rex autem congregauit artifices lignarios (ligarios N) lapidariosque MN 7 et ligua et
lapides (et lap. et lign. CDGLPQ) congregauit (-ueruut CDGLP)] et omnia necessaria ad operis materiani ut
arcera erigeret MN 8 et cum (cum enim P, cum uero CDGLQ) esset congregata (c. e. CDGLPQ) omnis
mat. in una nocte (omnino ins. CDGLPQ) abl. est materia {om. CDGLPQ) et tribus (tribusque CDGLPQ) uic.
(congregari ins. Z»») iussit congregari (-re H^) et u. comparuit] congregata uero innumerabili materiae omnia
una nocte ablata atque dispersa sunt ita ut nihil remaneret sumtuum ad arcem componendara sicque secundo
et tertio (et t. om. N) collectis undique materiebus rm-sus omuia ad nihilum redacta euanuerunt erectoque
(ereptoque et tertioA') aedificio praecipitium (praecipium A') patuit et nullum ualebat obtinere statum J/.V
11;12 et (tunc CDGLPQ) magos (suos i)is. C^DGPQ, ad se C^L) arcessiuit (accersiuit CDGLPQ) et illos (illos-
que CDGLPQ) percunctatus est] at ille accersitis ad se magis percunctatus est {om. i/») eos MN 13 quae]
quid Q et quid (cur CDGLPQ) lioc eueniret] aut unde tanti laboris inutile proueniret (perueniret N)
dispendium (dispondium N) MN 14 at iUi responderunt] illi autem respondentes dixerunt MN 14/15 nisi
infanleni sine patre inuenies et occidetur ille] n. i. s. p. quesieris (iaueneris C^D-GL) ut habeas (habeat C'»)
qui occidatur CDGLPQ, uisi (non N) inu. inf. s. p. et nisi occidatur MN 16 et arx (arx tua M, ars
tua N) a sauguine suo (eius MN) aspergatur] et arx (ars DG) de suo sang. conspergatur CDGLPQ
17 numquam] non MN aedificasbitur H^ 18 et ipse legatos ex c. m. p. u. br. misit] rex uero con-
cite leg. (suos ias. C^L) ex c. m. (ex c. m. leg. Q) misit p. u. br. CDGLPQ, magis uero tale dantibus oon-
silium rex leg. per totam misit br. MN 19 utrura i. s. p. inuenirent (reperirent Q)] ut quererent utrum
i. 8. p. uspiam inuenire possent MN 20 et (at illi CDOLPQ) lustrando o. pr. r. plurimas] qui omnes
prouintias ot rogiones bryttanniae perlustrantes MN 22 uenere (-runt CDGH^^KLPQ) ad c. olleti (fleti
DG, eleti C"/-^, electi C^LPQ)] perueueruut ad campum aelecti (elleti M^, electi N) MN
CVM ADIHTAMENTIS NENNH.
1&3
IIISTOBIA BIUTTONVM.
rcgione, quae vocatiir Gleguissing, et iiilae
ludum taeiebant pueri. ct ecce duo inter
se litigabant, et dixit alter alteri: o lionio
sine patre, bonum non habebis. at illi
s de puero ad pueros diligenter percuncta-
bantur, et cunctantes niatrem, si patrem
haberet. illa negavit et dixit: ncscio quo-
modo in utero meo conceptus est, sed
unum scio, quia virum non cognovi um-
w qiiam, et iuravit illis patrem non habere.
et illi eum secum duxere usque ad Guor-
thigirnum regem et eum insinuaverunt regi.
42 Et in crastino conventio facta est, ut puer
interficeretur. et puer ad regem dixit:
15 cur viri tui me ad te detnlerunt? cui
rex ait: ut interficiaris et sanguis tuus
circa arcem istam aspergetur, ut possit
aedificari. respondit pucr regi: quis tibi
nionstravit? et rex: niagi mei mihi dixere.
20 et piicr dixit: ad me vocentur. et in-
vitati sunt magi et puer illis dixit: quis
revelavit vobis, ut ista arx a sanguine
meo aspergeretur? et nisi aspergcretur
a sanguine meo, in aeternum non aedifi-
NENNIVS INTEIIBBETATVS
duos pueros factae sunt et dixit puer
alteri : o homo sine patre, nihil boni habes
omnino. percunctati sunt legati. cuius
filius puer ille esset, ad qucm hoc dictuin
5 erat. responderunt qui in prato lusorio
rrant: nescimus, mater eius hic cst. pcr-
cunctati sunt matreni, cuius fihus puer
esset; respondit mater: ncscio eius patrem
et nescio quomodo in utero meo con-
lu ceptus est. legati igitur puerum se-
cum duxerunt usque ad Guorthigirnum
et nuntiaverunt sicut eum invenerant.
In crastino die convcntio facta est, ut puer
interficeretur. et puer ad regem ductus
1'' est et dixit regi: cur ad te delatussum?
rex ait: ut interficiaris et arx ista san-
guine tuo consecretur. respondit puer : quis
tibi monstravit hoc? magi mei, inquit rex.
vocentur huc, inquit puer, et magi vene-
20 runt. puer dixit illis : quis revelavit vobis
hanc arcem aedificari non posse, nisi prius
sanguine meo consecretur? nihil respondc-
runt. scio, inquit, is me duxit ad vos, ut
vobis contradicerem, qui induxit vos, ut hoc
CDOn (om. 1.5 cur ... 18 regi) K (om. lo cur ... 21 inier illis Jixit) LMKPQ -
SIN.: 1 regiuue] reliqui et M'', pago J/LV gleguissing] IIK, glcuising CLP, gleuisiucg /)«t, gloui-
sing §, gleuesincg Ji , gleuesing i\', gleuisic interpres et pilae ludura faciebant (agebant C'/>G/^P(^) pueri]
ubi pueri p. I. agebaut l/iV 2 duo] ueroiV^ 3 litigebaut .ff', litigantes MN ot dixit (dixitque VDCLPQ)
a. alteri] a. alteri dicebat i/xV 4 bonum u. h.] bouum {mperscr. uel ue tihi M) tibi non eueniat J/jN''
at illi de puero ad pueros diligenter percunctabantur et cunctantes matrem] et illi d. p. dil. (perquirentes
ins. G) percunctantcs ad p. eiusque matrem (sciscitabantur ins. DO) CDOLPQ , at illi ab aliis pueris et a
matre de puero illo diligenter percunctati sunt MX 7 illa (at illa CDOLPQ) ncgauit et dixit] mater
uero illius pueri negauit dicens MX 7/8 quomodo] qualiter P 8 est conc. CDGIjPQ 8,9 sed
unum] uiium tamen MN 9 non cognoui uraquam] in coitu (cogitu il/a) numquam cognoui MN 10 et
{om. Q) iurauit illis p. (ipsum ins. C-) n. habere] sicque iureiuraudo affirmauit quod filius eius patrem non
baberet carnalem MN 11 et illi eum s. d.] et (quem P, qui CDGL) legati s. (eum ins. C^D-0) duxere
(-runt y) VDGLPQ, duxerunt (duxeruntque -V) igitur p. secum MN usque ad g. r.] ad g. r. dominum
suum 3IN 12 et eum (quem C'/)'Py) '"S- regij insinuaueruntque regi (ei N) orania quae de illo (pucrojV)
didiccrant JAV, quem ins. regi enra purrnm sic inaemri C-D^^GL 13 et {om. CDGLPQ) in crastino] cr.
autera die 3IN ■ 14 puer ad regem dixit) et puer d. regi CDGLPQ, puer uero ait ad regera MN lo cur . . .
detulerunt (deduxerunt Q)] cur famuli tui me adduxernnt ad te MN 16 cui rex ait] respondit ei rex MN
ut interficiaris . . . 19 et rex om. N et sanguis ... 18 aedificari] et tuo sanguine arx ista asporgatur
ut postraodum p. a. M 18 respondit puer regi) puer autem ad regem M quis tibi (hoc im. C*D^OL)
monstrauit (demonstranit boc /-)] quis te docuit ut illud fatias ,1/ 19 cl rex] respondit rexJ/ magi mei
{om. Q) mibi dixere (-runt CDGLPQ)] niagi isti sic raihi praedixerunt MN 20 et puer dixit] cui dixit
puer CDOLPQ, at haec puer MN ad rae uocentur] iube ut ad mc uoceulur MN 20/21 et inuitati
sunt niagi] inuitatis magis J/-V 21 et puer illis dixil] quibus et di:iit CDOLPQ, puer eos alloqu.tur J/A
21/22 quis reuelauit uobis (u. r. CDOLPQ) ut i. a. a {om. Q) sang. raeo {ovi. CDGLPQ) asp.] quomo<lo uobis
reuelatum est ut aedifitium urbis istius sanguine meo (m. s. .V) aspergatur MN 23 et nisi a. a s. m. iii
aeternum non aedificabitur] et nisi asp. a {om. DOQ) s. m. numquam (umquam /') aedificarctur f/^Wi/V,
et quod nunquam acdilicetur nisi s. m. prius luerit aspersa JAV
184
HISTORIA BRITTONVM
HISTORIA BRITT0NV3I.
cabitur? scd hoc ut cognoscat is, quis
mihi de me palam fecit? iterum puer
dixit, modo tibi, o rex, elucubrabo et in
veritate tibi omnia satagam; sed magos
5 tuos percunctor: quid in pavimento istius
loci est? placet mihi, ut ostendant tibi,
quid sub pavimento habetur. at illi dixe-
re: nescimus. ct ille dixit: comperior;
stagnum in medio pavimenti est: venite
10 et fodite et sic invenietis. venerunt ct
foderunt, et ruit. ct pucr ad magos dixit :
proferte mihi, quid est in stagno? et
siluerunt et non potuerunt revelare illi.
et ille dixit illis : ego vobis rcvelabo : duo
15 vasa sunt et sic invenietis. venerunt et
viderunt sic. et puer ad magos dixit:
quid in vasis conclusis habetur? at ipsi
siluerunt et non potuerunt revelare illi.
at ille asseruit : in medio eorum tentorium
20 est, separatc ea et sic invenietis. et rex
separari iussit et sic inventum est ten-
torium compUcatum , sicut dixerat. et
iterura interrogavit magos eius ; quid in
NENNIVS INTERPRETATVS.
mendacium fingeretis. modo tibi, o rex,
inquit, clucubrabo veritatcm. et primo
magos tuos percunctor; quid est abditum
sub hoc pavimeuto ante nos? magi dixe-
5 runt; nescimus. comperio, inquit: cst
stagnum ibi ; videte et fodite. . fossum et
inventum cst stagnum. o magi regis, in-
quit puer, profertc mihi; quid est in medio
stagno? dixerunt: nescimus. scio, inquit
10 ille: sunt ibi duae cistae ligneae magnae
faeiem in facie (hahentes) et educantur.
et eductae sunt. o magi rcgis, inquit
puer, dicite ; quid est inter haec vasa lig-
nea? dixerunt: ncscimus. scio, inquit
i.-i ille; velum in eis cst et cducatur. et in-
ventum est velum complicatum inter duas
cistas ligneas. narrate o magi, inquit
puer, quid est in medio veli? nihil respon-
derunt, quia nesciebant. duo vermes in
•jo eo sunt , iuquit, vermis rufus ct vermis
albus: velum cxpandite. expansum est
velum et duo vermes dormientes in eo
erant. et pucr dixit: videte quid facient
CDOJffKLMNPQ
SIN. : 1 sed hoc ut cognoscatis {vel cognoscat is) quis mihi {videhir requiri ei) de me palam {litl,
quinque erasae in H) fecit] sed hoc (hec Q) coguoseam quis e uobis de me palam fecit CDGLPQ, nunc
cognoscere (cognosce M) a uobis palam cupio quis me uobis reuelauit MN 2 iterum (et iterum CDOLPQ)
p. dixit] rursumque puer ad regem MN 3 o rex eulucubral)o (A', eulucabrabo, superscr. reuelababo [sicj
H) IIK, enucleabd {adscr. id est ostendani C-D^^OL) rex CDGLP, reuelabo rex Q, rex MN 3/4 et in ueritate
tibi omnia satagain] HK, et in uer. (tibi ins. CD^^GLQ) omnia (o. iu u. Q) pandam CDOLPQ, in ueritate
orania euucleaudo narrabo MN 4 sed (sed ad CDGLP, sed et Q) magos tuos percuuctor] sed a magis tuis
(eius N) interrogando scire uolo 3IN 5 quid in pauimento i.stius loci (1. i. K) est] quid sit (scit M) in
pauiraento loci istius MiV 6 placet mihi (pl. enim raihi CD-OKL, pl. enim CW^PQ)] etenim congruum
mibi uidetur 31N tibi ostendant (-dam N^) CDOLMNPQ 7 sub {ins. in N) pau. babeatur MN
7/8 &vx.ev\x\\i CDGLPQ , respondentes dixerunt 3IN 8 nos nescimus CDOLPQ et ille dixit] at ille
MN comperior] ego comperior CDGLQ, ego comperio P, om. MN 9 pauimento M 10 et sic] quia
sic M uenerunt et foderunt et ruit] HK , foderunt itaque et sic inuenerunt ut puer predixerat C"7/, u.
atque f. stagnumque inuenerunt J/^A', om. CDGPQ 11 et puer ad m. dixit] iterum puer ad ra. P, iterum
dixit ad magos CD^^OLQ, iterum puer magos interrogans ait MN, inc. D' 12 proferte mihi] reuelate
nobis 3IN est] sit MN 12/13 et (raagi CDGLPQ) sil. et n. p. r. illi] at illi silentes et erubescentes
reuelare non (no M) potuerunt MN 14 et (at CDOLPQ) ille dixit illis] puer autera ait MN ego
uobis reuelabo] e. u. propalabo (probalabo P) CDOLPQ, ego possum uobis (u. p. N) reuelare MN 14/15 duo
uasa sunt] d. u. conclusa suut in eoC^D^OL, d. u. s. ipsa sibi conclusa (conglusa J/») in stagno 3/-iV
15 et sic inuenietis om. MN uenerunt et uiderunt sic] uenernnt et probauerunt et ita inuenerunt MN
l(j et puer ad magos dixit] interrogansque (-gantque M^) raagos puer ait MN 17 conclusis] clausum
CDGLPQ at (et Q) ipsi (illi K) s. et n. p. r. illi (puero CDOLQ)] at illi tacentes respondere non ualebant
jVN 11) at (et CDOL) ille (ipse Q) assernit (asserit CLP)] puer inquid MN in medio eorum (illorum P)
tentorium (temptoriura Q) cst] teutorium (teraptorinm N semper) est in eis MN 20 separate (separato D)
ea] s. e. ab inuicem MN 20,21 et rex separari inssit] iussu autem regis separata sunt uasa 3IN 21 et
sic . . . 22 sic {om. L) ut dixerat] inuenturaque est in eis tentoriuni complicatum sic ut puer prius praedixerat
3IN 22/23 et {om.CDOLPQ) iterum (puer ins. DGPQ) int. magos (magis C") eius {om. CDOLPQ)] more
solito puer magos interrogat MN 23 quid in m. t. est (est in m. t. CDOLPQ) et {om. CDOLPQ) iam
uuuc {om. Q) narrate (enarrate CDGLPQ)] quid in tentorio circumuoluitur 3IN
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
185
HISTOIUA BIUTTONVM.
medio tentorii est? et iam nunc narrato,
et non potuerunt scire. at ille revelavit:
duo vermes in eo sunt, unus albus et
unus rufus; tentorium expandite. et ex-
5 tenderunt et duo vermes dornuentes iu-
venti sunt. et dixit puer : expectate et
considerate quid facient vermes ; et coepe-
runt vermes, ut alter altcrum expelleret,
alius autom scapulas suas ponebat, ut
10 eum usque ad dimidium tentorii expel-
leret, et sic faciebant tribus vicibus : tamen
tandem infirmior videbatur vermis rufus
et postea fortior albo fuit et extra
finem tentorii expulit ; tunc alter alterum
is secutus trans stagnum est et tentorium
evanuit. et puer ad magos refcrt: quid
significat mirabile hoc signum, quod fac-
tum est in tontorio? et illi proferunt:
nescimus. et puer respondit: en reve-
20 latum est mihi hoc mysterium et ego
vobis propalabo. regni tui figura ten-
torium est; duo vermes duo dracones
sunt; vermis rufus draco tuus est et stag-
num figura huius mundi est. at ille albus
CDGHKLMKPQ
NENNIVS INTERFRETATVS.
nunc bestiae. surrexit uterque eorum
eontra aUerum, ut ulter alterum superaret
et morderent laeerarent(/tie se invieem, et
expellebat altcr vormis altcrum modo
usque ad dimidium veli, modo usque ad
eius finem'. sic faciebant tribus vicibus.
vermis rufus tamen infirmus videbatur
primo et cxpulsus est iisque ud /inem veli,
sed vermis albus infirmus postremo erat
et eff^ugit in stagnum et evanuit velum
statim. puer magos interrogavit; proferte
mihi, inquit, quid significat mirabile hoc
signum? dixerunt: nescimus. manifestabo,
iuquit puer, hoc regi. stagnum est reg-
num totius mundi: velum est regnum
tuum, 0 rex. duo vermes sunt duae po-
testates: tua potestas cum Britonibus et
potestas Saxonum. vermis rufus tua po-
testas est, qul regno e.r.peUehutur primo;
potestas Saxonum autem vermis albus est,
(jui velum paenc totum oceupavif, id est
paene totam insulam Britanniam occu-
pavit, donec potcstas Britonum postremo
eos expellet.
SIN. : 2 et non potuerunt scire (om. CDOLPQ)] illi uero neque hoc soluere potuerunt MX at ille
reuelauit] dixitque puer CDGLPQ, rursumque puer MN 3 duo uermes in eo sunt (s. iu eo PQ)\ uermes
iuquid duii sunt iu eo il/-.V 3/4 et unus] et alter MN 4 tentorium (nunc. ins. CDGL) exp. et ex-
tenderuut] tentorio siquidem explicato MN b et duo (duoque CDGLP(J) uermes (in eo Ins. CD(jLPQ}
dorm. inu. sunt (i. s. d. (J)] duo uermes ut predixerat dorm. inu. suiit J/A' 6 et dixit puer] adiecitque
p. MX 7 quid facient (fatiant 3fX) uermes] quid facturi uermes sunt (s. u. DGQ) PQ Ijii et coeperunt
uermes ut alter alterum expelleret] euigilantes autem ceperunt alter alterum expellere insimulque bellare
CDGLPQ, illis autem expectantibus alternalim coeperunt inter se coUuctare uermes MX 9 alius (albus Q)
a. sc. suas jionebat] albus uero humeros subpunens rufum deiecit MX ut eum usque ad dimidium tentorii
expelleret] //A', ct alterum u. ad d. t. pellebat P, alterum aliquandu usque ad horam tentorii pellebat (), ut
alterum nsque ad dimidium tentorii aliquando usque ad oram tentorii pellebat CDGL, usque raedium tenluni
aliquando autem {om. X) usque (ad ins. X) marginera (uirginem X) tenturii cxpulit MX 1 1 et sic facie-
bant (pugnabant CDGLP(j) tribus uicibus] sicque tr. u. certantes agebant MN 11/12 tamen tandem
(taud. tam. (^) infirraiur (qui infirmior CDGLPQ) u. u. r. et {om. CDGLP(J) p. f. a. fuit] ad (at M) ultimum
tamen uermis rufus qui infirmiur uidebatur recuperandu virtutem suam albura proiecit MX 13/14 et extra
fiucm tentorii expulit (pepulit CDGLP(J)] et extra teutorium rcppulit MN 14 tunc alter (uictor CDGLPQ)
alterum (superatum CLPQ, superato DG) secutus fr. st. est (est tr. st. CDGLV(j) et tentorium euanuit] et
tr. st. rupho album subsequente euauuit (euauit A') albus -l/A' U! et inier ad magos refert] pust hoc puer
magos percunctatus est CDGLPQ, puer autem nuigus iuterrugaiis ait -l/.V 17 hoc mirabile CDGLMPQ,
hoc miserahile N signum (lignum G) q. f. c. in tenturiu] praesagium quud uidistis MN 1« et illi pro-
ferunt] at illi responderunt CDGLP(i, at illi dixerunt MX 19 et puer respondit] et ait puer CDGLPQ,
puer uero ait regi MX 1<I:20 en reu. est mihi (m. r. e. CDGLQ, m. r. [om. est] P) h, m. et cgo u. prupa-
labo (dixitque regi Ins. CDGLPQ)] en uobis m. quod reuelatuni est {um. M) enucleando eertius expcuam (e.
c. X) MX 21 regni tui f. tenturium est] r. t. est figura tentorii CDGLP, staguum figura huius mundi
est teutorium regui tui uidetur habere figuram MX, om. Q 22 duo uermes «m. Q duo dracoues sunt]
duo dracones Q, duo sunt dr. DGP, due sunt gentes 6"/. 23 uermis] u. autem MX, dracu C^L^
slagnum figura huius mundi est (est h. m. CDGLP, h. regui [om. est] Q) om. hoc loco MX
albus draco illius genlis {ins. est CDGLPQ)] albus uero uermis dr. est [ovi. X) g. i.MN
CHROMCA UI.
23/24 et
24 at Ule
24
186
HISTORIA BRITTONVM
HISTORIA BRITTONVM.
draco illius gentis, quae occupavit gentes
. et regiones plurimas in Brittannia, et paene
a mari usque ad mare tenebunt, et postea
gens nostra surget, et gentem Anglorum
5 trans mare viriliter deiciet, tu tamen de
ista arce vade, quia eam aedificare non
potes, et multas provincias circumi, ut
arcem tutam invenias, et ego hic manebo.
et rex ad adolescentem dixit : quo nomine
10 vocaris? ille respondit: Ambrosius vocor,
id est , Embrois Guletic ipse videbatur.
et rcx dixit: de qua progenie ortus es?
at ille: unus est pater meus de consuli-
bus Romanicae gentis '). et arcem dedit
15 illi cum omnibus regnis occidentalis plagac
Brittanniae et ipse cum magis suis ad
sinistralem plagani pervenit et usque ad
regionem, quae vocatur Guunnessi, adfuit
et urbem ibi, quae vocatur suo nomine
20 Cair Guorthigirn, aedificavit''').
43 Interea Guorthcmir filius Guorthigirn
cum Hengisto et Ilorso et cum gente
NENNIVS INTERPRETATVS.
Tu tamen, o rex Britonum, de ista
arce vade, quia eam aedificare non po-
teris, et perlustra insulam Britanniam et
invenies tuam ipsius arceni. dixit rex:
quod nomen tibi est, o puer? respondit
puer: Ambrosius, inquit, nonien meum
cst, id est ille Embros Guletic rcx Brl-
tonum. de qua progenie es? inquit rex.
pater meus , inquit, consul Romanicus et
hacc erit mea arx. dedit igitur Guorthi-
girnus arcem Ambrosio et regnum totius
occidentalis Britanniae et ipse cum suis
magis ad septentrionalem plagam insulae
Britanniae pervenit usque ad regionem,
cui est nomen Guunis, et arcem ibi aedi-
ficavit, cuius nomen Caer Guorthigirn.
De certaminibus Guorthemiri.
Dcindc Guorthemir vicforiosus filius
Guorthigirni cum fratre suo contra Ilengi-
CDGBKL3INPQ
SIN. : 1 quae (qui 6?) oocupauit gentes et regiones plurimas (r. et g. pl. CDGLP, r. pl. et g. Q) in
br.] quae occupat g. pl. et r. in br. MN 3 tenebit M, tendet K et postea g. n. (n. g. CL) . . . trans
mare (tr. m. om. Q) uir. dei.] sed tamen ad ultimum gens nostra consurget et illam saxouum destruet geutem
deicietque ab hac iusula trans mare unde antea uenerant 3IX 5 tu] tuuc KQ tamen] uero MN, ergo
C^L, om. C^DGPQ <> uade om. D' quia eam aedificare (a. e. CDGLP) non potes {putevis DGPQ)]
quoniam (quam M) a. n. potes ego autem hic manebo quia mihi fato (facto N) haec mansio tradita est MN
7 et raultas prouincias circumi (oircue K, peragra CDGLPQ)] ad alias prouintias perge MN 7/8 ut a.
tutam (tuam K cum interprete) inuenias] \\t tutam (tutem G) a. inu. CDGLPQ, ubi possis tihi arcem aedifi-
care 3IN 8 et ego hic manebo] ego quidem h. m. CDGLPQ, om. hoc loco MN 9 et rex ad ad. dixit] et
rex adolescenti d. CLP, et r. ad ad. ait DG, rex autem adolescenti (iidolescentuli N) ait MN quo nomine
uoc.] quod ncimen tibi est il/, quid tibi nomen est A' 11 id est] quod est bryttanice JI/A', om. CDGLP
embreis] embres MN, erabros interpres gulefic] gluetic CDGLP, gleutic Q ipse (esse CDGLPQ, sed
ipse est supra v. C) uidebatur (uocabatur Gutschmid) om. MN 12 et rex dixit] dixitque rex ODGLPQ,
rursumque rex MN progeuie ortus es] progenies -ff*, progenie es -H'' 13 at ille] CD^GLPQ, qui respon-
dit MN, om. D^HK unus est pater meus de cons. rom. gentis] unus de c. g. r. est p. m. CDGLPQ, unus
de c. romanis p. m. est MN 14 et a. d. illi] tunc rex dedit illi arcem CDGLPQ, at uero rex (r. u. N)
dimisit illi urbem illam MN 15 cum omnibus regnis occ. pl. br.] c. o. prouinciis pl. oco. britannicae
CDGLPQ, c. o. cii-citcr prouintiis occ. pl. br. MN 16 et ipse cum m. s. ad sin. pl. peruenit et usq. ad
reg.] et rex ipse c. m. s. perrexit ad sin. pl. bryttanniae et peruenit u. ad reg. MN 18 guunnessi] guen-
nesi CDOLP, guenesi §, gnenen MN, guunis interpres affuit] aufugit §, abberroit («oc. in Z) /larum
clare scripto) 6, affugit C'i, om. MN 19 ibi om. CDGLPQ quae uoc. suo nom. (n. s. CDGLP) cair
(cayr ft kairP, car L) guorthigirn (uortegirn Q, guoorthigirn A') aedificauit (edicauit .ff»)] aedif. quae s. n.
cair guorthegirn (guorthegrin i\^) appcll.itur J/A' 21 interea] igitur il/.A'' guoorthemir iT, guorthomer 3/,
guortemer N, uortemir Q guorthigir K, guortliigirui CDGLP, uortcgirni Q, guorthegirni 31, guortegirni N
22 cum h. et h. et cum g. iU.] cum h. et h. et ill. g. CDOLPQ, contra hencg- et horsum gentemque (et
gentem jV) illorum 3IN
') Qildaa c. 25: duce Ambrosio Aureliauo . . . q\ii solus forte Konianae gentis . . . occisis . . . i^arenti-
bus purpura nimirum indutis superfuerat. ') Guasmoiic iuxta Lugubaliam ilii acdificavit urbem (soilicet
ins. C postea haOelf/ue L) quae Anglice l'alme eastre dicitur ins. C'"L.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. jgV
HISTOniA BRITTONVM. NENNIVS INTERPRETATVS.
illorum potulanter pugimbai. ct eos usquo stum ct Ilorsam surrexit ct Britones
ad supradictam insulara, quae vocatur cum eis coniuncti pctulanter pugnabant
Tanct, cxpulit et cos ibi tribus vicibus ct expulerunt Saxoncs usquo ad insulam
conclusit obsedit percussit comminuit ter- Tanet et Eritones insulam tcr illis eri-
i ruit. et ipsi legatos ultra mare usque in ,, puerunt, donec illis cx Germania auxilia
Gcrmaniam transmittcbant vocando eiulas advcncrunt ct pugnabant contra Britones
cum ingenti numero bollatorum virorum. aliquando victores, aliquando victos.
et postca pugnabant contra reges nostrae
gentis : aliquando vincebant et dilatabant
10 terminos suos, aliquando vincebantur et
44 expollebantur. Et Guorthemir contra illns Et Guorthomir contra illos quattuor
quattuor bella avide gessifj. prinium bclla gessit: bcUum super ripam Derguent;
belUim super flumen Derguentid; secun- lo et bellum supcr ripam Rethenegabail et
dum bellum super vadum , quod dicitur ibi cecidit Hors et Catigern filius Guorthi-
1.'. in lingua eorum Episford, in nostra autem girni; et bellum super ripam maris Icht
lingua Rithergabail , et ibi cecidit Hors et Saxones in tugam versi sunt usque ad
cum fiho Guorthigirni , cuius nomen erat suas ciulas muliebriter; et bellum super
Categirn. tertium belkim in campo iuxta is ripam Episfort.
lapidem tituli, qui cst super ripam Gallici
CDGnXLMNPQ
SIN. : 1 petuhinter] i/TTl/, peiitulanter iV, ])oteuler CDQLP, fortiter ^ eos] eo I{, om.N 2 supra
ilictani 01H. ODOLPQ ijuae uocatur tanet] q. dicitur tanetli (thanet Q) CDGLPQ, tenet MN 3 et eos
ibi (illosque illic CDGLPQ) tr. u. concl. obs. perc. (p. o. CDOLPQ) comni. terruit] eosque tr. u. ibi conclusit
obsedit occidens connninuit attereus MN 5 et ipsi] ipsi itaque CDOLPQ ultra] traus CDGLPQ
usque in {om. K) gorni.] ad gerin. 3IK 6 transuiittebant] raiserunt CDGLPQ uocando ciulas] ad
classem augendani ceolasque prouocaudas MX 7 ingenti] uiginti G uir. bell. MX, bell. uir. (u. b. L)
et forcium C^D^^GL 8 et postea pugnabant contra reges nostrao geutis (g. n. CDGLPQ)] atquc his ita
congregatis pugnabant coutra reges et principes brj^ttannicae (brittanuie A') gentis MX 9 aliquandn
uiucebant et dilatabant terminos suos] et aliquando dil. uiucendo t. s. MN, om. Q 10 aliquando] a. autem
MN 11 et g. (guothemir /fP, uortemir ^) c. ill. q. b. (q. b. c. iUos CDOLP, q. b. c. eos Q) a. gessitj
guorthemer autem quater contra illos (illo il/) bellum uiriliter aegit J/V 12/13 primum belluni] primum ut
supra dictum est secundum ^I/A': Oalfredus 6, 1.3 facil cum CDOHKLPQ 13 derguentidj deruent ('J>OPQ,
dereueat L, derguiut (deguna N) bellum fecit MN, dcrgueut mterpres ; Uerwent Gal/redus 13, 14 secundum
b. s. uadum quod (que CLP) d. in (om. Q) lingua (linqua H) eorum episford (epyford P, epissod Q}] tertium
s. uadum (uadu N) quod 1. e. episford (epifford N) uocatur MN 17 rithergabail] satheineghabail P,
sateneghabail Q, satheneghabail CDGL, set(sec A^)thergabail MN, rethenegabail interpres horsa CDOLPQ,
horsus MN 18 cum filio] et iilius MN guorthegirni MN, uortegirni Q, guorthigiruo (rege iiis. /)»)
CDGL cuius (cui Q) nomen erat] nomine MN 19 categirn] //, categirnu K, k.-itigern /', cathigirnus
L>GQ, catigirnus CL, catigirn (eatigrin N) in pugna bcUautes MN tertium] iiuarlnm uero MN bcllum
om. N in eampo iuxta I. tituli] iuxta lapidem (rel. om.) MN 20 qui est super ripam (rimam /') g.
maris] qui s. r. m. g. est MN
') Iste Guortemir (guorthemir Z) filius fiorthegirui (guorthcginii //) in sinodo habita ajjud Gnarthcruiann
(-niun X») postquam nefandus rex ob iucestum, quod cum filia commiserat, a fiicie Gerniaui et clcricornm
Britauniae in fugam iret, patris nequitiao consentire noluit, set rediens ad sanctum Germanum ad pedcs oius
cecidit vcuiam postulaus atquc pro illata ;i patre suo et sorore sancto Germauo calumpnia tcrram ipsani, in
qua priiedictus episcopus opprobrium tale sustiuuit , in acternum suain fieri sanxivit. undo et in memoriani
saiuti (Oermani add. C-L) (iuarenniaun uomen accepit, quod L.-itine sonat calumpnia iuste retorta, quoniam
cum episcopum vitupcrare putaverat, semetipsam vituj^erio afficit. Ciuortcmir vero acccpto rcgno hostibus
virilitcr (u. U. L) obsistit, qni l:intae ni.aguitudinis esse et virtutis dicebatur, iit, si quando iratiis in bello
aimioarct, accepta arbore cum frondibus fiinditus cxtiriiaret et cum ea solo (sole /.») tcnus advcrs;irios pr.isterneret.
cum tali euim arborc Horsam satellitem bellicosum confractis iu alterutruin arinis pcnc defectis viribns prostravit
ceterosfiuc iu fugam vcrsos iit stipulas tcrrac allidit ct ex omnibus finibus Britainiiae expulit et per qiiiii-
quennium postea insnlam intrare non audebant iLsqiie .id obituni (iuortemir ins. C" (m. aaec. XIII) L.
24*
188
HISTORIA nKTTTONVM
HISTORIA BBITTONVM.
maris, comnusit et barbari victi sunt et
ille victor fuit et ipsi in fugam versi usque
ad ciulas suas mersi sunt in eas mulie-
briter intrantes. ille autem post modicum
5 intervallum mortuus ost ct ante mortem
suam ad familiam suam dixit, ut sepul-
chrum illius in portu ponerent, a quo ex-
ierant, super ripam maris, in quo vobis
commendo : quamvis in alia parte portum
xo Brittanniae teneant et habitaverint, tamen
in ista terra in aeternum non manebunt.
illi autem mandatum eius contempserunt
et eum in loco, in quo imperaverat illis,
4.5 non sepeUerunt '). At barbari reversi
is sunt magno opere , cum Guorthigirnus
amicus illis erat propter uxorem suam
et nuUus illos abigere audaeter valuit, quia
non de virtute sua Brittanniam occupave-
runt, sed de nutu dei. contra volimtatem
20 dei quis resistere poterit et nitatus? sed
quomodo voluit dorainus fecit et ipse
omnes gentes regit et gubernat.
NENNIVS INTEEPRETATVS.
Guorthemir autem post modicum inter-
vallum mortuus est et paulo ante mortem
suam Britonibus dixit, ut super ripam
maris sepeHretur, et externos postea in
insuhim non venturos esse. sed Britones
hoc non fecerunt.
Invalescebant deindc Saxones, cum
Guorthigernus amicus iUorum erat propter
uxorem suam.
CDGffKLiTNPQ
SIN.: 1 commisit] statutiis PQ, statutum est CDCf, contra saxones egit MN, om. L et barliari uicti
sunt et ille (illeque CDQLP) uictor fuit] et uictoriam optinuit MN 2 et ipsi in fugam uersi (sunt ins. K)
usque ad c. s. mersi sunt] et ipsi in fugam ad c. s. uersi (reuersi CD'OLP) sunt CDOLPQ , saxones uero
fugcruut usque ad naues suas MN 3 in eas (ea G) mulieljriter intrantes om. MN: naues muliebriter in-
gressi Oalfredus 4 ille] ipse MN 5 interuallum] i. temporis C^D^QL raortem] obitum MN
(5 ad fam. suam dixit] ITK, aniraaduertit (terat Q) C^D^PQ, ad f. s. animaduertit C^D-OT^, futurae rei casum
aduerfens dixit ad familiam suam MN 6/7 ut sop. ill. (i. s. CDOLPQ) iu portu poneront a quo cxierant
(oxirent CDGLPQ) supcr ripam maris] sepelite in portu (porta A") ostii introitus saxonum corpus nieum id
cst super r. m. a quo primum uenerunt MN 8 in (bis Q) quo uobls connnendo (commando K) om. 3TN
9 quamuis ... 10 teneant et (om. C"/)GPQ) habit.auerint {-nmt CDOLPQ)] quia quamuis in aliis jjartibus
Iryttanniae liabitauerint (-runt N) MN 10 tamen ... 11 manebunt (metabunt D^Q, mutabuut C''P)]
tamen in ista si (tameu si ista N) sic facitis numquam in aeternum (in aet. om. N) manebunt MN
12 illi ... 13 illis (illc P) non sep.] illi autem imprudenter mandatum illius (eius -iV) contempnentes eum in
loco ubi (quem N) postulauerat non sep. MN 14 at barlmri reuersi sunt magn(j opere (r. s. magnopere 7v',
magnoperc r. s. CDOLPQ)] barbari uero per boc magnopere congregati sunt et transmarinis paganis auxilia-
bantur MN 15 cum g. amicus illis (amicus eius //, amicus illorum CDOLP, illorum amicus Q) erat]
maxime quod g. illis essot amicus MN 16 propter uxorem suam] pro uxore sua CDixLPQ, propter filiam
Iiencgesti quam accepit (accoperat N) in uxorera MN 17 et nullus illos [om. C-P) abigere (abigaro /T',
ambigere GQ^) (ultra ins. CDGTjPQ) audacter ualuit] atque adeo diligebat ut nuUus auderet contra illos
pugnare quia blande deliniebant regem imprudontem uiperino tamon cordo dolum agentes MN 17/18 quia
noM do (om. Q) u. s. br. occ. sed de {om. CDGLPQ) nutu dei (diuino CDOLPQ)] ct lioc qui Icgit intelligat
quod non uirtutc duminantur bryttanniani (in brittannia N) sed propter peccata maxima bryttonum deo sic
permittente MN 19/20 contra uol. dei quis resistere poterit et (pot. ct om. CDOLPQ) nitatus (tur CTiOLPQ)]
quis autem sanum sapiens contra dei uol. resistere nititur MN^ 20/21 sed quomodo . . . regit et guber-
nat (g. et r. CDGLPQ)] sed quomodo uoluit deus focit quia ipso est rex regum et dominus domiiiantium
omnia desuper iudicans atque gubernaus MN
') In Lincolnia enim sepultus ost. at si mandatum eius tenuissent, procul dul)io por or.itionos sancti
Germani quicquid peciorant obtinuissent ins. C^^L™.
CVM ADDITAMENTTS NENNII.
1R9
I
niSTOHIA BRITTONVAI.
Factura est autem post mortem Guor-
themir regis Guorthigirni filii et post re-
versionem Hengisti cum suis turbis con-
sihum fallax hortati sunt, ut dolum Guor-
r. thigirni cimi exercitu suo facerent. at
ilh legatos, ut impetrareut pacem, mise-
runt, ut perpetua amicitia inter illos fieret.
at ille Guorthegirnus cum suis maioribus
natu consihum fecerimt et scrutati sunt,
10 quid facerent: tandem unum consiHum
cum omnibus fuit, ut pacem facerent, et
legati eorum reversi sunt et postea con-
ventum adduxerunt, ut ex utraque parte
Brittones et Saxones in unum sine armis
15 46 convenirent, ut firma amicitia esset. Et
Hengistus omni famihae suae iussit, ut
unusquisque artavum suum sub pede in
medio ficonis sui poneret. et quando
clamavero ad vos et dixero; eu Saxones
20 eniminit saxas, cultellos vestros ex ficoni-
bus vestris educite et in illos irruite et
fortiter conti-a illos resistite. et regem
illorum nolite occidere, sed eum, pro
NENNIVS INTERPRETATVS.
Factum est autem post mortem Guor-
themir et post pdcrm infer IlnKjhtuM rf.
Guortltigirmiin, Saxoncs facinus ignomini-
osum contra Britones perpetraverunt: Bri-
tones et Saxonos in unum locum sicut ad
pacem eodem numoro sin(! arinis ex utra-
que parte convenerant.
Sed Saxones habebant secum cultros
inter plantas et soleas
CDGB {om. 9 fecerunt ... 1 1 onmibus) KLMNPQ
SIN. : 1 post mortem om. K 1/2 guortlieraeri (guorthenum K) f. regis guorthegir(ii MK 2 et
post reuersiouem h. cum suis turbis (turinis CDGLPQi] hencgesto confortato (bencgestus confortatus iV) et
ad se inultis iterum nauibus congregatis 3JX 3,4 cons. fall. (f. c. CDGLPQ) . . . facerent (fa......nt
S')] cum seuioribus suis dolum regi guortbegirno (guortbegirio regi i\') et suo e.xercitui (cxercitu iV ) prae-
parauit MK 5/6 at illi 1. ut imp. pac. (p. i. CDGLPQ) miserunt (et ins. CDGLPQ) ut . . . fieret] niit-
tensque ad regem legatos dolose pacem iuter se firmari depraecatur ut p. a. inter se uterentur (uertentur N)
MN 8 at (et CDOLPQ) ille (om. CDGJ^PQ) . . . fecerunt et scr. sunt quid facerent tandem unum (om.
CDGLPQ) consilium cum ^o»t. CDGLPQ\ oninibus fuit (feciti?-) ut pacem facerent] rox autem inscius doli
cum senioribus suis consiliatus est paceni cuin [om.N) hencgesto habere et discordium (discordia N) bello-
ruin rennuere MN 11 12 et legati eorum (saxonum CD^L) reuersi sunt et (om. CDGLJ^Q) postea (uero ins.
CJJGLPQ) conu. addu.\erunt (et ins. CDGLPQ) ut (om. CDGL) ex . . . sine armis conuenirent (c. s. a. coii-
statutum est Q, s. a. c. statutum est CDQLP) ut (et CDGLQ) fimia am. (am. firma ad inuicem CDLPQ, am.
firma ad iuutoe [sic] G) esset] legati uero (autem M") reuertentes id ipsum reuuntiauerunt beucgcsto MN
ir> 16 et (om.CDGLPQ) liengistus (nequissimus ins. CDGLPQ) omni familiae suae (om. P) iussit ut (quod
CDGLPQ) u. artauum suuin sub pede (suo ins. CDGJ.PQ) in medio ficouis sui poneret] bencgestus postnioduin
grande praeparans (praeparamus et N) conuiuium regi guortbegiruo et senioribus militibus eius ccc conuocauit
regem oraiiemque familiam eius ad firmandam pacem latente autem sub spetie pacis dolosa macbiuatione henc-
gcstus ex suis (exuisJ/) totidem elegit milites initoque cmn eis cousilio prcdixit eis ul unusquisque artauum
(ortauura M) suum in ficoue (sinicone ^V) sub pede suo poneret et milites regis ad conuiuium ucuicntes intcr
se commiscerent (commisceiit N) illosque sollerti cura inebriarent MN 18 et quando clamauero ad uos
ct dixero] et cum cl. iuquid ad nos et dixero .1/.V 19 eu saxones] HK, en saxones CLP, om. DOMNQ
20 eniminit (eniminiet J7=) saxas (sexas //=)] IIK, niinmath tha saxas Q, enimit saxas DG, eiiimeth blore sa-xes
C\ nimed eure saxes L\ nima (nimia .V) der (dis .V) sexa MN, om. C'L'P: nemet oure saxa.s Galfredus «, 15
20 cul.teUasS' ex]deCDGLPQ 20/21 siconibus A" 21 uestris om. J/.V deducite r/)(;/.(2
et om.P irruite] eruite .V 21/22 et fortiter contra illos (om.CDGLPQ) resistite] et uuusquisque
propiorem sibi iugulet MN 22 et regem illorum (regemque eorum CDGLPQ) nolite occidere] uerum taineii
regem custodite ct nolite eum iiiterficere MN 23 sed eum . . . 189,2 tenete (tente //')] sed pro conubio
filiae meae quam amat eum seruale MA'
190
HISTORIA BRITTONVM
HISTOEIA BRITT0NV3L
causa filiae meae, quam dedi illi
NENNIVS INTEEPRETATVS.
1)1
couiugium, tenete, quia mclius est uobis,
ut ex mauibus nostris rediraatur. et con-
ventum adduxerunt et in unum convene-
■> runt, et Saxones amicialiter locuti in
mente interim vulpicino more agebant et
vir iuxta virum socialiter sederunt. Hen-
gistus sicut dixerat, vociferatus est et
omnes seniores trecenti Guorthigirni regis
10 iugulati sunt et ipse solus captus et cate-
natus est et regiones plurimas pro redemp-
tione animae suae illis tribuit, id est Est-
saxum, Sutsaxum.
et occiderunt Britones qui aderant prae-
ter Guorthigirnum solum et catenaverunt
Quorthigirnum et dedit tertiam partem
terrae suae, id est Alsaxan et Sutsaxan
NENNirS
(et ins. C) Midel-
sexe.
NENNirS
INTERPRETATrS.
et Mitilsaxan.
47 • Sanctus vero Germanus Guorthigirno
15 praedicabat, ut ad dominum suum con-
verteret et ab ilHcita coniunctione se
separaret ; et ille usque ad regionem,
quae a nomine suo accepit nomen Guor-
Sanctus vero Germanus Guorthigerno
praedicabat, ut dimitteret uxorem suam,
id est filiam suam;
CDGHKLMNPQ
SIN.: 2 quia m. est n. ut ex [om. Q) m. n. redimatui'] melius enim est (est en. A') ut a nobis redi-
matur quam ut occidatur 3/.A' 3/4 et [om, C^DGLPQ) couu. add. et in u. conuenerunt] rex antem ad
conuiuium cum suis sotiis {om. N) uenit ut pactum quod (pacem quam N) sibi inuiceni seruare promiserant
cercius firraarent adueuientibus uero cum rege suo bryttonibus MN 5 et saxones amicialiter locuti] saxones
autem amicabiliter locuti sunt et CDGLPQ, saxones pacifice loquentes 31N 6/6 in (om. CL) mente in-
terim uulpicino (uulpiculo CDOLP, uulpeculo Q) more agebant] dolumqne in corde uersantes (uertentes N)
conuiuis suis (c. s. om. N) iudaico raore clatn prae(clam prae om. hi sp. vac. iV)paral)aut raortem MN
&11 et uir iuxta uirum socialiter sederunt] at inscii malorum bryttones mixti saxonibus uir ad inimicura (vir
ad i. om. N) sederunt (discubuerunt N) MN 7/8 hengistus (engistus /T', et hengistus CDGKLPQ) sicut
dixerat uociieratus est] illis autem (quibus N) nimis aepulantibus et bibentibus et (at N) ultra modum in-
ebriatis hencgestus ut prius suis praedixerat coraitibus aeleuata uoce subito uociferatus est nima (nimia N)
der (dis N) sexa MN 8/9 et oranes seniores trecenti g. r. iugulati sunt (s. i. CDGT^P)] ad euius uocem
saxoues protinus exurgentes suosque extralieutes cultellos (c. e. N) uruerunt super bryttones unusquisque
super consessorem suum et de senioribus g. r. ccc sunt iugulati MN 10 et ipse (ipseque CDGLP) solus
captus et cateuatus est] rcx autem captiuitati subditus est MN H et (ac CDGLPQ) reg. pl. pro r. a.
suae (raaeae H) illis tribuit (tr. i. CDGLPQ)] pro sua siquidem liberatione tradidit illis rex {om, N) tres pro-
uintias (regiones N) MN 12/13 id est estsaxnm (elsaxum K, eastsexe CDGLP, eastsese Q) sutsaxum (suth-
sexe CDGLP, suthsese Q)] east (aeast M) seaxau (sexam N) suder seaxan (sexam N) middel seaxan (sexam N)
cum reliquis regionibus qnas ipsi eligentes nominauerunt MN 14 guorthigiruo] regi g. MN \b ut ad
{om. //') domininn suum counerteret] ut iid deum (uornm inn. MN) se conuerteret CDGLMNFQ 16 et (nt
CDGPQ) ab illicita (illata <,', illicita eura X) couiunctiono (coninnx»*» * P) se (o»t. iTiy) .'iopararet (separot 7i )]
2)0x1 sutsaxum CDGHKLPQ, suo loco corrigens restitiui C^ eodemfjue hahenl mutata sic: et ab illicita
propriao filiae commixtione alienum se 1'aceret MN 17 et (at CDOLPQ) ille usque ad {om. II') reg.
quae a nominc sno fs. n. Q) accepit nomen (acciperat n. P, n. acceperat Q) guoi-tliigirniann (guortliigirni-
annm 7', scilicct guorthigiruianum CDL, scilieet gnortliiginiianui W, scilicet uortegirnuauum y) miserabiliter
(miser.abilitery/j efiugit (aulugit C'Z>G/>P^), ut ibi cnm nxoribus {m\\\'m\hvis CDGTjPQ) suis lateret (nt .. .
latoret jjost sepanirct /')| at ille usque ad prouintiam quae ;i suo uoniiue gnrthegoirunaim (gnorthegoiruaini
N) nomeii acueiill lii-ii miscr anfugit nt ibi ciiiii suis laterot uxorilnis MN
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
191
HISTORIA nitlTTONVM.
thigirniaun , miserabiliter effugit, ut ihi
cum uxoribus suis lateret. ct sanctus
Gcrmanus post illum sccutus est cum
omni clero Brittonum ct ibi quadraginta
.-, diebus et quadraginta noctibus mansit et
super petram orabat et dic noctuque sta-
bat. et iteram Guorthigirnus usque ad
arccm Guorthigirni , quae est in regione
Dcmetorum iuxta fiumen Teibi, igno-
lu miniose abscessit. et soiito more sanctus
Gcrmanus eum secutus est et ibi ieiuuus
cum omni clero tribus diebus totidemque
noctibus causaliter mansit et in quarta
nocte arx tota mediae circa noctis horam
i.i pcr ignem missum de caelo ex improviso
cecidit ardcnte igne caelesti; et Guorthi-
girnus cum omnibus, qui cum eo erant,
ct cum uxoribus suis defecit. hic est
finis Guorthigirni , ut in libro beati Ger-
20 mani repperi. alii autem ahter dixerunt.
48 Postquam exosi fuerunt illi omncs ho-
mincs gcntis suae pro piaculo suo inter
potcntes et impotentes, inter servum et
liberum, inter nionachos et laicos, inter
NENNIVS INTERPRETATVS.
effugit et latuit ante Germanum cum cleri-
cis Britonum in regione, cui est nomen
Guorthigirniauu. et venit Germanus cum
clericis Britonum et ibi quadraginta die-
bus et quadraginta noctibus mansit: et
iterum Guorthigernus usquc ad arcem
suam absccssit fugiens clcricos, et hi
illum insecuti sunt et ibi tribus diebus
ct tribus noctibus in iciunio manscrunt.
et ignis Dei de caclo combussit Guortlii-
girnum cum omnibus cius hominibus.
CDGHKLMXPq
SIN.: 2,3 et sauctiis g. post illum secutus est] sanctus itaque g. eum prosecutus (persecutus VL) est
CDQLPQ, secutusque (que om. A) est eum (eum est il/aX) sanctus g. JAV 4 et ibi xl diebus et quadra-
ginta (totidemque CDGLPQ) uoctibus mansit] et ibi xl d. et n. manens ilX 5/6 et super petram orabat
et die noctuque (ibique die ac nocte CDGLPQ) stabat] pro suis delictis supra petram orabat iste beatissimus
uir dux belli coutra saxones una voce factus non (esti\') tubarum clangore sed ad dominum orando cum
cantu psalmorum (et ins. X) alleluia totusque exercitus (om. X) ad deum uociferando hostes in fugam (fuga
X) usque (ad his. X) mare conuertit MX ex Bedae chronicis 7 usque ad arcera guortbigirui q. e. in r.
d. i. fl. teibi] usque ad (om. Q) arcem (gortigirni ins. C\ gurtigerni ins. L-) quam aedificauerat et nomen
suum imposuerat (add. id est din gurtigirn C^L^) atque iu regione (-nem G) demetorum (dimetorum DG) i. fi.
tcibi (theibi G) CDGLPQ , usque ad regnum demetorum (elementorum X) ubi aedificauit arcem suo nomi-
natam (norainatim .V) nomine cair guorthegiru i. fl. tebi a fatie sancti germani MX 10 abscessitj accessit Q,
recessit J/.V et solit.. (sul. autem CDGLPQ) m. s. g. eura secutus est] et s. m. eum sanctus subsccutus
est MX 11 ieiunus cum ..rani clero] iei. c. o. clero suo (c. o. cl. s. iei. Q) CDGLPQ, iei. c. o. ordine
clericorum sibi adherentiura J/-V 13 causaliter] dominum deprecans MX et in quarta (in qu. uero
CDGLPQ) nocte (nanque Q) arx (ars Q) tota mediae circa (c. m. CDGLPQ) n. h. p. i. missum de caelo (d.
c. m. CDGLPQ) ex improuiso (-su CDGLP) cecidit ardente (ardens Q) i. caelesti] tertia autem nocte quas.
hora noctis tertia (t. n. J/».V) ignis de celo cecidit et arx tota ex inpr. ard. igne (igniJ/*) cael. c.rabusta
cst MX 16/17 et g. cum omn. qui cura eo {om. P) erant ... 18 defecit] nec non g. cum f.Iia l.encgesti
(bincgesti -V) cumque (et cnra X) aliis uxoribus et {om. X) cunctis cum eo l.abila.itibus uiris ac mulieril.us
miserabiliter defecit MX IS U» hic est finis guorthigirni (guoi-thini //, i.ortegir.u Q) ut (s.cnt CDULPQ)
'm Iil.ro b. g. repperi] sic improuidi regis guorthegi.i.i fi.iem legei.do librura uitae s. g. repper.mus J/A
20 alii ... 21 postquam exosi (exoiti ITK) ... 22 pro piaculo s.io (om. Q) . . . 192, 1 et .nag.n.n.] al.. autem
proferunt qn,„l ille exosus omni populo b.-yttannico propter susceptionem populi saxonic. .dque scelus (secun-
dns.V) maioribus cum ..ra.,i ordine uulgi sa.ictoque (sancto .V) germano et omnibus clericis (cler.s J\ ) in
conspectu domiiii accusantibus ac defleutibns (ac defl. um. X) M^
192
HISTORIA BRITTONVM
HISTORIA BRITTONVM.
parviun ct magimiii, et ipsc dum do loco
ad locum vagus evrat, tandem cor eius
crepuit et defunctus est, non cum laude.
alii dixerunt: terra aperta est et degluti-
5 vit eum in nocte, in qua combusta est
arx circa cum, quia non inventae sunt ullae
reliquiae illorum, qui combusti sunt cum
eo in arce.
Tres filios habuit, quorum nomina sunt
10 Guorthemir, qui pugnabat contra barba-
ros, ut supra diximus: secundus Categirn;
tertius Pascent, qui rcgnavit in duabus
regionibus Buelt et Guorthegirniaun post
mortom patris sui largiente Ambrosio illi,
15 qui fuit rex inter omnes reges Brittannicae
gentis. quartus fuit Faustus, qui a filia
sua genitus est illi, et sanctus Germanus
baptizavit illum et nutrivit et docuit et
condidit locum magnum super ripam flu-
20 minis, quod vocatur Renis, et manet usque
hodie. et unam filiam habuit, quae fuit
mater Fausti sancti.
49 Haec est genealogia illius, quae ad
initium rctro recurrit.
25 Fernmaii ipse est, qui regit modo in
regionibus duabus Buelt et Guorthigir-
NENNIVS INTERPRETATVS.
Alii dicunt, quod vagus de loco ad
locum nimia tristitia mortuus est. ahi
dicunt, terra aperta deglutivit eum in
nocte in qua combusta est arx eius.
Tres autem filios habuit: Guortimer,
qui pugnabat contra Saxones ; Catigern ;
Pascent, cui Ambrosius rex Britonum Buelt
ot Guorthigirniaun post mortem patris eius
largitus est. Faustus sanctus fihus eius
ex fiha et Germanus baptizavit illum et
nutrivit eum et docuit et habet urbeni
super ripam fluminis Reni. Nennius dixit
lioc.
Fernmael, qui regit nunc (hac hora)
in regione Guorthigirniaun, filius Teudu-
C'DGHKL3fNPQ
SIN.: 1 et ipse dum de loco ad looum uagus errat (erat i7A', het CDGLPQ)] uagus et erraus quae-
reiisque locum refugii fugara iniit 3IM 2 tandem cor eius crepuit] et cor eius euauuit MN et] sicque
3IN 4 alii (autem ins. CDOL) dixerunt] alii uero narraut MN terra (quod terra MN) . . . degl. eum]
terram apertara esse que eura degl. CDGLPQ 5 in (om. CDGL) nocte] in supra dicta nocte MN iu
qua corahusta est (et K) arx circa eum] in qua c. est urbs illius MN 6 quia non inu. sunt (s. i.
CDGLPQ) ... 7 cum eo in (eo in his G) arce (in a. c. eo Q)] quia nuUa sunt inuenta (i. s. N) ossa uel
reliquiae eius aut eorum quos (quod N) ignis deuorauit cum illo in arce MN 9 nomina sunt] n. liaec
sunt CDGLP, n. sunt haec Q 10 guorthemir qui pugnahat (pugnauit CLPQ) ... 11 dixiraus (scripsi
CDGLPQ)] guortliemer qui quater (quantum N) sicut superius scripsi saxones pugnando in fugam uertit 3IN
11 categirn] £■, cathegirn Q, kategirn J", oategiruu /f, categirnus CD, cathegirnus G, canegirnus C", Ciinte-
girnus Z/, cathegirn (categirn N) qui ocoisus est quando horsum in pugna occiderunt MN 13 regionibus]
prouintiis 3IN ))uelt] bnelt N, id est buelt (buel Q) CDGLPQ guortliegirniaun] LIK, guorthigirniano P,
uorthingirnianun y, guorthigirnianura CD^^L , guortigirnun Ct, guorthegir(r ex u M) unaim 31N, inc. D'
14 largieute ambrosio illi] JIK, 1. (suftragium ins. G) embresio (embreisio DGQ, embrisio C", ambrosio ex am-
bresio C) CDGLPQ, illi 1. embrosio (embresio N, sxqierscr. uol ambrosio 31) 3IN 15 fuit] fuerat CDGLPQ
inter (super Q, in CDGLP) omnes reges (regiones CLP) brittjuiuicae gentis (britanniae CL)] niagnus inter
reges l^rittanui.ie insulae (om. N) 3fN 16 fuit om.C^PQ qui a filia sua genitus est illi (illi um. 31^,
post sua jUM')] qui illi dc f. s. uatus est CDGLPQ 17 et s. g. baptizauit illum et uutriuit et docuit]
quem s. g. baptizauit enutriuit et (atque CDGLPQ) docuit CDGL3INPQ 18/19 et condidit locum mag-
num (m. 1. Q) s. r. fl. ijuod (qui Q) ... 21 hodie] ct aedificato niouasterio non paruo s. r. fl. noniine renis
sibi consecrauit ibique perseuerat usque in hodiernnm diem 3IN: fluminis Ileui interpres 21 et ... 22 fausti
sancti] et u. f. li. q. mater fuit sancti faustini 3IN, quiutara (et unara C-D^-GL) habuit filiara quae ut diximus
m. f. sancti fausti CDGLPQ 23/24 ad initium retro (om. P) recurrit (currit CDGLPQ)] a nobis ad in.
retro currit 3fN 25 firnimail CLPQ, fernimail DG, fertimail N, fernmael interpres ipse est om. MN
regit (regnat DGQ) modo] regnauit 31N 2.5/26 in regionibus duabus b. ct g.] HK, in regione guorthi-
girnianuin (-niannn G, uortinginiianuui Q, guorthegii'naira 31N) CDGIy3INPQ
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
I'.t:5
HISTORIA BEITTONVM.
iiiaiin, filius Teudubiv. Teuilubir ipse cst
rex Buelitiae rcgionis, filius Pascent, filii
Guoidcant, filii Moriud, filii Eldat, filii
Eldoc, filii Paul, filii Mepurit, filii Briacat,
5 filii Pascent, filii Guorthigirn Guortheneu,
filii Guitaul, filii Guitolin, fiiii Glovi. Bonus,
Paul , Mauron tres fratres ') fuerunt filii
Glovi, qui aedificavit urbem magnam super
ripam fiuminis Sabrinae, quae vocatur
10 Brittannico sermone Cair Glovi, Saxonice
autem Gloecester. satis dictum est de
50 Guortbigirno et de genere suo. Sanctus
Germanus reversus est post mortem illius
ad patriam suam.
NENNIVS INTEIiFRETATVS.
bir, filii Pascent, filii Guoidcant, filii Mo-
rut, filii Eldat, fibi Ebloc , filii Paul, filii
Mepurit, filii Briacat, fibi Pasccnt, fibi
Guorthigirn, filii Guital, filii Guitolin, filii
Glou. Bonus et Paulus et Mauron tres
fibi Glou, qui aedificavit urbcni Cair Glou
id est Gloecestcr super ripam Sabrinae.
Germanus reversus est ad patriam
suam.
CDGHKLMNPQ
SIN. : 1 filius] f. est CLPQ toudubir teudubir ipse est] H, teudubr teudurb ipse est K, tbeudubr
(tlieudurb P, tendurb Q) ipse (et ipse DG) tbeudubr (tbeudurb P, tendurb Q) est CDGLPQ, teudor teudor MN
2 rex bueliticae (buelt CDGLP, buel Q) reg. om. MN filius pascent] thoudubr (tlieudurb P) f. p. CDGLP
2;'3 filius guoidcant guoidcant MN (ubi deinceps sic nomina duplicantur) , filius fsic CDGLHK, niap et sic
deinceps pro fil. P, inde similiter Q, inde hic et ante moriud supra v. D et in texiu G) gaidcant {sic HK, guocau
CLP, guoicaaZ>G<>) CDGHKLPQ: guidcant prohat Zimmer p. 70 3 nioruid iV^, morut interpres: Moruic
corr. Zimmer l. c. eldat] eldad Q, eltat M, eleat N 4 eldoc] CDGMNPQ et interpres, eldoe L, cdoc
HK raepurit] meuprit MN, meprit CDGPQ, raepric L: map ludnert conicit Zimmer l. e. briacat] briecat
CDGLPQ 5 filius ante guortb. HK guortbigin K, guorthegin X»', guorthegirn D^^JIN, guortegiru G,
uortbegirn Q guortbeneu] guuortbeneu guortheneu M, guorteneu N, uorteneu Q, guortheu HK, om.
interines 6 filius ante guitaul HK guitaul] CDGLMNQ, guithaul P, guitatiml HK, guital inler-
pres guitholim Q, guttolion M, guitholion N gloui] glouida MN, glou interpres liic et postea (5/7 bonus
paul (paulus C'i) mauron (raaulou Q) tres fratres (om. C") f filii gloui] CDGLPQ cum interprete , filius paul
merion JAV, bonus paul mauron guotolin qualtuor fr. f. gl. HK interpolantes : ef. Zimmer p. 171 8 qui]
ipse autem glouida M, filius autem glouida N 9 quae uocatur bis G 10 eayr Q, kair P sau.\onice Q
U auteni] uero P glecester A', gloucestre CLP, gloucester I>(r, gloucestrie y, gleucester Jl/A' 11,12 satis
d. e. d. g. (et de reguo eius ins. CD^-GL) et de genere (gente L) suo (eius CD^-GL)] de guorthegirno (guor-
thirno M^, guortnirno J-/») nunc satis est MN, om. D'P 12 sanctus g.] sanctus uero g. 3f, beatus uero
g. CDGLPQ 13 r. est p. m. illius (guortliigini P, uortbegirui Q, guortigirni CDGL)] p. m. guortbegirni
r. est MN
1) Bonus Paul Mauron Guotoliu quattuor fratres jffX (vide supra).
CHHONICA III.
25
III. VITA PATRICII.
HISTORIA BEITTONVM.
Sanctus Patricius erat in illo tempore
captivus apud Scottos et dominus illius no-
minabatur Milchu et porcarius cum illo erat
et in septimo decimo anno aetatis suae re-
i versus est de captivitato et nutu dei eru-
ditus est postea in sacris litteris et ad
Eomam usque pervenit et per longum
spatium mansit ibidem. ad legendum et
ad scrutanda mystcria dei et sanctarum
10 scripturarum libros percurrit. nam cum
ibi esset per annos septem , missus est
Palladius episcopus primitus a Caelestino
episcopo et papa Romae ad Scottos in
Christum convertendos ^) ; sed prohibuit
15 illum deus per quasdam tempestates, quia
nemo potest accipere quicquam de terra,
nisi de caelo datum fuerit illi desuper.
et profectus est ille Palladius de Hibernia
NENNIVS INTERPRFTATVS.
Patricius erat in illo tempore in
captivitate in Hibernia apud Milchu et
eodem tempore missus est Palladius ad
Hiberniam, ut praedicaret illis. Patricius
ad discendum ad meridiem profectus est
et legit canonem apud Germanum. Pelagius
dc Hihernid expulsus est et venit, tit ser-
viret Deo in (urbe) Fordun in (regione)
Ilairne.
CDOHKLM (hic vitain Patricii collocal post Artliuriana) PQ
SIN.: 1 saiictus (et sanctus CDOSKLPQ) p. erat in illn t] iu i. t. s. j). erat jl/ 2 captiuus om. M
2/3 iiomiuabatur] iliccOjatur GDOLPQ 3 melclui CLP, niilcu Q erat] fuit uii annis M 4 et iu
xuii] iu .xuii autem M anno om. K 4/5 r. est de captiuilate ((loniiuo liljerante ins. M)] de c. (sua ins. DG)
r. est CDGLPQ (j postea om. CDGLMPQ litteris] scripturis M i^ll et ad roniam usque peruenit]
ac post romam usque perrexit (p. u. GP) CDGLPQ, et postea roniam petiit 31 7 et per 1. sp. mausit
ibidem (i. m. CDGLPQ) ad legendum] et longo tempore illic mansit legeudo M 8/10 et ad scrutanda . . .
percurrit (percucurrit W^)] scrutaudaque m. d. sanctasque percurrit scripturas (om. Q) CDGLPQ, et sacra
misteria sanctamque scri|)turam legit spiritu sancto repleute M 11 esset ibi M per anuos septem] p.
a. plurimos CDGLP, in studio lectionis M 12 pauladius Q primus M scelestino HK 13 episcopo
et papa romae] episcopo papa romano P, papa romano CDGLMQ scottos J/* 13/14 iu christum]
christo M 14 sed prohibuit illum deus per quasdam temp.] qui prohibitus est {om. CDGL)a, deo per quas-
dam (quasdas CL) t. CDGLPQ, sed per quasdam temp. et signa illum deus prohibuit M 16 potest] post G
quicquam accipere CDGLMP de terra] in terra CDGIjMPQ 17 nisi de caelo datum fuerit (d. f.
his H\ d. f. et d. f. H'^) illi (i. f. CDGLPQ) desuper (om. CDGLPQ)] nisi f. datum desuper 31 18 et
profectus . . . hibernia et peruenit (peruenitque CDGLPQ)] et ille palladius rediens de Ilibernia M
') Prosper chron. c. 1307 ad a. 431: ad Soottos iu Christum crodentes ordinatus a papa Caelestino Pal-
ladius primus episcopus mittitur.
HISTORIA BBITTONVM CVM ADDITAMENTIS NENNII. 195
HISTOBIA BRITTONVM.
et pervenit ad Brittanniam et ibi defunctus
51 est in terra Pictorum. Audita morte Pal-
ladii episcopi alius legatus Patricius Theo-
dosio et Yalentiano regnantibus a Cae-
5 lestino papa Romano et angelo dei, cui
nomen erat Victor, monente et suadente
sancto Germano episcopo ad Scottos in
fidem Christi convertendos mittitur. misit
Germanus seniorem cum illo Segerum ad
10 quendam liominem mirabilom summum
episcopum Amatheam regem in propinquo
habitantem. ibi sanctus sciens orania,
quae ventura essent illi, episcopalem,
gradum Amatheo rege episcopus sanctus
15 accepit et nomen quod est Patricius
sumpsit, quia pi'ius Maun vocabatur.
Auxilius et Iserinus et ceteri inferiori
gradu simul ordinati sunt cum eo.
52 tunc acceptis benedictionibus perfectis-
20 que omnibus in nomine sanctae trinitatis
paratam ascendit navim et pervenit ad
Brittanniam et praedicavit ibi non mul-
tis diebus et amissis omnibus ambu-
landi anfractibus summa velocitate fiatu-
25 que prospero niare Hibernicura cuni navi
CDGBKLMPQ
SIN.: 1 et ibi] ibi .1/ 2 iri terra pictorum om. CD'GL audita] conscia .■mteni J/ 3 alius
legatiis om. CDGLMPQ patricius tli. et ualentiauo (ualentio /7", ualentiniano PQ, ualeutino CDGL) reg-
uantibusl romanis patriciis theodotio et ualentino regnantibus M 4/5 scelestino HK 5/6 et augelo dei c. n.
e. u. inonente (monte Q) et (om. K) suadente [om. CDGLPQ) sancto (a sancto H) germano (g. s. CDGKLP)
episcopo (-pos K)] et angelo dei comitante monente atque adiuante uietore et a germano episcopo M 7/8 in
fidem christi conu.] conu. in cliristum CDGLPQ, ad fidem sanctae triuitatis conu. M 8 mittitur] patritius
missus est M misit] m. ergo CLMQ, m. ergo sanctus DG, misit igitur P 9 cum illo sen. CDGLPQ
9/11 ad quendam h. m. sumnunn (s.anctum P) episcopum] //7v'Py, ad qucn (.lic) graudeuum laudandumque
senem episcopum Jf, episcopum (rel. om.) CDGL amatheam regein in propiuquo babit.aiitem] //A , ama-
theo (matheo P) rege in propinquo liabitantem (-te P) D'PQ, ad auiatlieum regeiu in pr. liabitantem CD-GL.
et ad regem matheum noraine in propinquo commorantem M: cf. Zimmer p. 122 12 ibi .sanctus (erat
ins.C'-L) sciens omnia quae uentura (euentura //^) essent (erant « illi (ilUc />GPg, et illic C/,)] ibique
sanctus patricius quae uentura illi erant praescius M 13 episcopalein gradum amatheo rege episcopus
sanctus accepit] gr. ep. a matheo rege et a sancto episcopo accepit C/>(?/-Pe , ep. gr. a matheo rege ponti-
ficeque sancto accepit M: cf. Zimmer l. c. 15 et uomen (nomenque CDGLPQ) q. est p. sumpsit (sumpsit
ibi C^D^^L, asumpsit ibi G)\ et Ulud nomen patricius in ordinatu sumpsit M 16 qui.a] qui C prius]
poU maun CDGLPQ, antea M maun] mauun CDGLM, manuin T, manuim Q auxilius] a. uero M, a.
presbyter C^i et om. CD^GPQ 17 iserinus] iseminus M, yserninus CWGP, hysernicus Q, ysemmus
diaconus C^L et ceteri inf. gradu] aliique fratres gradibus inferioribus M 18 ord. sunt (om. K) cum
eo] c. e. 0. s. CDGLPQ 19/20 profectisque Q 20 in nomine om. C'P 21 paratam asc. nauim
(naueraP) et peru. ad br. (insulam ins. CDGLPQ)] peraenit ad mare quod est inter gallos et bryttones
inde promto nauigio desceudit iu br. M et . . . 23 diebus] et iii ca praedicauit aliquo tcmpore M 23 et
amissis (omraissisP) o. a. a. .s. u. H. q. prospero (transfretauit ins. P et poU liibernicum C'/-) m. b.b. cum
naue descendit (consceudit A", c. ... d. om. CDGLPQ)] praeparatis autem sibi necessarus angelo coramonente
ibernicum raare uetiit M
26*
196
HISTORIA BRITTONVM
IIISTORIA liEITTONVM.
descendit. onerata vevo navis cura trans-
marinis mirabilibus et spiritalibus thesau-
ris perrexit ad Hiberniam et baptizavit eos.
53 A mundi principio usquo ad baptis-
i mum Hibernensium VCCCXXX anni sunt.
in quinto anno Loygare regis exorsus est
praedicare fidem Christi.
54 Sanctus itaque Patricius euangelium
Christi externis nationibus per annos qua-
10 draginta praedicabat, virtutes apostolicas
faciebat, caecos illuminabat, leprosos mun-
dabat, surdos audire faciebat , daemones
obsessis corporibus fugiebat, mortuos nu-
mero usque ad novem suscitavit, captivos
15 multos utriusque sexus suis propriis donis
redemit. scripsit abegetoria trecenta sexa-
ginta quinque aut eo amplius. ecclesias
quoque eodem numero fundavit trecentas
sexaginta quinque. ordinavit episcopos
20 trecentos sexaginta quinque aut eo am-
plius, in quibus spiritus dei erat. pres-
byteros autem usque ad tria milia ordi-
navit et duodecim milia hominum in una
regione Conachta ad fidem Christi con-
NENNIVS INTEPRETATVS.
Patricius studiis absolutis ad Hiberniam
pcrrexit et baptizavit viros Hiberniae.
Ab Abraham usque ad baptismum
Hibernensium VCCCXXX anni sunt.
5 Virtutes Patricii enarrare vobis, o Hi-
bernenses, idem est ac (portare) aqum in
lacum.
cDGHKLMrii
SIN. : 1/3 onerata uero iiauis (naui CDGLF) . . . spiritalibus (-tualibus ODGLPQ) . . . baptizauit cos]
impleta uero naue transmarinis muueribus et spiritalibus tbesauris dei largitu peruenit ad biberniani et eis
aliter
praedicauit illosque baptizauit M, post naui ins. cum transfretaret mare magnum Z)i" (praescr. uel) et In
textu O, supra marinis hoc vocahulo deleto add. fretaret boc mare magnum C-, inde cum transfretaret mare
magnum mirabilibus X (cf. p. 126) 4 muiidi principio] ra. inicio Q, muudi si quid principio J/ 5 biber-
ncnsium] DK.M, biberniensium CGHLPQ anni sunt] s. a. G, a. fuerunt J/ 6 in quinto anno loygare
regisj in q. loigere r. a. CDGLPQ, in q. anno imperii logiore regis biberniae M Qll exorsus est (patricius
ins. C^D^GL) praedicare f. christi (id est dei supra v. Q, dei CDGLP)] primum praedicatio uere fidei trini-
tatis almae unitatisque indiuiduae bibernensibus aduenit M Sjd eu. cbr. externis (exteris CDGIjPQ)
nat. per a. q. praedicabat (pr. q. Q)\ extraneis uatii>nibus eu. cbr. per a. xl praedicabat M 10 uirt. ap.
faciebat] (■'''D^GLQ, uirf ap. fecit ^[, uirtutes apostolicas CD^HK, per uirtutes apostolicas P 11 illu-
uiinaBit M lepr. mundauit jU, om. C^D^PQ 12 faoiebat] fecit J/ daemonia />(; 13 obsessis]
ex obsessis C/yPQ, ab obse6.sis /^(r//W fugiebat] effugabat Q, fugabat C'Z'(r/yi', eiecit {ex egecit) i/
mortuos n. usque (ua K) ... 14 suscitauit] mortuos uouem (u. m. M) susc. (resusc. CDGL) CDGLMP, m.
uiginti susc. Q 15 douis] muneribus M, sumptibus CDGLPQ 16 redemit] r. et iu nomiue sanctae trini-
tatis liberauit M scripsit abegetoria (abiectoria PQ'; abietoria CLQ^. abgetoria DG) treceuta sexaginta
(s»*ginta //') quinque aut eo amplius (et eo amplius mimero CDGLPQ)] cauonicos aliis ad fidem catholicara
])ortinentibus libros scrijisit ccclxu M, libros agrecoria cccxlu mari/o P 18 fundauit ccclxu] ccclxu f. M
19 ordinauit episcopos (eodem numero ins. CDGLPQ) ccclxu aut (et CDGLPQ) ... 21 erat] seruos dei docuit
et ad episcopalem gradum spiritu sancto affirmante tali numero consecrauit id est ccclxu M 22 usque ad]
usque DGP, ad raodum M 24 regione] r. quae uocatur CD^^OL conacbta] connachta CDGIjP, con-
nacta Q, cunnebcta M christianara M ante conuertit ins. iu una uici C^
CVM ADDITAMENTIS NENNII. I97
IIISTORIA BBITTONVM.
vertit et bapti/.avit et septem reges, qui
orant filii Amolgith, in uno die baptizavit.
quadraginta diebus et quadraginta nocti-
bus in cacumine collis Eile ieiunavit, id
5 est Cruaclian Eile ; in quo colle in aere
imminente tres petitiones pro his, qui
fidem ex Hibernensibus receperunt, cle-
menter postulavit. prima petitio eius
est, ut dicunt Scotti, ut susciperet unus-
10 quisque paenitentiam, licet in extremo
vitae suae statu: secunda, ut ne a bar-
baris consimientur in aeternum: tertia, ut
non supervixerit aliquis Hibernensium in
adventu iudicii , quia delebuntur pro ho-
15 nore Patricii septem annis ante iudicium.
in illo autem tumulo benedixit popu-
lis Hiberniae et ideo ascendit, ut oraret
pro eis et videret fructum laboris sui. et
venerunt ad eum aves multi coloris in-
20 numerabiles, ut benediceret illis, quod
signifieat omnes sanctos utriusque sexus
Hibernensium pervenire ad eum in die
iudicii ad patrem et ad magistrum suum,
ut sequantur illum ad iudicium. postea
CDGHKLMPQ
SIN. : 1 et septem reges (r. s. DO, reges om. Q), qui eraut (fiieruiit uii M) filii auiolgith (almogith Q)
in uno (una J/) d. baptizauit om. HK 3 et quadraginta] totidemque VDGLPQ 4 collis] raontis M,
om. Q eile] eli CDGLM, ely P, heli Q ieiuuauit post cruachan eile />'fr f) cruacan Q eile]
eli CDUL, aeli M, ely P, elim Q colle] monte M 5/6 in aere immiueute] K, raare iimiineute /7, in aere
rainante />', in aere CD^^GLP (in margine raanente) Q, om. M 6 pro his q. f. ex iiiberuensibus (-uiensi-
bus /vl'j rec.] pro his hib. qui fidem (christi ins.CDGLPQ)receiier[iut{-nntC"D^P)CDGLMPQ 8 postu-
lauit] a deo post. M pet. eius est] pet. eius luit GM, eius pet. fuit CDLPQ 8/9 ut dicunt scotti] ut scotti
affirmant jl/, ut fertur C^D^PQ, ut fertur a scottk C^D-GL 9 i)o-tt scotti ins. id est HK ut susc. un.
paeu.] quod uu susc. paeu. credeutium CDGLPQ, ut uu. plebis credibilis ad domiuum per illura poni-
tentiaui peccaturum recipiat 31 II secunda ut {om.CDGLPQ) ne a (ab y) barb. consumeutur (con-
sumeretur /"(J , consumerentur CDGL) iu aet.] secunda autem ut uumquam cousumeretur a barbaris J/
12 tertia ut nou superuixerit (superuiuat CDGLPQ) al. hiberueusium (-nieutium //", -nieusium H^'PQ) in
adu iudicii (iudicis P) quia delebuutur {ie\eh\tm CD^PQ, delebitur a.(\na. C^D-GL) pro h. (sancti 1««. C-L)
p. uii a. ante iudicium (ante diera iudicii CD^GLP)] tertia uero ut superrogetur aquis uii anuis aute
adueutum domiui quo uouturus est iudicare uiuos ac mortuos ut pro oratioue sancti patricii criraina populi
abluautur (abluuutur J/*) et auimae aute iuditium purgeutur J/ 16 in illo auteiu tumulo beuedixit po-
pulis hiberiiiae (populo liybernieusium CLPQ, liiberueusiuui populo DG)\ de illo supercilio moutis populos
biberniae dixit M 18 uideret fructum] ut liceutia dei uideret fructus M 18,19 et ueuerunt] ueiie-
ruutque CDGLPQ 19 eum] illum M nmlticolores Q, coloris multi M 19/20 innumerabiles] ualde
i. M 20 illis] eis CDGLMPQ 20/21 quae significabant J/ 21 omnes om. Q sexus] s.
autem H 22 hiberneusium (-iiieusium CGKLPQ) p. ad e. iu d. i.] p. ad e. iu d. i. de genere liiber-
nensium J/ 23 ad patrem ct ad inag.] [)atrem raag. C"/)', patrem et mag. PQ, quasi ad patrem et aposto-
lum J/ 21 ut seq. i. ad iudiciuui] ut illura ad iud. aute tribuual christi sequautur M pi>stea in s. b.
migrauit (ad dominum ins. CDGLPQ) u. n. laeUitur] ipse autem sauctus patricius post raagnum laborem
postque multas uirtutes ct inuumerabilia boua migrauit ad dominum de hoc mundo uitam iu {om. J/») melius
couuertens iu seuectute bona et perfectiv ubi semper cum sanctis et electis dei gaudet M
198 HISTORIA BRITTONVM OVM ADDITAMENTIS NENNII.
HISTOEIA BRITTONVM.
in senectute bona migrnvit, ubi nunc lac-
tatur in saecula saeculorum. anien.
55 Quattuor modis aequantur Moyses et
Patricius: id est angelo colloquente in
5 rubo igneo: secundo modo in monte
quadraginta diebus et quadraginta nocti-
bus ieiunavit: tertio modo similes fuerunt
aetate CXX annis: quarto modo sepul-
cbrura illius nemo scit, sed in occulto
10 humatus est nemine sciente. quindecim
annis in captivitate , in vicesimo quinto
anno ab Amatheo sancto episcopo sub-
rogatur, octoginta et quinque annis in
Hibernia praedicavit^). res autem exige-
15 bat amplius loqui de sancto Patricio, sed
tamen pro compendio sermonis volui
breviare.
CDGHKLMPQ
SIN.: 2 amen om. P 3 coaequantur J/ 4 id est] uiio modo M angelo] a. sihi CDOLPQ,
a. illi M 5 rub«o H secundo modo] secundo CDGLPQ, alio modo 31 G et quadi-aginta] cum
DOP, cum totidem Q 7 ieiunando M modo om. CDGLPQ similes] quod (quo j)/») sim. M, his P
8 annorumil/^ modo om. CDGLPQ 8/9 sepulchrum] quod s. M 9 illius] eius DG, om. K
nemo scit] uon inuenitur C/>fcfZP^ 10 est lium. ^ 10/11 xu a. iu c.] sedecim a. in c. {\iit M
12 ab (a P) amatbeo (matheo PQ) sancto episeopo] a matheo rege episcopus 31 13 octoginta] octiugeu-
torum -ff', octinginta jEr* annis] if(J, annonim CDGHKLP 14 hiberniam Q 14/17 res (rexP) a.
e. a. loqui (om. DG) . . . pro (om. Q) comp. sermonis (-nem Q) u. br.] profitiebat amplius de patritio narrare
sed cumpendio laboris breuiter nunc liceat terminare. explicit de sancto patritio episcopo 31
') Hic, ut mihi videtur, coutradicit sibimet ipsi, set aliter andivimus et scripta reperimus. quadragena-
rius crat, quando de captivitate cxivit et per XL annos didicit et deo servivit, et XL praedic.avit. iu his
tribus quadragenariis vero maxime Patricius aequatur Moysi , nam sicut Moyses in XL aunis in domo Phara-
honis velut in captivitate et XL in exilio in terra Madian et XL in praedicatione et in ducatu populi, ita
{om. C») Patricius XL in exilio inter Gallos et XL praedicando et miracula faciendo afque resistendo Loygere
regi (om. C*) et magis eius, sicut Moyses Pharaoni et eius magis, viriliter et indelesse deo servivit. uam
bene potest fieri illura fuisse in captivitate per XV annos et quadragenarius egressus fuisse. sed hoc attende:
Moyses quadragenarius fnit, quando de Aegypto exivit et in fugam ad Aegyptum propter populos dei missus
rediit post XL aunos. et ipse Patricius quadragenarius erat, quando de Iloma [sic] in fiigam exivit et post
XL annos missus ad populum dei excipienduni de manu diaboli ad Hiberniam rediit. et uterquo per XL
annos in stadio praedicationis mauserunt et siraili fiue et ieiunio uon dissimili add. C'".
IV. ARTHVRIANA.
I
HISTORIA BllirTONVM.
5(5 In illo tempore Saxoncs invalescebant
in multitudine et creseebant in Brittannia.
mortuo autem Hengisto Octha filius eius
transivit de sinistrali partc Britanniae ad
5 rcgnuni Cantorum et de ipso orti sunt
reges Cantorum. tunc Arthur pugnabat
contra illos in illis diebus cum regibus
Brittonum, sed ipse dux erat bellorum ').
primum belhim fuit in ostium fluminis
10 quod dicitur Glein. secundum ct tcrtium
et quartum et quintum super aliud flumen,
quod dicitur Dubglas ct est in regione
Linnuis. sextum belhim supcr flumen,
quod vocatur Bassas. septimuni fuit bel-
15 lum in silva Cclidonis, id est Cat Coit
Celidon. octavum fuit bellum in castcllo
Guinnion, in quo Arthur portavit imagi-
NENNIVS INTERPBETATVS.
Post morteni Guorthigirni Saxones
super Britannos invalcscere coeperunt.
Octha filius Hengisti rcgnum eorum ob-
tinuit. nihilominus Arthur ct Britoncs
contra illos fortitor pugnabant et duo-
dccim bella cum eis commisit. primum
bcllum in ostio (fluminis) Glcin; secun-
dum et tertium ct quartum et quintum
supcr ripam fluminis Dubglass. sextum
bellum super ripam Bassas. septimum
bellum in silva Cahdonis, id cst Cat Coit
Celidon. octavum bellum in castello Guin-
nion, in quo Arthur portavit imaginem
Mariae super humeros suos et pagani versi
sunt in fugam.
CDGHKLMNPQ
SIN. : 1 iiiualebant Q 2 iu multitiidiue (niagna ins. MN) om. CDGLPQ et ciesoebant] non modice P,
et cv. non niodice CDGLQ 3 autem uw. ^fK ochta CDGLP, octhta M, ottlia A^ 4 transiuit] aduenit MK
r> regnum] regem CDGLPQ cantorum) U, cantioruin K, cautuariorum CDGLMNPQ et de ipso orti sunt
reges cautorum (cantiorum II"-K, illius patriae CDGLPQ)] et de ipso omnes reges cantuariorura (cantpario-
rum M) usque in odiernura diera MN 6 tunc {om. CDGLPQ) arthur (artur CDGL, arturus PQ) . . .
1 diehus (scilicet saxones ins. P, uidelicet saxones ins.CDGLQ) cum r. br.] tunc belliger arthur cura militi-
bus bryttanniae atque regibus contra illos pugnabat MN 8 sed ipse dux erat bellorum] et licet raulti ipso
nobiliores essent ipse tamen duodecies dux belli fuit uictorque bellorum MN 9 i'uit in ostium fl. quod
(qui Q) dicitur glein (glem CDGLP, gem Q)] eontra illos iniit iuxta hostium fl. q. d. glein (glenm K) MK
10 secuudum et] 3.cN 11 quartumque ac quintum J/A^ super aliud (om. /)') flnmen q. dicitur (uoca-
tur CLPQ) dubglas (duglas CDGLPQ)] super aliam amnem quae nominatur brittannicae duglas MN
12 et est] quae tst MN, quod est CDGLQ 13 linuis CPi, inniis iV 14/1.') fuit bellura (b. f.
CDGLPQ)] contra illos iniit bellum J/.V 15 calidonis cum interprete CDLPQ, callidonis (? id est cat
(cac CG) coit (toit CDGL, oit Q) celidon) quae bryltannicae cat coit (toit jN') celidon (celidan A') norainatur MN
16 octauum f. b. iu castello] octauura coutra barbaros aegit bellum iuxta castellura MN 17 guinnon
CPQ, guinon DG, gunnion L in quo arthur (artur P, arturus Q) p.irtauit imaginera perpetuae (seraper
CDGLP, om.K) uirginis (perp. uirg. om. Q) super humeros suos] in quo idem arthur portauit (poat suos N)
im. sanctae mariae dei genitricis seraperque uirginis s. h. s. .^A''
') et in oranibus bellis victor extitit. Mab Uter Britannice {ovi. C»), filius horribilis Latine {om. C'«),
quoniara a puericia sna crudelis fuit. Artur Latine translatum smiat ursum horribilem ve! mallcum ferreum,
qu» c.mfringiu.tur mole leonum (arlur . . . leom.m anle mab ,.ter L) ins. C"' (scripta sunt haec non eocfcm
tempore, sed tribus vicibus) L.
200
HISTORIA BRITTONVM
HISTOHIA BRITTONVM.
nem sanctae Mariae perpetuae virginis
super humcros suos et pagani versi sunt
in fugam in illo die et caedes magna fuit
super illos per virtutem domini nostri
5 lesu Christi et pervirtutem sanctae Mariae
virginis genitricis eius. nonum belhim
gestum est in urbe Legionis. decimum
gessit bellum in htore fluminis, quod vo-
catur Tribruit. undecimum factum est bel-
10 lum in monte, qui dicitur Agned. duo-
decimum fuit bellum in monte Badonis,
in quo corruerunt in uno die nongenti
sexaginta viri de uno impetu Arthur ') ; et
nemo prostravit eos nisi ipse solus, et in
15 omnibus belhs victor extitit. et ipsi, dum
in omnibus beUis prosternebantur, auxi-
Hum a Germania petebant et augebantur
multiphciter sine intermissione et reges
a Germania deducebant, ut regnarent
20 super illos in Brittannia usque ad tempus
NENNIVS INTEKPRETATVS.
nonum in urbe Legionis; decimum in
Robroit ^).
duodecimum, in quo occisi sunt in uno
die DCCCXL viri manu Arthur.
5 et ihe in omnibus belhs victor extitit.
petebant autem Saxones ex Germania
auxilia sibi et reges super se usque ad
Ida.
CDGffKLMNPQ
SIN.: 2/6 et pagani . . . fugam iii illo die et caedes magna fuit super . . . mariae (om. K) uirgiuis
gentricis eius] et pagani . . . fugam in illo die et multi ceciderunt (-re Q) plagaque magna super eos uenit
(u. s. eos Q) p. u. d. u. i. christi sanctaeque suae geuitricis mariae (om. CDGLP)] et tota illa die saxones p.
u. d. n. i. cln'isti et sanctae mariae matris eius in fugam uei'si sunt et magna caede multi ex eis (et multi ex
illis m. c. A') perierunt J/A' 6 nonum (nouumque C) bellum g. e. in urbe legionis] n. egit bellum in
urbe leogis quae brj^ttannicae cair lion dieitur MN 8 gessit bellum] uero g. b. MN, beUum gestum est
(e. g. DG) CDGLPQ quod uocatur] q. nos uocamus MN 9 tribruit] H, tribuit A', ribroit CDGLP
robroit Q cum interprele, ti'ahtreuroit J/, tractheuroit iV^ factum est bellum] b. imi CDGLPQ, om. MN
10 qui] quod CL dicitur agned] d. agned cat bregomion P, d. agnet tlia bregomion Q, d. agned cath rego-
mion CDGL, qui nominatur breguoiu (breuoin N) ubi illos in fugam uertit quem (quae -.V) nos cat bregion
appellamus MN 11 fuit {om. Q) bellum iu monte badonis {om. P)] contra saxones durissime artliur
bellum iu monte badonis (liadonis N) perpetrauit (penetrauit 31) MN 12 in quo corruerunt in mio die
dcceclx (dccc.\I ODGLPQ et interpres) uiri de {om. Q) uno impetu arthur (arthuri CDLP, arturi GQ)] in quo
c. impetu illius una d(die iV)ccccxI uiri MN 13/14 et uemo prostrauit eos (e. p. CDGLPQ) nisi ipse
solus] nuUo sibi brittoiuim iu adiutorium adherente preter ipsum solum domiuo se {om. N) confortante MN
14/15 et in omn. bellis uictor extitit] iu omnibus autem supra dietis bellis protestantur semper eum fuisse
uictorem sicut fueruut et alii perplures militarii brittones sed nulla fortitudo uel cousilium contra {om. N) dei
uoluntatem MN, om. C^D^PQ (cf. p. 199 nol. 1) 15 et ipsi dnm iu oninil)US bellis prosternebantur] ipsi
uero barbari d. 1. o. b. prosternerentur CDGLPQ, quanto magis uero saxones prosternebantur in bellis MN
16/17 auxilium a germania petebant et aug. raultipliciter (-citur (?) sine intermissione] tanto magis a germauia
et ab aliis augebantur saxonibus sine intermissione (s. int. om. N) MN 18 et reges a germania deduce-
bant ut regnarent super illos (eos CDGLPQ) in britanuia] adque reges et duces cum multis railitibus ab
omnibus pene prouintii» ad se inuitabant MN 20 usqne] et regnabant usque L, et lioc aegerunt (egere N)
usque MN
') Nam Artur (arturus L) Hierosolyraum perrexit et ibi crucem ad quantitatem salutiferae crucis fecit
et ibi consecrata est et per tres continuos dies {om. L») ieiunavit, vigilavit et oravit coram oruce dominica,
ut ei dominus victoriam daret per hoc lignum (signum L) de paganis , quod et factum est. atque secum
imaginem sanctae Mariae detulit, cuius fracturae adhuc apud Wedel (uuedale C^L) in magna servantur
venoratione ina. C^^L: deinde add.: VVedale Anglice, vallis doloris Latine. Wedale est villa in provincia Lodo-
iiesiae, nuuc vero iuris episcopi sancti Audre.ae Scotiae sex miliaria ab occidentali parte ab illo quondam
nobili (et eximio ins. L) monasterio de Melros (ineilros L) C™ manu reccnliore el L. -) Undecimum bellum
omittunt lihri omncs.
CVM ADDITAMENTIS NENNIl. 201
HISTOltlA BKITTONVM.
quo Ida regnavit, qui fuit Eobba filius. ipso ost primus rox qui rognabat super
ipse fuit primus rex in Beornica. oos diniii in Heornicia^).
CI>6HKLMA'PQ
8IN.: 1 yda (2 qui fuit (r|. (. um. Q) eobbn filius (f. B.CDOPQ)] qui filius fuit eohda 3J , filius
ebi>ba A', filius eobba posl i(\a. L '2 ipse fuit primus (pr. i.CDGLPQ) rex (om.C^D^PQ) iu beoriiica
(beriiica i>')] sic CDGK^LPQ, post beornica add. id est im (iui A''') benieicli HK^' fmanu eadem inler
lineas), ipse primus rex (rex in lilnra j\l) fuit iu beriiecli (beriiee X) et iii cair aflVaiic (afniiic X) de
geiiere (geiie M^) saxonum quaiido gratiaiius aequantius cniisul fuit iu roma quia tuiic a consulibiis roiiia-
iiurum totus orbis (iirbis ^1/") regebatur saxoiies a guortliegiriio (guortegirno jY) aiiiio post domiiii passioiiem
cccxluii suscepti siint .^d liuuc quera nuuc scribimus aunum dcxluii iiumeramus et quicuinquo boc legerit
(legeruiit N) in melius augeatur (augeantur N) prestante domino nostro iesu christo qui cum (om. N) coae-
terno patre et spii-itu saiicto uiuit et regnat (gloriatur K) deus per infinita seoula seculorum amen MN
') Interpres pergens id est a sinistrali parte coiitra Huinbram dejleclit ad 'jenealoijias (vide in/ra
p. 206).
I
I
CHRONICA III. *"
V. REGVM GENEALOGIAE CVM COMPVTO.
HISTORIA BRITTONVM. ;
57 Woden genuit Beldeg i
genuit Beornec X
genuit Gechbrond
genuit Aluson 1
5 genuit Inguec
genuit Aedibrith
genuit Ossa
genuit Eobba j
genuit Ida j
10 Ida autem duodecim filios habuit -
quorum nomina sunt Adda
Acdldric
Decdric
Edric i
1'' Deothere I
Osmer
et unam reginam Bearnoch
Ealric
Ealdric gcnuit Aclfret
20 ipse est Aedlfred Plcsaur
nam et ipse habuit filios septeni
quorum nomina sunt Anfrid
Osguald
Osbiu
I
25 Osguid
Osgudu
Oslapf
OfFa
Osguid genuit Alcfrid j
30 et Aelfguin \
et Echfird
Echgfrid ipse cst qui fecit bellum contra
fratruelem suum, qui erat rex Pictorum
nomine Birdei et ibi corruit cum omni
HK
12 eadUlric K V.) eaiUfrBcl K 20 eadllred K 23 osgual K 30 aelfguiii] HK\ aelf-
guuu K'^ 33 fratuelera K
HISTORIA BRITTONVM CVM ADDITAMENTIS NENNII. 203
HISTORIA BRITTONVM.
vobore exercitus sui ot Picti cum rege
suo victores extiterunt ct numquam
addiderunt Saxones ambronum ut a
Pictis vectigal exigerent. a tempore
5 istius belli vocatur Gueith Lin Garan.
Osguid autem habuit duas uxores, qua-
rum una vocabatur Riemmelth filia
Roytli fibi Rum et altera vocabatur Ean-
Hcd filia Eadguin filii Alli.
10 De genealogia regum Cantiae.
58 Hcngist genuit Octha
genuit Ossa
gonuit Eormoric
genuit Ealdbert
15 genuit Ealdbald
genuit Ercunbert
genuit Ecgberth.
Do ortu regum Eastanglorum.
59 Woden genuit Casser
20 genuit Titinon
genuit Trigil
genuit Rodmunt
genuit Rippan
genuit Guillem Guechan
25 ipse primus regnavit in Brittannia super
gentem Eastanglorum.
Guecha genuit Guffan
genuit Tydil
genuit Ecni
30 genuit Edric
genuit Aldul
genuit Elric.
De genealogia Merciorum.
60 Woden genuit Guedolgeat
35 genuit Gueagon
genuit Guithleg
genuit Guerdmund
genuit Offa
genuit Ongen
40 genuit Eamer
IIK
1 rubore/T 5 lin) //, li.... K 1 rien....edt A' 8 .-nm] rnn em. Zimmer p. 9:> 10 <« hna
J.UJ. mauu eadem II\ om. II^K 14 e..Ulberl.t K 16 ereu.nberl.t A" 26 ,„ ..«»ma P^'"« ^ '
om. II-K 22 rodmnn A" 24 g..ill.eli.. K 26 easta..gloruml A, cstr...,glorum // 28 t.d.l A
31 aldulfh A' 33 in maryine //•>, om. U^K 26*
204 HISTORIA BRITTONVM
HISTOEIA BRITTONVM.
geiuiit Pubba.
ipse Pubba liabuit duodecim filios, quoruni
duo uotitiores uiihi sunt quam alii,
id est Penda
5 et Eua
Eadlit filius Pantha
Penda fihus Pubba
Eadlbald filius Alguing
filius Eua
10 filius Penda
filius Pubba
Ecgfrid filius Offa
filius Duniinfert
filius Eandulf
!■> filius Ossulf
filius Eua
fiiius Pubba.
De regibus Deurorum.
61 Woden genuit Beldeyg
20 Brond genuit Siggar
genuit Sebald
genuit Zegulf
genuit Soemil
ipse primus separavit Deur o Birneich.
25 Soemil genuit Sguerthing
genuit Giulglis
genuit Usfrean
genuit Iffi
genuit Ulli,
30 Aedgum,
Osfird
et Eadfird.
duo filii Edgum erant et cum ipso cor-
ruerunt in bello Meicen, et de origine
3:> illius numquam iteratum est regnum,
quia non evasit unus de genere illius
de isto bello, sed interfecti omnes sunt
cum illo ab exercitu CatguoIIauni regis
Guendotae regionis.
40 Osguid genuit Ecgfird
ipse est Ecgfrid Ailguin
genuit Oslach
SK
2 ipse pubbal ipse puppa H 3 niilii noticiores K 6 eadlit] cadlrit K 8 eadlbalt ff: Aedilbald
corr. Zimmer p. 72 alguinhc /i 10 filius Penda] frater Penda cori: Zlmmer l. c. 13 duminferth K
15 ossulfh K 16 eaua K 17 pupba H 18 add. in margine JS^, om. H^K 22 zegulfli K
30 aedguin K 34 ineicen K 37 sunt onnies A'
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
HISTOBIA BRITTONVM.
genuit Alhun
genuit Adlsing
genuit Echun
genuit Oslaph
•'> Ida genuit Eadric
genuit Ecgulf
genuit Liodguald
genuit Aetan
ipse est Eata Glinmaur
10 genuit Eadbyrth
et Ecgbirth episcopura, qui fuit primus
de natione eorum.
205
NENNirS
Ida filius Eobba tenuit regiones in
sinistrali parte Brittanniae , id est Umbri
1;. maris, et regnavit annis duodecim, et
unxit Dingua}'rdi Guurth Berneich.
Ida filius Eubba
tenuit regiones in
sinistrali parte
Ilumbri maris duo-
s decim annis et iun-
xit arcem, id est
Din Gueirm et Gurd
Birnech, quae duae
regiones fuerunt in
10 una regione, id est
Deura Bernech,
Anglice Deira et
Bernicia.
62 Tunc Dutigirn in illo tempore fortiter
dimicabat contra gentem Anglorum. tunc
Talhaern Tataguen in poemate claruit
20 et Neirin, et Taliessin, et Bluchbard, et
Cian, qui vocatur Gueinth Guaut, simul
uno tempore in poemate Britannico cla-
ruerunt.
Mailcunus inagnus rex apud Brittones
2.'. regnabat, id est in rcgione Gucnedotae,
quia atavus illius, id est Cunedag, cuni
fihis suis , quorum numerus octo erat,
venerat prius de parte sinistrali , id est
de regione quae vocatur Manau Guoto-
30 din, centum quadraginta sex annis ante-
quam Mailcun regnaret, et Scottos cum
NENNIVS
INTEBPRETATVS.
\ praeccdunt rcrlin
siipru p. 200. 201
relata Ida . . . est
primus rex qui reg-
nabat . . in Beor-
nicia | a sinisti-ali
parte contra Ilum-
bram.
HK
SIN. : 8 aetan] eafan K
10 cadliiifh K 13 «n margine mp. paginae incipientis de natione addil
de numero annorum quibus regiiauenint H^ 16 unxit] K, uncxit If 19 Talliaearn em. Zimmer p. 102
tatanguen A' 20 et neiriii] Aneirin em. Zimmer l. c. bluclibar K 27 octo] ocla /T» 2il in:inau]
manu H^
DEXTR.: 1 eobba // 4 ni.aris humbri O 7 dingueirm (vcl -rni) i>y, dingueirin ('!.: Din
Guoaroi Zimmer p. 80 gur /. 8 birneth L 1 1 denra CL
206
HISTORIA BRITTONVM
HISTOTilA BltlTTONVM.
ingentissima cliide expulerunt; ab istis
regionil)us et nusqunm rovevsi sunt iterum
ad habitandum.
63 Adda filius Ida regnavit annis octo.
6 Aedlric filius Adda regnavit quattuor annis.
Deoric filius Ida regnavit septem annis.
Friodolguald regnavit sex annis. in cuius
tempore regnum Cantorum mittente Gre-
gorio baptismum suseepit. Hussa reg-
10 navit annis septem: contra illum quattuor
i"eges Urbgen et Riderchhen et Gual-
lanc et Morcant dimicaverunt. Deodrie
contra illum Urbgen cum filiis dimicabat
fortiter. in illo autem tempore ahquando
15 hostes, nunc civos vincebantur et ipse
conclusit eos tribus diebus et noctibus in
insuUi Metcaud et dum erat in expeditione,
iugulatus est Morcanto destinante pro
invidia, quia in ipso prae omnibus regi-
20 bus virtus niaxima erat instauratione belli.
Eadfered Flesaurs regnavit duodecim an-
nis in Berneich et alios duodecim in Deur,
viginti quattuor annis iuter duo regna
regnavit et dedit uxori suae Dinguoaroy,
25 quae vocatur Bebbab, et de nomine suae
uxoris suscepit nomen, id est Bebban-
burth. Eoguin filius Alli regnavit annis
decem et septem et ipse occupavit Elmet
et expulit Certic regem ilhus regionis.
30 Eanfled filia illius duodecimo die post
pentecosten baptismum accepit cum uni-
versis hominibus suis de viris et muheri-
bus cum ea. Eadgum vero in sequenti
pascha baptismum suscepit et duodecim
35 milHa hominum baptizati sunt cum eo.
si quis scire voluerit, quis eos baptizavit,
Rum map Urbgen baptizavit eos et per
quadraginta dies non cessavit baptizare
onine genus ambronum ct per praedi-
40 cationem illius multi crediderunt Christo.
c/. p. 17 i
NENNIVS
Elfled filia Ed-
wini duodeeimo die
post pentecostes
baptismum accepit
cum innumcrabili-
bus hominibus de
viris et mulieribus
cum ea et haec
prima baptizata est.
Edwinus uero
postea in scqucnti
NENNIVS
INTERPEETATVS.
Eanfleth fiha Ed-
wini prima ante cum
baptizata est de
Saxonibus in insula
Britannia.
HK
SIN.: 5 aedlric] /iHJ/f •>, aelric S» !ie.lncA'a 8 caiitorum] //•\ cantionim TJb^ caiituarirtnim /i
10 lllum] illos 7v n regis 7/ 17 uictcau(l) ^b, metcau » 77-i, medcaut A' 21 cacllfereil Hcsaur 7v
22 alios] alos 77'' 23 regna om. If^ 24 suae om. K 2r)/27 bebbanljurtli] H, bebbanburh A'
31 petecosteu 77 33 eadguni] 7/, eadguin 7v' 37 rum] uin II, rim 7v': rf. ad p. 30.3, S 38 dies]
dis 77» 40 cbristo) K, m cbristo 77
DEXTIl.: 1 eldd &' 3 pentecoston £ 8 cumj in una cum G
CVM ADDITAMRNTIS NENNII.
207
HISTOltlA BIUTTONVM.
64 Oswald filius Eadfred regnavit novem
annis: ipse est Oswald Lamnguin. ipse
occidit Catgublaun regem Guenedotae
HK
SIN.: 1 edlft-ediJv
NENNIVS
pasclia haptisnium
suscepit ct Xli lio-
minum in uno die
baptizati sunt cum
5 eo. si quis scire vo-
luerit quis baptizavit
eos (sic mihi Ren-
chidus episcopus ct
Elbobdus episco-
10 porum sanctissimus
tradiderunt) Run
mcp Urbeghen, id
est Paulinus Ebora-
censis archiepisco-
15 pus eos baptizavit.
ct pcr dics XL non
cessavit baptizare
omne gcnus aml)ro-
num, id est Ald-
20 saxonum, et per
pracdicationem illi-
us multi credidcruut
Christo. set cum
inutiles magistro
25 meo, id est Beulano
presbytero visae
sunt genealogiae
Saxonuni et alia-
rum gonealogiae
30 gentium, nolui cas
scribere, set dc civi-
tatibus et mirabili-
bus Brittanniae in-
sulae, ut scriptores
35 ante me scripserc,
scripsi.
2 osuual K
f
lainguin //»
UEXTR.: 5 si quis . . . 12/13 id est om. L 7/8 reucidus G 9 elbobdus] DG, elbo.dusC, elbo-
dusi 13 paulinus] sanctus paulinus // 13/14 eborascensis G 24 verba mag. ra. id est b. pr.
in litura C (ex scriptura anteriore non supersunt niai litterae duae exlremae lc); verba meo i. lieulano
prbo in C dialincta siint litteris maioribus iis ipsis, quibus scriptus est tilulus libelli icS spc assit . . . a
nenuio sapiente composita. Cf. de toco hoc Zimmer p. 66 30 eas] ea L 34 scriptores] alii scriptores CL
I
208 HISTORIA BBITTONVM
HISTOniA BRITTONVM.
regioiiis in bcllo Catscaul cuiii magna j
clade cxercitus sui. Osguid tiiius Eadl-
frid regnavit viginti octo aniiis et sex
mensibus. dum ipse regnabat, venit mor-
5 talitas hominum Catgualart regnante apud i
Brittonos post patreni suum et in ea
periit. ct ipse occidit Pantha in campo
Gai et nunc facta est strages Gai campi j
et reges Brittonum interfecti sunt, qui
10 exierant cum rege Pantha in expeditione
usque ad urbem, quae vocatur ludcu.
65 Tunc reddidit Osguid omncs divitias,
quae erant cum eo in urbe, usque in
manu Pendae et Penda distribuit ea regi-
15 bus Brittonum, id est Atbret ludeu. solus
autem Catgabail rcx Guenedotae regionis
cum exercitu suo evasit de nocte con-
surgens, quapropter vocatus est Catgabail (
Catguommed. Ecgfrid fiHus Osbiu reg- j
20 navit novem annis. in tempore illius j
sanctus Cudbert episcopus obiit in insula ■■
Medcaut. ipse est qui fecit belkim contra
Pictos et corruit ibi. '
Penda filius Pybba regnavit decem
25 annis. ipse primus separavit regnum
Merciorum a regno Nordorum et Onnan I
regem Easteranglorum et sanctum Os-
waldura regem Nordorum occidit per do-
lum. ipse fecit bellum Cocboy, in quo
3u cecidit Eoua filius Pippa frater eius rex '
Merciorum et Oswald rex Nordorum et :
ipse victor fuit per diabolicam artem.
non crat baptizatus et numquam deo cre- i
didit. ;
HK
5 catgualatr K 8 gai] giti K 14 manul maiiau H 15 iudeum K 21 cudbertl H^,
cudberd K, cudbertus H^ ^""'t episcopus interpunffi iubet Zimmer 2>- 'JS in om. //"■ 25 reparauit K
CVM ADDITAMENTIS NENNII. 209
mSTOEIA BRITTONVM.
66 A mundi principio usque ad Constan-
p. c. 4J7. tinum et Rufum quinquo niilia sexcenti
quinquaginta octn anni rcperiuntur^).
p. C.29. Item a duobus Gcminis Rufo et Ru-
6 belio usque in Stillitionem consulem tre-
/). f. 400. centi septuaginta tres anni sunt-).
Item a Stillitionc usquc ad Yalentinia-
num filium Placidae et regnum Guorthi-
girni viginti octo anni ').
lu Et a regno Guorthigirni usquc ad dis-
cordiam Guitolini ct Ambrosii anni suut
duodecim, quod cst Guoloppuni, id est
Catguoloph. Guorthigirnus autem tenuit
imperium in Brittannia Theodosio et
f. c. 423. 1.'' Talentiniano consulibus *) et in quarto anno
p. c. «*. regni sui Saxones ad Bi'ittanniam vene-
runt FeUce et Tauro consuHbus quadrin-
gentesimo anno ab incarnatione domini
nostri Ie.su Christi^).
20 Ab anno. quo Saxones venerunt in
Brittanniam et a Guorthigirno suscepti
sunt, usque ad Decium etValerianum anni
sunt sexagiuta novem^).
SK
2 milium JT 4 rufFo K 5 stillicionem K 7 stillicioiie K 10 guorthi^ii K 12 guo-
loppom fl» 13 goitliigiruus A' 17/18 quadringentesimo •!• anno H 21 a] //'', om. ll^K
•) Victorius Aquitanus c. 7 (vol. 1 p. 682): omnes a mundi origine usque ail Constantiuum et Rufum
praesentes consules quinque milia sexcenti quinquaginta et octo reteruntur anni. ^) Viclorius in laterculo
(vol. 1 p. TJfi): anno (passiunis) CCCLXXIII Stelicone v. c. ^) Valentiniani annus primus iiemque primus
Guorlhiyirni cum mox collocenlur in a. 423, requiruntur hoc loco anni A'A'1''', non XXVIII, modo computista
non cogitarit de utriusque anno quarto mox memorato. *) iiuorthiijirni annus quai-lus cum sit a. p. Chr, 428
(adn. 5), primus incidit in a. p. Chr. 425 sive lalerculi Victoriani a. CCCXCVIII Theodosio XI et Valentiniano.
°) Consules Felix et Taurus anni sunt incarnatianis 428, passionis secundum Victorium CCCCI. ^) Decius
et Valerianus cum nequeant esse consules a. 432 Aeiius et Valerius, de quibus cocfitavit de la Borderie hist.
Brit. p. 60, quoniam numertts IIII ita requisitus in eum qui traditur abire non potuit nec satis convenit
eiustnodi covipulo spatium ani/uslum quadriennii, recte ni fallor Gutschmidius in schedis posuit et Valerianum
ejrruplum esse ex notis v. cl.; siijnijicari iijitur cousulem Decium sive annum 4S6 , annos autem a 42S ad
486 numerari L VII1.\
27
CHBONICA III.
VI. CIVITATES BRITANNIAE.
cs^ Haec sunt nomina omnium ciuitatum,
quae simt in tota Brittannia, quarum nume-
rus est XXVni.
sic praescribtmt HK, subscribunt DPQ (hi tres
om. tota); praescr. nomiiia o. c. brittaiiniae
CDGL ; praescr. noniina ciuitatum niaiuris
Tiritannie que sunt uunieru xxuiii Q
I Cair Guorthigirn.
prima ciuitas britannie ipsa est que uocatur
(q. u. om. (r) praem. CDOLPQ
air SK (om. littera minianda), kair P, cayr Q
hic et deinceps omnes, cair vel kair liic et
deinceps CL
gurthigirni CL, uorthegirn Q, gurtigerun int. 1,
goirthirgirnd int. II, gortlilgearnd int. III
2. Cair Guinntguic.
guintulg CDLPQ, gutais int. II. III, grutus
int. I, om. G
3. Cair Mincip.
minchip int. III, muncip CDGLPQ, mencest
int. I
4. Cair Ligualid.
luadiit CLP, alduc Q, lualid DG, luaill int. II.
III, luill int. I
et in ea sunt XXXIII civitates.
I (== 7) Cair Ebrauc.
hebrauc M^
II (= 13) Cair Ceint.
III Cair Gurcoc.
IV (= 1) Cair Guorthegerin.
guorthegeren N
V (= 8) Cair Gusteint.
cuscerat N
VI (= 14) Cair Guoranegon.
guorancguou N
VII (= 19) Cair Segeint.
Vm (= 2) Cair Guintruis.
guntrius N
IX Cair Merdin.
X (= 15) Cair Peris.
XI (= 20?) Cair Lion.
XII (= 3) Cair Mencipit.
XIII (= 9) Cair Caratauc.
carautac N
Xim Cair Ceri.
CDGBKLPQ omnes ante mirabilia, item inter-
pres Ilibernicus inserens historiae c. 1 (v.
p. 147), cuius tria exempla (supra p. 1.31)
nobis sunt int. I = colleyii Trinilatis, int. II
= Book of Ballymote, int. III = Boolc of
Lecan.
Ordinant II sic ut mpra dantur; K ut II, sed 1
posl 13; PCL sic: 1. 3. 5. 7. V. 11. 13. 15.
17. ni. 21. 23. 25. 27. 2. 4. 6. 8. 10. 12.
14. 16. 18. 20. 22. 24. 26. 28; Q ut PCL,
sed 25. 27 post 24; IJ ut PCL, sed 27
post 26 et om. 14. 16; O ut PCL, sed om.
2. 14. 16. 23. 25; inierpres 1 sic: 1—6. 8.
7. 9—16. 20. 18. 19. 17. 21—23. 25. 24.
28. 26. 27; int. II et III ut int. 1, sed 3
post 15 et om. 16.
MN inserentes historiae c. 1 (v. p. 147)
Tal)ula haec excerpta est ordinibus perturbatis ex
altera ordinata sic fere:
7(1) 1(4) 2 (8) 3(12) 4(16) 5(20) 6(24)
13(2) 8(5)— (9) 9(13)10(17)11(21)12(25)
— (3) 14(6) 15 (10) — (14) 16(18) 17(22) 18(26)
19(7) 20? (11) - (15) 22(19) 21 (23) 23(27)
24 (28)
25 (29)
-(30)
26 (31)
27 (32)
28 (33)
HISTORIA BRITTONVM CVM ADDITAMENTIS NENNII
XV
21
5. (jiuv Meguaid.
meaguaicl iiil. III, inoclguiil iiit. I, iiiiMguucl
VUFQ. nieguocl CL
6. Cair Coluu.
cc.lcin inl. II. III. olim dDGLVQ
7. Cair Ebrauc.
ebroauc DOF, cbroaut <J, ebinauc L'L, abrog
int. I. 111, .abroc inl. II
8. Cair Custoeint.
custeint CDGKLPQ, gustaint (/;(. ///, gustint
int. II, gusclirt inl. I
9. Cair Caratauc.
car G
caradanc; ',' 1 cartauo V, taratauc /)fr , caratoc
/)i/. II, caraclog int.I, ctliaracbic int. III
10. Cair Grauth.
graat inl. II, graail iiil. III, brut inl. I
11. Cair Mauuguid.
maucliguid CDOLQ, raaucliguit 7', inachuit
int. II, machocl int. I, niacaiil int. III
12. Cair Luudem.
linulen P, louclen /.', lundeu CDGL, liulain
int. II, lunaiucl int. I, lugaiu inl. III
13. Cair Ceint.
caint CDGLPQ, oeu int. I, ceisi int. II, cose
int. III
14. Cair Guiragon.
guoeiraugou CLPQ, giraigon int. II, gir.augoii
int. III, irangiu inl. I, om. DG
15. Cair Peris.
poris Q, phcus int. I. II, peus int. III
16. Cair Daun.
don int. I, claiuu Q, dauri C?) C, dauri L, om.
DG el int. II. III
17. Cair Legion.
leigion int. II, legun int. I
18. Cair Guricon.
guorichoii CP, guoricoii DGLQ, grucou int. II,
grugoin int. III, grugau iyit. I
19. Cair Segeint.
regeint CPQ, legeiut DG, seut int. II. III,
saut int. I
20. Cair Legeiou Guar Usic.
ligiou K, legion CDGLPQ, loniu int. I, leoiii
int. II, leouan int. III
gunar usic Q, guaruuic DG, arplniisc inl. II,
airdpuisc int. III, operuisc int. I, om. CLP
21. Cair Guent.
guerit CLPQ, guhent int. III, guidiud int. I
22. Cair Britlion.
brito DGPQ, hritto CL, bretau int. III, hreatan
int. L II
Cair Gloui.
gloru A'
XVI (== 4) Cair Luilid.
licilid jV
XVII (= 10) Cair Graut.
XVm (= 16) Cair Daun.
dauri -V
XVnil (= 22) Cair Britoc.
XX (= 5) Cair Meguaid.
XXI (= II) Cair Mauiguid.
XXII (= 17) Cair Ligiou.
ligion) j/bjv, gl*,,3/a
XXIII (=21) Cair Guent.
XXIIIl (= 6) Cair Collon.
XXV (= 12) Cair Londein.
londene N
XXVI (= 18) Cair Guorcon.
CDGHKLPQ et interpres
MX
27»
212
HISTORIA BRITTONVM CVM ADDITAMENTIS NENNII.
23. Cair Lerion.
lorgum Inl. III. leiviilniii inl. T, ctm. G
24. Cair Draitou.
draithou K, droithan C^LP, droitau C^, drot-
tau Q, droitlioi IHt, dniith iiil. I. III, glut
ijit. I, eolcoit (sic Int. II, eeolcoit int. III,
golgod inl. I) hic addit, deinde om. inter-
pres
2r). Cair Pensa vel Coyt.
peuusa int. III, peudsa int. I
uell (uell A') coyt (coit CDP, coith L, goit (J)
transponit interpres (v. c. 24)
c. 25 om. O
26. Cair Urnarc.
urnach CDOKP, uenach Q, urnath L, urnocht
int. I, urtocht int. III, urtach int. II
27. Cair Celemion.
celeimon DP, elimon Q, celimon C, celemon
C^L, ceilimou int. III, eilimon int. I, celi-
meno int. II
28. Cair Luit Coyt.
luiti int. I
coit GDOPQ, et int. I. II III, coith L
XXVII (= 23) Cair Lerion.
XXVIII (= 24) Cair Draithou.
draithoy N
XXVIIII (= 25) Cair Pensa vel Coiu.
peusaliscoi N
XXX Cair Teini.
cei N
XXXI (= 20) Cair Urnahc.
uruaoh N
XXXII (= 27) Cair Celemion.
XXXIII (= 28) Cair Loitcoit.
Haec sunt nomina antiquarum civitatum
Brittaniae insulae.
CDGHKLPQ et interpres
MN
VII. DE MIRABILIBYS BRITANNIAE.
HISTORIA BRITTONVM.
G7 Pi'imum miraculum est stagnum Lu-
monoy. in eo sunt insulae sexaginta et
ibi habitant homines et sexaginta rupibus
ambitur et nidus aquilae in unaquaque
5 rupe est et flumina fluunt sexaginta in
eo et non vadit ex eo ad mare nisi unum
flumen, quod vocatur Lemn.
Secundum miraculum ostium Trahan-
noni fluminis, quia in una unda instar
10 montis ad sissam tegit litora et reeedit
ut cetera maria.
Tertium miraculum stagnum calidum,
quod est in regione Huich et muro am-
bitur ex latere et lapide facto et in eo
15 vadunt homines per omne tempus ad hi-
vandum et unicuique, sicut placuerit illi,
lavacram sic fiat sibi secundum volun-
tatem suara : si voluerit , lavacrura frigi-
dum erit, si calidum, caUdum erit.
20 68 Quartum miraculum est: fontes in
eadem inveniuntur de salo, a quibus fonti-
bus sal coquitur: inde diversa cibaria
saliuntur et non propc sunt mari, sed de
terra eraergunt.
NENNIYS INTERPRETATVS.
De mirabilibus iusulae Britanniae.
Primum miraculum insulae Britanniae
est stagnum Lomnon: in eo sunt insulae
LX et LX rupes , et LX flumina in id
et unum flumen ex eo, id est Lemau.
Secundum miraculum est ostiura flu-
minis Tranon, quia inundatur a fundo in
una unda et recedit ut cetera maria.
Tertium miraeulum aquae calidae in
10 eadem.
Quartum miraculura fons dc salo in
eadera.
CDOBKLPQ
SIN. : de ra. britanuiae (britannice D) insulae CDOL, de m. br. quae sunt xx et i Q, om. BKP
1/2 lumonoi .ff, lummonoi P, lummouui Dti^, Imnmonu C//, lomnon tnterpres, lumiuonium Q: stagnum Lumoud
OalfreduB 9,6 2 in] quia in CDOLPQ 3 sexaginta] cccxl C^L et sexaginta] ccc et xl CU.
5 fl. sexaginta] fl. cccxl C", cccxl fl. Z 6 ad] in O unum om. C^DOPQ 7 lemn] leniu CW^P,
ieuin y, lemou /)-&', leuen C'£, \em3.n inlerpres 8/9 trahannoni] 1>'G, trahanoni /)', thramioni CP,
tranniini Z/, strannoni Q, transhaunoni i7/i, trauon interpres: Zimmer p. 112 9 flumiuis] filium fl. C, fl.
est G 10 ad sisam />G, asisam C, asisan / tegit] tetigitC 11 inaria] m. \ter:\imCDGLPQ
12 miraculum] m. est OQ 13 huich] huiccorum CDOLP, huictoruin Q 15/16 lauauaerum O 17/lS fit
CDOLPQ, fiet Oulschmid uoluptatem CL 18 lauacrum] esse balneum CDOLP 19 si caliduui
ealidum erit] si cal. erit CDOLQ, om. P 20/21 in ead. inueniuntur ovi. CDOLPQ 22 coqnitur inde
diuersa] dcquoquitur (decoquitur DOL) aqua extracta unde oinnia CDOLPQ 23 sunt prope CL
214
HISTORIA BRTTTONVM
HISTOIilA BRITTONVM.
Aliud miraculum est Duoiig Habren,
id est duo reges Sabriuae. quaudo in-
undantur mare ad sissam in ostium Sa-
briuae, duo cumuli spuniarum congregan-
5 tur separatim et belluui faciunt inter se
in modum arietuni et procedit unusquis-
que ad alterum et collidunt se ad in-
vicem et iterum secedit alter ab altero
et iterum procedunt in unaquaque sissa.
10 hoc faciunt ab initio mundi usque in
hodiernum diem.
69 Aliud miracuhim est, id est Oper
Linn Liuan. ostium tiuminis illius fluit in
Sabrina et quando Sabrina inundatur ad
15 sissam, et mare inundatur simihter in
ostio supra dicti fluminis et in stagno
ostii recipitur in modum voraginis et mare
non vadit sursuni et est htus iuxta flumen
et quanidiu Sabrina inundatur ad sissam,
20 istud htus non tegitur et quando recedit
mare et Sabrina, tunc stagnum Liuan
eructat omne quod devoravit de mari et
htus istud tegitur ct instar montis in una
unda eructat et rumpit. et si fuerit exer-
'if, citus totius regionis. in qua cst, et direxe-
rit faciem contra undam, et exercitum
trahit unda per vim humore repletis vesti-
bus et equi simihter trahuntur. si autem
exercitus terga versus fuerit contra eam,
30 non nocet ei unda et quando recesserit
mare, totum tunc htus, quod unda tegit,
retro denudatur et mare recedit ab ipso.
70 Est ahud mirabile in regione Cinhpiuc.
est ibi fons nominc Finnaun Guur Hehc ;
NENNIVS INTERPRETATVS.
Quintum niiracuhim duo cumuh spu-
mae in eadem, ostium Sabrinae: procedit
unusquisque ad alterum et cohidunt se
ad invicem et iteruni recedunt et iterum
proccdunt. hoc fit continuo.
Sextum miracuhim: stagnuni Heihc,
non (ttuit) aqua in id neque e.K eo , et
CDGHKLPQ
SIN.: 1 dourig C"Z>«P, donrig 6"X abrem y 2 duos G ijS hmuc\a.tm C^DaLJ'Q, muu-
datur 6" 3 sisum Ci>^G G iu modum ... 7 collidunt se (om. D"-) om. C" (ut videtur) D'PQ
7/9 ad iuuicem et iterum secedit alter ab altero et iterum prucodunt] haec elsi adsunt in textu, repelit in
marrjine, dans recedit pro secedit et iterumque pro et iterum, post procedunt addens ex uuo cumulo super
omnem faciem maris, D- simililerque C^OL alter] alterum LIK 9 et iterum] iterumquc />* (vide
supra) PQ scissa />, seissa G 10 fac. {om. Q) ab in. m.] ab in. m. fac. DGP 11 budiernum]
presentem DGPQ 12 id est oper linu (lin if ») liuan] stagni (stagnum -D'G) luiane quod est aper liu luian
(apud luinnam Q) CDOLPQ: Lin Liguuan Oalfredus 9, 7 14 sabrinam PQ ct q. s. inundatur (i. s.
CDGLP) om. Q 15 scissam Q, sisam O et mare ... 19 ad sissam om. D'P(J sim. inund. CD^GKL
16 ostio stagni 6'/)*(?Z< 17 et niare] mare et HKL^, et (om. mare) C" 19 quamdiu] quando CP^OL
sisam D^G 20 istum 1> 21 liuan] luiaue />6-'PC', liguane CL 22 ma.re LMt 23 instrar //,
ad instar I' 24 posi unda ins. deuorauit de mari H unda eructat] c. u. VL erumpit PQ 2,5 est]
est istud litus CI>''(1 1, 26 faciem] f suam CL 26/27 et om. PQ unda traliit exercitum CDGL,
exercitus trahitur uiula P 27 humoris CD^^GL 28 autem om. CL 29 exercitus] supradictus o. CD^^-GL
32 denudatus CL 33 cinloipiauc CDQLPQ 34 finnaun] //, fontain P, fontauu CDOLj, fontatum Q,
om. K guor CDGLP, gor Q
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
215
IIISTORIA BRITTONVM.
non Huit rivus ex eo nequc in eo. vadunt
liomines piscari ad foiittMii, alii vadunt iii
fontem ad partem orientis et deducunt
pisces ex ea parte, alii ad dextram, alii
5 ad sinistram, ad occidentemque, et trahun-
tur pisees ab unaquaque partc. ct aliud
genus piscium trahitur ex omnibus parti-
bus. raagnum mirabile pisces inveniri in
fonte, dum non Humcn Huit in eo nequc
10 cx eo, et in co inveniuntur quattuor genera
piscium et non est do magnitudinc nequo
de profunditato. profunditas illius usque
geuua, viginti podes smit in longitudinc
et hititudine , ripas altas habet ex omui
15 parte.
luxta Humen, quod vocatur Guoy,
poma inveniuntur super fraxinum in pro-
clivo saltus, qui est prope ostio fluminis.
Est aliud mirabile in regione quae
20 vocatur Gucnt. cst ibi fovea, a qua veu-
tus inflat per omne tempus sine inter-
missione, et quando non flat vcntus in
tempore aestatis, de illa fovea incessanter
flat, ut nemo possit sustinere neque ante
25 foveae profunditatem. et vocatur nomen
eius Vith Guint Brittannico sermone,
Latine autem flatio venti. magnum mira-
bile est ventus de terra flare.
71 Est ahud mirabile in Guyr altare, quod
30 cst in loco , qui dicitur Loyngarth , quod
nutu dei fulcitur. historia istius altaris
melius mihi videtur narrare quam reti-
cere. factum cst autem dum sanctus II-
tutus orabat in spelunca, quae est iuxta
35 marc, quod alluit terram supra dicti loci.
NENNIVS INTERFEETATVS.
diversa genera piscium in eo ex onmibus
partibus et (profunditas) venit tantum
usque ad gciiua hominis: viginti cubita
sunt in longitudine ct latitudine, et ripas
altas habet ex omni parte.
Septimum miracuKim poma super fraxi-
num iuxta flumen Guoy.
Octavum miraculum fovca in regione
Guent, a qua ventus (flat) pcr omne
10 tempus.
Nonuni miraculum altare quod cst in
Loingarth.
CDGHKLPQ
SIN. : 1 uaduntl et u. C^L 2/3 iu lonte CL^GLPQ 4 parte ea P dexteram CGKP 5/(5 et
tralinutur (traliunt (,') p. a. u. parte om. P (add. in marr/ine) G et aliud ... 8 partibus om. Q 8 iu-
ucniri om. H 0 Inntem CDGL llumcn om. Q 11 est om. Q 12 usque] u. ad CDLPQ 13 sunt
om.CD^LQ 14 lat. et long. P liabet] hahens P, habent 6", o»i. />' ex] in CDGLPQ 1(5 guoi '.',
goy CLP 17 Iraxinun C IT/18 procliuio C'Z)frP(,> 18 qui| que (; ustiwm CDGLPQ 20 uoca-
tm] dicitur Ci»G/.P(.> 21 inMat]//'7v, aat CDGHHyPQ 24 ut] ita \\t CDGLP 25 foueae
profunditatem] foueam pro (oni. />') prol'unditate/>'P, foueam pro frigiditate ('-/>•(//- uocatuni est CDGLPQ
26 eius om. Q uith guiut] //A', huit guint Ci, huit guit P, huith gunt />', huith guiut />H;, huuin guint (.'
27 autem om. Q \\ei\t\sCD(r 27 28 mir.] et rair. DG 28 uentum de' t. CDGLP, de t. uentum Q:
ueutos scr. 2!) guyr] //», guliyr //'>, guliir /i, guir ('/)', gubir CD-GQ, regiono gubir P 30 qui]
quod C/>0/, loingarch C/-P, loiguarcli (,', loingart />C 31 historia] fabulam C/X;/.P(^ istius (buius A')
a. mel. mihij mibi ist. alt. mel. mibi (,' 32 33 retinere Q 33,34 chutus CD-LQ, eltudus (^, altutus />'
34 speluuca] sp. sua C'L 35 mare] m. niugnum Q
216
HISTORIA BRITTONVM
IIISTORIA BRITT0NV3I.
os autem speluncae ad mare est, et ecce
navis navigabat ad se de mari et duo
viri navigantes eam et corpus sancti ho-
minis erat cum illis in navi et altare ,
5 supra faciera eius, quod nutii dei fulcie-"
batur et processit homo dei obviam illis
et corpus sancti hominis et altare insepa-
rabihter supra faciem sancti corporis sta-
bat. et dixerunt ad sanctum Iltutum:
10 ille homo dei commendavit nobis, ut de-
duceremus ilhim ad te et sepeliremus
eum tecum ct nomen cius non reveles
ullo liomini, ut non iurent per se homines.
et sepelierunt eum et post sepulturam
\i ilh duo viri reversi sunt ad navim et
navigaverunt. at ille sanctus Iltutus ec-
lesiam fundavit circa corpus sancti homi-
nis et circa altare et manet usque in
hodiernum diem altare nutu dei fulctum.
20 venit quidam reguhis, ut probaret portans
virgam in manu sua; curvavit eam circa
altare et tenuit ambabus manibus virgam
ex utraque parte et traxit ad se et sic
veritatem iUius rei probavit et ille postea
25 per mensem integrum non vixit. alter
vero sub altare aspexit et aciem oculo-
rum eius amisit et ante mensem integrum
vitam finivit.
72 Est aUud mirabile in supra dicta regione
30 Guent. est ibi fons iuxta vallum putei
Mouric et hgnuni in mcdio fontis et lavant
homines manus suas cum faciebus suis et
lignum sub pedibus suis habent, quando
Uivant. nam ct ego probavi et vidi.
fultum est in aere in aUitudine aequali
viro stanti supra tcrram.
CDGHKLP (deficit v. 35 in meiisem fuli" abscisso) Q
SIN.: 1 autera] autem liuius Z>'^Cr, liuius CX 2 et uau. nauis ecce Q 3 iiauigantes] remigantes
CDGLPQ sancti] cuiusdara Q, cuiusdara sancti CDLP, dicti sancti G 4 naue CDGLP^ 5 super
D'PQ (i obuiam illis] in obuiam illorum CDGLPQ 1 hominis] b. de naui portauerunt P, h.
assurapsit de raari Q, b. iu naui D^, b. de naue C", b. de naue duxerunt C^D-GL 8 super Q 9 iltu-
tumj estutura Q, aeltutum D^, eltutum CD^-GL 10 ille] iste CDGLQ coinmendauit] praecepit
ODOLPQ 10/11 deducemus .ffa U iUum] cmn CDGLPQ sepeliemus J?» 12 eum] illum
in litura P eius] illius DG, om. P 13 ulli CLPQ se] eura CDGLQ 15 ille om. Q nauem G
16 eltutus CDGLQ sancti om. P 19 nutu] potestate CDGLPQ dei] dei est DG fulcitum CD^^GLQ,
fulcitus P, fnndatuin D^ 21 cnruauit] et c. Q, curuauitfiue /"/ 22 altare et t. ambabus (ambis
CL) raanibus] altare ambabus inanibus et tenuit ambabus manibus iiirgam in manu sua ciiruauit (incipit
2>a'jina) cnruauit eam circa altare ff 23 ad se om. C'D'PQ 24 illiusl huius CDGLPQ etj set
CDGLPQ 2,5 per om,. CDGL 26 uero] autein CDOLP 27 eius ainisit] am. eius P, suorum
am. DG, ainisil V 28 uitam] uitam suain (? 29 est] est autem CDGLQ 30 guent] id est guent
CDGLQ uallem?Ay 31 mourie r/, manrit Ci . 32 mamis om. A' 33 suis om. CDGKQ
34 uidi et pr. CDGLQ
CVM ADDITAMENTIS NENNII.
217
mSTOIilA BRITTONVM.
quando mare inundatur, ad mallinam ex-
tenditiir Sabrina supcr omnoni maritimam
et tegit et usque ad fontem producitur
et implctur fons de sissa Sabrinae et
5 trahit lignum secum usque ad mare mag-
num et per spatiuni trium dicrum in marc
invertitur et in quarto die in supra dicto
fonte invenitur. faetum ost autcm , ut
unus de rusticis sepelirct eum in terra
10 ad probandum, et in quarto die inventus
est in fonte et ille rusticus, qui eum ab-
scondidit et sepelivit. defunctus est ante
fineni mensis.
73 Est aliud mirabile in regione quae
\h dicitur Buelt. cst ibi cumulus lapidum et
unus lapis superpositus super congestum
cum vestigio canis in eo. quando vena-
tus est porcum Troynt, imprcssit Cabal,
qui erat canis Arthm-i militis, vestigium
20 in lapide et Arthur postea congregavit
congestum lapidum sub lapide, in quo
.erat vestigium canis sui, et vocatur Carn
Cabal. et veuiunt homines et tollunt
lapidera in manibus suis per spatium diei
2.S et noctis et in crastino die invenitur super
congestum suum.
Est aliud miraculum in regione quae
vocatur Ercing. habetur ibi sepulcrura
iuxta fontcm, qui cognominatur Licat
3u Anir, et viri nomen, .qui sepultus est in
tumulo, sic vocabatur Anir: filius Arthuri
militis erat et ipse occidit eum ibidem et
sepelivit. et veniunt homines ad mensu-
randum tumulum in longitudinc ali^iuando
35 scx pcdes, aliquando novcni, aliquando
NENNIVS INTEIIVRETATVS.
Decimum miraculum lapis super con-
gestum lapidum in (regione) Buelt et
vestigium canis Arthuris in eo : etiamsi
aufertur in mundum, invenies eum supcr
5 congestum supra dictum.
Undecimura rairaculum fest sepulchrum
in regione Ercing in longitudinc aliquando
septem pedes habcns, aHquando duodccim.
aliquando quindccira ').
CDGHKLQ
SIN.: I maliuam CZ>6//<^ 2 maritiinam] m. lipam CD^Gi 3 ad Ibntem iwsf deducitm- Ci
AeAacMwr CDGL(,> 4 sisa D^^G ^i ail um. Q 6 spatia CL 7 inuertitur (inuenitur C-D-GL) . . .
8 lonlc om.C^Q iii (iuarto| quarlo <,' S inuentum GC^ cst om. C 11/12 abscondit C'Z>fcr'Z,y
12 <lel'uMctus est ante lineni niensisl statim ((jue add. DG) detuuctus estCDGLQ 16 lapis om.CDGQ
17 eo om.G 18 im,\:nsCD(! /:-Q. potus /.' trohC''DGQ, terhC-L caball A', caballus /.»', caba-
lusD^G Ut arturi g 20 arturus y congregauit />os< sui (^, om. (."/>(.; 21 lapidum] lapid. //»
22 suis />G uocabatur/>G carun A', car ^ 23 caball /C 2o iu om. L' tWeom.CDGL
26 congestum] gestum CWG 27/28 quae uocatur om.CDGQ 28 ercirg Q, Iiercing DG ibi om.
CDGLQ 29 cognominatur] uocatur CL licat anir] oculus amirmur Q, oculus amr CDGL 30 amir Q,
■AxnrCDGL 32 ibidem om.CW^Q 35 al. habet {om. CDGL) ui (uii CDGL) podes al. -xii al. xii
al. i.\ in (jua CDGLQ
') 'f<equu)ilur apud inlerprelem undecim mirabiUa ScoUica eadem atque priora brevitale narrata, ul non
om,nia recle inlellegas. ea nos omisijnus'. Zimmer.
CURONICA III.
28
218
HISTORIA BRITTONVM
HISTORIA BBITTONVM.
duodecim, aliquando quindecim. in qua
mensura raetieris euni in ista vice, iteruui
non invenies eum in una mensura, et ego
solus probavi.
74 Est aliud mirabile in regione quae
vocatur Cereticiaun. est ibi mons, quae
cognominatur Cruc Maur, et est sepulcrum
in cacumine illius ct omnis homo qui-
cumque venerit ad sepulcrum et extenderit
10 se iuxta illud, quamvis brevis fuerit, in
una longitudine invenitur sepulcrum et
homo, et si fuerit homo brevis et parvus,
similiter et longitudinem sepulcri iuxta
staturam hominis invenitur. et si fuerit
i^ longus atque procerus, etiam si fuisset in
longitudine quattuor cubitorum, iuxta sta-
turam uniuscuiusque hominis sic tumuhis
reperitur. et omnis peregrinus taedio-
susque homo tres flectiones flectaverit
20 iuxta illud, non erit super se usque ad
diem mortis suae et non gravabitur iterura
ullo taedio quam abisset solus in ex-
tremis finibus cosmi.
75 Primum miraculum est litus sine mari.
25 Secundum miraculum est ibi mons qui
gyratur tribus vicibus in anno.
Tertium miracuhim vadum est ibi:
quando inundatur mare ct ipse inundatur,
et quando decrescit mare et ipse minuitur.
30 Quartum miraculum cst hapis qui am-
bulat in nocturnis temporibus super vallem
Citheinn, et proiectus est ohm in vora-
gine Cereuus, qui est in medio pelagi
NENNirS INTERPEETATVS.
De mirabilibus Menand ' ) insulae.
Primum miracuhim est htus sine mare.
Sccundum est vadum, quod longe a
mari abest et inuudatur, quando inundatur
mare et minuitur, quando decrescit mare.
Tertium est lapis qui ambulat in noc-
turnis temporibus in vallem Ciudenn ; hcet
proiciatur in mare vel in voraginem, in-
veniotur supcr ripam supradictae valhs.
ODaHKLQ
SIN. : 2 metieritis Q, metietis C" 4 solus] ipse CDGLQ 5 est aliud ... 23 cosmi post 219, 17
luch ecliach ODGLQ qui K (J cereciauaum Q, ceretiauu J5', ceretun D-, ceretim G , ceretum OL
7 quae] qui CDGL maur] niair //", marc ODGQ, iuarc L 8 illiusj montis CDGLQ homo om. Q
'.) uenerit oni. L' sepulcrum] eum Q 12 homo et sep. Q hreuis et om. Q 13 longitudo Q,
longitudine L 15 atque] et Q etiara si f.] et si fuerit Q 18 reperitur] iuueuitur ODGLQ
18/19 taediosusque homo] IfK, tediosus qui CDGLQ, taediosusque liomo si /Z- 19 flexiones DG flexerit Q
20 erit] erit taedium ODGLQ se] eum OL ad] iu Q 21 grahitur G 22 quam] K, quamuis
ODGLQ, etiamsi //-, hic. //• abisset] habitasset CDGLQ 24 anle primum his. rubr. de mirahilibus
monie insule 0''L priraum rairaculum est] aliud m. e. iu predicta regioue uidelicet G mare ODGL
25 secundum] aliud G 27 tertium] aliud G miraculum om. /)' uadum est ibi] u. ibi Q,
est ibi \i. G, est u. ibi ODL 28 ipsum Q 29 ipsum Q 30 quartum] aliud G est mir. O
32 citheinii] /T'', cithein H^, ciheinu K, ciheuin DGQ, chenra 0, cheuin /., cindenn interprea proiectum ODGL
olim] enim G 33 cerenus Q, polkerist C-D^^L, polleerist G qui est in medio om. C'D'Q pylagi LJ
') c. 75 expomit Zimmer p. 160 aeq. spectare ad inaulam Monam, cuius loco interjires errore posuit
Menand, id est Man.
CVM ADDITAMENTIS NENNII. 2lfl
JUSTORIA BRITTONrM.
quod vocatur Mene, et m. crastino super
ripam supra dictae vallis inventus est sinc
dubio.
7(j Est ibi stagnum quod vocatur IjUcIi-
.'. lcin, quattuor circulis ambitur. primo
circulo gronna stanni ambitur, secundo
circulo gronna plumbi ambitur, tertio cir-
culo gronna ferri ambitur, quarto circulo
gronna aeris ambitur, et in eo stagno mul-
10 tae margaritae inveniuntur, quas ponunt
reges in auribus suis.
Est aliud stagnum qui facit ligna dure-
scere in lapides. homines autem fingunt
ligna et postquam formaverint, proiciunt
15 in stagno, et manet in eo usque ad caput
anni et in capite anni lapis reperitur: et
vocatur Luch Echach.
CDGHKLQ
SIN.: 1 nianei C"/)'<?, menei CD-G, niaenei // in om.CDOLQ '2 supra. CDGL sine d. i. est Ci
4 anle est ibi itis. rubr. de mirabilibus hybernie CL reele 4/6 luclein Q, luchem /)', lycliem L, luchlem
CD^G G gronna stagni (superscr. .i. staini) IJ, gronna {superscr. .i. stain) stanni A", gronna id est staini
stanni Q, gronita (sicj stagni id est stain CI>GL 7 gr. pl. anib.] gronna inuini anibltur id est plunibi Q,
gronna id cst niuiu plunibi anibitur CHGL 7 8 circulo gronna (grounua CL\\ gr. circ. H^ 8 anibl-
tnr om. flK 9 staiuio (,' multae marg.] marg. nmltae CD-GL, marg. CWQ 10 quas] que CDOL
12 qui] quodC^AV 12/13 durescere iu lap.] HK, arescere in lap. Q, arescere In lap. durescere t'Z)G/y
13 autem om. Q Rndnnt CI^Q, Rgnnt D- 15 stagnum Q l(j anni] agni 6" 17 et uocjitur
07)1. C^DGQ lucb echac CDGLQ fiuit amen suhscr. H, cxpliclnnt niirabilla (sefiiiuntnr qnae dedlinus
p. 113) snbscr. Q, .mbscr. brevis erasa D, nulla C
Adieci mirabilia nescio quae Iliberuica supra relatis similia ad carminis formani
redacta, ut leguntur in codice Parisini 1 1 lOS (supra p. 120) historiae Brittonum subiuncta.
Incipit de signis et prodigiis et de quibusdara Hyberniae admirandis.
Plurima mira malum signantia signa futurum
sive bonum dederat clemens deus arbiter orbis,
ut terreret eos, quos illa videre volebat.
omnia pene loca, in quibus haec iam facta fuere,
4 tempora cuncta simul brevitas intacta reliquit.
tres simul in caelo visi sunt currere soles.
terribilem quedam tellus effuderat ignem.
maxima pars noctis fulgebat luce diei.
eccc lapis cecidit de caelo magnus in amne.
10 circulus et solem circundedit aureus altum.
agnus in Egvpto mirc fuit ore locutus.
bos loquitur Rome stimulanti voce prophetao:
copia farris erit vobis hominesquc peribunt.
28*
220 HISTORIA BRITTONVM
spicas turba hominiim iam vidit in arbore natas.
15 panibus incisis sanguis quoque fluxit abunde
coram convivis, quos signum terruit illud.
bos peperit dudum multis cernentibus agnum.
armatas multis acies equitesque diebus
aere pugnantes crudeliter arma movere
20 ante quidem cives viderunt tempora belli.
natus equa fuerat totus homo tempore nostro
atque homine, hinnitum faciens quoque moris equini,
tam eomedens faenum quam panem et caetera edebat.
natus erat duplex homo vivens tempore longo
25 quadrimanus, bipes atque biceps et pectore bino
atque duas animas unum ventremque gerebat.
quorundam pars posterior nova verba sonabat
tunc mirabiliter cantans modulamina quaedam.
vox avis audita est dicentis talia verba:
30 mane novo surgens dominum hiudabo potentem.
his ita prodigiis signisque per omnia dictis
nunc quoque describam patriae miracuhi nostrae
nomine quae proprio vocitatur Hibernia cunctis.
De rebus Hibernie admirandis.
Finibus in nostris famosa ost insula parva,
35 (luae satis exanimes corruptos impedit esse
vel putridos tabo carnem sic efficit omnem.
illic cemit avum quisquam retinere figuram,
cuius ibi crescunt imgues simul atquo capilli.
terraque nostra tenet stagnum quod continet istam
41) vim, qua ligna solent lapides mox esse sub undis
post tamen annorum ceu dicunt tempora septem.
Est aliud stagnum, cui fons quoque mirus adheret,
quinque pedum spatio tantum qui distat ab illo.
sive igitur crescat de largis ymbribus ilhid
45 seu nimio fervore magis decrescat, linbebit
quinque pedum spatium semper distantia tantum.
Cernitur a multis alius fons more probatus
qui faeit ut dicunt canos mox esse capillos.
Fons alius si tactus erit aut visus ab ullo,
50 cfficit ingentes pluvias, quas fundere caelum
non cessat, si non oblatio sacra repellat.
Fons est, si verum, cernentis tempora signans:
nam salit eructans cum signans tempora longa,
at silet attestans cernentem mox morituruni.
56 Fons est dulcis aquae constans in vertice montis
mnre maris retinens accessum sive recessum.
Dicunt esse duos fontes contraria agentes:
alter namque nec est potatus, perpetrat altcr.
CVM ADDITAMRNTIS NENNII. 221
noii aufort; vitain: neuter cognoscitur ullo.
r,o tangcro non audent iccirco utrumque periti
Proximus esso mari modicus quoque fertur acervus.
iam lapidum quidam mirabilo quique ministrat
non magis apparcns tiiictu retrahento marino vel rctrorsuin
quam solito cursu, quando mare littora replet
fir. oecultante mari illic, quae magis alta videntur.
Est aliquid saxuin mirabile: namque ropente
si fuerat virga percussum, suscitat ymbres:
iiico tempestas oritur sequiturque caligo.
proprium nomen
at ea temoria sedem rex quisque tenebat,
70 Scottorum fuerant ubi tres res maxime mire
non lapis atque puer parvus namque sepulchrum,
nam lapis ut fortur calcatus rege sonabat.
iam rugions prolem genuit septemnis et ille
parvulus aclectus nominatur ab omnibus eque
75 quinque pedum spatio brevior non addidit unquam,
quem numerum fuerat qui non maioro minutus.
Illa nimis miranda quidam piscina, leprosos
quae facit intrautes omnes se illicque lavantes.
est tamen haoe eadem non noxia parte soquente,
80 quae solito cursu petit ac sic intrat in ipsam.
inter utranque tamen partem distantia parva
esse peduni spatio binorum peno videtur.
Continet haec hominis cuiusdam terra sepulchrum
femineas turbas fallentis more doloso:
8.') ille etenim numerum ingontem violavit earuin.
fine tamen fuerat folici crimana deflens.
ergo modo miro mulier si viderit ilkid,
podere vel ridere solet eernendo sepulchrum,
tormine (sic) iam resonat quod, si non rideat ilhi
De infantibus sanctum Patricium invocantibus.
90 Ex utero matris quondam sunt ista locuti
infantes: nos sancte veni Patrici bene salva
De S. [K]ie[nan] (?) quodam
Sanctus in hac patria quidam vir nomine Kienan
permanet incorruptus, habens nunc integra meubra,
mortuus ante tamen quingentos circiter annos
M eiusdemque loci defuncti quique putrescunt.
De hominibus qui se vertunt in lupos
Sunt homines quidam Scottorum gentis habentes
miram naturam maiorum ab origine ductam:
quam cito, quando vohint, ipsos se vertere possunt
1 more
nequiter in formas lacerantum dente luporum,
100 unde videntur oves occidere sepe gementes.
sed cum clamor eos hominum seu cursus eoruni
222 HISTORIA BRITTONVM CVM ADDITAMENTIS NENNII.
fustibus aut armis terret, fugiendo recurrunt.
cum tamen haec faciunt, sua corpora vera relinquunt.
atque suis mandant, ne quisquam moverit illa :
105 si sic eveniant, nec ad illa redire ualebunt.
si quid eos ledat, penetrent si vulnera queque,
vere in corporibus semper cernuntur eorum.
sic caro eruda herens in veri corporis ore
cernitur a sociis, quod nos miramus et omnes.
De homine decollato capite per VII annos vivente
110 Decollatus erat quidam languore doloris:
postea septenos fertur vixisse per annos:
gutture nanque miser poscebat aperto alimentum.
De muliere cum corpore a demonibus rapta
Haec res mira solet numeros celebrantibus addi.
vir bonus et verax aliquid mirabile vidit.
115 quodam nanque die volucres iu flumine eernens
proitiens lapidem percussit vuhiere eignum,
prendere quam cupiens tunc protinus ille cucurrit.
sed properante viro mire est ibi femina visa,
quam stupido visu aspiciens haec querit ab ilhi.
iw unde fuit, quid ei accidit aut quo tempore venit.
haec: infirma fui, inquit ei, et tunc proxima morti
atque putata meis sum, quod defuncta videbar.
demonibus sed rapta fui cum carne repente.
hanc vix credibilem reni tunc audivit ab illa,
125 quam secum ducens saeiavit veste ciboque,
tradidit atque suis credentibus esse sepultam,
qui quod erat factum vix credere iam potuerunt.
De navi que visa est in aere
Rex fuit in theatro Scottorum tcmpore quodam
turbis cum variis, cum militibus ordine pulchris.
130 ecce repente videut dceurrerc in aere navim,
de qua post piscem tunc unus iecerat hastam,
quae ruit in terram, quam natans ille retraxit
ista quis nuditurus
(reliqiin pasina vacal)
BEDAE
CHRONICA MAIORA
AD A. DCCXXV.
EIVSDEM
CHRONICA MINORA
AD A. DCCIII.
ACCEDVNT
I. INTERPOLATIONES COD. PARISINI NVPER EMPT. N. MDCXV.
n. INTERPOLATIONES COD. MONACENSIS CCXLVI A DIOCLE-
TIANO AD ARCADIVM.
III. AVCTARIA QVAEDAM CHRONICORVM BEDANORVM MAIORVM.
IV. CONTINVATIO CHRONICORVM BEDANORVM MINORVM CARO-
LINGICA PRIMA.
V. GENERATIONVM REGNORVMQVE LATERCVLVS BEDANVS CVM
CONTINVATIONE CAROLINGICA ALTERA.
CHRONIC* 111.
29
LIBRI ADHIBITI
IN CHRONICIS MAIORIBVS:
Pleue (scilicet ad chronica, inde a c. 594 soli FEO) excussi sunt libri hi:
B = Mediolanensis Ambrosianus D 30 inf. saec. IX.
F — Berolinensis Phillippsiauus 1831 saec. IX.
S = Sangallensis 251 saec. IX.
M = Parisinus nuper empt. 1615 saec. IX.
0 = Vaticanus Ottoboniauus 67 saeo. X.
Ji = Parisinus 13403 saec. IX.
Specimen datur ex bis, ubi niliil adnotatuni est ad c. 468 — 476 et c. 582—593:
3 :
4 :
5 :
6 :
7 :
8 :
9 :
10 :
11 :
12 =
13 :
14 :
15 :
16 :
17 :
18 :
19 :
20 :
21
Berolinensis Phillippsianus 1832 saec. IX.
; Berolinensis Phillippsianus 1869 saec. DC.
: Berolineusis Phillippsianus 1895 saec. IX.
: Capensis 3 saoc. X.
; Einsidlensis 178 saec. IX/X (inde a lustiniauo I c. .'il5).
; Florentinus Laur. 22 ilextr. 12 saec. Xin.
; Florentiuus Laur. 66, 19 saec. XH^.
: Florentinus Laur. 67, 11 saec. XV.
: Florentinus Laur. Faes. 108 saec. XV.
; Florentinus Eiccardianus 410 saec. XV,
; Caroloruhensis CCXXXIX saec. X.
: Cassellanus fol. 2 saec. IX.
: Coloniensis 103 saec. IX.
: Leidonsis Scaligerauus 28 saec. IX.
: Londiniensis regius 12 D IV saec. Xil (;ul c. 582—593).
: Londiniensis regius 12 F II saec. XU (ut n. 15).
: LoudiJiiensis regius 13 A XI saec. XII (ut n. 15).
: Londiniensis Cottonianus Vesp. B 6 saec. iX (ad c. 468 —
593).
: Londiniensis Harleianus 3091 saec. X (ad c. 468—593).
: Londiniensis add. 19906 saec. Xr\' (ad c. 468—476).
= Alediolanensis Ambrosianus H 187 inf. saec. XII (a c. 468
ad c. 516,1, ubi deficit in misnus).
22 = Mediolauensis Ambrosianus M 12 sup. saec. IX (ad
c. 468—593 omissis locis scriptis notis Tironianis).
23 = Monzensis saec. IXiX (ad c. 509-.i24 et c. 571— 593).
24 = Monacensis 246 saec. IX.
25 = O.xoniensis Bodleianus F 3. 14 saec. XH.
26 = Oxonionsis Bodleiauus Canonicianus scr. eccl. 96 saoc. XV.
27 =: Oxoniensis collegii Magdalenei n. 183 saec. XV.
28 = Oxoniensis collegii Mertoniani n. 88 saec. XII.
29 = Parisinus 4860 sacc. X.
30 = Parisinus 7296 saec. IX.
31 = Parisinus 13013 saec. IX.
32 = Vaticanus 3862 saec. IX.
33 = Vaticanus Palatinus 927 saec. XII (ad c. 468. 469 deficieiiti-
bus c. 470—476, item per c. 582—593 ad eos locos qui in
margine indicautur).
34 = Vaticanus reginae 123 saec. XI.
35 = Vatic:uius regiuae 755 saec. X.
36 = Vaticanus XJrbinas 102 saec. XV.
37 = Vaticanus Urbinas 382 saec. XV.
38 = Sangallensis 248 saec. IX (a c. 515 ad c. 543, 3, ubi deficit
in una7ii).
39 = Sangallensis 250 saec. IX (inde a c. 515).
40 = Taurinensis saec. VniilX (ad c. 468—524 et 582-593).
41 = Vindobonensis 13707 saec. XV (ad c. 582—593).
Cursivis expressa sumpta suut ex auctoribus in margine adscriptis.
IN CHRONICIS MINORIBVS:
E = Einsidlensis 167 saec. IX (nou attuli nisi selecta).
F = Berolinensis Phillippsianus 1831 saec. IX.
H = Sangallensis 251 saec. IX.
M = Parisinus 4860 saec. X.
P = Vaticanus Palatinus 1448 saec. X.
Ad c. 255 — 263. 277 — 281 adhibiti sunt praeterea libri hi:
1 = Florcntinus Laurontianus Ashbimih. 1554 saec. XI.
3 = Coloniensis 103 saoo. IX.
3 = Parisinus nuper empt. n. 1615 saec. IX.
4 = Mediolauensis Arabrosianus D 48 inf.
5 = Vaticanus Ottobonianus 6 saec. X.
6 = Vaticanus Palatiuus 973. ■
Cursivis e.xpressa sumpta suut ex chronicis miuoribus Isidori.
7 = Vaticanus reginao 123 saec. XI.
8 = Vaticanus regiuae 755 saec. X.
9 = Vaticanus reginae 1260.
10 = Vaticanus roginae 1405.
11 = Sangallensis 250 saec. XI.
Beda (sic enim magis nomen epichorium hominis ex Noithumbria oriundi scri-
bendum est quam Baeda) ^) vitae suae notitiam scriptorumque indicem subiecit historiae
ecclesiasticao Anglonini, unde potiora hic quoque exhibere iuvabit. liacc, auctor ait,
(h- historia rcclrsiastica Brittaniarum ct maximc gcntis Anglorum, prouf vcl cx lifteris
nnfignortim vel ex tradifione maiorum vcl ex mea ipse cognifione scire potui, domino
adinvante digrssi Bcda famidus Chrisfi rt xiresbiitcr monastcrii heatorum opostolorum
Pefri ct Paidi , quod cst ad Viuraemuda (Wearmouth prope Durham) ct Ingyruum
(Jarrow com. Durham), qui natiis in territorio eiusdcm monastcrii cum csscm annorum
septem, cura propinqtiorum datus sum educandus revercntissimo ahhafi Benedicto ac
deinde Ceolfrido, cuncftimquc ex co fcmpus vitae in ciusdcm monasterii hahitationc j}cragcns
omnem mrditandis scripfuris opcram dcdi atque infer obscrvantiam discipilinae rcgularis ef
cofidianam cantandi in ecclcsia curam sempcr aut disccre aut doccre auf scribere dtdce
habui. nono dccimo aufem vifae mcac anno diaconatum'^), triccsimo gradum presbi/tera-
fus, ufrumquc pcr ministcrium revcrcntissimi episcopii lohannis iubente Ceolfrido abbate
suscepi. cx quo tempore accepfi presbyferafus usque ad annum aetafis nieae L VIIII hacc
. . . hrcvifrr adnotarc .... curavi. recenset deinde opera, in his cum historiam ecclesiasfi-
cam- nostrae insidac ac gentis in lihris V tum de nattira rerum et de femporihiis lihros
singtdos, itcm de tempwibus librum I maiorem. iam cum historiae ecclesiasticae Beda
finem imposuerit a. 73 1 ') neque verisimile sit inter opus ipsum finitum et epilogum
illum adscriptum longius intervallum intercessisse , Beda natus est a. 673. minus con-
stat de anno obitus. ex epistula, qua mortem eius enarrat discipuhis Cuthbertus, cum
efficiatur eum obiisse vespera ante ascensionis diem feria quarta, ipsum diem epistulae
eius codices enuntiant diverse. scilicet in antiquissimo et omnium primario Sangallensi
n. 254 saec. IX ad verba usque ad diem ascrnsionis dominicae vitam duccbat adiectum
est id esf VII id. Maias (= Mai. 9). contra recentiores. certe ti-es Cantabrigienses
(Mayor et LVmby Bedae hist. occl. 1. III. IV p. 40) pro eo die substituunt VII k. lun.
(Mai. 26). ipsuni Cuthbertum neutrum posuisse verisimile est non solum quoniam libri
variant, sed etiam propter eam causam, quod dieni nullum adnotare potuit nisi obitus
ipsius eumque vix ita perscripsisset, ut sic ut legitur ad diem ascensionis referri debeat,
cum Beda obierit praecedenti. quod si dies adiectus est interpolando, utrumque admitti
potest, et diem ascensionis adiectum esse adsumpto menologio (eo enim verba ducunt
') Baeda appellatur in codice ipsi feie aequali Cautabrigiensi liistoriae ecclesiasticae et alil)i, Beda iu
plerisque; sed codicum auctoritas ad eiusmodi differentias non pervenit. Henricus Zimmer a me rogatus in
epli. nostra {neues Arcliiv 16 a. 1891 p. .^99) ostendit nominis apud Nortlmmbriae indigenas non rari vetusti-
nrem formam fuissc Baeda, rcoeptam oo tempore quo bistoria seripta est Bida. declinatur plerumque ad
primam, sed ut Attila, Totila, (iattila, Tzitla passim fiectuntur iu ani vel anis (cf. C. I. L. V p. 120;)), ita
rcperitur etiam genetivus Bedani , ut epistulae Cutbl)ertl de obitu eius subscriptum est in cod. Sangallensi:
finii de obitu Bedani preshyteri. ') Hinc peudens Florentius Wigorniensis (mon. Brit. I p. 539) Bedae
diacouatum adnotavit ad a. 693. ^) 5, 23 fin. : hic est in jtraesentiarum unicersae status Brittaniae . . .
dmninicne . . . incarnationis anno septingentesimo tricesimo primo.
29»
226 BEDAE
et sic locum accepit Florentius Wigornensis auctor saec. XI ') et diem obitus verum
insertum esse loco non suo. utrura praeferendum sit, incertum est, sed tamen dies
Mai. 26 suspicioni obnoxius. scilicet quae apud Bedam historiae ecclesiasticae sub-
iuncta sunt fortasse ab ipso auctore ad arclietypum adscripta cum finiant in a. 734,
pronum fuit conicere auctorem obiisse anno proximo itaque ascensionem, cuius meminit
Cuthbertus, esse anni 735, quo incidit vere in diem Mai. 26. contra dies Mai. 9 ad
ascensionem non pertinet, cum inter a. 720 et 7'.)9 nulhis inveniatur, qui eo die ascen-
sionem habeat; itaque interpolationis certe suspicio in eum non cadit neque quicquam
obstat, quoniinus sit dies obitus verus adiectus ab homine aequali et rerum perito ad
narrationem Outlibertianam. quod si Beda expiravit in vigiUa ascensionis die Mai. 9,
obierit necesse est a. 742, qui solus per haec tempora ascensionem habet Mai. 10 ^).
Librum de temporibus minorem Beda edidit, ut ait et ahbi (c. 14) et in fine,
anno quinto Tiberii Apsimari indictione prinia (quae incipit Sept. l a. 702), id est
a. 703 ') : itaque cum in notitia de vita sua significet se hbris scribendis operam dedisse
inde a presbyteratu , eum se nactum esse anno vitae tricesimo, natus sit a. 673, hunc
hbrum primum eum edidisse probabile est. integrum nos non repetivimus, sed partem
tantummodo extremam (c. 16—22), qua continentur chronica brevissima.
De femporibus librum uniim maiorem (sic in indice operum historiae ecclesiasticae
subiuncto auctor eum recenset) Beda pubhcavit, ut ait in praefatione, querentibus fratri-
bus quibusdam de nimia brevitate tractatus editi a. 703, cuius propfer rationem paschae
potius videbatur usus indigere, suadebant mihi latius aliqtia de temporum statu, cursu
ac fme disserere. quibus concitus parens perspectis venerabiUum pafrum scripfis pro-
Uxiorem de temporibus librum edidi. fecit id a. 725, scilicet Theodosio III adscribens
annum unum, nimirum 716, Leoni Isauro, qui eo exeunte ilh successit, annos novem
717 — 725. convenit quod c. 52 in i)raesenfi ocfava indicfione numerat annum domini
DCCXXV (cf. c. 54. 58). integrum ne hunc quidem librum admisimus, sed sola recepi-
mus chronica maiora cum us quae pius auctor addit de aetatibus futuris (c. 66 — 71
sive apud nos c. 1 — 615).
Chronica Bedae minora re ipsa non tam ipsius sunt quam chronica minora Isi-
doriana a Beda hic illic aucta et mutata, unde nos in editione cursivis expressimus
quidquid retinuit ex Isidorianis illis. in maioribus quos auctores adhibuerit, iam enume-
rabimus. sane ut mittamus rehqua eius opera, in ipso libro de temporibus mainre multo
plures adsumpsit, Phnii historiam naturalem, 8ohni collectanea, Macrobii saturuaha, deni-
que patrum volumina complura. sed nobis in hoc chronicorum recensu cum parte libri
') Mon. Brit. hist. 1, .'>42: a. DCCXXXIV . . . Beda sanctissimus secundum Anglicas chronicas (in-
tellegit Saxoiiica scripta saec. IX nion. liist. Brit. I p. 328) anno praesenti, secundum vero sunm dlscipulum
Cuthhertuni, qui eius ohitum descripslt . . ., anno sequenti ante ascensionem domlnicam IV feria, id est VIII
kal. Tun. (Mai. 2.5) circa lioram X . . . spirilum efflamt. e contrario auctor saec. IX qui scripsit gesta aljbatuni
Kontanellensiuni (SS. 2,281) adnotans ad a. 731: venerahilis preshyter Beda liisturlam eccleslasticaiii, quain de
yente sua, id est Anglorum, comjiosuerat, usque In hunc annuiii mlrahUi opere perdnxit et nun multo post nd
caelestia regna perrexit VII hal. lunil Cutlilierti usus exemplari supra laudatis siniili iutellexit obitns dieui
parum caute. *) Aunales extra Britanniam scripti cum Bedae obitum passim raemorent, disceduut quo-
dammodo in duas familias, quarum altera ad a. 731 (raro ad a. 730) adscribit: Beda preshyler Anglorum ohiit,
\d ijuchI legitiu- in antiquissimis MosoIIauis (SS. 10,49!')) siuiiliterque in .aliis compluribus, altera , quam viri
docti bodie couseutiunt redire ad anuales deperditos Hersreldenses s.aeculi noui , e.andem lere adnot.ationem
babet plerumque ad a. 735 (SS. 2,237. 3,34. 116*. l;!0. 13,719. 20,782), rarius ad viciuos 7,34 (SS. 13,88)
vel 7.3B (SS. .3, 34. V)3. 5, 1) vel 737 (SS. 3, 117). prior indicatio sine dubio inde eflecta est, quod eo anno
liuit liistoria ecclesiastica novitque fortasse is qni primus eam in annales rettulit Bedae aequalis ei operi
auctorem non diu supervixisse. alteram probabiliter Ilerm. Lorenz {Jahrhlicher von Hersfeld Lipsiae 188r)
p. 84) eo revocavit, quo nos revocavimus interpolatorum librornni Cutbbertianorum diem obitus itemque annum
obitus in cbronica Saxonica rolatum, scilicet ad adnotationes bistoriae eoclosiasticae adiectas fniientes iu a. 734.
itaque neutra testium familia ad armum obitus determinanduni qnicquam confert. ^) Numerus p. Cbr.
709, qui ponitiir c. 173, niinus fidus est venitque opinor a librario auctoris aequali.
CHRONICA.
227
sola res est, quamquam non actam rem aget, qui eruditus Britannus quid habuerit
saeculo octavo incipiente latius exploraverit.
1. Inter auctores, quos in chronicis his Beda compilavit, Eusebiana Hieronymiana
prinunn locum obtincnt. eorum codicem usurpavit similem Frclieriani et Amandiani
et Middlehiliensis (i^.4ilf Schoenii), cum adsit c. 393 adnotatio de iobeleo LXXXY I
in iis libris solis reperta. ceterum ad crisin Hieronymianorum cnm suppetant subsidia
vctustiora et uberiora, Bedana recte praetermittentur.
2. Prosperi chronica Beda adhibuit integra (c. 346 = Prosp. c. 7.57; c. 410 ==
Prosp. c. 974: c. 441 = Prosp. c. 1129), sed quae inde excerpsit, non perveniunt
ultra a. 431 (Beda c. 4S2 = Prosper c. 1307) vel adsuiupta eius historia ecclesi-
astica, ubi 1. I c. 10 respicit ad Prosperi c. 1336, non ultra a. 439. itaque fieri
potest, ut Prosperi recensio a Beda compihita finierit in a. 445, quamquam cum pauca
omnino ex Prospero Beda sumpserit, nihil obstat, quominus exemplar adhibuorit per-
ductum ad a. 455.
3. Marcellini chronica Beda adhibuit, ut vol. 2 p. 55 vidimus, a principio ad
finom, id est ab a. 379 ad a. 534.
4. Isidori chronica minora postquam in librum de temporibus conscriptum a. 703
Beda integra ferc transtubt, in maiore opere a. 725 edito Isidoriana maiora adhibuit
ad finem usque, cum excerpta perveniant ad lustinum minorem (Beda c. 522 =• Isi-
dorus c. 402) : auctarium a. 624 (vol. 2 p. 489) Beda non videtur habuisse.
5. Marius Aventicensis adhibitus est c. 512. 527; erravi vol. 1 p. 752 haec refe-
rens ad cyclos Dionysianos.
6. Cyclorum Dionysianorum exemplar liabuisse se subinde annos Diocletiani
memorans, affine igitur iis, de quibus vol. 1 p. 751 egimus, Beda innuit in chroni-
cis c. 518: Bionysius, inquiens, paschales scrihif. circulos incipiens ab anno dominicae
incamationis DXXXII, qui est annus Dioclctiani CCXLVIIII, confirmatque de temp.
rat. c. 47. ad eiusmodi laterculum cum hic illic reperiantur adscriptae' adnotationes
liistoricae, ut annum ingressus Theoderici in Italiam adnotat liber Coloniensis 103
(vol. 1 p. 751), ex eiusmodi opinor excmphxri Beda c. 469 traxit. diem quo Roma capta
est ab Alarico positum in excerptis Sangallensibus (vol. 1 p. 300) chronicorum Italicorum,
a quibus videntur pendere Theoplianes ad a. 5093 et Prosperi epitome Vaticana (vol. I
p. 491). ipsis cln'onicis Italicis Beda nequaquam usus est, cum ea nactus non in unico
hoc loco- se continuisset. — Fastos consulares quamquam Beda habuit certe Victoria-
nos et Prosperianos, iis in chronicis ita tantum usus est, ut c. 483 Gildae vei"ba de
Agitio ter consule ad consulatum tertium Aetii annumque XXIII Theodosii II referret.
explicatius in historia ecclesiastica 1, 15, ubi eundem illum Gildae locum adhibuit, Aetius
dicitur et tertio ciim Symmacho consul, id quod venit ex fastis, et praeterea vir in-
lustris rjui ct patricius adhibito opinor Marcellino ad a. 454.
7. Ex libro pontificali multa sumpsit Bcda ab exordio fere (c. 310 = pontif. 7)
ad tempus, ([uo volumen absolvit, id quod non hituit Duchesnium (vol. 1 p. CCXXII);
nam scribens pontifico Grcgorio II etiam (juae dc eo in libro [)ontificali narrantur
Beda expilavit, evenitque adeo ut in ipso extremo loco indo exccrpto c. 589, 4
crrore legens discendercnt pro distcnderent auctoritatem scriptam certo testimonio pro-
dat. unde intellegitur vitas cas ita continuatas esse , ut ne obitus quidem singulorum
pontificum expectaretur, sed vivis ctiamtum ipsis memorabilia publicarentur. plena recen-
sione eaque ipsa, quam nos habemus, Bedam usum csse complures loci probant habentes
quae absunt ab epitomatis (c. 339 = pont. 15; c. 475 = pont. 44; c. 485 = pont. 46:
c. 507 = pont. 53). recensionem adhibuit non ductam a Lucensi libro finiente in Con-
stantino (f 715) itaque Bedae fere aequali, sed alteram teste loco quem subscripsi ;
228
BEDAE
pontif. 39, 1
secimdum plerosque :
fecit basilicas duas una
iuxta tiieatrum sancto Lau-
rentio et alia et in cata-
cumbas, ubi iacuerunt cor-
pora sanctovum apostolorum
Petri et Pauli.
Brda <: 442:
fecit basilicam iuxta tlie-
atrum sancto Laurentio et
aliam in catacumbas, ubi
iacuerunt corpora sancta
apostolorum Petri et Pauli.
pontif. 39, 1
secundum Lucenseni :
feeit basilicas duas: una
beato Laurontio iuxta the-
atr'um et alia via Ardiatina,
ubi requiescit et in cata-
cumbas, ubi iacuerunt cor-
pora sanctorum apostolorum
Petri et Pauli.
Ceterum cum Beda vir doctissimus quae ox vitis pontificum oxcerpsit scriptis incompte
et barbare plerumque non ad verbum reddiderit, ut Orosiana aliaque, sed ea retractarit,
crisis vitarum illarum Bedanis excerptis raro adiuvatur. Honorii nomen propter locum
Bedae e. 559, 8 fortasse pontif. 81 restituendum est: sed potest Beda id adsumpsisse
item ex vita ea quae sequitur. hoc notabile, quod regis Langobardorum Ariperti
nomen inventum ita in libro pontificali Beda bis c. 575. 585 aliter formavit Hereherectus,
scilicet formam Langobardam mutans in Anglosaxonicam.
8. Eutropii breviarium.
9. Orosii historiae.
10. Gildae de excidio Britanniae hbellus (supra p. 21).
11. Historiam Britannicam forma scilicot antiquiore itom a Beda usurpatam esse
supra p. 115. 132 vidimus.
12. Hieronymi et Gennadii libri de viris illustribus.
13. Accedunt ad chronica historiasque vitarumque corpora data opera expilata
alia multa opora argumenti ecclesiastici , qualia eo tempore in nionasteriis recte
instructis servabantur, obiter citata, scilicet praeter scripturas sacras losephi opera
omnia Latine reddita, antiquitates (c. 79 cet.), bellum ludaicum (c. 264), libri contra
Apionem (c. 47); Eusebii historia ecclesiastica a Rufino versa: Hieronymi praeter
scripta supra citata quaestiones in Genesim (c. 17), commentarius in Danielem (c. 15(1 cet.),
libri adversus lovinianum (c. 303); Augustini libri de civitate dei (c. 15 cet.) et ut
videtur contra Faustum (c. 20); Arnobii iunioris expositio psalmorum (c. 26); Gregorii
magni dialogi (c. 510cet.) et moralia (c. 526). accedunt minora Paulini vita Ambrosii
(e. 458), Possidii vita Augustini (c. 480), vita Germani Autissiodorensis (c. 491), vita
Anastasii Persae ab ipso Beda recensita (c. 537. 539 cum adn.), relatio Luciani de
Stephani protomartyris reliquiis inventis (c. 470). ita admodum pauca restant apud Bedam
carentia auctoritatc quae adhuc extet, qualis est indicatio c. 307 lohannem apostolum
mortuum esse annos natum XCVIII. item quae habet c. 368 : Origcncs advcrsus qnen-
dam Gclsum Epicurum philosoplnim, qui contra nos libros conscripscrat, octo volumini-
hus respondit: qui, ut hrevifcr dicam, tantum scribendi sedulus fuit, nt Hieronimus
quodam loco V milia lihrorum eius se legisse meminerit, iis quae legimus ui Hieronymi
epistula ad Pammachium (84 Vall.): mille et eo amplius tractatus (scilicet liomilias)
in ecclesia locntus cst: cdidif innnmerahiJes praetcrea commenfarios, quos ipsc app<ilJat
x6f.iovg:, similia quidom sunt, sed non ipsa, videnturque proficisci ex epistula ad Pau-
lam ea, quam Hieronymus ipse citat vir. ill. 64 et citat iteni Eufinus apol. 2, 20.
eiusdem epistulao latoa^iaimuiiov est, ni fallor, codicibus quibusdam honiiliarum Ori-
genianarum in genesim praepositus index operum tam Varronis quam Origenis, ita com-
paratus, ut quae hoc loco Beda habet commode cum eo coniungantur.
14. Auctores qui de paschate scripserunt Beda adhibuit complures, nequo tamen
de iis nobis disputandum ost, cum in chronicis haoc disputatio contineatur, ad paschales
autcm quaestiones ex Beduo scriptis aliii muit:i porfiiioant. linl)uit Anatolium suliditicium,
CHRONICA. 229
Cyrilli quae dicuntur osse, Paschasini et Proterii epistulas, Victorii Aquitani cyclos cum
prologo (unde sumere potuit adnotatiouem de paschali Theophili c. 456), denique per
solum Bedam notum librum Victoris Capuani contra Victorium Aquitanum, de quo
vol. 1 p. t)69 dixi hunc edens.
15. Acta quoque ecclesiastica auctori patuerunt. conciliorum saepius adhibita
sunt Caichedonensis a. 451 (c. 415), Romani a. 595 (c. 530), Laterani a. 649 (c. 543),
oecumenicorum omnium (c. 56 1 ). denique teste praefatione ecclesiasticae historiae
epistulas pontificum Romanorum ad I5ritanniam pertinentes adservatas in scrinio urbano
Nothelmus Britannus Romae morans in Bedae usuni exscripsit, quibus etiam in
chronicis usus est c. 532. 54 1 ; sed cum ipsas inseruerit historiae suae, his excerptis non
opus est.
16. Extremae aetatis res missis gestis pontificum, quae ad ipsum operis ter-
minum ei vidimus praesto fuisse, apud Bedam memorantur aliae Constantinnpolitanae,
aliae Britannicae. illae paucae et exiles omnes incipiunt, ubi mittimus uuda principum
vocabula cum annis regni, ab a. 705 (c. 576), ubi quae narrat Beda de lustiniani II
in imperium restitutione , tamquam epitome sunt Graecorum Theophanis ad a. 6198 et
pauca quoque Constantinopolitana quae sequuntur pariter speciem prae se ferunt
broviarii actorum Constantinopolitauorum ex Oriente in Britanniam adlati. nec defuisse
sua aetate clericos in Britannia Graecam linguam callentes ipse Beda (h. eccl. 4, 2.
5, 8. 20, 23) testis est. — Ex Britannicis quae ad tempora antiquiora spectant omnia
sumpta sunt ex auctoribus supra recensitis. adventum Saxonum in Britanniam cum
tam in chronicis c. 489 quani iii historia ecclesiastica 1, 15 (cf. c. 16. 23) collocet sub
Marciano (450—457) et Valentiniano (1455), annum nou determiuans (nam quod hist.
J, 23 adventum eum ait evenisse anno circiter CL ante Mauricii XIV sive a. 597, inde
non recte colligitur annum ab eo intellegi 447), quaeritur sane, quomodo id ex Gilda,
quem in ipsa re narranda presse sequitur, colligere potuerit. sed crediderim Bedam
inde epocham determinasse, quod Aetii ter consuhs adversus Saxones in^ auxilium vo-
cati apud Gildam mentionem reperit, eum auteni in libris vidit tertium consulatum
gessisse a. 446, obiisse a. 454. chronica Gallica quominus hoc loco adhibuerit, obstat
non solum quod alia inde excerpta nulla apud eum reperiimtur, sed multo magis, quod
illa re diftevunt, narrantia (vol. 1 p. 660) Britanniam in dicionem Saxonum redactam
esse anno Theodosii II decimo nono. Britannica recentiora, scilicet quae narrantur
inde a conversione Edilberecti imperante Mauricio (c. 531), omnia fere redeunt in
auctoris nostri historia ecclesiastica gentis Anglorum, narrata plenius et ita, ut Beda
quamquam chronica sua adhibuit, plerumque non ea exscripserit, sed auctores antea
adhibitos resumpscrit. itaque sufficere visum est in hac chronicorum recensione remit-
tere ad eas historiae ecclesiasticae partes, quae nostris respondent.
Omnes fere qui medio aevo historiae universali scribendae operam dederunt, aut
adhibuerunt Bedae chronica maiora aut adeo pro fundamento operis iis usi sunt, ut
Paulus diaconus historiam Eutropii Romanam augens et continuans c. a. 770 (loh.
Droysen iu praefatione p. XLV) condensque deinde historiam Langobardorum (crrore
enim N. Arcli. 5, 79 de Beda a Paulo adhibita dubitavi); Ado Vicnnensis mortuus a. 874
(MG. 2, 315 seq.): Regino Prumicnsis mortuus a. 9J5 (MG. I, 537 seq.); Herimannus
Augiensis mortuus a. 1054 (MG. 5, 67 seq.) ; Marianus Scottus defunctus c. a. 1082 (MG.
5, 481 seq.), alii permulti. haec excerpta cum ad textum Bedanorum satis per eorum
libros scriptos stabilitum nihil conferant, rciiquis spretis in margine inferiore sola ex-
cerpta Paulina numero pauca mcmoravinuis. ecclesiasticam historiam Bedae ah eodem
usurpatam esse idem Droysenus statuit non rccte, nam vitam Germani Autissiodorensis
1'aulus adhibuit sine dubio ipsam. non per Bedae excerpta.
o
230 BEDAE
In chronologia operis maioris (nam libellus minor, qualem auctor formavit, epochas
solas sine regnorum spatiis videtur habuisse, cf. p. 241) Beda per duas primas mundi
aetates numeris chronicorum Eusebianorum ab Hieronymo retentis substituit eos, quos idem
Hieronymus posuerat biblia sacra ad Hebraicum textum vertens eosque c. 273 ad ipsum
Eusebium Beda rcfcrt: ita ab Adamo ad Noe coraputantur anni non 2242, sed 1656,
a Noe ad Abramum natum anni non 1072 vel reiecto Cainane altero 942, sed 292.
ab Abramo Beda sequitur in universum Hieronymum, cuius anni ab Abramo numerati
Bedanis aequiparabuntur adiectis ad singulos 1948. sed tamen hic illic ducem deserit
modo consulto, modo errore. consulto pcr iudicum et regum tempora losuae tribuit
a. 26 cum loseplio suo pro 27 Eusebii, Achialonis annis X ab Eusebio in adnotatio-
nem reiectis suum locum dedit, denique Samueli et Sauli pro 40 annis Eusebii ad-
scribit a. 12 -}- 20 item cum loseplio. mero ut videtur errore ThoUie non 22 annos
adscribit, sed 23, ita addens annos vmdccini, demens novem. sic annus primus Davidis,
secundum Hieronymum Abrahae 941, apud Bedam est 2891—1948 = 943. per quartam
aetatem Beda numeros Eusebianos quater corrigit Hebraicum textum secutus, scilicet
Athaliae tribuens annos 6 pro 7, Amoni 2 pro 12, losiae a. 31 pro 32, sublato denique
anno loachaz (Abr. 1404) itaque demptis annis 13 vel deductis duobus antea additis 11
ultimus annus Sedcchiae socundum Ilicronymum 1426 apud Bedam est 3363—1948 ==
1415. quintae aetatis exordium ut apud Bedam inani doctrina admodum perturbatum
est, ita Hieronymo collato numeri facile in ordinem rediguntur; spatia sunt Ilieronymiana
(nam quod fratribus magis Beda contra Hieronymum annum adsignavit, compensatur
eo, quod sub Dario Hieronymus secundum annum bis ponens annum illum magorum
et ipsc quodammodo admittit). remanontibus igitur numcris Bodac undecim infra Iliero-
nymianos annus Augusti XLI huius actatis oxtrcmus secundum Hieronymum Abrahae
2014 apud Bedam fit 3951— 194S =- 2003. quintam aetatem annorum esso 589
Beda ait in praefatione errore calculi, cum anni mundi 3364 — 3951 numero sint 588.
denique per sextam aetatem quatenus perveuit Hieronymus spatia item eadem sunt
apud Bedam: nam quod in Severo 17 annos tantum computat , facit id simihter
Hicronymus licet 18 eidem adscribens. propterea Valentis annus cxtremus secundum
Hieronymum Abrahae 2395 apud Bedam fit 4332—1948 = 2384. ita Bedae numeri
praeter libros etiam calcuHs deductis ct collato Hicronymo confirmantur. utilitatem
autem propriam nullam habent, immo paucis cxceptis aut mutatis ab auctore aut ab
ipso corruptis latcnt sub iis meri Ilieronymiani. quapropter computationes quas hic ilHc
aut ex auctoribus Beda adsumpsit aut de suo instituit persequi inutile visum est ct
sufficere explicationem systematis chronologici. — Post Hieronymum quac scquuntur
spatia regnorum in summa re a veris non multum discedunt. scilicct ab anno Gratiani
primo p. Chr. 379 ad Leonis Isauri nonum p. Chr. 725 (nam currente a. 717 is reg-
narc coepit ncquo Theodosio III adsignari potcst nisi unus annus 716) cum nume-
rentur coniprcliouso ct primo et postremo anni 347, Bedae autem ilic sit mundi 4333,
hic mundi 4680, annos numcrat 348. erravit scilicct in annis lustini II et Tiberii unum
annum supra iustos iis tribuens: qui crror impcdit quominus annos chronicorum Beda-
norum ad regnorum spatia dinumcratos ccrtis calculis ad annos nostros rcdigamus.
annos ab incarnatione domini, quibus Beda et in chronicis aliquoties et in historia
ccclcsiastica passim utitur . computatos esse ad latcrculum Dionysianum ex ipso opere
de temporum ratione efficitur, itaque in his ad solos numcros Dionysianos respiciendum
est neque attendendum ad numeros imperatorios adiectos. eos annos nostrae nume-
rationi satis respondere inde efficitur, quod eclipses solis duae recensitae hist. eccl. 5, 24
a. 538 Febr. 16 et a. 540 lun. 20 recte se habent, item hist. eccl. 2, 14 pascha Apr. 12
convenit a. p. Chr. 627.
CHRONICA. 23 1
CODKJES CHKONICORVM MAIOKVM.
Chronica Bcdao inaiora ut comprohenduntur codieibus librum Bedac de tempori-
bus maiorem exhibentibus, ita saepe seorsum descripta sunt ita fere, ut in hac editionc
repraesentantur. separata magis quam immutata. utriusque generis libros cxaminavi
hos. eorum integros contuli tres, scihcet Berolinensem n. 1831 = F, Vaticanum Otto-
bonianum n. 67 = 0, Sangallonsem n. 251 = H; ad chronica (id est ad c. 593 editio-
nis meae) duos, Ambrosianum D 30 inf. = S et Parisinura 13403 = B; aliorum quadra-
ginta unius specimen attuli, sicut monstrat laterculus p. 232: reliquos sprevi.
Bambergensis E. ITI. IS (non B. III. IS. ut est apud Jaeckium p. 28 n. 177) saec.
XI, de quo supra vol. I p. (520 diximus ad chronica Gallica, in fine f. 120 seq., habet
chronica Bedae maiora auctu subinde adnotationibus ad episcopos Leodicenses spcc-
tantibus et ubi illa finiunt continuata. propria huic libro postquam Waitzius edidit sub
titulo annalium Lobiensium MG. SS. 13, 224 seq., pars Bedana praetermitti potuit.
adnotationem de Treverorum incendio sub Honorio apud Waitzium omissam dedi vol. I
p. 023 not.
Berolinensis Phillippsianorum n. 128= 1831 (Claromont. n. 032, Meerm. n. 717) F
saec. IX incipientis, scriptus Veronae indeque translatus in monasterium S. Vincentii
Mettense (de originc conferendus est catalogus codicura Berolinensiura Phillippsianorum
editus a. 1892 p. 280), cuius de adnotationibus ad cyclos Dionysianos dixi vol. 1 p. 751,
habet Bedae librum de temporibus maiorem f. 16 — 89 inscriptum: liber sancti Bedac
pbrl d<; fcniporihts. inseruit librarius in ipso textu Bedanis chronica Isidoriana maiora
distincta tam littora N adposita quam litteris minoribus. adscripta est f. 89' manu non
nudtum postcriore continuatio Constantinopolitana finiens in a. 820, quani ediraus inter
additamonta p. 3 1 1 . scquitur in oodcm volumine f 100-100 Beda minor sub titulo
inrip. lib. Bcdac dc tciiqm-ibiis. archetypum aliquod litteris quadratis scriptura fuissc
significat error c. 76, 1 aegcalfo pro acgealco. contuli totum.
Berolinensis Phillippsianorum n. 130 = 1832 (Claromont. n. 633, Meerm. n. 718)srec. i.
saec. IX, habet Bedae dc tcmporibus librum utrumque, rainorera f. 9' — 14' tamquam
secundura oius qui praecedit de natura rerum, quamquam hic non dicitur prior, maioris
parteni priorera f. 16 — 51', parteni posteriorem, scilicet ea quae nos ediraus f. 56 — 78
manibus diversis. adiectum est f. 78 raanu non raultum posteriore idera additaraentum
quod sequitur in cod. 1831 cx eo videlicct deseriptum. intcr versus ct ad marginem
chronicorura adscripta sunt excei-pta ex chronicis Isidorianis.
Berolinensis Phillippsianorum n. 131 = 1869 (Claromont. n. 034, Meerra. n. 768) Spec. 2.
saec. IX. f. 15-139 habct lihrHiii Bedc preshiteri, scihcet de tcmporibus maiorem.
Berolinensis Phillippsianorum n. 132= 1895 (Claromont. 11. 04 1 . Meerm. n. 820)Spec.3.
saec. X, olim S. Vincentii Mettensis, habet solam libri maioris dc temporibus parteni
posteriorera eara quara edimus. inscriptio et subscriptio nulla.
Berolinensis Phillippsiauorum n. 137 = 1896, de quo vol. 1 p. 3 seq. dixi, pro-
fectus ut videtur ex eadem officina atque n. 128 = 1831 ot fortasse cura hoc ex Italia
in Galliara translatus fcf. catalogus cit. p. 300), chronicis rainoribus Isidorianis sul)iunctam
habet chronicorum maioruni Bedanorum partis extremae cpitomam et huic adhaerentem
continuationem Constantinopolitanam finientem in a. 820 (v. p. 341).
Bononiensis bibl. civieae b. \\. 10 saec. XIV inter excerpta ex Bedac opcribus
varia librum quDque de tcinporura rationc exhibet cura epitoraatum tuni auctum, exempli
gratia in vita Phocac inserta sunt post c. 533: hic prinms cx Grecorum <jcmre impcra-
tor fuit; post Bedae narrationem dc raorte Gregorii papae c. 534: a. I)CV dominice
incurnutiunis. sedit unnos XI7 m. VI d. X. cessavit m. V d. XVI. hic <uliu>u:it in
eanone diesque nostros in ttui pace di^mie et cetera. petita haec sunt ex libro pontifi-
CHRONICA 111. ""
232 BEPAE CHRONICA MAIORA.
cali ut subiuncta quoquc de pupis Sabiniuno et Bonifatio. sequuntiir Bedana de
rantlioo ecclesia c. 5156 et de bello Persico c. 537.
Bononiensis universitatis M. XV. 50 (n. 2537), antea S. Salvatoris, saec. XV
chronica Bedae maiora habet sine inscriptione et subscriptione : incipiunt de sex mundi
hHiit.v, tiniunt reciDitlirU/. Leoni, in quo finit Bcda, adscriptum cst regni spatium ut in
nostro F manu seuunda. interpolata sunt pariter atque in oo clironica Isidoriana distincta
a Bedanis colore rubro.
Bruxellensis u. 171)1—1791 saec. X , de quo vol. l p. 617 dixi edens inde narra-
tionem dc imperatoribus domus Valentiniauae, inter varia ibi enumerata excerpta liabet
ex chronicis Bedae maioribus incipientia c. 463 ; Arcudius films TJieodosii cum fratre
Honorio, finientia c. 520: Victor quoque Ctipuanus episcopus librnm ilc imsclitt, scribens
Victoris arijuit rrrorcs, eo solo nomine notabilia, quod ca origine non agnita Ruinartus
in historia persecutionis Vandalicae a. 1094 edidit una cum vita Eugenii Gennadiana
quae praccedit sub titulo chronicon hrcve ex duobus manuscriptis repetivitquc Roncallius
in chronicis vol. 2 p. 257 — 264. Bedana esse exposuit Lud. Schmidt neues Archiv 9
(1884) p. 198 seq.
Bruxellensis n. 6439 — 6451 saec. X (cf. vol. 1 p. 566 n. 32 ct vol. 2 p. 17), sub n.
6449 extremam partem clironicorum Bedae maiorum cxhibet, praescribens: itein incipit
chrunica ab annu infanittfionis tlominititv: incipiuut c. 557; Iiis/iuiimns minur filius Con-
stantinl, perveniunt ad tincin Bedanorum , ubi subscriptum : hucusque Beda preshiter
chronicam suam ptyrtluxit. interpolata sunt haoc :
c. 564 post capta est et destructa; post lohannem Conon episcopatvmi Romauae
aeclesiae et post Cononem Sergius. lustiftianus Romanum pontificem Sergium cet.
c. ii^^ post (Vilbrordum) episcopum: peregrinus enim crat de Brittannia gentis
Anglorum. in qua gcnte Fresonum usquo hodie per eius merita innumcra co-
tidic diabolo fiunt detrimcnta et Christianae fidei fiunt augmenta.
c. 593 post recondidit; Romanae ecclesiae post Gregorium item alius Gregorius
successit in episcopatu.
Sequitur post subscriptionem sub titulo ; tmi nos ita ista suhicimus continuatio iacipiens :
Pippinus dux Francorum. chronica altera in eodem volumine n. 6451 ex his ducta
videntur esse: continuantur autem Bedana in his ita: Karolus mugnus Francorum rex
anno domini DCCCI cum a tijrannide Desiderii rctjis Lomiohurdorum Italiam liherasset cet.
Bruxellensis n. 9706 — 9725 saec. XII, antea conventus sancti Laurentii ad Leo-
dium, chronica maiora Bedae exhibet, unde adscripsi additamenta quaedam;
ad c. 586 post convertit ; apud Francorum vero regnuin tuiic temporis Pepinus ob-
tinebat principatum. Samnitum populo dux praeerat Romualdus filius Gisulfi
superioris ducis. circa haec tempora aedificari coeptum cst monastcrium beati
Vincentii martiris, quod iuxta Vulturni fiuminis fontcm situm est, a tribus nobili-
bus fratribus, hoc est Paldo, Taso et Apro.
jjost c. 591 Leo ann. VIII; Pepino vita exempto filius (filium cod.) eius Carolus
suscipit principatum. his temporibus Sarraceni ex Affrica transfretantes universa
Ilispanica invaserunt. deinde post decem annos cum uxoribus et parvulis
venientes Aquitaniam Galliae provincie tamquam habitaturi ingressi simt. contra
quos idem praefatus Carolus cum Francorum exercitu et cum Eiidonem Aqui-
taniae principe veniens CCC Sarracenorum interinnint. ex Francoruni vcro
parte M et D tantummodo ibi occiderunt.
post c. 593 rccondidit: ann ab incarnatione domini nostri lesu Christi DCCXXVI
perierunt (petierunt coti.) ex praescripta pestilentia iu Constantinopolim infra
CCC hominum. post haec Leo imperator apud Constantinopolim sanctorum
imagiues depositas incendit Romanoque pontifici similia facere iubet, si imperi-
CHBONICORVM KPITOME. 233
aleni gratiani habere vellet: sed pontifex hoc facere contempsit. oninis quoque
Ravennae cxercitus vel Venetiarum talibus iussis uno anno restiterunt , et nisi
eos pontifex proliibuisset, imperatorem super se constituere sunt agressi.
Bruxellensis n. 9837 — 9840 saec. XIII continet Bedae libros de temporibus tam
minoreni quam maiorem: liuic praescribitur : inaipif. prefatio venerahilis liedae prbi in
lHtrn de tcniporibus.
Cambridge corporis Christi collegii n. 201 saec. XI: lihrr Bnlae de temporihus.
Cambridge corporis Christi collegii n. 3 1 ."> saec. XR'^ p. II."): exceptum dr. lihro
Bcdr dc temporihus. chronica sola.
Cavensis n. 3 saec. X is, ex quo veniimt annales Cavenses (MG. SS. 3, 185). in- spec 4.
scribitur Uber dc trmporihus expositus .et ordinatus a venerabili Betu. ad imperatores
Romanos ab Augusto ad Decium adscriptae sunt adhibito Yictoris quod dicitur breviario
spatiorum ditterentiae, exempli causa ad Nervam : al cIiroTi hahrt meiiscs X]'I dies X,
i/iiod rst falsum, ad Elagabalum: alitis liber habet anmim tmuni minus, alius an. II et
mriisrs VIII liahrf, ad Decium: <dins lihrr liahrf cjuod imprravrrit men. XXX.
Cheltenham n. 265 1 saec. XIY. deficientc folio primo liber incipit a. c. XXY in-
dicis capitulorum.
Cheltenham n. 12200 saec. XIY. praescribitur : incijnt jrraefatio venerabilis Bedae
preshitcri in lihrum dc temporihus.
Darrastadiensis n. 146 chart. scr. c. a. 1500, antea carthusiac Wesaliensis, deinde
apud Huepschium, in parte secunda f. 221 — 248' chronica Bedae maiora continet sub
titulo hoc: proptcr p)IcnitHdituim temporum vel rcrum noticiam venerahilis viri Bedc
prcsbifcri clironica in lihro suo de tcmpiorihus utiliter nimis digesta est. de sex huius
sccidi etatihus. mea causa examinavit Zangemeister.
Einsidlensis 178 saec. IX;X. titulus nullus neque nominatur auctor. specimen spec. 5.
surapsi inde a lustiniano I c. 515.
Evreux n. 60 saec. XI, antea abbatiae Lyrae, f. 45 — 130: liber Bcdac de tempori-
bus. speciraen misit Henr. Omont.
Florentinus Laurentianus 2(1, 54, quem vol. 1 p. 158 enarravi, ut ibi dictum est
f. 34 sub praescriptione incipit chronice liher exposito (sic) a sancto Hieronimo chronica
exhibet conflata ex Hieronymianis Isidorianis Bedanis : pleraque Bedae sunt et extrema
omnia finitque compilatio sic: Liudprandiis rex Langohardorum audicns, quia Saraceni
dcpopulassent Sardenia, misit et tulit ossa Aiigustini episcopi et transttdit eam cum
honore in Papiam civitatem. sunt atitem anni ah initio mundi tisque ad ad-
ventum domini ah VCXCV ct usque ad passionem VCCXXVII. compilator quomodo
inceptum perfecerit, inde intelleges, quod sub Marciano ad Isidoriana : Thcudericus rex
Gotlwrum . . . Spaniam venit adiunxit liaec: Saxones Brittonesque subvertit ef terras
corum vastavit male compilans Bedana. intorponuntur excerptis supra memoratis paucis
locis aliena:
sub Diocletiano :
lanuarius episcopus Beneventanae civitafis martyrio coronntur.
sul) Arcadio:
Martinus episcopus moritur.
sub II('i'aclin adiiibita clausula Isidori:
Ab initio mundi fiunt ainii usque in quinto aiuio lOriulii ct Dagiperti regis
Francorum undecimo eius anno YDCCCXXni. Ilisidurus episcopus claruit.
suh fustiniano minorc! filio Constantini :
Saxorum (sic) Goth doctor Gutli]K'i'tu.-<.
sub Anastasio II :
ILiudpraiidu.-, dux LangoIi;n(l<iruiii | d KmidIus rex Francorum.
30*
234 BEDAE CHEONICA MAIORA.
spec. 6. Florentinus Laurentianus pl. 22 dextr. n. 12 saec. XIII. continet sola cronica
Bcih preshitcri. ex hoc codice videutur sunipti esse qui sequuntur Florentini speci-
niinis nostri 7. 8. 9. 10 vel certe proxinio ad eum aceedunt.
spec. 7. Florentinus Laurentianus 6(3, 19 saec. XIV: cronica Bede venerahilis doctoris dc
temporihus.
Spec. 8. Florentinus Laurentianus pl. 67 n. 1 1 saec. XV.
spec. 9. Florentinus Laurentianus Faes. 108 saec. XV. oculis c. 571, I liic ost ccleris, sci-
licet in Laur. 22, 12 ita scriptum, ut facile sic accipias.
Florentinus Magliabecchianus convenfi soppressi J. VII. 46 scriptus a. 1472. item
eiusdem familiae.
Florentinus Marucellianus A 251 descriptus a losepho Blanchinio ex Valliceliiano
saec. X.
spec. 10. Florentinus Riccardianus n. 410 saec. XV.
Spec. 11. Caroloruhensis n. CCXXXIX , antea Augiao maioris, saec. X continot Bedae
librum de temporum ratione maiorem integrum, sed et inscriptinne et subscriptione
destitutum. scriba diligenter et perite opera functus est.
spec. vj. Cassellanus astron. fol. n. 2 saec. IX praeter cyclos, ad quorum marginem legun-
tur adnotationes oditae MG. SS. 2, 237 et 3 p. 1 16* sub tituln amialium brevium Ful-
densium, alia manu, sed endem tempore scriptum continet libruiu Bedae de tempori-
bus maiorem auctoris nomine non enuntiato. praescribitur : ineijiif j>r<)lo(/tis, cui sub-
scribitur: cjL-plicif pracfatio; sequuntur capitula, deinde opus ipsum sine titulo; sub-
scribitur: de temporihus liher. amen deo (jratias.
spec. i:i. Coloniensis capituli n. 103 scriptus sub Hildebaldo episcopo (f a. 819) post alia,
quae recensent Jafle et Wattenbach (eccl. metr. Colon. codd. p. -10), habet f. 35— 43'
Hodae librum de temporibus minorem, cui cum adhaereat alteri de natura rerum, prae-
scribitur, manu tamen posteriore, incipif lihcr sccundus dc femimribns, subscriptione caren-
tom praeter finif vocabulum, deinde f. 52' — 184 eiusdem maiorem librum do temporum
ratioiie, inscriptum f. 55' incipit liher Bede prshi, subscriptum solo vocabulo cxplicit.
spec. i.'i. Londiniensis reg. 12 D IV saec. XII in. praoscriptum est: incii^it prologus Bedc
prcshiteri in Jihm dr fciii/iorihiis . subscriptum: c.i/ilicit Jihcr lyncrtdtilis Bcdue presJiifrri
dc tcmporUtus.
spec.it;. Londiniensis rog. 12 F II saec. XII exeuntis, antea S. Albani, simillimus ei qui
praecedit.
spec. 17. Londiniensis reg. 13 A XI saec. XII. sub inscriptione incipimd duo JiheJJi Bcdc
prcshiferi de natura rerum c.t ratione temporum leguntur liber de natura rerum tanquam
liber primus, minor de temporibus tamquam secuadus, maior tamquam tcrfins. chronica
maiora aliquot foliis cvulsis incipiunt c. 17, 7 diluoii fempora trmiscunt.
Londiniensis ( 'ottonianus lul. A II saec. XI f. 2. 3. 7. 8. 9 ex Bedao clironicis
liabet c. 16, 6 quia civitas clecforum . . . c. 27, 2 nsrjuc Gadira ot c 178 (^t Parisatidis . . .
c. 220 iiidcclxxiiii et c. 542, 1 Constantini ann. xxuiii ad finem scripta parum emendate.
Londiniensis Cottonianus Tib. E IV saoc. XII. code.\ ambustus et pessimus.
Londiniensis Cnttonianus Vesp. A XXII saec. XII epitomen continet chronicorum
mainrum.
Spcp. iH. Londiniensis Cottonianus Vesp. B 6 saec. IX inscriptus iticijiif JiJicr domini Bcdac
omissa praofationo. librarius vel potius librarii neglegentor officin functi sunt et maximo
orthographiam archetypi passim possumdederunt. secunda miiiius rarn codice adiiil)ito,
saepo temore textum emondavit. anni mundi doficiunt iiulo a lustino I. codex post
c. 54 1, 10 unirersos subiuiigil ('.592,4 nnJijdnirniii ot i|uao .sciiuuntnr usquo ad c. 594
dc reJiquis sextae (tefafis; omissa secunda nianus supplevit insortis f. 91— 94 adnotans
CHRONICORVM EPITOME. 235
in fine: deest aliquid, reqtiire in alio lihro. ita verba Bedae extrema uulgarorum . . .
condidit cum ante suppleta illa legerentur, inserto f. 95 suo loco restituta sunt.
Londiniensis Ilarleiauus n. 3091 saec. X. insunt Bedae libri de temporibus duo spoc. lo.
miuor f. 12 — 16', cui praescriptum: incipit lib. II de teiiqwrihus (praecedit de iiatura rerum),
ct maior f. 41 seq., cui praescribitur: praefatio libri de temporihus ; quaternione amisso
deficit codex c. 595, 2 in verbis : fjui suspieantur Imius saeeuli statum sex. anni mundi
deficiunt excepto postremo.
Londiniensis Harleiauus n. 3(j()8 scriptus manu Aventini (Arehiv 7, 80) chronica
maiora liabet finientia in Domitiano c. 302, 5 criJiatur.
Loudiniensis Harleianus u. 4 1 23 saec. XI Y descriptus est ex codice nius. lirit.
add. 22635.
Londiniensis ITarleianus n. 6503 saec. XV chronica exhibet maiora pessime.
Londiniensis mus. Brit. add. 19906 saec. XIV. Spoc. m.
Londiniensis nms. Brit. add. 22635 saec. XIV continet chronica Bedae maiora
f. 48-51 finientia in Nerone et minora f. 52.
Mediolanensis Ambrosianus D 30 inf saec. IX, antea saneti Columhani de Bobio. B
praescribitur : ineipit praefatio; subscriptum expl. contuli ad chronica totum.
Mediolanensis Ambrosianus H IS7 inf. saec. XII codici etymologiarum Isidori spec. 21.
bibliopega inseruit quaterniones tres chronicorum Bedae maiorum incipientes c. 2: prima
ist ijtuiuli liiiius arfiis, finientes c. 516, 1: Bilisarius patrieius a lustiniano in Afrieam
rnissus.
Mediohinensis Ambrosianus M 12 sup. saec. IX, antea fortasse Corveiensis, quospec 2-!.
ducit teste Duemmlero necrologium adiunctum, scriptus est in mcmbranis deleticiis maiore
ex parte litteris solitis , minore notis Tironianis , quae in conferendo praeterii. prae-
scribitur: ineipit liber Bede de temporibus et eertis amioruni sputiis. finit p. 204 (p. 205
--208 follocari debuerunt post p. 160) c. 603 p. 324, 7 verbis sujira ICC"'XC. —
Auctaria quacdam ex hoc codice dedi in additamento III p. 343.
Monzae in bibliotheca capituli saec. IX/X Bedae de temporibus codex is, ex quo spec. 23.
Pertzius (MG. S8. I p. 4 seq.) edidit annales Laubacenses. est ex Bedae deterioribus.
Monacensis n. 5309 sive Chiemsee 9 saec. XVI f. 59 chronica habet Bedao maiora.
Oxoniensis Bodleianus auct. F 3. 14 saec. XII continet Bedae libros de tempori- speo. 25.
Iius et minorem, qui liie dicitur priiiius, f. 27' — 33 et maiorem, qui liic seenndus dici-
tur, f. 35 — 102: huic praescribitur: ineijrit eiusdem (praecedit ejnsfola Bedar jireshiteri
de aequinoetio) jiroloyus in lihro de temj)oribus secundo ad venerabilem virum ahhatem
monusterii sui IliciJifbrelifum.
Oxoniensis Bodleianus Canonicianus script. eccl. 90 saec. XV f. 34 — 5S' chronica spec. 20.
maiora liabet, subscribens: exj)lieit cronica venerabiUs Bede.
Oxoniensis Bodleianus Laudianus misc. 394 saec. XI XII f. 1 — 30' dironica exhibet
sine inscriptione et subscriptione a Nino ad Heracleonam deficientibus fortasse foliis
quae sequebantur, compilata ex Bedanis et Paulinis nec digna quibus immoremur.
Oxoniensis Bodleianus Rawlinsonii B 194 saec. XIH chronicorum maiorum primam
partem habet finientem in Domitiano.
Oxoniensis collcgii Magdalenei n. 1S3 saec. XV. liber maior (minor abest) diciturspec. 27.
secundus de temjiorihus.
Oxoniensis collegii Mertoniani n. 88 saee. XH. spec 28.
Purisinus n. 4860 saec. X, antea Moguntiims, de quo vol. I [). 363 exposui, chroni- speo. 29.
cis maioribus Bedae f. 77 — 88 praescribit: ineijnt ehronica venerahilis Bedae jrresliyteri
de sr.c hnius sareiili aefafibus, minoribus (f. S8' — 89') neque praescriliit quicquam neque
subscribit. hi in iiidice Ileginbertiano Isidoro attributi vere Bedaiii sunt, sed extremis
mutatis ita et continuatis, ut infra expoiiitur p. 342.
236 BEDAE CHRONICA MAIOEA.
Parisinus n. 4870 saec. XIV, de quo dixi vol. 2 p. 50 ad Marcellinum, f. 66 — 115
chronica Bedae maiora habet, praescribens : incipit cronicha Bede ^rrcsbiteri, subscribens ;
explicct liher cronicorum id est icmporum venerahilis Bedc preshyteri. pessimi textus ne
specimen quidem admisi.
Parisinus n. 4885 saec. XII (cf. Archiv 7, 51) chronica maiora habet incipientia
e. 51, 4 eimi ipse (expleta deinde ex libro diverso, qui pervenit ad c. 76, 2 jjost quos).
ad marginem adnotata sunt Isidoriana et Francica quaedam, ut ad Mauriciuni; his die-
hus ChiMehertus Hispanos fortiter dehellavit ob interfectionem Erminigildi, qui Ingtmdam
sororcm eius hahehat et in fine : Helpericus regnat cum Ragenfrido et Lothnrium puerum
sihi facit regem anno DCCXXV. textus corruptus.
Parisinus n. 5239 saec. XI libros de temporibus habet duos, minorem f. 32 — 38
sub inscriptione incipit lihcr de tcmporihns. maiorem bipertitum, priora cum praescripto
pracfatio Bedac prcshiteri in lihrum dc tempiorihtis f. 40 — 95', chronica f. 169 — 193:
subscribitur : explicit domino iuvante Bedqe presbiteri.
— Parisinus n. 6161 saec. XV chronica maiora habet finientia in Anastasio II volu-
mine mutilo.
spec. 30. Parisinus 7296 saec. IX continet librum de temporibus maiorem in principio mu-
tilum et mutilum quoque in mediis chronicis.
Parisinus n. 7418 saec. XIV. liber de temporibus raaior.
Parisinus n. 8948 (suppl. Lat. 553) saec. XII. clu'onica maiora. ad Heraclium in
margine adnotatur; anno Eraclii imperatoris VII, ab incarnatione Christi DCXXI
Maumct gentis Sarracenorum dux egressus ex Arahia Romanns vnstavit provineias.
spec. 31. Parisinus n. 13013 (Sangermanensis 989) saec. IX. liber maior de temporibus
diligenter scriptus; subscriptum est: explicit domino iuvante Bedae praesbiteri explicit
liber domni Bede de temporihus.
S. Parisinus n. 13403 (Sangermanensis 990) saec. IX. liber maior est de teraporibus;
praescribitur : incipit praefatio Bedae venerabilis presbiteri in libro de natura rerum
(quinque haec verba librarius errore adiecit deceptus libri exordio); subscribitiu' : ex-
plicit domino iuoante amcn Beda [sic] p)rb liher de temporihus suis feliciter. contuli
ad chronica totum.
Parisinus n. 15008 (S. Victoris n. 457) saec. X. chronica sunt Bedae niaiora: in
fine pauca desunt.
Parisinus n. 16361 (Sorbonne n. 283) saec. XI. liber raaior de temporibus; chronica
sunt suo loco, sed praescriptimi : cronica Bedae.
Spec.32. Vaticanus n. 3852 saec. IX. chronica raaiora inscripta; incipit Jihcr chronica sancti
Vedae prcshyteri.
0 Vaticanus Ottobonianus n. 67 saec. X. liber de temporibus maior; praescribitur
f. 28 imnpit pracf, subscribitur f. 132: cxplic domino iimmtc Bedac prbi dc tcmporilius
liher. amen. codex scriptus est diligenter et perite orthograpliia proba, eraendationes
factae raanu si non eadera, certe aequali magna ex parte in orthographicis versantur.
contuli totum.
spoc. 33. Vaticanus Palatinus 927 saec. XII origine Veronensis , de quo vol. i p. 259 dixi-
raus, continet, ut ibi exposui, epitonias duas chronicorum maioruni Bedae. epitoraae
priori, cuius specimen dedi (cf. latercuhun p. 232), adhaeret continuatio Constantino-
politana finiens in a. 842 (vide infra p. 341).
spec. 34. Vaticanus reginae n. 123 saoc. XI in clu-onographiani maiorem inserit chronica tam
minora f. 47. 48 inscripta: cursus et ordo tem^wrum Bedae (adhaeret continuatio sumpta
ex maioribus) quam maiora f. 52 — 69 inscripta dc scx huius snccuJi actatihus Bednc.
spec. 3s. Vaticanus regiiiae n. 755 (reginae n. 511 lioncallio) saec. X. libri Bedae de tem-
poribus duo niaior f. 27 — 88 inscriptus: incipit praefatio Bedae prhi, subscriptus: ex-
CHRONICORVM EPITOME. 237
idicit domiiio inmtitn Bedde presbiteri et. niinor in principio uiutiius f. 93 — 95, sub-
scriptus: cxplicit lihellus minor Uedac dc temporihus. huius scxtani aetatem cx hoc codice
cdidit Roncallius in chronicis vol. 2 p. 463 seq.
Yaticanus Urbinas n. 102 sacc. XV. chronica cxhibet separata a reliquo opere svec. 3g.
do tcmporibus.
Yaticanus Urbinas n. :>S2 sacc. XV. praesciibitur : iiicipit lihcr cronicorum vemra-^ve^z.ii.
hilis Bcdc prcshijtcri. subscribitur : finit libellus Bedc prcshyteri dc tcmporum curriculo.
Sangallensis n. 248 saec. IX. libri Bedae duo de temporibus, minor p. 92— 98 spec 38.
mutilus finit c. 290 paullo ante fineni in verbis Tihcrius kh. IX, maior p. 97—1 12 deficit
et ipse mutilus c. 543, 3 in unam. prope accedit ad nostrum B.
Bangallensis n. 250 saec. IX (cf. MG. SS. I p. 69 : Pertz Archiv 5, 503 : Scherer spec. 39.
cat. p. 92) continet p. 146—163 librum dc temporihus minorem, in his chronica minora
p. 155—163, item p. 164—425 maiorem , cui praescribitur: incipit praefatio Bedac prhi
de temporihtis, in his chronica maiora p. 331 — 412. anni mundi deficiimt. videtur
descriptus ex Sangallensi altero n. 251 (cf. inter alia c. 551, 1).
Sangallensis n. 251 scriptus a Winithario abbate p. Chr. 820 (id efficitur ex con- H
tinuatione clironicorum Bedae minorum auct. IV p. 345). continet p. 26—32 ex Bedae
libro de temporibus minore excerpta chronica inscripta de sex aetatihus muiuli, deinde
p. 45_isi Bedae librum de tcmporibus maiorem, capitum secundum indiccm LXXII,
secundum ipsum librum LXX, subscriptum sic : explicit dno adiuvante Bedae (sio libra-
rius ati'amento, miniator haedae) preshiteri liher de temporihus. archetypum ex-
aratum fuisse cum littera a aperta ostendimt mendae ab ipso librario correctac. quales
sunt hehrecicam c. 3, I. c. 594, 2 pro Itehraieam et eutliian c. 561, 11 pro euthicen.
codicem egregium, quem adhibui missum Berolinum, meae editionis fundamentum esse volui.
Taurinensis bibliothecae regiae privatae n. 105 saec. VIIIIX. chronica maiorasr.ec.4o.
sine inscriptione et subscriptione ; incipiunt de diehus vel mundi etatihus ac septima vel
octava. deficit locus c. 570, 6 qua . . . . c. 577, 8 alehat exu.
Vindobonensis 13707 (suppl. 2631) saec. XV. chronica maiora. ^ Spec.u.
Guelferbytanus Gudianns n. 1 27 saec. XI. liber maior do temporibus deficit mu-
tilus c. 104, 4 in verbis sid) luda ct constituit.
Inter Bedanos codiccs peculiarcm locum sibi vindicant aucti ii, quil)us ^Vaitzius (SS.
XIII, p. 1 seq.) nomen indidit chronici universalis ad a. 741. sunt ii numero quattuor.
1. codex Parisinus nouv. acq. lat. n. 1615 Librianorum sive Ashburnhamiorum J/
n. 90 (egit de eo Delisle noticc sur plusieurs imnuscrits de la hibliothcque crOrUaiis in
noticcs ct extraits des ms. vol. 30 part. 1 a. 1883 p. 45 et catalogue des manuscrits Libri
et Barrois 1888 p. 70), aliquando abbatiae S. Benedicti Floriacensis ad Ligerim (nequa-
quam, ut fraude Librii volumini f. 126' inscriptum est, abbatiae S. Mariae de Florentta),
deinde in bibliotheca Aurelianensi n. 266, scriptus est saec. IX incipiente. ut efficitm- ex
laterculo (infra p. 346) f. 171. 172 ita finiente: et indc domiius Caiius solus regnum
sumpsit et deo protegerite gubernat usque in praesentem annum feliciter, qui est annus
regni eius XLII, impcrii aidcm VIIII: sunt autem totius .sumiime ah origine mundi
unni tisque ad prescntem anmim IIIIDCCLXI. praeterea f. 10 cyclus proponitur
a. 798— 816 itemque in cyclis Dionysianis explicandis f. 72—78 ab a. 782 ad 794 ad-
notantur loci quibus Carolus pascha celebrarit. Bedae liber post praefationem f. 19 et
indieem capitulorum f. 19. 2(» numero LXXU, cum in ipso opere numeri sint LXX,
incipit f. 20'. finit f. 126'; subscriptum: explicit domino iuvante Bedae presbyteri de tem-
poribus liber. amen. alteruni breviorem eiusdem libellum de tcmporihus codex habet
f. 135—14(1'. contuli librum ad chronica totum missum a domino tum Asburnham mea
causa Londinium.
238 BEDAE CHRONICA MAIORA.
spoc. 14. 2. Lcidonsis Scaligeri n. 28 scriptus item saeu. IX incipiente in monasterio Fla-
viniacensi prope Aiigustodunum , ut demonstravit Jaffo quondam noster in auctario ad
editionem meani Cassiodori (act. scr. Saxon. maiora cl. hist. et phil. vol. 3 p. 677 scq.),
praecedenti simillimus Bedae librum de temporibus habet f. 43 — 138 item distinctum
in capita LXX. cum index capita numeret LXXIL praescribitur: incipii liber sancti
Bedani preshiferi, subscribitur: cxplicit doinino iiwantc Beda (sic) prcshitcri de temporihus
liber. amen. post ea quae de hoc libro exposuerunt Jaffe et AVaitz , hic addito scrip-
turae specimine, nou opus est plura addere. librum adhibui ipse.
spoc. 24. 3. Monacensis Lat. n. 246 saec. IX, antea Hartnianni Schedelii, dihgenter de-
scriptus est cum a Bernardo Simson Forschungcn sur deutschcn iTeschichtc vol. 19
(1879) p. 97 seq. tuni a Waitzio 1. c. , qui item addidit scripturae specimen. liber a
praecedentibus duobus eo nomine differt, quod non integrum Bedae de temporibus
Hbrum continet, sed tantum partem extremam f. 8' — 113, scilicet inde a verbis. a qui-
bus chronica incipiunt, Adam annorum CXXX usque ad finem accipiere pcdmain. prae-
scriptio ita formata est: incipit liber chronicorum cx divcrsis opusctdis anctorum col-
lectum iii uiium, sublato Bedae nomine, sed remansit in subscriptione: cjpl doiiiino iu-
vantc Bada (sic) ^Jrbi dc tempiorihus lihcr. ain. chronicis Bedae praemissae sunt (praeter
prima chronicorum eius verba c. 10, I : Adaiii annoruin CXXX ... c. 19, 13 potnit
quidem accedere errore librarii ut videtur in ipso principio vohiminis collocata) prae-
fationes tres, scilicet chronicorum Hieronymi Eusebiana et Bedae libri de temporibus
maioris, cui praescribitur: praefatio sancti Bedani presbiteri ct ehronicorum Isidori
maiorum. usurpavi librum ipsc.
4. Codicis S. Maximini Treverensis scripti saec. IX iam depcrditi partem ex-
tremam ab a. p. Chr. 710 servavit apographum a Wiltheimio sumptum bibliothccae
Bruxellensis n. 1 735 1 adhibitum a Waitzio.
Chronicorum Moissiacensium, quae magna cx parte ex iiac compilatione pendent,
codicem Parisinum n. 48S6 idem Waitzius adhibuit.
Libri illi tres (nam de Treverensi parum constat) ut sine dubio pendent ab eodem
archetypo, cxemplari scilicet Bedani libri aucto additamcntis adiectis in margine foliisve
interpositis, ita magnopcre inter se differunt. Parisinus Bedae genuino proximus est ex
additamentis illis paucis tantum receptis, quorum elenchum in auctario primo (p. 335) dedi,
quoniam eius hbri variam lectioncm in apparatuni recepi. notabile est sub lustino II
additamentum sane incommode insertum de Langobardis (p. II, 45 Waitz) non integrum
admissum esse ab hoc librario, sed pro re breviatum. contra Hbri duo ahi Leidensis
et Monacensis in sunima re consentiunt et vere compilationem proponunt, cui Mona-
censis libri inscriptio longe magis conveniat quam Bedac nomcn praescriptum in Lei-
densi. scihcet adhibitis losepho, Eutropio, Ilieronymo, Orosio, Rufino, historia tripertita,
Isidoro, compilatione Prcdegariana, libro historiae Prancorum, pontificali '), item libris argu-
menti mero ecclcsiastici pluribus scriptor ad Bedana multa adiecit vcrbis saepe compendia-
tis aut mutatis, ipsa fcre retinuit hic illic commatis quibusdam suppressis aliisque ahis sub-
stitutis, denique cx compilatione Bedae alteram effecit Bedanac superstructam : etiam
annos mundi auctor praoscripsit nou simpliciter rationc Bedana, scd duplici computa-
tione scrHndinii llrljracos. \\i voluit Bcda, ot sccniidniii LXX. quaproptor auctor et
ad primum additamentum sub Ada post verba c. 10 a fratrc Cain occisus addit: haec
Bcda, adlogans deinde locos ox Hieronymi commontario in Ezecliielem et ex Isidori
libro de ortu vcl obitu sanctorum, et in fine post verba lionorc rccondidit, quae sunt
chronicorum Bedanorum extrema, adscribit: hucusquc Bcda. compilationis indolem quam-
quam declarat editio partis postremae ab Honorio inde a Waitzio curata nequo quic-
') Eius epitoiiieii Conoiiiauam aclhibitam esse couteudit Ducliesue lib. poutif. 1 p. LVI.
CHRONICA. 239
quani habet coiupilatio sumptum cx auctore deperdito, non inutilc visum cst addcre in
auctario nostro II (p. 337) elenchum partis praecedentis a Diocletiano ad Arcadium con-
fectum ad librum Monacensem, cum varia compilatoris doctrina ibi etiam luculentius sese
praestet. commune utriusque libri archetypum neutro perfecte repraesentari Waitzius
multis exemplis docuit. Leidensis liber ut saepenumero errat vel hiat, ubi alter verum
servavit, ita Monacensis liber non raro longius quam ille in interpolatione procedit.
exempli causa apud Bedam c. 480, 2 omnia Leid. cum Bedae libris aliis, onmi Africa
Monac; similiter Bed. c. 551, 1 princeps Leid. cum Moissiacensi et libris Bedae, impera-
tor Monac; Bed. c. 557 verba in Leid. et Parisino adsunt expulsa ex Monacensi per
additamentum hoc loco insertum secum ablata. sub Marciano comma heatus (sic cod.)
Leo papa .... liberavit totam Italiam (p. 8 not. f Waitz) sumptum ex libro pontificali
in Monacensi interpositum est inter commata duo ex Fredegarianis derivata continuo
scripta et in Leidensi et in Parisino. in capite de Amulio rege post verba utrique codici
communia fditis Procae regis superiwis habet Leidensis f. 96: cui (scr. cuius) septimo
anno regni Romolus et Bemns generantur Marte et Alia, quae sunt Bedae, Monacensis
his sublatis: Numitor filius Proce regis fratcr Amulii senior a fratre Amilio regno pulsus
in ugro suo vixit. filia eius Rhe nomine ahimendi partus gratia virgo Vcstalis clecta,
sed constiiprata : quae cum septimo patrui anno geminos aedidisset infantes Remu et
Romtdo, iuxta legem in terra viva defossa est. verum parvolos iuxta ripam Tyheris ex-
positos Faustolus regis pastor armenti ad Larentinam itxorem suam detulit, quae propter
jndchrifiidinem corporis ct rapacitatem quaestiosi a vicinis lupa appellahatur: unde ad
nostram tisque memoriam mrretricum lupanaria dicuntur, quae sunt Hieronymi a. Abr.
1221 addito Reae vocabulo ex Bedanis quae sequuntur. quae habet Monacensis solus
num ad secundum intcrpolationis tamquam gradum recte rettulerit Waitzius, dubito: fieri
potest, ut in describendis additamentis Leidensis libri scriptor plura neglexerit a Mona-
censi recepta. nam in summa re ita concordant, ut de duplici interpolatore vix
liceat cogitare.
Quo tempore Bedana chronica sic ut exposuimus aucta sint, si quaerimus, finit
narratio in a. 74 1 et in eo ut subsistamus, suadet quod brevi narrationi quae post verba
hucusque Beda uterque codex praebet insertus est unus imperator Byzantiorum C'oj«-
stantinus an. numero non expleto nec magis perscripto anno mundi (p. 19 Waitz).
Fredegarianam continuationem auctor videtur adhibuisse talem, qualis legitur in libris
ordinis quinti Kruschiani, qui finiunt in obitu Caroli Martelli. eo ipso tempore credi-
derim compilationem hanc factam esse, non sub Carolo magno, quae est opinio Waitzii,
nam propter penuriam relationum eum cxtrema tempora neglexisse parum verisimile.
accedit quod Paulinorum librorum nullum vestigium reperitur: nam locum de Romulo
supra relatum non inde auctor deprompsit, ut statuit Waitzius (N. Archiv 5 p. 489), sed
ex chronicis Hieronymianis. — Auctorem Francum fuisse patet; ad Augustodunum ducit
adnotatio ad a. 725 (cf. Waitz N. Arch. 5, 483) neque obstant quae supra de originc
codicum adnotavimus. hoc apparet his commentariis saeculi octavi ne crisin quidem
auctorum expilatorum magnopere adiuvari; sic in Fredegarianis 2, 42 p. 67,6 Kr. Bedana
haec scquuntur lectionem librorum dctcriorum itcmque in iisdem 2, 50 p. 72, 14 Kr.
Geisericum faciunt fratrem Theodosii cum codieibus ordinis quarti. scd recte ait
Waitzius 1. c. p. 486 inter chronica universalia Francica, quo Fredegariana vix adspirant,
nulla extare his antiquiora et propterea aliqua cura non indigna esse.
CHBONICA III. "'■
240 BEDAE CHRONICA.
Libruni do tempomm nitionc maiorem omissis ciironicis continunt libri hi niihi visi:
Amiens n. 222.
Bernensis n. 285.
Bruxellensis n. 9932—9934 saec. XII.
Coloniensis n. 83". Capitulca multa oraissa sunt, reliqua transposita, primum
est editionis 5, postremum ed. c. 42.
Cassellanus (olim Fuldensis) astron. quart. I sacc. X.
Londiniensis reg. 15 B XIX saec. X, antea S. Remigii Kemiensis: deficit in c. 28.
Londiniensis Harleianus n. 3735 saec. XIV.
Mediolanensis Ambrosianus D 48 inf. saec. X.
Monacensis n. 1 4725, olim S. Emmerami saec. IX.
Monacensis n. 18158 sivc Tegernseeensis n. 158 saec. XI.
Monacensis n. 21557 sive Weihenstephan n. 57 saec. XI.
Oxoniensis Bodl. Rawlinson C 308 saec. XIII.
Parisinus n. 5543 saec. IX.
Parisinus n. 7297 saec. X.
Sangallensis n. 459 saec. X.
Vindobonensis n. 12600 (suppl. 372) saec. XII.
I
Libri Bedani mihi non visi sunt inter alios hi:
Casinas n. 297 saec. X (Archiv 12, 505).
Casinas n. 320 saec. X (Archiv 12, 505).
Chartres n. 19 (26) saec. X (Archiv 8, 385; cat. des hibl. dep. 11 p. 7).
Chartres n. 76 (55) saec. X {Archiv 8, 386; cat. cit. p. 39).
Ivrea n. 32 saec. X fin. {Archiv 9,617).
Koblenz apud Goerresium, antea Treveris in S. Maximini; hodie ubi sit, ignoro
{Archiv 8, 616. 1 1, 291 : MG. 4 p. 6). insunt Bedae de temporibus libri duo
maior et minor.
Luxemburg n. 108 {Archiv 8, 595).
Parisinus noiw. acq. Lat. n. 1612 Librianorum n. 87 et Tours n. 334 f. 1—8,
quae duo volumina iungenda sunt. Delisle notice et extraits des manuscrits
f. 31 part. 1 (1884) p. 269 et mauuscrits Libri et Barrois (1888) p. 62.
Parisinus noiiv. acq. Lat. n. 1630 Librianorum n. 85 continet chronicorum partem
extremam indc a verbis c. 269 et ad minuendam ludaici regni potentiam ad
finem. Delisle manuscrits Libri et Barrois p. 100.
Parisinus nouv. acq. Lat. n. 1632 Librianorum n. II. Deiisle manuscrits Libri et
Barrois p. 111.
Perugiae bibl. cap. (Archiv 12, 545).
Valenciennes B 5. 66 saec. X {Archiv 8, 439).
Valenciennes T 4. 16 (Archiv 8, 441).
Wiirzburg sacc. IX.
I
CODICES CHRONICORVM MLNORVM.
Chronica Bedae minora pariter atque maiora exhibent non solum libri scripti trac-
tum auctoris de temporibus brevlorem continentes , sed passim reperiuntur seorsum
descripta et aliquatenus immutata, scilicet incipientia a nostro c. 10 verbis prima aetas
1'ontinrt auctaque annis mundi, quos in chronicorum minorum recensione primitiva Beda
videtur omisisse, ex chronicis maioribus hic adiectis; denique post c. 287, id est
lustiniani II imperium prius, omissis extremis transeunt ad Pippinum regesque Franci-
cos, sicut exhibentur in auctario quarto (p. 344j, quam ob causam et annus post Christum
natum c. 173 a Beda enuntiatus ipsumque auctoris nomen sublata sunt. adliibui ego
ad lianc editionem tractatus de temporibus pleni exemplaria duo Berolinense Phil-
lippsianum n. 1831 = i^ et Vaticanum Palatinum n. 1448 = P, chronicorum separa-
torum tria Einsidlense n. 167 = E^ Sangallense n. 251 = i/, Parisinum n. 4860 = M.
ab Isidoi'i chronicis minoribus, quae Beda potissimum secutus est, ut non paucis locis
EHM Xongms recedunt quam FP^ aliis, ut c. ^O''. 130. 237, e contrario illi ipsam auctoris
manum videntur servavisse. aliorum undecim specimen attuli, sicut laterculus p. 232
ostendit. — Codicum mihi visorum recensus sequitur.
Berolinensis fol. 307 f. 5 saec. XIII non habet nisi primas tres aetates.
Berolinensis Phillippsianus n. 1831 saec. IX (supra p. 231). F
Berolinensis PhilUppsianus n. 1832 saec. IX (supra p. 231). »
Bruxellensis 9837 — 9840 saec. XIII (supra p. 233).
Bruxellensis 9932—9934 saec. XII.
Cambridge bibl. publ. G II 31 saec. XIII: lihellus Bedae prbri temporibus minor.
chronicis minoribus inserta sunt additamenta quaedam deprompta ex maiori-
bus, in his ad finem: anni ab incarnatione dotnini DCCXVI, ah origine vero
mundi secundumHehreos illlDCLXXX, sectmdum septuaginta VDCCCCXXV.
Einsiedlensis n. 167 saec. IX post etymologias Isidori habet Bedae chronica E
minora inscripta de sex aetatihus mundi.
Florentinus Ashburnhamianorum n. 1554 saec. XI f. 75 non habet nisi sextam Spec. i.
aetatem.
Coloniensis n. 103 saec. IX (supra p. 234). spec. 2.
Londiniensis reg. 13 A XI saec. XII (supra p. 234).
Londiniensis Harleianus n. 3091 saec. X (supra p. 235).
Mediolanensis Ambrosianus D 48 inf. saec. X. continet item librum de temporibus spec. 4.
maiorem, sed omissis chronicis. minori subscribitur: explicit Hher lU tempori-
hus Sede jtreshiteri feliciter.
Monacensis 14746, antea Ratisbonensis S. Emmerami saec. IX f. 91—98.
Monacensis I862S sive Tegernseeensis 628 saec. X adiectis quibusdam, ad Mau-
ricium: iste (Gregorius) Augusfinum cum motuichis Britamtiatn ttiisit, ut
genti Angloritm verhum dei evangeligaret anno incarnationis dotitini DXCVI
et in fine: haec est VI sinodus Constantinopolitn eelehrata DCCV anno do-
tninicue iticarnatiotiis.
31*
242 BEDAE
Monacensis 21557 sive Weihenstephan 57 saec. XI. |
Oxoniensis Bodleianus auct. F 3. 14 saec. XII (supva p. 235). '
31 Parisinus n. 4860 saec. X (supra p. 235).
Parisinus 5001 saec. XI; principium deficit.
Parisinus 5239 saec. XI (supra p. 236).
Pai'isinus 5543 saec. IX.
Parisinus 13372 (Sangermanensis 1290) saec. XI. 1
spec. 3. Parisinus nouv. ncq. 1615 saec. IX (supra p. 237).
Pragae bibl. univ. IV 0 4 saec. XV, antea lesuitarum, duo exeniplaria habet j
chronicorum minorum. inspexit mea causa Keller Pragensis.
spoc 5. Vaticanus Ottobonianus n. 6 saec. X; praescribitur: incipit eiusdem (BedaeJ de
ratione tempornm; subscribitur : explicit hreniarium Brde de temporihus.
spec. 6. Vaticanus Palatinus n. 973 saec. IX/X.
p Vaticanus Palatinus n. 1448 saec. X. inest hber de temporibus minor.
Spec. ;. Vaticanus reginae n. 123 saec. XI (vide supra p. 236).
spec. s. Vaticanus reginae n. 755 saec. X (vide supra p. 236). cx hoc codice chronicorum
minorum aetatem sextam Roncallius edidit, ut ibi dixi. j
Vaticanus reginae n. 1038 saec. X. liber minor de temporibus deficiens in
Claudio I.
spec 9. Vaticanus reginae n. 1260 saec. XI.
spec 10. Vaticanus reginae n. 1405 saec. X. Hber minor vel, ut hic dioitur, primus dr
frmporibus.
123
Rouen V 74 (olim V -^), antea abbatiae Jumieges, habet duo exemplai-ia libeili
92
minoris f. 229 imperfectum, f. 278' plenum: liliellnm Brdr pyrslij/frri dr frm-
^mrihus minor. inspexit mea causa Henricus Oniont.
Sangallensis n. 248 saec. IX (supra p. 237).
spec. 11. Sangallensis n. 250 saec. IX (supra p. 237).
H Sangallensis n. 251 saec. IX (supra p. 237).
Sangallensis n. 570 saec. IX f. 1 — 6 chronica minora.
Sangallensis n. 878 saec. XI. liber de temporibus minor.
Siena K. X. 23 hreviarium Bede de srx etatihus mundi.
Vindobonensis 557 saec. XII. chronica minora.
Vindobonensis 580 saec. XI.
Turici bibl. cantonal. rep. C, CLXXVI saec. XI lihcr minor dr trmporihus.
CHRONICA. 243
Editionos aeiiptonim Bed.ae cuiti omncs ad orisin non faciant, a recensu earum lioc
loco abstinebimus. praeter editiones operuni, inter quas quae potissimuni laudantur
sunt Coloniensis a. 1688 et Londiniensis curata a Gilesio a. 1843 seq., ex chronicis
maioribus aetateni sextam ediderunt Stevenson inter Bedae opera liistorica minora
(Londinii 18-11) p. 10;i — 200 et Henricus Petrie in monumentis liistoricis Britannicis
vol. I Londini 1848 p. 83 — 102), ille sine apparatu critico, bic adhibitis codicibus
duobus tum Phillippsii, hodie Berolinensibus.
Chronicorum Bedanorum utrorumque editionem multo magis quam reliquorum in
hanc syllogen receptorum imperfectam evasuram essc probe scio , cum quod operum
longe maiorum partes constituunt, tum praesertim quod cum chronicis Bedanis eiusdein
auctoris historia ecclesiastica certe in rebus Britannicis simul tractanda est et adhibenda.
sed eam cum nostrae syllogae rationes excluderent, officium licet ingratum et paruin
fructuosum Bedanorum chronicorum seorsum edendorum ut potui admiiiistravi.
Bedana omnia ita tradita accepimus, ut libri scripti vix varient neque paucis locis
exceptis dubia ulla iuveniantur nisi ortliograpliica et grammatica quaedam ita vitiosa,
ut dubites, utrum auctor peccarit an librarii. de ea re disceptatio cum relinquenda sit
auctoris scripta universa tractaturis, oquidem satis habui lectiones varias adscribere
codicum quorundam tam maiorum chronicorum quam minorum. in hac apparatus con-
dicione etsi familiae codicum ordinari nequiverunt, adnotabimus locos quosdam proptor
consensum codicum in errore vel interpolatione memoratu dignos.
c. 114, 3. 118, 1 Arbaces vocahulum priore loco lihri comiperunt in arboc-, posteriore
in abarc-, ([uod utrumquc commisissc uuctorem vix credihile.
c. 125, 2 Reae Silviae similiterrc rcliqui, Marthae et Ilie F interpolans.
c. 310, o obiectu HO, abiectu i^', obiectione BMR, abiectione F^.
c. 339, 3 Xnil luna rcliqui, xu luna -R^ intcrpolans.
c. 372, 4 minister jderiqac, minisunt Il^It'.
ORTHOGRAPHICA.
De orthographia quamquam Beda peculiari libello exposuit (gramm. Lat. ed. Keil
vol. 7 p. 261 seq.), cum non satis constet, quatenus suis praeceptis ipse obtemperarit,
non ad tractatum illum, ut fecit Holderus historiam ecclesiasticam edens, sei ad libros
scriptos auctori suppares Bedana formanda erunt, inprimis ad nobilissimum Canta-
brigiensem historiae eius (univ. Kk. Y. 16) scriptum paucis annis post auctoris obitum
saec. Vni medio (cf. quae de eo dixit E. M. Thompson ad societatis palaeographicae
tabb. 139. 140). inde quae ex collatis libri I c. 17 — 23 ipse enotavi orthographiea cum
in bonam partem notabilia tum vitiosa subieci, ut specimen sisterent orthographiae
Bedanae praestantius quam suppeditant chronicorum exemplaria.
ar et c: plei-umque recte distinguuntur compendioque differunt rjuri,e (q:) et que
(q'). exceptionem faciunt caedehant — praehendere — praeces cum derivatis
constanter — praetiostis; e contrario adherere — cedes — heresis — ^;ewe —
presumere. Beda in tractatu de orthographia recte distinguit caedo crcidi et
cedo cessi, scribi iubet 2)ene adverbium per e.
e et oe: male fedus: recte proelium — ohoedire.
e et i:
c pro i: Brrttones — derutus — ohtenuerat — suscrpirns, susceperentur : recte
contremescit bis — intelle;/- — Treveri.
i pro e; aduliscens — distinavit — elinientnm — pilayus (corr.) — praeconis —
quutinus: recte antistes.
i pro ii interdum, sed plerumque emendatum, in gen. sing. 2: imperi — incendi
— proeli (corr.) et in abl. pl. 2: adversaris — ecclesis (corr.) — spalis (corr.).
o et u:
o pro u: insola semel; recte adulescentia.
u pro o: expectatur = spectator — lahuriosus.
h et V recte fere : semel curhafuf<.
c et t: nullo loco permutantur (condicio — Mauricius — frihunicius — nunfiure).
d et t: solito more nostro.
/" et pih: alternant (blasj^hemare — Elafius).
h recte ^omtur (rxhortatorius — harundo — hisforirns — srpidrhrnm et srpnlrrum).
m et 11 : uliquundiu — nunquam.
p inter m et t omittitur constanter: irromfns — sumtus cum derivatis — tmntare.
quicquid constanter.
.'/• simplex, non xs: expectare.
geminatio plerumque recte et ponitur (Utterae) et evitatur (cotidie — litus — sucus):
errore persuassio , item accesisse — lasitudo — oportnnus - satrlihns (pro
sateUitibus) — plerumque Briftania, semel liriffannia, item Briffanni.
adsimilatio praepositionum admittitur in com (con) constanter (eoUectus — colleya —
commaeulare), evitatur in ad (adyredi — adplieuit — adsentatio — udsertio
— adstare — adsumptus — adtoUere), in (inmanitas — inmensus — in-
minere — in])ar — inplere semel certe), oh (obponere — obprimere).
BEDAE CHRONICA. 245
Bedam auctoroin graininatist:im vt supra aetatcni oruditum in orthographicis cvi-
tassc pleraque scribcndi vitia ca actatc vulgaria ut hinc apparct, id ipsum etiara in
chronicis nostris ab eo factum csse probabile est, quamquam ficri potest, ut in hiscc
passim secutus sit codiccs luagis auctorum a se expilatorum quam rationem ct lcgem.
at neutrorum chronicorum codicem nacti sumus Cantabrigiensi illi comparabilcm: immo
eorum quos habuinuis omuium librarii suam rerum grammaticarum notitiam magis sccuti
videntur cssc quam archctypi orthographica. cquidem in liac cditionc orthogi-aphica
formavi ad codiccm inter nostros praestantissimum II ita, ut pleraquc vitiosa retincrem,
ubi autcm ab co discederem, lcctio in apparatum refcrrctur, quamquam eius quoquc
scriptor suam magis orthographiam proponit quam Bedanam, cuni pracsertim saepe-
numero scriptura ibi rcperiatur propter orthographiam ab ipso librario emendata.
numeri quoquc ut loguutur in codice, cxcmpli causa c. 27, G dmbus pro diuibm, c. 128, I
sextus pro sexto , ex archetypo notis scripto a librario ita Htteris expressi sunt. item
codex 0 quod eius saeeuli errores plerosque evitat, omnino ad librarium magis redit
quam ad archetypum. apposui potiora ex codicibus HOP\, nequaquam plena, sed quae
abunde opinor sufficiant; orthographica deteriorum sprevi.
iie et e:
e pro ae:
H passim.
0 raro: reperiuntiir erumna et aerumna — cedes — Grecus passim — He-
breus, Matheus, Chaldeus smiiliaque — hereticus semper — Palestina —
pcnc. — recte preces.
R passim.
ae pro e:
H passim: facillimae — salutae — aequitem, sed plerumque a exjnmgitur.
0: caereus — caeter- plerumque — aequites em. — praesbiter — vae-
sanus. — Contra constanter recte caelum — maeror — paenitentia —
saeculum.
R raro: caecidit — aecclesia raro — aegregius raro — aepistola raro — strenuae.
e et oe:
e (ae) pro oe:
H: praeiium c. 1 14, 3 — fedare c. 593, 1.
0: fedare c. 593, 1 : recte proelium constanter.
R: cepit raro.
oe pro e :
H: coepit c. 292, 5 — Moedia c. 28, 3 — suscoepisset c. 158, 7.
e et i:
H: interdum recte emcndat, ut c. 211, 1 relegiosissimum iu relig-.
0: caerimonia mut. in caerem- — Dioclitianus canstanter mtit. in Dioclet-
— dilitiae c 299, 2 mut. in deliciae — rcligatus constunter (c. 302, 2
mut. ex relegatus).
R: uixillum.
i et y:
i pro y:
H passim: Flieronimus cet.
0 jinssim: Ilieronimus consfanter — Hierosolim- constanter — presbiter.
y pro i:
H: Agryppa c. 101 — mylle c. 28, 6 — Sylvius corr. c. 91, 1.
0 in vocahulis peregrinis passim: Callyst eclypsis — Hyerusalem interdum
— bystoria — sybilum — Theophylus.
246 BEDAE CHRONICA.
K: bybliotheca c. 19, 10 — Philyppus — phylosoph- — Symon.
o et ii:
o %yro ti:
H: adolescentia constanter — epistola coiistanter.
0: adolescentia plerumque — Aristobulus corr. in Ai"istobolus — epistola
plerumque, interdum epistul- corr. in epistol- — Mulvium corr. in
Molvium — sobolem vmt. in subolem.
R passim: epistola {corr. in epistula) — infolis — insola corr. — luxoria —
noncupavit — purporea.
u pro o:
B: apostulorum — idulorum.
6 et p:
R: nubsit.
/t et i»;
b pro i'."
0: Danubius — faborabiUter c. 196, 1 em. — Libia; praeterea vix permutantur.
c et t:
V pro t:
H: edicione c. "23, 13. 37, 7 — miliciae c. 53, 5.
0: Bonifacius, praeterea vix usquam ita erratur.
R passim.
t pro c:
H: Cappadotia c. 348, 1 — Gretia c. 164, 1 — provintia c. 328, 1. 343, 2.
0: dilitiac curr. in deliciae c. 299, 2 — Martianus c. 488, praeterea vix usquam.
R passim.
d ct t:
H: capud cm. c 146, 4.
R: aliquod — capud.
/ ct ph:
R: elefantus — Philadelfus.
h in principio:
omissum:
0: austus — ebdomas coustanter — exametris c. 570, 7 — omcliis c. 6U8, 7 —
homous- corr. in omous- c. 438, 2.
R: actenus — Adrianus — ostium,
male additum:
R: Haristobolus — Ilaristotilcs — herudite.
inter vocalcs:
H: Israhel ct Israel — Sanuioli ivrr. in Samuheli c. 67, 4 — lohas corr. in
loas c. 111, 1.
ch:
R: achademia — Archadius — Chlodio — Chorinthi — Chyrus — Mache-
don- — Nichanor — Schilicus.
th:
. 0: rethor.
R: Demostencs.
p inter m et s:
H: sumsit corr. in sumpsit c. 240, 3.
0: sumsit.
geminationes perpcram udmissae:
R: Affrica — apoUogeticum — Assianus — dissertissimus — Effesus.
geminationes perperam neglectae:
R: acuratus.
DE TEMPORVM RATIONE.
LXVI. DE SEX HVIYS SAECVLI AETATIBVS.
1 De sex huius mundi aetatibus ac septima vel octava quietis vitaeque caelestis et
supra in conparatione primae ebdomadis, in qua mundus ornatus est, aliquanta
perstrinximus, et nunc in conparatione aevi unius hominis, qui microcosmos Grccae
a philosophis, hoc est, minor mundus solet nuncupari, de eisdem aliquanto latius
5 exponemus.
2 Prima est ergo niundi huius aetas ab Adam usque ad Noe, continens annos
iuxta Hebraicam veritatem mille DCLVI, iuxta LXX interpretes IICCXLII,
generationes iuxta uti-amque editionem luimero X. quae universaH est deleta
diluvio: sicut primam cuiusque hominis oblivio demergere consuevit aetatem :
5 quptus enim quisque est, qui suam recordetur infantiam?
3 Secunda aetas a Noe usque ad Abraham generationes iuxta Hebraicam auctori-
tatem conplexa X, annos autem CCXCII, porro iuxta LXX interpretes ann.
QOLXXII, generationes vero XI. haec quasi pueritia fuit generis populi dei
et ideo in lingua inveuta est, id est Hebrea. a pueritia namque homo incipit
i nosse loqui post infantiani, quae hinc appelhita est, quod fari non potest.
BFHMOli
Superscr. 2 Ixui] l.\i B, Ix {post aetatibus) E -i luiius oin. H 1, 1 mundi] seculi B ij-j caelestis et
sujira] et cael. F -j in qua raundus om. F^ 3 aui M raicromcosmas B 4 philosophos i<* 2, I ad]
iiB 2 lui] lu yi' iidclxii ir" 3 geneiatinnis /i' editione iJ uniuersalis ff, nniuersali. /f 4 diluuii i^
prinia i'' .s r(U(itu.s] quietus i>'' sua Z>' recordatur /" 3,1 hebrecicani i?» 1,-' auctoritatem]
uerit<atem O 2 complexae 7i aut. ann. H^ ccxcu li iuxta om. M'>'H'^ anni libri 3 00] cc OIl
4 in] debuit esae m ea sed vonjirmant lectioiiem, chronica minora anliquiora.
1 XVI. De mundi aetatibus.
2 (= l) Sex aetatibus mundi tempora distinguuntur.
3 (= 2) Prima aetas ab Adam usque ad Noe, continens generationes X, annos
vcro mille DCLVl. quae tota periit diluvio , sicut infantiam mergere solet
oblivio.
4 (= 3) Secunda a Noe usquc ad Abraham, generationes similiter conplexa X,
annos autem CCXCII. quae in lingua inventa est, id est Hebrea. a pueritia
namque homo incipit nosse loqui post infantiam. quae et nomen inde accepit. quod
fari, id est loqui non potest.
FP
2 distinguntur FP 4. 2 a pueritia] an pueritia F
CHRONICA iii. 32
248 BEDAE
1 Tertia ab Abraham usque ad David generationes iuxta utranique auctoritatem XIIII,
annos vero DCCCCXLII conplectens. haec quaedam velut adolescentia fuit populi
dei, a qua aetate quia incipit homo posse generare, propterea Matheus evan-
gelista generationuni ex Abraham sumsit exordium, qui etiam pater gentium con-
5 stitutus est, quando mutatum nomen accepit.
5 Quarta a David usque ad transmigrationem Babylonis, habens annos iuxta Hebrai-
cam veritatem CCCCLXXIII, iuxta LXX translationem XII ampHus, generationes
iuxta utrosque codices XVII : quas tamen euangelista Matheus certi mysterii gratia
XIIII ponit. a qua velut iuvenali aetate in populo dei regum tempora coeperunt.
.s haec namque in hominibus aetas apta gubernando solet existere regno.
6 Quinta quasi seniHs aetas a transmigratione Babylonis usque in adventum domini
salvatoris in carnem , generationibus et ipsa XIIII , porro annis DLXXXVIIII
extenta, in qua, ut gravi senectute iessa, mahs crebrioribus plebs Hebrea quassatur.
7 Sexta, que nunc agitur, aetas, nuUa generationum vel temporuni serie certa, sed
ut aetas decrepita ipsa totius saecuH morte consumenda.
S Has erumnosas plenasque laboribus mundi aetates quique felici morte vicerunt,
septima iam sabbati perennis aetate suscepti octavam beatae resurrectionis aeta-
lcm. iii ([ua semper cuni domino regncnt, cxspcctant.
9 Prima igitur aetate secuH nascentis prima huius die fecit deus lucem, quam ap- '^'J"'^''"
peUavit diem. secunda firmamentum caeH in medio Hbravit aquarum, ipsis aquis
BFmuOR
4,1 ab om. B^M' aucturitate i>' 3 aimu B adulisceutiam luit pupulu i> 4 geueratioiieiii jV
5 quaudo] quoniam R 5, l a] ad i/ transmigratione B anu. hab. E 1/2 hebreicam H»' -' traus-
latione £, interpretes J/ generationis iJ 3 certa £ mysteria i^ gratiam 5 4 quamiS' iuuali iJ,
in iuuenalijJi' iu oni. R"- 6,2 in carnera (-ne R) om. in litura noii expleta H uiiii] uiii M recte cor-
rigens 3 ut om. B senectuti ii^ 7, 2 cousummeuda 31, consummanda edd. 8, 1 etas B'R quique] *«»
quique H^, sancti quique H'^: fortasse scr. quiqui 2 octauam] octaua.». M 3 Ixuiii B, lui R 9, 1 rubri-
cam, qaam interponunt libri, LXVII decursus (BFHMO^, de cursu O^R) aetatum earundem delevi, quoniam
iidem libri postea eam ignorant et caput quod sequitur LXVII faciunt diei £
5 (= 4) Tertia ab Abraham usque ad David generationes XIIII, annos vero
DCCCCXLII continens. et quod ab adulescentia incipit homo posse generare,
Matheus generationum ex Abraham sumpsit exordium , qui etiam pater gentium
constitutus est.
6 (= 5) Quarta a David usque ad transmigrationem Babylonis, generationibus aequc
iuxta Matheum XIIII, annis autem CCCCLXXIII porrecta, a qua regum tempora
ceperunt: iuvenaHs enim dignitas regno est habiHs.
7 (= 6) Quinta deinde usque ad adventum salvatoris in carnem generationibus et
ipsa XIIII, porro annis DLXXXVIIII extenta, in qua ut gravi senectute fessa
malis crebrioribus plebs Hebrea quassatur.
8 (= 7) Scxta quae nunc agitur nulla generationum vel temporum serie certa, scd
ut aetas decrepita ipsa totius saeculi morte finienda.
9 XVII. Cursus et ordo temporum.
10 (= 9) Prima ergo aetas continet annos iuxta Hebreos IDCLVI, iuxta LXX inter-
pretes HCCXLII.
FP et inde a c. 10 EEM
5,2 xlii] xliii i', Ixii F^ ex] ab P (i, 1 a dauidj ad dauid /•' 2 rccclxxxiii F^^P 3 iuueuilis i"
7, 2 grauis F 8, 1 serie] sirie P 2 morti F i) praescribunl qui hinc incipiunt ( item chronica ins. M)
de sex aetatibue mundi EIIM
CHRONICA.
249
ac terra cum caelo superiore ac virtutibus, quae
in eo conditorem laudarent, ante horuni sex die-
5 rum exordium creatis. tertia die congregatis in
suum locum aquis , quae cuncta contexerant, ari-
dam iussit apparere. quarta sidera in firmamento
caeli posuit , quae nunc , quantum aequinoctii
coniectura colligimus, Xll kalendarum Aprilium
10 vocatur. quinta natatilia et volatilia creavit ani-
niantia. sexta animalia terrestria et ipsum homi-
neni formavit Adam, de cuius latere dormientis
matrem omnium viventium produxit Evam, quae
nmic, quantum mihi videtur esse credibile, X
15 kalendarum Aprilium dies appellatur. unde merito
creditur, si uon verior sententia vincit, quod bea-
tus Theophilus cum ceteris, non solum Palestinae,
sed et permultis aliarum regionum episcopis de
pascha disputans scripsit, eodem X kalendarum
20 Aprihum die dominum fuisse crucifixum. dece-
bat enim una eademque non soluni ebdomadis,
sed et mensis die secundum Adam pro generis
humani salute vivifica morte sopitum de productis
e latere suo sacramentis caelestibus sponsam sibi
25 sanctificare ecclesiam : qua videhcet die primum
Adam, patrem videUcet humani generis ipse
creaverat eique de latere costam toUens aedificavit
mulierem, cuius adiutorio genus propagaret huma-
num.
CXXX 10 Adam annorum CXXX genuit Seth, cui super-
vixit annis DCCC. verum LXX interpretes ante
natum Seth posuere annos CCXXX, postea DCC.
Seth interpretatur resurrectio, significans vesm- c/. Mdorus ci,,-. 4.
5 rectionem Cliristi a mortuis, cuius mortem in-
latam a ludeis significat Abel, qui dicitur luctus,
a fratre Cain occisus.
CCXXXV 1 1 Seth ann. CV genuit Enos , cui supervixit annis
DCCCVn. porro LXX ante natum Enos an.
BFmiOIi
9, 3 superiori B s quautum om. 1! s 9 aequinoctium iectura 5" 9 couiecturara F^ collegimus BB
xii]xuM 10 uocatur] dies u. Ob notatilia /^' 13 euam] etiam //' I7 thophilus 5» phalestin.io i?
19 pascha Uisputaus] paschali putans B ' (f) 20 diom F 23 salutom uiuificata B 24 latere] lecto M
25 ecclesiam] et o. M qua] quia B^^MO^ 26 patre F 10, l sedli B super] supra F 3 natum
om. fl'» sedh M annis B ccxxx] .cxxx R 4 sed £ interpretatur] significatur F 5 a mort.
chr. S 11, 1 superuixis ... .ff ' 2 uii (uiii B) porro Ixx om. B
11 (= 10) Adam cum esset CXXX annorum, genuit Seth, qui pro Abel natus est
12 (= 11) Seth ann. CV gemiit Enos, qui coepit Invocare nomcn domini.
EFHMP
11 cum esset om. F
aun. cxxx /' 12 sed F aniios et aiinonun /jiissiiii /itiri jiro ann
32*
250
BEDAE
CCV, postea posuere DCCVII. Enos interpretatur
homo, de quo bene dicitur: iste coepit invocare c/. /«dorus c*/-. 5.
5 nomen domini: quia hominuni est proprium, ut
suae fragihtatis memores invocent conditoris
auxilium, eorum dumtaxat, qui in fide Christi
viventes fihi resurrectionis esse laetentur.
CCCXXV 12 Enos an. XC genuit Cainan, cui supervixit an.
DCCCXV. sed LXX ante natum Cainan CXC
ann., postea DCCXV posuere.
CCCXCV 13 Cainan an. LXX geuuit Malalehel, post cuius
ortum vixit an. DCCCXL. LXX ante natum Ma-
lalehel CLXX, postea dixere DCCXL.
CCCCLX 14 Malalehel an. LXV genuit lareth, cui supervixit
an. DCCCXXX. LXX ante natum lareth CLXV,
postea posuere DCCXXX.
DCXXII 1.5 lareth an. CLXII genuit Enoch, cui supervixit
an. DCCC. in hac generatione nusquam utrique
codices discrepant. hunc Enoch nonnulla divine c/. isidorm <•;„■. y.
scripsisse luda apostolo adtestante conperimus.
5 sed, ut beatus Augustinus dicit, 'non frustra non 'i^ an. </«/ n, 23.
'sunt in eo canone scripturarum, qui servahatur in
'femplo Hebrei populi succedentium diligentia sacer-
'dotuni, nisi quia ob antiquitatcm suspectae fidei
'iudicata sunt, nec, utrmn haec essent quae ille
10 'scripsisset , poterat inveniri. unde illa quae sub
'eius nomine proferuntur et continent illas de gi-
'gantibus fabidas, quod non habuerint homines
'patres, recte a prudentibus iudicanfur non ipsitis
'esse credenda\
DCLXXXVII 16 Enoch an. LXV genuit Mathusalam, post cuius
12, 1 xc] cx B
3 dccxl] .»cxl H^
BFHMOR
11,3 dcccuii F', dccui ii', dccu B 5 quia] quod i/, qui/'^'i/' .< laetantur 0"
2 xu ovi. B^M^ caiii B 13, l an. om. H^ malelehel F 2/3 malelehel F
14, i malelehel F 2 aniiis dcccxxx om. B' 3 postea om. M dcccxxx 1{ 15, l clxxii M enoc HO'R
2 utrisque iJ 3 enoc iffi uonnuUe £ diuiu*ei?, diuina /i' 4 adtentante 5 s beatus om.H'
agustinus M 7 suaedentium B B quia] quod R ob] ab BFM antiquitatum O"- lO scripsisse fi
inuenire R n praeferuntur F ii/l2 de gig. fabulas om. H la habuerunt B 13 a om. F iudi-
cnmtt H' u esse (om. H) cr.] cr. esse £ 16, i enoch] in lioc autem M lx*u i/, clxui^' matusa-
lam B, matusalem R
13 (= 12) Enos annorum XC genuit Cainan [cui nomen interpretatur natura dei]. M
14 (= 13) Cainan annorum LXX genuit MalaUel [qui interpretatur plantatio do- FMP
mini] .
15 (= 14) Malahd annorum LXV genuit lareth [qui interpretatur discendens vel M
portans].
16 (= 15) larefh annorum CLXII genuif Enoc, qui franslatus est a deo.
17 (= 16) Enoc annorum LXV genuit Mafusalam [qui interpretatur dedicatio]. M
17* [Concupiscunt filii dei filias hominum]. FP
EFHMP
14, 1 malalehel EMP, malehel F
JCMP, malcliel /'' 17 Ixul Ixxii /7»
qui interpretatur] FP, cuins unnicn dicitnr M \^, 1 niMlalccl
CHRONICA.
251
DCCCLXXIIII
MLYI
MDCLVI
ortum ambulavit cum deo trecentis aimis. LXX
aiit(! uatum Mathusalaui posuere CLXV annos,
postea CC. ct bene in septima geticratioiie Enoch, Augusi. de <
i qui interpraetatur dedicatio, fulit a mortalihus dciis,
quia civitas electorum in sex huius seculi pro
(leo laborans aetatibus in septima sabbati futuri
gloriam dedieationis exspectat. at quod reprobi
sola praesenti sunt felicitate contenti, Cain civi- au,ji,$i. ,u
10 tatcm, quam statuit , non in septima generatione,
■'icd in primogenito Enocli fdio consecrat.
17 Mathusalam an. CLXXXVII genuit Lamech, cui
supervixit an. DCCLXXII, id est usque ad di-
luvium. LXX ante natum Lamech CLXVII po-
nunt annos, postea DCCC et duos. qui numerus,
5 ut lector facillime videbit, iuxta Hebraicam veri-
tatem XX annis, iuxta ipsorum vero auctoritatem
XIIII annis diluvii tempora transit. de cjua famo-
sissima questione doctissimi patres, Ilieronimus in
libro questionum Hebraicarum, Augustinus in libro mer.quaest.
10 de civitate dei XV plenissime disputant. August. d«
1 8 Lamech an. CLXXXH genuit Noe, cui supervixit
annis DXCV. LXX ante natum Noe ponunt annos
CLXXXVIII et postea DLXV. in hac sola gene-
ratione summa universitatis discrepat, quia XX
5 et IIII annis plus vixisse Lamech in Hebreis
quam in LXX transhitorum codicibus invenitiu'.
19 Noe anno DC venit dihivium mense secundo, XVH
die mensis. sane de differentia annorum inter
Hebream et LXX interpretum anctoritatem ne
quis nos laceret novas movisse questiones, legat
5 prefatorum patrum meraorata opuscula et intel-
ingen. 5,2.').
c. d. 15, 11.
BFHMOS
16, 2 deo] domiuo .)/ 2,3 treceutis (cc U) a. Ixx (autem ins. H > ante natum om. B 3 matusalam
B^H^, mathusalem j)/', uiatusalem /?, mathussalam i^ 4 inoch J/ s ad quod //, etquod.R, atque
BF'MO, etque F'^ lepioui B^, repiolui />^ 10 quam] quia B, que F n enoe B, inoch M post
ciinsecrat insent (adiecta liic ei postea in margine litlera N) Enoch annorum CLXV . . . lilias hominum, scilicet
Isidori c/iron. c. 10. 11, F 17, i matusalam //», niathusalem J/, matusalem B, mathussalam F 2 Ixxii]
Ixxxu R 4 uumeros BMR^ .■. facillimae H^ hebreicam H 7 transiuit R 7 8 lormosissinia F^
8 questio ,1/ doctissima /i» 9 questionem /i» agustinus M lO post disputant ins. Isidori chron.
c. 12—14 ut supra F 18, 1 iij iii />' 2 dxcu] dxxu R, dccu B, A,»u F^ 3 dlxn] dclxu R 4 quia]
quod ^''■R .1 uixisset B in om. F f. quani] qui /?* iu om. B post invenitui- ins. Isidori chron.
c. 16 ut supra F 19, i annum H' 2 suue] ane B de om. F^M' difi'erenta // inter] est inter O^
9 patrum om. R
18 (= 17) Matusalam ann. CLXXXVTI genuit Latnech.
19 Gigantes nati sunt.
20 (= 18) Lamcch ann. CLXXXII genuit Noe, qui arcam aedificavit.
21 (= 19) Noc unn DC venit diluvium.
EFHMP
19 gigantes (liac generatiune g. M) u. s. om. II
20 clxxxii] ccxxxii /•' 21 uenit] tunc uenit HM
252
BEDAB
leget hanc iam olim notissimam fuisse distantiam,
cuius originem distantiae eum beatus Augustinus
sollertissimae quaesisset, dixit in libro supra
scripto capitulo XIII inter alia sic: 'Oredibilms au.jusi. <!,■ c. d. is.vj.
10 'ergo quis dixerit, cmn primo de hibliotheca Ptolo-
'mei descrihi ista coeperunt, tunc aliquid tale fieri
'potuisse in codice uno, sed primitus inde de-
'scripto, unde iam lafius emanaret, ubi potuit
'quidem accidere etiam scriptoris error. sed lioc
16 'in illa questione de vita Mathusalae non absur-
'dum est suspicari'. et post aliquanta: 'rectae
'fieri', inquit, 'nuUo modo dubitaverim, ut, cum
'diversum aliquid in utrisque codicibus invenitur,
'quando quidem ad fidem rerum gestarum utrumquc
20 'esse non potest verum, ei lingtiae potius credatur,
'imde est in aliam per interpretes facta translatio.'
20 Secunda seculi aetate prima huius die, quae est
XXVn mensis secundi, egressus est Noe de arca,
in qua pauci, id est VIII animae salvae factae
sunt per aquam. quod memorans in epistola
h beatus apostohis Petrus mirifice statim ex- '. P"r. .v, 21. 22.
ponere curavit, cum subiunxit: 'quod et vos nunc
'similis formae salvos fecit baptisma, non carnis
'depositio sordium, sed conscientiae bonae interro-
'gatio in deum per resurrectionem Icsu Christi,
10 'qui est in dextera dei'. in aqua diluvii baptis- '•/• .iugust. cmura
, ,. 7- , i 1 • Faiulum 12, 14. IS.
mum, in arca et his, quae connnebat, ecciesiam
et fideles ilHus, in octonario animarum numero
mysterium dominicae resurrectionis, in cuius fide
baptizamur, docens esse figuratum.
MDCLA^III 21 Sem C an. genuit Arfaxat bieuiiium post dihivium.
BFHMOR
19, 7 agustinus M
a xiii] xiiii B 10 bibliotheca] inbliuiotecha B 11 ista] ita B l:; uno
om. H^ primitus] primus £^' 14 accedere 3/ sed] sed et.fi i.i mathussalae JP 17 dubutauerim fi^
18 diuersu B utriusque coticibus M ' 21 alia B 20, '.' x.\ui F egr. e. n. d. arca oni. B 4 memo-
rans] comnieraorans OC^), reoommemorans RCi) epistola] e. sua R 6 nos B 7 saluos] salljos nos B
8 consciae //' lo dexteram B dilui E 11 archa //' his quae] his qui F'', in his qui M 12 illius]
ipsius BO 21, 1 artaxath B, arfaxaz M'^ biennio O^R
22 XVIII. De secunda aetate.
23 (= 20) Secunda aetas continet ann. iuxta Hebreos CCXCII. iuxta LXX inter-
pretes DCCCCXLII ») vel adiecto Cainan ILXXII.
24 (= 21) Sem [c annorum) ann. II i>ost diluvium (jennit Arfaxath, a quo Chaldei. EH^
EFHMP
22 om. HMP 23, i iuxta (om. P») hebreos post .nnii. // dceixlii /'* 2 adiecta /' cainan om. F
24 ii] n M
' I lltt: tiuiucntti ttit uiitioruiii tietatin lertiae.
CHRONICA.
253
Eieronymm pracf.
chrnn. p. ft Sc/i.
ab Arfdxat Ohaldeos originem duxissc Hierony-
mus scribit. supervixit autem Scm nato ArfaxattfitT.7ua«,.Mnsrfn.M,M.
D annis, id est usque ad quinquagesimum annum
5 nativitatis lacob.
MDCXCIII 22 Arfaxat an. XXXV genuit Sale.
23 Hic LXX interpretes una generatione plus quam
Hebraica veritas posuere, dicentes quod Arfaxat
cum esset annorum CXXXV, genuerit Cainan,
qui, cum CXXX annorum fuerit, ipse genuerit
5 Sale. quorum translationem euangelista Lucas
hoc loco videtur esse secutus. verum chrono-
graphi Grecorum cum generationum seriem ad
auctoritatem Hebraicam castigassent , ablata una
generatione Cainan, nec tamen numerum anno-
10 rum in generationibus , quas cum eis habuere
communes, ad eorum auctoritatem castigare curas-
sent, propriam secuti auctoritatem dederunt huic
aetati annorum summam minoreni quidem LXX
translatorum editione an. CXXX, sed Hebraica
n veritate annis DC et L maiorem, id est, annos
nongentos et XLII. vixit autem Arfaxat post
natum Sale an. CCC et tribus, cui tamen LXX
post natum Cainan scribunt an. CCCCXXX, et
Cainan post natum Sale CCCCXXXVIII.
MDCCXXIIl 24 Sale an. XXX genuit Heber, cui supervixit an.
CCCCIII. LXX ante natum Heber posuere an.
CXXX, postea CCCXXX. ab hoc Heber Hebre-
orum nomen et genus oritur.
MDCCLVH 25 Heber an. XXXHII genuit Palech, cui supervixit
an. CCCCXXX. LXX ante natum Falech annos
26 posuere CXXXIIII, postea CCLXX. Falech inter-
pretatur divisio, cui propterea tale nomen in-
posuere parentes. quia tempore nativitatis ipsius
terra per linguarum confusioneni divisa est. cuius
i divisionis Arnobius rethor in expositione psalmi ^™"^;/;/; *"• *^'
BFHMOR
21, i ab oin. fl' ailaxatli BfJ, arfa.\az JI^ chaldeos (caldeosif' ) . . . :i supenii.\it om. >'' :i ai-
laxaz M- i quingesimum H 22 arfaxath BH'-. arfaxaz M'- 23, i unam gonerationem B quam] que M
4 fuer. an. B .=> translatione BM c loco] in loco F-Ii
rent H^ 12 secuti auctoritatem] securitatem F^ 14 edi-
16 arfa.xath B 17 sale . . . is natuni bis M 18 cccc] cccM I9 post]
prae H 24, l eber F ■:. 3 eber B 4 gens FR' 25, i eber R plialech R 3 cccc] .ccc R
phalechA 26, l iiii] in iJ posteaj poste F phalegh fl 2/3 inposuere] in 2' x quia] quod /"/T^
2 hehreica H artaxath BH- 3 esse B
» nemerum i/* 11 auctoritate £ castigare
cione H Hjib hebraicam ueritatem J*
25 (= 22) Arfaxath ann. XXXV genuit Sale, a quo Samatite et Indi.
26 (= 24) Sale annorum XXX genuit Heber, a quo Hebrei.
27 (= 25) Hebrr annorum XXXIIII gemdt Falech.
28 (= 26) Turris aedificatur.
EFHMP
25 sale] M, salae EH, sela FB
27 heber M
samaritaiii h^JIM imlii // 26 sale) HM, salae E, sela Fl'
28 acdificabatur EHM
254
BEDAE
CIIII ita meminit: 'Sem primogenito Noe pars
'facta est a Persida et Bactris iisque in Indiam
'longe et usque Einocoruras, qiiae spatia terrarum
'habent linguas sermone barbarico XX et VII. in
10 'quihus linguis gentes sunt patriarum quadrin-
'gentae et sex non diversarum linguarum, sed, ut
'dixi, diversarum patriarum. verbi gratia, ciim
'una lingua Latina sit, sub una lingua diversae
'sunt patriae Bruttiorum , Lucanorum, Apulonmi,
16 'Calabrorum, Picentum, Tuscorum, et his atque
27 'huiusmodi similia si dicamus'. Cham vero secun-
dus filius Noe a Rinocoruris usque Gadira habens
linguas sermone Punieo a parte Garamantum,
Latino a parte boreae, barbarico a parte meri-
5 diani Aethiopum et Aegyptiorum, ac barbaris
interioribus vario sermone XXII linguis in patriis
28 CCCXC et IIII. lafeth autem tertius a Media
usque ad Gadira ad boream. habet autem lafeth
Humen Tigrideni, qui dividit Mediam et Baby-
loniam in patriis CC, sermone vario in linguis XX
5 et tribus. fiunt ergo omnes simul linguae LXX
duae, patriae autem generationum mille, quae in
tripertito saeculo hoc ordino sitae sunt. habet, ut
diximus, lafeth flunien Tigridom, qui dividit
Mediam et Babyloniam, Sem autem Eufratcn,
10 Cham vero Geon, qui vocatur Nilus.
MDCCLXXXVII 29 Falech an. XXX genuit Reu, cui supervixit an.
CCVIIII. LXX ante natum Reu CXXX an. po-
nunt, postea CCVIII.
30 His temporibus primiim templa constructa et qui- iMonis chr. u.
dam principes gentium tamquam dii sunt adorati.
31 Reu an. XXXII genuit Seruch, cui supervixit
MDCCCXVIIII
BFHMOR
26,« ita om. B^ 7 india i/ s rinocuruvos A' '.< habet ii'' Ijarbariea /i" 10,11 qviadringeiiti
S, x\ F i:t sint iJA'- 14 brutiorum 7j, lirutoriim 72* ii; raodi um. //^ 27, ■_' rinocururis /j. rino-
corusis B gaduxa B :( a parte g.] aperte g. H' 4 a parte b.] aperte 1). //' 4;';. raeridiano F'H 5 ac]
11 B 28,1 duobus // moedia // i ad gadira] gadira /^' iafech J/» 3 trigridem ii, tygriden jB
qui diuidit (uidit/f') om. J/' moediam // :)/4 babiloniam // i; iuylle // 7 triperato ^ 8 trigridem
(>, tygriden B qui diuidit (uidit //') mediam (moediam H) om. B' « autem om. R 10 gion R post
nilus ins. Mdori chron. <:. 22 ut supra F 29, 1 lalec //' reum // ; natu B reum B 3 ccuiiii //
.')0, 2 adorarii/' 31,1 ream B xxxu i'
29 (= 29) Falech annorum XXX genuit lieu.
30 (= 30) Dii primum adorantur.
31 (= 31) Reu annorum XXXII genuit Seruch.
EFHMP
29 falec H
31 saruch M
CHRONICA. 255
au. CCVII. LXX ante iiatum Seiuch CXXXIl
ponunt an., postea CCVII.
'•ii Scythariim regmiin dkitur njvrtuin . uhi primus hidoma chr.2>:.
_ regnavit Tanuus.
MDCCCXLVIIII ;{■{ Seruch au. XXX genuit Nachor, cui supervixit
an. CC. LXX ante natum Nachor ponunt ann.
CXXX, po8tea CC.
Ii4 Aegyptiorum dicitur impcrium iiichoare, primo cis isidorm chr.^s.
regnantc Yisoccs.
MDCCCLXXVIII 35 Nachor ann. XXVIIII genuit Thare, cui super-
vixit auu. CX et VIIII. LXX ante natum Thare
ponunt aunos LXX novem, postea CXXVIIII.
;{() Assyriorum Sijciniorumque rcgnum nascitur: his uidoru, chr.30.
primum JBelo, illis Aegialio regnante.
MDCCCCXLVIII 37 Thare an. LXX genuit Abraham , cui supervixit
CXXXV an. hactenus seounda seculi aetas pro-
tenditur, cuius tota serie recensita beatus Augusti-
nus in libro de civitate dei XVI, capitulo X, hoc auo"»- <ic c d. le, w.
5 modo conclusit: fiunt itaque anni a diluvio usque
ad Ahraham miUe LXXII secimduni vidgatam
editionem, hoc est, interpretum LXX. in Hebreis
autem codicibus longe j)auciores annos perhibent
inveniri, de qiiibus rationem aut nullam aut diffi-
10 ciUimam reddunt.
IlXXni 38 Tertia mundi aetas a nativitate coepit Abraham
BFHMOR
31,2 ccuiii i¥, ccuiiii A :i aiin. pon. V/ 32, i legnuni oni. B^ exortuni om. if * -• tanas B', tau-
rus R: Tanaus lustinus, Tanus Ubri Isidori plerique (vol. 2 p. 430) 33, 2 ponunt . . . 34, 1 aegyptiorum om. B^
:) cxxx . . . 36, 2 regnante in litura breviore H'^ cxxx 07«. in. sp. vac. F 34, i imp. dic. R iuquoare B
2 uizoues] FH'', uizobes M, uizoljer B, vizoue 0, zoes R: Vezovis lustinus, Zoes Isidori libri 36, 1 syciuio-
rumque] O, siciuiorumque F, sycinovumque M", sychiniorumque R, sycimiorumque B, sy«»orumque J/'.
sicioniorumque /y-, def. H^ 2 bello i^- aegilio /7-, def. H^ poat regnante ins. Isidori chron. c. 30 tit
supra F 37, 2 an. cxxxu an. B, ann. cxxxu R seculi aet. om. B 3 recenseta BF 3 4 agustinus M
i xui] xuii i/ (i secundum om. R 7 edicionera 7/ lo inuenire J/' 11 2>ost redduut ins. Isidori
chron. c. 32 (Itac forma: huius tempore sub quo Zoroastris magicae artis inuentor a Nino rege occiditurl et
33 ut aupra F 38, l mudi R
32 (= 32) Regmim inchoat Scitharum.
33 (= 33) Seruc annorum XXX genuit Nachor.
34 (= 34) Regnum Acgyptiorum nascitur.
35 (= 35) Nachor annorum XXVIIII genuit Thara.
36 (= 36) Regmim Assiirioriim et Syciniorum cxorifur.
37 (= 37) Tharu nniioruiii LXX genuit Ahraham.
38 Semiramis condidit Babyloniam.
39 XVmi. De tertia aetate.
40 (= 38) Tcrfia uctas continet ann. DCCCCXLII.
40* [Abraham ann. LXXV venit in Chananeamj. ^^
EFHMP
32 incfaoat scytharum (scitarum // )] HM cum Isidoro, sc. (schitarum F) iuch. EFB '33 saruch .V
34 aeg. iiasc.j FP cum Isidoro, incipit aeg. EIIM 35 tharae H, thare E 36 assiorum P et sycinio-
rum om. EHM 37 th.ire EM 38 semeramis EFII babylonera EH, babyllonera M 39 om. HMP
CHRONICA III. 33
•256
BEDAE
IIXXXIIII
IIXLVIII
IICVIII
IICCXXXVIII
pahiarchae, qui LXXV aunorum lum esset, relicta
gente patria ad imperium dei venit in terram
Chanaan, accipiens promissionem nascituri de suo
5 semine salvatoris, in quo benedicerentur omnes
gentes simul et se ipsum in gentem magnam esse
futurum , quarum ima spiritalis, altera est pro-
missio carnalis. his temporibus Ninus et Semira-
mis Assyiiis regnant.
39 Abraham an. LXXXVI genuit Ismahel, a quo
Ismahehtae: genuit autem Ismahel XII duces et
vixit an. CXXXVII.
40 Idem Abraham an. C genuit Isaac, qui primus ct
solus in tota testamenti veteris serie legitur oc-
tava die circumcisus. quod non sine magno
mysterio privilegium est fiho promissionis dona-
5 tum.
■11 Isaac an. LX genuit Esau et lacob patriarchas
Idumeae et Israheliticae gentis, post quorum ortum
vixit an. CXX.
42 His temporihus primus apud Argos regnavit Inachus nter. m.
an. L, cuius filia lo, quam Aegyptii mutato no-
mine Isidem colunt.
43 lacob CXXX an. descendit in Aegyptum in ani-
mabus LXX.
44 Huius temporihus Memfis in Aegypto uh Aj^e Argi- mer. 2*2. 27/.
vortim rege condita.
45 Sparta quoque a Sparto fiUo Foronei regis Argi- Hier. 300.
vorum conditur.
BFEMOE
38, 2 esse B 3 tena BFM 4 chanaham B 5 semini B saluatorem M
8,9 semirames M^, semiremis /f ' 9 assiri R^ 39, 1 Ixxu R ismahel] mahel R^
3 cxxuii -B» 40,2 tota testameuti] testameuti -B", totamenti B^ 4/5 denatum £
et iacoh bia R 2 hisraheliticae H quarura B 42, 3 isiden R
c. 35— 3S ut supra F 43, i cxxx ann.] HMO^, ann. cxxx BFO^R
feronei H 2 condita H: post conditur ins. Isidori chron. c. 40. 41 F
benedicentur iJ»
xii duces om. iJ'
41, 1 Ix] Ixx H
posi colunt ins. Isidori chron.
45, I ab sparto 31, a sparte B
4 1 (= 40) Ahraham ann. C genuit Isaac.
42 (= 39) Nam primo genuit Ismahel, « qtio Isnmhelite.
43 (= 41) Isaa£ annorum LX genuit lacoh.
44 (= 42) Regnum inchoat Argivortim.
45 (= 43) lacoh annortim XC gcntiit loseph.
16 (= 44) Memphis in Aegypto conditur.
47 loseph ann. CX vixit.
48 Grecia sub Argo segetes hahere coepit.
49 Hehreorum servitus arm. CXLVII.
50 Cecrops Athenas condidit.
FFHMP
42 primum EHM 44 iuchoat] incipit FHM 4.S graecia] in gr. E
hah. EHM 49 cxluii] cxlu HM, clxu E M conditur EHM
segites sub argo coep.
CHRONICA.
257
IICCCCLIII 4Q Hahitatio fdiorum Israhel, rpia mansm-unf in uur.ii.
Aegypto, fuit CCCCXXX aimorum. quibus cx-
pletis eadcm die egressus est onmis exercitus
domini dc terra Aegypti, ut scriptura testatur
5 E.vodi: quoruni tamen summam annoruni chrono- vj, to.
graphi a LXXV anuo nativitatis Abraham, quando
terram repromissionis intravit, conputant, sequen-
tes editiouem LXX interpretum, quae dicit: ha-
bitatio autem fdiorum Israhel, quu haUtaverunt
10 in Aegypto et in terra Chanaan ijisi et patres
eorum anni CCCCXXX. quam necessario sequen-
dam et ipsa Hebraica veritas ostendit, quae nar-
rat Caath filium Levi , quem natum esse con- <"■'•■ v., u.
stat in terra Chanaan, vixisse annos CXXXIII et
15 fihum eius Amram patrem Moysi annos CXXXVII
et ipsum Moysen LXXX fuisse annorum tempore
egressionis de Aegypto. quia nimirum horum
summam annorum coustat CCCC et XXX implere
non posse. adnuit autem horum traushationi et
20 apostolus, cum ait: Abrahe dictac sunt promissio- pmu. mi ftai.j^m.n.
nes et semini eius; non dicit, et seminihus, quasi
in midtis, sed quasi in uno, et semini tuo, qui est
Christus. hoc autem dico, testamentum confirma-
tum a deo, quae post CCCC et XXX annos facta
25 est lex , non inritum facit ad evacuandas promis-
siones patrum.
nCCCCXCIII 47 Moyses annis XL eductum ex Aegypto regit po-
pulum Israhel in deserto, quorum primo anno >
tabemacuhim domino construit, et septeni mensi-
bus opus perficiens mense prinio anni secundi,
5 prima die mensis erexit. hucusque, ut Eusebius Hi,-,: rA5.
commemorat, V libri Moysi continent gesta an-
norttm IIIDCCXXX secundum LXX seniorum
interpretationem. quot vero annos huius temporis
Hebraica veritas contineat, losephus in prinio
BFHMOR
46,1 qua] quain B, quia i/' 2 .legyptum i> 7 terra /? 8 quae] qui iJ 9 autein om. B
quam -BJ/, quaei"^ 10 in terra] terra i''-, in terram f?) />' 13 chaath iii?, caaht it/, cahati^ l.i/i4 const.
esse£0 14 terram iJ chaan ii' ir. mosi HR is mosen HR n quia] quam i''''i70'', quao /''"
18 summa /'' 20/21 promissiones J/' 21 semini ei. non dicit et sominibus (esso minibus B)] et seminibus uou
dicit et semini eius i/ 23/24 confirmatum] »«.tum //' 24 quae] qui iJ 26 posl patrum ins. Itidori
chron. c. 45. 46. 47—63 lU mpra F 47, 1 moses FHR aegyptum £//' regit] rexit M, bis £»
2 annum B 7 iii] uil O" s interpretationum B^ 'j hebreica H ioseppus 11
51 (= 47) Moyses annis XL rexit Israel.
52 Lacedemon conditur.
EFHMP
^■>\ moses FP
.52 lacedinion i'
33»
25S
BEDAE
losejjh, anl. 0, 1, 20
(«■"/■)■
10 contra Appionem granimaticum libro ita c,on\- losepk. •.■untra Ap. 1,8.
niemorat: neque igitur innnmera apud nos hahen-
iur volumina inter se invicem discordantia , sed
duo tantum et XX sunt libri, qui omnium tem-
porum seriem continent, qui et iustae credim-
15 tur divinitus inspirati. ac quibus quinque sunt
Moysi , continentes leges vitae et successionis hu-
manae prosapiam usquc ad ipsius Moysi termi-
num pertendentes. qui paulo minus ad III an-
norum continentiam gerunt.
IIDXVIIII 48 losue an. XXVI regit populum Israhel, ut lo-
sephus docet: nam scriptura sancta quot tuerint
anni ducatus illius , tacet. quare vero Eusebius avr. Mn.
iu chronicis XXVII posuerit, infra dicemus. primo
5 autem sui ducatus anno losue, primo mense, decima
die niensis populum patefacto lordanis alveo in
terram repromissionis induxit, quo videlicet anno, aur. ao.
ut in chronicis praefati Eusebii repperimus, prin-
cipium erat quinquagesimi primi iohelei secundum
lu Hehreos, id est, IID anni erant ab initio mundi
completi, siugulis iobeleorum ordinibus per quin-
quagenos annos deputatis. at vero hanc temporis
huius esse sunimam nostra inquisitio nequaquam
invenire valuit. constat enim quia CIODCL^I
15 ad diluvium usque fuere anni. inde ad Abraam
CCXCII, qui LXXV erat annorum, quando
promissionem dei accepit. promissionis anni
CCCCXXX, ducatus Moysi anni XL, qui pro-
fecto numerus non IID, sed septem minus, id est
_ 20 IICCCCXCIII, ut praenotavimus, annos implet.
IIDLVnn 49 Othoniel an. XL de tribu luda primus Israhel mer. .575.
50 iudeu; domino iubentc constituitur. Huius tempori-
BFffMOJi
47,10 librum ii» ita om. 11 11 neque] 11. enim iJ u et om. i''' I6 mosi FJi legis£''if
17 prosopiara N niosy M, mosi F 18 ad] a. d. (sic) H, a IS la post geruiit ina. Isidori chr. c. ,5.5 — .5.S
uC supra F 48, 1 ut] et F ' i/-.' iosepus B 2 nam] iam B fuerit M ' 3 ducatum B 5 duca-
tos £» decimo Tlf 6 patefacta if' 7 repromissiones .ff ' 9 quinquagesimi primi] sic Beda cum Eu-
sebio Armeniaco et optimis libris Hieronymianis, secuudo deteriores iubelei BO^^B 10 anni iid FHM
n completi] c. sunt J/ per] post ii 11/12 quinquagesios iT» IJ aunos om. F- 13 uostram i*' nequa-
que ii' i."! a diluuioJi' fuere] adfuere F^ inde] cede iJ ad om. H^ i? dei] ei»*.H' anni]
annis F'^ is mosi F^^H jo cccc] cc H'^ inplet] edd., implent BFHMO, impleri R: posi id Isidori
chron. c. 60 ut supra ins. F 49 israheli B
53 (= 48) losue annis XXVI.
54 ludices a IVIoyse usque ad Sarauel praefuerunt [ann. CCCV].
55 (= 49) Othoniel annis XL.
56 Cadmus Thebarum rex Grecas litteras invenit.
FP
EFHMP
54 mose FP ad om. EHM praefuerunt) pr. isralieli HM
56 cathmus EHM
CHRONICA.
259
IIDCXXXVUIl
IIDCLXXYIIII
IIDCCXVIIII
HDCCXXII
HDCCXLV
lius primis filii Israhel serviere Chusan Rasathaiin
regi Mesopotarniae octo annis.
51 Aoth an. LXXX filius Gera, filii Gemini, qui
utraque manu utebatur pro dextera , cuius in
primis servivit Israhel Eglon regi Moab annis
XVIII, donec eum ipse percusso Eglon Hberavit.
52 Hoc trmpnrr Cijretme civitas rmiditn est in Libijit. mi-r.me.
53 Deborra an. XL prophetissa dr frihn Effraim, cuni Bifr. hm.
BaracJi (Ir trihu Nepthalim . cuius in initio duca-
tus obpressit filios Israhel labin rex Chanaan
XX an. , qui regnabat in Asor. sed occiso ab
5 Israel principe militiae eius Sisara humiliatus tan-
dem ac deletus est.
54 Hoc tempore Miletus condita. nier. iso.
55 (Tcdeon an. XX </x fribu Manassr. sub quo ser- "'«. T3:i-
vivit Israhel Madianitis et Amalecitis VII annis.
sed Gedeon puguante liberatus est.
56 Tirus condita ante templum Hierosolymnrum annis Hitr. -a.
CCXL, ut scribit loscphus.
57 Abimelech an. trilnis. fiUus Gedeonis, qui regna- "'''•r.-73.
bat in Sychem.
58 Hrrcules Hium vasfaf. mer.iii.
59 Thola an. XXIII, fihus Phoa patrui Abimelech,
vir de Isachar, qui habitabat in Sanir montis
Effraini.
bO Bcllum Laphitarum rt Centaurorum , quos scrihit nier. nr,.
Palefatus primo de incredihililms libro nobiles fuiise
equites Tessalorum. »
BFBMOR
50 2 cusan B rasataim 0'>' :i post annis Isidori chron. c. 62 — H4 ut supra ins. F 51, i iera R
iemini HR 3 primis] principiis R seruiunt B, seruauit jS » 52 cynere B conditae B post libia
Isidori chron. c. 66—72 ut mpra ins. F ,'i3, I debbora R, debora5 efraim OR 2 in om. BFMR^
3 ohaan F 4 regnauati^'. regnauit /'^T? ociosoJ?' 5 israhelis JS miliciae 5^ sisaira J5, sisaram J/
.54 militus^/' post condita Isidori chron. c. 74 — 76 ut supra ins. F 55. 1 iedeon i? manase.ff',
mannasse iJi^ ' 2 amalechitis ^/'i/^iiO^A uii] uiii -ET, iiii .B :i iedeou i? .56,2 ut scr. ios. om. R^
posl iosephus Isidori chron. c 79. 80 ut supra ins. F 57, 1 .edeouis i?' 58 post uastat Isidori
chron. c. 82 ut supra ins. F 59, 2 uir om. !!'<■ 60, 1 lapidiarum i?', laphidaruni R'- quo B
57 (■== 51) Aoth annis ZXXX.
58 Amphion musicus claruit.
59 (= 53) Deborra annis XL.
60 Primus Latinis regnat Picus.
61 (= 55) Gedeon annis XL.
62 Orpheus Linusque musici claruerunt,
63 (= 57) Ahimelec annis III.
64 Iste LXX fratres suos interfecit.
65 (= 59) Thola annis XXIII.
EFHMP
59 debbora EHM
64 Ir. s. iste lx.\ P interfecit] occidit F
260
BEDAE
Hier.
lliKr.
61 In Troia post Laomedontem regnavit Frianms.
IIDCCLXVII 62 lair an. XXII cx trihu Manasse.
63 Hercules agonem Olympiacum constituit, a qiio utfr. ma.
usqtie ad primam Olympiadem stqiputantur anni
ccccxxx.
nDCCLXXIII 64 leptae Galadites an. VI Philistim et Ammanitae c/. Hier. S29.
deprimunt Israel, ex quibus Ammanitae debellan-
tur ab lepthae. qui in lihro iudicum ah ae.tate Hier. s->3.
Moysi usque ad semetipsum. ait supputari an. CCG.
IIDCCLXXX 65 Abessan de Bethleem an. VII.
66 Agamemnon imperat Mycenis annis XXX V, cuius sier. s-io.
anno XV Troia capitur.
IIDCCXC 67 Achialon Zabulonitis an. X. iiic cum annis X mer. sss.
suis in LXX interpretihus non hahetur, pro quo-
rum damno supplendo Eusebius losue filio Nun,
Samueli et Sauh, quorum annos scriptura non
5 dicit, plures annos, quam in losepho legebat, ad-
notavit, quatinus ab egressu Israhel ex Aegypto
usque ad aedificationem templi CCCCLXXX an-
norum summam, quam scriptura praedicat, haberet.
ilDCCXCVIII 68 Labdon de tribu Effraim an. VIII.
69 Huius anno tertio Troia capta est, conpletis a primo nier. su.
anno Cecropis, qui primus apud Atticam regnavit,
an. CCCLXXr.
10 A XL autem et tertio regni Nini Assyriarum regis
an. DCCCXXXV.
Mortuo Labdon servivit Israhel PhiHsteis an. XL.
BFHMOH
61 post priamus Isidori chron. c. 85 ut supra ins. F 62 manase S, maniiasse BF 63, i hercu-
\is M a om. B' 2 olympiadam i^' 3 post ccccxxx Isidori chron. c. S8 ul siq^ra ins. F 64, 1 phi-
lirthim iJ' 4 mosi i^Vf ait supputari (-re i?)] supputari if ', supputauit i/- 2^°^^ ^^'^ Isidori chron.
c. 90. 91 ut supra ins. F 65 ahesan F, abersan JS, ahesian /?' 66, l agamenon Jt miscenis .B
l/i cuius a. xu om. B' 2 troica //' post capitur Isidori chron. c. 93 ut supra. ins. F 67, 1 ahilon iJ'
zabulonites F^MO^Ji x om. B 3 ioseae B non /J' .=. quam] quos B in om. F- legabat ii'
7 ad om.R'^ 8 quaml quod i/ scriptm-am £ 68 nabdon (err. miniatoris) i/' ann. uiii om. J/'
70, 1 quadrigesimo M post xl Isidori chron. c. 95 — 97 ut supra ine. F
66 (= 61) Priamus regnat in Troia.
67 (= 62) lair annis XXII.
68 Carmentis Latinas litteras repperit.
69 (= 64) lepthe annis VI.
70 Hercules se flammis iniecit.
71 (= 65) Abessa ann. VII.
72 (= 66) Bellum Troiae decennale surrexit.
73 (= 67) Achialon ann. X. hic in LXX interpretibus non habetur.
74 (= 68) Lahdon ann. VIIL
75 Aeneas venit Italiam.
EFHMP
68 carmentes P repperit] inuenitJ' 70 herculos .H" flammis] in fiammis J/ iuiacitP
71 ahesse i/» 72 froge H 73 aialon F, ahialon F^, aliiohin P" interpretes l' 74 lapdon F
7.5 iu italiam F
CHRONICA.
261
IIDCCCXVIII
IIDCCCLVm
ilDCCCLXX
IIDCCCXC
7 1 Samson de tribu Daii an. XX. hactenus iudicum
liber tempora signat, habens annos CCXCVIIII,
iudices autem XII.
72 Latinis, qiii postea Romani nuncupati sunt, post mer.sia.
tertium annum captivitatis Troiae, sive, ut quidam
voluni, octaviim, regnavit Aeneas an. trihus. post
quem Ascanius an. XXXVIIII. ante Aeneam
5 lanus, Saturnus, Picus, Faunus, Latinus in Italia
regnarunt an. circiter CL. Ascanius Aeneae filius mer. 84i.
Albani uriem condidit.
73 Heli sacerdos an. XL. in Hebreorunt libro XL mer. sei.
anni inveniuntur, in LXX autem interpretatione
XX.
74 Hectoris filii lUum receperunt expulsis Antenoris mer.ssj.
posteris, Heleno sibi subsidium ferente.
75 Latinorum tertius Silvius Aeneae filius regnat mer. sso.
an. XX VI III: qui quia post m,ortem patris cdi- mer.^io.
tiis ruri fuerat educatus, et Silvii et Postumi
nomen accepit : a quo omnes Alhanorum reges Silvii
5 vocati sunt.
76 Reges Sicyonis defecerunt, qui ah Aegealeo usque Hier.aso.
ad Zeuxippum regnaverunt an. DCCCCLXII. post
quos sacerdotes Carni constituti sunt.
77 Sawuli.el an. XII, ut docet loaephus. in scriptura loseph. ,mt. 6,13,5.
enim sancta quamdiu praefuerit, minimc patet.
ab hoc tempora prophetarum incipiunt.
78 Latinorum quartus Aeneas Silvius regnavit an. Hier. ao».
XXXL
79 Satd primns Hehreorum rex an. XX. et hnmti roaep/i.am.Gjin.fRu/.)
quia in canonica scriptura non habetur, de anti-
quitatum losephi tempus regni notavimus.
BFHMOB
71,1 hatenus B
2 temporum B
72, 1 latini B i xxxuiii FHMO s italiam F 6 reg-
iiaueruiit BJ^Ji' 0 7 uond. urb. iT^: deinde Iddori chron. c. 100 tU supra ins. F 75,1 regnauit J/
■j xxuiii /> 4 albonorum _B 76,1 reges sicyDnis] FHO<^, reges (regisJ/') sitionis i/, r. syehionis /1', r.
sicycionis i>, r. sicyoniis (P aegealeo] /''-7)/, acgealtoi/, egesXeo F'-R, aegealio 0, aegealio 5, aegealea /'''
a dcccc] dccc H IxiiJ Ixxii FH 3 cami B ^)o«< sunt Isidori chron. c. 102. 103 ut supra ins. F
78, 1 lat. aen. qu. H^^M, aen. lat. qu. 0 79, 2 canica i?» 2/3 antiquitatem B, antiquitatum libro O^
76 (= 71) Samson ann. XX.
77 (= 72) Ascanius Albam condidit.
78* [Tlactcnus iudicum Hbcr tempora signat].
78 (= 73) Heli/ ann. XL.
79 (= 76) Regnum Siciniorum finitur.
80 (= 77) Samuhel et Satd ann. XXXII.
M
EFHMP
77 om. B abbam F 79 sicimurum //, sicinoruni .)/ finitur om. F 80 *ic FP, samuel
annis xii saul annis xx //, samuel annis .\ii ab hoc tempora prophetarum incipiunt saul aunis xx M, sannihel
ann. xii E: Samuhel [et i<aulj ann. XL Isidorus
262
BEDAE
nDCCccxxx
IIDCCCCLXX
ilDCCCCLXXXVII
Hier. 940.
Bier. a72.
80 In Lacedemam regnavit primus Eurystheus annis Bier.aie.
XLII, Carinthi primus Alethis annis XXXV.
81 Quarta mundi aetas non solum cum inchoato
gentis ludeae imperio, sed et cum innovata pro-
missione, quae patribus olim data est, imperii
Christiani sumit exordium, iurante domino David
b veritatem de tructu ventris eius sederc super
sedem eius.
82 David priynus ex iribu ludu rex an. XL. «'«>•• ^*^-
83 Latinortim quintus Latinus Silvius an. L.
84 Ephesus condita ab Andronico.
85 Karthago condita est, ut quidam vokmt, a Carce- wcr.uu.
done Tyrio, ut vero alii, a Dido ftlia cius an.
CXLIII post Troianum excidium
86 Salomon filius David nn. XL.
sui anno, mense secundo templum domino aedifi-
care coepit in Hierusalem, coUectis ub egressu
Israhelis ex Aegypdo annis CCCCLXXX, ut regutn
b quoque liber tcstimonio est: quod in figuram uni-
versi temporis, quo in hoc saeculo Christi aedifi-
catur ecclesia, quae in futuro perficitur, VII annis
perfecit et septimo octavi anni mense dedicavit.
87 Latinorum sextus Alba Silvius, Silvii Aeneae fiUus, fner.m.
regnat an. XXXVIIII.
88 Regina Saba yenit audire sapientiam Salomonis.
89 Roboam fdius Salomonis an. XVII. Hier.1021
Hieroboam de tribu Effraim separavit X tribus a
domo David et a domino in figuram hereticorum,
qui suos sequaces a Christo et ecclesia segregant.
ciui quarto regni %"\ lll\
BFHMOR
80, 1 lacedomone HM '
eurystheus] 0, eyrustheus R, erystheus M, eurysteus H, euristeus B, euristheus F
•j post xxxu Tsldorl chron. c. 106 ut supra ins. F 81, -2 gentis (gen fl"') iud.] HO^, iudeae (iude B) gentis
BFMO^R imperium B^ 84 epheuus ("?) 0» 85, i/2 cercedone M, calchedone R 2 didone O^^R
3 xl] 1x1 //', Ix ^' liosl excidium Isidori chron. c. 110 lU supra ins. F 86,1 salamon //' 4 reg-
TmmB^^F 7 perlecitus /? ' a perficit BZ-V/ 87, 2 reguauit S/^^/T^J/i?^ 88 sahaa /''^'J/
sapientia F 89, 2 de tr. efFr. om. R 2 seperauit H 3 domu H^M 4 suo B et ecclesia] ecclesiam B
81 (= 80) Lacedemoniorum regnum oritur.
82 XX. De quarta aetate.
83 (= 81) Qufirta aetas continet annos iuxta Hebreos CCCCLXXIII; LXX ti'ans-
latores XII adiciunt.
84 (= 82) David ann. XL.
85 (= 85) Carthago a Didonc conditur.
86 (= 86) Salomon ann. XL.
87 qui tcmplum aedificavit anno CCCCLXXX egressionis ex Egypto, ex quo
apparet Samuhel et Saul XL annis praefuisse.
88 (= 89) Roboum annis XVII.
89 Begnum Israhel et luda dividitur.
EFHMl'
81 cxoritur H 82 oni. EHil 83 adiciuut xii // 8.t didonec /' 86 salamon V 87. i egres-
sionis (egresionis /A) px apgypto| translatores xii adiciunt conpletis F i' xl] FUM, Ixi E, xxxii /' 88 xuiij
xui E 8U iud. et isr. EHM
CHRONICA.
263
90 Htiitis quinto anno Sesac rex Acgypti veniens mcr. 1029.
Hierosolimara tcmphim spoliavit.
9 1 Latinorum. septimus Aegyptus Silvius Albac supori- nur. 10-20.
oris regis filius regnnt an. XXIIII.
92 Samus eondita et Smyrna in urhis modum amjiliata. ii,er. mi.
IIDCCCCXC 93 Abiam filius Roboam an. III. hic pugnantem nur.ioss.
contra se Hioroboam superavit occisis de exercitu
eius milibus quingentis, eo quod sperasset in
domino.
inXXXI 94 Asa filius Abiam an. XLI. ab iioc conductus //,>r. i04i.
Benadab rex Syriae Damasci contra Israhel per-
cussit omnem terram Nepthalim.
95 Latiyiorum octavus Capys Silvius Aegyptl superioris mtr. ims.
regis filius regnat an. XXVIII.
96 Asa idok destruit, templum mundat, egrcdienteni
contra se Zara Aethiopem cum suo sternit exer-
citu. Amri rex Israhel emit montes Samariae a
Somer duobus talentis argenti et aedificat eam.
5 Ahiel de Bethel Hiericho instaurat.
niLVI 97 losaphat filitcs Asa ami XXV. mr.ios-j.
98 Hehas Thesbites tres semis annos pluviam con-
tinuit propter peccata Ahab et populi Israhel, et
inter caetera magnaUa Heliseum fiUum Saphath,
qui erat de Habelmaula, pro se unxit prophetam.
99 Latinorum nonus Carpentus Silvius, superioris Hier. losi.
filius Capys regis, rcgnat an. XIII.
100 Post qucm filius eius Tyherinus Silvius an. VIII, mer. um.
a quo ct fluvius appellatv^ est Tiheris, qui prius -
Albtda dicehatur.
101 Post quem Agrippa Silvius filius eius an. XL Hier.no->.
BFHMOR
90,1 se.tacJ/', sestac 3/- aegypti om. B^ •-' expoliauit A' 91, 1 syluius 7/ 2 regis om. F'
92 ymyrna in urbem in modum B ampliatam B: dehide Isidori chron. c. 116 ut supra ins. F 93, 1 abiam]
F^HM^, abia. 0'», abias i?, 3.\ns. BF^M-W^ pugnante £ :i separasset £ i post Aommo Isidori chron.
c. 118 ins.F 94,1 asapb£ abiam] BF'ffM\ abia. 0», abia F-B, abiae J/^Ob 95,1 syluius S
2 filius om. i?' regnauit J/iJ xuiii iJ 96, 1 destruxit fi"-^ egrediente £ 2 zarac ii ,•! amari ^T»
4 sumeri" 5 hiercho J7', ihericho .1/, hiericura iJ, richo i^ post instaurat Isidori chron. c. 120 ut supra
ins.F 98, 1 testites £ •,' ahap /i ', achab ^i^i/^ii 3 sabat /J', sophath 5J/' 4 abehiiacula Ji'
99,'i superius i^' -i fil. cap. reg.] reg. cap. fil. OR, reg. fil. cap. F regnauit J/ 100, i tlieberiuus B
3 albola M 101 agryppa BH filius om. B
90 (= 93) Ahia ann. III.
91 Pontifcx Ahimelech insignis habetur.
92 (= 94) Asa ann. XLI.
93 Ilieu prophetcs occiditur ab Asa rege Israhel.
94 (= 97) losaphat ann. XXV.
95 Ilelias, Ahdias Micheasque prophetant.
EFHMP
92 asia F
CRBONICA III.
93 propbetis EHM
94 xu£
34
264 BEDAE
102 losaphat fecit rectum coram domino.
IIILXIIII 103 lomm filius losaphat an. VIII. wer.iioi.
104 Helias curru igneo rapitur quasi usque in caelum,
et Heliseus heres prophetiae derelictus primo
miraculo aquas Hiericho sanat. in diebus loram
recessit Edom, ne esset sub luda, et constituit
5 sibi regem. ambulavit autem loram in viis do-
mus Ahab, filia quippe Ahab erat uxor eius.
IIILXV 105 Azarias filius loram anno iino. Hier.nis.
1 06 lonadab filius Recliah ckirus hahdiir. Hier. uin.
107 Azariam cum filio suo loas et nepote Amasia ob
enormitatem scelerum et quia nec patrem filiumve
quispiam eorum bonum habebat, euangelista
Matheus a domini salvatoris genealogia secludit.
IIILXXI KtS Athalia mater Azariae an. VI. quae videns inter-
fectum ab Hieu rege israhel filium suum Azariam
interfecit omnem stirpem regiam domus loram
praeter solum loas filium Azariae, quem losabeth
.-. soror Azariae uxor loiadae pontificis furata est
de medio filiorum regis, cum interficerentur. in
LXX interpraetibus VII an. regnasse Athalia nar-
ratur.
IIICXl 109 loas filius Azariae an. XL. iste bono principio i/,„-. //2j.
et fine usus pessimo in principiis sui regni tem-
plum innovat, in extremis inter cetera facinora
Zachariam quoque filium loiadae tutoris quondam
5 ac regnificatoris sui inter templum et altare lapi-
dari praecepit. quem ob meritorum gratiam do-
minus in euangelio filium Barachiae, id est bene-
dicti domini cognominat.
S (om. c. 108) FHMOH
102 post domino Isidori chron. c. 122 ut supra ins. F 104, I in] ad O^ 3 hiercho i?' 6 ahap
iT', achab BFH- achab FH, achabh -B post eius Isidori chron. c. 124 ut supra ins. F 105 zarias B
106 reeha B 107, i ios iJ' amassia B, amasiae F^ -2 enormitate B sceleris 0 108, l azariam
om.M^ ainterficitiJ ioas] ias fi', om. S'' .5 ioad(a)e iyji^i?' 7/8 .pos( narratm- /siWori cAron.
c. 128. 129 ut supra ins. F 109,2 principii i^ 4 ioadae HB^ 5/6 lapidare BR 6 praecepit] pit J''
gratia B 8 cognominauit .fl
96 (= 103) loram ann. VIII.
97 Edom defecit a regno ludae.
98 (= 105) Ocliozias ami. I.
98' [lonadab clarus habetur]. M
99 Helias rapihir.
100 (= 108) Athalia ann. VI.
101 lonadab filius Rechab sacerdos claruit.
102 (= 109) loas an. XL.
103 Zacharias loiadae fihus lapidatur.
EFHMP
97 regno] rege EHM deficit F 98 ochozias] FP cum Isidoro, azarias EHM 99 haelias H
100 ul] iii i^ 101 rechap M, recab H 103 ioade iil. F, filius ioiad(a)e EHM
CHRONICA. 265
110 Laiinorum XII Aremulus Silvhis Agrippae superioris ir,er.u42.
regis filitts regnavit an. X VIIII. qui praesidium AU)ano-
rum inter montes, ulti nunc Roma est, posuit. huius
filins fuit lulius, proavus lulii Proculi, qui cum Romulo
5 Romam commigrans fundavit luliam genfem.
ITTCXL 111 Amaslas filius loas an. XXVIIII. Heliseus propheta //'<t. ;;«.
defunctus sepelitur in Samaria. Azaliel rex Syriae af-
flixit larahel.
1 1 2 Latinoriim XIII Avcntimis Silvius ArntnnK superioris mer. iir,i.
regis maior fiUus regnavit annis XXXVII atque in eo
monte, qui nunc pars urbis est, mortuus ac seimltus
aeternum loco vocahulum dedit.
IIICXCII 113 Asarias, qui et Ozias filius Amasiae an. LII. mer.im.
1 14 Assyriorum tricesimus sextus Thonos Concoleros , qui iner. ws.
vocatur Graece Sardanapallus, Tharsum atque Anchia-
lem condidit et in proelio victus ah Arhoco Medo semet
incendio concremavit.
115 Usque ad id tempus fuisse reges Assyriorum hystoria, mer.im.
refert, et fiunt simul anni MCXCVII. omnes autcm
anni regni Assyriorum a primo anno Nini supputantur
MCCXL.
1 16 Latinorum XIIII Procas Silvius Aventini superioris Hier. im.
regis fiUus regnat an. XXIII.
117 Post qtiem XV AnmUus Silvius ami XLIIIL aer. 1221.
1 1 8 Aharces Medus Assyriorum imperio destrueto regnum in Bier. im.
Medos transttdit, uhi prinms ijjse regnavit an. XXVIII.
119 Macedonum regnum inchoat, primum hahens regem Ca- Bier.mt.
ranum an. XX VIII. Lacedemoniorum reges deficiunt, Bier. mo.
Lydorum incipiunt. Bier. 1239.
iriCCVm 120 loatham filius Oziae an. XVL Hier.ms.
BFHMOR
110, 2 regnat .B' .'■ post gentem Isidori chron. c. 133 ut supra ins. F 111, 1 iohas H^ 112, 2 reg-
nsXR^ xxxuiii 0», xxuii 72 3 qui uunc om. IV ac] et.B 4 locum J/ ' 114,1 concolerus il/,
om. B' 2 sardanapullus BiJ-, sardapullus iJ' 3 et o?h. 1/ ' praelio iT arboco] sic K4n 115,1 storia B
3 regiii om. B 116,1 xiiii] xuiiii/"' 2 regnant iJ 117 amilius 7i' 118,1 abarces] sic libri,
arbaces i^- 2 medos J/ ipse reguauit (regiiat.ft)] r. i. i> 119,2 xxuiiii if 3 post incipiunt Isi-
dori chron. c. 138. 139. 140. 141 ut supra ins. F 120 ioathan B filios ozio B
104 (= 111) Amasias ann. XXVIIII.
105 Amos prophetavit in Israhel.
106 (= 113) Ozias ann. LII.
107 (= 115) Assyriorum regnum in Medos transfertur, quod [a Beli principio] steterat FP
an. ICCCV.
108 (= 120) loatham ann. XVL
109 Osee, lohel Esaiasque prophctant.
EFHMP
106 prophetat P 107, 2 cccu] ccc M 108 ioadam M 109 que] qui M prophe-
tabant FHM
34*
266 BEDAE
121 Oh/mpias prima ah EUensibus constituitur post (mnos inT.mi.
Troianae capticitatis CCCCV.
122 llemns cf Romulus generantur Marte et Ilia. Wer.1344.
123 loatham inter cetera virtutum bonarum opera portam
domus domini sublimissimam aedificavit, quae in acti-
bus apostolorum speciosa vocatur. omnes siquidem
portae templi in terra fuerunt excepta speciosa, quae
5 pendebat, quae ab Ebreis porta vocabatur loatham.
TnCCXXIIII 124 Acha.z filius loatliam an. Xri. ab hoc conductus e^lw "%j
Theglath Falasar rex Assyriorum Rasyn regem Syriae
interfecit et habitatores Damasci transtulit Cyrenen.
125 Roma condita in monte Falatino XI Jial. Maias a Hier.i264.
Eutrop. I, 1.
geminis Rcmo et Romulo filiis Rehac Silmae, quae erat
filia Numitoris fratris regis Amulii virgo Ycstalis, sed
constuprata.
126 Consualihus ludis Sahinae raptac anno ah urhe eoyidita iner. t^iss.
tertio.
1 27 Remus rutro pastorali a Fahio Romuli ducc occisus. iner. vxn.
IIICCLIII 128 Hzecliias filius Achaz ann XXVI III. huius anno sexto uier. ino.
Salmanassar rex Assyriorum capta Samaria transtulit
Israhel in Assyrios, cuius regnum a primo Hieroboam
steterat ann. CCCLX.
\'2^ Mortuo Romulo, qui XXXVIII annis regnavit, pcr mer.ms.
quinos dies senatores rem pnhlicam rexerunt, atque ita
unus cxpletus est annus.
130 Post (pios Nutna Pomjnlius an.XLI, qui Capitolium a mer. ms.
fimdamentis aedificavit.
niCCCVni 131 Manasses filius Ezecliiae an. LV. iiic ob scelera sua ii,er. isor,.
BFHMOR
121, 1 iliensibus 0'' 122 romulus] rumulus J/, remulus iJiJ geuerantur om. R^ 123,1 opernm 7J
4 fuerant B excepto F J/.'. quae pend. (in ««pendebat F^) om. 0* 5 post ioatham Isidori chron. c. 144
ul supra ins. F 124, 1 ionatham M ' conditus B^ 2 thleglath 0» talassar FO, fallasur B rasyn]
H, rasin BFOR, rasim il/ rex JB 3 habitoresi?' 125,1 roma om.H^ palatina i?» xi] xu i^'
2 romolo B filio i^', filios F''- rehae (J/, rbae HR^, rbaae 0"^", yhe B, rheae O^) siluiae] martbae et ilie F
4 coustrupata J/ 126,1 consodalibus iJ 127 fabiaeiJ rapto i/ rutro] rastro i?''' remolo i/
occisus] o. asiM: deinde Isidori chron. c. 147 ut supra ins. F 128,1 xxuiii H sextus i/' 2 sal-
manasar i^, salnassa£ 129,1 romolo il/ xxxuii if per] post iJiJ^ 2 puplicam i/ 130,1 pam-
pilius ij, pampbilius jl/ 2 post aedificauit Isidori chron. c. 150 nt supra ins. F 131,1 manases i/',
mannases B, mannasses M ezeciae H '
110 (= 124) Achas ann.XVL
111 (= 125) Roma conditur
112 et Israhel in IVIedos transfertur.
113 (= 128) Escchias ann. XXVIIIL
114 Ronmlus centum senatores constituit.
115 (= 131) Manasses ann. LV.
1 1 6 Numa duos menses adiecit.
EFHMF
110 acbaisa /^ ll.O manases i^i/ IKj monsos] anno menses ZT^f menses anno E
OHRONTCA. 267
cateuatus et conipeditus iii Babyloniam ducitur, sed
ob paenitentiam et praeces restituitur in regnum.
1132 Romamnim tertius Tulhis Hostilkis regnavit aii. XXXII. Bur. 1344.
qui primtis regum Romanorum ptirpura ct fascibus usus mer. 1349.
cst ci adiccfo monte Caelio urhem ampliavit.
IIICCCX 133 Ammi filius Manasse an. II. in Hebraica vcritatc duo- mer.mo.
hus annis, in LXX legitur regnasse XII.
134 Histrus civitas in Ponto condita. Hier.isei.
135 Amon a servis suis interfieitur.
niCCCXLI 136 losias filius Amon an. XXXI. liic mundata ludea et
Hiemsalem, templo etiam innovato, post abiectas ido-
latriae sordes pascha domino celeberrimum facit XVIII
anno regni sui, et cura Nechaone Aegyptiorum rege
5 congressus occiditur in campo Mageddo , quae nunc ^'«"■- ■« ^"^*-
Maximianopolis vocatur. ^"'11.
137 Romanorum IIII Ancus Marcius Nuinae ex filia neposuier.i3ie.i3ST.
regnavit an. XXIII. qui Aventinum montem et lanicu-
luni urhi addidit et supra mare XVI ah urhe miliario
Ostiam condidit.
138 Post quein Tarquimus Priscus an. XXXVII. qui cir- Hier. 1399. 1410.
cum Romac aedificavit, numerum senatorum auxit, Ro-
manos ludos institnit, muros ct cloacas aedificavit, Capi-
tolium cxstruxit.
139 In Hebreo XXXI an. regnasse losias, in LXX inter- Bier.1399.
pretibus XXXII legitur. sed et Eusehius inter regnum Bier. 1404.
eius et loacim aliuin dc suo adicit annum propter
menses bis ternos, quihus loachaz vel loacim rcgna-
5 runt. verum quid veritas liabeat, Hieremias pandit, /pr«n. 2,1, /jc^.
qui se a tertio decimo anno losiae usque ad annum
quartum loacim XXIII annis prophetasse perhibet, et
Nabucodonosor quarto anno loacim regnare coepisse.
XYIIII autem regni eius an. Hierusalem fuisse de-
10 structam.
BFHMOR
131, 2 et bis B 132, 1 fuUius FJT-OB- regnat i?" 2 legnuin FHO^R'' 3 post ampliavit
Isidori chron. c. 152 — 154 ut supra ins. F 183, l ammon B ni.inn.isse B3I 134 conditn] c. est S
135 amuon iJ', ammon i?' 136,1 ammou £ 2 templum iJ innonato iJ* 4 nicbaene iJ, nechane-ff'
."> magedo H qui O^Ji 137, i inarcius] B, martius reliqiu 2 regnat i?" 138, 1/2 circum] cum j?'
:t moros et claoclas B 139, 1 ebreis M ' ioasias i?", iosiam F Ixx] Ixxx H 2 legitur post iosias
BR, utroqtie loco(f)M et om. BR 3 de suo om. R adiciet B, addiditili ioacbin i^ii *',:> regnaue-
ruut iJ 7 ioachin ii" x.\xiii iJ 9 xuiii 0*, x et uiii /i', xiiii£'' hierosolimam BJ/i? 9;W post
destructara Isidori chron. c. 158. 159 ut aupra ins. F
117 (= 133) Ainon ann. II.
118 Tullius in re publica ccnsum exegit.
119 (= 136) losias anii. XXXI.
120 Thales fysicus claruit.
EFHMP
120 sysicus F, pliisicus H
268 BEDAE (
IIICCCLII lAO loacim filius losiae an. XI. post losiam regnavit »>r. i^(«.
loachaz filius eius tribus mensilnis: quem Neehao viuc- j
tum dueens in Aegyptum loacim constituit regem. '
huius anno tertio Nabucodonosor capta Hierusalem et Hier. mos. i
5 plurimis captivatis, in quibus erant Danihel, Ananias,
Azarias et Misahel, partem vasorum templi Babyloniam |
transfert. a quarto loacim anno scriptura regnum Na-
bucodonosor conputat, quia ex eo non solum Chal- '
deis et ludaeis, sed et Assyriis, Aegyptiis, Moabitis '
10 aliisque innumeris gentibus incipit regnare.
141 loacim qui et lechonias filius loacim mensibus tribus Hier.mo.
ac diebus X. hic circumdata a Chaldeis Hierusalem
exiit ad regem Babylonis et mater eiiis, et ductus est
in Babilonem cum populo suo anno VIII regni Nabu- I
5 codonosor.
IIICCCLXIII \A1 Sedecias qui et Mathian filius losiae an. XI. huius ^w. /4i«.
anno XI, regis autem Babilonis XVIIII, ludea capti-
vata in Babiloniam et templum domini incensum est
anno, ex quo fimdari coepit, CCCCXXX. qui autem
5 reUqui fuerunt ludei transfugerunt in Aegyptum, qua
post annos V percussa a Chaldeis in Babyloniam sunt
et ipsi transmigrati.
143 Quinta mundi aetas ab exterminio coepit regni ludaici,
quod iuxta prophetiam Hieremiae LXX annis per- |
mansit. |
inCCCLXXVII 144 Anno XIIII postquam percussa est civitas, qui est XXV '
annus transmigrationis regis loacim, cum quo et \
Ezechiel captivatus est, ipse Ezechiel in visionibus dei
adduetus in terram Isi-ahel, vidit renovationem civitatis
5 ac templi caerimoniarumque eius. I
145 Romanorum VI Servius regnavit an. XXXIIII, qui tresmer.wc. 1432.
BFHMOR
140,2 ioachaz f. eius om. B nachao H' 3 reg. oonst. iT 4 nabocodonosor if, nabochodonosor -B
5 captiuitatis BH annanias BFH^R 7/8 nabocodonosor H, naboquodonosor B 8 quia] quod R
141,1 \oa.c\mi FHR gechonias 3/ 2 ac] etBlIR 3 et ductus] eductus B 4/5 nobocodonosor 5^'
142, 1 sedechias iJ.H'^-K, sedetiasii' math ian] i^iO/iJ, mathia* Oa^, mathias Ob, mathiasi iJ 2 xuiiii]
xuiii i^ 3 est om.M^ 6 fuerantl/iJ' qua] quia iS, qu.a J/ 7 et om. F^ post transmigrati Isidori
chron. c. 165. 166 ut supra iiis. F 143, i extermino B iudaci R 2 prophetara liieremiam iJ'
annos M 144, 2 regis om. iJ' ioachim H, ioachiu FM 3 liiezechiel BH, hiezechiliel F capt. est i.
ezechiel om. ii' hiezechihel i^ 4 adductus] a. est .B' terra5 ciuitatis] dei ciu. £ii 145, 1 regnat iJ'
121 (= 141) loachim ann. XI.
122 (= 141) Huius anno tertio Nahucodonosor ludeam cepit.
123 (= 142) Sedecias ann. XI.
124 (== 142) Templum Hierosolimis incensum est.
125 XXI. De quinta aetate.
126 (= 143) Quinta aetas continet ann. DLXXXVIIII.
EFHMP
122 nabuchodonosor EM, nabocodonosor FB coepit HM 123 sedechias H 125 om. EHM
CHEONICA. 269
montes urhi adclidit Quirinaleni Aesquilinum Viminalem.
fossas circtim muros duxit, census Bomanorum civium
primtis instituit.
mCCCLXXXVIIII 146 Anno XXVI post eversionem Hierosolimorum , qui est
annus XXXVII transmigrationis regis loacim, suble-
vavit Evilmerodach rex Babilonis anno , quo regnare
coeperat, caput loacim regis ludac de carcere et
5 posuit thronum eius super thronum regum qui erant
cum eo in Babilone. meminit huius temporis adhuc
futuri propheta Hieremias ita scribens: Ecce ego mit- rerem. 25,9.
tam et adsumam universas cognationes aquilonis , ait
dominus, et ad Nabucodonosor regem Babylonis ser-
10 vum meum, et adducam eos super terram istam et
super habitatores eius et super omnes nationes, quae
in circuitu illius sunt, et interficiam eos et ponam eos
in stuporem et in sibihim et in sohtudines sempiternas.
147 Et servient omnes gentes istae regi Babylonis LXX au. lerem. 25,12.
cumque impleti fuerint anni LXX, visitabo super regem
Babylonis et super gentem illam, dicit dominus, iniqui-
tatem eorum et super terram Chaldeoruni, et ponam
5 illam in sohtudines sempiternas. et ahbi scribens ad
transmigrationem , quam transduxerat Nabucodonosor
de Hierusalem in Babylonem cum lechonia rege: cum urem.-.xj.io.
coeperint, inquit, impleri in Babylone LXX anni, visi-
tabo vos, et suscitabo super vos verbum meum bonum,
10 et reducam vos ad locum istum, ait dominus. rursus
eiusdem temporis iam preteriti verba dierum ita recor-
dantur : si quis evaserat gladium, ductus in Babylonema;,arai.>.j«, 20.
servivit regi et filiis eius, donec imperaret rex Per-
sarum et conpleretur sermo domini ex ore Hieremiae
148 et celebraret terra sabbata sua. Cunctis enim diebus
desolationis cgit sabbatum, usque dum conplerentiir
LXX anni. Anno autem primo Cyri regis Persarum,
ad explendum sermonem domini, quem locutus fuerat
i per os Hieremiae, suscitavit dominus spiritum Cyri
regis Persarum, et cetera. quibus verbis ostenditur,
quia vastata Chaldaei ladaea non ut Assyrii in Sama-
BFHMOR
145,2 aesquilinium -H, esquilinium 7i', exquilinum £ 3 censum fl 4 primu 2> 146,1 hieio-
sollmarumi? 2 annosJ/' ioachin -H 4 capud .&» ioachin J5i/ ' 7 futari £' 8 ad summam £
ait] aut J/' 10 et om. H eos] eas H^, eum B 11 habitoresi/' quae] qui F 12 circutu J/
13 in sibilum] inuisibihim J/', in sibiliumB, sibilum {om. in) //' solitudinem iJ, similitudines /?' post
sempiternas iiu. et alibi scribens H 147, 1 seruiant H 2 regem] gentem F i terram] gentem FH^
fi transduxerat] duxerat B nabocodonosor H s coeperit F implere B 9 uos snper H 10 rursum B
11 ita] iam fl' 11/12 recordantur si] recordantis iJ' 12 euaserit i^^5'W.K 13 seruiet J/ filiiJ/'
148,1 terram £ 2 dissolationis J/' conplerenter fi^'
127 Hebreorum captivitas ann. LXX.
EFHMP
270
BEDAE
i'iam alioB misere colonos, sed desertam reliquere ter-
ram, donec ipsi post annos LXX in eam rediere ludaei.
149 Consentit liis losephus in antiquitatum libro scribens
templum et Hierusalem ct omnem ludeam LXX annis
permansisse desolatam : qui rursum enumerando reges
Babylonis (si tamen ipse sic scripsit et non codex fallit
5 mendosus) centum fere annos ab eversa Hierusalem
usque ad eversionem regni Chaldeorum facit colligi.
scribit enim post Nabucodonosor, qui teste scriptura los. 10,11,2.
sacra XXV post eversam Hierusalem vixit annos, Evil-
raerodach fihum eius regnasse an. XVIII. post quem
10 Hegesar fiUum eius an. XX. cui successisse filium eius
Labosordach mensibus novem. hoc defuncto ad Baltha-
sar, qui Naboan nuncupatur, transisse imperium. qui los. 10,11.4.
cum iam X et VII regnaverit annis, captam a Cyro
Persarum et Dario Medorum rege Babyloniam. et
16 sequitur; Darius autem Astiagis filius, qui Bahylonio-
rum destruxit imperium cum Cyro eognato suo, agebat
annum LX ef secundum, cnm Bahylon fuisset invasa.
qui tamen alio nomine vocabatur a Grecis, quique Dani-
helem propJietam sumens ad sc in Mediam duxit et
20 omni eum honore celehravit. huius Darii Danihel ipse
ita meminit: In anno primo Darii filii Asueri de semine
Medorum , qui imperavit super regnum Chaldeorum,
ego Danihel intellexi in libris numerum annorum , de
quo factus est sermo domini ad Hieremiam prophetam,
25 ut complerentur desolationis Ilierusalem LXX anni.
150 Eusebius in temporum libro XXX an. ab eversione a«-. «27-«^«.
Hierusalem usque ad initium Cyri regis Persarum,
lulius autem Africanus LXX con^mtat. porro Hieroni- c.'», p. es-i
mus in expositione prophetae Danihehs ita dicit : Tra- c. 4 p. eh vait.
5 dunt Hebraei huiusccmodi fahulam tisquc ad LXX an-
num, quo Hieremias captivitatem populi ludeorum dixcrat
esse solvendam. dc quo et Zacharias in principio volu-
minis sui loquitur. irritam putans dei pollicitationem
Balthasar fcdsumque promissum, versus in gaudium fecit
10 grande convivium, insultans quodammodo spei ludeorum
et vasis templi dei. sed statim ultio consccuta cst.
niCCCCXXIII 151 Persarum primus Cyrus rcgnavit an. XXX. hic, ut //'«•■/««. i«7.
impleretur verbum domini ex ore Hieremiae, primo
SFHMOH
148,9 ipse.i)/' post om. H'^ redire B, retligere i/' 149,3 per] ^ost BR'^ riirsus i^
t regis BR'^ 4 sic] sit BF codex] q.dex B ,■. mendosiis om. B fere] facere H f, uersionem 7)'"
7 nobocodonosor H, nobochodonosor B, nubachodonosor M 8/9 euiinerodacb B 'J reguare R xuiiii R
quem] quam //'71/' 10 egesar-BTJ successesse J^' n labosordac -ff ', labosordiach ii', laborsordoc /i',
laborsordacli JfO" 12 transsisse .H, transire £' ii anii. regn. //» u peridorum.H' 15 astrages JS
IS/IB babylouiiMim R 17 Ixxmum H 20 honorem B l'1 asueris B 22 moedorum E^ 23 libro Jp"
25 desolationesj^J/ Ixxx /i' 150, i temporem //', tempore B 3 ad] ab M^ 3 afriganus /?
5 famulamJf' l.\x" anno />' equodiJ direxerat /J s pollitationem /'' 9 baldasar i/W uersusj
ueri/'^;^ 10 quodammodum £ 151,1 regnat /i!' ut om. M' 2 impleret .B.fl^
CHRONICA. 271
sui regni anno laxata Hebreorum captivitate, L ferme
hominum milia rcgrnli fecit in ludeam , restituens eis
5 vasa templi domini aurea et argentea VCCCC qui
congregati in Hierusalem mense septimo aedificaverunt
altare ct a primo die niensis eiusdcm onoperunt offerrc
holocaustum domino. anno autem secundo adventus
sui mense secundo templi fundamenta iecerunt anno
10 incensionis eius iuxta Africanum LXXII, iuxta autem o/. ///fr. /««.
chronica Eusebii XXXII. sed inpedientibus Samaritis
intermissum est opus usque ad annum Darii secundum,
qui etiam in regno Asueri et Artarxerxis scripserunt
accusationem adversum ludaeos. et rescripsit Artar-
15 xerxes, ne aedificaretur Hierusalem.
\b'l Rmnanorum VII Tarquimus regnavit an. XXXV, qui HUr. uw.
causa Tarquini iimioris filri sui , qui Lucretiam cor- E,urop. t, «.
rupuerat, a rcgno expulsus cst.
mCCCCXXXI 153 Camhyses Cyri filius an. VIII. hic devicta Aegypto ^ZX^--,.
cunctam eius religionem ahhominatus caeremonias eius
et tcmpla deposuit. Bahyloncm in Aegypto aedificavit. ^""'i^X'
hunc aiunt ah Hebraeis sccundum Nahucodonosor vocari: Bier.mi.
5 suh quo ludit hystoria conscrihitur.
illCCCCXXXII 154 Fratres Magi mensihus VIL aur. ms.
1 55 Hiesus sacerdos magnus et princeps gentis Zorobahel. Hier. mo.
156 Aggeus, Zacharias d Malachi prophetae clarescunt. Hier.ma.
157 Phifagoras phisicus philosophus clarus hahetur. Hier.im.
iTiCCCCLXVIII 158 Darius an. XXXVL inter Darium ct Camhysen reg-Hier.ms.
nasse duos fratres magos in lihris chronicorum Eusehii
repperimus. verum Hieronimus iu expositione Danihelis '■ "^'Xo^rau.
scribit post Camhysen Smcrdem magum regnasse, qui
5 Panthapten, inquit, filiam Camhysis duxit uxorem. qui
cum a septem mcujis fuisset occisus et in lorum rius
Darius suscepisset imperium, eadem Panthaptes mipsit
Dario ei ex eo Xerxen filium genuit.
BFHMOR
151, 1 reustituens J/ fi septima 0 lo afriganum B ti crouicam /? 12 secundo £i/ '
13 asu. in regno^- artarxersis .Ufl, artaxersis i-V/O, artharsensis ii H aduersus /- ui.. art<arxerses
HR, artharxersis B, artaxerses FMO \W>. i tarriuinus B xxxu] xxx // 2;.l currupuerat] H ' J/ ',
corrup.eratO, corruperat/^//U/-'/A ruperat/; :i a om. /?' regno] rege £ lo3, . reg.ouem J/
4 aiunt] aiunc./i ab hebraeis) hebrei /^^ nabocodonosor i? uocar £ s storia /J 154 septem]
octoJ" 155 ma-nosJ/' 1,56 ageus £3/' malachias J/=.« 157 phisigus /i» 158, i annos
buM^ cambissem^ i duo /i libro J5 4 scripsit /?J/ post om. fT» spmerdem r^c; ^, kmerden
M, smeden B\ medeu fib magum] «/=Ob, magnu.n BHMU>H 5 panthateu B, pathapten F 6 a sep-
tem]auifi magos J/ 7 suseoepisset // pauthacptes £, pantaphtes .1/ 8 ea /J/J xerxen] /7J//i,
xersen FO, sersen B filum B
128 (= 153) luditl}. historia conscribitur.
129 (= 158) Darius ann. XXXVI.
EFHMP
35
CHBONICA III.
272 BEDAE
159 Secundo anno Darii LXX captivitatis Hierusalem annus uier. me.
impletur, ut vult Eusebius, tcstem adhihens Zachariam
prophetam, apiid qiiem secundo Darii anno loquitw
angelus: domine exercituum, usque quo tu non misere-
5 heris Hierusalem et urhium luda, quibus iratus es? iste
160 LXX annus est. Item quarto Darii regis anno dicit
idem propheta: Cum ieiunaretis et plangeretis per hos
LXX annos, numquid ieiunium ieiunastis mihi? sexto
Darii anno templi aedificatio completur, die tertia men-
5 sis Adar, qui est XL sextus annus, ex quo eius sub
Cyro fundamenta sunt iecta. unde in euangelio dicunt
ludei : XL et VI annis aedificatum est temphim hoc.
coeperunt autem aedificare anno secundo Darii mense
sexto die XXIIII: et anno sexto, ut dictum est, mense
10 XIT die tertia compleverunt. ex quo apparet opus
templi et antea non parva ex parte peractum : annos
autem LXX a destructione illius usque ad perfectam
restaurandi licentiam esse computandos.
161 Pulsis urhe regihus, qui imperaverunt an. CCXLIII, Hier. um.
vix usque ad XV lapidem Roma tenehat imperium.
162 Roms post exactos reges primum consules a Bruto esse Eier. ixn.
coeperunt, deinde tribuni plebis ac dictatores: et rursum
consules rem publicam ohtinuerunt per annos ferme
CCCCLXIIII usque ad lulium Gaesarem , qui primus
6 singulare arripuit imperium olympiade CLXXXIII.
inCCCCLXXXVni 163 Xerxes filius Darii an. XX. hic Aegyptum quae a mer. 1532.
Dario discesserat capit,
164 et adversus Greciam pugnaturus DCC milia armatorum oros.2,0,1.
de regno et CCC de auxiliis, rostratas etiam naves
mille ducentas, onerarias autem tria milia numero
hahuisse narratur. attamen victus patriam refugit. oros. 2, 10.
165 Herodotus historiarum scriptor, uier.ms.
BFHMOR
159,1 s.Tino& BM 4 domini 31 ^B^ tu um. M^ 4/5 miseberis .fi .1 hierusalem om.H^
160, 1 est om. M 2 ieiunatis B 3 sexto] uii" B 4 compleretur Z/' 5 annos M 6 ieota] BFHM,
i»cto 0*, iacto O^, iacta B 7 sxnaos B 9 die . . . sexto om. B xxiiii] xx* uiiii i/ ii antea non]
ante non M, ante annos fl' annos ... 13 conputandos om. B^ anno 3/' 13 ad extructione /J per-
fectum B 161, i pulsis] romani pulsis F cc.xlii j¥', ccxliiii R 162, a publicam] post BffR^ 4 Ix]
ixx If primosJS, primum ^ .i singularem B olyrapiadem iJi'' 163,1 xmses BF -2 discessarat /f "
164,1 gretiam ^ armatorum] pugiiatorum i^ 2 rostras ii 3 onerarios iJ 4 ac tameu />' 165 stori-
arum B
130 Huius secundo anno ludeorum so- Emi Huius secundo anno templum Hiero- fp
luta est captivitas. solimis extruitur: primus autem regni
eius inter LXX annos captivitatis lu-
daice concluditur.
131 (= 163) Xerses ann. XXI.
132 (= 165) Herodotus historiographus agnoscitur.
EFBMP
130,1 iudaeae i? hierosolimis] in h. F 131 xerxes ITM xxW HM 132 historiagraphus P
posl 132 ins. Artabauus mensibus VII : Socrates moritur edd.
CHRONIOA. 273
1 66 ZpMxis pictor agnoscitur. mer. isso.
inCCCCLXXXYIIII 167 Artabanus mensibus VII. wer.nij.
168 Socrates tuiscitur. mer. isst.
inDXXVIIII 169 Artarxerxes, qiii ct Longimanus, id est ^aAQoyeiQ, an. n,er.i553.
XL. huius anno VII prima die mensis primi Ezra
sacerdos ot scriha legis dei ascendit de Babylone cum
epistolis regis et in priraa mensis quinti venit in Hieru-
5 salem cum viris MDCC. et inter alia strenuae gesta
castigavit filios transmigrationis ab uxoribus alienigenis.
eiusdem anno XX Neemias pincerna de Susis castro
adveniens murum Hierusalem LII diebus restituit et
ducatum genti XII an. praebuit.
170 Huc usque divina scrij^fiira tcmporiim seriem continet: Hur.wi.
quae vero post liaec apud ludaeos sunt gesta, de libro
Machabeorum et losephi atque Africani scriptis ex-
hibentur , qui deinceps universam historiam usque ad
^ . ., ./. Bier.mDan.9
5 Eomana tempora persecuti sunt. et qutdem Africanus mi. s p. es-i
in quinto temportim vohimine huius temporis ita memi-
nit: mansit itaque inperfectum opus usque ad Neemiam
et XX annum regis Artarxerxis, quo tempore regni
Persarutn C et XV anni fucrunt evoluti. captivitatis
10 autem Uierusalem CLXXX et V annus erat. et tunc
primum Artarxerxes iussit niuros exstrui Uierusalem,
cui operi xn-aefwit Neemias, ct aedificata est platea et
muri circumda,ti. et ex illo tempore si numerare velis,
LXX annorum ebdomadas usque ad Christum poteris
15 invenire.
171 Xerxes menses duos. > Bier.ms.
172 Post quem Sogdianus menses VII. Bter.ms.
173 Plato nascitur. Bier.1592.
174 Hippocrates medicus insignis hahetur. Bier.issi.
mDXLVIII 175 Darius cognomento Nothus an. X et VIIII. Bier.1593.
BFHMOB
166 xeuxis B 168 post nascitnr Indorl chron. c. 174 ut supra ins. F 169, i art. . . . fictxQOX^iQ
hls 10 artarxerxes] mMR, artarxerses // ', artaxerses FO, artaxarses B id est om. 0" fxiixQoxeiQ] FH^^OR,
fiaxQxciQ B\ (imtxQoxeiQ M, om. B j die \n: li ezras O^E, esra /f^ esdra £ 3 scr. et sac. leg. R
cum] in B 6 gastigauit B filius M ' ab] et ab R'- aliegenis £' 7 pincerna om. B^ suis i7'
170, .■»/4 exhibenter B 5 prosecuti ME 6 quintam tempore B 8 xx" anno B artarxerxis] MR, artar-
xersis BEO, artaxersis F quo] quae F ;i euolutis B lo hier.] in hier. F anuos erat B, erat anuus 0
n artliarxersis 7i, arta.xer.xes/' 171 xerses BF 172 sogdeauus ^' uii] uiii II 174 post habetur
Isidori chrom. c. 179. 180 ut mpra ins. F
133 (= 169) Artarxerses ann. XL.
134 Esdra legem, Neemias Ilierosolinuun restaurat.
135 (= 175) Darius qui et Nothus ann. XVIIII.
136 (= 173) Pktto nascitur.
EFHMP
133 artaxerxes M 134 esdra] ethora F 135 xuiii HM
35*
274 BEDAE
176 Aegyptus recnssit a Persis. mer.m4.
177 Reversis de ccqdivitate ludeis non reges, sed pontifices mer.ms.
praefuenmt nsque ad Aristoboliim, qui cum dignitate
pontificis etiam regale sibi coepit usurpare vocabulum.
IIIDLXXXVIII M^S Artarxcrxcs, qiii cognominatus est Mnemon, Darii et wer.ievi.
Parysatidis filius, an. XL.
119 Sub hoc rege videtur Hester liistoria completa. ipse mer.mis.
quippe est, qui ab Hcbreis Asuerus et a septuaginta
interpretibus Artarxerxes vocatur.
\S0 Athinenses XXIIII literis uti coeperunt, cum antea nier.mn.
XVI tantuni literas haberent.
18 1 Carthaginensimn bellum famosum. mer.wM.
182 GaUi Senones duce Brenno Roniam invaserunf excepto ^'''■. mr,.
■^ Oros. 2, 19, 5. 3,
Capitolio, et incensam sex mensibus vastaverunt. oroa.2,19,9.13.
183 Tribuni militares pro consulibus esse coeperunt. mer.ms.
184 Aristotiles auditor est Flatonis, XVIII aetatis annum mer. mi.
gerens.
TnDCXIIII 185 Artarxerxes, qui et Ochus, ann XXVI. mer.m^.
186 Iste Aegyptum suo iunxit imperio, Nectanebo rege in Hier.isee.
Aethiopiam ptdso, in quo Aegyptim'um regnum destruc-
tum est.
187 Demosthenes orator omnium rumore celebratur. mer.wo.
188 Romani Gallos superant. Hier.uii.
1 89 Rlato moritur. post quem academiam Speusippus tenuit. mer. mi2.
niDCXVIII 190 Arses Ochi filius an. IIII. mer. mis.
191 ludeorum pontifex maximus laddus clarus habetur, cuius mer. leia.
frater Manasses templum in monte Qarisi construit.
192 Speusippus moritur: cui succedit Xenocrates. mer.ieso.
193 Quarto Alexander anno Ochi Philippi et Olympiadis ^i.*J^-'**'y,j
BFEMOn
177, 1 reuersis ... 2 praefuerunt (profuerunt B^) om. £' 2 aristobulum FO^ 3 post uocabulura
Jsidori chron. c. 182 ins. F 178,1 arthaxerses B, artaxerxes i^ ranemnon H"; mnemojM', mnou iJ',
non iJ^ 179,2 a] ab i? 3 arthaxersos iJ, artaxerxes J 180,1 a.thmenses] FH^O'^, athinensis iJ,
athanienses l/ii', athenenses O^, athenienses H^^E- 181 chartaginlensium /7, cliarthagenensium B
182,1 seniores B 183 militare /i' 184, l aristoteles (-"■ Suiiii BM'^ .aetatis] suae a. 0*
2 regeus ii, agens i^; poslea Isidori chron. c. 185 ins. F 185 artarxerses iJ. artaxerxes i^', artaxerxis i^ ^
186,1 imperium i^ nectabo/i' 189 plata B achatemiam iJ 191,2 maDa,sea Fff, inannases .5
montem B garizym /", garizyn i> constituit i?* 192 xenogrates i/ ' 193,1 ann. ochi alex. //',
ochi ann. alex. JR
137 (= 178) Artarxerses ann. XL.
138 (= 179) Hestcr historia conpletur.
139 (= 185) Artarxerses qui et Ochus ann. XXVI.
140 (= 187) Demostenes et Aristotelcs praedicantur.
141 (= 190) Xcrses Ochi fiUus ann. IIII.
142 (= 192) Xenocrates claruit.
EFHMP
137 artar
aristateris Jl"'
EFHMP
137 artarxerxcs ii, artaxerxos il/ 139 artar.xerxes i/, artaxerxes ii liochus /' 140 deniostenis i/
iteris //», ariatoteris //'', aristolos /' praedicatur P 141 xerxes H 142 xenogrates H
CHRONrfA.
275
filius, XX aetatis annum gerens, Macedonihus regnarc
incipit.
IIIDCXXIITI 194 Darius Arsami filius an. VI. mer.iess.
[%b Alexander advcrsum Illirios et Thracas feUciter dimi- mer.iess.
cans stibversis Thebis in Persis arma corripuit et apud
Granicum /lumen regiis ducihus oppressis urhem Sardis
capit.
196 Idem capfa Tyro Lulaeam iiimdit, a qua favorahiliter Hier.ms.
exceptus deo victimas immokit et ^mitificem tempU lad-
dum honoribus plurimis prosequitur Andromacho locorum
custode dimisso.
197 VII regni sui anno Alexandrium, in Aegypto condidit.mer.iosi.
198 Nec mora Bahylonem obtinuit interfecto Dario, in quo mer. ms.
Persarmn regnmn destructum est. quod steterat annis
CCXXXI.
1 99 Quo temimre etiam Latini a Romanis perdomiti sunt. BUr. wsi.
IIIDCXXYIIII 200 Alexander piost mortem Darii an. V regnavit: namBier.ms.
antea VII.
201 Alexandcr Hyrcanos et Mardos capit, revertensque inmer.ms.
Ammone cotulidit Paraetonium. idem Indicum usque oros.s.io?
oceanum victoriis potius quam bellis pervenit ac Baby- mer. ie<>2.
lonem reversus XXXII ritae, reqni autem sui XII anno ^'"'^- '" ■°'"'-,
' ^ c. 11 vol. 3
5 veneni austu periit. v- '"•' *'<"'•
202 Post quem translato in multos imperio Aegyptum Ptolo- Bier. lesi.
nieus Largi fdius tenuit, 3Iacedonas PhiUppus, qui et
Arideus, frater Alexandri, Syriam et Bahylonem et ^'""- ^l^''""- ^
omnia regna Orientis Seleucus Nicanor: Asiae regnavit
5 Antigonus. qui aptid Danihelem per quattuor hirci, Qui
arirtem contereret, cornua designantur.
IIIDCLXVIIII 203 Aegypto primus regnavit Ptolomeus Largi fiUus an. XL. nier. is92.
204 Appius Claudius Caecus Bomae clarus hahetur , qui Bter. ms.
aquam Claudiam induxit et viam Apjnam stravit.
BFHMOR
195,1 illyricos J/ -, illyriusi/' trecas i? 2 persas /7-0'' s regis FM^ urbe i? id est iJ'
196, 1 faborabiliter FHO^, taboiabiliter B. iabulabiliter M ', tauelabiliter i/^ :i andramacbo ff », andromacbo B
4 deniisso H 198, \ mera //', moram B 2 parsarum /i' 199 post sunt Isidori chron. c. 194
ins. F 201,1 alexander om. li^ liyrcanus i/', hirano» /i' mandos ii'i/ -/i!^ coepit iJ 2 id est
R^, ide.O» i occeanum ^* praeuenit i^ ac] adJ/' 4 xxxii] xxx" u i^O, xnnB uitae] u. suacfl'
202, 1 imperium M 1/2 ptolomeus BFR plerumque, saepe H, ptholomeus H saepe, plerumque MO, raro BB,
tholomeus M hic illic 2 largi] iJi^i/ ' 0 , lagi H-MR macedones if' 4 sileucius B asyae H
6 contererent -B, contcretB, contererat J/ designatur i/^/i! 203 aegyptu ii» largi] i^^ff ' 0*, laggi
O*-, lagi BHmR 204, i caeius Jf '
143 (= 194) Daritts ann. VI.
144 (= 198) Hucusque regnum Persarum; dehinc Grecorum.
145 (= 200) Akxander ann. V: nam septem eius priores cum Persarum regibus sub-
putantur.
146 (= 203) Ptholomeus Largi filius ann. XL.
EFBMP
145, i uj ui E priores] H, anui FP, priores anni EM
276 BEDAE
205 PfJioIomeus Hierosolunis et ludea in dicionem siiam. dolo nur. ma.
rvdactis pliirimos captivoriim in Aegyptum transtulit.
206 ludeorum pontifex maximus Onias laddi filius clarus Hier. ms.
hahetur.
207 XIII Ptholomei anno Syriac et Bahyloni et superiorihus Hier. nos.
locis regnarc incipit Seleucus Nicanor,
208 A quo tempore Machaheorum Hnehrea hisforia Grecorum Hier. not.
supputat regnum,
209 A quo et Edesseni sua tempora computant. Hier.noo.
210 Seleucus Seleuciam, Laodiciam, Antiochiam, Apamiam, wer.nis.
Edessam, Beroeam et Pellam urhes condidit.
211 ludeorum pontifex maximus religiosissimus ac piissimus Bier. nn.
Simon Oniae filius clarus hahettir.
212 Post quem Eleazarus fratcr citis suscepit templi mini- nier. nsB.
sterium filio eius Onia parvo admodum derelicto.
213 Seleucus in eas urhes quas extruxerat ludaeos trans- uier. nn.
fert, ius eis civium et municipalem ordinem cum Grae-
cis aequali honore concedens.
illDCCVU 214 Ptolomeus Philadelphus an. XXXVIII. wer.nss.
2 1 5 Sostratus Cnidius Farum in Alexandria cotistruxit. Hier. 1733.
216 Ptholomeus ludeos, qui in Aegypto erant, liheros esse mer.nse.
permisit et Eleasaro pontifici multa Hierosolymum et in niir.inDan.ii
iempli donaria vasa transmittens LXX interpretes j)etit,
qui scripftiram sancfam in Graecum verferenf eloquium.
217 Aratus agnoscitur. Hier.n^s.
218 ludeorum pontificatum p)Ost Eleasarum avunculus cius uier. n63.
Manasses accepit.
219 Tantae autem p)otentiae fuisse narratur Itholomeus iste '''"■ijl^^™-"
Philadelphus , ut Ptholomeum patrem vinceret. narrant
enim historiae hahuisse eum peditum CC milia, aequiftmi
XX milia, curruum II milia, elephantos, quos primus
5 adduxit cx Etliiopia, CCCC, et cetera his similia.
IIIDCCXXXIII 220 Ptolomeus Euergetes frater superioris regis an. XXVI. mer.mi.
qui inde Euergetes ab Aegyptiis est vocatus, quia *''''• ^'^^^"""-^'
BFHMOR
205, 1 liierosolomis li iudeani li 2 redactus F 20G, 1 iouias B 209 edisseui 7/^ 210, 1 se-
leucus ... 2 condidit om. F 211,1 relegiosissimus fi', ac religiosissimis .K' 213,3 condens£: deinde
Isidori chron. c. 198. 199 ins. F 215 sostratos il/ cnidiosl/, uidius ii, cliidiusi/' 210,1 iudeas -B
liberatos J* 2 niulto B hieroliinam j)/' 2/3 in templi] templi /?, in templo 0" i qui] que B
sacram /J eloquia in arnatus /?' 218,2 accipit /J' 219,1 tantaJ/' 2 istpaladellus ^' 3 euim]
»»enimO, autem il//i' 4 currum it/ primos iJ 5 ex etliiopia] etliiopiam /5 cetera] et//' post similia
Isidori cJiron. c. 202. 203 ins. F 220, 1 euergites M^, euergentes -B* fratres B x.xxui B 2 euer-
gites FHM ', euegentes B », euegetes B ^
1 47 (= 208) Machaheorum liber inchoat primus.
148 (= 214) Filadelfus ann. XXXVIIL
149 (= 216) Septunginfa interjn-etes elaruerunf.
130 (= 220) Euergetes ann. XXVL
EFHMP
147 pr. incli. EHM 148 filadulflius P 150 cuergetetes F
CHRONICA. 277
capta Syria d Cilicia et propcmodum univcrsa Asia
inter inmimera argenti pondcra ac vasa praetiosa, qiiae
5 cepit, ctiam dcos eorum, quos Cambijscs capta Acgypto in
Persas purtavcrat, rctulit.
221 ludeoruni pontifex Onius Simonis iusti filius clarus Hier. mi.
Imhetur, cuius itcm fdius Simon non m.inori gloria ftdget, tner. nss.
suh quo lcsHS filius Sirach sapicntiac librum conqioncns,
qucm vocant Panareton, etiam Simonis in co fecit men-
5 tioncm.
niDCCL 222 Ptolomcus Philophutor filius Euergetis an. XVII. iner. nuj.
Antiochus rex Syriae victo Philophatorc ludaeam sibi Wer. isoi.
sociat.
223 ludeorum pontifcx maximus Onius filius Simonis in- mer. mo.
signis habctur , ad qucm Lacedacmoniorum rex Arius
lcgatos mittit.
niDCCLXXIIII 224 Ptolomcus Epiphanes filius Philopiiatoris an. XXIIII. wer. isu.
225 Secuudus liber Machcdjcorum apud ludueos huius tem- Hier.is29.
poris gesta continef,
226 Onias sacerdos adsiimptis ludaeorum plurimis fugit in '''''''■ '/'g^'"'- ^^
Aegyutum ct a Ptholomco houorificc susceptus uccepit eum
regionem, qiiac Ueliopolcos vocabatur, et concedente rege
templum cxtruxit in Aegypto similc tenqM Iiuleorum,
5 quod pcrmansit usque ad imperium Vespasiuni an. CCL.
sub occasione igitur Oniae piontificis infinita cxamina
ludaeorum in Aegyptum confugerunt co tcmpiore ct
Cyrene eorum multitudinc rejdcta cst. haec autem vel
Oniae vel ceteris fuit causa Aegyptum petendi, quia
10 pagnantihus contra se Mugno Antiocho et ducihus Ptolo-
mei positn in medio ludaca in contraria studia scindc-
butur, uliis Antiocho, uliis Ptolomeo faventihus.
iliDCCCVIIII 227 Ptolomeus Philomctor an. XXXV. ater. ms.
BFHMOE
220,5 coepit BFff 221,1 poiitilex] p. maximus i? clariis] ciarus i'' :i lihros o. quos B 4 fecit
om.H^ 222, 1 philophator] /'//;l/0, philophatur .B, philopator /?', philopater /J^- «muliler fere ddnceps
euergitis iJ/^5'', euergithes .1/ 223, 2 lacedomoniorum i^ asyos iJ, darius J/ i mhW. B: dehide Isi-
dori chrun. c. 207. 208 ins. F 224 eijpliiphares B 22S, 1 assumpt«s i. plurimos fl' 2 susceptus]
s. esti^a accipiti''^ 3 helipoleos //', clipolccjs /i', eliopoleus /S 4 extnixit] .Bi^.W.fi, coiistruxit 0
struxit^^ aegyptumi^ similiiJjl/' templo />' iudeoruin om. B 6 examina] milia J/ 7 iu ovi. R
8 cyreue (cyrine i''^) eorum] cereneorum ii u causae ^ quia] quod i^5 u media A" studea iJi^ 'i/ '
12 authiochi alius ptholomaei M 2'0"t fauentibus Isidori chron. c. 211 ins. F 227 ptolomeos B philo-
metur M xxu B
151 (= 221) lesus sapientiae lihrum cumposuif.
152 (= 222) Philopater ann. XVIL
153 (= 225) Machahcorum libcr secundim inchoat.
154 (= 224) Epiphanes ann. XXIIII.
155 Romani Grecos ohtinuerunt.
156 (= 227) Philometor ann. XXXV.
EFHMP
151 iessus F 152 philophator EHM
278 BEDAE
228 Aristoholus natione ludaeus peripateticus pMlosophus Bier. mi.
agnoscitur , qui ad Philometorcm Ptolomeum explana-
tionum in Moysen commentarios scripsit.
229 Antiochus Epiphanes, qui post Seleiicum cognomentoBier.m2.1su.
Philopatorem an. XI regnavit in Syria, ludeorum legem
inpugnans omniaque sordihus idolorum complens, in
teynplo lovis Olympii simulacrum jjonit. sed et in Sa-
5 maria super verticem montis Garizi lovis Peregrini de-
luhrum aedificat, i^jsis Samaritanis ut id faceret prae-
cantihus. verum Mathathias sacerdos leges patrias vindi-
cat adversus Antiochi duces arma corripiens.
230 Quo mortuo dueatum ludeorum susccpit filius eius luda
Machabeus, anno CXLVI regni Graecorum, XX aufem uier. isst.
Ptholomei, olympiade CLV.
23 1 Qui mox Antiochi duces de ludaea expellens et tem- Bier. isss.
plum ah idolorum imaginihus emundans patrias leges post
triennium suis civihus reddidit.
232 Unde post secessum Oniae sacerdotis in Aegyptum, de uier. isn.
quo supra diximus, et mortem Alchymi, qui effugato
Onia pontificattim indignus invadere teynptahat, omnium
favore ludaeorum Machabeo sacerdotium decernitur,
5 quod post mortem eius frater lonathas sortitus XVIIIlBier.mo.1s62.
annos summa ministravit industria.
mDCCCXXXVIII 233 Ptolomeus Euergetes an. XXVIIIL iner. ms.
234 lonathas dux ludaeorum et imntifex cum Romanis et Hier. isis.
Spartiatis amicitias facit.
235 Quo a Tryfone interfecto in sacerdotium frater SymonHier.1s7s.1ss3.
adsumitur, anno regni Euergetis VII. quod VIII annis
strenuissime gerens filio lohanni reliquit.
236 Hic adversum Hyrcanos hellum gercns Hyrcani nonten Bter. ms.
accepit et a Romanis ius amicitiae postulans decreto
senatus inter amicos relatus est.
237 Samariam, que nostro temjjore Sebaste vocatur, ohsidione Bier. ms.
BFHMOR
228, 1 peripaeticus iJ' 2 ptolomeus B •ij-i explationum H, explanationem F^M 3 mosen
F'-HM' (yR 229,1 selecum /!• j philopliatorem il/, patorem {om. philo) 77' xii /i regnat iil
3 oniaquei^' 5 garizi i? 6 samaritanitis ^ ' 7 proprias ii 8 aduersum anthiocuni iJ 230.1 dica-
tura S^ iudeorum om. -fi* iudas R 2 xl] 1x1 ^{''■(t), uigesimo R :t olympide H', olypiade B
232, 1 recessum H 2 exfugato B i indignans B^ 4 sacerdotio F fp sortitur R 6 post industria
laidori chron. c. 214 ins. F 233 euergites BFHM xxxuiiii B 235, i sacerdotio F 2 euer-
gitis FHM, euegitis B 3 strenue 0 regens H 236, i yrchanus B regens H hycani 5*
3 relatos £* 237, i samaria B obsidionem BM
157 Hunc Antiochus superans ludaeos oppressit.
158 (= 233) Euergetes ann. XXVIIII.
159 Brutus Ilispaniam subegit.
EFHMP
158 xxuiii EHM 159 spaniam EHM
CHRONICA.
279
captam solo coaequavit, quani postea Herodes instaurans
Sehasten iu homrcm Augusti a/qicllari voluit.
IIIDCCCLV 238 Ftolomeus Fiscon, qtii et Sotcr, an. X VII. uur. 1902.
239 Cicero Arpini nascitur matre Helvia, patrc cquestris mer. 1912.
ordinis ex rajio Vtdscorum genere.
240 Hyrcano in pontificatum, quod ijjsc XK VI annis tenuit, uu-r. rm.
Aristohoius succcdit annum unum, qui rcx pariter et
pontifex primus apud ludaeos diadematis sumsit insignc
jjosf CCCCLXXJLIIII an. Bahyloniae captivitatis.
24 1 Post queiu regnavit lanaeus cognomento Alexander an. Rier. 1914.
XXVII, qiii pontificatum quoque administrans crude-
lissiine civibus praefuit.
IIIDCCCLXV 242 Ifulomeus, qui et Alexander, an: X. sier. 1919.
243 Huius anno VII Syria in Romanam dicionem cessit wer. 1924.
capto Philippo a Gahino.
244 Expulsus de regno Ptolomeus Fiscon per matrem Cleo- Hter. 1919.
patram in Cyprum secedit.
IIIDCCCLXXIII 245 Ptolomeus, qui a matre fuerat eiectus annis VIII, regres- Bier. 1929.
siis de fuga regnum obtinuit, quia Alexandrum, qui ante
eum fuerat, ob interfectionem matris cives pepulerant.
246 Silla Athenicnses vastat. Bier. mt.
niDCCCCIII 247 Ptolomeus Dionysius an. XXX. Bier. «*7.
248 Ab huius anno V Alexandra uxor Alexandri pontificis ^'"■- i'M- i^^o.
post mortem eius regnavit ludeis an. VIIII. ex quo tem-
pore ludeos rerum confusio et variae clades op)presserant.
249 Post cuius mortem Aristobolus et Hyrcanus fdii eius *«''• '*■"'•
contra se de imperio dimicantes occasionem praebuere
Romanis, ut ludaeam invaderent. itaque Pompeius
Hierosolymam veniens capta urbe et templo reserato usque
5 ad sancta sanctorum accedit, Aristobolum vinctum secum
ahducit, pontificatum confirmat Hyrcano , deinde Anti-
BFHMOE
"237, ■.' quoaequauit J/ 3 sebastem ii^^ii;^, sebastim /<■' hoiiore ii agusti J/ appellaie iJ/i post
uoluit Isidori chron. c. 216 ins. F 239, 1 helbiam B equistris F^E^ t fulscore R^, uulsarum M
240, 1 liyrcauo in] hyrcanum 0» pontificato B^ 2 un. ann. B 3 insignem F \ iiii] iii B. 241 , 3 xxui R
3 poil praefuit Uidori chron. c. 218. 219 ins. F 243, 2 gabinio F-M^^B 244, i/2 cleopatriam BF^H^M^O^
2 cyprum] cy ZT' recedit /?, secessit //-: deinde Isidori chron. c. 222 ins. F 24:i, i eiectus] iectus
BFMO^ 2 quia] quia c-c //" 3 reppulerunt /i 241) athiuienses ^', artheuienses /«', aethauieuses £
pust uastat Isidori chron. c. 224. 226 ins. F 247 dionysus /^'// 248,3 oppresseruut A 249,1 mort.
cui. //" aristobolos U filius B 2 dimigantes occisione B 3 inuaderet B b uictum BHO 6 ad-
ducit B
160 (= 238) Soter ann. XVII.
161 Varro Ciceroque nascuntur.
162 (= 242) AJexandcr ann. X.
163 (= 243) Syria per Gabiiiuiii ducem suhicitur Komanis.
164 (= 245) Ptholomeus Cleopatre filius ann. VIII.
165 Salustius historiographus nascitur.
166 (= 247) iJionisius ann. XXX.
EFBMP
160 xui F
CHRONICA III.
163 subegitur KHM
165 historiographus] histor UM, historia E
36
280 BEDAE
patrum Herodis Ascalonitae filium procuratorern Palestl-
nae facit mansitque in iiontificatu Hyrcanus an. XXXIIII.
250 Vergilius Maro in i)ago, qui Andes dicitur, haut procid uier. wa.
a Mantua nascitur Pompeio et Crasso considihus.
25 1 PomjKius captis Hierosolimis tributarios ludaeos facit. BUr. wu.
252 Vergilius Cremonae studiis eruditur. Bier. 1959.
253 Caesar Germams et GaUos capiit, et Brittanos quoqu£, Euiropms e,n.
quihus ante eum ne nomen quidem Romanorum cognitum
fuerat, victos ohsidibus acceptis stipendiarios fecit.
niDCCCCXXV 254 Cleopatra soror Ptolomei an. XXII. mer. imi.
255 Orto enim bello civili inter Caesarem et Pompeium victtis E}^trop. 6,29.
^ Eutrop. 6, 22.
Pompeius Alexandriam petit ibique ah ipso, a quo spera-
256 hat auxilia, Ptolomeo percussus interiit. Mox Caesar Eiitrop.6,-j2.
Alexandriam i^enit, ipse quoque Ptolomeus parare voluit
insidias , unde bello ei inlato victus in Nilo periit.
Caesar Alexandria potitus regnum Cleopatrae dedit, cum
5 qua consuetudinem stupri habuerat.
257 Cuius a tertio regni anno ipse primus Pomanortim uicr. loss.
singidare obtinuit imperium, a quo Caesures Romanorum
principes appellati.
258 Cleopatra regio comitatu urbem imjrcssa. mer. mi.
IIIDCCCCX 259 Caesar ob insolentiam tnorum coniurantibus in etim LX Eutrop.6,25.
vel anipliti,s senatoribus equitibusque Romanis in curia
confossus interiit, post annos IIII et menses VI quam mer. ma.
regnare coeperat.
260 Cassius ludea capta templum spoliat. mer. 1913.
nlDCCCCLXVI 26 1 Octavianus Caesar Augustus Romanorum secundus reg- nier. i9u.
navit an. LVI et mensihus VI, a quo Augusti appellati
BFHMOR
249, 8 pontificato fii^JJiOafl 250, 1 uergilius] jP'irj/0/J' e< sic ciemce^s dicit£ 2 a] ad £
pompeisBfi^' 251 fribunarios ^» 252 cremon\a,e BF^H^M 253,1 germanus ^^' et gallos .. .
2 cognitum om. B^ brittauos] tributanos .fl' -> ne] nec iJ conditumi> 3 evat B acceptos -F'
post fecit Isidori chron. c. 228 — 231 im. F 254 cleupatria iJi^^fZ^JifO" 255,1 pompeium] pom-
peio£» 2 petiiti? a om. R 256,3 ipse] i7il/i? cum libris Eutropii, ipsi £i^0 3 uictum BO»'
4 alexandriam M potitur i?', potitu» 0*, pottius i)/' cleopatriae BF^HO^, niatri R 257, i a tertio regni 0,
regni a tertio FH, tertio regni MR , tertio B 3 apellati H 258 cleopatra hic et deinceps libri omnes
regionis £ comitato ilf , comitu i^' orbem i^ ingressus i"'' ib9,\ ob] ab R^ morem i''
coniuratibus B 2 curiam M i confessus BH^ 260 casius iZ"' spoliauit B^: deinde Isidori chron.
c. 2.H3. 234 ins. F
167 (= 251) Pompeius ludeam cepit.
168 (= 254) Cleopatra ann. II.
169 Hucusque regnum Grecorum; nunc Romanorum.
170 (= 259) Itdius Cesar ann. V.
171 (= 257) Ab hoc Cesares appellati.
172 XXIl. De sexta aetate.
173 Sexta aetas continet annos praeteritos DCCVIIII.
174 (= 261) Octavianus ann. LVI.
EFHMP
167 coepit FIl, capit JI/ 172 om. EHM 173 post 176 EHM annos praeteritos dccuiiii] FP,
annos iam (om. E) praeteritos (omisso numeroj EHM 174 octouianus H Yl^jnb ann. lui huius om. EHM
CHRONICA. 281
reges Romanortim , quorum XV vivente Cleopatra, XL
et unum postea vixit an.
262 XI AiKjusti anno deficiente in ludea pontifictim princi- H/er. loss. bs*.
patu Herodes nil ad eum pertinens, utpote Antipatri
Ascalonitae et matris Cypridis Arabicae filius, a Roma-
nis ludeorum suscepit principatum . quod tenet an. wer 2010
5 XXXVL
263 Qui ne ignobilis forte et a ludeorum semine argueretur Rufinu, 1, «,
extraneus, comhussit libros omnes, quihus nohilitas gentis
ludeae in temj^lo servahatur adscripta, ut deficientibus
26A probamentis et ipse ad hanc iJertinere putaretur. hi-Htgetipputi.ss.
super ctiam nt suam sobolem regio iUorum generi com-
misceret, proiecta Doside fcmina Hierosolimitana, quam
2)rivatus accepcrat uxorem, et nato ex ea filio Antipatro
5 sociat sihi Mariammen filiam Alexandri, neptem Aristo-
boli fratris Hyrcani, qui ante eum rex erat ludaeorum.
haec quinque ei filios genuit, quorum duos AlexandrumHegei<ppusi,i2.
et Aristobolum ipse necavit in Samaria: nec mora postHege><ppun,3!j.
etiam matreni illorum, qua nil carius noverat, simili
10 scelere peremit. e quibus Aristobolus Herodem ex Bero-HeQesippmi.ti.
niee susceperat filium, quem in actibus apostolorum ah<"'-'^-^-
angelo percussum legimus.
265 Tertio inter Augustum et Anfonium orto hello, quod H<er. im.
Antonius, qui Asiam et Orientem tenebat, repudiata Eutropiu» 7, 3.
sorore Augusti CleojMtram duxisset uxoreni. Antonius
et Cleopatra victi semet interficiunt.
266 A quo tempore quidam primum annum Augusti mon- Hier. i9ss.
archiae supputant.
267 Hactenus qui vocabantur Lagidae in Aegypto regnave- Hier. mt.
_ runt an. CCXCV.
IIIDCCCCLII 268 Anno Caesaris Augusti XLII, a morte vero Cleojmtrae ^l^^"^'-^-
et Antoni, quando et Aegyjitvs in provinciam versa est,
BFHMOH
2(31,3 xu] xu anno.fi' 248,1 pontificum] pontific » . um .B, pontiiicatuum 0 1/2 principatum iJJ''
2 autepatri B'' 3 arabiae i^ 4 tenit iJ, tenuit i^.l/ fj xxxui] xxxuii Sieronymus 263,1 porte if
a om. B .semitem iJ 2 gestis ii 3 iudae J/" 264,1 ipsi Ji potaretur£, (sp. vac.J turJ?'
2 subolem 0'' geueri] S^^O'', geuere BFH^MO^^Ii 4 ea] eo i^ antipatra iJ 5 mariammen] i<''j)/-0,
niariammem jy, mariamnem iJi?, ariammem j?-, marammen F^, inc. M' 7 gen. fil. .fl quorura bis H^
8 negauit £i^ samariam .B 9 quia £/?' similis .B lO e] ex i^' lo ii ueronice .fl 265,1 tertium
BF^ angustum ilf quod] quia i? 3 duxit Ji 266,1 quidem £, quadam 3/' i/2 monorsiae .B
267, 1 hactenus q. uoc. om. B gagide Ji' 268, 2 antoninii 1{ uersa est] uersatur BB
175 (= 268) Huius anno XLII dominus nascitur
176 conpletis ab Adam annis niDCCCC LH, iuxta alios VCXCVUH.
176* [A nativitate domini nostri lesu Christi usque ad Tiberium sunt anni EHM
xmii.
EFHMP
175, I anuo om. F dominus] christus EH, cliristus iesus di)minus noater M 176 ab] ad H
dcccc] dcco P»
36*
282 BKDAE
/
anno XXVII, olympiadis cenfesimae nonagesimae tertiae nier.^ois.
anno tertio, ah urhe autem condita anno DCCLII, id est oro3.r,,22, i.
r, eo anno, quo conpressis cunctarum per orbem terrae oro.<. «, 22, .5.
gentium motibus firmissimam vcrissimamque paccm ordi-
natione dei Caesar conposuit, lesus Christtis fHius dei
sextam mundi aetatem suo conseeravit adventu.
269 Anno imperii Augusti XL VII Herodes morho intercutis uier. 2020.
aquae et scatentibus toto corpore vermibus miserabiliter
et digne moritur, iwo quo suhstittdus ah Augusto fdius ^'f- -021.
eius Archelaus regnat an. VIIII, id est usque ad ipsius
5 Auffusti finem. tunc enim non ferentibus ultra, sed'"'"^?'''"''-'''-'^-
° . _ ' Rufinus 1, 10.
accusantihus apud Augustum ferocitatem eius ludaeis
in Viennam urbem Galliac relegaiur et ad minuendam
ludaici regni potentiam insolentiamque domandam IIII
fratres eius pro eo sunt tetrarchae creati Herodes, Anti- BUr. 2021.
10 pater, Lysias et PhUip^nis: quorum Philip^ms et Herodes,^'^^^"^"-'^''-'^-
qui Antipas prius nuncupabatur, etiam vivente Archelao
tetrarchae fuerant ordinati.
nTDCCCCLXXXIX 270 Tiberius privignus Augusti, hoc est Lihiae uxoris ems^p.^o^^^ ^ ^
filius, ex superiore genitus coniuge, regnavit an. XXIII.
271 Huius anno XII Pilafus ludeae procurator ah eodem a/er. 2042.
dirigifur.
272 Herodes tetrarcha , qui ludeorum principatum tenet an. Bier. 2030.
XXIIII, in honorem Tiherii et mafris eius Libiae mer. 2043.
Tyberiadem condidit et Libiadem.
IIIDCCCCLXXXI 273 Anno XV imperii Tiberii dominus pi^st hapfismimi, Bier. 2044.
quod praedicavit lohannes, mundo regnum caelorum ad-
nuntiat, peractis a mundi principio secundum Hebreos Bier. 204.5.
annis, ut Eusebius in chronicis stiis signat, IIII mili-
5 hus: adnotando quod XVI anno Tyherii princip)ium
fuerit LXXXI iobelei secundum Hehreos. quare autem
nostra supputatio undeviginti minus ponendos aesti-
maverit annos, facile qui superiora libelli huius legerit,
inveniet. iuxta vero chronica eadem, quae ipse JEusehius Hier. 2044.
10 de ufraque edifione, ut sibi videhatur, conposuit, anni
sunt quinque milia ducenti viginti octo.
BFHMOR
268, 3 xxuii] octavo et vigesimo anno Rujinus tertiae] quartae Mieronymiis i cognita B dccluii /J
fi cunct*rura 0' 6 uerissimam om. B s sexta B 269. i xliiiii^S', xluiii £, inc.M' ;i substratus iJ
filio 5^ 4 eius om. H regnauit i^fi uiiii] uiii i' 7 galileae//' relegatiir] i"^, relegantur 5'',
religatur H- el reliqni « insolentiam om. F' 9 tetliarc(a)e BF 9/111 antipator F 10 lysauias O^
11 antipa ii prius om. I! 12 detrarchae -ff ', tetharce ii, tethrache ili post ordinati /«don chron. c. 236.
237 ins. F 270, 1 libiae lihri 2 experiore B 272, 1 thetarcha B 2 libiae] 3IE, lybiae BFHO
3 libiadem] FR, lybiadem HMO, libidiadem B 273, 2/3 adnuntiat] nuntiat i^" 3 a om. H ' princio (sic)
mundi iJ ebreorum annos ^/ r. adnotandum /J xui] kuM-R 6 fuerat 0 Ixxi i''' iobelei] /iZenjue,
iobolei if', iubelei 5'M'O'' 7 minosJS ponendusB' 7/8 stimaueritJI/' 8 hui. lib. 5 10 edicione .&'
177 (= 270) Tiherius ann. XXIII
EFHMP
177 xuiii] xiiii M
CHRONICA.
283
niDCCCCLXXXIIII 274 Aniw XVIII imperii Tyherii dominus sua passioneBifr.2047.20M.
mundum rrdrmif oi prardicnturi prr ludeae regiones
apostoli lacohum fratrcm domini Hierosolimis ordinant
episcopum: ordinant et VII diaconos, et lapidato Ste^jhano Mnu, 3,1.
5 ecclesia pr.r regiones ludeae et Samariae dispergitur.
21b Agrippa cognomento Herodcs, fdius Aristoboli filii /"''■• ^'«'-
TT 1- . , rr \' , Hfge>ippi>,2,3,4.
Herodis regis, accusator Herodis tetrarchae Romam
profectus a Tiherio in vincula conicitur, uhi plurimos
sihi adscivif ad amicitiam et maxime Germanici filium
5 Gaium.
niDCCCCXCIII 276 Gaius cognomento Caligula regnavit an. III menses X mer "053
dies VIII.
277 Hic Herodem Agrippam amicum suum vinculis Uhera- Birr.2053;_
tum regem ludeae facit, qui permanet in rcgno an. VII, B.er. 20S0. '
id esf usgue ad riuartum Claudi annum: nuo ah anrielo'"^i "p^^-is^s^;
.. ■ ,.T ■ , Rujxnu$2,l0.
percusso suceessif in regnum films eius Agrippa et usque aier. 20«i.
5 ad exterminium ludaeorum XXVI ann. perseverat. Bege,ippu,2,i.
278 Herodcs feirarcha et ipse Gai amiciiiam petens cogente
Herodiadc Romam venit, sed accusatus ah Agrippa
etiam tetrarchiam perdidit, fugiensque in Hispaniam
cum Herodiadae merore periit.
279 Pilatus, qui sententiam damnationis in Christum dixerat, "'"'■ ^"^■5.-
.... y-Y . RuHnus 2, 7.
tantis inrogante Gaio angorihus coartafus est, ut sua se
manu pieremerit.
280 Gaius in deos se referens ludaeorum loca saneta sordi- Hier.2053. 2054.
hus idolorum profanaf.
281 Matheus in ludaea praedicans euangelium scripsif. isidoruschr.242.
IinVII 282 Claudius an. XIII menses VII dies XXVIII - Bier. 2057.
283 Peirus ajiosiolus cum primus Antiochenam fundasset nier. 20.M.
ecclesiam, Romam pergit ibique XXV an. cafhedram
tenet episcopalem, id est usque ad ultimum Neronis
annum.
•1%A Marctis euangelium, quod Romae scripserat, Aegypto "'^- .^"^^ '
Petro mittenfe praedicat.
BFHMOIt
274, 1 xuii F 3 ordinaut B^ 4 diacones II 275, 1 herodis M ' aristobolis M 2 regis
om. F^ herodes ii" tetharch(ale BM 276, 1 calicula H^, callicula 11, galicula F menses] et ra. BMB
277, •.' permansit il/ :i id est om. H^ usque om. B cladii 0» .=. exterminum £" 278,1 detrarcha .ff ',
tetharca B 3 lugensque B hispanum B 279, •-> tanto B, tantum R-. taudem B' interroganle F
3 perimeret FOK 280, 1 se om. B'^ 282 au.] aun. regn. B xiiii 0 uii] uiii M xxuiii] xxuii B
283,1 anthiochiara iJ' 284,1 aegyptum.fi 2 petreil/'.fi
178 (= 274) Huius ann. XVIH dominus crucifigitur.
179 (= 276) Gaius ann. IIII.
180 (= 281) Mattheus etiangelium scribit.
181 (= 282) Claudius ann. XIIII.
182 (= 283. 284) Petrus Romam, Marcus Alexandriam petit.
EFS3fP
178 xuiii] xiiii M 180 scribit] scripsit EHM 181 clacidius F 182 petiit EffM
284 BEDAE
285 Quarto Claudi anno fames gravissima, cuius Lncas me- Hier. mi.
minit, facta esf. aci.u,2s.
28(j Eodem anno ipsc Brittaniam adiens, quam neque ante oros. ■;,<;, 9.
lulium Caesarem neqiie post euni quisquam attijigere
ausus fuerat, sine ullo proelio ac sanguine intra pau-
cissimos dies plurimam insulae partem in deditionem
5 recepit. Orcadas etiam insidas Romano adiecit imperio
ac sexto quam profectus erat mensc Romam rediit.
287 Nono regni sui anno ludaeos tumidtuantes Roma ex- orot.i.e.u.
pidit, quod et Lucas refert. act.18,2.
288 Sequenti anno fames maxima Romam corripit. oro$. i, e, n.
nilXXI 289 Nero an. XIII m. VII d. XXVIIL wer.^mi.
290 Huius secundo anno Festtis ludeae procurator successit ^'%'af'j'
Felici, a quo Paulus Romam vinctus mittitur ei bien-
nium in libera manens custodia post haec ad praedi-
candum dimittitur, necdum Nerone in tanta erumpente
5 scelera, quanta de eo narrant historiae.
291 lacobus frater domini cum XXX an. Hierosolimorum ^'R^/^tj^a,
rexisset ecclesiam, septimo Neronis an. lapidatur a^""'-''-'-^-
ludeis vindicantibus in illo, quod Paidum interficere
nequiverunt.
292 Festo magistratui ludaeae succedit Albinus, Albino Hier. 20S0.
Florus. cuius luxuriam et avaritiam ceteraque flagitia aier. 2034.
non ferentes ludaei contra Romanos rebellaverunt , ad-
versiim quos Vespasianus magister militiae transmissus
5 plurimas urbes ludeae cepit.
293 Primus Nero super omnia scelera sua etiam Christianos ^'o;„f\*'-,
persequitur, quorum eximios Romae Petrum cruce, Pau-
lum occidit gladio.
294 Hic in re militari nihil omnino ausus Brittaniam pene Eutrop. 7, u
amisit: nam duo sub eo nobilissima oppida illic capta
atque eversa sunt.
iinXXXI 295 Vespasianus an. VIIII m. XI d. XXIL mer.2085.
296 Hic apud ludaeam imperator ab exercitu appellatus et Hier. loss.
23.
BFMMOR: c. 28G ampliavit Beda h. eccl. 1, 3; c. 294 repeiivit idem ibidem.
286, 3 ac] et F^ inter F :, accepit li'^ 1; ac] a H' 287, 1 iudaeo.s om. H' 288 corri-
pitur i?' 289,1 xxuiiii i^ 290,1 fest. smn.BH' iiideae] in iiulaea i^ 2 mititur i?^' 4 mittitur 0'
.1 scelera bis H' quanta] qui ita i^ 291,1/2 rex. liier. i/ 2 lapidatus i^^-i?, labidatur i?* :i paulo i''
292.1 magistratui] magistratu* O' iud.] ecclesiae iud. 7? successit ^ 4 transmisus iT' s coepit BFHR
293.2 persecutio prima in marg. BH cliorum iJ' exiraias jJ/, »«imios£' cruci ili 294, i nihilo-
mino JT' pene] bene B 2 eo] ea H^ 3 post sunt Isidori chron. c. 248. 249 ins. F 295 xi] x F
183 (= 289) Nero ann. XIIIL
184 (= 293) Petrus et Paulus cruci gladioque traduntur.
185 (= 295) Vespasianus ann. X.
186 (= 296) Huius secundo anno Titus Ilierosolynuim stcbvertit.
EFHMP
post 183 ins. persecutio i e1 deinceps persecHtione.t mmeranl EH l^."") uiiii EHM 186 anuo
om. EIIM
CHRONICA.
285
beUu7n Tito filio commmdans Eomam per Alexandriam
proficisci/nr: tjui secnndo anno ludcac rer/num suhvertit
templumquc solo stravit, post annos primae ucdificatioms
5 eius QOLXXXVnil. consummatum est hoc bellum "<""■ 2««
TTTT 11 • 1 n-r . , CiOS3t)—20SG.
an. 1111. (luobus quidem Nerone vivente et duobus aliis
postea.
297 Vespasianus iuter alia magnorum operum in privata Euiro,,. r. lo.
adhuc vita in Germaniam ac deinde in Brittaniam a
Claudio missus tricies et his cum hoste confUxit, duas
vaUdissimus gentes, XX ojjpida, instdam Vecfum Brit-
5 taniae proximam imperio Eomano adiecit.
298 Colosus crigitur hahens altitudinis 2>edes CVII. Eier.wn.
IlilXXXIII 299 Titus an. II m. II, vir omnium cirtutum fienere mira- ^'"'- 2''"-
j ., . -^ Eulrop. ',31.
bilis, adeo ut am^r et duiciae humani generis diceretur.
300 Hic amphitheatrum Eomae aedificat et in dedicatione mer. 2095.
eitis V milia ferarum occidit.
IIIIXLVIIII 301 Domitianns frater Titi iunior an. XV m. V. Bier.soyo.
Ml Hic sccundus post Neroncm Christianos perseqnitur: mer.mo.
suh quo apostolus lohunnes in Puthmiim insulum rele-
gatus est et Flavia DomitiUa Flavii Clementis considis aier. 2112.
ex sorore neptis in insulam Pontianam ob fidei testi-
5 monium exiliatur.
303 Qui et ipsum lohanneni fertur in ferventis olei dolium^'"'';"^-'^"^^^
misisse, sed lohanncs tam inmunis redisse a p)oenis, '""•
quam a corruptioiie carnis manehat semper inmunis.
miL 304 Nerva an. I m. IIII d. VIII. ^"'- f"^' ,
Eutrop. S, 1.
305 Hic primo cdicto suo cunetos exules revocavit, unde ct aier.2113.
lohunnes npostoliis huc generali indulgentia liberutus
Ephesum rcdiit. et quia concussam se absente per f/. aier. v. m. 9.
hereticos vidit ecclesiae fidem, confestim hanc descripta
5 in euangelio suo verbi dei aeternitate stabilivit.
BFHMOR: c. 297 ampliavit Beda h. eccl. 1, 3.
296, 3/4 reguuin templiun subuertituinue F 5 00] cc 0, milia B « nerouem jB' uiueute] ueniente B
alii J/ 297,1 alias magorum i<'' 2 prittaniam £ 3 misus i? ' 4 iusula J/ 4/.i brittauiam ^'Ji'
5 proxima FM 298 post cuii Isidori chron. c. 251 in«. F 299, i uirtutem B' 1/2 miralis £ 2 ama-
tor B 300, 2 post occidit Jsidori chron. c. 253 — 256 ins. F 302, 1 persecutio ii in marg. BB hic]
ie R 2 ioh. ap. R pathmum] BF^H, phatmum 0, pathmos F^M, patmos B insula MB 3 relegatus]
BFO^, religatus HMO^R est om. F^ domicilla M dementis B 4 exorore H^ in om. B portia
F^, poteutianam iS 303, 1 fertur om.H olei om. F^ 2 reddidisse iJ' 3 semper alienus ^'>, al. s.
i?»: deinde Isidori chron. c. 260. 261 ins. F 304 iiil] uii i^ 305, 1 cunctos otn. F reuocat.A
3,4 per her. om. R^ 4 discriptam M, discripta» 0', descriptam 0*
187 (= 299) Titus ann. II.
188 Hic facundus et pitis fuit.
189 (= 301) Domicianus ann. XVI.
190 lohannes in Pathmos religaiur.
191 (= 304) Ne)-va ann. I.
1 92 lohannes apostolus Ephesum rediens euangelium scripsit.
EFHMP
188 pius] strenuus ac pius J/ 190 iobannis .ff^ 192 epb. rediens (redigenB .ff)] red. eph. i/
286 BEDAE
iniLXVnil 306 Traianus anh XVIIII mens VI d. XV. "'^fiiitis. s.
307 lohannes apostohis LXVIII anno i)ust passionem domini, 'J'f'-- 2116 ;
aetatis auteni suae XC et VIII Ephesi placida morte
quievit.
308 Traiano adversum Christianos persecutionem movente Hier. 2123.
Symeon, qui et Simon filius Cleopae, Hierosolimorum
episcopus crucifigittir.
309 Et Ignatius Antiochiae episcopus Romam perdiictus nier. 2123.
hestiis tradifur.
'SIO Alexander quoque Romanae urbis episcopus martyrio ponti/. 7.
coronatur et VII ab urbe miliario via Numentana, ubi
decollatus est, sepelitur.
311 Plinius Secundus Novocomensis orator et historicus in- mer.2126.
signis hahetur, cuius plurima ingenii opera extant.
312 Pantheum Romae, quod Domitianus fecerat, fidmine cot1-mer.212-.2100.
crematum: cui nomen inde datum est, quod oninium
deorum sit ipsa domus habitaculum.
313 ludaei per diversas terrarum partes seditionem moventes mer. 2130. 2131.
digna cede sternuntur.
314 Traianus Romani imperii, qtiod jMst Augustum defen- Euiroptus a, 2.
sum magis fuerat qiiam nobiliter ampliatum, fines longe
lateque di/fudit.
IIIIXC 3 1 5 Hadrianus consobrinae Traiani filius an. XXI. mer. 2133.
3 16 Hic per Quadratum disciptdum apostolorum et Aristidem oros. 7, 13, 2.
Atheniensem virum fide sapientiaque plenum et per
Serenum Granium legatum lihris de Chrisfiana religione
conpositis instructus precepnt per epistolam Christiatios
5 sine ohiectu criminum non damnari.
317 Idem ludeos secundo rebelles ultima cede perdomuit, oroV.Vfu, 4. y.
etiam introeundi eis Hierosolymam licentia ahlata, quam
ipse in optimum statum murorum extructione reparavit
et Aeliam vocari de nomine suo praecepit.
BFmiOB
306 trianus i?' peraecutiouihi marr/. BN,in tea-tujiost 307, :i quieuit 7? xuiii Oi? 307, 1 aposto-
losi!» Ixuiii] BF^HR, Ixui F^^O, Ixuiiii Ji 2 xcuii B, xx et uiii F^, xxuiii i?' 308,1 troiano fi//'
monente -9"', mouentem J?* 2 symon qui et symeon -F cleophao i)//i! 310,2 uii] uiii /^' numen-
tin* /?', mumentana /J* :i (iecolatus i/ 311, i plenius ilf histocus -8=' 2 prima/J' 312,1 pana-
theon i/ 2 inde om. B 314,1 troianus JS i'2 defessura /J^ 2 nobiliater /?» i AxSmiAit li:
deinde Isidori chron. c. 265 ins. F 315 xxi] xi /?A' 31(5,1 hic] is R et] ex F 2 athinensem
FH^, athinieusem H^, ataniensem M fidem sapientiaeque .W :i grauium F de om. BR 4 epystoli B
i obiectu] /70, abiectu /*"', obiectione ^Jbf^, abiectione /^^ 317,1 rebelle £ 2 hierosolimorum /JJ/iB
4 faeliain MB suo om. M^
193 (= 306) Traianus ann. XVIII I.
194 (= 308) Symon Hierosolimorum episcopus crucifigitur
195 (= 307) et requiescit lohannes apostolus.
196 (= 315) Adrianus ann. XXI.
197 Aquila interpres hahetur.
EFHMP
193 xiiii EH 194 symon h. ep.] siraon filius cleopae (cl. f. EH) EHM 195 ioh. req. {om. aposto-
lus) EHM 197 habet P
CHRONICA. 287
318 Idem eruditissimns in iitmquc limjua bihliothecnm Athc- nifr.im.nu.
nis miri operis extruxit.
mO Hicrosolymac jmmtis cx gentihus constituitur cpiscopus Hnr.2140.21u.
Marcus ccssantihus his qui fuerant ex ludeis, qui sunt
numero XV et praefuerunt a passione domini per annos
fere centum et septem.
IIIICXIII 320 Antonimis cognomento Fius cuni fdiis suis Aurelio d "ier. 2154.
Lucio an. XXII m. III.
321 lustinus philosophus Jibriim pru Christianu religione com- oroaiu, 7,14,2.
positum Antonino tradidit henignumque eum erga Christia-
nos homines fecit. qui non longe post suscitante per- uier. 2110.
sccutionem Crescente cgnico jwo Christo sanguincm fudit.
322 Suh Pio Bomae episcopo Hermcs scripsit lihrum qui «'«''/• "■
dicitur Pasforis , in quo praeceptum angeli continet, ut
pascha dic dominico celebraretur.
323 Polycarpus Eomam veniens multos ah heretica labe casti- ««««'« ^, »•
gavit, qui Valentini et Cerdonis fuerant nuper doctrina
corrupti.
iinCXXXII 324 il/«m<s Antoniuus Vcrus cum fratrc Lucio Aurelio Wer.^m.
Commodo an. XVI III m. I.
325 Hi primum aequo iurae impcrium administraverunt, cum nifr.^m.
usque ad hoc tcmpus singuli Augusti fuerint.
326 Bellum deinde contra Parfhos ammirahili virtute et oros. 7, n, 2.
felicifate gesserunt.
327 Persccutione orta iu Asia Polycarpus et Pionius fecere «"r. 21S3.
marfyriuiii : iii Gallia quoque plurimi gloriose pro Christo
sanguinem fudere.
328 Nec midfo post vindex scelerum lues mtdtas lafc pro- ^«^; ?'*^; ^
vincias, Ifaliam maximc Romamque vnstavit.
329 Defuncto Commodo fratrc Antoninus Commodum filit1maitr.2m.2m.
sutim consortem regni facif.
330 Antonino imperatori Melifo Asianus Sardcnsis episcopus mer. 2m.
npolegificum pro Christiunis tradidit.
BFHMOR
318/2/319, 1 exfr. li. ]ir. bis i}» 319, 1 coustitutus M 4 c et uiii B: deinde hidori chron. c. 270. 271
ins. F 320, 1 arelioi/' 321, i ;; composito £ 4 crescentera i^ cyuocoii pro om. iJ» 322, i epi-
scoposiJ», episcopusiiJ'' j pastores Ji coutiuetur 0»' :t celebretur ii 323, l moltos 5, multa -1/^
12 casticauit i?, castigabat ii 2 quil qui a i'"' cordoni iJ :^ post corrupti Isidori chron. c. 273. 274.
27H ins. F 324, i antonius F 2 xuiii 0, xiiii F i] ii MO 325, l lii] in H' ■• usque] que ii»
fueruntii 327, l persecutio iiii m mary. H, persecutione iiii in textu post gesserunt iJ pionisiu .ff»
2 plurimi 07«. i^' asanguinei^ fundere fl 328, 1/2 prouintias ii 329, t antonius /" coramodoif'
2 fecit HM 330, 1 antonio F sardeuses H'F, sardienses tl», sardeinsis O»» 2 apolegiticum] F^H^MO,
apologeticum BF^H^B
198 (= 320) Antonius Pius ann. XXII fmens. IIT]. FP
)99 Valentinus et Marcion agnoscuntur.
200 (= 324) Antonius minor ann. XVIIII.
201 Katafrigarum heresis exoritur.
EFHMV
198 antonius] FHU\ antoni.u.s EnHl xxii] xxiii E 199 aguoscitur EHM 200 antonius]
FHB, antoninus EM
CHRONICA III.
37
288 BEDAE
33 1 Lticius Brittaniae rex missa ad Eleuterum Komue epi- Ponuj. n.
scqpicm epistola, ut Christianus efficiatur, inpetrat.
332 Apollinaris Asianus Hierapoli ct Dionysius Cl10rinthi1iier.2m.21s7.
clari habentur episcopi.
IIIICXLV 333 Lucius Antoninus Commodus post mortem patris reg- oros. 7, w, 1.
navit ann. XIII.
334 Hic adversum Germanos hellum feliciter gessit, ceterum oros.7,t6,2.
ipse pcr omnia luxuriae et ohscenitati mancipatus nil <:/■ Eutrop. g, n.
paternae virtutis et pietatis simile gessit.
335 Hireneus episcopus Lugdunensis insignis habetur. nier. 2i9s.
336 Commodus imperator colosi capite sublato suae imaginis uier. 2205.
caput ei iussit inponi.
IinCXLVI 337 Helius Pertinax mensibus VI. mer.2203.
338 Hic luliani iuris periti scelere occiditur in palatio, sier. 2209.
quem mense septimo, piostquam coeperat imperare, Severus oros. 7, le, e.
apud pontem Mulvium hello civili victiim interfecit.
339 Victor XIII Eomae episcopus datis latc libeUis con- ronti/.is;
-^ ^ Hier. 2209.
stituit pascha die dominico celehrari, sicut et pirodecessor
eius Eleuter, a XIIII luna primi mensis usque in XXI.
340 Cuius decretis favens Thcophilus Caesariae Palestinae Hier.vir.m.is.
episcopus scripsit adversus eos qui XIIII luna cum
ludaeis pascha celebrabant, cum ceteris qiii in eodem
concilio aderant episcopis, symdimm el valde utilcm
5 epistolam.
IIIICLXIII 341 >9euer««s Pertinax an. XVII. Hier.2210.
342 Clemens Alexandrinae ecclesiae presbyter, et Panthenus Hter. 2210.
stoicus philosophus in disputatione dogmatis nostri dis-
sertissimi habentur.
BFHMOR: c. 331 repetimt Beda h. eccl. 1, 4.
331, 1 ad deleuterum F^ 2 christiaiios F^ 332, 2 habebantur M post episcopi Isidori chron.
c. 277 ins. F 333,1 antonius i"^ 334,1 aduersus J^, aduersos B 2 obscenati if ' 335 hireneus] -F-0,
hirenius F'JJ, hyrenius 31, hyreneusiJ, hierenius B 336, 2 post iuponi Isidori chron. c. 279 ins. F
337 heluius iJ^ 338,1 occ. in p. iul. iur. per. sc. -H occitur _F' 2 quem] que i^' 3 muluiura] MO^,
miluinum -ff', moluium BO'', miluium Jl^Ii, uluium F 339, i datae latae B 2 celebrare B praede-
cessor.* li 3 xiiii] xiii H, xu E', inc. i?' raensi M 340, l thephilusii' 2 scribens .J/ 4 epi-
scopis om. F epistolara 2)ost aderaut F: deinde Isldori chron. c. 382 ins. F synodochicam Ii 341 xuii]
sic etiam Beda h. eccl. 1, o, xuiii OR'^ 342, i presbyter (praepositus R) et pantheuus (pautenus FM,
partaenus 0) stoicus om. H
202 (= 333) Commodus ann. XIII.
203 Teodotion interprcs hahetur.
204 (= 337) Helius Pertinax ann. I.
204»(= 338) [Hic luliani iuris periti scelere occiditur]. M
205 (= 341) Severus Pertinax ann. XVIII.
206 Simachus interpres habetur.
EFHMP
203 theodocion P, theodotio F 204 elius au. primo pertinax F 205 xuii MP
CHRONICA.
289
343 Narcistis Hierosolymorum episcopus et Theophilus Cae- «"r. 2213.
saricnsis, Policnrpus quoquc ct liachilus Asianac pro-
vinciae cpiscopi insignes hahcntur.
344 Persecutione in Cliristianos facta plurimi per diversas sier. sm.
provincias, inter quos et Leonides imter Origenis, mar- "' '' ' *'
tyrio coronati sunt.
345 Clodio AMno, qui se in Gallia Caesarem fecerat, apud r>ro,.i,n,e.
Lugdunum interfccto Severus in Brittanias hellum trans- 0™... 7, 17, 7.
fert, uhi ut receptas provincias ab incursione barharica
faccret securiores, magnam fossam firmissimumque val-
5 lum crebris insuper turribus communitum per CXXXII
milia p)assuum a mare ad mare duxit, et Eburaci ohiit. oro,. 7, 17. s.
346 Perpetua ct Felicitas apud Kartaginem Africae in castris Fro,per c 757.
bestiis deputatae p)-o Christo nonis Martiis.
IinCLXX 347 Antoninus cognomento Caracalla Severi filius an. VII. Hur. 2227.
348 Alexander einscopus Capipadociae, cum desiderio locorum "''r. 222S;
sanctorum Hicrosolynmm venisset, vivente adhuc Nar- "''""" ''
cisso eiusdem urhis episcopo persenilis aetatis viro et
ipse ibi ordinattir episcopus, domino ut id fieri deberet
h per revelationem monente.
349 Tcrtidlianus Afer centurionis proconstdaris filius omnium Bier. 2224.
ecclesiarum sermone celehratur.
iniCLXXI 350 Macrinus an. I. ^,>r. 22.34.
351 Ahgarus vir sanctus regnavit Edessae, ut vult Africanus. Hier.2234.
352 Macrinus cum filio Diadumeno, cum quo imperium in- oros. 7, is, 3.
vasit, apud Archclaidem militari tumidtu occiditur.
IIIICLXXV 353 Marcus Aurelius Antoninus an. IIII. aer. 2230.
354 In Pcdestina Nicopolis, que prius Emmaus vocahatur, mer. 2237.
urbs condita est, legationis industriam pro ea siiscipiente
lulio Africano scr'iptore temporum. Haec est Emmaus,
quam dominus post resurrectionem suo ingressu, sicut
5 Lucas narrat, sanctificare dignatus est. Luc.24,13.
BFHMOB: c. 345,2—6 ampliavit Beda h. eccl. 1,5.
343,1 hierosolymarum i7', -m.rum 0' 2 bacchylus i^O, bachimis 5^^ 2/3 prouintiae S^ 3 iu-
signis MO^ 344, 1 persecutionem M persecutin u (cbr. add. H) B (in textuj H (in margine), chr. u
psc B (in maryine) 2/3 martyo B 345, 1 claudio li 2 brittaniam B 3 ut] et F' 4 firmissi-
mamque iJ 6 a msiri F^H^O^B ad] usque ad O duxit] adduxit /'' 346,2 deputatae] d. sunt O*»
nomiuis H ' ^'"^* martiis Isidori chron. c. 284. 286. 287 ins. F 347 antonius F uii] xii //'
348,1 cappadotiae i/ 2,3 narcino .B 3 eiusdem] eiusJB» 4 ordinatus .1/- id] hid if » 349,1 ter-
tulianus/ir' 2 post celebratur Isidori chron. c. 289 ins. F 351 uir om. F' cdissae H^O^ ut
om.M' 3ij3 antouius/^ 354,1 uicapoIis£ 2 urbis i?
207 (= 347) Antonius Caracalla ann. VII.
208 Qtiinta editio Hierosolimis invenitur.
209 (= 350) Macrimts ann. I.
^©^''(^ 351) |Abgarus vir sanctus regnavit. ut vult Affricanus]. m
210 (= 353) Aurclius Antoninus ann. IIII.
211 Sexta editio Nicapoli repperitur.
EFHMP
207 antonius] i^fiP, antoniuus -£J/ carracalla //" 208edictioi^ hierusai // inueniturj
repperitur EHM 209 martianus F 210 antonius F 211 nicapolis EFHM
37»
290 BEDAE
355 Hyppolitus episcopus multorum conditor opusculormn wer. v. m. m.
temporum cnnonem qurm scripslf Imcnsque perduxit: qui
ctiam sedecennalem. puschw cirrulum. repperiens Eusehio,
qui super eodeni jMscha decennovennalem circulum com-
5 posuit, occasionem dedit.
IIIICLXXXVIII 356 Aurelius Alexander an. XIII. oros. r, is, e.
357 Hic in Mammeam matrem suam unicae pins fuit rt oh Hi>r. jim.«.
id omnihus amahiUs.
358 Urhanus Romae episcopus muUos nohilium ad fidem Pomi/.is.
Christi et martyrium j^erduxit.
359 Origenes Alexandriae, immo toto orbi clarus hahetur. aier.224e.
denique Mammea mater Alexandri eum audire euravit ^T"'- '- ?*■ l-
^ Hier. V. Ht. 54.
et Antiochiatn accitum summo honore hahuit.
IinCXCI 360 Maximinus an. III. Hier. 22.^2.
361 Hic adversus ecclesiarum sacerdotes et clericos, id est orox.T.m.^.
doctores, persecutionem exercet, maximae propter Christia-
nam Alexandri, cui successerat, et Mameae matris eius
familiam, vel praeciptie propter Origenem preshiterum.
362 Pontianus et Antheros Romanae urhis episcopi martyrio Ponui. m. 20.
coronati et in cymiterio Calisti sunt sepulti.
nnCXCYII 363 Gordianus an. VI. Hier.22.v>.
364 lulius Africanus inter scriptores ecclesiasticos nohilis Ruiinn.i n, 23.
hahctur: qid in chronicis, quae conscripsit, refert se
Alexandriam properare Eraclae ojnnione celeberrima
provocatum, quem et in divinis et in philosophicis studiis
5 atque omni (rrecorum doctrina instructissimum fama
loqueretur.
365 Origenes in Caesarea Palestinac Theodorum cognomento Bier.v.nt.ns.
Gregorium et Athenodorum adidescentulos fratres, Ponti
postea nohilissimos episcopos, divina philosophia inbuit.
BFHMOB
355,2 tempera fiicj iJ cauamem i/*, canonum i^ que 7i 3 sedennalem ii', sedecenuouenalem
(litt. nouo videnitir expunctae esse, sed restitutae) 0 4 decennauennalem B circulum post qui 0, om. B
5 post dedit Isidori chron. c. 292. 393 ins. F 357,1 liic] liinc//» 359,1 origines B mh\] FHMO^^B'',
orbe 0**/?', orbis i< i accito iS 2iost habuit Isidori chron. c. 296 ins. F 360 maximus i'' 361,1 ec-
clesia iJ' 2 persecu^tio] VI m marg. H 4 originem B 362, l antherus BF'^ rom. urb. om. B
martyo i? -2 post sepulti Isidori chron. c. 298. 299 ins.F 364,1 ecclesiasticas ii ' :i eraclae]
FHO^, eracle i/, eracleae Ob, aracliae i>, eraclii iJ opiuione ii', opione iJ 4 quem] quod i? et in diu.]
in diu. iJ*, et diu. F^ philophisis B, philosopbis 11" studii B 365, 2 grecorium B antheuo-
dorum iJ, cathedonorum B 3 post inbuit Isidori chron. c. 301 ins. F
212 (= 356) Alexander ann. XIII.
213 (= 359) Origenes Alexandriae claruit.
214 (= 360) Maximus ann. III.
215 (= 361) Hic persequitur Christianos.
216 (= 363) Gordianus ann. VII.
217 Fabianus episcopus Romae celebratur.
EFHMP
213 origeuis IIM 214 nmximus] FPM, maximinus FH 215 hio persequebatnr chr. /i'i/, bic
persecutioneni in chr. exercet M 216 uii] ui EHM 217 celebratur] claruit KHM
CHRONICA. 291
nilCCIIII 366 Pliilippus cum Philij^jw filio an. VII. aier. noi.
367 Hic primu.i impcrdtorum omniiim Chrl.sfinnn.f fuit ac "rot.i,2i),-i.
post tcrtium impcrii eius annum millesimus a conditione
Romae annus expletus est. ita magnificis ludis augustissi-
mus omnium prcteritorum hic natalis annus a Christiano
5 imperatore celebratus est.
368 Origenes adversus quendam Celsum Epicurum philo- "'>'•. "d Pau-
sophum, qui contra nos libros conscripserat, octo volu- v- -'-""•
minibus respondit: qui, ut breviter dicam, tantum scri-
bendi sedulus fuit, ut Ilieronimus quodam loco V milia
5 librorum eius se lcgisse meminerit.
nnCCV 369 Decius an. I menses III. Hier.22^8.
370 Hic cum Philippos patrem et filium interfecisset , oh uier.-jios.
odium eorum in Christianos persecutionem movet, in qtca p,mtif. 21. 22.
Fabianus in urhe Ruma martyrio coronatus sedem sui
episcopatus Cornelio dereliquit, qui et ipse martyrio
371 coronatus est. Alexander Hierosolymorum episcopus uier.22sa.
apud Caesaream Palestinae et Antiochiae Bahilas inter-
212 ficiunttir. Haec autem persccutio, ut Dionisius Alexan- Rumns e.31.
driae ejnscopus refcrt, non ex praecepio imperatoris sum-
sit ex&rdium, sed anno, inquit, integro principalia prae-
venit edicta minister daemonum, qui dicebatur in ciin-
5 tate nostra divinus, superstitiosum contra nos exagitans
vulgits.
nnCCVII 373 Gallus cum Volusiano filio an. II m. IIII. sier. 2269.
374 Huius imperii Dionisius Alexandriae antistes ita memi- Rufinm 7, ;.
nit: at ne Gallus quidetn malum Decii auf videre potuit
aut cavere, sed in eundem lapidem offensionis inpegit:
cuius cum regnum florcret initio et cuncta ei ex sententia
5 cederent, sanctos viros, qui pro pace regni eius deo
summo supplicahant, persecutus cst, cum quibus et pros-
peritatem suam fugavit et pjacem.
BFHMOR
366 fil. phil. F .367, i christiauos M, ciistinianus B fuit om. H 2 raillemisimus H^ 3 lau-
dis i^" 4 praetorum i?' 368,1 epicurium .B h se om. BF 369 i] ii iJ iii om. H': in marg.
manus ut vid. prima: in orosio«»« I in eutro»». 370,2 iit viarr/. persecut»» | nii H, persecutio uiii post
interficiuntur i? :( coronatus] c. est M 371, i liierosolymarum iJ/''//' 372, i autem om. BF-H
:\ infegro] in aegypto iJ' 4 miuister] minisunt //'ii' decebatur /?' :> diuinos /J' 6 post uulgus
Isidori c/iron. c. .306 ins. F 37-1, 1 alexandriae om. /?' 2 at] cat B 4 ei ex senteutia (sentia F^)
c.] ex s. c. ei £ 5 accederent£, caderent fl'
218 (= 366) PhHippus unn. VII.
219 (= 367) Ilic jjrimus Christianus imperntor fuit.
220 (= 369) Decius ann. I.
221 Antonius monachus [in Aegypto] claruit. M
222 (= 373) Gallus et Volusianus ann. II.
223 Novatiana heresis exoritur.
EFHMP
292 BEDAE
375 Origenes LX.X aetatis anno tion ad integrum impleto Rutinus 7, ;.
defunctus et in urhe Tyri sepuUus est. iner. f. ;/;. 54.
37G Cornelius Romae episcopus rogatus a quadam matrona Ponti/. a-j-
Lucina corpora apostolorum de catacumbas levavit noctu
et posuit PauU quidem via Ostensi , ubi decollatus est :
Petri autem iuxta locum, ubi crucifixtis est, inter cor-
5 pora sanctorum episcoporum in templum Apollonis in
monte aureo in Vaticano palatii Neroniani III kal.
lulias.
IIIICCXXII 377 Valerianus cum fdio Gallieno an. XV. Hter. 2271.
378 Hic in Christianos persecutione commota statim a Sapore wer. 2214.
Persarum rege capitur, ihique luminihus orhatus servi- Ru-.nnua /.. ecci.
tute miserabili consenescit. Unde Gallienus tam claro o™.7,22,.'>.
dei iudicio territus pacem nostris reddidit, sed ob meri-
5 tum tamen vel propriae libidinis vel paternae tlieo-
machiae innumera barbaris adsurgeutibus Romani regni
detrimenta sustinuit. hac persecutione Cyprianus Car- nier. 2273.
thaginensis episcopus, cuius doctissima extant opuscula,
martyrio coronatur : cuius vitae et xiassionis volumen wer. 1.. ,;(. es.
10 egregium dereliquit Pontius diaconus eius, qui usque
ad diem passionis eius cum ipso exilium sustinuit.
379 Theodorus, cuius supra meminimus, cognomento Grego- Hier.v.m.e^.
rius, Neocaesareae Ponti episcopus, magna virtutum
gloria claret. e quibus unum est, quod, ut ecclesiae Riinniia 7, 2.5.
faciendae locus sufflceret, montem praecibus movit.
380 Stephanus et Xystus Romae episcopi martyrium passi. Ponn.f. 24. 2r,.
nnCCXXIIII 38 1 Claudius an. I m. VIIIL mer.ma.
382 Iste Gothos iam per annos XV lUiiricum Machedoniam- ^"!r-^^**-„, ,
-* '' Oros. 7,23,1.
que vastantes superat: ob quac in curia clypeus aureus
ei et in Capitolio statua aurea conlocata est.
383 Marcion dissertissimus Antiochenae presbiter ecclesiae, ^'Z'T'"'J'.:r
^ ' Rujinus 7, 2'i.
quippe qui in eadeni urbe rethoricam docuerat, adversus
Paulum de Samosathae, qui Antiochiae episcopus dog-
BFHMOR
Slb, 2 tyrii FMOR 376, 2 corpus jF ' dicata cumbas .R' 3 uiara ilf decolatus fl est
om.H^ 4 petrus Jlffi' 5 apollonis] £i^^i/, appoUonis Jf, apoUinis /«''O.B 6 aurelio iJ.B i post
inlias Isidori chron. c. 308 ins. F 377 ualerias B, ualerius B 378, l iii marg. [persjeoutio uiii H
pei-secutionera i?" 2 perscorura B 3 rairabili B^ 7 cypriano.s iJ* ijn carthaginiensis R 9 coro-
natus i?' 10 reliquit BF^R pontius . . . n sustinuit om. B diacono.s M 379, 3 ecclesia M 4 mouet
BR^ 380 raartyrio F post passi Isidori chron. c. 310. 311 ins. F 381 i] ii R' uiiii] uiii B
382,1 gothusi?' 2 curiam M 2/3 aur. ei] aur. F''^', ei aui-. iSii'^ *»** aur. i^' 3 statuam i^ '
383 1 anthiochiae i^" 2 urbemJi' retheoricam i? aduersura i'- 3 saraosathae] 0, samusath(a)e
BFMR, amusathae H episcopis R^
224 (= 377) Valerianus cum Gallieno ann. XV.
225 (= 378) Cipriamis martyrio coronafur.
226 (= 381) Claudius ann. II.
227 (= 383) Paulus Samusathenus horeaim condidit.
EFHMP
224 galliauo i/ un. xu ante cnni gall. F 225 coronatus HM 227 samussathenus F, samo-
satanus H, soraotanus E
CHRONICA. 293
matizahat Christum comnmnis naturae hominem tantuni
5 fuisse, accipientibus notariis disputavit, qui dialogus
iisque hodie extat.
imCCXXVlUI 384 Aurelianus an. V m. VI. uur. 22m.
385 Hic cum adversum nos persecutionem movisset , fulmen *■«'"• ^-'^;
ante eum mnf/no pavore circumstantium ruit: ac non
multo post a inilitibus occisus est itineris medio , qtiod Euimpw, s, 15.
inter Constantinopolim et Heracliam est, strafae veteris:
5 locus Caenofrurium appellatur.
386 Eutycianus Eomae cjnscopus martyrio coronatus in Ponu/.is.
cymiterio Callysti sepelitur, qui et ipse CCCXIII mar-
tyres manu sua sepelivit.
IIIICCXXX 387 Tacitus m. VI. mer.2293.
388 Quo ajmd Pontum occiso obtinuit Florianus imperium mtr. 2293.
diebus LXXXVIII et sic apud Tharsum interficitur.
389 Anatolius natione Alexundrinus Laodiciae Syriae epi- *^^; ^^^' "'''■
scojnis philosophorum disciplinis eruditus pliirimo ser-
mone celehratur. cuius ingenii magnitudo de lihro quod
super pascha conposuit, et de X lihris arifhmeticac in-
b sfitutionis pofest apertissime cognosci.
390 Insana Manichaeorum heresis his temporihus oritur. Hier.2205.
UnCCXXXVI 391 Probus an. VI men. IIIL Uier.2294.
392 Hic Gallias iamdtidum a harharis occupatas per midfa orus.i,2t,2.
et gravia proelia deletis tandem hostihus ad perfectum
liheravit.
393 Secundo huius anno, tit in chronicis Eusehii legimus, Hier.ijos.
iuxta Anfiochenos CCCXXV annus fuit: iuxfa Tyrios
CCCCII, iuxta Laodicenos CCCXXIIII, iuxfa Aedesse-
nos DLXXXVIII, iuxfa Ascalonitas CCCLXXX, se- c/. uier. (codd.
' .... quidani) 2294.
5 cundum Hehreos initium LXXXVI iohelei, quod signi-
ficat annos IIIICCL.
BFHMOR
383, 4 commune £* .1 dialocus BU^ 384 in mary. [per]secutio uiiii H, persecutio uiii B
385,1 nos om. B> mouisset etfi' flumeu ante £, fulmiuante A'' 3 post mvXio H a] aciJ 4 et
om. M^ erecleam J/ ueris i? .i caenofuriam i^' 386, t episcopus om. F' coronatur ilf 8 cccxxiii
M, xiii (oni. ccc) B: CCCXLII liber pontif. 388, l quod B pontem O 2 inficitur /?' 389, i au-
toWMsR laeodiciae B .S quod] quem iJ 390 manihaeorum i7' 392,1 occupatus/f' 2 proelia]
bella B, om. R tandem] tam de B 393, i eius M 1 annos BFHM tyros F » i iuxta ante
laodicenos otn. if ' laudicenos £i/ 3/4 aedessenos (edesenos /^) dlxxxuiii] eadesse (rei. oni.J />' 5 iutium/?'
Ixxui U iobolei U, iubelei O^, iubilei R
228 (= 384) Aurelianus ann. V.
229 (= 385) Hic pcrscquitur Christianos.
230 (= 387) Tacifus ann. I.
230» (= 389) [Anatholius Laodicie Syriae episcopus clavuit]. M
231 (= 391) Prohus ann. VI.
232 Manichc&rum heresis exorta cst.
EFEMP
228 aureUus EH 230 tatius Ell i] ii EH 231 uii P
294 BEDAE
394 Archelaiis Mesopofamiae episcopus lihrum disputationis Hier. v. m. ti.
suac, quani hahuit adversus Manicheum exeuntem de
Perside, Syro sermone composiiit, qui translatus a Grecis
hahetur a midtis.
IIIICCXXXVIII 395 Carus cum filiis Carino et Numeriano an. II. uier. 2300.
396 Gaius Bomanae ecclesiae fulget episcopus, qui a Dio- p.mtf/.-j».
clitiano martyrium passus est.
397 Phierius praeshiter Alexandriac suh Tlieona episcopo Hier. v. m. ;«.
florentissime populos docuit et tantam sermonis diver-
sorumque tractatuum, qui usque hodie extant, invenit
eligantiam, ut Origenes iunior vocaretur: vir mirae
5 parsimoniae et voluntariae paupertatis appetitor, qui
post persecutionem omni tempore vitae Rotnae versatus
est.
IIIICCLYIII 398 Dioclitianus cum Herculio Maximiano an. XX. Bier. 2302.
399 Carausius sumta piaptira Brittanias occtipavit. Nar- Hier.2305.230e.
seus rex Persarum Orienti hellum intulit: Quinque-
gentiani Africam invastaverunt: Aegyptum Achilleus ob-
tinuit. ob qnae Constantius et Galerius Maximianus
0 Caesares adsumuntur in regnum..
400 Constantius privignam Hercnli Theodoram accepit, ex Bier.2307.
qua postea sex liheros Constantini fratres hahuit, Galerius
filiam Dioclitiani Valeriam.
401 Post X annos per Asclepiodotum ptraefectum praetorio Bier.2316.
Brittaniae receptae.
402 XVIIII anno Dioclitiani ipse in Oriente, Maximianus "'^[•-Jfk, ,,
Herculius vastari in Occidente ecclesias, affligi inter-
ficique Christianos praecipiunt.
403 Secundo autem piersecutionis anno Dioclitianus Nieo- oros. 1,25,14.
mediae, Ma.nmianus Mediolani imrpuram deposuerunt.
attamen coepta semel persecutio usque ad septimum
404 Constantini annum fervoio noii cessat. Constantius "'oroTf:,^ is.
BPHMOB: c. 399, 1 ampliavit Beda h. eccl. 1, 6; c. 404 repetivit idem h. eccl. 1, «'.
394, 2 quam] quod M manicheos M 4 post multis Isidori chron. c. 321 ins. F 395 fiUo B^
carno 0* 396, i romanae] F'^, romae reliqid fulget om. H^ 397. i hierius F'^ episco H^
2 tantum i? 3 tractaum /?', tractuum F^B' 6 persetionem J/ ' 7 post est Isidori chron. c. 323 ins. F
398 dioclefianus //^Ot'/?, diocliauus J/' ei S(c/ere tieMiceps maximiniani^ fl' 399, i' orienta //•'' 2/3 quin-
quegentiam B 3 afram /'■ uastauerunt O^ arcliilleus F-, arcliileus E 4 gallerius U 400, i pri-
uignom 3/ 2 libros -B^ 401,1 per] posti^- x om. II^ 40'2, i ilioclitiano />'' ■! iii occ. uast. /?'
3 persec[utio] x in marg. H, persecutio xi B christianos] a clxristianis /2' percipiuut /?' 403, ■.' deposuit F^
233 (= 395) Carus ann. II.
234 Iste de Persis iriumphavit.
235 (= 398) Dioclitianus et Maximianus aim. XX.
236 (= 403) Iste persequitnr fp His persecutoribus intra XXX EHM
Christianos. dies XVII milia passi sunt.
EFHMP
236, 2 xuii] xuiiii E
CHRONICA. 295
XVT imp€rii anno, summae munsuetudinis ct civilitatis
rir, iu Brittania diem ohiif Ehoraci.
W'o Haec pcrsecutio tani crudelis ct crehra /layrahat, at iiitra i'u„ii/.3o.
nnnm mcnsem X VII milia martyrum pro Christo passi
iHvcniantur.
106 Nam et oceani liinbuiii transgressa Alhanum, Aaron ouua, iiin.n).
et Itdium Britaniae cum aliis plurihus viris ac feminis
felici crnore damnavit.
107 Fassus est hac Bamphilus preshiter Eusehii Caesariensis najinu., s,i4.
episcopi necessarius, cuitis vitam ipse tribus libris com- Bier.v.m.si.
praehendit.
iniCCLVIlIl 408 Tertio anno perseeutionis , quo et Constantius obiit,uier.->3ji.j3Ti.
Maximimis et Severus a Galerio Maximiano Cae.sares
facti. e quibus Maximinus maleficia ot stupra sua
Christianorum persecutionibus accumulat.
109 Fassus est ca tcmpestate Petrus Alexandriae episcopus ""'''""'■>• ^-
cum pltvrihus Aegypti ejriscopis. Lucianus quoque vir
morihus et continentia et ertiditione praecipuns Antioehe-
110 nus preshiter passus est, et Thimotheus Momae X kal. Prusp-r c.au.
luUas.
iniCCXC 411 Constanfimis, Consfantii ex concubina Helena filitis, in iiiern'^3.
' ' ' Eulrop. 10,2.
Brittania creatus imperator regnavit an. XXX m. X.
412 Ab anno persecutionis quarto Maxentius Herculi Maxi- wer. ■>3'/3.
miani ftlius Romae Augustus appellatur.
413 Licinius Constantiac sororis Constantini vir Carnunti "'f-r^-^*-,,, ,
Kulriip. W. 4.
imperator creatus.
414 Constantinus de persecutore Christianus efficitur.
415 In Niceno concilio fides catholica exponitiir anno po^t ^""'J-^i^^^^J^cn.
Alexandrum DCXXXVI die mensis secundum Grecos caichedin ii
(Manst 4
Desii XVIIII, quod est X halendarum luliarum, con- p- rm).
sulatti Paidini et luliani w. cc.
4 1(3 Consfanfinus fecit Romae, uhi baptizafus cst, hasilicam P'""'!^''* '■'•'■
beati lohannis baptistae, quae appellatur Constantiniana.
item hasilicam Ijcato Petro in templo ApoUinis, necnon po"'^/- ^•' > • ">'•
BFHMOR: c. 405. 406 ampllavit Beda h. eccl. 1, (1. 7; c 411 repetit idem h. eccl. I, « citans Eutropium.
404, •-' ciuitatisiJ 3 eboraci) anle clieiii i^», oboraici /7 405,1 baec] ot J/ crudilis W cebni 7j
-• .\uii] uii i?' inartyrium H^ 406, l oceaiuiin />'» aaron] et aaron /i' ■-' plurimis F^ 3 felice M
407, I pampbilius y/ 408, 2 galerio] galeriano /^ caesareF' 3e]et/(, a«' 3 4 christi auuorum iV
409, 1 parsus /; alexandrinae ft 411, •i brittauiae £», britanniam /i; regnat /f m.] et la. B 412, a ap-
pellatusiV 413, 1 lucinius JB 2 creatur /? 414 constinus .H' persecutione Bf ' christianos £»
415,4 iTu cc] uii cc />' 416, i constiniana //' 3 beato pefro] beati petri O, sancti petro /^' apol-
lonis BO^, appoUonis M
237 (= 408) Valerianus ann. II. EffM Maximus et Severus ann. I. /■•/'
237" [Huius brevitas imperii nihil dignum hystoriae eontulit]. .i/
238 (=-- 411) Constantinus an. XXX.
239 (= 415) Nicena sijnodus congregattir.
EFHMP
237 ualerius M et "/». /' 238 xxx| xxxi 1'
CHRONICA III. ^°
296 BEDAE
et heato Paulo, corpus utriusque aerc cyiyro circumdans
117 quinque pedes grosso. Item hasilicam in palafio Soso- pmnf.ai c.32.
riano, quae cognominatur Hierusalem, uhi de ligno crucis
418 domini posuit. Item hasilicam sanctae martyris Agnac Ponn/.M css.
ex rogatu filiae suae: et haptisteritim iii eodem loco, uhi
et haptizata est soror rius Constantia cum fdia Augusta.
\\% Item hasilicam heato Laurentio martyri via Tihurtina Ponn/.j^ c 24.
420 in agro Verano. Item hasilicam via Levicana intcr duas Ponnf.si cjs.
lauros heato Petro ct Marcellinu martyribus: ef mauso-
leum, uhi matrem suam posuit in sarcofago purporeo.
421 Item hasiUcam in civifafe Osfia iu.vfa Portum urhis P>ni;f.34 c ss.
Romae, heaforum aposfolorum Pefri et Pauli et lohannis
422 hapfisfae. Ifem hasiJicam in civitatc Alhanensi sancti p„„uf..u c:m.
lohannis haptistae. item hasilicam in urhe Neapoli. Funtif.34 c3-2.
423 Idem Constantinus Depranam Bithyniae civifafem in Uier. 2.34:1.
honorem marfyris Luciani ibi condifi insfaurans cx
424 vocahido matris suae Helenopolim nuncupavit. Idem °''°j*'/y^^f ' ''' ■
urhem nominis sui sfatuens in Thracia sedem Rotnani
imperii ef totius capuf Orienfis esse voluif.
425 Idem statuit citra tdlam hominum caedem paganorum oro.H.7,2s,2s.
fempla cludi.
IIIICCCXIIII 426 Consfantius cum Consfanfino cf Constante frafrihus, uier.23:>i.
an. XXIIII m. V d. XIIL
427 lacohus Nisihinus episcopus agnoscitur, ad cuius praeces nier. 23.U.
saepe urhs discrimine liherata esf.
428 Impietas Arriana Consfanti rcgis fulta praesidio cxiliis, i{ier.23.%i.
carceribus ef variis adflicfionum modis primum Atha-
nasium, deinde omncs non siiae partis episcopos per-
secufa esf.
429 Maximinus Treverorum episcopus clarus hahetur, a quo Hier.2XJ'.i.
Afhanasius Alexandriae epiiscoptis cwn a Consfanfio
quereretur ad poenam, honorificae susceptus esf.
430 Antonius monachus CV aetatis anno in heremo moritur. incr.^nrj.
\2l Reliquiae aposfoli Timofhci Consfanfinopolim invecfae. Hier.2372.
432 Consfantio Romam ingresso ossa Andrcae aposfoU ef Wer. 2313.
BFHMOli
416,4 beati pauli 0* cyprin Jjf >'' 417, 1 pede jB i/l' sossociano /1'^ -' cogiiDmitiu- /•'*
41*5, •-' rogatus Jl 419 laurentio beato B. beati laurentii (.'" martyris F^C^JMO». martyre B'B'
■j uercho /1' 420, 1 leuicanal iJi^//Oii'', \nmcana. MB- cum libru puntit. '■< sargofago iJ 421,1 liasilica 1/
422, 1 albanensis Ii ■-' basilica M ube B 423, i constiuus N ' clrepanam Hieronynius 424, i suae
H^ 425,1 ullum//' paganorum] pugnatorum i/' 2 claudi i'^-ii', concludi J7': deinde Isidori cliron.
c. 3:i0-334 ins. F 426,1 contantius i? 428,1 constati R'^ presidii B' 2/a anatliasium £
42!), 2 quostantin J! 430 aetatis om. F 431 thim. ap. II 432, i costantio 0
240 (= 426) Consfanfius et Constans an. XXIIII.
241 (= 432) Ossa Andreae et Lucae Constantinopoli transferuntur.
EFHMr
240 oonstantiuus JI 241 andreae| andr. apostoli /IM. beati andr. .•ipostoli /■-' lucaej I. euange-
listae EHM constantinopolim M, constantinopolitani F
CHRONICA. 297
Tjucae e.uangelistac a CmistantmopoUtanis miro favorc
susccpta.
•1IJ3 Hilaritis Pictariensis cpiscoptis, qiii pulsus ah Arrianis intr.jnj.-uii.
in Fri/gia exulaverat, cum apud Cotistantinopolim lihrtim
pro se Constantio porrexisset, ad GaUias redit.
nnCCCXVl Vi\ luUanus an. II m. VIII. aier. ms.
435 luUanus ad idolorum cultum cmversus Christianos per- mer.uais.
sequittir.
436 Pagani apud Sehasten Palestinac urhem sepulchrum Rufinus ii,2s.
lohmmis hapfistae invadunt, ossa dispergunt, eadem rur-
sum collecta et cremata latius dispergunt. sed dei pravi-
dentia adfuere quidam e.r Hierosolymis mmiachi, qui
r. mi.vti colUgentibus quaequc ipsi pofcrant ablata ad
patrem suum PhiUppum pertulere. ille confestim haec
(supn-a se enim ducebaf fanfum thesaurum propriis ser-
vare vigiUis) ad pontificem. maximum tunc AtJianasitim
per luUanum diaconum suum mittit. quae Uh suscepta
10 paucis arbitris sub cavato sacrarii pariete inclusa pro-
phefico spirifu profutura generationi posterae eonservavit:
cuius praesagium stih Theodosio principe per Theophilum ««/'»^'".2«-
eiusdem urbis episcopum conpletur, qui destructo Serapis
septdchro sancti lohannis ihidem consecravit ecclesiam.
iniCCCXVII 437 lovianus mensibus VIII. Mier.sjso.
438 Synodus Antiochiac a MeUfio et siiis facta, in qua mer.mo.
homousio avouoioque reiecfo medium inter haec homoeo-
usion Machedonianum doyma vindicavcrunt.
439 lovianus lapsu Constantii prodecessoris admonitus honori- R,u,nuj ii, i.
ficis ef officiosissimis Ufferis Afhamsium requirit. ^fdj
ipso formam fidei et ecclesiarum disponendarum suscepif
modum. .■<ed eius pia laf-taqut; principia mors imnaturu
5 corrupif.
ilnCCCXXVIII 440 Valentinianus cum tratre Valente an. XI.
433,1 pictauensis i/-7,' jmlsisi''' ■_' luiii apiid] caputi''' :i proiexisset /i" lediit Olt-, remea-
uit H'': deiyide Isidori chron. c. 336—340 ins. F 435, i christianus ii'' 12 prosequitur f persecutin
xii in mary. B 436, 5 ipse B oblata H s auatbasium B 9 diaconem B suspecta OJi lO cauto J!
11 generatione B reseruauit i?' 14 post ecclesiam Isidori chron. c. 344. 345 ins. F 438, i melito F*,
meletJo il/'-ff^, meltio ^' siuisi?' quo /J 2 liomousio] i^i/0», omousio /iO'', homousiou il/, omo-
usion li reicto B, rex iecto/?' 2,3 honioeousionj //', omoeousion BM, homoeusion F'0^, omoeusioii O^^B,
homousion F''^!- 439, i iouinianus Jl lapsus (>» 2 otficiossissimis // athenasinm Ji^ t uiatura Ji*
i cornirapit B: tleiude Isidori chron. c. 347 ins. F 440 ualentianus F^HO"'
242 (= 434) luUanus ann. II.
243 (= 435) Hic ex Christiam payanus persequitur Christianos.
244 (= 437) lovianus ann. I.
245 Hic cum oinni exercitu Christianus efficitur.
246 (= 440) Valentinianus ann. XIIII.
qui a luliano oh iidem Christi militia fuerat privatus.
EFffMr
242 auu. um. IJ 243 exj ct /' 245 chr. efticit P. efl". chr. A'//.I/ 240, i ualentianus MJ'
-xiiii] xxiiii/f', xi /■' 2 iuliano] iulianus /"'
38*
298 BEDAE
44 1 Appolltnaris Luodicenus rpiscopus muUimodii nostnic Pm^ii^ ii2v.
rrligionis scripta coHiponif . i/tii postin n fidr drriiins
hrrcsim. sui nominis instituit.
442 Damasiis Romae episcopus fecit hasilicam iuxta theatrum. Pnnuf. 39.
saneto Laurentio et aliam. in catacumlias, uhi iacuerunt
corpora sancta apostolorum Petri ct Pauli. in quo loco
platonMm ipsam, nhi iacuf;runt corpora .lancta, versihns
5 adornavif.
443 Valens ah Eudoxio Arrianonnu rpisropo hiipfi.rnfus ""'''pr,jsp ms
nostros persequitur.
444 Gratianus Valentiniani fili^is terfio citis anno Am.hiiinis "'"'p^l^f Jy^.
im.j)erafor rsf factus.
445 Constantinopoli anosfoloyiiiH iiiiirfiirinui drdinifiir. ir/n-.ssse =
446 Posi Auxenti seram mortem MedioJnni Amhrosio rpi- >''<'<'■ -^yo =
^ Prnsp. Itfj3,
scopo constituto omnis ad fidem rrctam Ifalin ronrrr-
titur.
447 Hilarius episcopus Pictavis moritur. ^"■'■- ^*^ =
-^ ^ Pro.ip. 113r,.
IIIICCCXXXII '1 18 Valens cum Gratiano ef Valmfiniano, VnJenti.nia n i frafris oro.,. 7.33.1.
sui fdiis, an. IIII.
449 Valcns lege data, uf monachi militarent, nolenfes fiisti- H,rr. 23:11.
bus iussit interfici.
450 Gens Hunorum. diu inaccessis secJ.usa monfilms rrpen- oro>. 7,33,10.
tina rabie percita exarsit in GotJios eosqur sparsini con-
furbatos ab antiquis sedihus expulif. GotJii fransito
Danuhio fugientes a Valente sinr armorum deposi- nier. 23m.
5 tione suscepti mox pcr avaritiam Maximi ducis fame
ad rebeJJandum coacti sunt, victoque Valentis exercitu nrns.7,33,11.
per Thraciam sese miscrntes simul omnia caedibus, in-
cendiis rajyinisque fuderunt.
IIIICCCXXXVIII 451 Gratianus cum fratre Valentiniano an. VI. pmsp. ugt.
452 Theodosius a Gratiano imprrafor crcatus maximas ilJas Marceiunus 3t.i.
Scithicas gentes, hoc est HaJanos, Hunos rt (Toflios (>ros.7,3i,r,.
magnis multisque proeJiis vincit.
BFHMOR
442,2 alias £ 4 platonam .ff, platamam Z! ubi om. H^ 443,1 eodoxio iJ, edoxioi/' bapti-
zatos jf' 444,1 ualentiani JTO 2 fact. est ii' 445 constantinopolini i^, constinopoli /T 446, i mediu-
lanii F^H 447 poat raoiitur Isidori chron. c. 349 — 357 ins. F 448, l ualentiniano om. B ualen-
tiani Jf^O», om. i?' fratii 1i 449, 1 ut mon. mil.] monaclios militare i?' nolentes] nolentibus H
450, 1 hunorum] unor est TV' reclusa BE 2 rabia M 2/:i conturbatus B 4 uelente H ' 5 fame
om.R^ 6 reuelandum iJ 452,1 imperatore£ 2 schithicas /i ', sithicas Z' i w\c\i F-M^Ii
247 (= 451 ) Gratianus ann. VI.
248 Ambrosius et Martinus episcopi clarescunt.
248» [Valens ann. III].
249 VaJentinianus cum Teodosio ann. VIIII.
EFHMP
•J48 claruernnt E 249 ualentianus Ml'^
CHRONICA. 299
453 Cuius concordiani non ferentos Arriani post XL rmnos inarcftunm md.
fcdcsias. quas vi fcnucrr, rrJic//icrniif.
ir)4 Symdus CL jiafrum congrcgafnr nrhc yLtuju.sfa (ukcrsusMurcHHnusMi.
Maaedonium stH) Damaso Romae episcopo.
455 Tlicodosins Arcndinm filium snnm ronsortem farit imperii. "ros. y.st,».
45(i A srcnndo Gratiani auno ipso sexies et Thcodosio ron- ''""'''"''" (l"':'
■* p. 7/'/, 755^.
sulihus Throphilns paschalrm compofum scribit.
457 Maximus, vir fjuidem strenuus ct prohus atquc Augu.sfo om,. 7.34.U.
dignus, nisi contra sacramenti fidrm per tyrannidcm
emersisset, in Bri.ffania invitus jrroprmodum ab excrcitu
imjjcrator crratus in GaUiam transiit ibique Gratianum. oros. 1,34,10.
s Augustum dolis circnmvrntuin npitd Ljuidunnm occidit.f^^rcMinnssss.
458 fratremcjur eius Valentiniannni Itcdia e.r.jndif : q^il tamrn "''p^^liJJ;'^i[^
iustissimam cum matre sua lustina poe^iam luit exilii, ''"•''ro''' '*■ '■'•■
quae ef ijmim Arriami jiolluif hcrrsi rf emincntissimam
catholicae fidci arcrm Amhrosinm perflda obsidione vexa-
5 vit, nec jirius quam jxrolatis beatorum Gervasii et Pro-
tasii marti/rnm dco revelante reliquiis incorruptis nefanda
coej)fn deseruit.
IIIICUCXL^ IIII 459 Theodosius, qui Gratiano vivente VI annis inin Oricnfcm o,-,,,. 7,3^,1.
regebat. j)ost eius mortem regnat an. XI.
460 7;>.5C ct Valentinianns , quem Itcdia cxj)ulsum henigne ''"'^^i^'^': 'J^^'^-^^
snsceperat, Mnxininm tyranniim. III ab Aquileia lapide
interficiunt.
46 1 Qui quoniam Brittrminm onini pene armata iuventtife nnda, 13. u.
coj}iisquc mditaribus sjiolinverat , cjuar fymnnidis eius
vestigia secutae in Gallias numquam ultra domum rediere
videntcs fransmarinne gcnfcs sacvissimar , Scofhorum a
5 circio, Picforuin ab ccquilonuc, destitufam milifc ac defen-
sore instdam, adveniunf ct vastatam direptamgue eam
mulfos jjcr annos obj)rimunf.
AQ2 Hicronimus sacrac intcrpres historiac librimi, quem de .varcfiun,,.', 391.
inlustrihis ecclesiae viris scribit, usquc ad XIIII totius
imperii Theodosii annum j)crducif.
BFHMOli: c. 457 ampUavii Beda li. eccl. 1, 0: c. 461 repetivit idem h. eccl. 1, 13.
453, ■-' ceclesiae /' 454, 1 synodos fi' 2 ep. roni. B 456, 1 gratiani] gratia iii B 2 paschale B
457,1 sternuus ii" augustu7y'Ji 2 contra ovi. F^ a eniisisset ii' brittaniam jBi^i?'-l/. britau-
uiam ]! 4 transit 3/' 458, 1 fratremque] que liatrem /> italia] ita /•'' 3 quae] quem 0'> lieresis
jVO .1 nec] ne J/' gerbasii F^H' 7 post deseruit Isidori cliron. c. 353. S54. 3oa. 347 — 352. 356—361
ins. F 459, 1 iam om. F' oriente M, morientem F'R' 2 mort. ei. Oli 460, i ualentianus B 2 lapi-
dem .1/ 461,1 poena/? .irma /T' iubente /? 2 expoliauerat 7? quae] qui O^ :i modum redire
F' ■. ac] a/^' c disreptamque J/ ea, M 462,3 perduxit /'; deinde Isidori chron. c. 364 ins. F
250 Hieronimus in Bethlem predicatur.
250* [Synodus in Constantinopoli CCCL episcoporum, in quo kj/m 1. 4. 11.
omnes hereses coudeninanturj.
251 (= 459) Theodosius ann. III cum Arcadio et Honorio.
252 (= 460) lohaiincs cDiachorita claruit.
EFHMP
•J50 betbleem /" •250», 1 episcopi J/ ' 252 anacliorita (anch- /") iohannes i^P
300 BEDAE
IIIICCCLXII 463 ArcadiuR filius Theodosii cum fratrc Honorio nn. XIII. /,„/»r«. am.
464 Corpora mncformii Anihacum et Michm prophctarum iMorm 3ni.
divina revelatione prodtmtur.
465 Gothi Italiam, Vandali atque Halani Gallias adgrediun- hidorm ms.
tur.
466 Innocentius Bontnc episcopus dedicavit hasilicam Ger- pom,/. rj.
vasii et Protasii nmrti/rmii heatissimorum e.c devotionc
testamenti cuiusdam inlustris feminae Vestinae.
467 Pelagins Britto dei gratiam inpugnatur. hidoru, 374.
iniCCCLXXVII 468 Honorius cum Theodosio niinore, fratris sui filio, an. X V. hidorus in.
469 Halaricus rex Gothorum Romani invasit partemoue eius "'"rreuinui no.
^ ^ Prosp. 1240.
cremavit incendio VIIII kal. Sept., cmno conditionis eius oro^. 7,40,1.
miUesimo centesimo sexagesimo quarto, ac sexto die guam MarcMimia 410.
ingressus fuerat depredafa urbe egressus esf.
470 Lucianus preshyter. cui revelnvit deus VII Honori prin- Marceiiimn^is.
cipis anno locum sepulchri et religuiaruni beafi profo-
rnartyris Stephani et Gamalihclis ac Nicodemi, qui in neiauo luciani
euangelio et in acfis aposfolorum leguntur, scripsit ipsam vppimi.7 ed.
5 revelationem Greco sermone ad oniniunt ecclesiarum per- "pp- ^j-
sonam.
471 Quam revelafionem Avitus preshyter, honio Hispanus oennadias v.
BFHMOR et ad c. 468—476 toM. n. 1—4. 0—14. 18—22. 24— .32. :i3 {habel so/.a c. 468. 469). .34—37.
40: c. 467 ampliavit Bnlo h. eccl. 1, 10; ad c. 469 conferendus idevi h. eccl.1,11.
464, 1 arabacum] 0, ambacu BF'B\ amhncuc H^B\ ahacnc F^MB"- micheae FH^MO*> 466, l/i! gei-
basii 7/ 2 et om. €»■ beat. mart. i? :i iustiiiae i( 467 brittu om. B^ iupugnat i7''il/*0'':
deinde Isidori chron. c. 366. 369. 370 ins. F 468 thedosio 31 minori 19, minoris 26, iuniore 28 Iratri
1'. 13^ ann. xu (xiii 35, deoimo 27) om. Ji' post xu ins. regnauit 10. 37, corpora sanctorum 3S
469, 1 alai-icus F' aliique, hallaricus 7. 20, hilarious 19. 29. 40, hilarius 26, atalaricus 4 gotthorum Hl. 34
inuasit] cepit 1. 27, om. 6. 8. 9. 10. 35. 36. 37 partemj patrem 27 que om. 7 eius] huius 7 a cre-
mauit 4 uiiii] uiii BH eius] huius 20, om. B. 8 3 centesimo om. 0. 8. 9. 10. IS^. 36. 37 sexagemo 19,
septuagesimo 40 quarto] quarta 26, et q. 4, ac q. 10, ui B ac (a B 13. 27. 33, um. 40) sexto om. 26 in
(litura posl in M) orosio (horosio 8. 12, horo sic 32) tertio (tertia 8) ins. post sexto 6. 8. 9. 10. 12. 32. 36. 37, jiost
ac FM, liturapost ac 18, tertio honorio post sexto 22 quam] postquam B, qua 7. 10. 1.3'. 18^. 20. 21. 26. 27. 37
4 post ingressus ins. urbem 13. 21. 30', est urbem 19 depraedata] adpredita 19, depraedanda 33"; ea deprae-
data 26 egressus] egresH' 470,1 reuelauit (reueualit 19, releuauerat 26) deus] d. r. 7. 20 uii] iiii 7.
20 1/2 principes 12, priucipiis 2 2 aunos 40, ununi 9 et] ec 1, om. 4 requiaruni 13', reliquaruni B,
reliquias 10. 37 beatu F', om.25'. 37 ij-i prodomartyris ii", proti(protti 34)martyris 29. 34, protiproto-
raartyris 35 i sthephanum 30', om. 9 et] ao 4 gamehelis 6, gamilielis 20 ao] et 4 niohodimi 22,
nio(h)omedi BB. 2. 3. 31. 34. 35, nicomedU 6. S. 9. 36 3/+ qui in eu. ct iu (om. 13^) actis (aotibus FH'^.
1. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 13K 19. 25. 26. 30?. 35. 36. 37) apostolorum om. 14' 4 leg. scr.] scr. leg. 19 u rere-
uelationem ; grego B oranem 21. 27 .i/6 personam om. 18' 471, 1 qua 32, quod 20 abitus C. 8,
habitus 4. 7. 36, adiutus 10. 37 hisponus 30, spanus B. 14. 18. 19. 24. hispauis 8', ispanit 9, hippanus 27
253 (= 463) Archadius ann. XIII cum fratre Honorio.
254 lohanncs Cryso.sfomus et Augustinus episcopi prardicantHr.
255 (= 468) Honorins ann. XV cum Theodosio minorc.
256 Cirillus Alexandriae elaruit.
EFHMP et inde a c. 25.5 codd. 1—11.
253 honorio bis F 254 chrisostimus HM, chrisostomus A' ])ra(Mlicabantur F 255 liurluK F
theosio H minore] archadii filio add. in mary. I
CHRONICA. 301
geiiere, in Latinum vertit eloquiwn d mliccta rj^istola
472 stm prr Orosimn prcsbyterjnu OrcklrntdHhus drdit. Qui .«a.«(/.nu.. j/s.
etiam Orosius ad loca sancta pcrveniens. rpio eum
Augnstinus ad Hieronimum pro discenda animae rationc
miserat, reliquias beati Stcphani accepit et patriam
5 reversus prinius intulit Occidcnti.
473 Brittaui Scothoruni Pictoruinque infestationcin imi feren- GMa, ix
tes Roinnin mittiinf et sui stihiectione proinissa contra
hosfein uuxilia flagitant. quibus sfatim iiiissa legio mag-
nam barharorum mulfitudinem sternit, ceteros Britaniae
5 finibus pellif ac doinuin reversura praecepit sociis ob
arcendos hostes murum trans insidam inter duo marla
sfatuerc, qui absqtie artifice magisfro inagis cespite quatn
lapide factus nil operantibus profuit. nam mox ut dis- nndm ;«.
cessere Roinani, advectus navihus prior hostis quasi mn-
10 turain segitem obvia queque sibi caedit calcaf deroraf.
474 Iterum petenti auxilia Bomani advolant et caesuin "u,ias n.
hostein frans maria fugant coniunctisque sibi Briftanis r„idas is.
murum non frrra, ut ante, pulvereuni, sed sa.vo solidum
inter civitates, quae ibidem ob metuni hostium fuerant
5 factae, a niari usquc ad iimre coUocant. sed et in litorc
BFHMOR et codd. p. 300 entmierali: c. 473. 474; amplijicavit Beda h. eccl. 1, 12; adhibuil Paiilus li.
B. 13,5.
471, ■-' geuere] gene 32 et| cum JO abiectii S, iecta 7.!J' 472,1 lionisium J/ii'. omsiuiii .30' pre-
biteruin 24, presbiterium 3H posl presb. ins. suum 3.5 occidentibus 37, orientalibus 26 2 perueniens] con-
ueuiens 2 post peruenieiis ins. pro diceiula 37^ quo om. il 3 agustinus J/-. /3' liieronomum F^
(liscendani T. 20 rationem 7. 20. 26 4 accipit B et] cum 40 patriam] pateram y, iu p. 26. 37 h pri-
mum 26' intulit bis26 accidenti 21, occidetum 2.5', occidentalibus 25- 473, 1 brittanni H"^ aliique, britanni O'
aliique, brittanis J, inc. O^ &Qoi\\ov\im H aliique, scotorum iJil/ aliique, scotthorum 32. 34, scottorum f/»'
aliique, gothorum 4, sanctorura lil pictarumque 4 I '2 non ferentes] referentes 9, non referentes 35 2 et]
ex 21 subiectioni 14. 24, subuentione 26 contra . . . missa om. 26 contra] conco 32 3 hostes ". 20
flatigant 19 missa] massa 19 legatio 1. 6. li. 9. 10. 13'. 21. 27. 36. 37, ligatio 35, legatione 26
3, 4 magna 26 4 brittanae .6 f*; .i pellit] e.\pcllit 26 demum 79 reuersuram i?. 40, reuersum 7, reuer-
suros 31'', reuersa 26, inc. iV praecipiit .W^, praecipit 7.3. 30^. 37 ob] O^ aliique, ab BFH^MO*. 2. 11'.
13\ 22. 29, ad H- et deteriores plerique, om. 1' « arcendus 31 raynum 31, om. 21 marie 79', marea 13'
7 statuunt 7. 20 absque] absente 7. 20 artiticem .3-7 cespiter 35 k facto 37 ni(c)hil 7. 6. .'*. 9.
10. 13. 18. 20. 27. 36 profuit] fuit .34» nam] ne S. 8. 0. 10. 36 ut] ubi .9 o !. discesserit .9, discere
13' 9 romaia 10, om. in ap. vac. 37 aduectis F-. 7. 22, euectis 6. *'. 9. 10. 36. 37, adiectus 7*. 31, ad-
uentus 72 hostis] hostie 9 quasi] quas O», qasiut 30' lO segitem] rigidem 26 ouia M. 35, obia
13'. 30', obua 70 quaequc sibi caedit (eadem .9) calcat] q. subiecit calcat 27, s. q. calcat cedit -70
474, 1 item 2, om. B petiti 11-. 12. 13'. 26. 28. .30". 32. 40, penitenti B, petentibus 7'. 6. 8. 9. 10. 36. 37,
petunt 18-. 22, petita 7. 20: aduecti iterum nauibus Paulus corriyens opinor auxilio 4. 26, auxili. 13'
romani ante pet. 7. 20 et] ad 7.3', ac 73" 2 tras 26 marea 73' fugiant 2. 35, fugauit H-. 13'.
19, fiigiunt 27 coniuctisquc 26, cunctisque 72 (f) sibi om. F'. 7. 17 lirittanniis 9, brittanie 6», brit-
t-anes 24 .1 murum om. 7. 2« ut] aut 2' antea 2/ pulnerium 27. puluureum 2.5'. 26', puluerem
12. 40, puluere 32, pulueren 9 saxa 73' 4 ciuitatis 73' iuidem 40 fuerunt 8. lO. 37 s mari
(mare T) usque] marisque 25' mare] mari 35. 40 et] etiam 26, om. 1. 19. 25. 27 in bis 29. om. 4
256» [Concilium Cartaginense CCXIIIT episcoporum Pelagium Fmi i. 2\
condemnant].
EHM et 1. 2": 4. 5. 6.
256», I ccxiiiij ccxl 7, cccxiiii 4 2 condemnant] EHM. 5. condemnat reliqtii
302 BEDAE
meridiano inaris, quia et indr. husfis timehatur, furrns
per ifdervalla ad prQspccfnm maris sfufuuid. sic vale-
dicunt sociis tamquum ultru non rcvcrsuri.
475 Bonifutius Bomae episcopus fecit oratoritim in ci/miterio po„ii/. 44.
sancfe Felicitatis et orimvit sepulchrum eius et sancti
Silvani.
476 Hieronimus presbyter obiit XII Honorii uiuio II k. Ocf. p,asper c.i-ju.
anno aetafis suae XCI.
IIIICCCCIII 477 Theodosius minor Arcudii fdius uii. XXVI. laidurm ne.
478 Valentinianus iunior Consfantii fdiiis Ravcnnae impera- '^'"-""•'""^'■''i-
tor creatur.
479 Flacida mater eius Aiigustn nmicupatur. Marceuinus424.
480 Effera ciens Vaiulalorum , Halunorum ef (rofhoriim ub hidorus 377,-
TT- ■■ 1 Af ■ / • ■ • Passidius
rlispamis aa Africam transiens iimnia ferro flamma "»<>■ aui/usi.
........ 1'«. 29.
rapinis. sunul et Arriana mipiefafe foedavit. sed beatus
Augustinus Hipiponiensis episcopus et omniuni doctor
5 eximius ecclesiarum, ne civitatis siiae ruinam videret,
tertio obsidionis cius mense migravif ad doniinum V kul.
Sept., cum vixisset annos LXXVI , in clericafu autem
481 vel episcopatti annos ferme XL complesset. Quo tem- '■>"'"'" . .„
"- ^ ' jr >* Patcliasim ').
pore Vandali capta Carthagine Siciliam quoque de-
leverunt. cuius captivitatis Paschasinus Lillybitanus
antistes in epistula , quam de ratione paschali papae
5 Leoni scripsit, meminit.
482 Ad Scottos in Christum credentes ordinatus a papa Prosper c. mr.
Caelestino Palladius primus cpiscopus mittitur anno
Theodosi octavo.
BFMMOR et codd. p. 300 enumerati iisque ad c. 476, deinde codd. BHFMOB et IS. 19.' 21. 22. 40;
e. 480, 1 — 8 adhibuit Paulus h. R. 13, 10; c. 482 repetivit Beda h. eccl. 1, 13.
474, 6 meriano 12 uiaris] inari 4, om. 20. 27 quia . . . timebaturj statueruut sic ualeljatur {sic) B
quia] quod 7, tmt. 28 et om. F^. 21. 34^ unde 28 ostes 14 timebantur F^ 7 per] ad 7. 20
])rospectum] prospectuum 19. 30, prosectuum J3', prospecta 6. S. .9. 10. 36. 37 maris om. 31 7/« u*le-
dicuuti/', ualde dicuut 77'. 40, uadicmit i3', dieunt Sr scotiis 10. 37, scoris 9, fratribus 1. 27 475,1 boni-
{a.ims] M aliique, bonifacius plerique, bonefacius i^, boni (om. fatius) /7' romae om. B 2 et orn.] ador-
nauit 1. 27 et] cum 40 3 silbani 4, saluani 11<^ 476, i anno oiii. .S' ii] in 31, om. (1. 8. 9. 10. 19.
36. 37 oct.] decerabr. 26" 2 xcij xcuiii 34, cxi 20, 07h. in sp. vac. 35 post xci Isidori chron.
c. 372 — 375 ins. F 478, l ualentianus F reuenn(a)e ITK 19 i creator M. 19 479 placida]
BFHMO^R. 19. 21. 22, placidia reliqui 480, i ali] ad 19 -j liispanus R^, bispanis 19. 21 4 agusti-
nus M hipponiensis] FHR. 18. 21, ypponiensis M, liypponiensis 19, liyponiensis B, bipponensis 0, byppo-
nensis 40 omnium] bominum 19 5 ecclesiarum] e. dei 40 ne] nec 19 ruinae 19 r, absidionis 18
8 episcopatu] in episcopatii (-to B) B. 19. 21 annos bis B 8/9 temporum 19 9 cartbagini 18 sciliam 19,
siciliaiO quique 40 481, 1 lillybitanus] ^i^/M/O'', lillibitanus 40, lylibitanus 22, lillytanus 2/, lilli-
bitauus 18-. l*llyb«tanus 7^'' i' antistes] BF^HMO^^R. 21. 40, aiitestis t*» et deteriores plerique pepe 32
3 leonis 21 482, i (dn-isto 19 -j pallidius B
') Extat epiatula (ep. Leonis n. 3 Baller. : Krnsch Studien p. 245 seq.) : apostolatus vestri scripta . . .
nuditati meae atque aerumnis, quas amarissima captivitate faciente incurri, solacium attulerunt.
257 (= 477) Tlieodosius m.inor ann. XXVI.
258 Ephesena synodus Nestorium condemnat.
EFEMP et 1—11.
257 thedosioi''' post minor ins. cnin ualeutiniinu] jilacidiiie .■ioioris liliip / aun. om. 9 xxuij
xxiii 4, ui 7. 8 258 effesana EHM. 6 nestorem condempnauit 10
CHRONICA. 303
483 Recednitc fi Brittania liomami cxcrcitti cognita Scottt oudat lo.
et Picti rcditus dcncf/ationc rcdcimt ip.si, ct totam ah
aquilone instikmi pro indi<jcnis nmru tcnus caprssnnf.
ncc niora caesis captis fwjatis custodibiis muri ct ipso
5 intcrrupto etiam intra ilhim crudelis pracdo c/rassatur.
mittifur cpiisttda lacrimis crumnisguc rcfcrfa ad lio- ondas ■jd.
manac potestafis viriim Aetium tcr consulcm, XXIII
'rheodosii principis luiiio, pefcns auxiUum, ncc impctrat.
intcrca famis dira ac famosissima profugos infesfaf:
10 qua coacti quidam hostibus dedere manus, alii de monfi-
bus, spduncis ac salfihus sfremic rejmgnabant ac sfrages
481 hostibus dabanf. lievertuntur Scotfhi domum posf non nudas 21.
mulfum fempus revcrsuri. Picti extremam insulac parfem
fum primum et deinceps inhabitafuri dctincnt. famem
p)raefafant magna frugum opidentia, opidenfiam luxuria
5 et neglegenfia, ncglcgcntiam lucs accrrima cf acrior mox oudas 22.
hosfittm novorum, id est Anglorum, plaga secuta est:
ijuos illi unanimo consilio cum rcgc suo Vertigerno quasi audas 23.
dcfensorcs patriac ad se invitamlos clcgcrunf: sed ex-
ceptos mox inpugnatores afquc expugnafores senserunt.
485 Xysfus Homae cjnscopus fecit basilicam sancfae 3Iariac Pjih/ 46 c. 3.
matris domini, quae ah anfiquis lAheri cognominabatur.
486 Eudoxia uxor Theodosii principis db Hierosolymis re- Marceuinu)43s.
meavit, beafissimi Stcphani primi marfyris reliquias,
quae iu basilica sancfi Laurcnfii jjositae veneranfur,
secum deferens.
487 Blaedla ef Aftila fratres mulfarunujuc genfium reges mrcenmui 442.
lllyricum Traciamquc dcjtojndafi sunf. ,
iinCCCCX 488 Marcianus et Yalentinianus an. VII.
BFHMOll 18. 19. 21. 22. 40; c. 483. 484 rejietU Veda li. eccl. I, 12. 13. 14, adhihuil Fau/iis h. R. 13, 17.
483, 1 i-ecendeutc Ji^ brittauo 22 romaiiae 11 eogiiit 7!» 2 et picti reditus (reditis 32, red-
Aitu F', reiitur £<')] hrittormn (sic) 21 toUi M 3 aquiloiiem 40 iiidigiiis /!*, indegenis i/' capessant
li, capescant W 4 nec] ne F cessis B. l'J ipso] iii ipso 32 5 pust praedo ins. mane -fi» 6 re-
serfa 2i 7 potestis la aetium] actiura BFR, accium 21, actiuum l'J, etiam //'. 40 xxui F, xxxiii W
8 principis om. 40 annus 40 inperatW, inpetret 79 9 {amis] BH'ME, faraes jj^enjue, fanes 79
fomosissima .^2 profugus B'^. 18\ profugas 22 10 qui coacta B^ quidem 79 liosti 22 U spel.]
et spel. 40, et in s|)el. M ac om. 19 strenue] sternue 40 stragis 79 484, i reuertunt 40 scopti 40
.1 tunc VJ prinnis 40 et] cum 40, om. l'J inhalnturi BFH^O^ famani ii", faraeara 21 4 prae-
fectam B^ maga 79 opulentiam] -tia F. 19, om. 22. 40 Inxoriam F. 19 5 et] cum 40, om. iJ»
neglegentiam] neglegentia J9 lues] luces ii», aues 79, uel 40 aceirimam ii» et] cura 40 agrior .B,
crior 79 6 idem angelorum /(" 7 illi] ille 40, om. 21 uno animo 40, uni auimo 79 uertigeruo] sic
libri cura Bedae h. eccl. et Faulo: Vortigern- Gildae libri interpolati (supra p. 38, 12) s elegerum 79
scd] sex 79 9 expugnatores] inexpugnatores HK)!": 18 485, 1 sixtus 21 sanctae] beatae 21
2 doniini om. JO quae] qui 79 liberis 40 48(j, 1 eudoxia ... 4 deferens ante 489, i gens anglorum M
Kndocia Marcellinus principis] pr. et jB' 3 beati 40 martyres M i basilicam 40 487, 1 blaedla]
FJJO, bledla M, bletla 19, bletbla B, bletila 22, betbla 21, bethla /i', bleda 40 et] cum 40 atila M 'Jl,
atilla 79, attilla B 2 tharciamque B post depopulati sunt Isidori chron. c. 377—379 ins. F 488 et]
cum 40 uii] ui 21
259 (= 488) Marcianus ann. VII.
EFHMV et 1—11
259 marcianusj marcus 4, marciauus cum uulentiniano 1 uii] ui EH. 4. 5. 6. 11
39
CHRONICA III.
304 BEDAE
489 Gens Anglorum sive Saxonum Britaniam trihus lungis "Htias 23.
navihus advehittir, quihus dum iter prosperatum domi
fama referret, mittitur cxercitus fortior, rpii iunctus
prioribus primo hostes quos petebatur abigit: deinde
5 in socios arma vertens totam prope insidam uh orientali
eius plaga usque ad occidentalem igni vel ense sid)igit
conficta occasione, quod ^j/o se militantihus Brittones
minus sufficienter stipendia darcnt.
490 loJiannes haptista capiit suum duohus monachis Orien- '"""'^'JJ"/.
talihus, qui oh orafionem venerunt Hierosolymam, iuxta
Uerodis quondam regis hahitactdum revelat, quod dein-
ceps Emissam Fcniciae urbem perlatum et digno honorc
b cultum est.
401 Heresis Pelaqiana Brittanorum turbat fidem, qui a ^'f oermani
■^ _ _ I ' ^ scr. a Con-
Gallicanis episcopis auxilium quaerentcs Germanum Al- stantio(act.
tiodorensis ecelesiae episcopum et Lupum Trecasenum "oi.Tp.ioi
aeque apostolicae gratiae antistitem fidei defensores acci-
5 piunt: confirmant antistites fidem verho veritatis simid i. c. c. 42-io.
et miractdorum signis. sed ct hcllum Saxonum Picto- 1. c. c. n. m.
rumque adversus Brittones eo tempore iunctis viribus
susceptum divina virttde retundunt, cum Germanus ipse
dux belli factus non ttibae clangorc, sed clamore alleluiae
10 totius exercitus voce ad sidera levato hostes in fugam
492 vertit inmcmes. Qui deinceps ad Bavennam perveniens i, c. c. 10. 75.
et summa reverentia a Vcdentiniayio et Plucida suscej)-
tus migravit ad Cliristum : corpus honorifico agmine /. c. c. 77.
comitantibus virtuttim o])eribus Altiodorum defertur.
493 Aetius patricius, tnagna Occidentalis rei publicae salus uarceiunua 4h.
BFHMOR 18. 19. 21. 22. 40; c. 489 amplificaoU Beda h. ecd. 1, 15, adhibuit Paulus h. R. 13, 17;
c. 491 amplificavit Beda h. eccl. 1, 17 — 21, adhibuil Faulus li. B. 14, 14 una cuin ipsa vita; c. 493 repetit Beda
h. eccl. 1, 21, adhibuil Paulus h. B. 14, 15.
489, 1 angelorum B bnttanam 10 a uauis l'J aduebitur 1'.). adbeuitur B"- inter JI. 18'. 19
prosratum 19 3 refert 40*, referet 40^ mittit 40 exercitos B iunctis F''. 19. 21 i petebatur)
BFHMO. 18. 19. 40, patebatur B^. 21, patiebatur B-, petebat 22: propter quos patebatur Pauli libri plerique
abegit 18-. 22 deiude ... 6 subigit bis 19 .'■ pro se 40 orientale 18' 6 igne M, igi utroque loco 19
7 confestim 40 quod om. 19 490, i iobanuis B. 19 2 ob] ab B'^, ad B^ rationem 19 ueuerant 40
3 reges //' i emissa 40, eraisam F-, edissam O^. 18- fenice 40 urbem om. B' et] cum 40
4/5 honore recultum 40 491, i hereses B. 19 pelegiana B, pelaiana 19 lirittanianorura F' turba-
bat 40 a om. 40 2 galliganis H', gallianis 22, gallicanus 21 3 altiodoreusis] BFHB. 18'. 19. 22. 40.
Vat. 3852 cum Paulo, alciodorensis 2/, autisiodorensis (-derinsis iV/''') ilf-0''. iS^ inc. M'0' ecclesiae om. /9
tregasenum 19, trecasseuum O'^, trecasinum /?-, tricassinum J/*, tr»cassinum M' 4 graetiae 19 anti-
stite />', antistites J/, antistem /'^'/J .'j antistitem />' urbo /8' G et] cura 40 7 aduersum 7S^, aduer
18', aduersis 19 7/8 iuuctis u. susc. om. B 9 glangore 18', claugores 19 lo uoces 22 siderat 40
leuata 21 492, i immanis M ad] a B reuenuam //' 2 et] cum 40 et] cum 40 placida]
BFO^B. 19. 21, placidia reliqui 4 altiodorum] plerique, etiam Vat. 3852, alciodorum 2/, altiorum 40*, autisio-
dorum MbQ^. 18^ defert 40, deferunt B. 21 493, l ecius 21, agecius M, aeius('?; />', tetius 40 patrius 18'
magna om. BB jjuplieae 11 saluis M, om. 40
260 Calcidonense concilium geritttr.
260* [Anglorum gens in Brittaniam veuit]. BHM. 6.
EFHMP et 1-11
260 cacidouense 6, calcedonenses 9 geritur] conuenerat M, uenerunt EH. 6 2<i0» .lic M, a. g. in
br. et alamann {alamanniam A') in altaman ('«c) uenerunt EII. 6.
CHRONICA.
305
et regi quondam Attile terror, a Valentiniano occiditiir,
ctim guo Hespenum cecidit regnum neque hactenus valuit
rehvari.
imCCOCXXVII 494 Leo an. XVn.
495 Hic pro fhomo Calcedonmse per universum orhem singu- uarcMnm ns.
lis orthodoxorum cpiscopis singulas consonantesquae misit
e^nstolas, quid de eodem fhomo sentirent rescribi sibi
postulans. quorum adeo consonantia de vera Christi
5 incarnatione suseepit otnnium rescripta, ac si uno tem-
pore unoque dictante fuissent universa conscripta.
496 Theodorus episcopus civitatis, quae a Cyro Persarum oennadm,
rege condifa Ci/riae nomen hahuif, scrihit de vera in- "■'";*''
carnatione domini salvatoris adversus Euthicem et Dios-
corum Alexandriae episcopum, qui humanam in Christo
5 carnem neganf. seribsit ct hisforiam ecelesiasticam a
fine lihrorum Eusehii usque ad stmm tempus, id est
usque ad imperium Leonis huius, suh quo et mortuus est.
497 Victorius iubente papa Hilario scripsit paschalem circu- omnadm,
lum DXXXII annormn.
IIIICCCCXLIIII 498 Zenon an. XVII.
499 Corpus Barnabue apostoli et euangeMum Mafhei eius rsidon,s sss.
stilo scripfum ip)so revelante repperitur.
500 Odoacer rex Gothorum Romam ohtinuit, quani ex eo Marceiunai 4?g.
terapore diutius eorum reges tenuere.
501 Morfuo Theodorico Triarii filio alius Theodorieus eoa- luarceiimus
, T^ 7 /-. .1 . •' 4S1. 4S-J.
nomento I atamer botliorum suscepit regnum, qui utram-
502 que Macedoniam Thessaliamque depopidatus est. Et plu- "'arceuinus
BFHMOB 18. 19. 21. 22. 40.
493, 2 et^ cum 4U regis 22, rei ],S'. 19 att. terr. om. 21 (iccidit 40, om. B<i -.i oxperium B
cadit 21 liectenus 0' uoluit 19 i releuare M. 19, eleuari 21, reuelari B: deinde hidorl chron.
c. 381. 382 im. F 494 .\ui F- 49,5, 3 misit om. B qui 19 4 sibi om. IS 5 suscipit B. 19. 21
ac si . . . 6 conscripta om. B' 6 unoque] uuoquoque 19 49G, i tlieoderus M a] ad 19, om. 21
1/2 rege pers. 21 2 habet i^^Ji 3 euticen 21, euthicen 19 :, carne F 497, 2 post .annorum Tsidori
chron. c. 384. 385 ins. F 498 xuii] uil -B*, xuiii 21 499, 1 barbae S' euangelium] ano-elium 18'
1/2 eiustilo 19 iiOO, 1 ex 07n. F^ Ml, \ theodorico] FH'. 18. 19 cum Marcellino, theuderico 0, theo-
derico T-e/ijui thcodoricus] i'W. ]H. 19 cum Morcp.Uiiio, theodericus ceKijrut 2 ualamer] i>'jP//J//i. 18 uua-
laraer 0 aliique suscipit 19. 21 2 :i utraque 7!». 21 :i macodonia 21 tliesaliamque FB. 18. 19
thesalonicamque 21 502, 1 et om. 19
261 (= 494) Leo maior ann. XVIL
262 (= 490) Aegyp)tus errore Dioscori lafrat.
262* [Leo minor ann. 1 1. EBM. 6
262'' [Tlieodericus rex Romam obtinuit|. EffM. 6.
263 (= 498) Zenan ann. X VIL
264 (= 499) Coipus Barnahae apostoli repperitur.
EFHMP el tisque ad 263 1—11.
2G1 maior] minor 8, niaior constantiMopolim 1 xuiij xui F. 4. :'>. 11 262 dioscorc 2. 8. 10
posl 2G2 ins. huius tcniporibus in Italia rcguaveruut Avitus Maioriauus Severus Anthemius et Olibrius.
huius teraporibus Liceliius Nepos Augnstulus Odovacer li. regnaverunt, post hos Teodoricus in maryine 1
262'' tlieotrichus //', tlieodorichus // - 263 zimon 4, zenon auteui T xuii] xiii //. 6. 12
39'
306 BEDAE
rima regiar civitatis Joca igne succendens Italiani quoque
infestus occupavit.
503 Honoricus rex Vandalorum Arrianus in Africa cxidatisMamii,„u.i4S4.
diffugatisque plus quam CCCXXXIIII episcopis catJioli-
cis ecclesias eorum clausit, plehem variis afficit sup-
pliciis, et quidem innumeris manus abscidens lincjuas
5 praecidit, nec tamen loquellam catholicac confessionis
eripere potuit.
504 Brittones duce Ambrosio Aureliano viro modesto, qui on.ias 25.
solus fortae Romanae gentis Saxonum caedi superfuerat,
occisis in eadem imrentibus 2>urpura indutis, victricem
eorum gentem provocantes ad proclium vincunt, ct ex eo i;h,i<,s 20.
5 tempore nunc hi, nunc illi ^Kdniam habuere, donec ad-
vena potentior tota per longum potiretur insula.
illiCCCCLXXII 505 Anastasius an. XXVIII.
506 Transamundus Vandalorum rex catholicas ecclesias clau- isidorus 390.
sit et CCXX episcopos exilio Sardiniam misit.
507 Symmachus papa inter multa ccclesiarum opera, quae P"ntif.s3
vel a fundamentis creavit vel prisca renovavit, ad bea-
tum Petrtmi et beatum Paulum et heatum Laurentium
pauperihus habitacula construxit et omni anno per
5 Africam vel Sardiniam episcopis, qui in exilio erant,
pecunias et vestes ministrabat.
508 Anastasius, qui heresi favens Euthicetis catholicos in- pont,/. m,^.
secutus est, divino fidmine periit.
IIIICCCCLXXX 509 lustinus senior an. VIII.
510 lohannes Romanae ecclesiae pontifex Constantinopolim ""'^'"l"" '''"'•
veniens ad portam quae vocatur aurea populortim turhis
ei occurrentihus in conspectu omnium roganti caeeo
lumen reddidit.
BFHMOR 18. 19. 21. 22. 23 (inde a c. 509). 40: c. 503—504, 5 adhibuit Faulus h. R. 15, 19; c. 504,
1—.'. Beda h. eccl. 1, 16; c. 506. 507 Paulus h. R. 16,3; c. 508 idem l. c. 16,5; c. 510—511 ideiii l. c. 16,10.
503, 1 honoricus . . . t; potuit utite 500, i odoacer M huiiericus B uandelonim 19 arrianos 21
africam M 2 diffigatisque 19, defiigatisque 31 iiii] u 19 3 eorum om. H^ blebem 0' 3/4 afficit
(aflecit IS-} suppl.] suppl. ati'. 22 .'■ eonfessionis 76" 504, 2 solis 19 gentilis B, om. 21 cedis B,
cede 21 superfuerant B, inc. i?' 3 inductis 19 4 et om. H. 19 ex om. M 5 nunc lii nuno] nunc
hi muc 19, nunc hinc F^. 22, nunc (om. rel.) 21 pahnan 18, palraa B 6 infulam 19: deinde Isidori
chron. c, 387 ins. F 50(5, l trasamundus O^. 21, trassamundus 19 uandolorura r. II\ rex uuaud. 21
2 cxx 19 sardineam R^ 508, l anastasius] an. a M qui] que 19, quae F', quam H' lierese R',
lieresibus M eutcetis 19, euthycis 0- 2 ^jos* perilt Isidori chron. c. 391. 392. ,393 ins. F 509 iusti**«-
nus 21 senior] maior 21, om. 23 uiii] uiiii 18. 21 510, 1 ioljaunis 7i. 19 ronine /<* 2 ueniens R
aureaui 40 3 caeco] coeto 18 4 reddit 19. 23
265 (= 505) Anastasius ann. XXVII.
266 Fulijentius ipisropus praedicatur.
267 (= 509) lustinus ann. VIII.
208 Acephalorum heresis abdicatur.
EFHMP
265 xxuii] xxui EFH, xxuiii M 21)7 uiiii F
1
CHRONICA. 307
511 Qui dnni rcdiens Eavennani venisset, TJieodoricus eum Ponti/. m,/;.
cum comifihus carccris adflictionc jwremit, iiividia duc-
tus, quia catholicae pietatis defensor lustinus cum
honorifice suscepisset.
512 Quo anno, id est cons. Prohi iunioris, et Simmnchum ''"''''•'' ^''"'-
^ ' ' a. 5J5. ajij ;
})atriciiim liavcnnae occidcrat ct ipse anno seqwnte f*>ntif.i.c.
ibidem subita morte periit, succedente in regnum Atha-
larico nepote eius.
513 Heldericus Vandalorum rex episcopos ab cxilio reverti ct ''"loma lor,.
ecclesias instaurarc praeccpit post annos LXXIIII here-
ticae profanationis.
5 1 4 Benedictus abhas virtutum gloria claruit , quas bcatus ''"i'»rhts diui.
■papa Grcgorius in lihro dialogorum scripsit.
IIIIDXVITI 515 Iiistinianus lustini ex sorore nepos an. XXXVIU.
b\(3 Bilisarius puiricius a Itistiniano in Africam missus ''"'fj^" ^'■'^-
Vandalorum gentem delevit. Carthago quoque anno ex- "'"■ceuinus 534.
cessionis suae XCVI recepta est pulsis devictisque Van-
dalis ct Gelismero rege eorum capto Constantinopolim
5 misso.
517 Corpus sancti Antoni monachi divina revelatione reper- 'siiiorus ^na.
tum Alexandriam defertur et in ecclesia beati baptistae
lohannis humatur.
518 Dionisius paschales scribit circulos, incipiens ab anno c.f-rui.i ;,.75c.
dominicae incarnationis DXXXII, qui est annus Dio-
chtiani CCXLVIII.
519 Posf consolatum Lanipadii et Orestis, quo anno codex MarcMmus 531.
Itistinianus orbi promidgatus est.
520 Victor quoque Capuanus episcopus librum de pascha <;/• B«<*a d.- (ewp.
scribens Victorii ara-uit errores.
BFHMOB 5 (inde a c. 515). 18. 19. 31 (dejidt c. 516, i in iiiissus). 32. 23. 38 {inde a c. 515). .39 (mde
o c. 515). 40; c. 513 adhibuit Paulus h. R. 16, 7; c. 516 iilen l. c. 16, 14 et hist. Lang. 1, 25.
511, 1 redien B^, ueniens 19. 21 tlieotlericus H^JI 2 cura comitibus] commotibus F inuia FK 40
3 qui.i] per 40 512,1 id est] idem 21 consulem 21, consulis Ob. 23, consuU* 0*, consules 40 pro-
bum 21 iuuiorem 21, iunius 19 •-' rauenna F, reuennae H' ipso 19 sequenti 22 i iuidem 40
monte J8' perit J"» regnom F^H'^, regao BB 3/4 atliarico 23, attbalico 40 i nepotc (sic) 19
5i;i, ! bildericus O^R, liyldericus F reuerti et] reuertenti 40 2 praecipit F3I. 40 2/3 liaeretici B
:i prolanationes B 5U, 1 gbiria claruit (caruit 40) ont. 11 2 dialocorum B, di.aligorum M, dealegorum 19,
dial,agoruin // i>osl. scripsit hidori chron. c. 39.J. 396 ins. F 515, 1 iustianus 40 ex (et 18) sorore]
exorore //» nepotes li xxxuiiii 40 ij-J bilisarius 0''. 23, l)olizarius .18' 2 patriciis /5" africa F
misus i/ •_' :i uaudalorem 19 3 gente B deluit i^' 516, .1 .Kcuii 3S. xciii jJ/ 4 Gelismerus
etiam Paulus 517, 1 corpos 18 untoniiii 40 diidinlna 40 1/2 reperta B^ 2 refertur /9 et]
cum 40, om. 38 aecclesiam /J 2/:i paptiste iob. 40, ioh. bapt. //J/. 5. .39 518, 1 paschali 40 scriuit40,
scripsit F. 19. 23. 39 2 dominici M 2/3 diocliaui 18 3 xluiii] xluiiii B. 38, Ixuiii .F» 510, 1 con-
sulatu 40 lappidii 19 et] cum 40 orientis B quo] co 19, qua 40 2 iustinianns] iustiniani H^R'
orbis promultatis 19
^QS^i^ 514) [Benedictus abba claruit]. EHM
269 (= 515) lustinianus ann. XXXVIIIl.
270 iluius sexto anno primus Dionisi circulus inchoat.
EFH3fP
269 xxxuiiii] FH, xxxuiii .)//', xxuiiii E 270 scxto] decimo A7/.)/ dionisius P iiichoat] incipit
EH, paschae incipit M
308 BRDAE
iTTlDXXVini 521 lustinus minor an. XI.
522 Narsis patricms Totilani Gofhornm. rrqem in IfnJia hi.ion/s 402.
superavit et occiait.
523 Qui deinde per invidiam Romanorum, xiro quibus muUa Povnf. 63.
contra Gotlios lahoraverat, accusatus apud lustinum et
coniugem eius Sophiam, quod servitio p)raemeret Italiam,
secessit Neapolim Campaniae et scripsit genti Langohar-
5 dorum, ut venirent et possiderent Italiam.
524 lohannes Romanae ecclesiae pontifex ecclesiam aposto- Ponnf. «2. «.
lorum PMlippi et lacobi, quam prodecessor eius Pelagius
coeperat, fecit et dedicavit.
imDXXXVI 525 Tiberius Constantinus an. VII.
526 Gregorius tunc apocrisiarius in Constantinopolira, post
Romanus episcopus, libros expositionis in lob condit,
et Euthicium eiusdem urbis episcopum in fide nostrac oreoor. morai.
^ ' L li in Job
resurrectionis errasse Tiberio praesente convicit, ita ut e.sii-jy].
5 ipse Augustus librum eius, quem de resurrectione scripsit,
suis quoque catholicis aUegationihus destruens deliheraret
flammis cremari debuisse. docebat enim idem Eutliicius
corpus nostrum in illa resurrectionis gloria inpalpabilc
et ventis aerique subtilius esse futurum,, contra illud
10 dominicum: Palpate et videte, quia spiritus carnem et
ossa non habet, sicut me videtls habere.
527 Gens Lanqobard.orum, comitante fame et mortalitate om- {)"".'/.«. ''''.•
•-^ ' Mariiis Appiit.
nem invadit Italiam ipsamque Romanam vastatrix oh- ■'«''*•
sidet urbem, quihus tempore illo rex praeerat Alhuinus.
nilDLVII 528 Mauricius an. XXI.
529 Hirminigildus Levigildi Gothorum regis filius ob fidaei "''j»^'-''"' •""'■
catholicae confessionem inexpugnabilem a p)ntre Arriano
regni prrivatus infolis et in carcerrm ac vincula
BFHMOIi .-,. 18. 19. -22. 23 (ad c. 524 /n.). 3S. 39. 40 [tid c. :>2i fi.n.): c. .f)23 adluhiul Panlus h. /..
2, a, c. 520 idem l. c. 3, 13.
522, l narsus H' totilam (totila 40) . . . 523, l deinde om. M (v. auctarium) 522, 2 . . . 523, i snpe-
rauit e. o. qui om. JS' 523, 2/3 et coniungem B, cum coniuge 40 3 seruatio IS peremeret in italiani i^»
4 recessit H. 5. 19. 23. 39 et scripsit . . . s italiam] his alia siihstituit M fv. auctarium) 4/5 longo(iie^ u)bar-
doruni IIR. 5. 18. 38 r. et| cum 40 524, 1 iohannis H. 7.9 roraae F. 5. .39^ 2 iac. et phil. 40
prodecessor] decessor 18 :>, dicauit iS' : deinde Isidori chron. c. 402. 403 ins. F 525 constantins 19
526, 1 constantinopol! 5. 19. 39 2 romanos episcopos (-pus B) BII": 38. 39 iii] iiii iS', iiii in 18- :i fidem R
4 conuici B. 38^ 5 augustum 19, augnstinus II. 5. 39 li dilib. H " cremare S. 19 deljnisset 5. 19
8 resurrection»s 0» inpalpabili iS, iucnlpabile 5 9 aeviqne] IIMO^^-Ii. 18. 19. 22, aevlsqae F. 5, aereque O^
aliique 10 palpate ... 11 habere om. jB» 527, 1 langnobardoruni B. .38, longabardorum II. 5, longo-
bardorum F. IS. 19 comite i^' 2 romam B. 38 3 pracerat albuiiuis (albinus F^)] erat prealboinus
19: deinde Isidori chroii c. 405 ins. F 528 mauritius // .529,1 hirrainigeldus 5/i. 19. 38, herniini-
gildus M, hirmigildus .Jy», Iillminigildus 22 lenildi //. 39 fidc 19 2 confessionis 19 inexpngua-
bili J8' 3 regno £F. 38 infolis] BFH^MO^BK 5. 18K 19. 38^, iufolus 35», infulis reliqui
271 (= 521) lustinus minor ann. XI.
272 Armenii fi.dem Ghristi suscipiunt.
273 (= 525) Tiherius ann. VIL
274 (= 529) Herminigildus rex Gottiidiuni inartyrio coronatur.
275 (= 528) Mauricius ann. XXI.
EFHMP
272 arnieni /' 273 nii] uiiii EFII 274 Iiirminigildns M corouatus M 275 mauritins //
CHRONICA. 309
proiccttis atl cxtremum noctc sancta dominicae restir-
5 rectionis sectiri in capitc pcrctissits regnum caekstc pro
terreno rex ct niartyr intraoit. cuius frater liichardus
mox ut regnum post patrem accepit, omnem GotJiorum
cui preerat (jentem instantc Leandro Hisp(ditano cpi-
scopo, qui ct Hirminigddum docuerat, catholicam con-
10 vertit ad fulcm.
530 Grcgorius Romanae ecclesiae pontifcx ct doctor exi- oregorhu reg.
• *, r, 57a (ed.
mius anno Mauricii imperii XIII, indictione XIII, p-u.aiai) -, cf.
^ ^ Beda h . ecct.
synodum episcoponini XXIIII ad corpus beati apostoli -•'•
Petri congregans de necessariis ecclesiae deccrnit.
531 Idem missis Briitaninm Augustino, MeUito et luhanne Pontif.w.
ct (diis pluribus ctim eis munuchis timcntibns dcum ad
Christum Anglos convertit. et quidem Aedilberectus mox
ad Clu'isti gratiam conversus cum gentc Cantuariorum,
5 cui praeerat, proximisque provinciis etiam episcopum
doctoremque suum Augustinum, sed et ceteros sacros
antistites episcopali sede donabat. porro gentes Anglo-
rum ab aquilone Humbri flurainis sub regibus Aelle
et Aedilfrido sitae necdura verbum vitae audicrant.
532 Gregorius XVIII anno Mauricii, indictione IIII scribens 'f- *«'" *"'•.
° _ ' ecct. 1,29^).
Augustino Lundoniae quoque et Eboraci episcopos ac-
cepto a sede apostolica pallio nietropolitanos csse debere
decernit.
TniDLXV 533 Pocas an. VIII.
534 Huius secundo anno indictione VIII Gregorius
migravit ad dominuni.
BFHMOR ,5. 18. 19. 22. 3S. 39; c. 530—532 late exequUur Beda h. eccl. 1, 23. 25. 3h; c. 533 adhibuit
Paulus h. L. 4,36, c. 534 idem l. c. 4, 29; ad c. 534 cf. idem h. e. 2,1.
529, 5 percussum regeni 19 .i/6 propterreno 7S' 6 richardis 19 7 partem W', patre 5 accipit 19
s cui ... 9 qui et om. JJ» iutrantem M leaudo 19, leo andro B liispolitano o. 22, hespolitauo M-,
hipaelitano B^, hispaelitauo B. 3S, hispilatouo i^', hispaliano F''. 19, hesp»litano J/' 9 hirmigilduni HMR. 5.
IS. 38^, bimirgildum B. 38^, hyrmiugeldum 19, hilniuisgildum 22 530, 1 romana 19 ecclesiae om. 18
•i mauritii H imp. xiii] imp. xiiii ^6'. 19 i synodus 22 531, 1 item 19 augustino (agustino M,
augustinum 0) mellito (melleto M, melito F. 38)] mell. aug. 19 cum libro ])ontif. 2 tinientes R 3 ange-
Ids 18. 19 edilberectus 22. 39, aedelbereotus F-, aedihilrectus B^. 3S^>, aedibilerectus 38^, aedibilemrectus B»,
eademlbrehtus 19 4 gratia 19 !> proximi*.sque 3S, proximis (oiii. que) F 6 doctoruuique J/, dato-
reraque BB. 38, doctorem (om. que) 19 sacros om. H. 39 7 antistes H. 38 (a)episcopale sede BR. 38,
episcopales se 19 donauit //'^. 39, donabiti/' porro] pro«» 18' 7/8 angelorum 18 s umbri iW. 38,
bumbris 18'. 19 regub. 36' aellae FR. 19 9 aedilfrido] BFHR. 5. 18. 38. 39, edilfrido 19. 22, aedil-
fredo 0, edilfredo M neddura 19 audierunt 19 532, 2 londoniae R^. 19, luidoniae R' eburaci /9,
ebraici /'', eboraici F- 2/3 acceptio 19 3 apostolia 19 paulio H^. 19^ 3/4 debere decernitj de-
bereut J*''; deinde Isidori chron. c. 407. 40S. 409 ins. F .')33 an. om. 39^ 534,1 uilij uiiii 19
') Subscriptio epislulae ipsius haec ibi esl: data die X kalendarum luliarum imperante d. n. Mauricio
'riheriu piissimo Augusto auuo decimo nono, post consulatum eiusdem domini anno decinio octavo, indictione
quarta.
276 (= 532) Grcgorius Romae floruit episcopus.
277 (= 533) Focas ann. VIII.
278 (= 534) Saxones in Brittania fidem Christi suscipiunt.
EFHMP et inde a 277 1—11.
276 ep. fl. EHM 277 facos 9 uiii] uiiii 10 278 saxonen 8 brattania P, brettania 2' f. chr.
bUScipiuDt (percipiunt 1. 2. 5. 7. 8. 11)] chr. susc. i. 10* poel 278 iiis. romaui conduntur (sic) a persis 7
310 BEDAE
535 Hio roganfe pwpa BonifaUo statuit sedem Romanac ct Punti/.es.
apostolico,e ccclesiac caput csse omnium eeclesiarum, qiiia
ceclesia Constantinojiolifami primcmi se omnium ceelesi-
arum scribebat.
536 Idem alio papa Bonifatio petcnte itissif in vetcri fano, Ponn/. «».
qiiod panthetim vocahatur, ablatis idolatriae soi'dibus
eeclcsiam heatac semper virginis Mariae et omnium mar-
tyrum fieri, ut, ubi quondam omnium non doorum, scd
5 daemoniorum cultus agcbatur, ibi deinceps oninii!m fierot
mcmoria sanctorum.
537 Persae adversus rem pvhlieam gravissima hella gerentes hidons m.
midtas Bomanorum iwovincias ct ipsam Hicrosolymam
aufcrunt et destruentes ecclcsias sancta quaeque pro- '''"' Aoasiasn.
fanantes inter ornamcnta locorum vel sanctorum vel
5 communium, quac abstulere, etiam vcxilluin dominicae
crucis abducunt.
iTTlDXCI 538 Heraclius an. XXVI.
539 Anastasius Persa monachus nobile pro Christo mar- ''"« ^«aiimn
^ Cll.
tyriuni patitur. qui natus in l'ersidac raagicas a patre
puer artes discebat, sed ubi a captivis Christianis
Christi nomen acceperat, in eum mox aniiuo toto
5 conversus relicta Perside Calcidoniam Hierapolimque
Christum quaerens ac dcinde Hicrosolymam petit,
ubi accepta baptismatis gratia quarto ab eadem urbe
miliario monasterium abbatis Anastasii intravit. ibi sep-
tem annis regulariter vivens, dum Cesareani Palestinae
10 orationis gratia venisset, captus a Persis et multa diu
verbera inter carceres et vincula Marzabona iudice per-
540 pessus tandem mittitur Persidem ad regem eorum
BFHMOR 5. 18. 19. 22. 38. 39; c. 535. 536. 537 repetit Paulus h. Laug. 4, 36, c. 536 Beda h. eccl. 2, 4.
535, 1 hic] hic focas M hoiiifatio (hic et deinceps) BF, honifacio 0 et plerique, aut hoc aut illud
H. 5. 2 capud H^ quia ... 3 ecclesiai-um om. .5* 3 prima B. 38, piimum 18*. 19 536, l item 38
petenti 22, potente 19 2 quae 19 3/4 martirium 18 4 coiulam i''' t; memoriam 18* .537,1 pupli-
oam H 2 ipsa 38 3 saiictas B. 38 quoque FB. 19 4 iuter] iii B, om. 38 6 obducuiit M, ad-
ducuiit iJ".' deinde Isidori chron. c. 411. 412 ins, F 539, 1 moiiachis 19 cliristum M 1/2 martyrura 19
•i magnas B. 38 a oro. FO^ 3/4 cliristianos cliristia 19 4 iiomen fom. 38^) acceperat] comana 18* tota
H^. 5* ."1 persida 22 calcedoniamque i9 liieropolimque 19. 22 que um. F ' 6 ac] haec 38" petens F
7 accepto F s miliario] lario 18* anathasii F* 8/9 septem] ui 19, inc. H* 9 cesariam 19 10/11 diuer-
bera F*. 19 11 marzabana BHR. .5. 19. 38. 39 perpessus] p. est F^^R. 19 540, 1 perside F a regeni
B*. 38*, a rege B''
*) Beda in indice operiim suorum ad finem h. eccl. ait: llbrutn vitae et passionis sancti Auastasii male
de Graeco translatum et peius a qiiodam inperito eiiiendatum prout potui ad sensum correxi. duae Anastasii
vitae sunt in actis sanctorum lan. vol. 2 p. 428, quarum in priore haec leguntur: contigit militare eum . . .
et esse in regia civitate 1'ersarum sub Chosroe imperatore. sanctae autein civitatis desolatio facta et veiie-
i'ahilia atque adoraiida loca igni coneremata sunt . . . ligna pretiosae crucis domini nostri lesu Christi cajitiva
deducta sunt in Persidam: ita cave credas haec sumpsisse Bedam ex chronicis Italicis.
2191 (= 538) Heraelius ann. XXXVI.
280 ludaci in Hispania Chrisfiani effieiuntur.
EFHMP el 1—11.
279 eradius 4 xxxui] xxui M. 1 , xxx EH. 4. 5. 6. 11, xxxuii 8, xxxii lii 2!^() iude F, iudeis 8
cffecti sunt 7 jiost 280 ins. usque huc Isidorus descripsit haiic aetatem se.\taui 7
CHRONICA. 3tl
Chosronem , a quo tcrtio per intervalla temporis vcr-
beratus ad extremura una suspensus manu pcr tres
horas dici, sic decollatus cum aliis LXX martyrium
s complevit. mox tonica eius indutus quidam daemonia-
cus curatus est. inter ea superveniens cum exercitu
Heraclius princeps superatis Persis Christianos, qui
erant captivati, rcduxit gaudentes. reliquiae beati mar-
tyris Anastasii primo monasterium suum , deinde Ro-
10 mam advectae venerantur in monasterio beati Pauli
apostoH, quod dicitur ad aquas Salvias.
541 Anno Heracli regni XVI indictione XV Eduinus ex-
cellcntissimus rex Anglorum in Brittania transumbra-
nae gentis ad aquilonem predicantc Paulino episcopo,
quem miserat de Cantia venerabilis archiepiscopus
5 lustus , verbum salutis oum sua gente suscaepit anno
regni sui XI, adventus autem Anglorum in Brittaniam
plus minus anno CLXXX eique Paulino sedem epi-
scopatus Eburaci donavit, cui profecto regi in auspicium
venturae fidei et regni caelestis potestas quoque ter-
10 reni creverat regni, ita ut universos Brittaniae fines,
quod nemo Anglorum ante eum, qua vel ipsorum vel
Britonum gentes habitabant, sub dicione acciperet. eo
tempore cxortum apud Scottos in observatione paschae
errorem quartadecimanorum Honorius papa per epi-
15 stolam redarguit. sed et lohannes, qui successori eius
Severino successit. cum adhuc esset electiis in ponti-
ficatum, pro eodem pascha eis simul et pro Pelagiana
heresi, que apud eos reviviscebat, scripsit ').
BFHMOE et 5. 18. 19. 22. 38. .39; c. 541, 1—8 latius exequitur Beda h. eccl. i, 14; k— ij repetit l. c.
2, W; V-i — 18 late exequitur l. c. 2, 19 (vide infra).
540, •.' chosronera] F^HMO^R. .5. iS*. 38, chussLmem iJ', chossone B^, cosroiiein Hi>, chrosroiiem F'-, chor-
ronem 22, chosromem 19, chosroem (1) O^, chyrsonem iS' 3 susp. m. per tres (pestres /S'1 om. 38
.s max 19 tonica] FHO. 5. 18. 39 6 curatus] liberatus 22 7 heraclicius .JP» principe .38 supe-
ratus 19 christianis M s captiui B. .?S, captiuitati 18 relinquiae J8', reliquae M'' lO uenerant 22
U quod] idem 22 aqua .36' 541, 1 regiii om. 5 eduini M. 19, aeduiui HR. 3S, euduini F, eudiuini (?) 18'
l;'2 e.xcellentismus F\ e.\ce!Ienti 22 2 angelorum 18' i'3 transumbranae] BH'R. .'i. 19. .38. 39, traus-
humbrauae reliqui 4 cantantia 38, eantantico B archaepiscopus 19 :> suscipit 19 6 sui] su 19
.\i] xii 22 angelorura 18' 7 clxxx] ccxxx F'HM. 5. 39. l.\xx 19, cxxx 22 eisque B. 38 palino A'»
8 aeburaciiJ, eburacie F-. 19, eboraci ^, eliuac 22 dona...jF' cui om. H. 39 profectu 19, per-
fecto 39» rei 22 aspicium B, hospitium 22 9 uentura 19, uenitur 22 to ita om. 38 uniuersus M
britaunia 18' finis 19 n quod] quae 19 angelorum 18' qua uel] quia uel 38, umquam uel 0»,
qualis F^». 18 C^) ipsos M 12 habitant ,5 dictione F», ditioneni 39 13 scottus M, scotos R. 38,
stos 19 obseruationem F 14 xiiii huram 22 15 iohannis 19 successore 3S», successor 18. 19
16 successit] 8UC H' essem 38^ 17 pro] per M pelegiana R, jjeliniana 5 18 hersi 19 reuiuisce-
batur 38 post scripsit Isidori chron. c 41.'). 416 ins. F
') Cf. Beda hist. eccl. 2,19: misit papa Hoiiorius littcras etiain geuti Scottoriim, quos iii observatioue
sancti paschae enare compererat . . . sollerter exlmrtans, ne paucitatem suain iii extreinis terrae finibus con-
stitutam sapieutiorem antiquis sive modernis, quae per orbem erant. Cliristi ecclesiis aestimarent neve contra
paschales computos et decreta synddalinm totius orbis pontificum aliud pascha celebrarent. sed et lohannes,
qui successori eius Severino successit, cum adhuc esset electus iu pontificatum, pro eodem errore corrigendo
litteras eis magna auctoritate atque eruditione plenas direxit, evidenter adstruens, quia dominicum paschae
diem a quinta decima luna usque ad vicesimam primaui, quod in Nicaena syiiodo probatum erat, oportet iu-
quiri. iiec iioii et pio 1'clagiaiia liaoiesi, quaiii apud eos reviviscerc didicerat, cavenda ac ropellenda.iu eadem
CHRONICA III. 40
3 1 2 BEDAE
IIIIDXCni 542 Heraclonas cuni matre sua Martina an. II. c/. Pont//. -e.s.
543 Cyrus Alexandriae, Sergius et Pyrrhus regiae urbis epi-
scopi acefalorum heresim instaurantes unam operationem
in Christo divinitatis et humanitatis, unam voluntatem
544 dograatizant. E quibus Fyrrhus liis teniporibus, id est Ponti/.7s,3.
suh Theodoro papa, Tiontum vcniens cx Africa, ficta, ut
post apiKiruit, paenitentia oh tulit eideni papae pracsente
cuncto clero et ^^opulo Ubellum cum siia suhscriptione,
5 in quo condemnarentur omnia, qucce a se vel a decesso-
ribus suis scripta vel acta sunt adversus catholicam
fidem. unde et benigne susceptus est ah eo quasi regiae
pontifex civitatis. sed quia reversus domuni repetiit
errorem domesticum, memoratus papa Theodorus advo-
10 catis cunctis sacerdotibiis et clero in ecclesiam heati
Petri apostolorum principis condemnavit eum sub vinculo
anathematis.
IIIIDXCIIII 545 Constantinus filius Heracli mensibus VI.
546 Pyrrhi suceessor Paulus non tantum vaesana doctrina,
sicut decessores eius, sed et aperta persecutione catholi-
cos cruciat, apocrisiarios sanctae ecclesiae liomanae, qui po>iii/. ti,i. 2.
ad eius correctionem missi fuerant, partim carcerihus,
5 partim exiliis, partim verberibus afficiens. sed et altare
BFH3I0R et 5. 18. 19. 22. 38 (deficit 543, 3 m unam) 39 ; c. 542. 545 adhibuit Paulus h. Lanij. 4, 49.
542 sua om. SS"' martina an. ii] in (sic) 19 543, 1 pyrius BM, pyihus H, piirhus F, phyrrhus 22
3 una i)' 544,1 pyn-us jB, pirrhus J"', pliyrrus iJ, phirrus 22 2 theoduro 18 fictam 39, om. 18'
3 paenitentiam B 4 subscriptione] scriptione F .'i contempnarentur 19, condem(p)narent J/O", coudem-
naret C", condemnaretur F 7 benegne 3^ s ciu. pont. 39 quia] quam F^, qua 39 9 errorem] et
errorem FH^MR. 5. 18. 19. 39 9,'lo couuocatis M lO ecclesia B. 19 11 apostoli (om. principis) 31
12 anathamatis H' 546, i phyrris 39, pyn-bis B, om. H^ tantum] tamen 19 uasana 19 2 et
om. 39 2/3 catholicus 31^ 3 apocrysianos 19 ad] ob J/-, inc. 31' zji qui (qui*iJ) ad eius] quia
deus 19 i correptionem 19 ^ partera (ter) B, primo loco H' efficiens B altera 5
illos epistula admonere curavit , cuius epistulae principium hoc est : 'dilectissimis et sauctissimis Tomiairo,
(.'olumbano, Cromano, Dinnao et Baithano episcopis ; Cromano, Ernianoque, Laistrano, Scellauo et Segeno pres-
byteris; Sarano ceterisque doctoribus seu abbatibus Scottis Hilarus arcbipresbyter et servans locum sanctae
sedis apostolicae, lohannes diaconus et in dei nomine electus, item loliannes primicerius et servans locum
sanctae sedis apostolicae et lohannes servus dei cousiliarius eiusdem apostolicae sedis. Scripta , quae per-
latores nd s.ancta raemoriae Severinum papam adduxerunt et eo de hac luce migrante reciproca responsa ad
ea, quae postulata fueraut, siluerunt. quibus reseratis, ne diu tantae quaestionis caligo iudiscussa remaneret,
reperimus quosdam provinciae vestrae contra orthodoxam fidem, novam ex veteri haeresim renovare conantes,
pascba nostrum, iu (|uo immolatus est Cln-istus, nebulosa caligiue refutantes et quarta decima luna cum He-
braeis celebrare nitentes.' quo epistulae principio manifeste declaratnr, et nuperrime temporibus illis lianc apud
eos haeresim coortam et non totam eorum geutera, sed quosdam in eis hac fuissc implicitos. exposita autem
ratione paschalis observantiae, ita de Pelagianis in eadem epistula subdunt: 'et boc quoque cognovimus, quod
virus Pelagianae haereseos apud vos denuo reviviscit: quod omnino hortamur, ut a vestris mentibus huius-
modi veneuatum superstitionis faoinus auferatur'.
281 (= 542) Eraclonas cum matre sua IMartina ann. II.
281'' [Ilis temporibus acephalorum heresis instauratur|. j/
282 (= 546) Constantinus filius Eracli mens. VI.
282* [Hoc tempore eadem acephalorum heresis sub ana- 31
themate condemnaturj.
EFHMP et 1—11.
281 eraclones T, eracbonas .5, eraclonus 10, eradonas 1. 4 sua om. 12 marcina 10 \\\ iii //. 4.
5. 11. 12, ui 6 post 281 ins. Pin-us Constantinopoli (-lim 4) episcopus fidem suam priscani Komae con-
demnat 1. 4. 11. 282 eradi 10 mens. ui] ann. I EHM. 6
CHRONICA. 313
eorum in domo Placidme sacratum in venerabili oraeulo
suhvcrtcns dirtpuit, prohihens eos ihidrm iiiissas cclehrare.
undo ct ipsc sicut precessores illius ah apostoHca sede ponnf. 75, «.
10 iusta depositionis ultione daninatus est.
IIIIDCXXII 547 Constantinus filius Constantini an. XXVIII. r,miif. ?<;,;.
548 Hic dcceptus a l'aulo, sicut Heraclius avus eius a Sergio
eiusdem regiae civitatis episcopo, cxposuit typum adver-
sus catholicam fidem, nec unam nec dtias voluntates aut
opcrationes in Christo definiens csse confdendas, quasi
h nihil velle vel operari credendus sit Christus. tmdc Ponnf. ir,, 3.
Martinus papa congregata Momae synodo CV cpiseo-
porum damnavit sidi anathcmatc praefatos Ci/rum,
Sergium, Pyrrhum ct Pcmlum hereticos.
549 Et post haec missus ab imperatore Theodorus exarchas p.nuif 7«,«.
tidit Martinum papam de ecclesia Constantiniana jicr-
duxitque ConstantinopoUm , qui post hec religatus Cer-
sonam ihidem vitam finivit, multis in codem loco virtu-
550 tum signis usque hodic rrfulgcns. Facta est autem
s^Tiodus praefata anno imperii Constantini nono niense
Octobrio indictione VIIl.
55 1 Constantinus princeps Vitaliano papa nuper ordinato p„ntif is, 1.
misit heato Petro apostolo euangelia aurea gemmis cdhis
mirae magnitudinis in circuitu ornata.
552 Ipse post aliquot annos, id est per indictioncm VI Po>,tifi>i.-2. 3.
veniens Eomam ohtulit supjer altare ipsius pallium auro
textile, toto exercitu cum caereis ecclesiam intrante.
553 Sequente anno facta est eclypsis solis, quam nostra
aetas meminit, quasi decima hora diei, V nonas Maias ^).
554 Theodorus archiepiscopus ct Hadrianus abbas vir aeque
doctissimus a Vitaliano missi Brittaniam phirima ec-
clcsias Anglorum doctrinae ecclesiasticae fruge fecun-
darunt.
BFHMOB et 5. 18. W. 22. 39; c. 547 adhibuitque Pmilus h. Lani). 1, 49: c. .553 repelit Beda h. eccl.
3, 27 (vide infra); c. 554 latius exequitur idem h. eccl. 4, 1.
541), 7 domu 19 plaeidae F sacramentum 19 in uene bls 19 » deiipuit] DIIB. 38. 39, iliiipuil
reliqui 9 sicut om. IS' 10 depontionis IS', dispositionis F^. 19 547, l constantini om. 39 xxuiii|
iiiii 39, xxuiiii M^. 22 548, i sicut om. IS' lieracleus M eius oni. 22 3 catliolicam om. 19
1 ilitfiniens JT 5 christus om. .39' t; romanae O fi;'7 episcorum B. 5 7 donauit 5 praefatos ^l/,
praclatum iJ cyrum] yrum 18 (?), cyrum et i^ 549,1 missuni £* 2 ecclesiam 79 C(jnstantiana />'^
:i liaec om. F 3/4 cesonam M, cersonae O^ b hodae 39' 550,1 autem] liaec .39 2 nono iinp.
const. 19 551, i uitaliano] cum uit. 3''. 39 2 gemnis 39' 3 ordinata FM^ 552, l ipsi M post]
prae 19 aliqnit 19, aliqnantos J/, om. B id est] idem 18 indictiones 5 3 cxercito £»/*» ccris
//. .39' 553, 1 seqnentl] codem M aino ff' est om. /i» etlypsis IS 554, i adrianus F. 19
abba£ uir om. B aequi B. 19 2 brittania 31. 19 phnlmns F-H-MB-. 6. 39, plurimc 79
3 doctr. ecclcsiasticae (ecclesiae H) om,. B^ 3/4 fecuudauerunt 0
') Beda hist. eccl. .3, 27: anno dominicae incarnationis sexcentesimo sexagesimo quarto facta erat cclip-
s!s solis die tertio raensis Maii hora circiter decima. vere eclipsis eo anno evenit die Mai. 1.
283 (= 547) Constantinus fiHus Constantini ann. XXVIII.
284 (= 553) Echp.sis soh.s facta cst ind. VII V uouas Maias.
EFHMP et 1—11.
283 constantins 9« coiistatitini] constantino 9 284 eclipsiii JIM ind.] iii d 5, dio 10 11] ui 8.
40»
314 BEDAE
555 Constantinus post plurimas et inauditas depraeclationes Pouti/. w.4.
provinciis factas occisus in halneo periit, indictione XII.
nec lorujo post tempore etiam Vitalianus papja caelestia Pmtdf. 7s,.-,.
regna j^etiit.
IIIIDCXXXVIIII 556 Constantinus filius Constantini superioris regis an. XVII.
557 Sarraceni Siciliam invadunt et praeda nimia secum ab- Fonti/.vj.a.
lata mox Alexandriam redeunt.
558 Agatho papa ex rogatu Constantini Heracli nt Tiherii p.mn/. m.
principum piissimorum misit in regiam urhem legatos
suos, in quihus erat lohannes Romanae ecclesiae tunc
diaconus, non longe post episcopus, ijro adunatione
5 facienda sanctarum dei ecclesiarnm. qui benignissiniae
suscepti a reverentissimo fidei catholicae defensore Coh-
stantino iussi sunt remissis disptttationibus philosophicis
pacifico conloquio de fide vera perquirere , datis eis de
bibliotheca Constantinopolitana cunctis antiquorum pa-
559 trum quos petebant libeUis. Adftierunt autem et episcopi
CL praesidente Georgio patriarclia regiae urhis et
Antiochiae Macario. et convicti sunt, qui unam volun-
tatem et operationem astruebant in Christo, falsasse
5 patrum catholicorum dicta perpHuritna.. finito aufem
conflictu Georgius correctus est, Macarius vero cum Ponn/.sic/.s
suis sequacibus, simul ef praecessoribus Cyro, Sergio,
Honorio, Pyrrho, Paulo et Petro anathematizafus et
in locum eius Theophanius abhas de Sicilia Antiochiae
10 episcoptis factus. tantaque gratia legatos catholicae
pacis comitata est, tit lohannes Porfuensis episcopus,
qui erat unus ex ipsis , dominica octavarum paschae
ntissas publicas in ecclesia sanctae So^ihiae coram prin-
cipe ef pafriarcha Latine celehraret.
560 Haec est sexta synodus tmiversalis Consfantinopoli Ponn/. «2.
celebrata ef Graeco sermone conscripta femporibus xmpae
BFHMOR et 5. 18. 19. 22. .39.
555, 1 plurima -B" depretationes 18, depredicationes R 3 papa] pa M ' 556 constantinianus
77'. 39^, constantininus .39', constantianus F'E- filius] pater 18 xuii] xui T^ 557,1 sareciniS'
praedammia 19 ■_' mox alex. redeunt] mutavit M (v. auctar.J 558, 2 pessimoriuii FM. 22 urb. reg. F^
relegatos 5. 18 3 iohanni R. 19 4 adimatione 7J', ad imitationc 7J-, donatione F :> dei om. 39
e, suscepte B reuerentissimi 19 7 deputationibus TJ" philosophiis 19 s de om. 19 ei 39 9 hyblyo-
thyca 19 anquorum 19 9/10 fratrum 18 10 petebat 19 559, i et om. F •_' georio 5 * 4 falsa-
acseM^ ."■ catholicarum 19 per om. 19 autem oin. 18 b marc<arius 39' 7 sequentibus /9 sergioj
regio 7J, et sergio 7*^ s auatliematizatos 7^'7? 9 loco j1/ abba 7Jil/7i u paucis jJ/ iohannis TJaJ/^.B. 19
13 puplicasTf' ecclesiae 7^. 19 coram] quorum 19 u latine] ter 22\ later 22^ ,'')()0, i haec ost . . .
•J celebrata om. F contantinopoli 78, constantinopolim li''. 39^ 2 scripta B 2/3 ag. pap. 5
285 (= 556) Constantinus filius Constantini superioris ann. XVII.
286 (= 560) Hie sextam synodum composuit.
EFHMP et 1—11.
285 constantini] constanni H ' superiorioriu 6', praecedentis 1. 4. 5 xuiii 3
CHRONICA. 315
Agathonis, exsequente ac residente piissimo principc
Constantino intra palatium sutmi, simulqnc legatis apo-
5t)l stolicae sedis ct cpiscopis CL rcsidentibus. Prima enim
universalis synodus iu Nicea congregata cst contra
Arrium CCCXYIII patrum temporibus lulii papae sub
Constantino principe. secunda in Constantinopoli CL
s patrum contra Machedonium et Eudoxium temporibus
Damasi papae et Gratiani principis, quando Nectarius
eidem urbi est ordinatus episcopus. tertia in Epheso
CC patrum contra Nestorium augustae urbis episcopuni
sub Theodosio Magno principe et papa Celestino.
10 quarta in Chalcedone patrum DCXXX sub Leone papa
temporibus Marciani principis contra Euthicen nefan-
dissimorum praesulem monachorum. quinta item in
ConstantinopoU temporibus VigiUi papac sub lustiniano
principe contra Theodoruni et omnes hereticos. sexta
15 haec, de qua in praesenti diximus.
562 Sancta et perpetua virgo Christi Edilthryda fiUa Annae
regis Anglorum et primo alteri viro permagnifico ct
post Ecfrido regi coniux data postquam XII annos
thorum incorrupta servavit maritalem, post reginam
5 sumto velamine sacro virgo sanctimoniaUs efficitur, nec
niora etiam virginum mater et nutrix pia sanctarum,
accepto in consti'uendum monasterium loco, quem Eilge
vocant, cuius merita vivacia testatur etiam mortua
caro, quae post XVI annos sepulturae cum veste, qua
10 involuta est, incorrupta repperitur.
llllDCXLVIIII 563 lustinianus minor fiUus Constantini an. X.
564 Hic constituit paccm ciim Sarracenis decennio terra Ponn/. s4. 3.
marique. sed et provincia Africa subiugata est Romano
imperio, quae fuerat tenta a Sarracenis, ipsa quoque
Carthagine ab eis capta et destructa.
BFHMOR et 5. 18. 19. 22. 39: ad c. 561 c/. Seda h. eccl. 4, 17; c. 562 latitts exponit idem h. eccl. 4,19.
560, 3 exsequentis 19, et sequente F piissimum priucipem constantinum F 3 et om. F 56), 1 plurima
oteiiim 19 i uilii 3/', uigilii3/- 4 constantinopolim .?9 5 macedonum j, machedoniam IS un-
doxiura 29' fi damasi] dama 18 gretiani cipis {om. prin) 19 8 ubi B 9 theosio 39' papae F
10 papae 19 il martiniani 19 eutliiani/'. .'19^, euthiam 39* 12 idem J3. 22 in om. 19 13 cou-
stantinopolim FHM. 39 uibilii 76", uigiliae W 14 et ovi. 19 562, 1 edylthrida 22, edildryda B,
cdiltryda /'•', edildruda i<'a, etdilthryda ii, ediltrida 39 2 uero 18, uirgoi-^' 3 etfrido 5, hettrido (1) 18,
heclrido J/ regi om. F data coni. 39 post] per iJ» quam] quem 39, om. B i thronum 5
regnam 18, regina M c sanotorum 19 7 accepta 19 quostruendum F loco] in loco B elge 19
cum hist. eccl., egile (tJH^ s uiuatia // testantur /"''J/' 9 xuij xu //. 39, xuii /J', x et uii /J' qao B,
qu«a H 10 inuolata 18 est] fuif M fytiS miuo B costantini B 5<54, i constuit .39' 2 sed
om. B 4 carthago B^. 39*
287 (= 563) lustinianus fiUus Constantini ann. X.
287* [Ipse ob culpam pei-fidiae regni gloria privatus (!t exuhitusj. J/
288 (= 564) Africa restaurata est imperio Romanorum.
EFBMP et 1—11; o c. 288 reliquis trameuntibus ad Pippinum FP et l. 2. 6. 9. 10.
287 x] ii BM. 6, i E 288 est om. &
316 BEDAE
565 Hic heatae memoriae pmtiflcem. Romanae ecclesiac Srr-Ponn/./io.o.y.s.
giimi, cjuia aerraticae suae synodo, quam Constantino-
}Mli fecerat, favere et subscribcre noluisset, niisso Zacharia
protospatario suo iussit ConstantinopoUm deportari. sed
5 praevenit militia Ravennatae urbis vicinarumque partium
iussa princi]}is nefanda et eundem Zachariam contumeliis
et iniuriis ab urhe Boma jjcpulit.
566 Idem papa Sergius ordiBaTit venerabilem virum Vilbror-
dum cognomiue Clementem Fresonum genti episcopum,
in qua usque hodie pro aeterna patria peregrinus (est
enim de Brittania gentis Anglorum) innumera cottidie
5 diabolo detrimenta et Christianao fidei facit augmenta.
567 lustinianus ob culpam perfidiac regni gloria privatus
exul in Pontum secedit.
imDCLII 568 Leo an. m. Povnf. sa,,o.
569 Papa Sergius in sacrario heati Petri apostoli capsam
argcnteam, quae in angulo obscurissimo diutissime iaciierat,
et in ea crucem diversis ac praetiosis lapidihus ador-
natatn domino revelante repperit, de qua tractis quattuor
5 petallis, quihus gcmmae inclusae erant, mirac magnitudinis
portionem ligni salutiferi dominicae crucis interius repo-
sitam inspexit, qtiae cx tempore illo annis omnihus in
hasilica salvatoris, quae ajjpellatur Constantiniana , die
exaltationis eiiis ab omni osculatur atque adoratur pojmlo.
570 Revorentissimus ecclesiae Lindisfarnensis in Brittania,
ex anachorita antistes Cudberctus totam ab infantia
usque ad senium vitam miraculorum signis incUtam
duxit: cuius dum XI annos maneret corpus humatum
fi incorruptum, post haec quasi eadem hora defuncti
simul cum veste qua tegebatur inventum est, sicut in
libro de eius vita ac virtutibus ot prosa nuper et exa-
BFHMOR el 5. 18. 19. 22. 39: c. 566 exeqiutur Beda h. ecd. 5, 11: c. 570 praeter vitam cf. lclem h.
eccl. 4,27—32.
565,1 meiu. beat. //'. 5. romanae oin. H 2 quia] qui //'. 5 quam] qu(a)e FM. 18, quod //. ,'>. 19.
.99» 2/3 oonstantinopolim F. 39 3 subscril)cre] cribere 18 4 protospario B constautiiiopoli 5 do-
portare/5'' 5 reuonnatae //' « contiraeliis 18 7 pepulit] FIIM. 5. 18. 39, repulit reliqid 566, 1 ueue-
rabi (om. lem) £' 1/2 uilbrordum] //'-WOi»/?. 22, uuilbrordum i3.ff''0''. 39, uilbrodum /^, uuillebrordum 5,
uillibordum 19 2 dementem 5 fresonum om. in sp. vac. 19 3 pro] per 79 est om. /J» 4 enim
om. 39 .'. diabola 19 fidei facit (fecit 19)] fac. fid. K 5. .39 acmeuta 19 567, 1 iustinianus] i.
imperator J/ perfidei 19 gloriam F 569, 1 segius 18 ■> agulo 18 :t pciosis // 4 repperiit
iyaQa.B'. 22, repperitur /J' ;> patallis //. .39 gemine i/ incluserat /^' 6 dominae 5 ', domiuica .1/
b/7 positamS» 7 resjioxit -22 » constiniana B 9 omnibns .B' oculatus /9', osculatus /9^ populo]
a p. B 570, 1 reuorentissima 39' lindisfernensis 19, lindisfarnondis R brittaniae F 2 ancliorita
BF^Jl. r,. 18. 22. .99', anchoreta .39- cvi&hextnf. FJI-R. 19. 22, cudpertus /J. 6, cudhln-ectus .1/ totus 5
infantiam /i.W. 7.4, infantia uita il/ 3 uita J/ inditam .99=' 4 dixit 7.S dum| dani /.'■i anuus.lA'
Immtum .99», Inimanuin 79 7 de cuius //', deeuius .99 7/8 exametris] prosa 22
2S9 (= 568) Leo ann. IIl.
FP et 1. 2. 5. 9. 10.
28!) loontius 7
CHRONICA. 317
raetris versibus scripto ante aliquot aunos ipsi signavi-
mus ')•
nriDCLVIIII 57 1 Tiborius au. YIl. - /-„.(,/.««,«.
572 Synodiis Aquileie faeta ob inq^erifiam fidei quintum uni-
versale concilium suscipere diffidit, donec salutaribus
beati papae Sergii monitis instructa et ipsa huic cwn
ceteris Christi ecclesiis adntiere consentit.
573 Gisulfus dux gentis Langobardorum Beneventi Cam- pom/. *7,2.
paniam igne, gladio et captivitatc vastavit, cumqiie non
essct qui cius impetui resisteret, apostolicus pajM lohanncs,
qui Sergio successerttt , missis ad eum sacerdotihus ac
5 donaris perplurimis universos redemit captivos atque
hostes domum redire fecit.
574 Cui successit alius lohannes, qui inter multa operum Punn/. s8,i.
inlustrium fecit oratorium sanctae dci genctrici opere
pulehcrrimo intra eeelesiam beati apostoli Fctri.
575 Hereberectus rex Langobardorum multas curtes et patri- Ponn/. ks,3.
monia Alpimn Cottiarum, quac quondam ad ius pcr-
tinebant ajmtolicae sedis, sed a Langobardis multo tem-
pore fucrant ablata, restituit iuri eiusdcm sedis ct hanc
i donationem aureis seri^dam litteris liomam direxit.
IiriUOLXV 576 lustinianus secundo cum Tiberio filio an. VI. Ponu/ .<is.4.
^n Hic auxilio TerbeUi regis Vidgarorum regnum recipiens
occidit eos qui se expiderunt patricios et Leonem, qui loeum
eius tisurpaverat, ncc non et successorem eius Tibcrium,
qui eum de regno eiectum toto quo ipse regnabat tem-
.■> pore in eadem civitate in custodia tenuerat. Callinicum
vero patriarcbam erutis oculis misit Romam et dedit
episcopatum Cyro, qui erat abbas in Ponto, cumque
BFHMOE et 18. 10. 22. 2S {hule a c. 571). 30 (inde a c. 576). 31 (item). 3'J.
572, 1 aquileia li oli] ab 10 1/2 uiiiuersalem M. 22 3 huic ipsa 23 cum om. 30 4 con-
sensit B 573, 1 ghisuUus 22, gysuUus 10 longobardorum H3I. 18. 22-. .39, lougabardorum 5 :) essef]
et est JB' impetu 23 resideret 19 iohaunis 19 4 serigo o .1 donatoris i*' ', donatoriis i"^^ per-
plurimos i^'/J' redimit Jf ' 674,1 iohannis 19 inter] in li^ opera.fl 2 genetrice if*, gene-
tricis i^'iili. 19. 22^. 39 3 pulchrerimo 23 intra] in iJ apostoli om. F 575,1 hereberectus]
BFHM. 18, herebecthus 19, berebereclitus R. 22. 23, heriberectus .5. 39, herebertus 0: Aripertus liber ponlif.
longol)ardornni B^F^HR. .5. 18. 22^^ curtas 5. 22", cortas BF^HB. 18. 19. 59», cartas M, corta F^ 1/2 parti-
nionia 10 i albium W, alpia i? quottiannn i^'iJ^, cattiarum 2.3, attiarum i?' quodam 18 L'/3 perue-
bant 22 :i sed ... 4 sedis vm. 18'' a] ad 10 longobardis B^^FHJI. 19. 22. 3'.) .'> doiiationem] douem B
576 iustianus £" ui] uii 19 577, 1 tirbelli B: Terveli liber pontif. bulgarorum B-M regnum
om.F^ recipies B* 3 expulerant 10. 23^, expulerat SS'^ lenem 19 3 succ. eius tiberium (tibereum
30, teberiumili)] tib. succ. ei. .30 4 electum 22, deiectum 5, eiecto 23 toto] octo 19 .i ciuitateni 10
tenurat 18 gallinicum M 6 patriarcbam] cum patriarcba 23 eruit i?' rom. mis. F^ dedit] d. ei i''»
7 pontu 19. 23. 30 eumque] eum 23
') In indice operum Bedae sic esl: vitam sancti patris monacbi simul et antistitis Cudbercti et prius
heroico metro et postmodum plano sermone descripsi.
290 (= 571) Tiberius dehinc quintum agit annum ind. prima.
291 Eeliquum sextae aetatis deo soli patct.
FP et 1. 2. 5. 9. 10.
290 dehinc om. 10'^ agit bis 2" ind.| iii d .< prinnun 10 2i)l relinquum 9
318 BEDAE
678 alebat exuleni. Hic Constantinmn papam ad sc venire Pantij. »o.
iubens honorifice suscepit ac remisit, ita ut eum die
dominica missas sibi facerc itibens communionem de
manu eiiis acccpcrit: quem prostratus in tcrra pro suis
5 peccatis intercedere rogans cuncta ecclesiae ptrivilegia
rcnovavit. qui cum exercitum mitteret in Pontum multum
proliibente papa apostolico ad conpraehendendum Phi-
lippicum, quem ibi religaverat, conversus omnis exer-
citus ad partem Philippici fecit eum ibidem inipera-
10 torem, reversusque cum eo ConstantinopoHm pugnavit
contra lustinianum ad duodecimum ab urbe miliarium et
victo atque occiso lustiniano regnum suscepit Philippicus.
riTiDCLXVII 57<J Philippicus an. I m. sex.
580 Hic eiecit Cyrum de pontificatu eumque ad guber-
nandum abbatis iurae monasterium suum Pontum redire
581 precepit. Idem Constantino papac misit literas 2^>'avi ponuf. yo.s.
doijmatis, quas ille cum apostolicae sedis concdio respuit:
et huius rei causa fecit picturas in porticu sancti Petri,
ijuac acta sex sanctartim, synodorum universaVmm con-
i tinercnt. nam et huiusmodi picturas, cum habcrentm- in
urbe regia, Philippicus iusserat auferri. statuitqiie popidiis pm,ii/. 90,10.
Romanus, nc heretici imperatoris nomen aut carthas aut
figuram solidi suscijmrent: iinde ncc eius effigies in ccclesia
introducta est nec nomcn ad missarum sollemnia prolatum.
riTlDCLXX 582 Anastasius an. III.
583 Hic PhiUppicum captum ocuUs privavit nec occidit.
584 Idem litteras Constantino pajyae Romam per Scolasticum Pom,/. 90,11.
patricium et exarchum Italiae direxit, quibus se fautorem
catholicae fidei et sancti sexti concilii praedicatorem esse
docuit.
585 Liudhrandus rex Langobardorum donationem patrimonii rom,/. 91.4.
BFHMOR et ad c. bS\ Jiii. anlea laudati, inde a c. ,')82 BFIIiiOB el 1—19. 22—32. :i3 (c. 582 ovi.
aeijuentibusj. 34—37. 39—41.
577, 9 etulem 19 578, i hic ... 4 acceperit utn. B constiuum J7' 3 suscipitSO 2/3 eum (um 5»)
die dominica (domica.S»)] d. d. eum 23 3 sibij ihi F^. 31 ia.ce B iubet 23 3/4 de manu eius
om. B. 31 4 acciperit MB. 30, acciperet O^, acciperint 31 protratus 22 terram BM .suis] suo B
.^ ecclesia J/. m 3;, ecclesianim :?!' G reuocauit A" e.\ercitu iJ, exercituum iJ. 30 mitterit J/ in|etinii
multum oin.B^ 1 coupraehendura £»/7. 22. 39 7/8 philippum cum^'. 50', philippum IS. 19 ;i pa-
trem F^ lo cunstantinopoli 31 11 duodecim .?0 miliario ii» 12 occisum 31 iustinianum M
Buscipit 30. 3i> philippus J9 579 philippicos 3i 580, 1 iecit £. /9. 30 pontificatum BaJ/. /9
3 praecipit 30 .')81, 1 preui 30', prauae :S. breui 23 2 sed. ap. 23 concilium 78 3 hius fl"' regi .?0
portico iJJ<'. 19. 31, porticum >7 4 qui 19 sancta F^ 4/5 contineret F r. et oni. 39 huiusraodi
(modi ovi. M ')] eiusmodi 23 picturae IF^ haberent MO^ 6 reia 19 statimque 5» populos M
7 cartae requiritur H dgara. M solide 18 in ecclesiam 39'\ om. 39^ 9 nomen] nona 39' missarum]
m. locis M 582 iii] iiii 35, om. 14'^ regnauit posl iii ins. 10. 37 583 philippum 9. 10. 27. 37. 39
oculis] celeris 9 584, 1 idem| item B, id est 19 papae (papa 40) nimam (rome 30, romani 1, romano 10.
37, om. iTj] r. p. 19 per] secundum 17. 30 ■> et o/ii. 1. 7. 19. 40 exarchani .HO', archura ^' italiam
6. 8. 9. 36, in italiam 10. 37 direxit] dixit ;;', direxerat 15. 16, misit anle exarchum 7 quibus]
qui .35 faudtorem 31<^, lauore /'', factorem 31. 14. 28 :i sixti M. 5. 6. 8. 9. 36, xysti 32 consilii 8.
27, concilium 19 esse] ei se 40 .585, 1 liudbrandusj IIMB. 2. 3. 11'. 17. 18. 19. 22. 23. 25. 26. 27.
29. 30. 31. 41, liutbrandus FO. 1. 11-. 14. 24. 32. 34. 35. 39. 40, liutprandus B. 4. 5, leutbrandus 13, liubran-
dus 7, leuprandus 10. 37, leotrandus 6. 8. 9. 36, liudbrondus 12, luidbrandus 28, luitbrandus 15. 16 rex imU
lang. 35, om. 15. 16' longobardorum F'S. 3. .5. 6'. 7. 8. 9. 10. 19. 22. 25'. 27. 28. 36. 37. 39, lagohar-
dorum 26, languobardoruni B donatonem i/'. 11' patrimoni(a)e 6'. 8. 9. 10
CHRONICA. 319
Aljnimi Cottiamm, quam Hereberectits rex fecerat et ille
repetierat, ammonitione venerahiUs pajiae Gregorii con-
firmavit.
586 Ecberectus vir sanctus de gentc Anglorum et sacer-
dotium monachica vita etiam pro caelesti patria pere-
grinus exornans plurimas Scotticae gentis provincias
ad canonicam paschalis temporis obscrvantiam, a qua
5 diutius aberraverant, pia praedicationc convertit, anno
ab incarnatione domini DCCXVI.
IIIIDCLXXI 587 Theodosius an. I. puni,/. 91,5.
588 Hic electus in inperatorem Anastasium apud Niceam
civitatem gravi proelio vicit datoque sibi sacramento
clerieum fieri ac preshiterum fccit ordinari. ipse vero
tit regnum acccpit, cuni esset catholicus, mox in regia
5 urhe hnaginem illam venerandam, in qua sanctae sex
synodus crant depictae et a Philippico fiierat deiecta,
pristino in loco erexit.
589 Tiheris fluvius alveum suiim egressus multa Romanae F»nii/. oi, s.
fecit exitia civitati , ita ut in via lata ad unam. et semis
staturam excresceret atque a porta sancti Petri usque
BFmiOR et 1—19. 22—24. 26—32. 33 (c. 587. 588 ad 3 ordinari. 589). 34—37. 39—41: c. 586
ampliamt Beda h. eccl. 5, 22.
585, 2 alpium] adinpium 19 coctiarum 4. 6. 8. 9. 36. 37, gottiarum 34, cociarum 7, quotiarum 17
(juas J5, quem 0. 22, quod 7 hereberectus] bereberechtus 30, bereberehtus 13, herebrechtus 23, here-
breththus 26, hereberetus 4, heriberectus 5, bereberctus 7. 12, herebertus 40, hereberchtus 32, heribertus M.
24, eribertus 14, herebrecthus 19, herebectus 1. 27, heberectus 22, heberctus 2S', ecberctus 25^, ecbyrctus 25',
reuerectus 6. 8. 9. 36, reearedus 10. 37: Aripertus liber pontif. rex {om. R. 2) fec.] fec. rex 26 3 repe-
tierat] sepetierat 23, sepenerat 26, repetiaret 17^, petierat 6. 8. 9. 10. 36. 37 ammonitiones 6. S. 9. 10. 36. 37,
aramonitionem 40 586, i ecberectus] ecberrectus 5, ecberechtus .30, ecberecthus 19\ ecbericthus 79^, ecberehtus
13, ecberctus 7. 11-. 12, ecberchtus 32, etberethtus R, hecberthus 4, ecbertus 40, etbarechthus 23, haecueretus 6. 8.
0. 36, echerectus 1'', hecherectus l^, etheberctus 28, heberechthus 26, recaredus 39, recharedus 10 uir] ubi
8. 9. 10. 37 sanctos 10. 37 gente] genere R. 40 l/a sacerdocium H, sacerdotum 10. 17. 37 2 monachi-
cam 23, et monachicham 26, monacliia B, monastica 6^. 8. 9. 10. 36. 37, monauastica 6', in monachica 25"
uitam 23. 26 etiam post caelesti 23. 26, om. 37 patria] uita 17 2/3 peregrinos 14. 17, perenus 28
3 exornas 5*, exomas B primas iJ'. 15. 16, primicias 2 scottiae 22, scotie 7. 26", cotticae i?'. 29. 30
gentis] geutesii;', geutis et 26 4 ad] a 6". 8. 9. 10. 36. 37 canonica 6. 8. 9. 10. 36. 37, canonicas 4,
canioara 31. 34 tempore 36 obseruantia 6. 9. 10. 36. 37, obseruantie 8 5 aberraueraut] BO^. 14^. 23. 25''.
37, oberrauerant (-rat 11') plerique, in kis 14^, oberrabant 32 pia] pia 26 praedicatione] conuersatione B
.%'« anno (-nos 40) ab incarnatinne (incaniatio £) d.] ab inc. d. a. 31. 14. 24 6 dccxui] dccxuii H^M^. 23,
dccxu W. 12. 32, dccui ll\ dclxxi 29, om. 9. 34 587 thedosius B i] i regnauit 37 588, 1 electus]
electis 12, electum 26 iu om.^ 4. 5. 26. 30^. 34. 40 anasium 7, anastasius 2.3 nicenam 10. 37
•2 praeaelio M uincit 18, deuicit 35 datoque sibi sacr.] et 33 3 clericum bis 39^ ac] atque 26,
om. 25' prebiterura 3K 34 fecit post ord. 23. 26 ordinare 13. 19. 23. 30 uero u. r. aocepit om.
23. 26 uero] ergo 7 4 ut] cum .32 regnum] r. eius 4 aooipit 13. 19. 30 esse 18 regiam 1. 4,
regie F' .■■ urbem 1. 4 uenerabilem 23 sanota 19. 23, sanctissimae 6. 8. 9. 10. 36. 37, om. 41 sex]
rex 2. 3. 7. 15. 16. 19\ sexti 2.3, sextae Ob. 6. 8, om. H^B. 5. 18. 26(?). 30. 31. 39 6 synodos B. 32, synodo
F\ sinodis 37, synodi O^. 8. 13^. 15. 16. 17. 23. 26. 36, sinodie 6. 9 acta ins. post synodus 10. 37 erant
(erat 34^) depiotae] d. e. 10. 37 a ovi. 9 philippoco 30', philippo 4. 10. 37 fuerat (-rantilf^ 17. 26,
erant 41, erat 27, om. U. 39) deiecta (dieiecta 8, eieota 7, deiectae 17. 26) om. J/' 7 pistrino 2' in om. 17.
589,1 tibris S, tiberius 6». 9. Ji'. 73« f?;. 25'. .36», tyberius 15. 27 alueuum £ multae J" 2 feoit exitia
(extia /<", execitia 35, exiria 9, ex illa 31)] geutitia 77» ciuitatis 4. 6. 8. 9. 10. 17. 36. 37, ciuitate 14.
34 ut] ubi y in om. F uia] uio 73' f?). ^.j^ ui. J7' lata] lat (sp. vac.) 28 et om. ^S'' semi 40
3 atque] ac 23. 26 a| ad B.V. 4. 6. 8. 9. 10. 22. 28. 36. 37, o 12, om. 19 portara 4. 6. 8. 9. 10. 28.
36. 37 usque om. 77'
CHHONICA III. 41
320 BEDAE
(ul pontmn Molvium aquae se cliscendenies coniungereiit. mansit
5 autem diebus VII, donec agentihus laetanias crcbras civihus octavo
demum die revertit.
590 His temporibus multi Anglorum gentis nobiles et ignobiles, viri et
feminae, duces et privati, diviui amoris instinctu de Brittania Ro-
mam venire consueverant : inter quos etiam reverentissimus abba
meus Ceolfridus annos natus LXXIIII, cum esset presbiter annos
5 XLVII, abbas autem annos XXXV, ubi Lingonas pervenit, ibi
defunctus atque in ecclesia beatorum geminorum martyrum sepul-
tiis est. qui intcr alia donaria, quae adferre disposuerat, misit
ecclesiae sancti Petri pandectem a beato Hieronimo in Latinum
ex Hebreo vel Graeco fonte translatum ^).
imDCLXXX 59 1 Leo an. VIIII.
592 Sarraceni cum inmenso exercitu Constantinopolim vcnicntes
triennio civitatem obsident, donec civibus multa instantia
ad deum clamantibus plurimi eorum famc frigore pestilentia
BFSMOR el 1—19. 22—24. 26—32. 33 {om. c. 590). 34—37. 39—41: c. 500, 1—3 repelit Beda h.
eccl. 5, 7 fin.
589,4 poiite 4. 40, iuutem 19, pontum 2".. 29 molbiura 6. S>. 9. 10. 25^. 36, moliuum 7, mnluium
M^'. 4. 15. 16. 25K 40-, miluium 37, milbium 8-, molliuni 40\ oluium FHhM. IK 5. 11. 2J^ 27. 29. 41, oliuum
39 aquae] .-itque 9 se] a se 17, post desc. S, om. 13'. 23. 20 discendeiites] FH^O^. 2. 3. 5. 11. 12.
13K 14. 18. 19. 22. 27. 29. 30. 31. 34, descendentes reliqui, discindentes O^, discedentes H^. P. 4. 25. 39,
descentes 24', distendentes 33: ita ut in via lata ad unam et semis staturam aqua eiusdem flumiuis excre-
visset atque a jiorta beati Petri usque ad pontem Mulviae aquae se distenderent liber pontif. : pro hoc voca-
bulo discendereut le.f/enn Beda lociim male reddidit coniungereut] iuugereut (ante desc.) 24 .'> autem
om. 19' uii] uiii 19, ui 35 l(a)etanias plerique, letanies 6. 36^, letames 9, litaniis 23 crebris 2.5
ciuibus] uicibus 4 uctaua 19. 33 s demum] deciraum J/. 32, bis 40 reuertit] reuertitur FH''0.
6. 8. 9. 10. 20. 2,5-. 33. 36. 37. 41 590, t hiis 36. 41 multi um. 9 genti F, gestis 32 nobilis 34^
et om. 12. 32 inuobileres 6 et] ac 36 ■> duces] duce 22, et duces 31 brittanie B, brittaniam
M. 1 3/3 romana 19 3 consuerant H. 8. 11. 12. 13. 14. 18. 22. 24'. 30. 32, consueueruut F'^. 26, cun-
sueruut 4. 29. 40 inter] in 6. 8. 36 reuerendissimus 7. 10-. 26 abbas 7. 13°. 25^^. 37, alba 40
4 ceoiridus 28, colfridus 35, raolfridus 40 natus om. 26 l.xxiiii] Ixxiii F, Ixiii /S', Ixx 13. 26. 30,
Ixxxiiii 40, inc. W- cum ...,") xluii om. 18 ■> xluii] -xlui 17. 23. 26. 30, xluiiii 19, xuii 6. *. 9. 10.
36. 37 annos om. 0\ 4. 10. 20. 32. 40. 41 lingones .34. 37, linguones 17. 2.5, lingonos 11', liugueues
6. 8. 9. 10. 36, longcraas 19 peruenerit B ubi 31 6 def.] def. est 26 atque] et 8 ecclesiae .5
gemiuura 4 i;/7 sepultum B 7 donalia 40 adferre] adferen 40 8 ecclesia J/ pandecten 4. 17.
23. 28, pandeotam 10. 37, pandecm (sic) 7, paudente B, om. 12. 32 beato] sancto 17 9 graoo 12 foute]
sermone 7 translatam 34 591 uiiii] xxiiii raeu. ii d. xiiii F'-. 33 regnauit post uiiii add. 37
592, 1 cum om. 4. 7 inniense 3 coustinopolira H uenieutes] conuenientes 15. 16 -' trieunium 40
ciuitates 40 cibus 40 coustautia 24 3 deum] duminum R. 2. 14. 15. 16. 18, clerum 36 clamanti-
busj instantibus 13. 17. 19. 23. 26. 30 plurimi eorum] plurimum eurum B, plurimurum 26 fame (fama B)
frigore (frigere 2!») | fame et fr. F, fr. et fame 7. 20. 33 pestilentia] -tiae 7, et pest. 4. 5. 25. 29, ac pest. 11
') Cf. Beda /list. abb. Viremulhens'ium c. 12: (Ceolfridus) bibliothecam utriusque monasterii, quam Beue-
dictus abbas magua coepit instautia, ipse non miuore gemiuavit iudustria , ita ut tres pandectes novae trans-
liitiouis ad uuum vetustae transliiticjuis, quem de lluma attulerat, ipse superadiungeret . quorum unum senex
Kumam rediens secum inter alia ju-o nmuere sumpsit, duus utrique monasterio reliquit. c. 15: Ceolfridus . . .
ad limina beaturum apustulurum tendeus priusqnam illo pervenisset, tactus infinnit;ite diem clausit ultimum :
perveniens namque Ijingunas circa lioram diei tertiara deciraa ipsius diei liora niigravit ad domiiuira et crastinu
in ecclesia beatorum geminorum martyrum honorifice sepultus est . . . c. 16: erat autera quando obiit auuo-
rum LXXIIII, presbyterii gradu functus auuisXLVII, abbatis officiuni ministraus aimis XXXV. ipsum co-
dicem agnomt Rossius (dc ori;/ine scrinii et bibliolhecae sedis aposlolicae. Romae 1886 2>- LXXV seq.) esse
Amiatinuta hodie Florentinum. bibliothecae Laurentianae (cf. Greyory in prolerjomenis ad novi teslamenti ed.
Tischendorfianam p. 783 seij.) haben/cm inscriptum epifframma inlerpotatum 2>ostea, sed ori(jini suae a Rossio
egreyie restilulum. hoc: cu[lmeu] ad eximii uieritu venerabile [Petri], quem caput ecdesiae dedicat alma fides,
C'e[o]lt^ridus Britoimm] extremis de finib. abbas meque meosq. optaus tauti inter gaudia patris in caelis memo-
rem semper habere locum.
CHEONICA. 321
perirent ac sic pertaesi obsidionis abscederent '). qui inde regressi Vulga-
r, rorum gentem, que est super Danubium, bello adgrediuntur: et ab bac quoque
victi rofugiunt ac naves repetunt suas. quibus cum altuni peterent, ingruente
subita tcmpcstate plurimi etiam mersis sive confractis per litora navibus sunt necati.
r)93 Liudbrandus audiens quod Sarraceni depopulata Sardinia etiam loca fedarent
illa, ubi ossa sancti Augustini episcopi propter vastationem barbarorum olim
trauslata ot bonorifice fuerant condita, misit et dato magno praetio accepit et
transtulit ea in Ticinis ibique cura debito tanto patri honore recondidit.
594 LXVII. Do reliquis sextae aetatis.
Ilaec de cursu praeteriti seculi ex Hebraica veritate, prout potuimus, elucu-
brare curavimus, aequum rati, ut, sicut Graeci LXX translatorum editione
utentes de ea sibi suisque temporum libros condidore, ita et nos, qui per
5 beati interpretis Hieronimi industriam puro Hebraicae veritatis fonte potamur,
temporum quoque rationem iuxta hanc scire queamus. quod si qui laborem
bunc nostrum culpaverint esse superfluuni, accipiant hi quicumque sunt iustum
walva caritate responsum, quod prefatus Hieronimus priscae cosmographiae
calumniatoribus reddit, ut, si displicet, non legant. ceterum cunctis in commune
10 suademus, ut sive quis ex Hebraica veritate, quae ad nos per memoratum inter-
pretem pura pervenisse etiam li'ostibus ludaeis in professo est, sive ex LXX inter-
praetura translationo, quae vel minus solHcitae primo edita est, ut multi astruunt,
vel post a gentilibus corrupta, ut beato Augustino videtur, seu certe ex utrisque
commixto opere codicibus, ut sibi visum fuerit temporum cursum notaverit: et
15 sive prolixiora seu breviora transacti seculi tempora signaverit, aut signata rep-
pererit, nullatenus taraen ex hoc longiora vel breviora quae restant saeculi tem-
pora putet, memor semper dominicae sententiae: quia do die ultima et hora
BFHMOR et 1—19. 22-24. 2(!—.37. 39—41; inde a c. b9iFH0.
092,4 perirent] perieut 34, perierunt S, piereint (sicj iO sic (si M'. 19. .33. 35, sia^M-, sita .3) pertaesi
(perte 4. 40, aperte 23. 20, perfaesit i>, perpessi ?)] ab instantia 6. S. 9. 10. 36. 37 obsidiones 35, ob-
8idioni 4, ab obsidione (--nem 23) 7. 20. 23, ab obsidionis 20 (i) abscederent] reoederont 7. 20 qui inde
(indige 19)] qui michi 9, om. 15. 16^ egressi 2. 4. 10. 33 ij;, bulgarorum BM. 3. 10. 37, bulgaruni
41, nnlganoruni 23, 32. 40, uulgonoruru 18' loco post., uulgagorum 17' 5 est post dan. 2S supra .35
danuuium M. 12. 23. 40 ab] ad IS loco pr. hac] a /, ea 27 quoque posl uicti 13 c uicti|
ficti y, (»11. 40 sua 1 cum] cul 1, om. 15' altum] in altuni 41, alto 35, alta 17, altum mare 28
peterent] p. pelagum " ingruentes .9.5 7 subita] summa 6. 8. 9. 10. 36. 37 tempotestate 31 pluri-
rais F^. T". S^. 10. 17. 29. 33, pluribus 41 mersi 15. 16, mersus 27, mersis 34», meusis B. U. 12 siue]
sime 40 per litora (p. I. om. 7. 20) nau. (manibus 9)] n. p. 1. 6' suut nau. 1 negati BF. 40
593, 1 liudbrandus] liutbrandus B^. 11-. 18. 29. 32. 39. 40, liutprandus B^F. 4. 5. 23. 26. 33, leutbrandus M. 13.
34, leudbrandus 14. 24, liubrandus ". 20, leuprandus 10. 37, leoprandus 9, lincbrandus 41, leobrandus 0. 8.
36, liutbrannus 1. 27, luidbraudus 28, luitlibrandus 15. 16 res. post liudbr. ins. 7. 20. 33 quod] que 40,
quia 13' saraceni B aliirjue depopulato 35 sardenia £", sardi 19 iedarent] fedarant 6. S^. 9. 10.
37, lederent //', lederantS» 2 illa ante e( post fed. 33», anle fed. .33'', iUa etiam 26 ossa post episcopi 28
agustini 31. 3. 10. 11. 30. 40, augini 1 episcopi om. 37 propter {his 1) uast.] pro uastatione 7. 20
:i translatos 35, translata ab yppone 4 fuerant om. F', post condita 16 recondita 18' priore loco, 18
poslerioTC magno praetio (praemio 41)\ pr. m. 33 accipit 13. 19. 23. 30, abstulit 20 i ea om. S»
ticcnis 4. 7. 20. 40, ticinos 37, ticicinis 6», ticionis 1. 27, tinis W ibique] ubi 23. 26 debito tauto
(tanti 2. 4. 7. 23. 26. 29, tantum 35, msLgno 27)] tanto esse debito 40 pari 27, patrio J/, patris 4. 7. 20. 23.
26, patrem .32 hoi\ore post debito 23. 26 recondidit] condidit 2. 15. 16. 17. 18 futror/ue loco), condit . * iJ",
recondita sunt (i. 8. 9. 36, condita sunt 10. 37 594, i sextaetatis 77 a bcbrecica // 4 condidedere Jl '
7 culpanerit F accipiat F' 9 commone FII' u professu O^ exj ct // u gentibus F
15 transactis F
') Ex simili relatione liber pontif. 91, 12: ('oustautinopolim bienniii est a nec dicendis Agarenis ob-
sessa. sed deo eis contrario inaxima illlc curuin parfc fame ae bcllo iiitcrempta confusi recesserunt Leoiie
priucipe.
41*
322 BEDAE
595 nemo scit neque angeli caelorum nisi pater solus. Neque enim ullatinus sunt
audiendi, qui suspicantur huius saeculi statum sex milium annorum ab initio fuisse
definitum, et ne contra sententiam domini venire videantur, addunt, incertum mor-
talibus quoto anno sextae millaenariae partis venturus sit dies iudicii: cuius tamen
5 adventus maximae circa terminum sexti millenarii debeat sperari. a quibus si
queris, ubi haec putanda vel credenda legerint, mox stomachantes, quia aliud
quid respondere non habent: annon legisti, inquiunt, in genesi, quia sex diebus
596 mundum fecerit deus? Unde mcrito credi debet eum plus minus sex niilibus
annorum esse staturum. et quod est gravius, fuere qui propter septimum diem
in quo requievit deus ab operibus suis, sperarent post sex annorum milia sancto-
rum laboris in Iiac vita mortali septimo mille annorum curriculo eos post resur-
5 rectionem in hac ipsa vita inmortales in diliciis et raulta beatitudine regnaturos
esse cum Christo. verum his, quia lieretica sunt et frivola, funditus omissis intel-
legamus sincere et catholieae sex illos dies, in quibus mundi liuius ornatum
perfecit deus, et septimum, in quo ab omni opere suo requievit, quem ob id
perpetuae quietis benedictione sanctificavit, non sex annorum milia seculi labo-
10 rantis et septimum regni beatorum in terra cum Christo, sed sex potius aetates
significare mundi labentis, in quibus sancti laborant in hac vita pro Christo et
septimam perpetuae quietis in alia vita quam solutae a corporibus percipiunt
597 animae sanctae cum Christo. Quod animarum sabbatum tunc inchoasse recte
creditur, cum prinius Christi martyr carne occisus a fratre, mox aninia est aeter-
nam translatus in requiem. tunc autem perficietur, cum in die resurrectionis
animae etiam corpora incorrupta receperint. et quia nulla aetatum quinque
5 praeteritarum mille amiis acta repperitur, sed aliae plures annos, aliae pauciores
habuere, neque ulla alteri similem habuit summam annorum, restat ut pari modo
haec quoque, quae nunc agitur, incertum mortalibus habeat suae longitudinis
statum, soli autem ilh cognitum, qui servos suos accinctis lumbis lucernisque
ardentibus vigilare praecepit, similes hominibus exspectantibus dominum suum,
10 quando revertatur a nuptiis.
598 LXVni. De trina opinatione fidelium, quando veniat dominus.
Cuius quidem adventus horam merito sancti omnes diligunt et citius adesse de-
siderant: sed periculose satis agunt, si qui hanc prope an longe sit putare vel
praedicare praesumunt. unde pulcherrime beatus Augustinus remoto illo servo
5 nequam, qui dicit in corde suo: moram facit dominus meus venire: iste quippe
procul dubio domini sui odit adventum, dat exemplum de tribus servis optimis
adventum domini sui sitienter desiderantibus , vigilanter exspectautibus, fideliter
amantibus, quorum unus dicit: vigilemus et oremus, quia citius venturus est do-
minus. alter dicit: vigilemus et oremus, quia brevis et incerta est ista vita,
lu quamvis tardius venturus sit dominus. tertius dicit: vigilemus et oremus, quia et
brevis atque incerta est ista vita et nescimus tempus, quando venturus sit do-
minus. proiude si hoc factum fuerit quod praedixerat primus, gaudebunt cum
599 illo secundus et tertius. Si autem factum non fuerit, metuendum est, ne pertur-
bentur, qui illi crediderant et incipiant adventum domini non tardum putare, sed
FHO
595,2 snscipiantnr i?* 7 quia] quam i^', quod i? 596,4 labores J?' 6 diliciis FO^, dilitiis if
c quia] OF, quud yy 8 perfecit] fecit i/" » benedictione . . . la quietis om. 7/' u uita| ciuitate F
12 salute corporalibus Ji^ 597, a trauslata i/^ 4 receperunt F^ quiaj quam i''' » acinctis i/
lumbibus F 598, i Ixuii IIO^ de triua opinatione (opinione 0) . . . dominus om. H^ 2 hora F
c dato fl* seruis] pueris i^ 7 sui sitieuter] scieuter i^ ii ista om. H^ 599,2 illi qui ii^
incipiat F
CHRONICA. 323
nullum. qui autem crcdunt quod dicit seeundus, tardius dominum esse venturum,
si falsum fuerit iuventum citilis domino veniente, nullo niodo qui ei crediderant
.1 turbabuntur in fide, sed inopinato gaudio perfruentur. quapropter qui dicit do-
minum citius esse venturum, optubilius loquitur, sed periculose fallitur. qui autem
dicit dominum esse tardius venturum et tamen credit sperat amat eius adventum,
profecto de tarditate eius etiamsi ftillitur, feliciter fallitur. liabebit enim maiorem
patientiam, si hoc ita erit, maiorem laetitiam, si non erit: ac per hoc ab eis qui
10 diligunt manifestationem doniini, ille auditur suavius, isti creditur tutius. qui
autem quid liorum sit verum ignorare se confitetur, illud autem optat, hoc tolerat,
iu nullo eoruni errat, quia nihil eorum aut iufirmat aut negat.
()00 LXVIIII. De temporibus Antichristi.
Duo sane certissima necdum instantis diei iudicii habemus indicia, fidem vide-
licet Israheliticae gentis et regnum persecutionemque Anticliristi , quam videlicet
persecutioneni trium semis annorum futurum fides ecclesiae tenet. sed ne haec
5 inprovisa veniens omnes passim quos inparatos invenerit, involvat, Enoch ct Heham
maximos prophetas et doctores ante huius exortum venturos in mundum, qui
Israheliticam plebem ad fidei convertant gratiam atque ad pressuram tanti turbinis
in parte electorum insuperabilem reddant. qui cum ipsi primo tres semis annos
praedicaverint , et sicut de uno corum Heha propheta Malachias praedixit, con-
10 verterint corda patrum in fihos, id est, antiquorum fidem dilectionemque sanctorum
in eorum qui tunc victuri sunt mente plantaverint, tunc excandescens ilhx horrenda
persecutio ipsos iuprimis martiru virtute coronet; dein ceteros fideles corripiens
601 vel martyres Christi gloriosissimos vel damnatos apostatas faciat. Quod signi-
ficare vidctur apostolus lohannes ita scribens in apocalypsi: atrium autem quod
est foris templum eice foras et ne metieris eum, quoniam datum est gentibus, et
civitatem sanctam calcabunt mensibus XLII, id est eos, qui nomine tcnus fideles
5 soha exteriora dihgunt, ab electorum sorte separatos ostende: quia et ipsi ad
persequendam ecclesiam convertentur novissima illa persecutione trium semis anno-
rum. ct dabo, inquit, duobus testibus meis, et prophetabunt diebus mille CCLX
amicti saccis, id est, artissimis contincntiae et pracssurarum laboribus accincti
praedicabunt. et paulo post: et cum finierint, inquit, testimonium suum, bcstia,
lu quae ascendet de abysso, faciet advcrsus illos bellum, et vincet eos et occidct
illos et caetera. quibus ministros eiusdem bestiae, id est Antichristi, de occisione
horum duorum testium, id est martyrum, laetaturos eisdemque etiam mortuis in-
602 sultaturos esse commemorat idem aho loco: Et vidi, inquit, de mari bestiam
ascendentem, et dedit ilh draco virtutem suam ct potestatcm magnam, id est vidi
homincm sevissimi ingenii de tumultuosa impiorum stirpe progenitum, cui mox
nato et per magicas artes a pessimis inbuto magistris, adiungcns se diabolus to-
5 tam virtutis suae potentiam, per quam magica ceteris omnibus maiora patrarct,
individuus comes attuht. ct data cst, inquit, iUi potestas facere menses XLH, id
est tres annos et dimidium. percusso autem illo perditionis fiho sive ab ipso
domino sive a Michahele archaugelo, ut quidam docent, et actcrna ultione dam-
nato, non continuo dies iudicii secuturus esse credendus est : alioquin scire possent
10 homines ilhus evi tempus iudicii, si post tres semis annos inchoato pcrsecutionis
FHO
.")99, 5 qua] quia F qui] quiil /•' lu qui] quiil F 11 illiul autonij illuil -F li aut uegat) at
n. H^ 6()(), 1 l.xuiii IIO -j ilie F 4 futurani //- 7 couueitat /''" jjiecessuram /■' ii in euruui
om. F 12 ileiudc /''0 l)01,ri seperatos//' ostonJit /' i; persecutioneiu /'' 7 Ix] xl /^ in ascendit >'
uiiicit //' occidit i^//' 12 oiusdemque .?' 12/13 iiisultatores /''' 002, •! maicas//' 5 maica
//', magicam /' 7 filium /^' u aliquiu // '
324 BEDAE
603 Antichristi confestim sequeretur. Nunc autem quia ante consummatum tempus
persecutionis illius dies iudicii non veniat, scire omnibus licet : post quantum vero
tempus consummatae eiusdem persecutionis venturus sit, nemini prorsus scire
conceditur. denique propheta Danihel, qui regnum Antichristi niille ducentis
r. nonaginta diebus futurum describit, ita concludit: beatus qui exspectat ct per-
venit ad dies milie COCXXXV. quod Hieronimus ita exponit: beatus, inquit,
qui interfecto Antichristo supra mille CCXC dies, id est, tres semis annos, dies
XLV prestulatur, quibus est dominus atque salvator in sua maiestate venturus.
quare autem post interfectionem Antichristi XL et V dierum silentium sit, divinae
10 scientiae est, nisi forte dicamus: dilatio regni sauctorum patientiae probatio est.
604 LXX. De die iudicii.
Adveniet autem dies domini sicut fur, quia, sicut ipse testatur, nescimus quando
veniat, sero an media nocte an galli cantu an mane. in quo caeh, inquit, magno
impetu transient, elementa vero a calore solventur. qui autem sint caeli qui
r. transient, paulo superius docet idem apostohis Petrus dicens: caeli erant prius et
terra de aqua et pcr aquam consistens verbo dei, per quae ille tunc mundus
periit. caeli autem qui nunc sunt et terra eodem verbo repositi sunt igni reser-
vati in die iudicii. non ergo firmamentum caeli , in quo sidera fixa circumeunt,
iion caelum aetherium, hoe est inane illud maximuni a caelo sidereo usque ad
10 aera turbulentum, in quo puro et quieto diurnaeque lucis semper pleno errantia
septem sidera vaga ferri creduutur. sed caelum hoc aerium, id est terrae proxi-
mum, a quo aves caeh, quod in eo volent, appellantur, quod aqua quondam di-
luvii deletis terrestribus transcendendo perdidit, hoc ignis extremi iudicii eiusdeni
60.") mensurae spatio procrescens occupando disperdet. Nec sola haec beati Petri
sententia, qua illos dieit caelos igni iudicii perdendos, qui aqua diluvii perierant,
testatur sidereum caelum igni illo quamvis maximo non esse tangendum, sed
etiam domini sermo qui dicit: statim autem post tribulationem dierum illorum sol
5 obscurabitur et luna non dabit lumen suum et stellae cadcnt de caelo. neque
enim sol obsiurari, luna suo luminc privari, stellae potcrunt uadere de caelo, si
caelum ipsum, locus videlicet eorum, igni voratum transibit. nuuc autem caelum
quidem aereum igni mai^cescet, sidereum manebit inlesum. porro sidera obscura-
buntur non suo lumine vacuata, sed maioris vi luminis ad adventuni superni iudi-
10 cis, ne videantur obtecta, quod in hac vita lunam stellasque omnes a potiore
lumine solis interdiu pati cunctis in promtu est. cum autom peracto iudicio fuerit
caelum novum et terra nova, id est non alia pro aliis, sed haec ipsa per igneni
innovata et quasi quadam resurrectionis virtute glorificata claruerint, tunc, ut
Isaias praedixit, erit lux lunae sicut lux solis et lux solis septempliciter sicut
60(1 lux septem dierum. Quod autem lohannes in apocalypsi cum dixisset: et vidi
caeluni novum et terram novam : priinum enim caeluni ct prima terra abierunt :
adiunxit, atque ait: et mare iam non est, utrum maximo illo ardore siccetur mare
an et ipsum vertatur in melius, non fiicile patet. caelum quippe novum et terram
.'. novam, non autem, et mare novum uspiam legimus futurum. nam et typicae
potest intellegi quod dictum est: et mare iam non cst, quia iaiii tuno non erit
FIIO
G03, c ad (liobus F lO pacicntia F G04, l Ixuiiii HO 4 a om. 0 suiif, F B quao] queni F
7 autem om. F^ 8 circueuut FII 9 non] nam F aeriuni F- lu oia II i:i transcendo H igni F
605, n qui] quia // ;i non ovi. F r, ijotuorunt // J trasiuit F s sideriuni F lo a potiore]
aptiore II' u osaias F (iO(j, 2 iiouum om. F terra oin. H' :i et om. F i uon vm. F'
b et niare) niiiro F nonuni um. //" r, non iani tnnc /''
CHRONICA. 325
Iior iscculum vihi mortalium turbulentum, quod sepissime in scripturis nuiris iiomine
tiguratur. ul)i autcm ipsum extrcmi et universalis iudicii sit discrinicn habendum,
(i(>7 intcr multos sepae queritur. Constat namque, quia cum descendcnte domino ad
iudicium in ictu oculi fuerit omnium resurrectio celebrata mortuorum, sancti con-
festini rapiantur obviam illi in aera. hoc etenim intellegitur apostolus indicare,
cum ait; quoniam ipse dominus in iussu et in voce archangeli et in tuba dei
.s descendet de caelo et mortui qui in Christo smit, resurgent primi; deinde nos
qui vivimus, qui relinquimur, simul rapiemur cum illis in nubibus obviam domino
in aera. utruni autem ot reprobi tunc sublimius a terra leventur obviam iudici
venturo, an meritis peccatorum ita praegraventur, ut quamvis inmortalia corp(n'a
habentes ad altiora nequeant elevari et praesidente ad iudicandum domino sancti
10 in sublimi a dextris eius , ipsi autem in inferioribus adsistant a sinistris , tunc
6()h potius apparebit. Si vero tunc ignis ille raaximus ct altissimus universam terrae
superficicm operit et resuscitati a mortuis iniusti nequeunt in subUme raptari:
constat eos utpote in terra positos igni circumdatos iudicis cxspectare scntentiam :
sed an illo urantur qui non per illum castigandi , sed aeterno potius sunt igne
5 damnandi, quis praeiudicare audeat? namque aliquos elcctorum eo purgari a
levioribus quibusdam admissis et beatus Augustinus in hbro dc civitatc dei XX
ex prophctarum dictis intellegit, ct sanctus papa Gregorius in homehis euangehi
exponens illud psahnographi ; ignis in conspectu cius ardcbit, et in circuitu cius
tcmpestas valida: districtionem quippe, inquit, tante iustitiae tempestas ignisque
6(19 comitantur, quia tempestas examinat, quos ignis exurat. Satis autem clarum est,
quia raptis ad voceni tubac obviam domino in aera perfoctis servis iUius con-
Hagratio mundana non noccat, si trium puerorum mortalia adhuc corpora circum-
positus camini ignis tangere nequivit. verum in his onmibus utilius (^st cuique
.s castum se districti iudicis pracbere conspcctibus quam de iudicii ilhus niodo locove
discutere. sane quod apostolus cum dixisset: rapiemur cum ilHs in nubibus ob-
viam domino in aera, subdit dicens: et sic semper cum domino crimus, non sic
accipicndum cst, tamquam in aere nos dixerit somper cum domino esse man-
suros: quia nec ipse utique ibi manebit, quia veniens transiturus est. venienti
10 (juippe ibitur obviam, non manenti. sed ita cum domino erimus: id est sic crimus
habentes corpora serapitcrna, ubicumque cum illo fucrimus.
610 LXXI. De septima ct VIII aetate secuH futuri.
Et haec cst octava illa aetas scmpcr amanda speranda suspiranda fidehbus, quando
corum animas Christus incorruptibiUum corporuni munerc donatas ad perceptionem
regni caelestia conterapUitionemque divinae suae maiestatis inducat: non auferens
s gloriam, quam exutae corporibus a suae quacque egressionis tcmpore bcata in
requie perccperant, sed maiorc ilUis gloria etiam corporum redditorum accumu-
Ums: in cuius continuatac et non interruptae beatitudinis typum Moyses cum scx
iUos die.s primos, quibus factus est mundus, a lucc ct manc inchoatos ad vesperam
terminatos dixisset: in .septimo, quo rcquievit deus ab operibus suis, sohus nnine,
10 non autem et vespere fccit mentionem. sed cuncta, quae dc eo commemoranda
putavit, aeternae requiei et benedictionis Uice concUisit. quia sicut et supra
FffO
()07, 1 (lescente // 1/2 ad iud. doiii. F ^ liipitMitur //' 7 et um. ff^ <>()8, i uniuersae O
X coust. eos om. //» cirdatos//' 7 e.\J et // luinieliis //» s psalniigraphi O» 10 comitatur /■'
609,2/3 coiifragratio /<7/' :) muuda /'' 1 iu otn. F 7 sul)didit FJi 8 aera F a utique ibi om. F
610, 1 Ixx FHO ^ quoque F c gloriam /•' 7 non om. H moses FH^ 9 in om. F 10 et
om. F de eo] deo F n quia] F0)0^, qua O», quod H
326 BEDAE
meminimus, cunctac huius saeculi aetates sex, in quibus iusti domino cooperante
bonis operibus insistunt, ita sunt superna ordinatione dispositae, ut in primordis
suis singulae aliquid laetarura rcrum habentes non parvis erumnariun tenebris
() I I pracssurarumque consummantur. Requies vero animarum, quam pro bimis operibus
in futuro saeculo percipiunt, nulla umquam curae alicuius anxietate turbata de-
ficiet, sed ubi tempus iudicii et resurrectionis advenerit, gloriosiore perpetuae
beatitudinis perfectione complebitui*. conparatur his aetatibus sacratissimum do-
.". minicae passionis sepulturae et resurrectionis tempus. legimus enim scribente
euangelista lohanne, quia lesus ante sex dies paschae venit Bethaniam, ubi de-
votae muheris officio ludas ofFensus prodidit eum sacerdotum principibus. in
crastinum autem ipse veniens in asino Hierosolymam cum turba domino laudes
canentium, per continuos V dies insidiosis eorum questionibus appetitus sexto
10 demum die crucifixus est: septima requievit in sepulchro, octava autem, id est,
una sabbati, resurrexit a mortuis. quia praeteritis V mundi huius aetatibus sancti
612 numquam reproborum insidias et odia pati cessarunt. At in sexta, quam dominus
sua incarnatione confirmare in fide, sua passione redimere ab inferis, sua resur-
rectione et ascensione ad spem et dilectionem regni caelestis accendere dignatus
est, eximior beatorum martyrum virtus atrociora ab infidelibus persecutionum bella
5 toleravit. sed haec tanto fortius vicere, quanto certius novere pro illo se pati,
qui secum passo prius latroni, sed tunc confessori, promisit: hodie mecum eris in
paradiso. quae beatissima paradisi requies, quia non alium finem quam glorificae
resurrectionis habet initium, hoc significare volens euangehsta Matheus, cum do-
minum sexta feria passum et sabbato sepultum esse scripsisset, dicturus de re-
10 surrectione sic incipit: vespere autem sabbati, quae lucescit in prima sabbati,
6l3venit Maria Magdalene ct altera Maria videre sepulchrum. Vesperam quippe
sabbati, quo dominus in sepulchro quievit, non in noctem tenebrescere, sed
lucescere dicit in una sabbati, quia videlicet idem eius sepulchrum non corrup-
tione suscepti corporis adtaminandimi , sed sicut Esaias ait: et erit sepulchrum
5 eius gloriosum, citae resurrectionis erat virtute sublimandum: quia nostrarum
quoque requies post exuta corpora animarum non aliquibus angorum est obscu-
randa tenebris, sed sohs verae et perpetuae lucis suscipienda in fine et aecumu-
landa muneribus. haec est magna illa et singularis octava, pro qua sextus ct
undecimus psalmi scribimtur: cuius et verba dierum ita recordantur: porro Ma-
10 thathias et Hehphalu et ahi Levitarum in citharis pro octava canebant epinicion,
id est, victori deo in perpetuum venturae ogdoadis atque iudicii laudes canebant.
614 epinicion quippe triumphum palmamque significat. Vel de resurrectionis Christi
mysterio prophetabant, quae merito singularis et magna vocatur octava, quia
omnis labentis saeculi dies octava ita est post septimam sabbati octava, ut ipsa
sit etiam prima septimanae sequentis. quomodo autem prima totius saeculi dies
5 ita fuit prima, ut non haberet ahquos septem praecedentes quibus esset octava,
et ideo singulariter prima est, ita singulariter non solum magna, sed et octava
est dies futurae rosurrcctionis, quia sic post septimam sabbati proximi vcntura
est octava, ut non ahquos habcat dies se scquentes, quibus possit fieri prima, sed
ipsa una mancat caelesti kice perennis. unde bene propheta visionem huius diei
10 sitiens, unam eam vocat dicens : quia melior est dies una in atriis tuis super milia.
cum ergo octavam in scripturis lcgimus, sciamus mystice et dieni ct aetatem
FBO
610, 12 quooperante F 1.1 consumantur H, consummatur i*"* (511, 4 perfectioneni F conpara-
tur] conponatur i>^ .s sepultura J^/7 7 pr. sac. H^ s asiano H^ (512,1 in om. F^ :i ascen-
dere FH- i uincere H 9 sabbatum F dicturus om. H 613, 2 quoj quod F 614, 3 saeculi om. H
septimum 0, soptimanam H- 6 sed et] sed F li mystyce H
CHRONICA. 327
posse intellegi, quia et dominus octava die, id cst. post septiniam sabbati resur-
ftl5 rcxit a mortuis. Et nos non solum post septcm volubiles huius saeculi dics, scd
etiam post sepae memoratas septem aetates in octava aetate simul et die resurge-
mus. quae vitae dies in se quidem ipsa mansit semper, manet et manebit aeterna,
sed nobis tunc incipiet, cum ad eam videndam meruerimus intrare , ubi quo actu
5 occupentur sancti, perfecta spiritus et carnis inmortalitate renovati, testatur
psalmista, qui deo per laudem amoris canit: beati qui habitant in domo tua,
in saeculum saeculi laudabunt te. quo visu delectentur, idem consequenter ex-
ponit: ctenim bencdictionem dabit, qui legem dedit, ambuhibunt de virtiite in
virtuteni, videbitur deus denrum in Sion. quales ad hanc venire possint, ipse qui
10 est via, veritas et vita, testatur dominus : beati mundo corde , quoniam ipsi deum
videbunt. ergo noster libelhis de volubih ac fluctivago temporum hxpsu descrip-
tus oportunum dc aeterna stabilitate ac stabili aeternitate habeat finem. quem
rogo si qui lectionc dignum rati fuerint , me suis in praecibus domino conmen-
dent piaquc apud deum et proximos , quantum valcnt , agant industria , ut post
16 temporales caelestium actionum sudores aeternam cuncti caelestium praemiorum
mereamur acciperc palmam.
FHO
tjl4, 12 posse om. F septiiiiiim // Ulo, I uolubilis -ff 4 qiui actu] cuactu -F fi tua] tua
doniine O s ambulabaiit 0 a ad] et // possit i/ 10 ueritas] et uer. F ll ego //» 13 quis i^
14 ind. ag. H- is caelestiuruj om. sj>. vac. relicto ut vid. H^, ten-estrium H'^
CHRONICA III. 42
VAEIA LECTIO AD ANNOS MYNDI.
Chronlconmi
malorum epochae
anni
annus
mundi
Chronicoriim maiorum
ad numeros varia leclio
Chronicorum.
minoi^um
epochae
Chronicorum
minorum ad numeros
varia lectio
AETAS
PEIMA a. 1656
Adam ante na-
i3n
ad 130
tuni Seth
Setli ante natum
105
235
=
Enos
Enos
90
70
325
395
=
Cainan
om. H
Malalehcl
65
460
cccxlx B^, ccclx H . .
lareth
162
622
dccxxiii B
—
Enoch
65
687
dccxxxui B
Ixxxui E
Mathusalam
187
182
600
874
1056
1656
=
Lamech
mi} lii Kff
Noe ad diluvium
111 11 111 JJJJ.±
AETAS
SECVNDA
a. 292
Sem
2
35
30
1658
1693
1723
=
Art'a.\at
Sale
mlxxxiii B
Heber
34
30
1757
1787
=
lui E
Falech
Ixxxui BR
Ixxxui E
Reu
32
1819
mdcccxxuiiii M ...
—
Seruch
30
1849
Ixuiiii R
—
xuiiii E
Nachor
29
1878
om. H'-
—
Thare
70
1948
uiii] uiiii 11, vl B . . .
=
uiii] uiiii EH
AETAS
TERTIA
a. 942
Abraham cmi-
75
2023
om.
grat
BFHMOH clironicurum maiorum; EHM chronicorum minorum.
BEDAE CHRONICA.
329
Chronicoitim
maiorum epochae
amius
mundi
Chronicorum maiorum
ad numeros varia lectio
Chronicorum
minorum
epochae
Chronicorum minorum
ad numeros varia lectio
Ismahel nascitur
Isaac nascitur
lacob nascitur
Tacob in
Aegypto
ludaei in
Aegypto
Moyses
losue
Othoniel
Aoth
Deborra
Gedeon
Abimclech
Tola
lair
lepte
Abessan
Achialon
Labdon
Samsoii
Heh
Samuhol
Saul
QVARTA
AETAS a. 473
David
Salomo
Roboam
Abiam
Asa
losaphat
loi-am
Azarias
Athalia
loas
Amasias
Azarias (Ozias")
loatham
Achaz
Ezechias
430
[11]
[14]
60
130
[215]
40
26
40
80
40
40
3
23
22
6
7
10
8
20
40
12
20
40
40
17
3
41
25
8
1
6
40
29
52
16
16
29
2034
2048
2108
2238
2453
2493
2519
2559
2639
2679
2719
2722
2745
2767
2773
2780
2790
2798
2818
2858
2870
2890
2930
2970
2987
2990
3031
3056
3064
3065
3071
3111
3140
3192
3208
3224
3253
om. M
iixxxuii M, iixluii B
iiccxx*uiii F . . ■
iiccccuii R, iicccccliii F
iiccxciii F^
d om. H
luiiii] uiiii B , . . ,
xxxuiii M, Ixxxuiiii B^
Ixxuiii hM
xuiii B
iidccxui B
iidccxx B, om. H , . ,
iidccxuiii M
iidcluiii B
iidccclxxx BR ....
uii om. BR
iiilxxiiii H
iulxxiiii H
Ixu] \a M
om. B
cxi] Ixxu B
iiixcii H
uiii] uii HMO ....
xxiiii] xxii H, xxxiiii M
liiii BR
losepli iiasci-
tur lacobi
a. 110 (90)
loseph mori-
tur a. 110
2218 (iiclxxxxiii M)
2308
iidcccxuiiii E
Ixxxuiii E
iiil ii E
BFHMOR chronicorum maiorum : EHM chronicorum minorum.
42«
330
BEDAE
Chronicorum
maiomm epochae
aimus
mundi
Chronicoruvi maioruvi
ad nuvieros vario lectio
uiil] uiiii Tl
xl xxj5/?
Clironicorint
viinornni
epochae
Chroniroruvi viinoruvi
ad numeros riaria. tectio
Manasses
Amon
losias
loacim
Sedecias
QVINTA
AETAS a. 589
(immo 588)
Ezechiel
Evilmerodach
Cyras
Cambyses
Magi
Darius
Xerxes
Artabanus
Ai'taxerxes
55
2
31
11
11
Darius Nothus
19
Artarxerxes
40
Mnemon
Artarxerxes
26
Oclius
Arses
4
Darius
6
Alexander
5
Ptolemaeus
40
Largi f.
Ptolemacus
38
Philadelphus
Ptolemaeus
26
Euergetes
Ptolemaeus
17
Philopator
Ptolemaeus
24
P^piphanes
Ptolemaeus
35
Philometor
14
12
30
8
1
36
20
m. 7
40
3308
3310
3341
3352
3363
3377
3389
3423
3431
3432
3468
3488
3489
3529
3548
3588
3614
3618
3624
3629
3669
3707
3733
3750
3774
3809
ccc om.B uii) iiii//''('?Jfl
uiiii] uiii B31
cccc] ccc B
Ixxxuii /T
cccc] dcc B, Ixxx] Ixx F,
ovi. H'
sicFH^OB (locopost.), tria
milia dcuiiii li locn
priore, iiidxxxi M.
iiicccclxxxuiiii B,
iiiccclxxx //'
uiii] uiiii R ....
d om. //'
uii] uiii F
iii] uiii F
Ixxiiii] Ixuiiii F . . .
ludaeorum
captivi-
t.is a. 70
3433 (mcccxxxiii E)
3469
3491
3531
3549
3589 (iiidxxxuiiii F)
3615
3619
3625
3630
3670
3708
3734
3751
3775
3810
BFHMOIt chronicorum maiorum; EHM chronicorum minorum.
CHRONICA.
331
Chronicoruvi
C/tronirorum
anni
otmtis Chronlcorum maionim
minorum
Chronicorum minortivi
maiorum epochae
mundi ail numeros varia lectio
epochae
ad numeros raria lectio
Ptolemaeus
29
3838
xxxuii M
= (a.28
Euerget.es
EHM)
Ptolemaeus
17
3855
Fiscon
Ptolemaeus
Alexandev
10
3865
Ptolemaeus
IS
3873
Ixxiii] xxii li . . . .
=
Ixxii E
Cleopatvae f.
Ptolemaeus
30
3903
ilcccc] (lccc B . . . .
=
Dionysius
Cleopati-a
22
3925
xxu] XXX B . . . .
=
3905
Caesar
5
3910
x] x\ R. ^\ B . . . .
= (a. 2)
SEXTA
AETAS
Augusti a. 42
3952
om. B
=
natalis Christi
Augustus
56. 6
3966
iiidccclxui H, om. B . .
=
Tiberii a. 1.")
3981
Ixxxi] Ixxx.xi?, lxxxuiil.B,
Ixxxiiii R . . . .
07».
Tiberii a. IS
23
3984
Ix.\xiii H, om. B . . .
om.
passionis
Christi
Tiberius
3989
Ixxxi.x] Ix.Kxuiii B,
A
Ixxxx H, Ixx F . .
=
Gaius
4. 10. 8
3993
dcccc] dccc H . . . .
=
Claudius
13. 7. 28
4007
uil om. B
=
^N^oro
13. 7. 28
9. 11. 22
4021
4031
Vespasianus
xxxi] XXX B . . . .
= (a. 9)
4030 (xxxi E)
Titus
2. 2
15. 5
4033
4049
=
4032
Domitianus
xluiiii] Ixuiiii F^, xliiii H
4048 (xluii E)
Nerva
1. 4. 8
4050
1] li 0
=
4049 (xluiiii;)
Traianus
19.6. 15
4069
Ixuiiii] «»*iiii R, luiii M,
l.^ciiii B, Ixxuiiii H
= (a. l^pro
a. 19 EH)
4068 (Ixii E, Ixiii H)
Hadrianus
21
4090
=
Ixxxiii E, Ixxxiiii H
Antoninus Pius
22. 3
4113
cxiii] xciii R . . . .
=
cui E, cuii H
M. Antoninus
19. 1
4132
mlxxxiii H
=
cxxu E, cxxui H
Comniodus
13
4145
Imxlu M, Imcxxxuiii E,
Imcxxxuiiii H
Pertinax
—6
4146
cxIuB
=
cxxxuiiii E, cxl H
Severus
17
4163
clxiiii R
= (a. 18)
cxliii M, cluii E,
cluiii H
Caracalla
7
4170
=
clxiiii E, clxu H
^^ Vf^ ■i*^MI A AlrV
1
BFHMOR ckronicorum maiorutn: EIIM chronicortim minorum.
332
BEDAE
Chronicoriwi
tnaionmi epochae
annus
mundi
Chronicorum maiorum
ad iiumeros varia lectio
Chronicorum.
minorum
epochae
Chronicorum minoruiii.
ad numeros varia lectio
Macrinus
Aurelius Anto-
ninus
Alexander
Maximinus
Gordianus
Philippus
Decius
Gallus
Yalerianus et
G allienus
Claudius
Aurelianus
Tacitus
Probus
Carus
Diocletianus et
Maximianus
(Galerius)
Constantinus
Constantius
lulianus
lovianus
Valentinianus et
Valens
Valens, Gratia-
nus, Valen-
tinianus II
GratianuSjValen
tinianus II
I
4
13
3
6
7
1.3
2.4
15
I. 9
5.6
— 6
6. 4
2
20
30. 10
24. 5. 13
2.8
— 8
11
4
Theodosius
11
Arcadius et
13
Honorius
Honorius
15
Theodosius
II
26
Marcianus
7
4171
4175
4188
4191
4197
4204
4205
4207
4222
4224
4229
4230
4236
4238
4258
4259
4290
4314
4316
4317
4328
4332
4338
clxx 31
4349
4362
4377
4403
4410
sic M, Ixxxuii BHB,
Ixxxui F, Ixxuii 0 .
Imxci HO, iiiiexi BM,
iiiiclxxxuiiii R
cxcuii] xcuii HMO, cxuii B
om. H'
ccui B, om. 77' ...
xxuiii /?, xxuii il7 . .
xxxuii B
xxxuii77
luiiii B, om. 77' . . .
ccuiiii B
inc. 0
xxxii] xxxuiii 77 . . .
uiii] ii! iJ
uiii ilf
Ixi BO
liuccciii I!
elxu E, clxui 77
clxuiiii E, clxx H
clxxxii E, clxxxiii 77
clxxxu E, clxxxui 77
iiiixcuii M, iiiicxci E,
uucxcii H
cxcuiii E, cxcuiiii 77
= cxcuiiii E, cc 77
cci E, ccii 77
ccxui E, ccxui E, ccxuii 77
...
ccxuiii E, ccxuiiii 77
ccxxiii E, ccxxiiii H
ccxxu E, ccxxui H
coxxxi E, ccxxxii 77
ccxxxiii E, ccxxxiiii 77
ccliii E, ccliiii H
= (a. 2)
= (a. 14)
Valentinianus
cum Theo-
dosio a. 9
Tlieoilosiu.'i
a. 3
4260 (cclu^, cclui77)
cclxxxu E, cclxxxui 77
cccuiiii E, ccccx 77
cccxi E, ccccxii H
cccxii E, ccccxiii 77
4331 (cccxxui 7?,
ccccxxuii 77)
4337 {cccxxxni EH\
ecccxxxiiii 77')
4346 (cccxli E, ccc^xlii H)
4349 iccexliii E, xla77)
ceeluii E, ccexluii! ff
imccclxxii E, ccclxxiii //
4404 (ceexcu!!! E,
eecxcniiii H I
cecciiii E, ccccu 77
BFHMOB chronicorum muiorum; EHM chronicorum minorum.
CHRONICA
333
Clironicorum
maiorum epochae
uniiiis
mundi
Chromcorum maiorum
ad numeros varia lectio
Chronicortim
minorum
epochae
Clironicorum minorum
ad numeros varia lectio
Leo
Zeno
Anastasius
lustinus I
lustiniiuuis I
lustinus 11
Tiberius 11
Mauricius
Focas
Heraclius
Heraclonas
Constantinus f.
Heraclii
Constantinus f.
Constantini
Constantinus
Pogonatus
lustinianus II
17
17
28
38
11
7
21
8
26
2
— 6
28
17
10
Leo II
3
Tiberius Apsi-
7
marus
lustinianus 11
6
Philippicus
1.
Anastasius II
3
Theodosius III
1
Leo UI Isaurus
9
BFHMOR cl
runicor
4427
4444
4472
4480
4518
4529
4536
4557
4565
4591
4593
4594
4622
4639
4649
4652
4659
4665
4667
4670
4671
4680
x.xxuii 0, xxui B
d) ccccd //, xuiiij xuiiii !•
xxuiiiiJ, XXX H . . .
lui i>'
iiiixci B
iii] iiii B
iiiixc H
luiiii) Ix B, liiii 0
Ixii li
Leo miuor
a. 1
ccccxxi E, ccccxxii H
4428 (uuccccxxii E,
ccccxxiii H)
4445 (ccccxxxuiii -E,
ccccxxxuiiii H)
4473 (cccclxiiii E,
cccclxu H)
448 I (cccclxxii E,
cccclxxiii H)
4519 (dxi£, dxiiH)
4530 (dxxii£, dxxiii-H)
4537 (dxxxi E, dxxxii H)
4558 {AWiE, iXiuH)
4566 (dlx E, dlxi H)
4592 (dxc£, dlxxxi-H)
4594 (dxcii.£;, dlxxxuiiiT)
4595 (dxciii E, dlxxxu H)
4623 (dcxxi E, dcxiii H)
4640 (dexxxuiii E,
dcxxx H)
4642 (dcxxxuiiii E,
dcxxxii H)
EM minorum. Jinieniinm in iHstinianl II impcrio priore.
ADDITAMENTVM I.
INTERPOLATIONES COD. PARISINI NVPER
EMPT. MDCXV.
ante c. 10 Adam: LXVIII. Prima aetas Adam . . . per iufinita saecula saeculorum.
conspecfus est sex aetatum mundi comprehensis etiam septima et octava formatiis
potissimum ad JBedam ipsum, ad quem etiam spectat capitis numerus praescriptus.
unte €. 488: Mortuo Theodosio apud Constantinopolim Martianus a militibus et ab exer-
citu instigante etiam Pulcheriam sororem sublimatur in regno et ipsa Pulcheria
regina efficitur eamque Valentinianus Augustus in coniugium assumpsit. ex Frede-
garianis l. 2(3) r. r>2 p. 73, 9 — 11 Krusch.
l. c. post ann. VII : Calcedonensis synodus agitur. cx Jsidori chronicis epitomatis c. 245
scquitur: Anno IP Martiani .... Attila rex moritur. cx Fredegarianis 2 (3), 53 p. 75,
3—6.
post c. 492 defertur: [Anno III Martiani] Aetius [dux et] patricius m. 0. r. p. salus
fraudolenter a Valentiniano [a manu propria] occiditur. uncis inclusa non sunt
Bedae.
post c. 493: Quarto anno Martiani .... occiditur. ex Fredegarianis 1. c. p. 75, 9. 10.
sequitur: In ipso anno Avitus .... Augustus apeUatur Romanorum. Martianus et Avi-
tus concordes .... utuntur. imp. Theodericus rex Gothorum amicitias cum Avito
iniit atque ex consensu Aviti curam belli contra Suevos caepit. ex Fredegarianis
2 (3), 54 p. 75, 13. 14. 20—23.
post c. 494 Leo ann. XVII: ahbi X^T^. Aegyptus et Alexandria errore Dioscori languens.
heresis acefalorum oritur. ex Isidoro c. 240. 247. 249.
sequitur: In Italia Maiorianus A. apellatur. legati a Maioriano diriguntur. ex
Fredegarianis 2 (3), 55 p. 76, 9. 10. 22. 23.
sequitur: Eo tempore Brittones . . . expulsi sunt. ex Fredegarianis l. 3 (4) c. 12 p. 97,
29—98, 1.
ad c. 505 post Anastasius ann. XXVIII: aUbi XXVII. ex Isidoro c. 250.
post c. 509 ad histinum I: Acephalorum heresis abdicatur. ex Isidoro c. 253.
post c. 515 lustinianus . . . ann. XXXVIII : alibi XXXVIIII. ex Isidoro c. 254.
post c. 521 ad lustinum II: Armeni fidem Christi suscipiunt. ex Isidoro c. 257.
ad eundem jtro Bedanis c. 522 Totilam .... qui deinde: In ItaUa post Athalarico Theu-
datus regnum ambivit. quo defuncto Totila successit in regnum. contra quem
lustinianus misit Nartiscn eunuchum et Belsuai-ium, a quibus Thotihi interficitur
regnumquc Gothorum in Italia destructum cst. ex Fredegarianis l. 3 (4), 43 p. 106, 2.
6—8, uhi tamen non nom.inatur Athalaricus.
ud ctmdem pro Bedunis c. 523 et scripsit .... Italiam: nec multum post .... introduxit.
ex Fredegarianis l. 3 (4), 65 p. 110, 22—27.
ADDITAMENTA AD CHRONICA BEDANA. 335
jiosf r. ')27 ad Tibarium II: (]m dcluncto . . . Cli[) clegerunt. cj; Fredegarianis l. H (4),
67 2). 111, 4-
post c. o2'J ad Mauricium: et omnes libros . . . concremare iussit. ex Fredegurianis
l. 4, 8 p. 125, 24—26.
post c. 537 ad Phocam: Focas qui tyrannico ... in mare proiecerunt. ex Fredeyarianis
4, 63 p. 151, 24—152, 5.
post c. 538 Heraclius ann. XXVI: alibi XXVII. ex Isidoro c. 264 (cf. v. l.J.
firo loco c. 540, 6 inter ea . . . 7 Persis : Heraclius cum e.sset patricius . . . multis
thesauris. ex Fredeyariauis p. 151, 24. 152, 5. 28. 153, 1.
ihidem post c. 540: Ileraclius irap. . . . contra imperium surgerit. ex Fredeyarianis 4, 65
p. 153, 4—11.
seqnitur: Anno V Eraclii et TIII relegiosissimo principe Gothorum Sesibuti in Spania
ludaei baptizantur. cx Isidoro c. 265.
post c. 541: Agareni . . . vitam finivit. ex Fredegarianis 4, 66 p. 153. 12—154, 10.
ad Constantinum Coiisfanfini f. post c. 552: die V mens. lul. omnia que erant in
aere . . . numquam aliquando fuerunt. cx lihro pontificali in vita yitaliani p. 343,
7. 14 — 344, 4 Buehesne.
ad Constantinum Constantini superioris f. pro vcrbis c. 557 mox Alexandriam redeunt:
sed et aero quod ibidera a Roma navigatum fuerat secum abstollentes Alexandina
reversi sunt. cx lihro pontificali in oita Adcodati p. 346 Duch.
ad eundcm post c. 560: ea vero hora . . . expulse sunt. ex libro jmdifcali in vita
Agathonis p. 354, 5 Duch.
ad Philippicum post c. 581: Anno DCCXII raors Ahiriperti (hiriperti m. 1) regis
Langobardoruni. an. DCCXIII mors Alfide et Alidulfi regis.
CHRONICA III.
43
ADDITAMENTVM II.
mTERPOLATIONES COD. MONAC. CCXLVI
A DIOCLETIANO AD ARCADIVM.
(cf. p. 238.)
Diocletianus.
Imperavit an. XX — Beda c. 6'56'.
Qui Maximianum Herculiuni Caesarem fecit — Eutrop. 9, 20.
Carausius . . . obtinuit — Beda c. 399.
Diocletianus periculo permotus propter eminentia bella ox Maximiano Hcrculio Cae-
sarem fecit Augustum, Constantium et Maximianum (maxianum Mon.) Galerium
Caesares elegit. Constantius privignam . . . repudiare conpulsi sunt — Bcda c. 399.
400 et Eutrop. 9, 22 (cxtrcma inde a Valcriam om. Leid.J.
Diocletianus adorare se . . . a privato abitu plus haberent — Hier. 2312.
Post X annos . . . rccepta est — Beda c. 401.
luxta Lingonas . . . caesa sunt — Hicr. 2317.
Paulatim ex illo tempore Diocletianus persecutionem udversus Christianos incipiens
agere.
In urbe Roma Gaius XV annis sacerdotio perfunctus Marcellinuni successorem ruhquit.
Anno XVIIII imperii Diocletiani mense Martio . . . consequi nou posse — Rufinus 8, 2.
Diocletianus in Oriente, Maximianus Hercuhus in Ocoidente vastant Christiannos —
Beda c. 402.
Ea tempestate in urbe Roma Marcellinus, cum novcni anuis administrasset sacerdotium,
martyrio consummatus est. sedem sacerdotii suscepit Eusebius, qui et ipsc quatuor
mensibus peractis sedem reliquit MiUiade.
Anno secundo persecutionis Diocletiamis invito Maximiano Hercuho coegit et ambo
una die Diocletianus Nicomediac, Maximiauus Mediolani purporam deposuerunt,
iunioribus in rem pubhcam substitutis, ipsi in privato otio consonescerent — Eufrop.
9, 27 et Beda c. 403.
Attamen coepta semel . . . non cessat — Beda c. 403.
Haec persecutio . . . comprehendit — Beda c. 405—407.
Galerius.
Galerius Maximianus an. I, alibi II — illud IJier(iii//iims ct Beda c. 408 implicite, hoc
Isidorus c. 327.
Galerius et Constantius Caesares primi Romano imperio in duas partes determinaverunt
— Rufmus 8, 16: in duas naniquo procurationes Romanuin regimm fuerat divisum.
Galerius Maximianus Ilillyricum Asiam et Orientcm, Constantius Itaham Africam Spanias
et GaUiam obtcnuit. sed Constantius vir tranquillissimus Gahiam et Spaniam con-
tentus Galerio caetera cessit — Eutrop. 10, 1, HisjMniam non emmtians diserte.
ADDITAMENTA AD CHRONICA BEDANA. 337
Constantius raulta clementia . . . et houori — Rufinus 8, 16.
Anno tertio persecutionis, XVI vero imperii . . . obiit Eboraci — Beda c. 408 audus.
Ueligiosus pater religisiorom tilium Constantinum ex concubina Helena generatum
imperatorem Gallearum reliquit heredem — Rufinus 8, 16; Hier. 2322.
Eo anno Maximinus . . . percmtus est — Eutrop. 10, 2.
Maximianus Gallerius instituens Licinium Augustum apucl Carnunto — Hier. 2324.
Qui post longas . . . vitam nefariam prodidit — liufmus 8, l^.
Constantintis I.
Intcr jn-aescripta quod inter OJ. 271, 1 rt regni spatium sumpta ex Hieronymo inseritur
XXVII die mensis lulii quo pertineat nescio.
Ab anno persecutionis quarto Maximianus . . . Masiliam occisus est — Eutrop. 10, 3.
Tunc res puplica sub quatuor principibus fuit . . . Maximino — Entrop. 10, 4.
Maximinus Caesar in Oriente ... X k. luhas — Beda c. 408 — 410.
Apud Romam Melchiade episcopo defuncto Silvester suscepit sedem sacerdotii.
Constantius cum Maxentio . . . a Constantino victus intoriit — Eutrop. 10, 4.
Maximinus cum exercitum parasset adversus Licinium, doloribus internorum viscerum
correptus ad ultimum tamen morbo luminibus prius amissis vivendi finem fecit —
Eutrop. 10, 4: liufinits '.), 10.
Ijicinius, qui in societate regni Constantino fuerat adscitus et sororem Constantini Con-
stantiae in matrimonium acceperat, bellum Constantino indixit, quem Constantinus
victum interfecit deiectoque Licinio sohditatem Romani regni cum fihis solus ob-
tenuit — Eutrop. 10, 5. 6.
Igitur Constantinus anno septimo imperii sui Maxentio apud pontem Mulvium demerso
in flumine atque negato — Jiier. 2328.
ingressus Romam a Silvestro papa baptizatus — Lih. pontif. 34, 2.
de persecutore Christianus efficitur — Beda c. 414.
Hic statuit . . . paganorum templa claudi — Beda c. 42.5.
Interea Diocletianus Salone defunctus est — Hier. 2332.
Constantinus fecit Rome, ubi baptizatus est . . . nuncupavit — Beda c. 416 — 423.
Idem in Tracia Byzantium civitatem mire magnitudinis ampliavit et gloriosae construxit,
quam sui nominis Constantinopohm appellare iussit — Fredefjariana 2, 42.
sedem Romani impern et totius caput Orientis esse vohiit — Beda c. 424.
Crux dommi repperitur — Fredegariana 2, 42.
Apud Nicheam synodus propter Arrium congregatur auno . . . et luhani vv. cc. : catho-
lica fides exponitur: Arrius palam reprehensus et convictus est — Bedu c. 41o
aiictus.
Sed latent cause, cur vindicem gladium . . . interfecit — Orosius 7, 28, 26.
Gothos in Sarmatarum regione delevit — Ornsius 7, 28, 29.
Apud urbeni Romam post beatum Silvestrura, qui XXII an. sedcm apostohcam tenuit.
Marcus suscepit episcopatum, qui biennio exacto ruhuin rcliquit heredem.
Constantinus imperator cum in Persas . . . traditam obiit — Orosius 7, 28, 31.
Constantius.
Constantius . . . d. XIII — Bedu c. 426.
Persecutionera a paganis penitus abolita sed a suis Christianis ecclesia nova bella per-
cutitur Arriiis Constantium et Constantinum in sua heresi introduxit — Orosius
7,29':^
Ex hoc loco . . . persecutus est — Ifirruiu/inus 23.'i.'>.
43*
338 ADDITAMENTA
Constantinus dum Constanti fratri bello insectatur, incauta petulantia non longe ab
Aquileia aput Alsam fluvium a militibus intei-ficitur — (Jfosins 7, ;29, '>; Hiermiy-
mtis 235(i.
Constans utriusque germanos et Occidentem satis industriae gubernabat — Entropius
10, 9.
Vario eventu . . . apud Francos pugnatur — hier. 3357.
Tandem a Constantio . . . pacem cum eis fecit — Hier. 2358.
lacob Nisibenus . . . liberata est — Beda c. 427.
Sequitur terre motus . . . stravit — Hier. 2357.
Magnentius apud Agustiduno arripuit imperium . . . porrexit — Orosius 7, 29, 8.
Constans haud longe . . . interficitur — Eutropius 10, 9.
In Illiricum Veteranionem . . . laqueo vitam finivit — Orosius 7, 29, 9 — 13.
Gallus Caesar sollicitis in Constantio patrueli cum suspectione haberetur, occiditur —
Hier. 2370.
Silvanus in Galliam res novas moHtur: XXVIII die extinctus est — Hier. 2370.
Anthropomorfitarum heresis oritur — Isidorus chr. 339.
Donatus . . . insignis habetur — Isidorus chr. 340.
Eo tempore luhus cum XV annis administrasset sacerdotium, in pace quievit. Liberius
in loco eius succedit. hic exiho deportatur a Constantio . . . hic (Felix) martyrio
coronatur, cui successit Damasus — Lih. jjontif. 37. 38.
Elarius Pectaviensis . . . PauHnus Rodanius a Constantio pro vera fide trusi sunt —
Hier. 2370. 2371.
Maximinus . . . ad Gallias rediit — Beda c. 429 — 433.
Constantius lulianus . . . ItaUam Ilhi-icumque prevadit — Orosius 7, 29, 15. 16.
Constantius cum adversus Pevsas decertaret . . . pro tanie militum se dedit — Orosius
7, 29, 0. 7.
Constantius Particis proehis dimisit Msibe obsessa capta mihtum LX XVII — prima
verha Particis proehis stmt Orosii 7, 29, 16, reliqua Frcdegariami 2, 42: Nisebes ob-
sessa, Niceabde et Amida capta sunt a mihtum quattuordecim LX miUa {sic
deteriores, ah optimis abest quattuordecim).
Contra luUanura, quem Caesarera apud GaUias reUquerat . . . Mopsocrenis moritur —
Rufimcs 10, 20.
Ut qui ecclesiam civile beUo delaceraverat , ipse beUis civiUbus etiam per propinquos
excitatis molestissime vitae diem terminavit.
Iiiliamis.
luUanus . . . an. II ni. VIII — Beda c. 434.
Regnum potitus is primum . . . relaxari — Rufinus 10, 27.
Hic ex clerico imperator et pagauus effectus est et adversus Ciiristianos tota nocendi
arte consurgit — Isidorus 344; Bufinus 6, 27.
Pagani apud Sebasten . . . consecravit ecclesiam — Bcda c. 436.
Igitur luUanus etiani ludaeos . . . cumque gypsi et calces muUa modiorum miUa con-
gregassent — hist. trip. 6, 43.
Cyriilus Ilierusolyniorum episcopus apertis fundamentis niliilque omnino deerat, qui in
(le postera nova iacerent fundamenta, . . . res erat iu expectatione — Rufinus 10, 37.
vis ventorum repente respirans . . . fuerat diperserunt (sic) — hist. trip. /. c.
et ecce nocte . . . oppressere — Rufmus 10, 38.
cum vero nec hoc terrerentur . . . disolvit — hist. trip. l. c.
luce vero orta . . . crucis salutaris apparuit — Rufinns 10, 38. 39.
sed et ludaeorum vestes . . . nigro colore signatae — liist. trip. I. c
AD CHRONICA BEDANA. 339
ita evidens appamit . . . reliqueiunt — Enfmus 10, 39.
quod audiens lulianus . . . non timuit — hist. trip. l. c.
Sed amphitlieatrum Hierusolymis extrui iussit, in quo revertens a Partoruni belio sanctos
bestiis obiecerit — Orosms 7, 30, 5.
sed dolo eiusdem transfugae . . . conto ictu interiit — Orosius 7, 30, 6.
lovianus.
lovianus mensibus ^''III, alibi an. I — iUnd Bcda r. 437. Imc Isidorus c. 346.
Iste Clmstianus fuit . . . tem.eritate emendare — Ruflnns 11, 1.
lovianus Nisibi oppiduin . . . per Galatiam ad Ililliricum tendens — Rufinus 11, 1:
Orosius 7, 31, 2. 3.
Sydonus (sic) Anthiociae . . . inmatura corrupit — Bedu c. 438. 439.
Nani cuni cubiculo . . . adgravatus obiit — Orosius 9, 31, 3.
Valentinianus et Valetis.
Valentinianus et Valens an. XIIII.
Valentinianus tribunus . . . subrutae sunt — Orosius 7, 32, 1—5.
Valentinianiis sibi occiduas . . . Orientales reliquit — Rtifuius 11, 2.
Valens ab Eodoxio episcopo rebaptizatus et Arrianus effectus est occulte pro fratre —
Orosius 7, 32, 6.
Anno tertio . . . defluxit - Orosius 7, 32, 8.
Valentinianus Saxones . . . mira virtute oppressit — Orosius 7, 32, 10.
Apolinaris . . . versibus adornavit — Beda c. 441. 442.
Constantinopoli . . . Pectavis moritur — Beda c. 445 — 447.
Burgundiones . . . ut fratres cum nostris vivunt — MG. 13, 4.
Valentiuianus anno XI imperii sui moritur. — Beda c. 440.
Gratianus . . . sotium fecit iraperii — Orosius 7, 32, 15.
Valens liereticus . . . ignibus tradidit — Ruftnus 11, 2.
Valens lege data . . . iussit interfici — Beda c. 449.
Ex qua persecutione multa agmina monachorum martyrio suut coronati.
Gens Hunorum . . . fuderunt — Bcda c. 4.50.
Valens egressus de Anthiocia . . . subiecto igni consumptus est — Orosius 7, 32, 12 — 15.
G^ratiamis.
Gratianus . . . ad recuperandam rem publicam — Orosius 7, 34, 1. 2.
sibi ac fratri occiduas partes reservavit.
Alamannomm XXX . . . caesa sunt — Orosius 7, 33, 8.
Itaque Theodosius . . . victor intravit — Orosius 7, 34, 5. 6.
Anno II regni sui Augustus appellatur — Fredcgariana 2, 50.
Anno ni Athanarico rege . . . Constantinopoli obiit — Fredegariana l. c. ; Orosius 7, 34, 6.
Gothi aspicientes virtutem . . . dederunt — Orosius 7, 34, 7.
Priscillianus heresis agnoscitur — Isidorus 354.
Martinus Tlioronis episcopus vitae meritis et patratis miraculis virtutum habetur iii-
signis — Fredeyariann 2, 50.
Arriani concordiam . . . Theophilus paschalem compotum scribit — Beda e. 453—456.
id est ab anno incarnationis Christi CCCLXXX, iuxta cyclum Victorii anno CCCLIII.
(juando fuit pascha II id. Ap. luua XXI.
Maximus . . . Gratianum Augusto — Bedu c. 457.
subito perterritum — Oros. 7, 34, 10.
per Andragatiuin ducem — hi.tt. frip. 9, 23.
340 AnDITAMKNTA AD CHUONICA BEDANA.
Lugduno dolis circumventum — Beda c. 457.
suonim magis ])roditione quam vi hostium pereunt.
fratrcmque cius . . . deseruit — IJeda c. ^Titi.
Theodosius I.
Theodosius . . . oppremimt — Beda c. 459 — 461.
Per ideni tempus cum apud Thessalonicam . . . non periret — Rtifinuft 11, Iti.
Damaso apud llomam XYIII annis episcopato functus Syricus sacerdotii successor ex-
istit — cf. Rufimis 11, 21.
Valentinianus itaque; quem Theodosius in Itaham restituerat, in Gallias adeptus imperio,
quem frater suus Gratianus tenuerat, dum rem pubhcam iuste ageret. dolo Arbo-
gastis . . . sua se manu percuHt victoriam divina fehtate (sic) confectam de solo deo
humihter sperante — Oros. (>, :-','>.
lohannes anachoreta claruit — Isidorus ■■l(i3.
Hieronimus sacre interpres historie Bethlehem toto mundo rlarus habetur qui librum . . .
perducit — Bedn c. 462; Isidorus .358.
Arcadiu.s.
Arcadius . . . produntur — Bedn c. 463. 464.
In urbe Romae post Syricum sacerdotalem sedem suscepit Anastasius, quo defuncto
succedit Innocentius.
Qui dedicauit . . . inpugnatur — Beda c. 466. 467.
ADDITAMENTVM III.
AVCTARIA QVAEDAM CHRONICORVM
BEDANORVM MAIORVM.
1. Cmtinuatio Comtantinopolitana a. DCCCXX et DCCCXLII.
Continuationem Constantinopolitauam quam edimus (prodiit quatenus eani habent
libri Berolinenses in catalogo codicum Berolinensium Phillippsianorum edito a. 1892
p. 307) exhibent codices numero quattuor hi;
1 = Berohnensis PhilHppsianus n. VM = 1896, de quo egimus vol. 1 p. 3 seq.
praecedunt chronica minora Isidoriana (vol. 2 p. 418) iisque subiuncta epitoma
partis extremae chronicorum maiorum Bedanorum (supra p. 531) incipiens c. 539:
Anastasiiis Persa momiclms, finiens c. 592: triennio eivitatem ohsident. con-
tinuatio scripta est manu diversa, sed non multuni posteriore.
2 = Berolinensis Phillippsianus n. 128 = 1831 (supra p. 231). praecedunt chronica
Bedana maiora; continuatio item scripta est manu alia, sed aequali.
3 = Bcrolinensis Phillippsianusn. 130 = 1832 (supra p. 231). praecedunt item
chronica Bedana maiora. continuatio descripta est ex codice qui praecedit,
nam additamenta in hoc inter versus adiecta hic rcpcriuntur textui inserta.
1 = Yaticanus Palatinus n. 927, de quo egimus vol. I p. 259. praecedunt chronica
Bedana maiora epitomata (supra p. 236) inscripta de sex liuius secidi aetatihus,
incipientia c. 2 jwima est eirjo huius mundi aetas, finientia c. 593 eondidit.
Recensio, qiiam exhibet codex primus, finit in coronatione Michaelis I a. 8 1 1 Oct. 2
spatio regni non expleto; adscriptum cst nomen successoris Leonis V Armenii caedesque
eius facta a. 820. Recensio altera codicum 2 et 3 aetate suppar est; spatia rcgni
Michaelis I et Leonis V adsunt, sed postea expleta, accedit coronatio Michaelis 11
a. 820 Dec. 26. Recensio tertia Michaelis II annos habet pei-venitque ad mortem suc-
cessoris eius Theophili a. 842 relicto filio Michaele III. memorabilis commentariolus
cst eo nomine, quod licet scriptus in Occidente res Constantiuopolitanas tradit. pro-
fcctus sit necesse est ex monasterio aliquo Veronensi, nam, ut supra exposuimus, codices
duos Berolinensem n. 1831 ct Palatinum n. 927 constat origine esse Veronenses indi-
demque non sine specie viri docti coniecerunt oriundum esse tertium Berolinensem 1896,
cum pracsertim certuni sit corpora historica duo simillima tam id. cuius pars est cod.
1896, quam archetypum codicis Palatini originem habere communem. probabile est et
duo corpora ea et librum Berol. 1831 ab eodem librario exarata esse ita, ut in tribus
libris ad chronica niaiora Ht^dana sive intcgra sive breviata post intervallum continua-
tionem lianc adiceret.
342
ADDITAMENTA
Constantimis filius Leonis annis XXXIIII men. II dies XX.
Hic igonas prostrare et calcare fecit.
Leo filius eiiis annis 1111 men. X dies XIIII.
Irini uxor Leonis et Constantinus filius eius et Leonis an. X.
Constantinus filius Irini [eiecta matre] solus an. VII.
Irini item sola [cecato filio] ann. V men. II.
Hic fecit synodum episcoporum et igonas elcvari et vencrari iussit.
Nikvforus an. VIII men. VII dies XXVII.
cod. 1:
Staurakius filius eius men-
ses II.
Michahel gener nichifori ann
hic coronatus est anno ab
incarn domini secundum
latinos DCCCXI mense
Octobrio secundo die eius-
dem mensis feriaV, secun-
dus (de quu v. adscr. — ii)
concurrens (inclpit manus
altera).
Leo ann . hic anno domini-
cae incarnationis indic XV
VII kl laii, in qua die
martyrium beati Stephani
jtomartyris celebratur,
matutino tempore con-
stantinopolim in oratorio
palatii iuxta altare a suis
interficitur.
codd. 2. 3:
Staurakyos filius eius men-
ses II.
Hic factus monachus parvo
vivens tempore mortuus
est.
Michahel gener Nikyfori
(nikifoi-i 2) anno uno
menses VIIII dies X
(anno .... X scr. in
litiiru cod. 2).
cod. 4:
Hic a Vulgaribus interficitur.
Stauracius filius oius men-
ses IIII.
Michael gener Nichifori an-
nos II mensem unum
(ein. mense uno).
Hic coronatus est anno
ab iucarnatione domini
secuudum Latinos
DCCCXI mense Octub
secundo die eiusdem
mensis.
Leo natione Armenus reg-
navit aiTh.VIII et mensi-
bus VI. hic indictione
XV VII k. lan., in qua
die martyrium beati
Stephani protomartyris
celebratur , matutino
tempore Constantino-
polim in oratorio Palatii
iuxta altare (a suis
stipra «.) interficitur.
Michael regnavit ann. VIII
et mens. VIIII.
die mensis Decembri feria Theophilus Michalielis filius.
IIII indictione XIIIl. Ilic anno secundo, post-
quam pater eius in
regno est elevatus,
electus a populo per
Leo annos VII menses VII
dies XV (versus praeter
Utteram primam scr. in
litura cod. 2).
Iste a suis Coustantino-
poli occisus est.
Michahel coronatus est
XXVI (xxiii corr. cod. 3)
1 leonis filius 1. 4 2 calcari iussit 1. 4 4 yriui 1. 3. 4 5 filius yriui 3, yriui filius 1. 4
eiecta matre] aupra v. 2, in texlu 3, qui cviui matre iraperauit au x expulsa matre 1. 4 solus] solus
imperauit J 6 yriui 1. 3. 4 item um. 1. t sola addito supra i\ cecato filio 2, sola filio cecato 3, cecato
et pulso a reguo filio constautiuo sola reguauit 1. 4 7 lucj ista /. 4 fecit s. e. et] facto episcoporum
synodo /, facta epoporum synodo 4 eleuari igonas (ycouas 4) 1. 4 iussit] iustituit 1. 4 8 uiliy-
forus] 2, nikyycupos 3, Micliiforus 1. 4 xxuii] xxuiii 4
AD CHRONICA BEDANA. 343
voluntatcm patris coro-
natus est et regnavit
cum patre annos VI et
menses VIIII. post
mortem vero patris reg
ann XIII et m III.
Hic etiam dum adviveret
legatos suos ad impera-
torem Lotharium mit-
tens filiam suam filio
eius Ludovico regi dare
promisit. sed dum ista
geruntur, idem Tlieo-
philus comuni morte
defunctus est XI kl. Feb.
anno ab incarnatione
domini DCCCXLII.
Michahcl filius Theophili vi-
vcnte patre reg. ami II.
2. ex margine codicis Ambrosiani M 12 sup. saec. IX (supra p. 235).
ad c. 585:
[A]b isto Gregorio [ojrdinatus cpiscopus sanctus Bonifacius martyr de [FJulda.
2}ost c. 593 in margine:
Severus ann. XVII. huius namquc anno XI Beda presbyter dormivit. nec non
ct Carlus maior domus obiit. usquc huc regnum Romanorum mansit ac stetit.
Pippinus regnavit ann. XXVI. cuius quarto anno regni eius Carlus frater eius
Rome tousoratus est. nono vero anno idem Pippinus secundum morem Francorum
electus est ad regem et unctus per manum sanctac memoriae Bonifacii archiepi-
scopi et in civitatc Suessionis elevatus in regnum permittente atque consentiente
Zacharia papa Romanae ecclesiae et Hildericus regno eiectus et clericus cffectus.
CHRONICA III. **
ADDITAMENTVM IV.
CONTIISVATIO CHRONICORVM BEDANORVM
MINORVM CAROLINGICA PRIMA.
Chronica brevia finientia in Karolo niagno et Karlomanno regnantibus sinuil, quae
reperiuntur subiuncta gestis Francorum in codicibus Vaticano reginae n. 549 saec. XII
et Caroloruhensi A 5 saec. XII et Vindobonensi n. H334 saec. XV (cf. Krusch script.
Merov. 2 p. 223), edita MG. SS. 13, 724 sub titulo chronicon breve Alamannicum, codices
hi chronicorum Bedae minorum
Vaticanus Palatinus 973 saec. IX/X.
Vindobonensis 557 saec. XII.
Sangallensis 250 saec. IX.
Sangallensis 251 saec. IX, nobis H.
Sangallensis 570 saec. IX.
Parisinus 4860 saec. X, nobis 31.
Einsidlensis 167 saec. IX, nobis E.
ita substitiuint Bcdanis extremis, ut haec desinant c. 567 in lustiniano II. continuantur
autem in Pahitino et Vindobonensi ad obitum Karoli magni, in Sangallensibus tribus ad
Ludovici Pii annum soxtum (ita edita sunt sub eodeni titulo MG. SS. 13, 260), in
Parisino 4860 et pauUo ahter in Einsidlensi ulterius, ut infra eduntur. formas addita-
menti tres subiecimus adiecta item antiquissima, etsi haec ad Bedana non pertinet.
Annos adscriptos ad codices Bedanos -E'//il/ supra dedimus p. 328 — 333, quibus
hi continuantur ; finiunt Bedani Sangallensis in a. 4632, Parisini in a. 4642, Einsid-
lensis in a. 4639.
I
l'il.
LIUU
Vatic rey. 349 cr.l. :
1 sonliir amiis XXVll.
ADDITAMENTA AD CHRONICA BEDANA.
Pariainus 4860:
Hnins XX aiiiio
iiiiirliius e.«t.
Kailiis .iiiiiis XXVII,
liotaiViil ilux
Hiiiiis aniio XVII obiit Hcila
prcsbitei- Anglorum.
ripiiiiis ct Karlomannus aiinis X
siiiiiil.
I'ipiiiiis c(iii siipra ro.\ .•iniiis XVII.
Huius an. II Bonefacius niartir
eftcctus est
ot liybernus graudis et lUiriis.
Karlus ct Karloinannus siiinil.
Palatinun 973, Sangalleiiniii 201, vet.:
nilDCLVIHl Pipginus senior
annis XXVII.
Huius XXII anno Cotatredus
ilux mortuus est.
IIHDCLXXXVr Karlus (karolus
Pal.) annis XXVII.
Huius anno XVII (xii 570)
Bet.i (beda 251 ante corr.)
prb Anglorum obiit.
HliDCXCVI Pippinus (pipinus
25-2*) et Karlomannus annis
X siinul.
IHIDCCXIH Pippinus riui supra
rex annis XVH.
Huius an. H Bonefatius martyr
eftectus est
et XIII liibernus grandis et
durus.
ilHDCCXVH Karlus et Carloman-
nus simul au. IIII.
HHDCCLXH Karlus qui supra
annis XLV.
qui XXX anno ad iinperatorem
a papa Leone consecratus
(consecra*«« 251; hic finit
Pal.).
irTlDCCLXVHI Hludovigus annis
VI (ui eramm 251).
HHDCLXVIHI Pippinus scnior
annis XXVII.
Huius XXII anno Cotafredus
dux deficiens mortuus est.
HHDCXCVI Karlus annis XXVH.
Huius auiio XXII" Beta prcs-
byter Anglorum obiit.
345
Einsidlentia 167:
IIHDCLXVI Pippinus seiiior aiiii.
XXV H.
Huius XXII aim Cotafredus
dux inortuus est.
HHDCXCHI Karlus ann. XXVII.
lluius anii. XVII Beda prb An-
glorum obiit.
IIHDCCVI Pippinus et Karloman- HHDCCIH Pippinus et Karloman-
nus frater simul annis X.
HHDCCXXIH Pippinus qui supra
solus, postquam iu regein
consecratus est, ann. XVH.
Huius anii. 11° Bouefacius inar-
tyr eftectus est
et" Xlllo bibernus grandis et
durus.
HHDCCXXVH Karlus et Karlo-
mannus fratres et reges
simul aunis 1111°"^.
HHDCCLXX Karlus qui supra rex
solus ann. XLIH.
qui XHI" anno regni sui ad
imperatorem a papa Leone
consecratus est
LXXXVHH
IThDCCXCIH Hludwigus rex et
imperator aunis XXVII.
Huius aun. III Bernbartus rex
Italiae occiditur.
nus ann. XI.
HHDCCXX Pippinus qui supra
rex anii. XVII.
Huius ann. IH Bonefacius niar-
tyr eftectus est
et XIII™° hibernus grandis et
durus.
IIHDCCXXIH Karlus et Karlo-
mannus annos simul iiii reg-
uabant.
HHDCCXCIIH
XXVI.
Ludouuicus annos
imDCCCXXVIlH Ludouuicus
filius Hludouuici annos
XXXVI.
HHDCCCXL Karolus Hludouuici
filius aunos undecim.
A Cyro usque ad nativitatem domini sunt anni DLXXXVHIl.
fiunt simul anni V aetatum IHDCCCCLII.
Ab initio mundi usque ad Karolum suut aniii IIIIDCCXX.
fiunt siinul anni ab initio mundi usque in praesens IIIIDCCLXVH.
Ab initio niundi usque ad obifum Karoli iunioris suiit anni
HHDCCCXLff-lll-
Einsidlensis 167
Ab Adam usque ad diluuium sunt anni IDCLVl.
a diluvio usque ad Abraham sunt anni CCXCII.
fiunt simul anni duarum aetatum IDCCCCXLVIH.
ab Abrabam usquc ad David sunt auni DCCCCXLH.
fiunt aniii siinul triuin aetatiim HDCCCXC.
A David usque ad Cyrum sunt anni CCCCLXXIH.
fiunt simul aiini iiii aetatum HICCCLXIH.
Anno incarnationis doniini DCCLIII Pippinus pater Karoli imperatoris apud Suessionis civitatem ex praefecto
palatii rex constitutus est qui XVI abhinc auno iuterfecto VVaiphario duce Aquitanuruin VIH idus Octob
die apud Parisius obiit relictis superstitibus liberis et regui Iieredibus Karolo et Karlomauno. qui con-
festim post eius obitum, lioc est VI idus Octob, ambo reges a Francis constituti sunt, Karolus in Nobio
ciuitate magno, Karlomannus autem iu ciuitate Suaesiouis sede patris sui. quarto post baec anno II iiou.
Decemb. Karlomannus moritur sicque Karolus cum consensu omnium Franchorum rex constituitur.
cxactis deinde XXX annis imperiali beuedictioue sublimatur et XIIII™° post haec anuo V id. Feb sabbato
hora diei tertia, anno .letatis suae LXXII"!», regiii autem XLVH, imperii vero XIIH'"° ad Aquas Graiii
defunctus est. eodem auteni aiiiio Hluduuuicus Karoli filius suscepit imperiuin, qni XXVI regni sui
anno XV k. lul. iii iiisula Hreui iuxta Palatium in Iggelinham iii senectute bona die domiuica: post queiu
Hludouuici filius et cquivocus eius suscepit regnum, qui regnauit aunos XXXVI, dccessit anno incar-
natiunis duraini nostri lesu Christi DCCCLXXVH V kl. Sept. sepultus est autem iii monasterio Loresham.
post hunc Karolus suscepit regnum, qui plenos XI suscepit annos post obitum patris sui regnavit ct iii
XH'"" de hac luce decossit, anuo incariiatioiiis domini iiostri lesu Christi DCCCLXXXVHI.
44*
I
ADDITAMENTVM V.
GENERATIONVM REGNORVMQVE
LATERCVLVS BEDANVS
CVM CONTINVATIONE CAROLINGICA ALTERA.
LIBRI ADHIBITI:
£ = Bruxellensis n. 5413 — 5422 (minnra pi-aetermissa sunt).
C = Casinas n. 3 saec. IX.
M = Parisinus n. 4860 saec. X.
JV = Monacensis n. 210 saec. IX/X (niincir^ |iraoterinissa .snnt).
S = Sangallensis n. 878 saec. IX.
V = Vindobonensis n. 408 saec. XI (miiiora praeterinissa snut).
Qui sequitur laterculus generationum regnovumque iiodie notus sub vocabulo
clironici de sex aetatibus excerptum esse ex chronicis Bedanis maioribus intellegitur
ex codice qui est inter optimos Bruxellensi n. 5413—5422, quoniani ibi cum praecedat
similis laterculus compilatus, ut ipse ait, secimdiim Eusrhiuin. huic quod praescribitur
sccimdum Hchrairam vcrifatem, ut alii dictmi, Bedam indigitat. id ipsum confirmant
et alia indicia et annorum mundi numeratio. scilicet annum, a quo sexta aetas in-
cipit, nativitatis Christi tam Beda quam laterculus c. 102 numernnt 3952. deinde Con-
stantini Pogonati extremus cuni Bedae sit 4(139, in imperatoril)us singulis laterculus
a Beda recedit in his:
Bcda: latcrculus:
Vespasianus 10 (9) 9 — 1
Traianus 19 (14) 14 - 5
Severus 17 (IS) 18 + 1
Aurelianus 5 15 ~| '
Probus et Tacitus ... 7 5 — 2
Constantinus cum Galerio 32 21 — 11
Marcianus 7 C) — 1
Anastasius 28 ' 27 — 1
lustinus I 8 9 +1
lustinianus I 38 39 -|- 1
lustinus II 13 11 — 2
Tiberius 7 4 — 3
Mauricius 21 20 — 1
Ileraclius cum Heraclona 28 30 -f- 2
Coustantinus f. Constantini 28 27 — 1
ADDITAMENTA AD CHRONICA^BEPANA. 347
Communes igitur cum habeat errores complures cum Bedanis libris deterioribus, scilicet
a lustiniano II transeuntibus ad Pippinum, post Severuin cum lii magnopere in numeris
variont, nou mirum est ab ea indo aetate laterculi numoros passim a Ijodanis dif-
terre. in univorsum ubi oomputanms, adiectis in illo ad iaterculum Bedanuni annis (i,
detractis inde annis 28 cum numerus ille 4639 reducatur ad 4017, ad eum numcrum
additis annis, quos laterculus numerat a Constantini Pogonati morto ad Caroli magni
annum trigesimum nonum , in quo finiunt libri tres Bruxellensis modo nominatus et
Casinas et Casanatensis , vel ad annum quadragesimum secundum, in quo finiunt libri
pleriquo, qui fiunt 126 vel 129, annus is Caroli efficitur mundi 4743 vel 4746, a quo
quem laterculi ponunt 4759 vel 4761 ita recedit, ut ditfereutiae iu spatiis regnorum inter-
positis rem facile explicent. itaque dubium non est laterculum eum de quo agimus ex-
cerptum esse ex chronicis minoribus Bedanis formae eius, quam codices nostri EII3I
repraesentant.
Latcrculus cum sit utilitatis admodum exiguae eaque sola fere contineatur in
parte extrema, praeter duos codices Parisinum 4860 et Sangallensem n. 878 infra
expressos rcliqui numero multi breviter receusentur, extrema autem, quatenus nobis de
iis constabat, infra referuntur.
Bambergensis E III 18 saec. XI (vol. 1 p. 622) f. 114—117. inscriptum: adhreviatio
chronice. pervenit ad a. Caroli magni a. XLII (Waitz MG. SS. 13, 224).
Bernensis n. 83 saec. X f. 77 (cf. MG. 13, 724). inscriptio nulla. pervenit ad Caroli
raagni a. XLII. extrema descripsi.
Berolinensis Phillippsianus n. 130= 1832 saec. IX/X f. 78— 80. inscriptum : adhreviutio
cronicae. pervenit ad Caroli magni a. XLII (Verzeiehniss der Mecrman- Hand-
schriften p. 292).
Bruxellensis n. 5413 — 5422 saec. IX. post Isidori chronica maiora (vol. 2 p. 401)
sequuutur f. 144 — 148 laterculi duo, alter excerptus ex chronicis Hieronymianis
inscriptus : numerns annorum ah initio mundi secundtim Eusehiimi et ceteros usijue
in praesentem annum, incipiens ita: EtisMus Caesariensis dicit. s^mt anni ab Adam
usque ad diluvium II et CCXLII, a diluvio usque ad Ai>raham, finiens ita : a
nativitate Christi usqice ad imicsens tempus computuntur anni DCCCYIIII, alter
is quem edimus inscriptus: in dei nomine scries annorum ah initio mundi secundum
Ilchraieam veritaton ut <dii dicunf. pervonit ad Cai-oli magni a. XXXIX. contulit
librum a me rogatus Franc. Cumont.
Casinas n. 3 saec. IX p. 109 — 112 inscriptus de aetes (sic) mnndi. pervenit ad Caroli c
magni a. XXXVIIII. descril)itur liber in bibl. Casinonsis vol. I (1873) p. 85, editus
est laterculus in fiorilegio adiuncto p. 65 seq., ad quam editionem eum adhibui.
Dijon n. 269 saec. XII f. 188. 189. inscriptum: cronicac adbreviatio. pervenit ad Caroli
magni a. XL. extrema edita sunt apud Pertz Archiv 7, 272. 447.
Koblenz aliquando apud Goerresium n. 16 saec. IX/X, antea Treviris in sancti Maximini.
inscriptum: idjbreviatio ehro)iieae. pervenit ad Caroli magni a. XLII. extrema
edita sunt apud Pertz Archiv 11, 291.
Montpellier n. 306 saec. IX. iuscribitur abreviatio ehronicac j^er VI aetates. pervenit
ad a. 831 (vide infra p. 353). extrema mihi descripta sunt ab amico editaquo
apud Pertzium Arehiv 7, 272.
Monacensis n. 210 saec. IX'X f. 4 — 7. inscribitur adhreviatio ehronicae. pervenit ad A"
CaroU magni a. XLII, adscripto anno p. Chr. 818. contuli et potiora adnotavi.
Parisinus n. 4860 saec. X (vol. l p. 363 c. 8). inscribitur idetn series hrevis de sex aetati- M
bus mundi. pei'venit ad obitum Ludovici Pii a. S40 {ride p. 353). huius libri de-
seripti miiii a Girardo exhibui variam lcctionem integram. extrema edita sunt apud
Pertzium Archiv 7, 272.
348 ADDITAMENTA AD CHRONICA BEDANA.
Parisinus n. 4883 A saec. XI. compilatio, de qua agitur MG. SS. 13, 725, finit in ad-
breviationem hanc perductam ad Caroli magni a. XLII addita computatione con-
tinuata ad a. 877 (infra p. 353). extrema odita sunt apud Pertzium Archir 7, 272
et MG. SS. 13, 261. 725.
Parisinus n. 5009 saec. XIII. inscribitur: ahbreviatio iJirouicar. pervenit ad Caroli magni
a. XLII. extrema edita sunt Arcltiv 11, 2SS.
Parisinus n. 5239 saec. XI. inscribitur: adbreviatio cronicac. pervenit ad Caroli magni
a. XLII.
Parisinus n. 5543 saec. XI f. 91. inscribitur: ahhreviatio chronicae. continuatur manu
eadem ad a. 1100. extrema edita sunt Archiv 11, 286.
Parisinus n. 7297 saec. XI. convenit plane cum Parisino 5239.
Parisinus n. 7361 saec. XII. inscriptio nuUa. pervenit ad Caroli magni a. XLII.
Parisinus n. 12117 (vide vol. 2 p. 404) f. 105 — 108. pervenit ad a. 871 (vide infra p. 354).
extrema prodierunt MG. SS. 2, 256.
Parisinus n. 18416 Caelestinorum n. 23 saec. XII. inscribitur: abhreviatio chronicae.
pervenit ad Caroli magni a. XLII. extrema edita sunt Archiv II, 287.
Parisinus nouv. acq. lat. n. 450 Libriauorum n. 44 saec. XII. videtur descriptus esse
ex codice qui sequitur, certe inscriptio eadem est. Delisle inanuscrits Libri et Bar-
rois 1888 p. 81.
Parisinus nour. acq. lai. n. 1615 Librianorum n. 90 (vide supra p. 237) f. 171. 172
saec. IX. incipit: adbreviatio chronicae ubi mittenda sit. pervenit ad Caroli magni
a. XLII.
Petropolitanus k. Q. v. Old. I 28 saec. XI tin. f. 108 — 110. inscribitur: adbreviatio in
chronica Bedar. pervenit ad Caroli magni a. XLII. extrema nobis descripsit
W. Arndt.
Vaticanus reginae n. 775. pervenit ad Caroli magni a. XLII (MG. SS. 13, 224).
Romanus Casanatensis B. IV. 18 saec. IX (vide vol. 1 p. 751). inscribitur: de aetatibus
mundi. pervenit ad Caroli magni a. XXXIX. postrema prodierunt Archiv 12, 404.
Romanus bibl. Victorii Emanuelis n. 1267 saec. XI (vide vol. 1 p. 357) f. 280. inscribi-
tur: adbreviatio chronicae. pervenit ad Caroli magni a. XLII. descriptam habui
aetatem sextam.
Sangallensis n. 397 saec. IX p. 141 — 144. inscriptio nulla. pervenit ad Caroli magni
a. XLII.
Sangallensis n. 732 saec. IX p. 142—154. inscriptio nulla. pervenit ad Caroli magni
a. XLIII.
,S' Sangallensis n. 87S saec. XI p. 278 — 283. inscribitur: adbreviatio ehronicac. pervenit
ad Caroli magni a. XLII. descripsi totum et ad eum codicem potissimum libel-
lum infra exhibui.
Sangallensis n. 899 saec. X p. 68—75. inscriptio nulla. pervenit ad Caroli magni
a. XLU.
I' Vindobonensis antea Admontensis n. 40S (hist. prof. 332; cf. MG. SS. 2 p. 587) saec.
XIXII, sed folia quibus laterculus continetur 137. 138 ex alio libro avulsa paullo
antiquiora videntur esse. inscribitur: adhreoiatio ehronicac tdji miftcudu sii. ut est
in Parisino nouv. acq. n. 1615. pervenit ad Caroli magni a. 42. edidit integrum
libellum Kollar anal. Vindobonensia I (1761) p. 602, unde extrema repetita sunt
MG. SS. 2, 256. adnotavi potiora.
Guelferbytanus Helmstadiensis n. 579 saec. IX f. 86 pars Isidori chronica maiora (v. vol. 2
p. 404) legitur scripta a manu alia extrenia \r.\rs liuiusce laterculi ab Ileraclio ad
obitum Caroli magni (vide infra p. 354).
1. Adbreviatio chronicac (sic SNV, iteni series brovis de sex actatibus mundi 31, de
aetcs [sivj mundi C, om. B).
2. Aetas prima {sic N, a. pr. incipit M, oni. BSV).
3. Adam cum esset CXXX annorum, genuit Seth.
4. Seth autcm habens annos CV gcnuit Enos viventc Adam et habente annos (genuit
e. u. a. et h. annos om. V ') CCXXXV (uiuente . . . ccxxxu similidquc qtiae se-
qimntur oni. 31).
5. Enos quippe habens aiinos XC genuit Cainan vivente Adam et habente annos
CCCXXV (c. -> om. S").
6. Cainan vero habens annos LXX genuit Malalehel vivente Adam et habente ann.
CCCXCV.
7. Malalehel habens annos LXV genuit lareth vivente Adam et habente annos
CCCCLX.
8. lareth autem habens annos CLXII genuit Enoch vivente Adam et habente annos
Dcxxn.
0. Enoch vero habens annos LXV genuit Mathusalam viventc Adam et habente annos
DCLXXXVII.
10. et Mathusalam habens annos CLXXXVII genuit Lamech vivente Adam et habente
annos DCCCLXXIIII (Ixxiii N, Ixxxiiii B, Ixiiii F').
11. Lamech enim habens annos CLXXII (Ixxii *SF') genuit Noe.
12. Noe habens annos D genuit Sem.
!.'$. Sem autem habens annos C diluvium factum (dulubium factus C) cst
14. et hic perficitur numerus annorum millesimus sexcentesimus quinquagesimus sextus.
15. Aetas secunda.
16. Anno secundo post diluvium Sem annoi"um centum duorum genuit Arfaxath.
17. Arfaxath vero habens annos XXXV (xxu F') genuit Sale.
18. Sale autem habens annos XXX genuit Heber.
19. Heber habens annos XXXIIII genuit Falech.
20. Falech habens annos XXX genuit Reu.
21. Reu habens annos XXXII genuit Seruch.
22. Seruch habens annos XXX genuit Nachor.
23. Nachor habens annos XXVHH genuit Thara.
24. Thara liabens annos LXX genuit Abraham.
25. hic finitur numerus secundae aetatis habens annos [n. li. C) CCXCII
26. et fiunt simul anni duarum aetatum IDCCCCXLVIII.
27. Aetas tertia.
28. Abraham cum ceiitum csset annorum, genuit Isaac.
29. Isaac autem habcns annos LX (Ixx 31) genuit lacob.
;W. lacob habens annos XC genuit loseph, qui vixit ann. CX
31. fueruntque ab eo usque ad egressionem filiorum Israhel ex Egypto per Moyscn
ducem anni CXLV
35n ADDITAMENTA
32. et ab egressione Israhelis usque ad Tosue anni XL.
33. ab (a (7) losue ergo usque ad Othonihelem sunt anni XXVI
34. et ab Othonihele usque ad Aoth anni XL.
35. ab Aoth vero usque ad Debbora fiunt anni LXXX.
3G. ab (a C) Debbora autem (et ad d. M) usque ad (om. M) Gedeonem (gedeon 3t)
fiunt (sunt M) anni XL (pro c. 3'). SG ab aoth gedeoncm sunt anni xl mcdm
omissis B)
37. et a Gedeone usque ad Abimelech (fiunt ins. M) anni XL.
38. ab Abimelech enim usque Thola fiunt (sunt M) anni III.
39. a Thola quippe usque lair anni sunt (fiunt anni M) XXIII.
40. a lair vero usque leptho sunt anni XXII.
41. et de lepthe usque ad Abessan (abesan B, ebessan S) fiunt anni VI (uii S).
42. de Abessa (abessan C, abesanii, ebessa »S') autem usque ad Achialoncm (achi-
lonem V) sunt anni VII.
43. ab Achialone (achilone T') usque ad (om. M) Labdonem fiunt anni X.
44. a Labdone (iapdone 31) vero usque ad Samsonem fiunt (sunt CM) anni VIII
45. et a Samsone usque (ad ins. C) Heli (fiunt ins. 31) anni XX.
16. ab Heli enim usque ad Samuhelem sunt anni XL.
47. et a Samuheie usquc ad Saulem sunt anni XII.
48. a Saule crgo ad David sunt anni XX.
49. hic perficitur numcrus tcrtiae aetatis annorum DCCCCXLII
50. et fiunt simul anni (a. s. C) trium actatum IIDCCCXC.
51. Actas quarta.
52. a David usque ad SaTomonem sunt (fiunt M) anni XL.
53. a Salomone autem usque ad Roboam computantur (-tatur C) anni XL.
54. ct a Eoboam usque ad Abiam sunt anni XXII.
55. ab Abia (autem ins. 31) usque ad Asa (aasa B) fiunt anni TIT
56. et ab (om. 31) Asa (aasa B) usque ad losaphat (sunt ins. M) anni XLI.
57. a Tosaphat autem usque ad (om. 31) loram sunt (fiunt ilf) anni XXV.
58. de loram usque ad Azariam (azachariam B) fiunt (sunt 31) anni VIIT.
59. et ab Azaria (azacharia B) usque ad Athaiiam (-lia C) fit annus unus.
60. ab AthaTia enim usque ad loam sunt anni VI.
61. a loa vero usque ad Amasiam sunt (fiunt 31) auni XL.
62. ct ab Amasia usque ad Oziam sunt anni XXVIIII.
63. ab Ozia enim usquc ad Toatham (ionatham B) fiunt (sunt C) anni LII.
64. dc loatham autem (uero 31) usquc ad Achaz sunt anni (om. 31) XVI.
65. ct ab Achaz usque ad Ezechiam sunt anni XVI.
66. ab Ezcchia crgo (uero 31) usque ad Manassen (mannassen BC) sunt anni XXVIIII.
67. a Manasse (mannassc i>, manase 31) vcro usquc ad Amon (amniou BC) sunt
anni LV.
68. ab Amon usquc ad losiam fiunt (sunt 31) anni duo.
69. et de losia usque ad Toachim sunt (fiunt 31) anni XXXI (xxi 71/).
70. a loacliim usquc ad Sedcchiam (-ciam C) sunt anni (om. 31) XT.
71. de Sedechia (-cia usque C) ad Nabuchodonosor anni XI (c. 71 om. M).
72. hic finitur numerus quartae aetatis continens annos CCCCLXXIII
73. et anni quattuor actatum fiunt simul IIICCCLXIII.
74. Actas quinta.
75. Sunt anni quintac actatis usque ad Cyrum XXX.
76. a Cyro usquc ad (!ambisem sunt anni XXX.
77. a Cambise (-sen C) uaque ad Darium (fiunt ins. 31) anni VIITI.
AU CHRONICA BEDANA. 35 1
78. a Daiio usque Xerxen (xersen BCM, sunt iiis. 31) anni XXXVI.
79. a Xerxe (xersc BCM) usque ad Artarxerxen (artarxersen BM, artarxensen C)
sunt (fiunt M) anni XXI.
80. et de Artarxerxc (^artarxerse BM^ artarxense C) usque ad Dariuni sunt anni XL.
81. a Dario usque ad (om. C) item Artai-xerxen (artarxei-sen BCM) fiunt (om. CMj anni
XYIIII.
82. ab Artarxei-xe (ab artarxerse autem i?, ab artaxerse autcm CM) usque item (^ad M)
artarxerxe (artarxerse C, artaxersen M) fiunt anni XL
83. et ab Artarxerxe (artarxcrse BC, artaxerse M) usque (ad ins. C) Arsen (sunt ins. M)
uuni XXYI.
84. ab Arse (arxe N) vero usque ad Darium fiunt (sunt M) anni IIII.
85. a Dario autem usque ad Alexandrum sunt anni YI.
86. ab Alexandro enim usque ad Ptolomeum ( ptolemeuni C, tholomeum B) sunt anni V.
87. et de Ptolomeo (tholomeo B) usque ad Philadelphum fiunt anni XL.
88. a Philadelpho usque ad Euergetem (euergietem -B, cucrgcntem C, sunt ins. 31)
anni XXX Yin (xxuiii V).
89. ab Euergetc (cucrgiete B, crgente C) autem usque ad Philophatorem (-patorem C31)
fiunt anni XXVI.
90. a Philophatorc (-patore CMN) cnim ad Epyphanem sunt anni XVII
91. et dc Epyfanc usque ad Phylometorem anni XXIII I.
92. a Phylometore quidem usque item ad Eucrgeten (ebergetem C. cucrgitcm 31)
anni XXXV.
93. et ab Eucrgete (euergietc i?, ergetc C) usque ad Soterem sunt anni XXVIIII.
94. a (om. M) Sotere (satore S) usque ad Alcxandrum (fiunt ins. 31) anni XYII.
95. ab Alexandro vcro (om. 31) usquc ad Ptholomeum (thol- B) fiunt anni X.
96. a Ptolomeo (thol- B) usque ad Dyonisium (sunt ins. 31) anni VIII.
97. a Dyonisio vero usque ad Cleopatram sunt anni XXX
98. et a Cleopatra usque ad lulium Cesarcm (sunt ins. M) anni duo.^
99. a luho usque ad Octavianum Augustum sunt anni V
100. et ab Octa^dano Augusto usque ad Christum fiunt anni XLII.
101. hic finitur quinta aetas annos habcns DLXXX (sic BC31V^. dlxxxx S. dlxxxuiiii
NV). _
102. et fiunt simul anni quinque actatum IIIDCCCCLII.
103. Actas scxta.
104. A nativitatc domini uostri lesu Christi usquc ad Tiberium numerantur anni XIIII.
105. a Tibcrio vero usque ad passioncm Christi fiunt (sunt MC) anni XYIII
KI6. ct a Christi passione (p. chr. 31) usque ad Gaium fiunt anni Y.
107. a Gaio (vero iiis. 31) usque ad Claudium (sunt ins. 31) anni IIII
108. et a Claudio usque ad Neronem fiunt anni XUII.
109. a Nerone vero usque ad Vespasianum sunt anni XIIII
110. et de Vespasiano usque ad Titum anni YIIII (uiii !'').
111. de (a CM) Tito vero usque ad Domitianum (sunt ins. 31) anni duo
112. et a Domitiano usque ad Nervam (fiunt ins. M) anni XVI.
1 13. a Ncrva usque ad Traianum fit annus unus.
114. a Traiano quidem usquc ad Adrianuni (suut ins. 31) anni XIIII (sic BC31SV,
xuiiii N).
1 15. ab Adriano usque ad Antoninum (antoniimi B) fiimt anni XXI.
116. (et ins. C) ab Antonino usque ad itcm Antoninum (antonium B. simt ins. 31) anni
xxm.
117. ab Antonino autem usque ad Commodum fiunt anni XVIII I.
CHRONICA III. • 45
352 ADDITAMENTA
1 IS. a Commodo enim usque ad Helvium Pertinacem (sunt ins. 31) anni XIII (xiiii B)
1 19. et (oni. M) de Helvio usque ad Severum fit annus unus.
120. a Severo usque ad Antoninum Caracallam (-lum 31) sunt anni XYIII.
121. ab Antonino Caracalla usque ad Macrinum (fiunt ins. 31) anni A'I1.
122. a Macrino vero usque ad Aurelium fit annus unus.
123. et de Aurelio usque ad Alexandrum (sunt ins. 31) anni IIII.
124. ab Alexandro usque (ad ins. C) Maximinum (maximum B) fiunt anni XIII.
1 25. a Maximino (maximo B) quoque usque ad Gordianum (sunt ins. 31) anni III.
126. a Gordiano ad Philippum (fiunt ins. 31) anni VI
127. et a Philippo usque ad Decium (sunt ins. 31) anni VII.
12S. a Decio (vero usque ins. 31) ad Valerianum (fiunt ins. M) anni III.
129. a Valeriano usque ad Claudium (sunt ins. M) anni XV.
130. a Claudio enim usquo ad Aurelianum (fiunt ins. 31) anni duo.
131. ab Aureliano usque ad Probum fiunt (simt il/) anni VI.
132. a Probo (autem usque ins. 31) ad Carum (fiunt ins. 31) anni V
133. et a Caro usque ad Diocletianum (sunt ins. 31) anni II.
134. a Diocletiauo (diocletio C) vero usque ad Constantinum anni fiunt (sunt anni 31) XX.
135. de Constantino usque ad Constantium (fiunt ins. M) anni XXI {sic SVNC,
XXX 31).
136. a Constantio usque ad lulianum (sunt ins. 31) anni XXIIII
137. et a luliano usque ad lovianum (iuuianianum i?, fiunt ins. 31) anni duo.
13S. a loviano (iuuiniano B) ergo (uero M) usque ad Valentinianum fit annus I.
139. de Valentiniano usque ad Valentem (sunt ins. M) anni XI
140. et de Valente usque ad Theodosium (fiunt ins. 31) anni IIII.
141. a Theodosio vero usque ad Archadium (sunt ins. M) anni XVII.
142. ab Archadio usque ad Honorium anni (fiunt ins. 31) XIII.
143. ab Honorio usque ad Theodosium (sunt itis. M) anni XV.
144. a Theodosio usque ad Marcianum (mastianum U, fiunt ins. M) anni XXVI
145. et a Marciano (mastiano B) usque ad Leonem (sunt ins. M) anni VI (uii N).
146. a Leone vero usque ad item Leonem (fiunt ins. 31) anni (ui a I. u. u. ad i. leo-
nem om. V) XVII.
147. item a Leone (item leo V) usque ad Zenonem (fit ins. C31) annus I
148. et de Zenone usque ad Anastasium fiunt anni XVI.
149. ab Anastasio vero usque ad lustinum (iustinianum C) anni sunt (s. a. C31) XXVH
(xxui B)
150. et a lustino usque ad lustinianum (sunt ins. 31) anni VIIII (uiii 31).
151. item a lustiniano usque ad lustinum sunt anui XXXVIIII (xxxuiii il/, xxuiiii .B).
152. item a lustino usque ad Tiberium (fiunt ins. 31) anni XIII (xui Y).
153. a Tiberio usque ad Mauricium fiunt (sunt 31) anni IIII (iii B).
154. a Mauricio usque ad rocam sunt (fiunt 31) anni XX.
155. a Foca usque ad Heraclium (sunt ins. 31) anni VIII.
156. ab Heraclio usque ad Constantinum sunt (fiunt 71/) anni XXX (anni XXX ct se-
qtientia ad c. 158 constanthium om. V ).
157. a Constantino patre usque ad Constantinum (-tino C, -tium S31) filium fit annus I.
158. item a Constantino usque ad Constantinum fiunt anni XXVII (xuii T').
159. a Constantino usque (ad ins. C31) lustinianum (sunt ins. 31) anni XVII (xuiii C).
inter c. 159 et 160 inseiit Bernensis n. 83:
a lustiniano usque ad Leonem anni X
et a Leone usque ad Tyberium anni III.
AD CHRONICA BEDANA. 353
a Tyberio usque ad lustinianum anni YII.
a lustiniano usque ad Philippicum anni YI.
a Philippico usque ad Anastasium anni I ct menses YI.
160. a lustiniano usquc ad Pippinum (pipinum B et sic deinceps) seniorem fiunt anni U.
161. (et ins. C) a Pippino seniore usque ad Carolum (carlum jK. karlum sunt Jf) anni
XXYII.
162. a Carolo (karlo 31) usque ad Pippinum et Carlomannum (fiunt ins. 31) anni
XXYII.
163. et (om. C) a Pippino et Carlomanno (carlemanno 5) usque dum Pippinus rex (ow. V)
constitutus est, fiunt anni X.
164. a Pippino vero usque ad Carlum et Carlomannum anni XYII
165. et a Carlo et Carlomanno usque ad Carlum fiunt anni IIII.
codd. BCNSV aliique:
166. et inde domnus (dominus B) Carolus solus regnuni suscepit et deo protegente
gubernat usque in praesentem annum (annum om. B. dcccx""' incarnationis do-
mini ins. N)'-) feHciter, qui est annus regni eius XLII (xxxuiiii 5C')-), imperii
(-rium C) autem YIIII (uii BC) *).
167. Sunt autem totius summae ab origine mundi anni usque in praesentem annum
imDCCLXI (iiTidccluiiii C, liTidcclxxi N liTi rel. om. 5)*).
cod. M:
166. a Karlo vero rege et imperatore usque ad Hludouuicum regem et imperatorem
sunt anni XLIII.
166*. a Hludouuico rege et imperatore usque ad obitum eius sunt anni XXYII.
167. Sunt autem anni totius summae ab origine mundi usque in presentem annum
HHDCCXCn, ab incarnatione domini lesu Christi DCCCXL.
3Iont2)eUier n. 30(1:
166. a Carlo usque ad Ludovvicum anni XLYI.
166\ a Ludowicho usque ad praesentem annum, qui est annus domini DCCCXXXI,
anni XYH (sic Arcli.^ xxuii addmn apogr. milii missiim).
167. colleguntur a principio mundi usque ad praesentem annum domini anni
iillDCCLXXXII (4781 Arch.).
cod. Parisinus 4883 A :
166. Cuius regni anno XLIL imperii vero YIIII complentur anni ab Adam IIIIDCCLXI.
166". inde usque ad Hludovicum imperatorem anni Y.
166''. a Hludovico imperatore ad Karolum regem anni XXYII.
167. cuius regni annus nune agitur XXXYII. completis a mundi initio annis
iHIDCCCXXYHII, quorum numerositas extat iuxta Grecam supputationem
YILXXYII. sunt igitur ab initio mundi usque in annum presentem secundum
Hebraicam veritatem IIIIDCCCXXYIIII. secundum Grecorum vero supputatiouem
sive iuxta LXX interpretes YILXX^TLI. qui est annus ab incarnatione domini
') DCCCX inserunt Berolinensis Phill. 1832, Conjluentinus Ooerresianus manu recentiore, Parisini duo
5239. 7297. -) reHnui numerum in plerisque libris traditum: substituunl XXXVIIII citm Casinati et
Bruxellensi Casanatensis , XL Divionensis, XLIII Sangallensis 732. ') Sic pkrique, etiam Dimonensis;
septimus cum Casinati et Brux. Casanat., X Sangallensis 732. *) Sic plerique; IHIDCCLVIIII cum Casi-
nati Casanat.; IIiIdCCXLI Peti-o^wlitaims; ilTlDCCLXII Berolinensis PhilL, Parisinns 5239, Sangallensis 732:
lIlIDCCLXV Paris. 7297; irUDCCCXIIU Divionensis; VXXXI Parisinus 5009.
354 ADDITAMENTA AD CHRONICA BEDANA.
DCCCLXXVII, indictione X, regnante gloriosissimo rege Karolo anno XXXVII,
imperii vero II.
cod. Paris. 12117 :
166. Karolus rcgnavit annis XLII.
166*. Hludovicus regnavit annis XXVII
166''. et inde domnus Karolus accepit regnum et deo protegente gubernavit annis XXXI.
Guelferhytanus Helmstad. n. 579:
166. a Carlo usque ad Hludouicum anni XLVII.
166*. quod erat anno incarnatiouis domini DCCCXIHI, in quo Carlus obiit V kal. Febr.,
anno felicissimae vitae suae septuagesimo primo et regni eius in Fi-ancia
quadragesimo VII, subacta Italia XLIII, imperii quoque anno XIIII.
167. sunt autem totius summae ab origine mundi usque in praesentem annum DCCCXX
incarnationis domini anni HIIDCCLXXn.
LATERCVLl
CONSVLVM VRBIS ROMAE
I. FASTl THEONIS ALEXANDKINI A. CXXXVIII-UCCLXXII.
EU. H. VSENER.
U. FASTl VERONENSES A. CCCCXXXIX— CCCCXCIV.
III. FASTI AVGVSTANI A. CCCLXXVIII-CCCCXCVIII.
IV. FASTI HEIUCLIANI A. CCXXII-DCXXX. ED. H. VSENER.
IMPERATORVM ROMANORVM
J. LATERCVLI ADIVNCTI CODICI THEODOSIANO.
II. EXPOSITIO TEMPORVM HILARIANA A. CCCCLXVIIl.
III. L.-VTERCVLVS FINIENS IN IVSTINO I.
IV. LATERCVLVS MALALIANVS FINIENS IN IVSTINO II.
V. LATERCVLI REGVM ET IMPERATORVM AB ASTRONOMIS ALEXANDRINIS
CONDITI. ED. H. VSENER.
1. HEKACLIANVS IN PHOCA DESINENS.
■2. LEONINVS IN MICHAELE I. DESINENS.
3. ACEPHALVS AD LEONEM VI. DEDVCTVS.
REGVM VANDALORVM ET ALANORVM
REGVM VISIGOTHORVM
CHRONICA III. 46 i
LIBRI ADHIBITI:
AD FASTOS THEONIS ET HERACLIANOS: 1 AD FASTOS VERONENSES:
/> = Leidensis u. 78 scr. inter a. 813/20. C = Veroiieiisis bibl. capit. ii. LV (b'i) saec. V.
J/ = Florentinus Laur. 28,12 scr. saec. XIII/XIV.
/•' = Florentinus Laur. 28,26 scr. inter a. 886/912.
AD FASTOS AVGVSTANOS:
C = Augustanus bil)l. publ. ii. 223 saec. XV.
AD LATERCVLOS IMPERATORVM CORPORIS THEODOSIANI:
T = Taurinensis a II 2 saec. c. VII.
AD HILARIANA:
C = Matriteusis univ. n. 131 saec. XIII.
AD LATERCVLVM FINIENTEM IN IVSTINO I:
C = Vaticanus 3339 saec. X.
Z = Vaticanus 1984 saec. X.
B = Bernensis n. 180 saec. XI.
A = Mediolanensis Ambrosianus (.' 72 inf. saec. XI.
V = Vaticanus n. 341 saec. X.
W = Vaticanus n. 1979 saec. XI/XII.
AD LATERCVLVM MALALIANVM:
C = Vaticanus Palatinus n. 277 saec. VHI.
AD LATERCVLOS HEEACLIANVM LEONINVM ACEPHALON:
' i ,„
M f vicle supra ad iastos Tlieunis.
F
AD LATERCVLVM REGVM VANDALORVM ET ALANORVM:
It = Reicheuaviensis libri deperditi apographa tluo consentientia.
liv = I'ansinus n. 4860 saec. X i
, (lescripti e.x ReicheMavieiisi.
Ji'' = Angnstanus Vindelicus saec. XV \
jiy = Matritensis n. 134 saec. XIII.
O = Osniensis deperditi apographum 1'erezianuni.
AD LATERCVLVM REGVM VISIGOTHORVM:
Q = Parisinus 4418 saec. IX.
R = Parisinus 1557 saec. X.
T = Coninibricensis.
I> = Matritensis Legioneiisis.
O = Ovetensis liber deperditus saec. -XM.
A = Vaticanus reginae n. 1024 saec. VIII
»S' = Soricnsis libcr deperditus.
C = Parisinus 4667 saec. IX.
// = Uavniensis n. SO.'! saec. XIV.
P = Parisinus 4668 saec. IX.
LATERCVLI CONSVLVM VRBIS ROMAE.
hjx laterculis consuhim urbis Romae qui supersunt supra edidimus una cum annali-
bus chronicisve suis quos comprehendunt consularia Constantinopolitana quae nos ap-
pellavimus, vulgo dicti fasti Hydatiani (1 p. 197 — 249; de fastis egimus p. 199), ubi
item reperies fastos insertos chronico paschali Graece scripto ad a. usque 394 ; consularia
Italica, quibus continentur qui dici solent fasti Vindobonenses priores et posteriores
(1 p. 249 — 339; de fastis egimus p. 254); chronica Prosperi (1 p. 341 — 499; de fastis
egimus p. 352); Marcellini comitis (2 p. 37 — 108); Cassiodori Senatoris (2 p. 109 — 161),
cuius fasti ab antiquioribus passim laudantur sub nomine compilatoris chronici Cassio-
doriani Mariani Scoti iidemque sunt fasti Oxonienses Relandi (vide vol. 2 p. 119); Victo-
ris Tunnunensis et lohannis Biclariensis (2 p. 163 — 220); Marii Aventicensis (2 p. 225 —
239). similiter antea editi sunt fasti commentariis inserti paschaHbus, scilicet paschali
codicis Cizensis (1 p. 501 — 510); tractatui Victoris Aquitani cum continuationibus suis
(1 p. 667 — 735), in his Hieronymiana a Pontaco edita (1 p. 674) et Cassiodoriana
(1 p. 675); paschalibus duobus codicis Vaticani reginae 2077 (1 p. 739 — 750). rema-
nent in hac syllogae parte edendi laterculi consulum nomina recensentes nulla rerum
gestarum notitia adiecta. sed ex his quoque qui aetatem tulerunt lapidibus inscripti, in
his praecipue Capitolini a chronicorum corpore alieni sunt; item laterculus insertus
chronographiae a. 354 eum ipsa iam prodiit vol. 1 p. 50 — 64. — Consulum laterculus
chronicorum Eusebianorum volumini priori insertus teste auctore in pa-aefatione (vol. 1
p. 6; pos( qtiod . . . disponam qui a hdio Caesare et ab Augusto ordine succedentes
imperatores fuerimt nec non consides qiii annui interea e.vtiterunt) absumptus est in
hiatu magno textus Armeniaci, per quem perdidimus tam extremam partem libri prioris
quam posterioris principium. Hieronymus chronicis suis fastos consulares nullos inseruit,
neque eius est nominum series ad liberae rei publica tempora rediens, quam in serie
regum inter reges imperatoresque Romanos interposuit cjui chronica ea edidit Venetiis
a. 14S3 eumque secuti posteriores, neque a diligentissimo Pontaco neque a me in ullo
codice inventa (cf. vol. 1 p. 141 adn.) et omnino tumultuarie adiecta saeculo XV, nihilo-
minus infra in adnotatione apposita, quoniam abest ab editione Schoeniana '). — Codex
') 'Romae post reges exactos consules quotannis biui creati et in niaxima urbis calamitate quandoque
'etiam creabatur dictator. — Brutus primus consul. — Lucius consul. — Largus dictator primus. — Titus
'Publius et Marcus Gneus. — Tribuni X viri loco consultum [sicj fuerunt iustituti. — Camillus dictator. —
'Titus Quintius dictatur. — Gaius -Martius. — Marcus Valerius. — Mamlius (slc) Decius. — Papirius con-
'sul. — Fabius Quintus Detius consul. — Dolobella Domitius. — Haemilius consul. — Marcus Curius
'consul. — Geuntius fsicj consul. — Appius Claudius. — Gneus Caius. — Actilius Regulus. — Haemylius
'Fabius. — Lucatius consul. — Sompronius fsic] Valerius. — Fulvus. — Lucius Gaius. — .Scipio Flamminius. —
'Paulus Terentius. — Scipio Affricanus. — Quiutus Flamminius. — Marcus Cato. — Tyberius Graccus. —
'I'ublius Longinus Licinius. — Lucius Paulus Haemilius. — Lucius Aulius Lycinius. — Lucius Censorinus
'Marcs fsicj. — Servius Flaccus Fulvius Quintus. — Lucius Caelius Metellus Quintus dictus. — Fabius Quintus
'.Marcus. — Publius Lucius Calphurnius. — Caius Quintus Scipio Manlius. — lulius Lucius Marcus. —
'Silla Marius Caius. — Pompeius Marcellus'. — Haec, quae absunt ab editione principe, relata sic in editioue
Veneta a. 1483, editor Basileensis a. 1549 adnotat, cum corruptisiraa essent, emendavisse se e.x T. Livio.
46*
358 LATERCVLI CONSVLVM VRBIS ROMAE.
capituli Albensis n. 29 saec. VIII, de quo antea (vol. 2 p. 396) dixi, f. 69 sub titulo m
Cfirisfi no»iine itici^ut laferculus consolaris quem fecif vir religiosus Hieronimus presbiter
ex reforice gramatico, qui curiose adunatos nmltorum laterculos, id esf Ehreos Grecos
atque Latinos, in 2inum conspigif [sic], quae habet (ea descripta misit Henricus Omont)
tanto hiatu quod dignum sit non affert, ut reete ait Rossius (inscr. chr. urb. Rom. I
p. L^STII): sciUcet postquam de aetatibus mundi auctor vulgaria exposuit secutus fere
epilogum Hieronymianum et anni, in quo Hieronymus finit, Valentis XIV meminit,
ita pergit : ex hoc in ordine consule [sic] mimerahis. tum (cod. fu) de temporihus nativi-
tatis vel passionis domini nostri lesu Cliristi de utraque et de eo argumento pauca
affert, sed insoUta ' ). finit tractatus in notitia de Hieronymo ipso sumpta ex hbello
eius de viris illustribus extremo: Iheronimus preshifer nutus pafre Eusehio .... con-
finium fuif. — 'Chronicon Anglosaxonieum a Christo ad a. 1002 cum fastis consula-
'ribus', quod secundum catalogum editum continetur codice n. 161 coUegii Trinitatis
Dubliniensis, vere chronicon est Anglosaxonicum descriptum ex codice musei Britannici
Cottoniano Oth. B XI (cf. Hardy in praef. ad mon. Britann. vol. 1 p. 77) neque insunt
in eo volumine, id quod confirmavit mihi quaerenti R. Atkinson, fasti consulares.
Non multa igitur restabant, quae huic capiti insererentur, sciUcet ex Latinis fasti con-
sulares Veronenses a. 439 — 494 et Augustani a. 378 — 498. Graeca quaniquam a monu-
mentis Germaniae procul liabentur non sine iusta causa (nam sylloge nostra cum iam
graviter laboret magnitudine sua et infinitate, tota pessumdaretur admissis copiis
Byzantiorum seorsum omnino tractandis), nihilominus in hoc caput recepti sunt hatercuU
duo consulares Graece scripti Theonianus (vulgo fasti Florentini minores) et Heraclia-
nus (vulgo fasti Florentini maiores). evenit autem non tam bona fortuna quam optimi
amici acumine et sollertia, ut eos et utiUssimos et male adhuc neglectos una cum
latercuUs imperatoriis adiunctis puhlicari mihi daretur. sciUcet hanc operis partem in
se recepit Hermannus L"sener Bonnensis et studiis diuturnis et ingenita sagacitate ad
tabulas has illustrandas optime paratus.
') lesura auctor ait natum esse a. 8 p. Chr., obiisse a. 41 sic: VIII lalendas lanuarias nascltur in
£ethlem ludeae suh Herode rege Carullo et Quintiniano consulibus . . . XV kalendas Apriles conpreenditur
anno XXXII preside Pontyo Phylato, imperante autem Thyberio Chesare, Oaiho vero Chesare paterno et
Nivio Saturnino consulibus.
I.
FASTI THEONIS ALEXANDRINI
A. CXXXVIII— CCCLXXII
ED. H. YSENER.
Instrumentum temporum definiendorum haud spernendum ex fonte longe a tritis
historiae semitis remoto accedit. astronomi Graeci cum ad studiorum usum quotidia-
num supellectilem tabuhirum manuahum QrQoyeiQOiL: y.avovag iUi dicunt) conderent,
oportuit eos etiam laterculos adiungere , quibus inspectis facile quicquid in caelo ab
aUis sive loco sive tempore disiunctis observatum esset, ad suum computum revocarent.
qua causa consentaneum est simul atque tabuhae manuales ab astronomis conpositae
sunt, etiam locorum gravissimorum secundum caeli positionem definitiones ^) et regum
sive eponymorimi, quorum mentio ab antiquioribus siderum spectatoribus fieri solebat,
indices accurata temporum notatione idoneos additos esse.
Sic natus est canon qui dicitur astronomicus, cuius ipsa indoles certum est originis
indicium. mensura temporis annus Aegyptiacus est soharis ac mobiUs dierum CCCLXV:
igitur ante annum c. 26 a. Chr., quo Alexandrini bissexto intercalato annos intra certos
fines coercere coeperunt, tabularum ilharum fundamentum oportet in Aegypto iactum
esse. deducuntur tempora ab anno primo Nabonasari Assyriorum regis i. e. a d. XXVI
m. febr. a. 747 a. Chr. quod cur ita institutum sit, Ptolemaeus verbis non obscuris
syntaxeos 1116 expUcat hisce: eig Ti]v aQxijv rf^g NafiovaadQOv jiaat?.eiag . . ., acp ov
y^Qovov y.ai Tccg naXaiag Ti]Qt\aeig lyofiev cug iTtinav ^tiyQi tov devQO 6taa(ii'lo/.tevag.
igitur astronomis Graecis Chaklaeorum observationes, quibus quidem tiito uti Uceret,
Nabonasaro antiquiores praesto non erant. eaque causa hoc regnum primum erat unde
temporum tabulam repetebant. fabulosae autem antiquitatis, quam mathematicorum
levitas iactabat, Graeculorum creduUtas etiam augebat-). reUquias iUi non curaverunt.
Assyrios excipiunt reges Persarum, quorum agmen Alexander Macedo ita chiudit, ut
primus ei annus non iUe assignetur quo Darium III regno exuit (a. Nabon. 418), sed is
quo urbem Alexandriam condidit (a. Nab. 417 inde a d. XIV m. nov. 332 a. Chr.) ').
etiam apertius eo quod inter Alexandrum duosque eius heredes et imperatorum Eoma-
') Huiusinocli tabulas geograpliicas, quales sunt in codice Leidensi f. 6G sqq. et Laurentiauo f. .51 sqq.,
a Ptolemaeo ac Tlieone inter aiiparatuni maiiualem relatas fuisse exstant ipsorura testimonia, Ptolemaei in
prolegomenis tabularum (vide p. 360, 4) p. 1 TitQiBXovai df oi uir nnmroi xuvofCi riji x«»' yuas oixovfxifijq
iniar,uoiEQuiv noUuiv zdg xiird fiijxog xai nhhog ino/ik cf. p. 4 iniaxDljdftevoi dii< rwi' fV riii nQiorui
xuvovUo nuQuxuuivwv tui vnoxsifievM ronui rij? xurti nXiirog tov laijfjeQivnv cinoxijg ftoiQuiv r6v eyyiaru
Tovruiv exoftevov nuQuXhf/.ov, Tlieo in comm. ampl. (p. 360, 2) I 2 (V 298^ M 41») exri»eTui ovv (Ptol.) eii
TovTo TTQiorov xuv6viov neQiixov riiiv ri7<,- xu»' j;,U(7f ^oQeioreQug olxoviieviii intaijftoreQuiv noXeuiv Tug
ovofiuaiug, nuQtiiteig uvruig ix Ti]g avvreruyiiivijg uvtui yeioyQutfixijg nQuyftuTeiug ini fiev rov nQuirov
aehdiov Tiig xurii .«i/xo? uvrtHv eno/iig, ini Se rov devreQnv riig xurii nXurog. ») Cf. Porpliyriiis Sira-
plicii iu Arist. de caelo p. 506, 13 Heil). Simplicius il.id. 117, 26 Cicero de divin. I 19.36 Plinius n. li. VH
193 Iaml)licbus Procli in Pl. Tim. p. 31, 24 al. vide Uenrici Martini de his fabulis dissertationem M^moires
jirhentes h Vacad. des inscrr. VI 2 (1864) p. 295 sqq. ») Cf. L. Ideler Histor. Unlersuchungen iiher die
astron. BeobacliUmtfen der Alten p. 62 Handbuch der Clironologie I p. 114. 122.
360 I- FASTI THEONIS ALEXANDRINI.
norum ordinem soli Aegyptiorum reges Ptolemaei interponuntur, apparet in Aegypto
agitasse qui primi has tabulas in usum astronoraorum condiderunt.
Sunt quorum in his tabulis tempora notentur siderum observatores :
ad Artaxerxem I adscribitur L 54"^ t« Auia IMfxiovu /mI Ev/.[fiq/.toi'a]
ad Ptolemaeum I Lagi L 54' f:7cl roviov rov nrolEf.iuiov tjv TiftoxciQig
ad Ptolemaeum VII Euergeten II L (34" [stvI] xovtov riv "irtTraQxos ^)
ad Antoninum Piuni L 64'' iTtl xovtov xov -/.uvova lyQatpEv nxoXef^taiog
ad Diocletianum L 55' sttI xovtov o n<XTCTcog 1'yQaipev.
vides eos saltem qui has adnotationes adposuerunt, originem tabularum a Claudio Ptole-
maeo repetivisse. ac sane sylloge nQOXEiQciv ~/-uv6viov a Ptolemaeo edita dubitari nullo
modo potest quin quamvis (idque non semel) retractata his duobus exemplis vetustis
quibus nitimur servetur. neque enim solum Theo Alexandrinus V7c6fiv)^fta eig rorg
nxolefiaiov TVQOxeiQOvg y.avovag quinque libris scripsit^), qui hodieque in bibliotheca-
rum umbra latent, et in breviore commentario Ptolemaeum auctorem significat'), sed
extant hodieque et edita sunt prolegomena quibus Ptolemaeus ipse Syro suo consilium
et usum tabularum explanavit*); unde constat iam Ptolemaeum in tabuHs manuahbus
ab excessu Alexandri magni , non ab anno primo Nabonasari , ut in syntaxi fecerat,
siderum tempora repetivisse *). tamen ante Ptolemaeum iam tabuhirum manualium
usum fuisse colligo ex Theonis commentario ampliore, ubi I 10 (V f. 30F M 49') Sera-
pionis TCQoxetQOvg /.avovug his verbis memorat: dio '/.ai b —eQu^ciiov [fort. addendum
dia] xov eig xov TCQ^xeiQOv tavxov axollov afpuiQiov UTto xcov 7iuQu/.eii.iiviov iv xij OQO-rj
acfuiQcc^) t^i]'/.oaxcov xa 7tuQa'Aeii.ieva iv xfj iC l-iotQct xov a'/.OQ7tiov a d, oxav TtXeiio xcov
Toaovxcov xvyxccvcoaiv, xcov XoiTtcov Xafijiavei x6 xituQxov., xov IItoKei.tuiov iv [di iv VM]
xco TTQog ^vQov [p. 5 ed. H.] x6 xoaovtov cbg aSidcpoQOv TtuQScovtog. agitur illic de horis
civihbus in aequinoctiales et contra mutandis, cui conputo tabulis non solum siderum
sed etiam urbium opus esf): ergo etiam in Serapionis sylloge geographicas tabulas
') Confirmat Ptolemaeus synt. VII 2 p. 12 sq. Halm. ro v erog r^jg rQiTtjg xarii KuyAmnov niQioiSov
(coepit d. XXVI m. iuu. a. 128 a. Chr.), oJ? 6 "lnn<cQX°i (cvuyQuipet TijQ/jaag, ibidemque riov iitjo Tijg rov
'InjiuQXov ri/Qijaecog eTiov uc/qi dJ? uQX^? '.-IvTcovivov, xu.V ijv ixdhaTu xcu (/ufK ri}g nXeiarug rcov unXu-
vtov TictQoifovg tsrtjQijXuusv, £ nov xul | xul a avvuyoftiviov. ^) Huius commentarii, quamquam uiliil
ad nos perlatum esse Halma abbas edixit (libri n. 4 indicati t. I p. 157), ego duo e.xempla perlustravi, unum
Vaticanum gr. CXC saec. XI f. 293 sqq. (V) Euclidis elementis illustre: cuius exemplar unde oriundum fuerit,
adnotatio f. 298'' docet cog vvv avve^t] e rov Qofh Sioxhrtuvov rovriariv e rov J oipe rovg xccrcc ccnujjticcv
ri^v xu.V ijfxdg i. e. ol? vvv avvsfit} cnl rov Qofh JtoxhjTiuvov (462 p. Chr.), tovreartv im rov &otp etovg xcctcc
'.4nciueiccv irjv xkS' );,uc7c scilicet Syros; alterum Florentinum bibliothecae Laurentianae XXVIII 12 (.M) de
quo infra p. 364 dicendum erit. Vaticanus codex fieri potest ut olim integer fuerit: ntme enim f. 340" primura
libri IV caput abrumpitur in ultima quaternionis scheda plene perscripta. ceteri codices, ut videtur, omnes
sunt mutilati: Laurentiaims initio paginae f. 94" in medio capite IV 10 abrumpitur, Monacensis gr. 419 saec.
XIV (cf. Hardtii catal. IV 304 sq.) nunc saltem non ultra 1. IV c. 9 progreditur (f. 157" extremum in medio
enuutiato subsistit), sed olim plura servaverat. de codice Oxoniensi Bodleiauo miscell. n. 85 chartaoeo s. XVI
olim Saviliauo f. 157 — 234 mihi nou constat. Brevioris commeutarii libro.s mss. recensuit van der Hagen
Ohserv. in Tlieonis fastos graecos priores (Amstel. 1735) p. 14 sq. ') Cf. commentarii brevioris ad Epi-
phanium scripti c. II p. 33 ed. Halmae (adu. 4) o dc fieaog (/Qovog) . . . nQog ov xiii t) imv xuvovcov exl^eaig
Tio nio'/.eftuiii> nenQciyucctevrcti. adde Georgii Syucelli testimonia p. 497, 10. 618, 5 ed. Boun. *) Com-
mentaire de Thion d'Alexandrie sur les tables mcinuelles astronomiques de Ptolemee par l'ahbe Halma (Par.
1822) I p. 1 — 26. testatur identidem Theo in commentario ampliore e. o. II 1 6 llro'Aefiuiog sv riS nQog ^tJQov
eig rov nQo/eiQov vnofivijfiurt (V 312" et 314'', M 60" et 62'). ') Proleg. in tab. man. p. 2 H. avvearcc-
Srjauv fiev ovv cci enoxui ncivTtov (sc. rw^" nXuvcotiiviov) ivrcci&cc eig rijv iv '.^'AetuvifQeiu r^ ngog .iiyvnrov
fteatjfifiQiif (lege fteat]fi§Q'iccv) T/;f xcct' .■iiyvmiovg .^w* vovftrjviug rov nQioiov 'irovg 'f'i'/.innov rov ftei'
'j'/i.i£ccvd'Qov tov xriartjv. °) Vide Theonis tabulas ab Halma editas (n. 4) t. I p. 1.54. ') Cf. Theo
1. s. I 10 (V f. 299" M 47") eiaciyovreg yciQ nQoreQov rrjv civudo&eiauv noXiv eig ro riuj' iniaijfimv noXeiov
xccvovtov xccl tccg nciQiixeiftivccg uvtrj tov nkcitovg rjtoc i^ciQfiutog fioiQccg Xcc^ovteg intaxonovfiev xci&' ixiiatov
xccvovcc riov f xhficcriov [cf. Theonis tab. II p. 2sqq.], livi riiiv iniyeyQicftfxivmv iv ccvtoTg roiJ iSciQficcrog
riiiv (dele) ftoiQiHv uQit^uiii avveyyH^ei to tijg .livciifo&eiatjg noXeiog iSuQfCu.
A. CXXXVIII-CCCLXXII. 361
euin astronoiiiicis coniunctas fuissc oportet. Ininc Serapionem aut omnia falhint aut
cundem esse censebimus atque operis de geograpliia scriptorein, quod ut tunc fcrc
optimum Ciceroni a. 59 a. Chr. ab Attico commendatum et ab oratorc propter rerum
difficultatem mox abiectum videmus epist. ad Att. IT 4 et 6. audinuis ibi (II 6, 1)
Eratosthencm 'a Serapionc ct ab Hipparcho' vakle reprehendi; quod quorsuin spectet
facile intellegimus. Eratostheni cum gravissimus adversarius Hipparchus extiterit '), Cicero
auteni a difficiliorc lectione omnino aljhorruerit, hice chirius est Hipparchi de Erato-
sthene geograplio iudicia Ciceroni non aliunde nota fuisse quam ex Serapionis libris.
ergo Hipparcheam Serapio geographiam explanaverat , Antiochenus ille quo Phnius in
nat. hist. Hbris II. IV. Y se uti profitetur. eundem par est Hipparchi, fortasse prae-
ceptoris, etiam in astronomia vestigia legisse. cuius ut novimus de sohs niagnitudine
sententiam ^), ita etiam tabulas manuales fuisse nunc a Theone docemur. quas utrum
ipse primus conposuerit ex Hipparchi voluminibus excerptas an huius cxemplum secutus
sit, in medio relinquo, nec multum refert. satis est quod conprobasse mihi videor. iain
in Ilipparchi schoUi tabuhirum manuahum syllogen extitisse.
Post Ptolemaeum unus in scholiis tabularum adnotatur Pappus Alexandrinus ')
vir mathematicorum coUectione amplissima edita meritissimus , qucin constat etiani in
Ptolemaei syntaxin inagnam commentatuin esse*). sed his tabuHs Pappi noinen ad-
scribi non potuit, nisi de eis ipsis bene meruerat. igitur proximus editor Theo dum
Pappi exemphir retractat, iinperio Diocletiani, sub quo ille tabuhs operam dederat,
Pappi nomcn adscripsit perinde atque Pappus regno Antonini Pii nomen Ptolemaci,
scilicet ut terminus pangeretur, quo usque decessor auctor esset et unde successor
tabulam iinperatorum continuare coepisset. observatum ohm est in regum canone
numeros suinma cuni cura et fide indicari usque ad Diocletianum , post eum propter
errores intermixtos incohuni fide tabulam carere ^). hoc igitur non errabimus si Pappo
deberi statuemus. qui regum canonem ab Antonino usque ad Diocletianum deduxit.
Pappum cxcipit Thco Alexandrinus. ne hunc quidera Hesychius Suidae edi-
disse tabulas manuales testatur sed elg tov IJcolef^ictioL' iCQoyEiQOv v.uvovd commcntarium
scripsissc. vidinius (p. 3(30, 2) duphcem hodicque Theonis commentarium exstaro, ampH-
orcm quin(|uc libris exphcatum, quorum primi Eulalio ct Origcni discipuHs inscribun-
tur, quartus Epiphanio (quintus periit), breviorem monobiblo inclusum . eidcni J]pi-
pliaiiio dedicatum, post opus maius tironum causa scriptum ^). iam Hypatiani Theonis
') Strabo n p. 76 sq. al. cf. II. Berger, Die f/eograpliischen Fraymente cles Hipparch Lips. 1869. *) Cf.
IL Diels ad Doxograplms graecos p. 63 adii. 2. ') I)e tempore Pappi credebaut Suidae TlriTino; '.-iXeiieydQevc,
fpiAoaotfoq yeyoi'ti>i xtuit rov nQiHiivTfQoy Seotfoamv rot' ,iriaiXe(i, iire xtii Oeiov 6 (fi'/.6ao(fot: ijXutiCev 6
yQiitpug si( roy nroi.efiaiov xuvovtt et &eo}v 6 cx rov Movaeiov, AiyvTiriog, (fii.6ao(f,og, avyxQorog cff lldn-
Tiip rio (fiXoaoiptp X(il (tvxio 'Ai.eS.(iv6QeT- irvyX'tvov (f (ifKporeQoi irti Qeodoaiov (laaiXeiag rov nQea^vre'Qov.
enori etiam iterata adfirmatioue veritatem iion adstruxeris. nam apparet fidem unice astronomorum tabulae
habendam esse, quae 1'appum Diocletiani imperio adiunxit. cf. quae de hac rc disserui musei Rhenani
t. XXVni p. 40.3sq. *} .Suidas inter eius libros refert eig rit J ^i,i'/.iii rijg nroXeiiitiov fieyi't'f.r,g arvtitieiog
vnofivrifiit. sed ultra I. IV Pappi opera pertinuit, cum ad \. V duo fragmeiita conimentiriis Tlieonis Basileae
.1. 1.538 editis interponantui- p. 231 et 245. utriusque commentarii celeberrimi erant et fortasse olim coninncti
et quodanimodo contaminati, unde est apud Theodorum Meliteuiotam (cf. symbohi ad hist. astron. p. 10) o
Ttcivrwv uii/lLiaTit (fi/.6nov6g re xui (fi/.(thj9)jg (tvijQ"]n7i«Qxog, ij (ftjai JJroXeuuTog (m. synt. III 1) xui fie'y-
Tot nitnnog re xiti 9e'iof (cf. couun. p. 374) of Uro'Aeiiiiixoi ifitvui 6i('t6o/oi (cf. 1. s. p. 9). ^) L. Ideler
ITustor. Unters. p. 42 Handhuch I 114. ') Brevior commentarius incipit (p. 27 Ilalm.) 'H fjiev Xoyixm-
re'QU eifodog rijg Siit riTiv nno/eiQiov xui'6viov ipr,(fo(foQi(tg riov itareQiov. rexvov 'Eniifitvie (eisdem verbis
eum etiam in amplioris commentarii 1. IV adlocutus erat V 340^ M 87"^), yiyovev ijuTv ifi itxQi;ieiiig iv nivie
flt^Xiotg iv eriQip avyyQii/jiiitri ■ iv rovrip cf, inet&ij oi n'i.eTarot roiv nQoaiovroiv tjiiiv ngog rijv rijg
rotavrrjg 6iduax(t'/.iiti uitSviaiv uerd rov firjde roTg TToXXunXuaiuafioTg tj fteQiafxoTg ruiv itQt^ftdiv ixuviHg
naQ(txo).ov9eTv dvvuaftut en xui ««i!»jro( nuvrdnuat riov yQufjftixiliv deiSeiov rvyxdvovaiv , ianovdddufiev
xai TtQog tovrovg xutit i6 dvvitiov fteHotSixiorenov v:iouv),fiiiiiaitaiIiii. ipi'/.iig lug i(f6dovg ii9iviig xt'l..
362 1- FASTl THEONIS ALEXANDRINI.
filiiini iflem Ilesychius hos scripsisse libros tradit: r.rofiri^i^ia £<c JtotfctvTov, rhv ciijtqo-
vofii/.ov /.avova, eig Tct y.vjviAct \47iolliovloi: i ftvofivi^fia. quam ob rem liaud scio
iin futuri sint, qui patre auctore ac duce Hypatiam tabulas manuales retractasse et
edidisse statuant, Theoni ipsi nil nisi conimentarios illos adscribi posse. inutile cst
quaerere et semper intra domesticos Theonis parietes abditum erit, quae fuerint filiae
in tabulis retractandis partes. Theo non solum auctor fuit , sed etiam ipse retractavit
et adnotavit. certum hoc est ea re quod in commentario ampliore de tabuHs scripto
ipse scholiorum meminit quae exemplo suo tabularum adposuerat ') : quorum mentioncm
inicere non potuit, nisi apographa illius exempli discipulis praesto fuissent. Commen-
tarium ampUorem Theo post a. 365 p. Chr. scripsit ^), breviorem intra a. 363 et 372 :
tabulas manuales anno 372 editas esse infra apparebit. unde simul Theo eorum erro-
rum culpa liberatur, quibus in imperatorum tabula anni Valentiniani et Valentis cor-
rumpuntur.
Incerta memoria est Cleoxeni, qui et ipse in tabulas manuales commentatus
esse videtur. cuius commentarii fragmentum y-rQog tb «| avaXoyov rtuv ;raQal?M^eiijv
servatur in farragine miscella, quae codici Laurentiano XXVIII 12 subicitur f. 409".
Post Theonem, quantum quidem ego norim, primus occurrit S t ephanus Alexan-
drinus. qui cum philosophiam et mathemata Alexandriae docuisset, ubi oum primis
fere saeculi VII annis Sophronius eiusque comes lohannes Moschi audivere ''), circiter
a. 616 aut proxinio ab imp. Heraclio Constantinopolim vocatus et professoris oecumenici
dignitate ornatus est. nec multo post diaadcpi^aiv rijg tiuv TTQoxeiQOJv y.avovtov icpodov
scripsit a. p. Chr. 618/9, cui cum imp. Heraclius aut sub eius nomine scriptor capita
tria XXVIII — XXX addidisset, evenit ut totus liber plerumque inepte Heraclio ad-
scriberetur.^ nonnuUa capita speciminis causa edidi in commentatione quam de
Stephano Alexandrino scripsi Bonnae 1880 p. 38sqq. , ubi quae de ipso libro exposui
p. 33 sq. *) hoc loco iterare nolo. Eundem etiam tabulas recensuisse si recte statui, id
quod infra excussis fastis consularibus probaro conabor, eadem opera intellegitur
Stephanum a. 615 ct Alexandriae quidem tabularum manualium syllogen edidisse.
Stephano in codice Vaticano gr. 304 chartaceo s. XV et Parisiensi bibl, nat.
gr. 2492 subiungitur fTaQor i^tiytjTov eig Torg TtQoyEiQOvg y.avovag commentarius XIII
capitum '), cuius scriptor ignotus iam non annis PhiHppi aut Diocletiani sed mundi
Byzantinis utitur. aegre fero me eum non ita perlustravisse ut temporis, quo aut post
quod scriptus esset, notam investigarem.
Post saeculum decimum disciplina rerum caelestium foede apud Graecos iacuit.
magni sibi videbantur qui computum pasclialem norant. artem Ptolemaei Theonisquc
his Graeculis oportuit a Persis reddi*). hoc cum priore parte saeculi XIV factum
') Satis erit unus quem iii exceiptis nieis invenio locus I 10 (V 301' M A^d^) iic: t<fi<fisi' xrd su rw tiqo-
Xi'Q';> iivroiv a^ioXlm. cf. I 14 (V 303^ M 52"^) fV roj nQo^eiQoreQO) idvroiv a)(o'/.lip . . . £&ii'/,ov/^ev. ^) Com-
nientarium in tabulas ampliorem Theo scripsit, postquam in syntaxin raagnam Ptolemaei coramentatus est,
cf. I 5 (V SOG"^ M 44vsq.) rfio xal ev roTg rij; avvrdSeuig aj(o'/.ioig . . . nuQnriS^efief^u rov fwrot' /qovov 16
(V 296^ M 4,'>'') xufUiig xnl ev roTs Trj( awriiSeux a/oUoi; . . . i'niedeixvv/uei'. in commentario syntaxeos
exempla compviti lunaris a. 364/5 observata adhibentur, cf. .Sciiliger de emend. temp. p. 466 ed. II et lA Fabri-
cius bibl. (Jr. V 22. 6 iidn. f, g, h (t. VIII p. 211 ed. I). de tempore brevioris conimentarii dixi mus. Khen.
XXVIII p. 403 sq. ') Narrat lohaunes Moschi 1'rati spirit. c. LXXVII (in Mignii patr. gr. t. 87,3
p. 2929'') 'Antj't.9ofitv iv /xiit eig rov olxov ^rsificivov rov aotpiarov syoj xtii 6 xvgiog ^mtpgoviog. 'Tvtt TTQci^iu-
fiev [cf. relationes societatis litt. Gottiugensis a. 1892 p. 208, 64] , i]v (fe ftsaijfiiiQivov. 'efxevev rft eig rr}v
ttyictv i^eoroxov, ijv loxoifoutjissv 6 utixiiQiog iiTtnng Ki''A6yiog [ab a. 580—607], r//V enovofxttCofievijv rijg
JiDQoS^ettg. oig ovv sxQnvaufxev eig rov oixov rov tfiXoaotfov , ntiQexvipev xoqij Xeyovatc KuSeviSsi. ctXX'
oXlyov eSixiixijactre. rore (JV; '/.eyii> rio xvQio) ^oitfQovior '.4yotfiev ev rij) '1'erQttnv'^ot. xTcxeT ftevotfcev. 'eart rff
6 tonog rov '1'etQtinv'Aov mivv aejiiiaftiog nttQti roTg '.4Xs£iivO'Qevai xrX. *) Vel in iudice lectionum nniv.
Bouu. aest. 1880 p. 8 sqq. 3 sq. ') Cf. de Stephano Alex. connnent. p. 37 et 55. ") Dixi de his rebus
in symbola ad historiam astronomiae (progr. univ. Bonn. 1876) p. 24 — 26. quo modo a Chiouide lihri Per-
sarum Trapezuntem adlati sint, audi Cleorgium Chrysococcam narnintem ibidem p. 27.
A. CXXXVIII— CCCLXXII. 363
cssct, iam studia magis ad Ptolcmaeum eiusque sectatores rcverti et eorum opera ccr-
tatim describi coepta suiit. pracivcrat paulo ante Manuel Bryennius, qui tabularum
Thconis novum cxcmplum curassc ct adnotasse videtur'); mcmini cius vcstigia mc in
codice Laurentiano XXVIII 12 conspicere eadem fere aetate scripto. a Brycnnio Theo-
dorus Metochita astronomiae studiis initiatus est, qui elementa astronomiae nondum
edita scripsit, quae tabulis non carent^).
Mittimus Byzantinos illos postumos codicumque ab eis scriptorum turbam. pracsto
cnim nobis sunt duo vcnerandae vetustatis exempla, unde tabularum Ptolcmaei Thco-
nisque non sohim omnis memoria pendet sed etiam historia inhistratur. Et vetustate
ct rcrum copia praestat codex Lugduni Batavorum in bibHotheca publica univcrsi-
tatis adservatus nunc Graec. n. LXXYIII, in catalogo bibhothecae a 1716 edito p. 478
inter libros manuscr. orientales relatus n. MDCCII, olim n. CLXXXII. a Golio CPoli
emptus (L). scriptus est in mcmbrana crassiore et flavescente litteris maiusculis, quas
uncialcs vocant, haud inficetis. constat nunc schcdis CLXIII scd eis non omnibus
antiquis. ncmpe vctusti cxempli valde mutilati reliquias vir doctus saeculi XIY sup-
plevit inscrtis f. 71. 79. 87. 92. 9G. 101. 108—120. 124. 129. 130. 135. 147») idcmque
praeponi iussit Theonis de his tabulis commentationem breviorem f. 3—49". praeterea
manibus recentioribus f. ^^^^ — 51 et 153 — 155*) debentur. vetustior pars quo temporc
orta sit, cxtremo imperatorum Romanorum laterculo f. 65" certa exstant indicia. cius
enim partis librarius Michaelis filiiquc imperio indicato annisque regni supputatis substitit.
saeculo fere elapso accessit qui indicem continuaret scriptura simillima ei usus qua codex
Anthologiae Palatinus conspicuus est et perscriptis imperatorum inde a Leone Y Ar-
menio usque ad Alcxandrum Lconis YI fratrem nominibus et annis subiungeret verba
KtovaTavT(ivos) vCi6)g ^iovT(og) ah zr^ i.i(>]%)qi numeris nondum additis. igitur vetus
tabularum codcx scriptus est sub impcrio Leoiiis V Armenii h. e. inter annos 8 1 3 (a
d. X m. iul.) et 820 quo cxtremo Leo occisus est, continuatus imp. Constantino YII
Porphyrogenneta puero intcr a. 913 et 920. duo regna postca tertius librarius simili
manu adposuit, quo temporc Stephanus et Constantinus Romani filii una cum Constan-
tino YII impcrabant, i. e. inter d. XX m. dec. a. 944 ct d. XXYII m. ian. 945. Yeteris
libri accuratius describcndi otium mihi fecit lohanncs van der Hagen Amstelodamensis
Observationum in Theonis fastos graecos priorcs Amstelaedami a. 1735 sinc scriptoris
noniinc editarum p. 313 — 8: qui quac de tabularum argumcntis brcviter indicat facilius
intcllcgct qui sinuil Ilalmac cditioncm supra p. 360,4 mcmoratam inspexerit. scmcl tamcn
moneo Hagenum virum quamvis accuratum ct circumspectum tamen codicibus graecis
') In codice Paris. gr. 2394 reguni taliulae liuc scholion adsfriliitur ali Ilalnia Clirmwlo;jie de riu/e-
mie (Par. 18U)) p. 12 editum 'inttov ori tcno xov 'J6i<ij fiixQ' '"'' " *"' "]^ ^iiai'i.ft((g y«jiovuaa('(gov fr>;
i^iu xai tjfiiQdt Qo, ixixQi <fi '•//£.? «Vdpo i' Te'A£vx>je ,eQ7T£. to tov Bqvcvvov (sic H.) fip.lov fi/ey r(< (<7t6
'ASfifi fcXQT rijg Te'/.evrijg 'AXe^dydQov Iri] eQo: igitur Br. anuos mundi nnn secundum vulgarem Byzantinorum
usum sed .secundum ecclesiasticum (cf. Maximus in Petavii Vranologio p. 'X2h^) computavit. de Bryeunii
aetate cf. Maximilianus Treu ad Maxinii 1'lanudis epistolas p. 226 sq., de eius studiis exslant testimonia Can-
tacuzeni liist. t. I p. f)5 Bonn. et Tlieodori Metocliitae in C. Patliae Bililiotheca graeca medii aevi t. I p. Q sq.
-) Metocliita, ut ip.se I. s. p. Q^' tradit, anucis XLIU natus Bryeiiiiiuni adscivit, a quo post rudimenta quid
didicerit, hisce verbis testatur: tnvvrevftev (fe roaovto /noyov «iirw jiQoa/Qiiad/ieyog 'oaov rdg ev j<Q«Xti
jiif/iiio TTQo/eiQovg xdvovixdg roi; Gewvog (ft«T(<Seig (aperte connnentarium breviorcm dicit, non ipsas tabulas)
avv «rrw (fie'Ji»eiv 'eiTeir' MoSa Xomov eftnvriii xQfjaf^ftt xri.. Librorum III quos scripsit (iarQovofiixijg x«r'
eTiirofiijv atoixeiuiaecog saltem indicem 1. I capitum Sathas I. s. p. Qi(c' sqq. et prooemium p. ne sqq. edidit.
') Codicem laccrum qui snpplevit, exemplo vetere Laurentiano XXVIII 2(i usum esse infra p. 367 videbis.
*) Schedae VI continuae f. !.')() — 161 ex vetusto exemplo commentarii brevioris Theoniani (v. p. 360) solae relin-
fjuuntur; continent cap. XX TieQi avvotfcov x«i tt «vaeitijviov indc a v. to tjfHOoi (sic) ror nXjjffons (p. 71,^4
Halm.) usque ad fmem p. 84 II. Ante computum m. I interposuit f. Uil'' haec. oqwv (1. dQcin') ovoti«t« i,i |
« 'Anfdntj jl (cXe^idt y reQipi^i <f 7^»;»'oti e eQejiTi c ifucvyig f 7Iqox« tj 7i«v(ftj » Hoirin i TioQ(fVQ« i« n«fi-
(pov9 i^ rvQfftj. quae explicauda peritioribus relinquo.
47
CHRONICA III. *"
364 I. FASTI THEONIS ALEXANDRINI.
tractandis parum adsiu^tum multa, maxime in scholiis, aut omnino non expediisse aut
non recte legisse : quos crrores nequc utilc ncquc dignum mihi visum est singillatim
rcfutare. mihi enim olim Phiygcrsii bibhothccac Lugdunensi praefecti liberalitas tantum
otium dedit codicis excutiendi, ut difficiliora coram ipso codice temptarc potucrini
donec expedivissem, et nupcr successor eius N. du Rieu eadem virtute insignis librum
permisit dcnuo cum typothetae pLaguHs conferendum.
Huius Hbri pretium ea re non mediocritcr augetur quod permulta in eo scholia
adposita sunt, quibus tabularum historia quasi ante oculos ponitur. scilicet eura et ex
exemplo fiuxisso, cui virorum his studiis dcditorum manus iiisudarant, ct ciusdem gencris
hominibus non sohim scriptum esse sed ctiam postea ud manum fuisse. astronomorum
autcm adnotationcs ct obsei'vationes cum tcmporis nota raro careant, nemo non videt,
quam non contemnendum subsidium in illis scholiis paratum sit. adfero quod huc
attiuet. temporum tabulis infra edendis scholia adscribuntur orta anno 775/6 f. bo" c,
a. 780 f. 65^&, a 784 f. 63"?*, a. 788 f. 65^«, a. 797/8 f. 63'a, a. 812 f. 65"^«. quae quoniam
annorum minus quam XL spatio continentur, conicias aut omnia aut pleraque eiusdem viri
esse. codiccm autem constat aut uno aut paucis post novissimum scholiou annis exaratum
esse. repetitus igitur est, fortasse a discipulo, ex viri docti illius aetatis exemplo.
Apographon codicis Leidcnsis superest primo impetu studiorum astronomiae re-
nascentium incuntc saoculo XIV aut proximo excuntc natum codex Laurentianus
XXVIII 12 bombycinus ut vocant (M) '). de quo Bandinius brcviter rettulit Catalogi
codd. gr. bibl. Laur. t. II p. 2 1 sqq. collectionem continet librorum ad astronomiam
pertincntium. sed non solum propter cctera quae praeter tabulas continet multa, sed
etiam, quamvis apographon sit exempli superstitis, propter tabulas ipsas utilis est codex.
quo enim scriptus est tempore, paulo integrius exemplar Lugdunense fuit quam nunc
est. ita contigit ut schedam fastorum consulariuni in Lugdunensi dcpcrditam illinc
suppleremus. etiam bibiiopegae cultcr tunc nondum iu oris codicis Lugdunensis saevi-
erat: unde scliolia nonnulla integriora edcre licuit. sed in his cavendum ne nimiam
apographo fidcm iiabeamus. cuius librarius quac non intcllegebat, temere non pauca
corrupit, velut f. 03^t' dia zovg alyvTiTtovg lcgit pro del rovg ^lyvTiTuov et ov Tug arcXag
pro ovTcog anhog al. fit etiam ut ubi non plura quam nos legeret inepte suppleverit,
ut 65"?* Ivd. d pro eo quod restituendum crat [cojd et 63' trrj rg, ubi numerus miliuni
S ante TS intericrat. res ubi certa erat, apographi lcctioncm licet a MaximiHano linn
Halensi sollerter enotatam plerumque non aduotavi.
Multo integrius Lugdunensi servatum est exemplum Florentinum: codex Lauren-
tianus XXVIII 26. schcdarum CXXIX, quibus nunc constat, XXXIII primao divcrso
generc mcmbranac et saeculo XIV ineunte ^) additac Thconis ad Epiphanium de tabulis
Hbellum exhibcnt (f. 2 — 33). vetus tabularum codex f. 34— 129 continctur, in mcm-
brana subtiH ct, alba littcris maiusculis non dico nitide scd pcrfccta antiquarii arte
splcndidc scriptus, minio auroquc distinctus, iussu ac sumptibus aut ipsius imperatoris
aut viri alicuius tunc primatis. specimen dabit opus ab Hieronymo Vitelli et Caesare Paoli
susccptum CoUesionc Fiorcntina cli facsimili ^mleografici cjreci e latini fasc. II (Flor.
1885) tab. XIII, ubi duac paginae repraesentantur, quas cgo quoque olim photographi
arte excipiendas curaveram, scilicet fastorum consularium pagina scxta f. 42' et rcgum
canonis pagina altera f. 39' ca rc valdo mcmorabilis, quod litteraturae graecae inde
') lu iiidice codicum graecorum lani Lascaris (edidit Petrus de Nolhac Melamies d'archcolor/ie et
(Vhisloire puhl. par Vicole fran<;aise de Eome 188G t. VI p. 'i.OT) exstat n. 57 (?iiui'n<; ik joik Trpo/f/porf
XHvnvtig: qnae memoria ad eodicem Laureut. XXVIII 12 referri jiotest. -) Inter aduotatioiies miscellas i'. 1'
Theoni praoraissas legitur irvfinXtjQov/ieurjs rijq i^ ivS. tov etuxji ctovg nc<QijX&ov tino /tii' ttQ/ij; tov rrpcu-
tov ETOvg 4>tXi7inov roi; 'AQVtittiov ^utjtXsias 'irrj 'Puifiutxtt ,«/Xj;" tcTio tfe tiQxtjc: ryt; rov JvyovoTov flctai-
Xeiag axjjfy tino tfe Tijs t!QX>ii xov JtoxXtjTutvov aX. scriptum hoc est a. 1314 p. Chr.
A. CXXXVIIl-CCCLXXII. 355
a IX saeculo usque ad XV niutationes toinpore doHnitas proponit. vetus illa et ele-
gans manus substitit Leonis nomine solo adposito : anni imperii ante quam Leo mortuus
est, adnotari non potuerunt. scriptus igitur est codox imperatore Leone VI, cui Sapiens
cognomen datum est, inter a. 886 et 912. uno saeculo et dimidio codex penes eos
fuit qui uti eo aut nollent aut non possent, in bibliotlicca opinor palatii. tunc demum
inventus est qui impcratoruni indiccMn eontinuaret (L) manu crassiore et atramenti nigri-
tia insiguis: is Leoni \l annorum imperii numerum et sequentes usque ad Constan-
tinum IX Monoraachum, solis imperiorum annis, non annorum summis indicatis, ad-
posuit anno 1055. excepit lumc IL atramento fiavesccnte usus qui annorum summis
inde a Leone usque ad Constantinum IX Monomachum suppletis imperatores usque ad
Alexium I Comnenum continuavit, ut tamen numeros huic novissimo imperio non ad-
notarct, scripsit igitur inter a. 1081 et 1118. successit III. atramento viridi conspicuus,
qui imperatorum ordinem usque ad Michaelem Palaeologum (a. 1282 mortuum) dedu.vit
solis imperiorum annis indicatis idemque sola nomina sequentium usque ad lohannem II
Palaeologum (1425 — 1448) adscripsit '). postremum omnium imperatorem Constan-
tinum X Palaeologum IV. Graeculus post CPoHm a Turcis expugnatam (1453) subiecit
atramento caeruleo.
Constat igitur hunc codicem sub Leone VI Sapiente in confiniis saeculi IX et X
scriptum esse, documentum studiorum illa aetate Photio maxime duce (cuius discipulus
Leo Sapiens fuit) renatorum ^). magna est eius prae Lugdunensi integritas. suppletae
solae sunt tabulae f. 51 — 54 eadem manu quae Theonem praemisit. sed tamen si
quat(!rnionum notas circumspexeris, quod olim mea causa Hermannus Diels fecit, facile
invenias ne hunc quidem librum nullam iacturam fecisse. conspicitur nunc f. 39''
quaternionis numerus A, ^.S"" B, sed utriusque nunc terna tantum schedarum paria
restant; praecedit binio f. 35. 36. 37. 38 eique adglutinata scheda f. 34: relictae quin-
que schedae videntur ex fasciculo F. intermisso supplemento f. 51 — 54 iam integri
novem quaterniones deinceps secuntur _/ usque ad I[BJ f. 55 — 126; agmen claudunt
tres schedae e.x fasciculo IF servatae f. 127 — 129.
Codicem hominis causa scriptum esse qui splendorem potius quam utilitatem
curaret, non solum ut dixi adspectus ipse indicio est, sed hoc quoque quod nusquam
antiquum scliolion adscriptum est. neque lectitati olim libri vestigia ante saeculum
undecimum medium comparent, quo imperatorum tabula continuari coepta est. perti-
nent huc adnotationes annis 1085 et 1087 scriptae f. 35"" in inferiore margine.
Indicem tabularum satis accuratum ut solet Bandinius dedit Catalogi supra indi-
cati t. II p. 46 sqq.
Hi codices ambo quantumvis inter se discrepent, tamen dubitatio esse nequit quin
olim commune eorum archctypon fuerit. adeo concinunt in tabularum dispositione.
velut canon regum et fasti consulares in utroque sic digeruntur, ut singularum pagi-
narum versus sint triceni quaterni versusque bini singulis loculis minio circumsaeptis
includantur. id ita iam Theonem, fortasse Ptolemacum instituisse inde colligas quod
Theo in ampliore commentario nullius tabulae rationem et usum exponit, quin quot
versuum (aer/Mt'), quot colunuiarum (athdl(i)v) sit accurate indicet^).
') l)e vestigiis litiirac diversique atrainenti qu.ae in novissiniis impcratnnim nominildis oonspicinntnr,
dixi in adnotatione tabulae F .39^. ') f,'f. A. Hrinkmann .ad Alexandrnm Lycoijolitanuin jiraef. p. XXVII .sq.'
') E. c. I 3 (V 294' M 42) ixTi^eTca htqov xitvdviny . . . niixiav fiev jQiiixovTii, aehdiiov d'e xiixV txuoTov
SiaifxuTijfioQiov TQiiSv 1 4 (V ^K)' M 43^) TieTioiijTiti ifi r«f tiov ciQtj/Aeviov nftQitffiaeii aiixmv ,uev ntihv
TiJiv iiviMV iQiiixoviit, aehifiiov eCs TQHJiv cct. etiani Ptolemacus etiamsi asXi^iiov tantum nsum enarrare
solet, .semel aiixuiv meminit p. 12 II. iv ftiv ToTf TtQOTeTiiyfiivoi; i. aTi/oif . . ., iv ifi roK vnoTeTityuivon
X <iri/o(? cf. id. p. 13.
47*
366 I- 1'ASTI THEONIS ALEXANDRINI.
De sylloge tabularuni manualium eiusque exemplis fide dignissimis postquam ret-
tulimus, superest ut de temporum tabulis illic servatis dicamus, quarum causa haec
disputatio instituta est.
Earum tres sunt partes; I laterculus regum et imperatorum 11 fasti consu-
lares III hemerologion i. e. fasti diurni diversorum annorum solarium comparati.
Difficile est ad definiendum quas temporum tabulas Ptolemaeus, difficilius quas Ilipparchus
olim in ordinem receperit. sed laterculo regum inter apparatum manualem a Ptole-
maeo locum datum esse etiam nisi Theonis ipsiusque Ptolemaei testimoniis ') constaret,
nou minus certum esset. nam Ptolemaeus qui in syntaxi calculos ab anno primo
Nabouasari repctit, regum tabula carere non potuit etiam Persarum reges, Ptolemaeos,
Romanorum imperatores complexa; neque minus certum Ilipparcho regum inde a Nabo-
nasaro usque ad Ptolemaeos laterculo opus fuisse: nam ab hoc Ptolemaeus non tan-
tum quae olim Ohaldaei sed etiam quae Timocharis annis 295—283 Alexandriae ob-
servaverat, omnia mutuatus esf''). haec igitur canonis pars, quae annos Nabonasari
numerat et in Alexandrum M. desinit, aut Hipparcho antiquior aut saltem Hipparchea
est. non abiecit sed neglexit eam cum tabulas manuales adornaret Ptolemaeus eumque
secutus Theo pro consilio computi, cuius epocham cum iu syntaxi ad Nabonasaruni
rettulisset, in tabulis ad Philippum Aridaeum revocavit. unde factum ut in nullo regum
laterculo eorum quos codices nostri tradunt anni Nabonasari ultra Alexandrum conpu-
tentur, in laterculo Laurentiano illam partem vetus manus ne scripserit quidem. con-
sentaneum autem est regum laterculum Ptolemaei desiisse in liadriani imperium, cuius
rei infra (p. 368, 1) vestigium prodibit.
Etiam fasti diurni hemerologii antiquiores sunt Theone et fortasse ab ipso
retractati. recepti sunt in codicem Lugdunensem fasti
I Romanorum in Laurentianum I Romanorum
II IfcIIenum i. e. Antiochenorum III Alexandrinoruin
III Alexandrinorum II Hellenum
IV Tyriorum IV Tyriorum
V Arabum V Arabum
VI Sidoniorum VI Sidoniorum
VII Gazaeorum IX Heliupolitanorum
VIII Ascalonensium X Lyciorum
IX Ileliupolitanorum XIV Asianorum
X Lyciorum Cretensium
XI Cappadocum Cypriorum
XII Bithynorum Ephesiorum
XIII Seleucensium XII Bithyuorum
XIV Asianorum XI Cappadocum
adposui alteri hemorologio numeros prioris, ut primo obtutu appareat, qua necessitudine
coniungantur. desunt Laurentiano fasti hemerologii Leidensis n. VII. VIII. XIII, proprii
sunt alterius fasti Cretensium Cypriorum Ephesiorum. igitur ut mininmm sumamus,
XVII civitatium fastos diurnos vetus illud hemerologion coniungebat, unde hi codices
') Tlieo comm. ampl. I 8 (V 298'- M 46^) avytiyoyrsg yuQ ru nno rr,Q <'<eZ>Ji 4>iVi-mtov f'r»; ,"£/("
Toij (iv«<Mofievov 'ixovg ix ziSv TtdQtty.fif^ivioi' roTg riav jiueiXiiov xuvoaiv <<v<tyQ«(fu)V comm. min^atl Epi-
pliaiiiiim 1). 31 H. <h6 rtjg uQxtjS rtjs <l'dinnov ^uaiXeiug tiixQi ^>1( Jioxhjrutvov avv<lysr<a exT] x^, "'*' ^"
riov iv rw xuvoviia r(5c jiuatkstiuv iniavvuyiuyiav yivSTut liTjXov. de I'toleniaeo est qiiod dubites, donce
ile codicum lectione constet, Ualmae enim editio vitiis oljscnratur p. 2 ot 6s ,ufr« rovg sifti/i^ivovg xuvovug
(1. xuvovsg) xuT<< To tn' «tir»;? (1. uvToTg) n(jox«v6viov rijg ruiv <<n6 rtjg inoxTjg iiuaihxi^ig (!'. ^i«aili:ioi')
XQovoy(j«(f.i«g nsQiixovai xr^. ceterum epoclia tabulis astron. a Ptoleniaeo constituta cst annus Plulippi
Aridaoi vel ab excessu Alexandri M. primus, cf. Ptolem. p. 2 IT., Theo comm. min. p. 27 H. etc. '') ('f.
L. IJelcr niUor. Vnters. p. 16.''), do Timncli.iri vide Ptolem. synt. VH 3 t. II p. 15 Halmae.
A. CXXXVIII-CCCLXXII. • 357
fluxerunt, et siiie dubio singulis mensibus illic non singulae sed binae paginae tribue-
bantur. nuas cuni librarii Byzantini in singularum pagiiuirum ambitum rcdigere vcllent,
uceessario eligciidi erant qui fasti utiles vidcbantur et excludendi qui inutilos. eum
iuiminem cui codex Lugdunensis aut eius exemplar debetur, videas etiamtum integriore
liemcrologio usum esse. nam cum in mense ianuario tredecim tantum civitatium fastos
comparasset , deinde spatium superesse laetatus XIV Asianos adiunxit antca suo loco
(dcbuerant euim X Lycios cxcipere) una cum tribus ilHs, quos codex Laurcntiaims
servavit, omissos. accedit indicium gravius. in mense augusto f. 149"' codex Lugdu-
nensis missis temere Asianis ultimo tabulae loco inscribit NeOYKAHC^ M lA. quid hoc
sibi vult prodigium? an Neocaesarensium fastos? inspicc iam liemerologion Laurentia-
num f. 48^: videbis librarii oculos ab Asianis ad proximum loculum Cretcnsium ab-
errasse, qui tunc mensem Ne/uaiov agitant. ac re vera ei mensi qui apud illos intra
Romanorum mensem augustum incipit, in codice Leidensi nomen datur BACIAeOC M IB
h. e. Cretensium mensis duodeciraus. igitur illi librario praesto fuit hemerologion aut
XVII aut plurium fastorum. Sed ut ad originis quaestionem redeamus, hemerologion
ab Ilipparcho condi non potuisse verbo non opus est. C. lulius Caesar primus signum
dedit anni secundum solem ordinandi: quod exemphim multae civitates sub Augusti
imperio seeutae sunt, quarum fasti in liemerologion recepti sunt. lam vero in Asia
provincia post saeculum secundum mensium vetera nomina aboUta esse et in eorum locum
priraum Macedonum nomina, dein nimieralia successisse et quarto quidem saeculo numc-
ralia paene sola in usu fuisse scimus; atqui hemerologion vctustiora nomina mensiuni
tradit; igitur post Ptolemaeum concinnari non potuit. quodsi Ptolemaeus auctor fuit,
simul hoc quoque iutellegitur, cur ipsorum Macedonura, cur Atheniensium fasti ab hac
fastorum comparatione exdusi sint: Galeni enim testimonio ') constat plerasque Graeciae
civitates ne altera quidem parte saeculi II p. Chr. desiisse annum secundum hmae
cursus XII metiri; in Macedonia autera provincia ubi Galeni aetate annus ad solem
dcrigi coeptus est, sub imp. Antonino Pio a. 142 p. Chr. veterem morem nondum abo-
litum fuisse didicimus ex titulo Thessalonicensi '^). postea hemerolo^gion retractatum
esse ex kalendario Ephesiorum mihi sumo, quod in codice Laurentiano Macedonum
menses prae se fert, cum Ephesios etiam altero p. Chr. saeculo patriis raensium nomini-
bus usos esse titulorura fides testetur. potuit hoc a Theone novari, potest tenipore
inter ipsum et Ptolemaeum intercedente novatum esse. ceterum hemerologion ') alio loco
edendum ac tractandum erit. hoc unum addo, Lugdunense exemplum folio amisso
carere mensibus iunio ct iulio, qui nunc f. 147 manu receutiore ex ipso codice Lau-
rentiano suppleti sunt.
Fastos consulares cur tabulis insereret, Ptolemaeo causa nondura erat. ad-
iunxisse eos priraus Theo videtur. hunc eniui neque alium quemquam eam fastorum
tabulam condidisse , quae in codice Laurentiano (F f. 40— 43) proponitur, nemo fuit
(|ui non perspiceret. vidit et probai-e studuit Henr. Dodwellus a. 1682 in appendicis ad
'} Galeiius in Hippocr. epid. 1 ciiimii. eil. Kiiliii. t. XVII, 1 p. 21 sq. XQ''j '^^ drfAofozi Tovf fiiivdi ov
jrpof BtXt'ivtjv uQif^iAeTaf^tii , xi<S^i<neQ iv tftis nXelarttig vSv riSv 'EXhjvid'u)v noXiutv, fiX'/.u nQog iji.iov xtti
(scr. log) tv tinfiattK re rcJ»' tiQ/fiitov ('.■lanivijov corr. Vsserius) xtti iv noXXoTg tojv iSviov tiQix^/jeTTiti xtX.
') Tituhis Tliess,aIoiiicciisis editus ali Ileuzey, inisaion de Macidoine p. 274 et Ducliesne, Archives des missions
scienlif. et littrr. III ser. t. III p. 206, iii quo legitur fiQiertti ife rti xvvtjfyiit xiii/ /novofiK/ifii tTi nQo ({
xfthtvifiuv f<nQi'kii)>v. "r,'Ah/[vti; z]i'.vd'iy.ov ihviiQu l-iTlC erovg. proviiiciae jiimi ab auctuinno a. 148 a. Clir.
(lecurniiit, igitur aimi CXLll ]>. Clir. ilies X\'l iii. iiiartii Macedonibiis luit d. II -Xaiitliicl et coeperat aiiiius
j)rov. 28!> d. XVIII ni. oct. .'i. CXI.l luiiac conveiiieiiter, quae vcspere illius diei prinuim conspici potuit (vera
neomeiiia Tliessalonicjic eveiierat d. XVII m. oct. a. 141 li. 2 postnierid. 28' .'"iS"). ') Post excerpta a lohanne
Laniio Novelle letterarie 1748 t. IX p. H — 5 ct ab Everardo Audrichio in Institutionibus antiquariis (Flor.
1756) p. 16sqq. prolata unus 8ainte-C'roix illud edidlt J/i^moiTe* de Vtictul. iles inscrr. t. XLVII (1809) p. 66 ss.
368 T- FASTI TUEONIS ALEXANDRINI.
dissertationes Cyprianicas t? III p. V), van dor Ilagen Ob.servv. in Tiieonis fastos graecos
priores p. 3. 33 sq. etc, loli. Lamius Novelle lettemrie Flor. 1748 t. IX p. 2. neque
enim solum fasti illi quod ab a. 138 i. e. primo anno Antonini Pii, sub quo Ptolemaeus
scripsit^), usque ad a. 372 deducuntur, optinie cum eo tempore convenit, quo Theo-
nem astronomiae explicandae operam dedisse constat (cf. supra p. 362, 2), sed, id quod
infra (p. 372 sq.) eluccbit, in eam redacti sunt tabulae formam, cui quasi sigillum disci-
plinae Theonianae impressum esse videatur. absolvit Theo opus exeunte a. 371 aut in-
eunte a. 372: cuius rei certum indicium ultimi consules praebent sic scripti iJJdtJeffrog
y.at \4QEviHoL'; nimirum Thco tineni operi inposuit, antequam alter anni consul in
Aegypto renuntiatus esset; alterum adiecit nescio quis more Theonis neglecto, qui con-
sules casu nominativo apponit: aliam interpretandi viam non video.
Ex fonte longe diverso codicis Leidensis fastos consulares repetitos esse scholio L
f. 55^ a docemur. scilicet irap. Herachi tempore vir doctus dum novam tabularum
manuahum editionem parat, Theonis fastos in a. 372 desinentes abiciendos esse ratus
pleniorem consulum indicem et ad Heraclii tempora deduetum, qualem quaerebat, in-
venit in codice leguni. ipsa enim edicti Cod. Theodosiaui I 1, 5 verba reputatis
consulihus et tempore quaesito imperu indicio sunt magistratibus et iureconsultis inter
necessaria officii instrumenta opus fuisse et imperatorum hxterculo et fastis consularibus.
atque inter codicis Theodosiani schedas Taurinenses Carolus Baudi di Vesme^) saltem
indicem imperatorum Romanorum manu posteriore in calce libri adiectum indagavit,
qui infra inter laterculos imperatorum primus edetur. sic fieri potuit ut ilh tabularum
manualium editori 'codex legum' fastos consulares suppeditaret annorum MLIV, inde
ab a. CCCCXXXIX a. Chr.'') usque ad a. DCXV deductos. sed ncglectis antiquioribus
eos tantum consules editor ex illo codice recepit, qui inde ab a. CCXXII p. Chr. i. e.
anno primo Alexandri Severi annis nomina dedcrunt. cuius rei causam probabilem
teneas, si quod celebrius chronograpiii opus tunc in promptu erat, in quo consulum
paria usque ad impeiium Alexandri recenserentur: id quod conicias in Hippolytum
cadere scriptorem etiam in oriente magni aestimatum *). Sane codex Lugdunensis
consulum annis CCCXCIV, quos scholii scriptor cx legum codice se sumpsisse significat,
XIV annos insuper addit, idem tamen antiqui termini indicium non obscurum prae se
fert. antiquo enim indice his verbis ad finem ducto
(hd.) A ANYnATA TAB -^KAe
rehnquuntur folii 03'' duo versus, in quibus nunc legitur
ANYnATA /////
ANYnATA /////
desunt igitur non solum numeri indictionis sed etiam anni Pliilippici neque umquam
adscripti fuere, orasi sunt anni Diocletiani. igitur litn-arii socordia perrexerat usque ad
finom paginae ante quam vidit novissimos duos versus in exoniplari vacuos esse.
proxima doinum pagina quasi exordio novo facto XIV annos illos ultoriores proponit
insigni cura notatos: nam praeter annos Diocletiani ot Philippi etiam anni ab Augusti
iniiierio ela})si, indictioncs ot anni bissoxtiles significantnr. haoc igitur post rotractatam
editamque tabularum collectionem anno (>29 adiecta sunt. Noc temere ox hoc addita-
') Cur limic amiuiii Tlieo |)i'iiuiiMi fast.oruin esse voluerit, ultro i.aiu iutellcgas. seilicot regum imperjv-
torumquc laterculus a Ptolemaeo iilira d. Ifadriaui exccssnm coiitiiiuari iioii potuit. a proximo igitiir anuo
Tlieo 1'aatos consulares repetit, quouiain in siderum observationilms al) cis deinuui qui I'toIcmaeuni secuti
suut astronomis graecis lieri potiiit ut anui coiisiilum uominilms iiotareutur. ^) v. Cominentt. acadeiniae
Tauriiieiisis ser. II t. VIII (184()) p. 180sqq. ^) priniam igitiir scliedain faslorum conicias in cod. legiim
dcpcrditam fuissc. *) Cf. quae viros doctos latuisse videiitnr testiinouia Cyrilli Scytliopolitaiii de s. Euthyinio
(ecl. iii Analectis graecis Benedictlnorum Par. 1688) p. 82 et de s. Saba (iu Ecclesiae gr. mouunientis a Cote-
lerio editis t. III) c. 77 p. .354".
ANNI AEGYPTII VAGI CVM IVLIANIS CONLATI
anni inc. a. Chr.
NAB
i6
20
24
28
32
36
40
44
48
52
56
60
64
68
72
76
80
84
88
92
96
100
104
108
112
116
120
124
12S
132
■36
140
144
148
152
■56
160
164
168
172
176
180
184
188
192
196
200
204
20S
212
216
220
224
225
226
227
dio anni
747
744
740
736
732
728
724
720
716
712
708
704
14 I 700
13 696
12 692
II
684
680
676
672
668
664
660
656
652
648
644
640
636
632
628
624
620
616
612
608
604
600
596
592
588
584
580
576
572
568
564
560
556
552
548
544
540
536
532
528
524
523
522
521
XAB. PHIL,
228
232
236
240
244
24S
252
256
260
264
26S
272
276
2S0
284
288
292
296
300
304
308
312
3'6
320
324
328
332
336
340
344
348
352
356
360
364
368
372
376
380
384
392
396
400
404
408
412
416
420
424
425
I
42S
4
432
S
436
12
440
16
444
20
44S
24
452
28
456
^2
460
36
dec.
3'
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
19
18
17
16
15
14
13
12
II
10
9
S
7
6
5
4
3
2
I
nov.
30
521
517
5'3
509
505
501
497
493
4S9
485
4S1
477
473
469
465
461
457
453
449
445
441
437
433
429
425
421
417
413
409
405
401
397
29 I 393
2S 3S9
385
381
377
373
369
365
361
357
353
349
345
341
337
333
329
325
324
321
317
313
309
305
3oi
297
293
aiini
XAB. PHIL,
inc. a. Cbr.
die i jmni
464
468
472
476
4S0
4S4
4SS
492
496
500
504
50S
512
5.6
520
524
52S
532
536
540
544
54S
552
556
560
564
56S
572
576
5S0
5S4
5S8
592
aimi Nabonasari
40
44
48
52
56
60
64
68
72
76
80
84
88
92
104
108
112
u6
120
124
12S
132
'36
140
144
148
152
156
160
164
16S
596
172
5oo
176
604
iSo
60S
1S4
612
1S8
6i6
192
620
Iq6
624
200
62S
204
6,2
20S
6,6
212
640
216
644
220
64S
224
652
22S
656
2 ',2
660
2 ',6
664
240
668
244
672
24S
676
252
6S0
256
6S4
260
6SS
264
692
268
696
272
9
8
7
6
5
4
3
2
I
sept.
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
19
18
17
16
15
14
13
12
II
10
9
285
281
277
273
269
265
261
257
253
249
245
241
237
233
229
225
221
217
213
209
205
201
197
193
1S9
1S5
iSi
177
173
169
165
161
157
153
149
145
141
137
133
129
125
121
117
"3
109
105
loi
97
93
S9
S5
Si
77
73
69
65
61
57
53
NAB. PHIL. AVG
700
704
708
712
716
719
720
724
728
732
736
740
744
748
752
756
760
764
768
772
776
7S0
784
7SS
792
796
800
812
S16
820
S24
828
832
836
840
844
84S
S52
856
860
S64
S6S
S72
S76
SSo
SS4
SS7
SSS
S92
S96
900
Philippi Aridaei
276
280
2S4
292
295
296
300
304
308
312
316
320
324
328
332
336
340
344
348
352
356
360
364
368
372
376
380
384
388
392
396
400
404
408
412
416
420
424
428
432
436
440
444
448
452
456
460
463
464
468
472
476
480
484
4SS
492
496
6
10
14
18
22
26
30
34
38
42
46
50
54
5S
62
66
70
74
78
82
86
90
94
98
102
106
IIO
114
118
122
126
130
134
138
142
146
150
154
I5S
162
166
169
170
174
178
182
IS6
I90
'94
198
202
sept.
4
3
aug.
31
30
29
28
27
26
25
24
23
49
45
4'
37
33
30
29
25
21
17
13
9
5
p.Chr.
4
24
28
32
36
40
44
48
52
56
60
64
68
72
76
So
84
88
92
96
100
104
loS
112
116
120
124
12S
132
'36
'39
140
'44
I4S
152
156
160
164
168
172
anni inc. post Clir.
PHIL.[AVG,JDIOCL.l i'" anni
500
504
508
512
516
520
524
528
532
536
540
544
54S
552
556
560
564
568
572
576
5S0
5S4
58S
592
596
600
604
608
612
616
620
624
62S
632
636
640
644
64S
652
656
206
210
214
218
222
226
230
234
238
242
246
250
254
25S
262
266
270
274
278
282
2S6
290
294
298
302
306
310
3'4
3'8
322
326
330
334
338
342
346
350
354
35S
362
660 366
664 370
668
672
676
680
6S4
696
700
704
70S
712
716
720
724
728
374
37S
382
3S6
390
394
398
402
406
410
414
418
422
426
430
i34
732 438
I
5
9
'3
'7
21
25
29
ij
37
4'
45
49
53
57
61
65
69
73
77
81
85
89
93
97
lOI
105
109
"3
"7
121
125
iul.
10
9
8
7
6
5
4
3
2
I
iuii.
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
19
iS
'7
16
'5
'4
'3
12
II
7
6
5
4
3
2
I
maii
31
30
29
28
27
26
25
24
23
22
21
20
'9
18
17
16
'5
14
'3
176
180
184
188
192
196
200
204
208
212
216
220
224
228
232
236
240
244
24S
252
256
260
264
268
272
276
2S0
2S4
28S
292
296
300
304
308
3'2
3'6
320
324
328
332
336
340
344
34S
352
356
360
364
36S
372
376
3S0
3S4
3SS
392
396
400
404
40S
inc. poHt Chr.
PHIL.j AVG. DIOCL. Jie anni
736
740
744
74S
752
756
760
764
768
772
776
780
784
78S
792
796
442
446
450
454
458
462
466
470
474
478
482
486
490
494
498
502
Soo 506
804 I 510
SoS I 514
■ 518
522
526
530
534
538
542
546
544 ; 550
545 554
Si
S16
820
S24
S2S
832
S36
S40
S5
856
S60
864
86S
S72
876
SSo
S84
S96
900
904
90S
912
916
920
924
928
932
936
940 I 646
944 650
558
562
566
570
574
578
582
5S6
590
594
59S
602
606
610
614
618
622
626
630
634
63S
642
948
952
956
960
964
968
Augusti
654
65S
662
666
670
674
129
'33
137
141
'45
'49
'53
'57
161
165
169
173
177
181
185
iSg
'93
'97
201
205
209
213
217
221
225
229
233
237
241
245
249
253
257
261
265
269
273
277
281
285
289
293
297
301
305
309
3'3
3'7
32'
325
329
333
337
341
345
349
353
357
361
maii
12
II
10
aprit
30
29
28
27
26
25
24
23
niait.
31
30
29
28
27
26
25
24
23
412
416
420
424
428
432
436
440
444
448
452
456
460
464
468
472
476
480
484
488
492
496
500
504
508
512
516
520
524
528
532
536
540
544
54S
552
556
560
564
56S
572
576
580
584
588
592
596
600
604
608
612
616
620
624
62S
632
636
640
644
Diocletiaiii
CHIIONICA III. p, 369.
A. CXXXVIII-CCCLXXIl. 369
niciito colligas noii soluni ipsius Stephani exemplar ab auctorc cius reccnsionis quam
codcx Lcidensis cxhibct cxprcssum essc, sed ctiam Stcphanum Constantinopoli non ultra
annum 021) / 30 aut vitam cgisse aut iiis rebus opcram dcdissc.
Conscntancum est, qui scliolion illud dc fastorum fonte scripsit, cundem etiam tabu-
larum editorcm fuisse. vir doctus ille et peritus fuit, id quod ex accurata scholii illius
computationc facile vidcas. quare conicctura probabilis, nc dicam certa ac ncccssaria
est cditorcm illum fuissc Stepiianum Alcxandrinum, quem a. 618 dc tabulis manualibus
commcntatum csse supra p. ;J02 audivimus. quod si recte statui, simul compcrtum cst,
tabulas ipsas rctractatas cditasquc Alexaudriac cssc a Stephano, antequam ab inip.
Ilcraclio CPolini vocarctur. neque neglcgcndum quod anni Diocletiani fastis adponun-
tur, ut notuni cst, in Aegypto maxime usitati (cf. p. 391).
laiii hoc quoque ultro pcrspicitur eundem codcm fonte usum latcrculum rcgum
et impcratorum usque ad sua tcmpora contiuuassc; qui enim fastis pracmittitur ordo
impcratorum et in Phocam Heraclii decessorem desinit et contra usum laterculorum
in oricnte natorum etiam rerum occidcntalium in sacculo IV et V rationcm habet, ad-
hibito fontc valde dissimili i. c. opinor codice legum adornatus. igitur hunc quoque
Stephano Alexandrino debemus. eis autem quae supra coniccimus difficultas quaedam
soluta cst antcquam mota sit. obscrvavi olim ') Stephanum non ut Alcxandrinum anuis
Uioclctiani, sed potius cpocha Constantini M. uti, quam Philippi anno DCXXVIII
aequat: neglecto cnim Constantio Ciiloro Constantinuni fecit statim Diocletiano succe-
dentcm a. 304/5. contra has tabulas qui conposuit, ut par est, annos Diocletiani sequi-
tur, illius calculi ibi ncc vola ncc vestigium cst-). quid igitur? nimirum tabulas St.e-
phanus Alcxandriao reccnsuit : epocham Constantini in conimcntario tabularum adliibet,
quem CPoIi scripsit ab imp. Heraclio monitus ct adiutus. nihil igitur haec mutatio
computi obstat. quomiims quod ipsc aspectus tabularum suadct, vcrum csse iudicemus.
Restat unum quod praemoncndura sit. non solum canon regum scd etiam fasti
consulares saltem Theoniani ita instituti sunt, ut tempora ad annum Aegyptiorum vete-
rum vagum (cf. p. 359) rcferantur. his igitur tabulis qui uti volet, temporum notationem
ibi usitatam in annos iulianos transferre dcbcbit. quod quo faciliu^s commodiusque
fieret, tabulam adiciendam duximus qua anni vagi cum iulianis conferuntur. annos
igitur Nabonasari olim Ilipparclio ct iu syntaxi Ptolcmaco adhibitos, annos Philippi,
quorum indc a Ptolemaci tabulis plurimus usus fuit, Augusti, Diocletiani sic composui,
ut in tabulam primum qucmquc annum referrem quo annus vagus a fixo uno die recc-
dere coepit: plures inserui eis tantum locis ubi difficultas quaedam tironibus nasci
posse videbatur. annos a Nabonasaro nolui ultra aetatem qua Ptolemacus eis usus est
perducerc. cetcrum rationes ad quas conlationem anuorum dercxi mox in praefatione
fastorum p. 373 sq. patefient.
') De Stephano Alex. cuiiinieiitat. p. o'! adii. 5. acluotatioiie (ligiuim est quod in piaetatione taliulae
reguin nsque ad Maiiueleni Palaeologuin (inort. 14'_'.'i) deductae in codice Vatic;ino gr. 105!» 1'. 123'' iiiter .luctore.s
teinporuni cum Ptoleniaeo ac Tlieone .Stephanus Alexandrinus componitur. -) Exstat sane in huius laterculi
margine f. 5.i' scholiim. quo Coiistantino M. XXXII aniii imperii tribuuntur, ut Koniae anuos XII, (-"Poli XX
annos regnasse reratiir (rectius XX anuos occidenti, XII orienti tribuisset). verum nou vetus lihrarius hoc
scripsit, sed paullo recentior saeculi XI.
370
I. FASTI THEONIS ALEXANDRINI.
Theonis fastos consulares, qui pro instituto huius syllogae primi prodibunt, unus
servavit codex Laurontianus XXVIII 26. nani qui Oxonii asservatur codex ohm Savi-
lianus saeculi XYI nunc Bodleianus intcr miscellaneos n. LXXXV ^) vel in minutiis
deprehenditur ex illo exemplo fiuxisse. primus eos Henricus Dodwellus a. 1684 edidit
in appendice dissertationum Cyprianicarum p. 98 — 103, apographo Vsserii usus, quod
Wallisius cum codice Saviliano denuo contulerat (cf. I. s. p. 82). ex ipso codice Lau-
rentiano a lohanne Bottario descriptos Iladrianus Relandus edidit appendicis ad Petri
fratris fastos consulares (Traiecti Bat. 1715) p. 758—783. hic falsa de codicibus duo-
bus Laurentianis XXVIII 26 et 12 coniectura pormotus, no Theoni invito fasti impu-
tarentur, nomen novum eis inepte imposuit, ut 'fastos Florentinos minores' vocarct,
HeracHanos, utpote qui etiam in codice Plorentino Laur. XXVIII 12 scilicet apographo
hbri Leidensis, non fontc, ut ille suspicabatur, legerentur, 'fastos Florentinos maiores'
diceret cf p. 753 sq. qui cum in Petri fratris fastis utrosquo solis his nominibus
usurparet (cf p. 3 ct 144 sq.) effecit ut etiam alii eum sequerentur. Dodwelli exem-
plum iteravit Carolus du Fresne sub calcem Chronici paschalis Par. 1688 (Ven. 1729)
editi append. n. XIII, unde in huius chronici editionem Bonnensem a L. Dindorfio
curatam t. H p. 174 — 180 hi quoque fasti recepti sunt.
Orientali i. e. graeco fonte Theonem usum esse facile pcrspicias cum aliunde tum
ex his consulum paribus, in quibus fasti Heracliani quamvis ex diverso fonte ducti
contra ceteros testes cum Theonianis conspirant ;
fasti Theoniani
308 JioyliTiavog ae(iaaT6g t6 t
'/mI Ma^ifitav6g aeli. t6 5-
309 yh/JvLog aeiiaar^g t6 d
Y.ai KiovaTUVTiog t6 a
310 ^vdQ6viv.og y.at. TlQofiog
311 3Ia§iiniav6g
y.al Ma^i/Mvog
f. Heracliani
Jioy.hjTiavov t6 i
yai Mai.tif^ilvoLi t6 t
ytiyivlov aej-iaaTov
yai KwvOTavTivov t6 t
^^vdQovt/.og y.ai TlQoliog
3Iaii^/.iiav6g t6 ij
yai Md^Tjiiog t6 (i
ex his Andronicus et Probus alibi non memorantur. Est etiam ubi ablativus casus
Graeculum sermonis latini ignarum in lepidum errorem induxerit, ut si ex Ajjro cos.
fit "Jtiqiov a. 207 aut ex Vetcre OiETtjQiog a. 150.
Fide satis digni hi sunt fasti. uno tantum loco valde turbantur f. 41^). adpono
eum et quo facilius errorum natura intellegatur, singulis nominibus eos adscribo p. Ciir.
n. annos quibus re vera consules fuerunt.
a. 1'hil. p.Chr.
p. Chr.
{. 41^ 558 nonTty^iavog'^) ?
KvvTiavog
235
559 neQTchovog 237
A(f'Qi/.av6g
236
560 niog 238
KoQvi^ltavog
237
561 roQdiavog 239
TJovtiavog
238
562 Ia,mvg t6 /? 240
KoQvtjhavog
237
f- 41v 563 roQdiav6g ro /? 241
TTof.t7ii^iav6g
241
564 ^ATTiyog 242
^AfiloXa
239
565 'AQQiavog 243
BevovGTog
240
566 TTereTQ^vog (Peregrimts) 244
TTofi/ct^tavog
241
567 (DlliTTTiog (J£;J. t6 [-i 245
TJeltyacQiov*)
242
568 niQatfi (Fraesens) 246
T1a7C7cog
243
') Cf. Coxe, Catal. codicnm mss. bi))liothecae Kodleiaiiae t. 1 p. 070. ^) ('f. Kelandus fast. cons.
p. IT^sijq. ') An ex Pupienio, Africani cos. '236 nomine, natum hoc est? *) Corruptum ex IlQerexaiuiog.
A. CXXXVIII— CCCLXXII. 371
f. 41" a. Phil. p. Chr. p. Chr.
569 (Dilinnog ae^. rb /S 247 ^ii.njXiav6g 244
570 OlXijTjroii To y 248 OlXircjioc. avco^^QnriOQ 247
571 Ali^iiihavoc: to /7 249 OilucTiog to Ji 248
572 Ji^/.iog ro /^ 250 KavXtvog. (Aquilinus) 249
573 Jsyiiog xo y 251 FQaTog 250
574 rdllog ro ^ 252 Ja/.iog 251
575 BoAoi^fftavoc; to /? 253 Boi'Aoi'ff(a»'o't; 252
576 [BakeQiavog] Maiii.(7vog (Maximus) 253
577 BalleQtavog t6 (i 254 rah^vog t6 ^ 255
578 BaXeQiavog t6 y 255 [Fahjvog t6 yj
hinc ordo consulum recte praecedit. emergit ex liis turbis imago laterculi tam male
scripti, ut qui describeret in conponendis consulum paribus gravitcr erraret. sic evenit
ut annorum 245 et 246 alteri consules plane omitterentur. quod damnum qui latercu-
lum coneinnavit, reparavit duobus nominibus interpolatis, quae supra inclusi, a. 576 Phil.
Valeriano ex proximo anno repetito, a. 578 Galeno tertium falso inserto, qui pertinet
ad a. Ph. 580 (p. Chr. 257), ubi iam numerus omittitur. hic quoniam interpolator
manifesto tenetur et turbae non intra unam eandemque paginam factae sunt sed per
duas continuantur, certum puto est, culpam iam ante Tiieonem commissam esse.
Sed eadem pagina novum impedimentum obstruit. anno Phil. 592 consulatus
imp. Claudii solius notatur. pertinet sane Claudius cos. ad a. Phil. 592 (269 p. Chr.),
sed una ille cum Paterno consul fuit, ut recte proximo anno Pliil. 593 seribitur. quid
igitur'.' ut in codice Leidensi saepe factum videmus, Claudii imperium in margine
notatum erat: quod quoniam consulum ordini supplendo adscriptum esse opinatus est,
librarius in latercukim rettuHt annumque suis numeris rite notavit. futurum sic erat ut
omncs deinceps usque ad finem numeri corrumpercntur , nisi librarius cum ad extre-
mara paginam pervenisset, superesse duorum consulum nomina animadvertisset. igitur
sine scrupulo, ut constat hoc genus hominum solere, resectis coss.^a. 273 Tacito et
Placidiano effecit ut numeri sibi constarent nec plura iam consulum paria quam anni
essont. hanc corruptelam nemo profecto erit qui Theoni aut antiquiori adscribat. ipsa
paginarum ordinandarum ratio (v. p. 3(i5), qua factum est ut qui crrorem commisit idem
corrigcret, utcumque correxit, indicio est post Theonem illud peccatum esse. Tres
qui restant paginae iam nullo huius modi errore turbantur satisque castigatac decur-
runt. Ceterum, id quod etiam in reliquis hxterculis observatimi est, imaginem codicis
quanta licuit fide et in singulis et in dispositione paginarum repraesentare studui.
nomina vitiose scripta in adnotatione correxi: orthographiam i. e. vocalium secundimi
posterioris graecitatis sonum confusionem et consonaruni geminationem falso aut ad-
missam aut omissam neglegendam existimavi, ne viris doctis hoc libro usuris iniuriam
facere viderer. discrepantem rerum memoriam examinabunt et historiae utilem facient
(|ui lioc agent.
Theoni et eis quibus ille scribcbat fasti consulares non potcrant usui csse, nisi
ad eas teraporum rationes rclati erant quas in siderum motu definiendo astronomi
vctcres scquebantur. in qua re iam illud occurrit quod quasi (luoddam sigilUim Tlico-
nis huic tabulae impressum csse supra dixi. adscribuntur cnim singulis consuluni j)ari-
bus anni ct ab excessu Alexandri (vel a regno Philippi Aridaei) et ab imperio Augusti
dcducti. quod semper]ita fit ut annus Philippi et Augusti non is adponatur (lui dum
consules quiquc magistratu funguntur coepit, sed is quo currente magistratuui inicrunt.
ut cxemplum promam, consulibus anni p. Chr. 230 Priscilliano et Agricolae annus tri-
buitur PhiHppi 553 Augusti 259. (pii cocpit d. XXVIl ra. iun. a. ■12-.^ p. Chr.
4,S
CHRONICA III. ^
372 I- FASTI THEONIS ALEXANDRINI.
Etiam apertius Theoneae originis quasi pignus altera duo numerorum genera
adfcrunt, quibus haec tabula instruitur. singulis enim Philippi et Augusti annis ad-
scribuntur tertio loco hcamai ]\xoi afi(^6Xii^iot, quarto xBZQaerriQldeg. illae, ut nomen
ipsuni ii.ili6Xii.iOL docet, dies sunt inde ab eo tempore quo initium anni vagi in eum
mensis thotli diem primum incidere coepit in quo Alexandrini principium anni sui
fixerunt, ab Alexandrinis intercalati; hae quartam diei partem indicant anno cuique
non adcrescentem scd postquam adcrevit adiectam. sed praestat ipsum Thconem do-
centem audire, qui et in commentario ampliorc I 8 (Y 298? M 46'') et in monobiblo ad
Epiphanium scripto c. 1 p. 30 sq. ed. Halmac (vel in Dodwelh diss. Cyprian. app.
p. UOsq.) pacne eisdem verbis usus de his rcbus dixit. adpono locum quahs in com-
mentario inedito legitur, librorum VM (cf. supra p. 360, 2) et monobibh Theoniani
(0 dicam) discrepantia indicata: quamquam dictionem si quando monobiblon variat,
aduotare omisi. haec igitur Theo praecipit:
«^■^g 6e Xaf^ijidveTai o re f.i'i]v xat ^ rifieQa z«r' Alyvyttioi'^ lovde /cahv rov
TQOTTOv. eTtel yoQ b xa^' "Ellrjvag riTOi, xaza \'lle'S.avdQeag ai'adid6i.ievog t]i.dv iviavTog
r]fieQOjv eaxL z^e xal TBTaQTOv, o de xaxa Tovg .AiyviiTiovg (zovg) 7taXaL0vg rjf.ieQiov T^e
fiovojv, di]lov (og oti '/mto. eTvj TeaactQa ^fitQav filav o 7mt' .AiyvTtTtovg evLavaiog xQovog
7tQoXa/.ijidveL tov -/or' ^^leSavdQeag, y.ava de avS, iviavTov eva y.al 7taXiv afia TCOiovaLv 5
01 TB y.aTci Trjv ^AXe^dvdQetav y.al oi xara zrjv ^iyv7cTov Tr\v aQyr^v tov eviavTov yaL
e^rjg Tag ri/.ieQag /.ai Tovg ft^vag, yax .^ilyvTCTiovg rov xq6vov oXov eviavTOv TCQoeilcjfpoTog,
/Mi iv Tfj uQycj TcdXiv xov llijg ivtavTov aQxovTaL oi .AlyvTCTioL T(7j TecaQTti) Trjg ijfieQag
7CQoXafi(idveiv y.ai 'f^tjg dy.oXovS^ojg. yeyovev de rj eiQijfievcj Sid av^ ic^uv a/co/aTaaTaaLg
a7c6 Tivog aQyjjg xqovov tiTi 7tefi7tT(ij eTet Trjg ^vyovaTOv (SaaiXeiag, (ug iy, tovtov naXtv i»
Tr]v aQxrjv elXijcfevaL Tovg .Alyv7tTiovg 7CQoXaft(idveLV Tiii TSTdQTio fieQeL Trjg rifteQug xa^-'
e/.aaTov evLavTov. OTav ovv aTto tov y.ad-'' "EXXtjvag r]Tot yard AXeSavdQeag xqovov tov
Te )tar' ^lyvTtTiovg fc^va /ai Tr^v tjfieQav deXtoftev icfodevetv , tojv d/co tov TteftrtTOv
erovg ^vyovavov fiexQc tov dvadtdofievov xQovov avvayofievojv iTiov t6 zeTaQTOv Xafipa-
vovTeg dtd to wg ecpafiev ■x.aTa TtaaaQa IV»/ ftiav rjfieQav avToig 7tQoXaft(iaveLv, TtaQetovreg is
Ta v7toXeL7tofteva ftexQtg iTtov tqlcov yLvofteva 8td to fiexQtg tcov tqicov ezojv yai tjfiag
■/.ad-d^teQ ■/.ai Toig 7taXaL0vg .AlyvTtTiovg rov iviavatov yQOvov XoytCeaii^ai rifteQiov T^e
ftovtov y.ai 8td tolto fiij8ev yiyvead-at ftexQig t(ov tqkov iT(ov 8iacpoQOV 7iaQa Ttjv roij
TezdQTOv i/tovaiav, tov 8e TeraQTOv ivtavTov XoyiCea&at rjfteQiov T^g, '/.aL 8eov eivaL,
oxav Tr]v i/. tov tbt^xqtov avvayofievcjv r]fieQav XoytCcofieOa, Tore '/.al to '/.aT avTCjv 20
'/.ivijfia 7caQaXafi(idveiv e^ofiev oaaig r]fieQaLg ^cQoeiXrjcpev 0 '/.ut^ -AcyL^cTtovg xQovog tov
'/.aT 'AXe^av8Qfag , acctveg '/.aXovvcaL TetQaeTi]Qi8eg r]Tot ifi(i6Xifiof ag /CQoaS^evreg tcj
dva8od-eiari tov fttjvog r]fteQ(t Trjg TCQoeXt^ovar^g ftearjft(iQiag, tov avvax&^evTa tojv r]fieQ(ov
aQLd-fiov i'/.(idXXovTeg d^co Tr]g dQxf]g e'/.eivov rov fitjvog, e'/.aaT(o fHjvi 8i8ovreg rjfteQag X,
eig ov •/.aTavTt]aeL ftijva b dQi9fi6g, i/elvov cp-^aoftev eivat /ar' .Aiyv7CTiovg, rac 8e v7to- 25
XeiTtoftevccg rifieQag u^4iyv7tTiag. eTL 8e /.ai Tr]v a/to ftearjft(iQiag (oQav Xt^ifiofteSa tcjv
e(i86fitjV r]fteQivr]v TtQtoTrjv /.aXovvreg '/.ai Tr]v oySotjv 8evTeQav '/.ai fs^c a/.oXovd-cog.
7taQa'/.oXov(ye~L 8e, ocav b t(ov TeTQaeTtjQiSojv fteQLafibg tqlcov iTcov '/.aTaXet7ttj, rore
xot xijv i]fiiQav XoyilCeaO-ai [tovt' eOTL Tr]v e^rifteQov iTciTeXelaO-atJ '/.ai fir] orav drcaQ-
4 conicias yfitQi; fiiii cf. v. 8. 11. 21, sed consentit 0 .0 7iQnahiftjiih'ei V 7 nQoeiltjCfoTet; VM
10 §aisi't.iiiig\ TiQog no ctXti ing. V 12 xiir' M)jv«a V IG inov V: rtor M om. & TQidit' tiov xia ijfttta V,
sert in nig. yivoftevtt tfiic ro fie/QiaTtoy tquov i supplet V^ ^iil ro .... 21 nf'.QitXiift(ii'ti'eii' om. W fiijfQi hic
et 18 M 18 i!i(t(fOQO)i- V, dittcfoQwy M 19 xeTiiQTov] tqUov VM 20 Xo;'(Co'|Of.9« VM 21 /qo-
vova M 21/22 rov 3f«r« V 22 TSTQei[erJtjQiifea cum rasura V ijroi ifi^oXiftoi om. 9 24 ix^iiXot'-
Tia M 26 neQi wQitg ihio fteaijfi^Q^ittg conpendiose ing. V 28 — 35 vix possiint al) ipso Theone
.scripta esse, etsi iani ante a. 402 p. Cln-. in textnm recepta erant 28 fort. erai»' {t<Qi!tftor) xfiTtt'/.i7iij M.
in V (juod adscribitur sclicilion anni 462 p. Clu-. supni p. ."iGO, 2 atluli 29/30 et7iitQtiCta»iti ifiii ro u£r«-
71 '/.IjQlutt^ljVltl V
A. CXXXVril-CCCLXXII. 373
30 rltr^ttti, 8iu t6 /.liTct to 7cXt]giod-rjvai xo TtinnTOv tTog ^vyovOTOv /V^g a7roy.aTaaTaaeiog]
Tov xttT' ^lyvTiTiovg sviavtbv evd-vg y.al rb TtTttQzov avTolg sllijrpivai , f.ieTa ds tov
fy.TOV dvo TiTttQTa , /<er« ds tov f(ido(.iov TQta, /.leia de tov oydoov, og iart TQtTog a/co
T^e arcoy.araaidaecijg dia to a.co tiov aTco .Atyovavov /civTe etiov rji.tag ucfaiQeTv, [y.cuj
avvcxyead-ai tu TtaaaQu tovc^ taciv Tr^v oXtjV ri(.iiQav dio, log i<faj.iev, ot av o t lov tbt Qae-
35 TijQtdcov f.teQia[.i6g tqiu y.aTaXet7crj, tots tt^v t^iqf.ieQov Tcoiovfied^a yal ovy.tTi ocav aTcaQTiQrj.
30 rov e (nefiTiTov JJJ eiova VM 32 o fort VM XQira M, rov yuQ ^ ivitcvrov TiiiQediftev
ixovxu eV jji avfinXijQuiaei ecivTov t6 ifi^u/.Xov iccvxco reiicQTov mg. V 38 rd ccno rciiv icvyovarov M
34 rcc reaaegcc sh V: reaaccQu M 35 xaraXint] M ovx eartv drccv icntcQri^etv : M
Tlieonis verba quamvi.s perspicua sint scienti, nescientem facilo fallere possunt
ac fefellonint. quoil enim rcvolutio anni aegyptiaci evenisse fcrtur Tcf /cifi/ccto tcei
Tijg ^vyuracov (iaaiXetag, log f:/. tovtov tccxXiv tijv aQxi]v elkijcpivei Tovg Alyv-
TCTiovg 7TQoXa/.i(iciveiv tcT) TeTcxQTco ftiQet rrjg r]ftiQag y.aS-' tyaaTOv iviavzov (1. 10), dubium
est utrum post annum quintum dicantur Aegyptiorum et Alexandrinorum rationes con-
gruere coepisso an inde a quinto , vel ut alio modo dicam, utrum aunus quintus an
quartus bissextilis fuerit quo decurso Alexandrini Aegyptiique ab eodem principio
annum duxissent. illud iam Steplianus Alexandrinus censuit , qui de tab. man. c. H
(de Steph. Al. comm. p. 41'' 9) cougruere illos a/c6 tov t/.cov trovg ^vyovoTov aperte
docet. quid? quod ne Theo quidem aliud praecipere videtur in exemplo computi
subiecto p. 32 Hahuae (p. 114 Dodw.): iliyofiev ds ttiv a7coy.aTdaTaaiv tov /ar' ^.AXe^av-
dQiag xqovov /tQog t6v y.aT ^ilyv/cxiovg yeyevr[ax}ai fieTO. /civTe tTi] Trjg aQxijg Ti^g
jiiyoiacov (iaatleiag yrX. contra uil potest certius esse, si annum vagum ad nornuim
fixi revocaveris, quam annos Philippi 294 et 298 i. e. annum Augusti imperio proxime
praecedentem et quartum Augusti aeque bissextiles fuisse atque annum Augusti 168
i. e. ultimum periodi Sothiacae: ilh enim anni conferuntur annis periodi Sothiacae vagis
1293 (fixo 1292) et 1297 (fixo 1296). per has tenebras facem praeferuat fasti a Theone
adornati et, si cui dubitatio resideat, corollarium ilhid, quo vir doctus nescio quis post
Theonem, sed aUquanto ante a. 402 p. Clir., quippe quo tempore iam schohon in ea
verba scriptum sit, disputationem Theonis scite supplevit (v. 28 — 35). apertis ille verbis
docet eos annos esse bissextiles quibus quartae partes tres (F) in tabula adscribantur.
rationes etsi non adferuntur, tamen in propatulo sunt. quae ut iu clariore luce ponau-
tur, exemphmi utilius fore existimo quam disputationem. sumanms igitur initium periodi
Sothiacae, conpositis annis vagis et fixis. currit
a. I vagus a thoth I usque ad 5 epagomenen a. I fixus a thotli 1 usque ad r> epag.
II
19
11
1
5
))
II
))
))
))
))
))
5
m
)?
))
1
5
))
m
))
))
))
))
))
5
IV
?j
))
1
5
))
IV
))
))
))
))
))
6
V
^t
ep.
6
4
))
V
))
))
))
))
))
5
VI
)?
ep.
5
4
))
VI
))
))
))
))
))
5
Vil
51
55
5
4
))
VII
))
))
))
))
))
5
vm
H
5?
5
4
))
vm
))
))
))
))
))
6
IX
')
?)
5
3
))
IX
))
))
))
))
))
5
X
51
?)
4
3
))
X
))
»
))
))
))
5
revocemus haec iam ad aunos iuliauos:
48'
374
I. FASTl THEONIS ALEXiVNDRINI.
anni fixi
inc
pit
desinit
iuc
pit
des
nit
annus
die
anni
die
anui
aiinws
die
anui 1
die
anni
a. Chr.
a. Chr.
a. Chr.
a. Chr.
I
20 iul.
1322
18 iul.
1321"
I
20 iul.
1322
18 iul.
1321"
II
19 -
1321
18 —
1320
II
19 —
1321
18- —
1320
III
19 —
1320
18 -
1319
III
19 —
1320
18 —
1319
IV
19 —
1319
18 -
1318
IV"
19 —
1319
19 —
1318
V
19 —
1318
17 —
1317"
V
20 —
1318
18 —
1317"
YI
18 —
1317
17 —
1316
VI
19 —
1317
18 -
1316
VII
18 —
1316
17 —
1315
VII
19 —
1316
18 —
1315
vm
18 —
1315
17 —
1314
VIII"
19 —
1315
19 —
1314
IX
18 -
1314
16 —
1313"
IX
20 —
1314
18 —
1313"
X
17 —
1313
16 —
1312
X
19 —
1313
18 —
1312
facile liinc perspicitur quae ratio inter annos vagos et fixos iulianosque intercedat.
annus fixus (juartus i. e. primus bissextilis duorum annorum vagorum principia con-
prehendit, quarti simul et quinti. sed quoniam quinti principium in diem intercalarem
(epag. VI) incidit , sexti demum principium ita retro cedit ut cum novissimo anni die
(epag. Y) congruat.
Sed examinemus ea quoque tempora quibus annus Aegyptiorum in eum locum
revolutus est, in quo anni sui principium Alexandrini constituerunt. accedit enim ibi
tabulae consularis Tlieonianae subsidium, quam nullo negotio sic licet continuare ut
retrogrado pede ad primos imperii Augustei annos ascendamus.
1 ■
•5'
p
i>
c
(W
c
7
2.1
iucip
die
it
auni
a. Chr.
desii
die
it
anui
a. Chr.
1 ?
i =
iucip
die
it
auni
a. Chr.
desiu
die
it
anni
a. Chr.
1294
295
1
31 aug.
30
29 aug.
29"
1293
20 iul.
30
18 iul.
29"
1295
296
2
30 aug.
29
29 aug.
28
i 294
19 —
29
18 —
28
1296
297
3
30 —
28
29 —
27
1 295
19 —
28
18 —
27
1297
298
299
4
5
30 —
30 —
27
26
29 —
28 —
26
25"
1 296"
1297
19 —
20 —
27
20
19 —
18 —
26
1298
0
0
25"
1299
300
6
0
1
29 aug.
25
28 —
24
1298
19 -
25
18 —
24
1300
301
7
0
2
29 —
24
28 —
23
1 299
19 —
24
18 —
23
1301
302
8
0
3
29 —
23
28 —
22
1 300"
19 —
23
19 —
22
1302
303
9
1
4
29 —
22
27 —
21"
1301
20 —
22
18 —
21"
1303
304
10
1
1
28 aug.
21
27 -
20
1302
19 —
21
18 —
20
Vides , etiamsi bissextiles fuerunt anni Augusti quartus et octavus itemque qui
eius imperium novissimus antecessit (a. Phil. 294), tameu ad legitimam sedem d. XXIX
m. aug. anni vagi initium sexto demum anno Augusti reduci deque ea ccdere non
nono sed decimo. recte igitur Tlieonis ille scholiasta tradidit tertium quemque tetrae-
teridos annum bissextilem esse. sed cur Theo dit'in intercalarem auctum non ei anno
adscripsit, quo intercalabant Alexandrini? eadem est causa partium diei per quaternos
annos adcrescentium. scilicet in computum non eo anno venit quo adcrescit dies inter-
calaris sed postquam adcrevit. nam quia extremo anno Alexandrini diem intercalarem
(epag. VI) subiciunt, si anni bissextilis menses et dies in rationem vocantur, nihil inter
hunc et tres antecedentos est discriminis : hoc nascitur, postquam intercalatum est.
quam ob rem a. Augusti nono adscribitur epacta A et diei partes J i. e. dies integer,
ut addatur, si quis quaerat, quotus Aegyptiis sit dies datus Alexandrinus, perinde atque
in Theonis tabula anno Aug. 169. 173 ceteris.
A.
cxxxviir-cccLxxii.
375
F40'
Ynatoi 'Pu)juaiwi>
'drtj «710
er»; dTJo
STlCtXTIti
reTQtt-
■^^£1«»'-
Avyov-
tJTOl iu-
eiriqi-
p. CI
dQOV
aroii
^oXifioi
&SS
YZA
P7.7
M
B
'AvTioviog ^Evae^Tg
/Mi KuQj.ieQivog
138
YZB
PZH
M
r
i .Avriuviog B
■/.ui TlQeaivTiog
139
Yzr
pze
MA
A
AvTiovioc r
■/.ai ^vQiXXiog KaiaaQ
140
Y?A
PO
MA
A
^iKoyag
/ai ^ev^Qog
141
Yze
POA
MA
B
] Pov(fivog
/ai KovXdQUTog
142
YZ<5
POB
MA
r
ToQ-Aovatog
/ai '.AiTixog
143
Y?7
por
MB
^
Md^i/itog
-/at AvoviTog
144
YZH
POA
MB
^
^AvTiuviog
/ui .AvQiXXiog KaiauQ t6
B 145
Yze
poe
MB
B
KlaQog
/ai KXdvdiog
146
YO
PO^
MB
r
AaQyog
/ai MeaaXivog
147
YOA
POZ
Mr
A
ToQ'/.6va'vog
■/ai lovXiavog
148
YOB
POH
Mr
A
"OQcpiTog
■/.ai JlQia^/og
149
Yor
poe
Mr
B
rai.hy.av6g
/ui OveTr'iQiog
150
YOA
pn
Mr
r
Kovdiavog
/ai Md^ifiog
151
Yoe
POA
MA
A
' raX^QUov
■/ai Of.inovXog
152
Y05
PHB
MA
A
nQEoivTiog
/ui Pov(fivog
153
YOZ
pnr
MA
B
Koftodog
/ui ^UTeQuvog
154
YOH
PHA
MA
r
^ajiovog
/ai ^ev^Qog
155
Yoe
pne
Me
A
2ovXiuv6g
/ai "AvQiavog
156
Yn
png
Me
A
BaQfkcQog
/ai 'PiyovXdg
157
YHA
pnz
Me
B
TeQTvXXog
/ai KXvjfuvog
158
YRB
pnn
Me
r
KvvTiXkog
/ai nQia/og
159
Ynr
pne
M?
A
BQaX6vag
/ai OuQQog
160
YHA
PH
M<5
A
'^vTioviog TO r
■/ai OvriQog to B
161
Yne
PHA
M<;
B
PovaTi/.iog to B
/ai .A/ovXivog
162
Yn^
PHB
M9
r
KoyXiavog
%ai IlaaTioQ
163
Ynz
PHr
MZ
A
Ma/.Qivog
/ai KeXaog
164
YHH
PHA
MZ
A
"OQrfiTog
/at Ilovdevog
165
Yne
PHe
MZ
B
riovdevog
/ui IIovXXiiov
166
YH
PHg
MZ
r i
ytov/iog To F
/ai KodQUTog
167
YHA
PHZ
MH
A
'^TCQOviavog to B
/ui IlavXog t6 B
168
YHB i
PHH
MH
A
nQia/.og
'/ui A^toXivuQiog
169
YHr
PHe
MH
B
KXuQog
/ui Ke&rjog
170
YHA
c
MH
r
^eviJQog
/ttt EQevtuv6g
171
^Or 1 lege 'AvTUivTvoi sed hunc errorem legitimum iam non corrigam 1. KafieQivoi 2 Prae-
sens 4 Syloga 5 1. KovttdgaTog 13 Vetus cf. p. .370 15 Olahrio et Jlomullus 16 Praesena
18 Sablnianus 19 Silvanus el Auguriims 20 I. 'fijyoiiXoi 21 latetiie KXtj/AevTivogi coteris est Sacer-
dos 23 1. HQiiiSovici xici itviiQoi; 25 liusticus el Aijuilinus 2G 1. AaiXiiivo'; 28 et 29 Puclens
29 Pollio (accentuni etiaiii iii v. x«( librarius sic poiiit: xici)
376
F40''
I. FASTI THEONIS ALEXANDRINI.
"YnaTOi, ' Pto/Licifioi'
tT>j IITTO
ert] «710
in<cxtKi
Tei^«-
'jXbU<>'-
Avyoii-
rjioi ifi-
eTtj(>i-
&QOV
axov
jSoAt.uot
dss')
Yse
c<\
Me
A
OQqirjTos
/Mt Maiifiog
YH^
CB
Me
A
2evi]Qos To B
/al nofimavbg to
B
YHZ
cr
Me
B
Fal^os
/.cu OXa/.og
YMH
CA
Me
r
Tloaiov
/.ai lovXiuvog
YHe
ce
N
A
IToliwv
'/.al ^fceQ TO B
*
cg
N
&
Kofiodog
y.ai KvivToXXog
<t><\
cz
N
B
OQ(pozog
■/.ui Povtfiog
*B
CH
N
r
Kof.iodog
/.ai OvijQog
♦r
ce
N<^
A
IlQtJTOg
•/.ai Kovdiavog
♦A
Cl
N<5l
d.
Kofiodog
■/.ai BovQQog
♦e
Q\6.
N<ii
B
KafiEQTivog
■/.ai Povtpog
«txs
CIB
N<\
r
Kofijxodog TO A
■/.ai Br/.TOQivog
♦z
cir
NB
A
MaQvllog
■/.at Hliavog
♦H
CIA
NB
d.
MuTEQVog
■/.ai BQudovag
♦e
cie
NB
B
Kof^odog To E
■/.at rajiQiiov to B
*!
Cl<5
NB
r
KQiGTTivog
■/.ai HXiavog
<t>i^i
CIZ
Nr
A
Ooi'a/.iavog to B
■/.ca ^iXavog to B
<t>IB
CIH
Nr
A
2iXavog
■/.at ^iXavog
<t>ir
cie
Nr
B
Kofiodog TO S
■/.ai ^ercTifaavog vo
B
<t>IA
CK
Nr
r
^7CQOviavog
■/.ai BQctdorag
«t>ie
CK&
NA
A
Kofiodog To Z
■/.ui lleQTiva^
<i>i?
CKB
NA
<\
(DlaY./iog
■/.ai KXuQog
<t>IZ
CKr
NA
B
Se^ijQog TO B
■/.ui yiX^ivog
<t>IH
CKA
NA
r
TeQTvllog
■/.ai KXr^fttjg
<t>ie
cKe
Ne
A
JtAOTQog TO B
/ai KQia/Tog
«t>K
CK5
Ne
<\
yluTeQvog
/ui Povcpivog
<t>K<3k
CKZ
Ne
B
2aTOQVilog
■Aui FaXXog
<I>KB
CKH
Ne
r
^vvXkivog
•/.at Oqovtiov
<t>Kr
CKe
N<;
A
^e^tjQog To r
■/ut Bf/TOQivog
<t>KA
CA
Nq
d.
Mou/.tavog
■/ai OXajiiavog
<t>Ke
CAA
N<5
B
^e^i^Qog t6 J
■/.at ^vTiovtog
<t>Kg
CAB
Nq
r
^e/CTifiiog Fetag
■/ai BrjQog
<t>KZ
CAr
NZ
A
KiXiov TO B
/ui Ji(icov
<t>KH
CAA
NZ
<\
^VTtoviog TO B
/ui FeTug KuiauQ
p. Chr.
172
173
174
175
176
177
178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191
192
193
194
195
196
197
198
199
200
201
202
203
204
205
25
40' 1 Orfitiis 2 Pompeianus 4 1. Ihiauiv C Qinntillus 7 Orfilns 9 /7y(/'rfJs]
Praesens II 11 I. MufieQTfvog 12 1. To' J 13 ot 16 Aelianus 15 Olahrio 22 •P'A<txxoi\
Falco 25 1. ll(iiaxog 26 1. .i«TeQ«v6g 30 1. •f^ttjiiuvog 31 et, 34 I. 'AfTutyfvog
') (juarto uumcrorum loculo inde ab hac pagina rerpKfrfpttfe? vitiose in cod. inscribitur
A.
CXXXVIII-CCCLXXII.
377
F4V
f/
YnttTOt 'Pwfj.tdwv
trij (t7i6
ettj unn
innxr(ui)
r£rp«-
UXegcit'-
&QOV
Avyov-
axov
l^TOl C/U-
fioXlfAOl
p. Clu".
*Ke
CAe
NZ
B
^a^ivog
/Mi .Ai^iiXiavog
•206
*A
CAg
NZ
r
.Atcqiov
y.ai 3IaSii.iog
207
*AA
CAZ
NH
A
^vtomog xo F
xai Ferag ro B
208
<J)AB
CAH
NH
(ik
noi.i;tiavog
Aal .AjiiTog
200
s <f)Ar
CAe
NH
B
(Davativog
■/Mt Povcpivog
210
*AA
CM
NH
r
FevTtavog
'/.al Baaaog
211
♦Ae
CMA
Ne
A
^■taTTQog
'/ai .AanQog
212
<t>Aq
CMB
Ne
d.
^VTlOVlOg TO J
v.at BaXfiivog
213
4>AZ
cMr
Ne
B
Meaalag
/al ^a(iivog
214
1" ♦AH
CMA
Ne
r
ytaiTog
•/.at KeQaiaXrjg
215
*Ae
CMC
z
A
2a(iivog to B
y.ai Avvllivog
216
<t,M
CM<5
z
d,
TleQar^g to B
/.al ^E/azQi/.aTog
217
♦MA
CMZ
z
B
OxXaTivog
y.ai '.Al^evTog
218
♦MB
CMH
z
r
^ay.eQdog to B
y.at 'jvTwviog to B
219
i.s 4,Mr
CMe
ZA
A
BaXeQiog
■/.ai Koi.iaL.iov
220
*MA
CN
ZA
d.
^a^iviavog
/ai ^eXev/.og
221
«t-Me
CNA
ZA
B
avTO-AQaTioQ ^Ale-
iavdQog
y.ai jModeOTog
222
<t'M<;
CNB
ZA
r
Matinog
/.tti Hhavog
223
<t>MZ
cNr
ZB
A
lovhavog
/ai KQiami^g
224
20 <t)MH
CNA
ZB
d.
OovaY.og to B
/at Je/.aTQag
225
<t)Me
CNC
ZB
B
^ke'§avdQog ro B
■/.at MaQ/elhvog
226
^t-N
CN^
ZB
r
2a[iivog
/ai Mast/!(Og
227
Wd.
CNZ
zr
A
ModeoTog
/.at IlQOiiog
228
-t^NB
CNH
zr
d^
.AXei.avdQog to F
■/.at Jiiov
229
25 wr
CNe
zr
B
TlQia/.Miavog
■/.at '.AyQr/.oXaog
230
<t)NA
cz
zr
r
noi.i7Ttfiavog
■/.ai Tlehyviavog
231
^frNe
CZA
ZA
A
Jovf^inog
■y.ai 3Ia^ifiog
232
^tNq
CZB
ZA
A
J\Ia^il.iog
/ai TlareQvog
233
^t-NZ
czr
ZA
B
3IaSifiog TO B
■/.ai Ov[iavog
234
30 <t,NH
CZA
ZA
r
JIo^iTtr/iavog
•/.ai KvvTiavog
?235
<t)Ne
cze
ze
A
TleQTieTOvog
%ai .A(pQfx.avog
237/6
-t>z
CZ5
ze
A
niog
■/.ai Koovt^havog
238/7
<t)ZA
CZZ
ze
B
rogdiavog
■/.ni Tlovtiavog
239/8
<t>ZB
CZH
ze
r
^a(iivog ro B
■/.ai KoQvi^Xiavog
240/37
41'' 1 itemque 22 ^a^tyof] I. 'A^AjSivog 2 Aper cf. p. 370 3 et 8 1. '.4vriamioi 4 Pompe-
ianus 10 Cerenlis 12 l'rtieseiu 13 1. 'llxi.tniyio<: 'AS^iivro^: alter anni eonsiil varial 15 1. BttXe-
Qioi Kiofiti^uiv 18 Aelianus ut p. 376, 13 20 Dcxler 21 ilarccUus 27 J.upus 29 1. Ovq-
jiciyos de turbis quibus fides tabulae iude a v. 30 usque ad f. 41' 16 corrumpitur dictuni supra p. 370 sq.
378
I. F
ASTI THEONIS ALEXANDRINI.
F4r
"Ynaroi 'Pwfiaiwi'
crtj ('cnS
et)} ecno
inaxT(c<t)
TSTQCt-
'^XeSciy-
Avyov-
iJTOi. ifi-
tTtlQi-
p. Chr.
dgov
axov
^oh/xoi
rfsf
♦zr
cze
2<S
A
roQdiavog xo B
y.ai
noi.im]iavog
241
*7/\
co
z<;
A
^rrtxog
nal
'j^ioXa
242/39
♦ze
COA
z<;
B
^QQittvog
y.ai
BevovoTog
243/0
♦zg
COB
z^
r
IlETETqivog
y.al
Iloftmjiavog
244/1
♦zz
cor
zz
A
OtXi/rTiog aejiaaT(ogJ ro B
y.ai
IleXeyaTQMv
245/2
♦ZH
COA
zz
A
neQOtjg
Y.ai
TlaTtTtog
246/3
♦ze
coe
zz
B
(DiXiTtnog ae^aaTog to B
y.al
-Ai/.irjXiav6g
247/4
♦0
cog
zz
r
0ih7t7tog t6 r
'/.ai
OiXiTtTtog avTO-
y.QatMQ
248/7
♦OA
coz
ZH
A
Ai^irjXiavog to B
yai
(DiXiTtTtog TO B
249/8
♦OB
COH
ZH
A
Jev.iog TO B
yiai
KavXivog
250/49
♦or
coe
ZH
B
JerA.iog to F
Aai
FQaTog
251/0
<t>OA
cn
ZH
r
Fallog TO B
v.ai
Jayiog
252/1
♦oe
cnA
ze
A
Boloiaiavog to B
xat
BovXovaiavog
253/2
♦oq
cnB
ze
A
BaXeQiavog
Y.ai
IMa^i/iivog
7 253
♦oz
cnr
ze
B
BalleQiavog t6 B
%ai
FaXrjvog to B
254/5
♦OH
CRA
ze
r
BaleQiav6g t6 F
y.ai
raXrjv6g to F
255?
♦oe
cne
0
A
l\IaS.il.iog
Y.at
rXajiQiioi'
256
♦n
cn<s
0
A
BaleQiavog %o J
v.ai
raXXtfivog
257
♦HA
cnz
0
B
Tovay.og
Y.ai
Bdaaog
258
♦nB
cnH
0
r
^ifirjXiav^g
y.ai
Bdaaog
259
♦nr
cne
OA
A
^e^AovlaQiog
y.ai
Jovdtog
260
♦riA
CH
OA
A
rakhfiv(og) ae^aaT(og) t6 J
y.ai
BovXovaiavog
261
♦ne
CHA
OA
B
raXhji'vog xo E
yai
Oavariavog
262
♦ng
CHB
OA
r
-^Xfiivog
y.ai
JtyOTQog
263
♦nz
CHr
OB
A
raXXijivog to S
yai
—atOQvlXog
264
♦nn
CHA
OB
A
BaXeqiavog
yai
ytovxovXXog
265
♦ne
CHe
OB
B
raXXrjivog xo Z
yat
^a(jivog
266
♦M
cHg
OB
r
IlaTEQVog
yai
^.jQyeatXaog
267
♦HA
CHZ
or
A
TlaTeQvog to B
yat
MaQivicxvog
268
♦HB
CHH
or
t
KXdvdiog
♦Hr
CHe
or
B
KXavdcog ae§aaTog
yai
IlaTeQvog
269
♦HA
T
or
r
.JvTioxog t6 B
yai
"OQCpiTog
270
♦He
TA
OA
A
AvQiXXiavog ae(iaaTog
yai
Baaaog
271
♦H<5
TB
OA
<\
KvivTog
yai
BeXXovi.tr]viav(og)
272
41" 4 I. lltQty(>h'o( 5 lh).exaTQOiv\ 1. UQerexarciTo; 6 rraesens el Papus 10 1. '.AxvXiyoi
14 Maximus 18 I. r(i'/.Xiijy6( rd y 23 1. 'f-itvaTivutfog 26 Lucillus 27 l<ahiniUus 30 de iiisitioio
lioc consuliUu vitiosisque quattuor versuum proximoruin numeris dixi p. 371 32 Anliochianus 34 1. KvitjTog
x(tl UeMov/tvKtvog post hunc v. coss. anni 273 p. Cln-. Tacitus ot Placidianus intercepti sunt cf. p. 371
Fd^"
A. CXXXVIII-CCCLXXir.
"Ynaroi 'Pw/ucckoi'
379
fTTj UTtO
iiij «no
Avyov-
axov
cnuxi(<d)
ijTOi ifi-
fiohfioi
TlTQ(t-
eTrjQi-
des
p. Chr.
<t>MZ
*HH
*He I
X
XA
XB I
xr '
XA
xe
x<;
xz i
XH
xe
XI
XIA
XIB
xir
XIA
xie
xi<;
xiz
XIH
xie
XK
XKA
XKB
XKr
XKA
XKe
XK<;
XKZ
XKH
xKe
XA
Tr
TA
Te
T^
TZ
TH
Te
Tl
TIA
TIB
Tir
TIA
Tie
Tl<^
TIZ
TIH
Tie
TK
TKA
TKB
TKr
TKA
TKe
TK<5
TKZ
TKH
TKe
TA
TAA
TAB
TAr
TAA
TAe
TA^
OA
OA
oe
oe
oe
oe
o^
o<;
og
05
oz
oz
oz
oz
OH
OH
OH
OH
oe
oe
oe
oe
n
n
n
n
nA
nA
nd
nA
nB
nB
HB
nB
B
r
A
B
r
A
B
r
A
d,
B
r
A
B
r
A
B
r
A
A
B
r
A
B
r
A
B
r
.AvoiXXiuvog to F
TcvMTog asiiaOTog
nooijog aejiaoTog
IlQOjiog To B
riQO(iog To r
Oliaaalag
nQo^iog t6 J
IlQOjiog TO E
KaQog aejiaoTog
KaQivog ae^aazog
Jio/J.iziavog ae^(aa)T('og)
3Ia^i/.iivog
JioYliTiav(og) ae(iaaT(og)
Ma^if.iivog asjSaarog
Baaaog to B
Jio/JiTiavog ae(iaaT(og)
TiiisQiavog
.Avv)JioXiai'og
Jio/.XiTtavog
KcovaTavTiv(og) KdiaaQ
TonOKog
Jio/.ltTiav(og) as(iaaTog
Hlaitfiiav(og) as^aai(og) to E
EvOTog To B
Jioy2iTiav(og) ae(iaaT(og) to Z
KiovatavTiv(og) KaiaaQ to F
TiTiavog
KiovaTuvit(og) KaiaaQ to J
Jioy.X(i)T(iavog) ae(iaaT(og)
TO H
Jio/.kiTiav(og) To 0
Kc)varc(VTi(og) KctiauQ ro E
Kojvaravrtog as(iuar(og) to S
^s(iiiQog aSjiaaT(og)
•/.ai, KarrSToXivog
274
/.ai MuQ/.sXhvog
275
'/.al Jifir^kiavog
276
y.ai HavXivog
277
y.cu AovTtTtog
278
•/.ai IlaTSQvog
279
•/.ai rQcxTog
280
•/.al TifieQiavog
281
y.ai Bi/.roQivog
282
•y.al KuQivog
283
■y.ai NovfiSQiavog
284
■/.ai ^.AQiarojSovkog
285
■/.ca A/.vltvog
286
■y.ai Ma%tfiiavog
287
■/.ai lavovaQiog
288
■y.al KvvTiavog
289
■/.ai Bla^ifuavog as
3(aaTog)
290
■/.al Jicov
291
•/.ai ^Aa-y.liTtt.odoTog
292
■y.ai Maiifuavog
293
•y.(ai) MaSif^iavog
KaiauQ
294
•y.ai -JvvXivog
295
■/.(at) KcovaTavtiv(og) KciiaaQ
to
B 296
■y.(ai) Maiifitav(og)
asfiaat(og)
%o
B 297
■y.ai FaXXog
298
•yj(ai) Ma%ifxiav(og)
ae^aaT(og)
TO
S 299
■y.(ai) MaSifttav(og)
KaiauQ ro
T
300
y.ai NsTTortavog
301
■y.(ai) Mct'itfitv(og) .
KcaauQ to J
302
■y.{aL) Ma^ifuv(og)
asiiaaT(og)
303
TO Z
■y.(ai) Ma^iftivog as(iaaT(og) to
H
301
■y.(ui) -\IuSiiitv(og)
KatactQ To
E
305
■yj(ca) MuStfuv(ug) as(iaatog to
S
306
■y.(ai) 3IaSifuav(og^
KdiaaQ
307
42'' 5 Lupus 13 Maxlmun II
24 ae^uai(6i) xo ^] immo KuiauQ ro ,?
proximis IV versibus
CHRONICA III.
15 1. Muiifiiuyoi V.l Jlanuibatianus 21 et 23 1. KuiyaiuvTiog
25 1. •PuvOTos 27 1. KiovaiuvTioi 29 1. Mutiiiiuv(6() itemque
49
380
I. FASTI THEONIS ALEXANDEINI.
"Ynaxoi 'Pioacciwv
ertj dno
enj «710
entcxr(i<i)
rerga-
'AXeittf-
Jvyov-
ijroi, efi-
eriiQl-
-
ifQOV
0X0 V
(ioUfioi
rfsf
XAA
TAZ
nr
A
JioyihTiav(og) ae^aarfog)
TO I
'/.(ai) Ma'§LfiLav(og) ae-
ftaaT(og) t6 0
XAB
TAH
nr
d
Ji/jviog aEj-iaaT^oc) to A
■/ai KiovaTavit(og) th A
XAr
TAe
nr
B
Avdqovf/.og
/ai IlQOj-iog
XAA
TM
nr
r
Ma^iftiavog
/ai ]Ma'iii.tlvog
XAe
TMA
HA
A
KojvOTavTivog to B
'/al Jf/ivtog t6 B
XA^
TMB
HA
A
KcovaTavTivog to F
/ai JT/Jviog t6 F
XAZ
TMr
HA
B
BoXovaiavog
■/.ai 'Aviavog
XAH
TMA
HA
r
KiovaTUVTivog to J
/ai yli'/ivLog t6 J
XAe
TMe
ne
A
^a^ivog
/ML Povifivog
XM
TMq
ne
A
raXXr/.og
/ai Bdaaog
XMA
TMZ
ne
B
yli/uviog To E
•/ai KQiajtog Kdtaaq
XMB
TMH
ne
r
KcovaTavTtv(og) aeliaaT^og) rc
E/ai AL/ivLog KuiaaQ
XMr
TMe
n<s
A
KiovaTavTiv(og) ae(iaaT(og)
TO S
KQiaTTog Kdiaaq to B
■/(ul) KiovaTdvTL(og) Kd^aaQ
XMA
TN
n<=
A
■/(at) KcovaTdvTi(og) KdiauQ
XMe
TNA
n<5
B
IlQOjStavog
'/ttL lovXiavog
XM<S
TNB
n<;
r
^elir^Qog
/ttL Povcpivog
XMZ
TNr
nz
A
KQianog KaiaaQ
■/(ul) KcovaTavviv(og) KdiaaQ
XMH
TNA
nz
A
IlQO'/.log tiTOL TlavXivog
/ai lovXLavog
xMe
TNe
nz
B
KwvaTavTivog to Z
■/(ul) KcovaTttvTLog to A
XN
TNq
nz
r
KiovaTavTiv(og)
'/tti Mtt^iiitLvog
XNA
TNZ
nn
A
lavovaQiog
/tti lovOTog
XNB
TNH
nn
A
KiovaTavTiv(og) to H
'/(ttL) KtovaTdvTL(og) t6 B
xNr
TNe
nn
B
raXXr/avog
/ttL ^vfti.ittxog
XNA
TZ
nn
r
Bdaaog
/ai 'J(SXd(-]tog
XNe
TZA
ne
A
Ila/uTavog
•/.al IlttQtavog
XN<;
TZB
ne
A
JeXf,tdTtog
/ai ZrjVocftXog
XNZ
Tzr
ne
B
OrcTdTog
/ai UavXLvog
XNH
TZA
ne
r
KiovaTuvTLog
/ai AX(hvog
XNG
Tze
H
A
NertOTLavog
'/.ttL (Dtt'/ovvdog
xz
Tzq
H
<\
0eXeMavog
'/ai TtTavog
XZA
TZZ
H
B
^'OvQaog
/at noXe/iitog
XZB
TZH
H
r
KiovaTavii(ogJ t6 B
'/(ai) Kcovarag t6 A
xzr
Tze
HA
A
A~/,ivdvvog
'/ML IlQo/Xog
XZA
TO
HA
d.
MaQ'/,eXXivog
■/ai IlQo(iLavog
p. Chr.
308
309
310
311
312 6
313
314
315
316
317 10
318
319
320
321
322 15
323
324
325
326
327 20
328
329
330
331
332 25
333
334
335
336
337 so
338
339
340
341
42' 1 — 3 plane discrepant cf. p. .370 10 (iallicanus 13 et, 14 1, Kwfaiuvrifoi KicTaaQ 20 post
KCJNCTANTlN rasura unius aut duarum litterarum, item 33 post AKINAYNOC iiniu.s 20 Maximus
22 iNiiiii> KwKiiuvrivog (KiuaccQ) ro <f 25 J'acatiamis 30 Felicianus el Titianus 34 1. IIqo^ivo^
F43'
A. CXXXVIII-CCCLXXII.
"YnaTOi 'Pcuuaiiui'
381
ttTj itno
&QOV
ttij uno
Avyov-
axov
i7i<ixi(a'i)
ijioi, f_u-
^oh/xoi
p. Chr.
342
343
344
345
346
347
348
349
350
351
352
xze
XZq
XZZ
XZH
5 xze
xo
XOA
XOB
xor
m XOA
xoe
xoz
XOH
n xoe
xn
xnA
xnB
xnr
20 xriA
xne
xnq
xnz
xnH
25 xne
XH
XHA
XHB
xnr
30 XHA
xHe
TOA
TOB
Tor
TOA
Toe
TOq
TOZ
TOH
Toe
Tn
THA
THB
Tnr
tra
Tne
Tn<^
Tnz
Tnn
Tne
TH
THA
THB
THr
THA
THe
TH<;
THZ
THH
THe
Y
YA
HA
HA
HB
HB
HB
HB
Hr
nr
Hr
nr
HA
HA
HA
HA
He
He
He
He
H<;
Hg
H^
Hq
HZ
HZ
HZ
HZ
HH
HH
HH
HH
He
B
r
A
B
r
A
B
r
A
A
B
r
A
B
r
A
A
B
r
A
A
6
r
A
A
B
r
A
KwvaTavTiog ae^aaT(og) t(o) F
JlXd/iiTog
yleovTiog
^(.tavTiog
KwvacuvTiog to J
Povq>ivog
(Dih/T7Tog
yiifiiqviog
^tQytog
Toig eojxivoig
KwvaTavTi(og) ^L4vyovaT(og)
TO E
KwvaTavTiog to S
KwvoTavTtog t6 Z
^QlilTlWV
KwvaTavvi(og) ^'AvyovaT(og)
TO H
KwvaTavTi (og) ^.AvyovaT(og)
t6 0
JaTiavog
^Evai^iog
KwvaTa.vTi(og) .AvyovaT(og)
t6 I
TavQog
Ma/.ieQTivog
Iov?.iav(og) ^vyovaT(og) t6 J
lovXiav(og) '.AvyovaTog
OvaXevTLViavog
FQaiiavog emcpaveaT(aTog)
^loviciv.iog
OvalevTiviavog
OvaXevTiviavog
OvaXevTiviavog
rQ((Tictv(og)"AvyovaT(og) to B
Hlodeatog
yi(ai) KcovoTag ae^aOTog ro B
Kai PwftvXog
■A.ai 2aXovaTiog
YMi ^Xf.iivog
zat KwvaTcivTiog t6 F
yial ^Evai^iog
•/Mi ^aXiag
y.al KaTvXivog
y.(at) NiyQiviavog
■/■(ui) KwvoTcivTiog KdiaaQ
y.(ai) KcovaTavTiog KaiauQ t(o) B 353
y.(at) KwvaTavTi(og) KcxtactQ to F 354
y.ai JovXtavog 355
y.(ut) lovXiav(og) KciiauQ t6 A 356
y.(ai) lovltav(og) KaiaaQ to B 357
x«t KeQiVKiog 358
xa/ 'YTicxTiog 359
y.(ai) lovXLav(og) KdiaaQ to F 360
v.ai (DXoQivTiog 361
y.ai NeoveTag 362
yai ^aXovaTiog 363
y.ctt OvaQOviavog 364
y.(at.) 'OvdXijg .AvyovaT(og) t6 A 365
y.at JayaXaicfog 366
y.ai loviavog 367
yai OvdXi]g ".AvyovaT(og) t6 B 368
y.ui Yovi/.iojQ 369
y.(tti) OvdXi^g t6 F 370
yai IlQOfiog 371
y.ai jQevi^iov 372
43"' 2 Placidus 4 Albinm 5 1. xiii Kiovaxag 10 1. xoii i(a]ofievoii 14 Arbetio et
Lollianus 17 I. KtgetiXiog i. e. Cerealis 21 Kevitta 23 1. 'lovttivog i. e. Tovianus cf. 1. 2G 2G Lu-
picinus 28 1. xiti Orixrojp 31 Arinthetis cf. p. 368 nouissiini tres uersus talnilae uacant : qnalein
Theo reliquerat tahula integra seruatji est.
49*
II.
FASTI YERONENSES
A. CCCCXXXIX— CCCCXCIV.
(jodieis bibliothecae capitularis Veronensis LV (53) formae maximae, qui scriptura;
posteriore Isidori sententias exhibet, folia 33. 34. 61 — 99 rescripta sunt unumque eorum
f. 88 continet fastorum latercukim eum, quem hoc loco edimiis. cum eo folio quod
cohaeret ita, ut ad oundem quaternionem pertinuerint, sed interposita exciderint, hodie
signatum 87 quid contineat, nunc dcmum patefactum est. sciHcet pauca verba olim inde
enotata a canonico Giulario cum non sufficerent ad argumentum determinandum, adii Har-
tehum Vindoboncnseni sciscitans, de lioc codice omnino ad corpus ilkid auctorum eccle-
siasticorum quod moderatur spectante num quid comperisset. rescripsit is inter schedas
academiae Vindobonensis Studemundianas rcpperisse se palimpsesti huiusce apograpliuin
inclioatum eiusquo specimen misit. quod cum Ilarnackio nostro exhibuissem, statim is
agnovit versionem Latinam adhuc ignotam constitutionum ccclesiasticarum pseudo-
clementinarum. Edmundus Ilauler deinde in Italiam profectus folii illius 87 apo-
graphum fecit, cuius prinia verba haec sunt: [sorojrcs et fdiae et menibra nostra tamen
sicut sapientes et uos qtiuc hona (?) et sine repraehensione = p. 13, 16 Lagarde; adelcpat
y.ul iyvyaxaQEg y.al fishfj rifiwv wg ao(fal vxd alxal , aloidoQiiToi zou [iiov, extrema
haec : nem. faciimt adversiim eum et ci, quomodo hii qui foris domum =
p. 15, 17: jcQog avxov ciTaaiaCovai ymI aTieid-ovai, jtw!,' oi l'|w rijg oi'/.iag avrov v.. i. X.
haec cum a principio libri non raultum distent, statuendum est codicem olim a fastis
incepisse vel certe eos constitutiones illas praecessisse. ad constitutiones fasti non
pertinuerunt, cum non ab eodem librario proficiscantur, sed scripti sint hi litteris
unciaUbus, semiuncialibus illae, licet non magno ut videtur temporis intervallo, sed
aut seorsum perscripti fuerunt aut adiiaeserunt operi cuidam deperdito. — Fasto-
rum folium cum incipiat sine titulo in pagina summa, pracccsserunt omnino folia
deperdita; a fine integri sunt. eos cum absolvisset librarius pagiua versa media
in a. 486, mox manus diversa adiecit consules a. 487 — 494 ne sic quidem paginam
explens, ut clare appareat illo anno volumen exaratum esse et post octo annos
auctum. — Quod Kruschius noster (Studien sur christlich-mitteltdterlichen Chronohxjie
p. 173) fastos rettulit ad paschale Africanum scriptum a. 455 (1. c. p. 279 seq.), eo nititur,
quod ab a. 439 laterculi nostri primo secundus paschalis illius circulus incipit et quod
quae post a. 455 laterculus noster habet, a priore parte difterunt addito ad imperatores
consules Augusti vocabulo. obstat tamen coniecturae, quod, ut diximus, laterculi prin-
cipium deficit. consules sunt Occidentales ad a. 481 perscripti formulis finalibus, ab eo
inde tempore passim ita ut singulorum annorum principiis enuntiabantur, sicut plenius
exposui in Ilermae vol. 7 p. 476 seq. = rim. Forschungen vol. 2 p. 89 — 96. quamquam
vitiis suis latercuhis non carct, testem in eo habemus aequalem et in nominibus seribendis
solito correctiorem.
II. FASTI VERONENSES. A. CCCCXXXIX— CCCCXCIV.
383
Eepperit latcrculum is qui ut aliis eruditionis partibus plurimis, ita fastis quoquo
consularilius iugcnii sui faccm latc splendcnteni adniovit lolianncs Baptista Rossius cdi-
ditquc dclincatum a Lcblautio et Miniscalcbio in inscriptiouum Christianarum urbis
Romae vol. 1 (IS61) p. LXII. repetivi ego in Hermae vol. 7 (1873) p. 474—476 = rom.
ForscliiDiijen vol. 2 (1879) p. 87 — 89 adiecto quod in illa editione dcfuit supplcmento
scripto inanu divcrsa a 487 — 494. recognoscens Paxdus Krueger quac emendavit, edidi
iu eadem ephcmcride vol. 8 (1874) p. 230. photographice expresserunt paginam utramque
Zaugemeister et "Wattenbach (exempla codicum 1870) tab. 29. 30.
463 BasiHo
et
Viviano
439 Theodosio XVII
et
Festo
464 Rustico
et
Olybrio
440 Valentiniano V
et
Anatoho
465 Hermenei-ico
et
Basihsco
441 Cyro v c
cons.
466 Leone TI (sic)
et
Tatiano
442 Dioscoro
et
Eudoxio
467 Puseo
et
lohanne
443 Maximo II
et
Paterio
468 Anthemio Aug. II
'
444 Theodosio XVIII
et
Albino
469 Marciano
et
Zenone
445 Valentiniano VI
et
Nomo
470 Severo
et
lordanne
446 Aetio III
et
Symmacho
471 Leone IIII
et
Proviano
447 Calypio
et
Ardabure
472 Festo
et
Marciano
448 Postumiauo
et
Zenone
473 Leone Aug. V
449 Asturio
et
Protogene
474 Leone iun. Aug.
45Q Valentiniano
VII
et
Avieno
475 p. c^ Leonis iun. Aug
451 Marciano
et
Adelfio
476 Basilisco
ct
Arniato
452 Hcrcuhxno
et
Sporachio
477 p. c. Basilisci
et
Armati
453 Opihone
et
Vincomalo
478 Hillo V. 67
cons.
454 Aetio
et
Studio
479 Zenone v. c.
cons.
455 "S^alentiniano VIII
et
Anthemio
480 Basilio iun. v^ c.
cons.
456 lohanne
et
Varaue
481 Placido v. c .
Qons.
457 Constantino
et
Rufo
482 Severinoiun.V.c.
cons.
458 Lcone Aug.
ct
Maioriano Aug.
483 Fausto iun. v. c.
cons.
459 Recimere
et
Patricio
484 Venantio
et
Theudoric
460 Magno
et
Apollonio
485 Symmacho iun. v7 c.
cons
.
461 Severino
et
Dagalaifo
486 Decio iun. v. c".
cons.
462 Leone Aug.
II
et
Severo Aug.
ADDITAMENTVM
MANVS DIVERSAE
487 Boetio v. c.
cons.
491 Olybrio v. c.
cons.
488 Dynamio
et
Sifidio
492 Anastasio
et
Rufo
489 Probino
et
Eusebio
493 Albino v^c.
cons.
490 Fausto aUo
et
Longino
494 Astorio
et
Presidio
440. 445. 450 o in ualeutiniano supra
488 sifidio mihi visum est, sifia(V)dio Krueyero.
ier C
451 Marciauo] sic C, hoh -Maiciauo .\ug
III.
FASTl AVGVSTANI
A. CCCLXXVIII— CCCCXCVIII.
(jodex bibliothecae publicae Vindelicae Augustanae n. 223 saec. XV, sed descriptus
diligenter ex archetypo vetusto Reichenaviensi hodie deperdito, ut vol. 1 p. 365 seq. ad
Prosperum exposuimus, chronicis Hieronymianis f. 261. 262 subiungit laterculum consu-
larem a fino Hieronymi a. 37S continuatum ad a. 498. is quatenus perveniunt chronica
Prosperi quae sequuntur iu eodem codice continuata ad a. 457 (continuationem edidimus
vol. 1 p. 490), cum eorum consularibus fere convenit (vide quae adnotavimus ad a. 457).
ab a. inde 45S quae sequuntur consulum nomina ut passim perturbata sunt, ita neque
ex Victoriana tabula pendent neque ex reliquorum quos habemus laterculorum ullo.
finit tabula in Paulino consule a. 498, in quo finiunt quodammodo consules partium
Occidentis, cum ibi qui non agnoscerent domiuationem Byzantiorum imperatorum ab
a. inde 499 numerare soleant postconsulatus Paulinianos. — Quae adscripsit Hierony-
mianorum continuator olympiadum numeros et annos mundi et iobeleorum Hebraeorum
principia suppressi. — Edidi tabulam cum Cassiodori chronicis (Ahhandlungen der sdchs.
Gesellschaft der Wiss. vol. 3 a. 186 1; p. 693.
378 Valente VI
379 Ausonio
380 Gratiano V
381 Syagrio
382 Antonio
383 Merobaudc H
384 Ricomede
385 Arcadio
386 Honorio
387 Valentiniano Hl
388 Theodosio II
389 Timasio
390 Valcntiniano IIII
391 Taciano
392 Arcadio II
393 Theodnsio III
394 Archadio III
et
Valentiniano II
395 Olibrio
et
Olibrio
396 Archadio IIII
et
Theodosio
397 Caesario
et
Eucherio
398 Ilonorio IIII
et
Syagrio
399 MallioTheodorov.c
et
Saturnino
400 Stillicone
et
Clearco
401 Vincentio
et
Vautone
402 Arcadio V
et
Euodio
403 Theodosio Aug.
et
Eutropio
404 llonorio VI
et
Cynegio
405 Stillicone V (sic)
et
Promoto
406 Archado (sic) VI
et
Neutorio (sic)
407 Ilonorio VII
et
Symmacho
408 Easso
et
Rufino
409 Ilonorio VIII
et
Abundancio
4 1 0 Barane v. c.
et
Honorio II
4 1 1 Theodosio IIII Aug
et
Provino
et
Honorio III
et
Attico
et
Uticiano
cons.
et
Aureliano
et
Frauuito
et
Honorio V
et
Rumodiro (sic)
et
Aristeneto
et
Antemio
et
Probo
ct
Theodosio H
et
Philippo
et
Theodo.sio III
cons-
400 stillioiie O(odex)^ 403. 404 his ponil, priore. loco scrihens tlieodosio u. c. .lug. , posteriore
rumudio, C 410. 411 interposito et coniunyil (J
III. FASTI AVGVSTANI A. CCCLXXVill-CCCCXCVIII.
385
4 1 2
Honorio VIIH
et
Theodosio V
454/3
Aecio IIII
et
VincoTiuilos (sic)
111!
p. c. id est Tera-
455/4 Valentiniano VIII et
Studio
cliano
(sir)
ct
Lucio
456/5
Barane
et
Antemio
414 Constancio
et
Constante
457/6
Constantino
et
loanne
1 1 5 Honorio X
et
Theodosio VI
/457
Ardabure
et
Rufo
1 16 Theodosio
VII
et
Palladio
Matorano (sic)
et
Maximiliano
417 Ilonorio XI
et
Constancio 11
458/
Leone Aug.
et
Ricimere
418
Honorio XII
et
Thcodosio VIII
459/8 Ricimere II
et
Malorano (sic) II
119
Monaxio
ct
Plinna
46059
Appollonio
et
Patricio
420
Theodosio
vini
et
Coustancio III
461/60
Dagalaifo
et
Magno
421
Agricola
Honorio XIII
et
ct
Eustasio
Theodosio X
462/
463,2
Leone Aug. II
Bibiano
et
et
Severino
422
Severo Aug.
423
Mariano
et
Asclepiodoto
464
Rustico
et
Olibrio
424
Castino
et
Victoriuo
465
Basilisco
et
Ermeneriocofstc^
125
Theodosio
XI
et
Valenciano (sir)
466/7
Leonc Aug. III
426
Theodosio
XII
et
Vrtlenciano II
V. c.
et
loanne
427
Hiosio
Felice
et
et
Ardabure
Tauro
467/9
468/70
Poseo
et
et
Mauriciano
428
Antemio Aug. II
Severo
429
Florentio
et
Diouisio
469/7 1
Zenone
et
Probiano
430
Thcodosio
xin
et
Valentiniano
IIII (sic)
470/2
471
loanne
et
Festo
Leone Aug. HII
431
Basso
et
Anthiocho
472
Marciano
432
Aecio
et
Valerio
473
Leone Aug. V
433
Theodosio
xiin
et
Maximo
476 Basilisco Aug. II et
Armato
434
Ariobindo
et
Aspare
478
Hiillo (sic) V. c.
435
Theodosio XV
p. c. id est Isidoro
et
et
Valentiniano IIII
Senatorc
479
480
Zenone Aug. III
Basilio iuniore
cons.
436
cons.
437
Aecio II
Theodosio
XVI
et
et
Segisvuldo
Fausto
481
482
Placido V. c.
Severino
Qons.
438
cons.
439
Theodosio
XVII
et
Festo
483
Fausto iuniore
cons.
440
Valentiniano V
Cyro V. c.
Dioscoro
Valenciano VI
et
Anatolio
484
485
486
487
Venancio
Symmaco v. c.
Decio V. c.
Boecio V. c.
et
Theoderico v. c.
441
cons.
et Eudoxio
et Nonio
cons.
442
cons.
445
cons.
443
Maximo II
Accio III
Theodosio XVIII
et
et
et
Paterio
Simacho
Alvino
488 Dynamio
489 Provino v. c.
490 Fausto nigro
et
Sifizio
446
cons.
444
cons.
447
Ardabure
Zcnone
et
et
Calipio
Postumiano
491
492
Oliberio (sic) iunic
Anastasio Aug.
)re
448
cons.
449
Astyrio
Valentinia
Marciano
Marciano
Opilio
no VII
et
et
et
et
et
Protogone
Abieno
Adelfio
Erculiano
Leone iuniore
494
495
496
497
498
Praesidio
Viatore
Specioso V. c".
et
Asterio
450
cons.
451
Aug.
con
COE
s.
/452
Anastasio Aug.
Paulino v. c.
^.
453/74
cons.
post a. 457 Constantino et Kufo contimiatio Pronperiana Heichenaviensin siipra citata inserit consulalnm
ibi extremum alili non repertum .\r(lal)ure et Maximiano.
IV.
FASTI HERACLIANI
A. CCXXII— DCXXX
ED. H. YSENER.
Jastos Heraclianos eos dicimus, quos ad imperium Heraclii deductos ex codice
legum i. e. ex exemplo codicis Theodosiani sumptos Stephanus Alexandrinus adornavit
(cf. p. 368sq.); ohm Relando auctore 'fastos Florentinos maiores' inscite vocabant (cf.
supra p. 370). servavit eos unus codex bibliothecae publicae Leidensis (cf. p. 363 sq.). sed
ne apographon quidem eius, bibliothecae Laurentianae plutei XXVHI codex XH caret
utilitate. cuius ope cum scheda in codice Leidensi inter f. 57 et ."iS olim exsecta resti-
tuatur, nunc primum integros licuit hos fastos edere. edidit illa scheda privatos Hen-
ricus Dodwellus appendicis dissertationum Cyprianicarum p. 116 — 125 apographo usus
codicis Leidensis quod Isaaci Vossii officio debebat. editionem Dodwellianam iteravit
Carolus du Presne in appendice Chronici paschalis n. XIV (t. II p. ISI — 190 ed. Bonn.).
ne Relandi quidem codice ipso sed exemplo Dodwelliano sunt usi.
'Mutilos pariter atque ordine perturbatissimo' hos fastos Dodwellus 1. s. p. I 16
dixerat. quo opprobrio provocatus iam van der Hagen Observv. ad Theonis fastos
graecos priores (Amstel. 1735) p. 325 — 331 ipso codice adhibito satis accurate de fastis
Heraclianis rettulit. sed ea res iterum agenda est et fortasse cum fructu agetur.
Primae quinque paginae sine graviore errore recte procedunt ; unum quem omiserat
consulatum f. 56"^ librarius et in dextro et in sinistro margine restituit. quod si f. 56''
post V. 20 duo consulum nomina ita omissa sunt ut a. p. Chr. 253 et 254 uterque uno
consule careat, ordo tamen ea re non turbatur, siquidem singulis consulibus anni f et
A adscribuntur. neque magis damnum attulit quod f. 57'' I. 2 duo consulum paria con-
taminata sunt sic
. , e A/J5 hoc est , ' ."
y.ai oiiorog ymi ■y.vvtiavov A.ai Jimvoq.
Baaaov ^ ^ ^^^
y.ai KiiivTiavov
adposita margini fuerat varia lectio ad consules a. 201 p. Chr. TtliEQiavoov zo (i y.ai
Jiwvog, eam socordia librarii ad a. 289 sic ut videmus rettnlit').
sed gravissiniis turbis illa quam apographon Laurentianum servavit scheda pes-
sumdata est. vel primo aspectu uemo non videt in pagina M 202"' legitimo ambitui duos
versus deesse i. e. unius anni consules, ac sane pagina sequente numeri annorum sic
continuantur, tamquam non XVI sed XVII consulum paria antecesserint (a. rhil. x'''-'^
Diocl. y.[i usque ad Phil. xi-'^ Diocl. ?,)j, qui numeri additamento v. 33 adscribuntur).
at non unum sed quinque consulum paria in inferiore pagina supplentur. sed quo
facilius intellegatur quae consulum nomina spuria sint, adponam locum comparatum cum
fastis Thconianis et volgatis:
') errorem vidit recteque e.\plicavit Kelaudus last. cuiis. p. 2G1 sq.
IV. FASTI HERACLIANI A. CCXXII— DCXXX.
387
Phil.
Diocl.
consules t'ast(jnim ireiacliaiioiun
f. Tli.
l'hil.
fastoruni Tliei
umaiiorum
p. Chr.
fastorum volgarium
635
6:ui
637
638
639
640
28
29
30
31
32
33
641
642
643
644
645
646
647
648
34
35
36
37
38
39
40
41
Kiovaxavxlvov y.ai yli'A.i-
viov ro [i
KojvaTavvivor zh y /.al
I\Iaiijf^tu'oi; To y
Kiovaxavxivov co d /«t
ytiy.ivlov To y
BovXKovGLavov /.al 'Aqia-
vov
Ktovavavziov •/.al ylr/Lviov
—aliivov /.ai ^Povfpivov
raXlLy.avov yiai Bdaov
OvaXegiov Kiovavavvivov
■/.aiOialeQiov -/.ai yii'/.i-
viov To d
UeTQOviov -/.ai '^Povcpivov
Bovaiavov
'AvTioviov '/.ai Kivaaa^ir^vov
yli'/.iviov vo e '/ai llQia/ov
To a
yti'ALviov t6 e '/.ai TlQia'/.ov
TO y
TlQia/ov vo 8 '/ai Kiovavav-
vivov To d
KiovavavTivov vo e '/ai
yii'/iviov To g
KojvaTavTivov aeji. ro e
y.ai KiovaTavTivov to a
KQia7tov TO li'/ai Kwvavav-
rivov vo y
KQiartov vo y /ai Kuvavav-
Tivov t6 S
^e^iiQOv '/.ai 'Povffov
635
'636
637
638
639
640
641
KcovaTavctvog t6 ji '/.ai
yiiMViog t6 ^
KiovaTavvivog vo y /ai
yti'/iviog v6 y
BoXovaiavog '/ai Avia-
vog
Kiovavavvlvog xo S '/.ai
ytr/iviog v6 6
^ajilvog /.ai 'Povcplvog
raX).i'/6g y.ai Baaaog
312
313
314
315
316
317
642
643
644
645
646
yti'/ivLog v6 e '/ai Kql-
ajtog KaiaaQ
KiovavavTlvog aefiaaTog
t6 e /ai Ai/iviog
KaiaaQ
Kiovavavvlvog ae^aavog
t6 g '/ai KiovaTavviog
KaXaaQ
KQianog Ka~taaQ vo (i
■/ai KcovOTavTLog
KalaaQ
TlQoliiavog '/.ai ^lovhavog
^elirlQog /ai 'PovcfJvog
318
Constantinus ct Licinius
Augg. II
Constantinus et Licinius
Augg. III
Volusianus II et Anni-
anus
Constantinus et Licinius
Augg. IV
Sabinus et Rufinus
Gallicanus et Bassus
319
320
321
322
323
Licinius Aug. V et Cri-
spus Caesar
Gonstantinus Aug. V et
Licinius Caesar
Constantinus Aug. VI et
Constantinus Caesar
Crispus et Constantinus
Caess. II
Probianus et lulianus
Severus et Rufinus
vides igitur sex consulatus spurios in tabulam relatos esse. varia eorum fuit origo.
unus quidem v. 19
OlaXeQiov KiovaravTivov /ai OvaXeQiov [/aij Ai/iviov t6 8 Xa xXi]
dubitari nequit quin ad a. p. Chr. 315 pertineat, cuius consules versu 35 sic scribuntur
KcDvaTavvivov /.ai ytc/Lviov Xji x^^i
igitur varia lectio erat huius consulatus. alia consulum paria ex glossemate orta
sunt. quod enim consulatum modo tractatum excipit consulum par v. 21
HeTQOviov /.cci ^Povcpivov Bovaiavov X(i yXO-
mihi quidem videtur glossema consulatui in tabula omisso, infra suppleto a. 314 p. Chr.
BovXXovaiavov /ai '^oiavov (v. 34) adscriptum essc, quo nomina Volusiani accuratius in-
50
CHRONICA III.
388 IV. FASTI HERACLIANI
dicarentur. coustat consuli a. 26] p. Chr. uomeu fuisse T. Petronio T. f. Tauro Volusiano.
restituo igitur IleTQtovtov 'Povtplov BoXovaiavov. eadem sine dubio origo etiam sequen-
tium consulum v. 2H
^^vTtoviov v.ai Kivaaa(ii^vov Xy yji
in quo portento si nomina romana quaeras, facile emergit pristina lectio
LdvTioviov KaiY.iva ^afiivov:
quae nomina haud scio an eodem consilio adscripta fuerint consuli a. 316 p. Chr. infra
V. 36 posito —ufiivov. Qui restant tres consulatus
V. 15 KtovaTavxivov to y /.ai 3Ia^t^i.iivov t6 y
vel potius ut conlatis ceteris fastis apparet, sublatis ex v. 15 — 18 consulibus ordinariis
a. 313 Constantino III et Licinio III
Hla^i/iiivov To y {-/.ai) KiovatavTivov to 6, deinde
V. 27 yli'/.tviov to i y.ai IlQiay.ov (1. KqiaTcov) to y
V. 29 TlQiaAov (1. KQiaTCOv) to d '/.ai KtovaTavrivov to 8
quomodo orti sint, ubi terrarum pro quibus consulibus renuntiati esse possint, alii for-
tasse scient, ego nolo ariolus esse. His vitiis evenit ut omnes inde a v. 17 (Phil. yXt.
Diocl. X) annorura nuraeri corrupti sint fidcque planc careant. Sed sequens pagina
7)1202" cum consulibus anni 321 p. Chr. Crispo II et Constantino II annum Phil. /^ug'
Diocl. Xi)- adsignet, numeros igitur duobus tantura annis ultra quam fas erat augeat,
certo constat in cxoinplari h. e. a Stephano Alexandrino duos tantum consulatus spurios
admissos esse, reliquos librariorum erroribus deberi. Egregio in hac re usu sunt numeri
adscripti. quos, si neglegentiam qua librarius in versibus 34 — 36 usus est, ut supra
p. 387 feci, expediveris, videbis consulatibus quattuor intcrpolatione remotis et in in-
feriore margine suppletis recte adscribi. hinc iam certo diiudices, qui consulatus spurii
librario glossemata pro eponymis venditanti, qui Stephani fonti debeantur. sani sunt
numeri annorum Phil. 637 — 641 et cum Theonis laterculo conveniunt; nascitur dissensus
duorum annorum coss. Licinio V Crispo III et Crispo IV Constantino IV falso in
tabulam relatis sub a. Phil. 642 et 643. hic igitur error Stephano antiquior quomodo
ortus sit, nescio equidcm: cei'tum mihi est duos illos consulatus nullo modo fictos sed
ex rerum memoria petitos csse. ne ficticii quidem illi quattuor, postquam eorum ratio
perspecta est, sine fructu erunt.
In proxima pagina M 202" praeter numeros falso binis annis auctos unum tantum
peccatum est. omissus erat consulatus XVI JSfepotiani et Facundi a. 336 p. Chr. in-
fimoque loco tamquam XVII eius paginae esset additus est; numeri utrisque adscripti
non vero ordini conveniunt sed ei quem librarii neglegentia creavit. est tanien quo
eiToiis ipse se librarius arguat. quae enim in margine sinistro coss. Nepotiano et
Facundo adscribitur nota ^- ad scholion pertinens, olim eis consulibus adscripta erat quibus
novissimus paginae loculus debebatur, Peliciano et Titiano.
lam consulum ordo nullo errore impeditus usque ad calcem deducitur. nam quod
consules annorum 518 — 584 p. Chr. (f. 61) in codicc (non in M) ante consules a. 458 — 517
p. Chr. (f. 62) leguntur, non librarii sed bibliopegan culpa factum est, qui interiores fasci-
culi schcdas non recte conplicavit. omissi consules f. 60'' 62"' ^l' (v. 8) rccte suppleti sunt.
sed sane annorum numeri, ut singulis paginis adnotatum est, valde sunt corrupti. error
quem supra exposui effecit ut numeri etiam paginarum f. 58' — 59'' depravati sint. corrector
dum errorem magis sentit quam perspicit, emendaturus erasis multis f. 58' numeris de-
stitit a coeptis. postea (f 59 ■■ 29) errore rectius definito curavit ut inde a f. 59" anni
consulibus convenircnt. sed iterum f. 60' omissus Victoris consulatus effecit ut inde a
f. ^O' 15—62"' 1 singuli, omissus deinde f. 62' Patricii consulatus, ut inde a f. 62' 2 usque
ad f. 63' 24 bini anni numeris omnibus dcsint. quod vitium etiamsi corrector saepius
A. CCXXII— DCXXX. 389
in margine emcndari recte iussit, tamcn in novissimis (lcmum consulatibus finde a
f. 1)3'' 25) effecit ut sani annorum numcri legantur.
Sed lii crrores cum omncs patcant ac facile corrigi possint, plcriquc librarii so-
cordia nati sint, niliil affcrunt quo utilitas fastorum deminuatui'. utilitas autem a fide
pendet. fides milii quidom maxima vidotur esse. quac non solum propter fontem,
codicem legum, exspectari potest, scd ctiam signis non paucis demonstratur. adfero
quaedam. f. 59^ 3 coss. anni 399 p. Chr. referuntur EvrQconiov zat OEodcoQov: ceteri,
etiam Chron. paschale p. 567, 4 unum consulem eius anni Fl. Mallium Theodorum
memorant, sed Socratcs hist. eccl. VI 5 tradit: EvtqojvIou /.tfv ovv xoxt -c^v vTrdTOjv^j
u^ictv %eiQl'C.ovvog did ziva 7tTaia(iaTa o /iaaiXevg zriv y.ecfa^iiv d7roTiit7jd-'^vai e/IXevaev
h. ds Tov y.aTaloyov tcov v/raTcov 7[eQi)jQi!}tj ro ovoi.ia 'aui /.lovov tov avvv/ratevaavTog
&eodcoQov eyyfyQa/tTai. igitur iam multo antc a. 438 quo codex Tlieodosianus promul-
gatus est, ei quibus Stephanus usus est fasti quotannis sic continuabantur, ut novi con-
sules ubi primum renuntiati essent adscriberentur. Eodem pertinet quod non raro consul
unicus ei anno adsignatur quo constet consulem occidentalem renuntiatum et in fastos
orientales receptum esse:
a. 424 p. Chr. Bi/.TOQog /iWvov Chron. paschal. p. 5S0,io Bi/.TOQog •/«* KaaTivov
458 yliovTog Avy. ^tovov .... 593, i ylt.ovvog Avy. y.ai MaiovQivov
459 riaTor/.iov (lovov .... 'Pev.if.ti:Qov y.cti TlaTQi/.iov inverso
ordine
462 AeovTog [i (tovov . . . AeovTog Avy. xo /J xat 2eQ7cev-
Tivov (1. 2e(iiqQov)
463 Bi^iiavov f.i6vov .... Bi/iiavov /.al Baaileiov
482 ' TQoy.6vdov f.t6vov .... 002,10 TQO/.6vdov '/.al '^e{h]Qtavov
484 QeodcoQiyov fi6vov QeodoQiyov /.ai Bevavxiov
486 Aoyyivov ^ /.wvov .... G05,i4 Aoyyivov /.ai Je/.iov
489 Evae^iov ii6vov .... 606,i Evae/iiov y.ai IlQojiivov
490 Aoyyivov SevreQOv ft6vov Aoyyivov xo (i /.ai (Davaxov to /S
493 Evaefiiov § fiovov .... 607, 14 Evaeliiov to ji y.ai 'Aljiivov
510 BorjTiov fi6vov . . . . re vera Boethio et Eutharico
faetum etiam ut alter consul adderetur, postquam unicum anni consulem esse relatura
esset
471 AeovTog d fwvov y.ai TlQO^Lavov
472 MaQy.iavov fi6vov y.ai Wrjaxov
476 BaaiXeiov Avyovarov fwvov (sed cxpunctum) y.ai AQfiaviov ficwov
ubi apparct /.ui 'AQfuaov vel 'AQftariov in archetypo ita adscriptum fuisse, ut in vocis
delendae fwvov locum cederet, librarium vero id consilium non perspexisse. unde iam
explicatur quod coss. a. 440 hoc ordine recensentur 'AvaToliov y.ai OvaXewivov, cum
Chron. pasch. 583,9 imperatori occidentali honorem non deneget: OvalevTiviavov Aiy.
TO i /ai AvaToliov: Anatohi consulis orientahs nomen iam in tabulam relatum erat
antequam consul occidentalis innotuit. Quodsi tempus praetericrat, intra quod consules
in Aegypto renuntiari solebant, facile evenit ut vacare consulatum festinantius adnotaretur.
factum hoc est non solum, cum unus consul occidentalis cssct
a. 483 dvi/taTa sed chron. pasch. 602,i7 OavGTOv fi6vov
sed etiam cum orientalis
a. 475 dvvTruTu chr. pasch. 599,i9 Ziivcovog AvyovaTov xo (i fwvov.
magis etiam fides fastorum enitet in anno 494, ubi codex Leidensis f. 62^' 4
') vTiiitioy lestitui pro accusativo vnitrov queiii libri trailuut.
50*
390 IV. FASTI HERACLIANI
dvvTtaTa CH Cl)I€
'^aTSQiov 7Mi noeaidioi- CH U)l£
simul et primariam notationcm et consulum nomina post adiecta servavit: primariam
cum in codice legum non deletam invenisset, Stephanus religiose servavit sine nume-
rorum errore.
Vides igitur hos fastos saltem inde a saeculo IV extremo ^) quasi ante oculos
nostros nasci et vestigia permulta originis egregia cum fide servare, Stephanum autem,
cum eos in temporum tabulam redigeret, religiose cavisse, ne quicquam neglegeret
aut mutaret. nescio in hoc genere limpidiorne et integrior fons alius exstet.
Orientales autem hos fastos esse tam apertum est ut verbo vix opus sit. in annis
330 — 394 cum Ilydatio et chronico paschali plane conspirant -), nisi quod a. 3S1 recte
Ei^xiQiog /Mi ^iayQiog to d tradunt, cum illi ordinom invertant ad morem occidentalium
Syagrio et Eucherio^). Neque minus inde ab a. 395 cum chronico paschali con-
sentire solent exceptis eis locis quos supra examinavimus. gravior una discrepantia
haec est, quod annum 412 hi fasti notant
'OvcoQiov To l yiai Qeodoalov t6 e, chron. pasch. 571,4 Qeodoalov viov Avyovavov
TO E IIOVOV,
quam ob rem a. 415. 417. 418 numeri consulatuum quibus imp. Tlonorius functus dieitur,
in utrisque fastis discediuit. nam illud nihili est, quod in
fastis Heraclianis chronico paschali
a. 528 ^IovaTiviavov ^ivy. %o /5 [lovov 'lovaTiviavov ^vy. to y /.lovov
533 'lovOTiviavov ^vy. to y (.lovov ^IovOTiviavov u4vy. to d ^iovov
534 ^IovaTiviavov ^vy. t6 d y.al IlavXivov ^IovaTiviavov .Avy. t6 i Y.ai IlavXivov
inscribitur: commune est utrique auctori vitium a. 524 ut 'lovaTiviavov Avy. pro 7ot'-
aTivov Avy. tradant, sed chron. pasch. 616,ii errorem auxit numero t6 [i addito : hinc
igitur diversi illi numeri in chron. pasch. nati.
Nomina consulum usque ad Diocletianum nominativo casu scribi solent, inde a
Diocletiano genetivus regnat. sed in utraque parte accidit, ut alia manus forte inter-
cedens diverso casu utatur aut in binis aut in singulis consulum nominibus. sic gene-
tivi semel a. 239 (f. 56'') nominativis interponuntur, et genetivo nominativus copulatur
a. 261. 264 — 6 (f. 56"). in altera parte saepius pro genetivis nominativi leguntur a. 286
(f. 57'). 298 (f. 57"). 307. 310. 311 (M 202'). 350—1. 358 — 9 (f. 58"^). 364. 366. 367.
372 — 3. 377 (f. 58"). 381 (f. 59'), ibidemque in consulibus eiusdem anni nominativum
genetivus excipit a. 380 (f. S^')*), genetivum nominativus a. 362. 368 (f. 58") et 378
(f. 59"'): post a. 381 nulla eius generis licentia iam admittitur. eo igitur tempore qui
antea fluctuaverat usus sermonis stabilitus est.
Potest hinc intellegi diversas essc fastorum a Stepliano adornatorum partes diver-
saque origine. sed accedit alterum idque gravius, quo utraque pars valde diftert,
annorum computatio. Ante Diocletianum consulibus annus imperatoris tunc regnantis
adscribitur, imperatoris nomen primo consulatui adnotatur: praeterea anni Augustorum
secundum usum Aegyptiorum ab Augusti anno primo (30 a. Chr.) deducti^) decimo quo-
que anno comparantur. in qua re qui annorum numeros adposuit eam sibi legem
scripsit, ut consulibus is annus aegyptius adscriberetur qui inter consulatum coepisset,
') de tempore, quo diver.sa iii occidente et orieiito consulnm renuntiatio esse coepit, Mommsenus disse-
ruit in Studiis Ostrogotliicis Neues Archiv fiir Ultere deutsche Geschichtskmide t. XIV p. 227 sqq. ^) nomi-
num corruptelam in liac re non curo, velut quod a. 335 f. Heracl. 'A^Xajiiov, hi ^A^Kfiivov exhibent aut pro
Valentiuiano a. 387 Hydatius Vaterio, a. 446 chron. pascli. 586,2 Aeovriov ro y pro Aetio III. ') cf
Th. Mommseuus ad Chron. min. t. I p. 200 et iu Studils Ostrogothicis 1. s. XIV p. 229. *) cf. quod supra
in fastis Tlieouis observavimus p. 368. ■■) cf. L. Ideler Handb. d. C'hronolo(jie 1, 154 sqq.
A. CCXXII— DCXXX. 391
velut Priscillianus ot Agricola coss. a. 230 p. Chr. tribuuntur anno nono iinp. Alexandri
Severi, anno Aug. CCLX (Phil. 554), qui coepit sccundum Aegyptios d. XXYII m. iun.,
secundum Alexandrinos d. XXIX m. aug. a. 230 p. Chr.^). librarius sane ab ea lcge
discessit, dum anno qui est ab a. Aug. CCLXXX undecimus numerum adscribit CM
docimoque deinceps sequenti T (f. 56''), unde accidit ut consulibus quibusque is annus
tribuatur quo currente magistratum inierunt. sed redit in legem, cum octo annis inter-
missis numerum Tl (f. ^y) ponit. Anni imperatorum secundum morem Aegyptiorum
recte adponuntur: non Stoplianum adposuisse liiiic apparot quod Pliilippo YI tantum
anni, Gallo tres adscribuntur, cum in regum tabuhv Heracliana Philippi sint YU, Galli II
anni. atque hoc loco viri docti ita corrigentis, ut et cum tabula regum et cum Theonis
more (cf. p. 371) anni Augu.storum consentirent, vestigia haud obscura relicta sunt.
minoris momenti est quod consules anni 24S in margine dextro f. 50'' sic supplentur
(DiXi7t7tog To y £
'/.ai OiXiTtTtog to (i ^,
ubi duobus annis. non £ solum qui re vera omissus erat sed etiam q, indicatis efficitur
ut PhiUppi imperium ad annos septem producatur. certius et gravius est, quod mox
f. 56^ duobus locis, ut supra indicavimus, lex in hac parte observata violatur, ut se-
cundum Theonis regulam consules anni p. Chr. 261 anno Galheni YIII, Augustorum CCXC,
consulcs anni p. Chr. 271 auno Aureliani II, Augustorum CCC adscribantur. itaque
astronomus cum dissensum canonis et fastorum tollere studeret, simul sensit legem
Theonis violari: qui cum totam hanc fastorum partem retractare nollet, dissensum illura
frustra temptatum reliquit, Theonis legi saltem curavit ut proximi numeri CCXC et
CCC parerent. Quae si recte iudicavimus, iam apparet Stephanum hanc fastorum
partem quae ad Diocletianum usque protenditur, talem proposuisse qualem acceperat
et praeter levem ilhim eraeudandi conatum plane intactam reliquisse: additi igitur iam
ante Stephanum anui et singulorum imperatorum et Augustorum erant.
Inde a Diocletiano astronomus prodit tempora discribens i. e. Stephanus. appo-
nuntur non solum anni a Diocletiano deducti, quorum constat in Aegypto maxime usum
fuisse-), sed etiam anni Philippi Aridaei, quibus Ptolemaeo auctore astronorai uti sole-
bant. eique, contra atque in priore parte fieri solet, iam seeundum Theonis legem sic
ad consules referuntur, ut is annus quo currente magistratum inierunt consulibus adscri-
batur: velut Diocletiani aimus I Phihppi DCYIII qui coepit d. XIII m. iun. 2b4, con-
sulibus anni 2S5 tribuitur. singulorum impcratorum anni plane praetermittuntur, ne in
marginibus quidem usquam mentio fit. sed accedunt iam indictionum anni quini deni
in marginibus sinistris summa cum cura adnotati atque eadem lege qua anni Diocle-
tiani ot Philippi adscribuiitur, ii. e. ut consulatus quisque ea uotetur indictione qua cur-
rente renuntiatus est. hi numeri tum dcmum adscripti sunt, postquara corrector vitia
a librario coramissa emendavit. ideo inde a f. ^il'' 2 1 usque ad extremam M 202'' plane
desunt, quippe loco eis vitiis pessumdato ut desperandum correctori esset. sed inde
a M 202'' iterum apparent et i^er rehquos annos sine uUo crrore continuantur. deducuntur
autoiii in his fastis indi('tionos noii ut cxspectcs ^) ab anno 312, sod a kal. sept. vel
potius a primo moiisis tlu)th die anni 2S2, si quidem prima adscribitur consuhbus anni
2S3 (f. 570. quod cum ab astronomo et chronographo institutuni sit, ipsius rci non
magis testimoniura est quam quod in chronico paschali p. 355 usus indictionum a lulio
Caesare repetitur.
') qmxl iii priiiiis statim iiiinieris f. .")5^ 3 peccatum est, facile corrigitur. iiumerus prior A qui est
aunorum Antonini Klag.ibali aut alienus est ab liiic tabula aut v. i pouendus crat. cui qui aJiuugitnr CIIB
ex CNB corruptns ad primuni auinim Alcxanclri Severi pertinet. ') cf. L. lilelcr llandb. d. Chronol.
l,161sqq. 2, 43.5sq. ') cf L. Ideler 1. s. l,352sqq.
392
IV. FASTI HERACLIANI
L r>n^
YTtaroi
tTtj STtl-
avvay6fiE(va)
20
30
■
fiera rr]v (iaailiav
a)
^VTIOVIVOV
^vTcovivog TO J
A
cnB
^le^avdgov
xat ^leiavdQog
d.
ert] ir
Mai.r]f.uvog t6 J
y.ai ^eXivog
lovXiavog B
B
r
y.ai KQiamvog
Oova/.og rb B
y.ai ^ey.aTog
A
~Evr]Qog' B
yai 3IaQ-/.EXo[g] ro B
e
^lfiiavog B
5
y.ai Ma'^ifiivog
Modearog B
z
y.ai HQO^og
^evrjQog yai Jle^(avdQog)
H
-/«( Juov B
nQia/.ilhavog
/.ai .AyQr/.olag
e
cz
Kofiodog y.ai TIeIi-
1
yviavog
1
AovTiTTog ~/.ai Ma-
lr]fiog
i<\
Ma^r]ftog y.ai
UaieQvog
IB
Ma^ifiog B /ai
ir
OvQliiavog
Ma^rjfiv
ov r
^evrjQog yiai
KovTiavog
Ma^i]fiog /xxi
B
u4(pQi/.iavog
riQeTtETOvog y.ai
r
a)
KoQdiviavog
p. Chr.
222
223
224
225
226
227
228
229
230
231
232
233
234
235
236
237
a) aj(6X(coy). Tov vnatctQiov
roinov TiQotjyovftifoiig e/eie
[sX']^ cod.] vninovg iy riS
xciifixi [roxoSixi cod.] Tiucl
rouiop Qte eiog ^PtXiTjnov
iiciaileictg. ixei' [exi cod.]
ife evyctyovTui ftixQ' B [lege
A7 inivefi(r]aeu>g) xctl civ-
I Trjg r;}? iv Tfl [ri cod.] §ctat,-
Xeict 'HQctxX(e)iov XQ''''"'
,AN A.)"" it'rccv&(a) 6e fierct
Tiiii' Xoinioi' [Ximiov cod.J \
XQOvoi ANA, xctl avvcidov-
aiv ovrios [ovTog cod.J Tci
eiog 'PiXinnov eTrj Qti' ctno
^iXinnov £(0? TtjgvnctT(e)ictg |
AvTiovirov [ctvTov — cod.J
t6 A xctt 'JXeiicv^Qov eii]
♦MG' Tcc icfeiijg iSe ificl
ruiv ivTccvS-a vnctTcov errj
THA" I o//ot7 ANA, x(al)
avvi'i3ov[aivJ. L in infe-
riore margine . scriptum est
a. 615/6 cf. p. 368 sq.
L bb" 4 marg. ctXe^ay^Qov sic 12 fiagxeXo sic
Corrige 3 CN£ (et traice ad v. ij cf.p.'i9l,l 6 AiXtitvog lOJexarQog
17 ^evrJQog 6 xcti 'AXi^ctvifQog cf. lielandns fast. p. 164 Ciinton f. rom. 1, 142
TtHvoV 32 'AcfQtxctvog 34 KoQvrjXictyog
13 'A'/.jiivog 14 MdSiftog
28 OvQ^ctvog 30 Kvv-
A. CCXXn— DCXXX.
393
L 56'
30
FoQdi-
IIioi^ Y.ai
d.
«»'01 • ^
IlqovloQ,
Foqdiavov v.ai
B
u4(iioXaov
^afiivog R y.ai
r
c6
BgsvovTog
rogdiavog B y.ai
nofimhavog
A
^4tTr/.og Y.ai
e
Ilqt%tv.aaxoq'
Aqiavog v.ai
<;
Hannog
neleyQivog
A
Eftijliavog
0di7t-
0dinnog [aje^aaxog
B
TIOV %
•f.ai TiTTiavog
IlEQaig y.at
r
Al^iavog
(Dihnnog ae§aar{pg^ B
A
yai (Dihn7iog KeaaQ-){-
a)
^mrjkiavog B
<S
yat Av.vXXivog
Jtv.i-
TQaiavog B v.ai
ov cn"
rqacog •
Jeviog xo F
cri
yai Jeviog Kataaq ro B
ral-
Falog TO B
B
lov
y.at OvoKovaiavog
OvoXova'iavog ro B
r
y.ai rahjvog xo -A
d
raUi-
OvakhQiavog
bj
B
vov
yai FaXXiqvog xo B
p.Chr.
238
239
240
241
242
243
244
245
246
247
249
250
251
252
253/4
255
a) •)(• lino Tov [r cod.] "xai
'f>lXl7T7l(0f) K(i((J«q" •
•pihnnog t6 P G
xui 'pihnnov t6 B 5
suppletur ing. dext., prae-
terea tegitur mg. sinistro
<pihnn{oc) P 1 "(«') *'-
Xinn{ov) I t6 B
b) T(av t]pe(Q(3v) <3 [fort. Z]
e(xoainevT(ccTr]Q{i)6{(i>v)
4>0^ "("?) ('tnf.ovv (i
perlinet ad a. Phil. 576 Aug.
282, p. Chr. 253, cuius Ical.
ian. in feriam VII incidunt
L 56'' 15 qnhnnoaCiSuaTo; v. 33 el 34 scriptura vacant, yiimirum quia librarius post v. 20 duos
versus omiserat in margine m2>2)letos
Corrige 4 '.-tiiint.a 6 Ihvnvarog 8 nofinijKivog 10 IlQercxaTuTog 13 IIeQeyQh'og
14 Ji/AiXutvog 16 TiTiavog 17 nQalaijvg 18 UX^ivog post v. 29, ut vel imperatorum anni ad-
scripti indicant, dtio consules omissi sunt, et Volusiani II el Gallieni collega. lege OvoXovaiavog t6 /J {xal
Mdiifiog r II OvfXeQKivng ro ,9 ) Xdi FaXXiriVog t6 fi A
394
IV. PASTI HERACLIANI
L 66"
30
25
258
259
260
261
262
263
264
265
266
267
268
269
270
271
272
L 56v 3 t6 £^ correetum ex zo B 32 (ictaog sed a siipra scr. m. I.
CorrUje 1—2 T 3—4 A 4 ruXXnjyog 12 OvoXovaiKvof
&o v^vutyog
BlaStiiiog y.ai
a)
rht[iQiov tb r
A
OcalXeQiavog to J
yiai FaXhavog zh F
e
TovoKog
/Mi Baaaog'
e
Ai^tikiavog
'/.ai Baaaog
<;
^exovlXaQiog to B
y.ai JiovaTog'
z
Fahvov xo J
y.ai OovXovaiavog
H
CH
rahvog to E
y.ai Oavariviavog
e
.AX^ivog To B
y.ai JeS,TQog
1
FaXhrjvov to S
lA
y.ai —aTOQvivog'
OvalhQiavov to B
'A.ai AQvy.iXog
IB
raXhrivov to Z
y.ai ^a(iivrjllog
ir
IlaTeQvog y.ai
AQM,aikaog
lA
TlaTeQvog to B
yai MaQiviavog
le
Klau-
Klavdiog ae^aaT(og)
diov
yai TlaTeQvog
&
^VQll-
AvTioxiavog co B
hav(ov)
/.ai OQfpTjTog
AiQilhavog ae[iaaT(og)
&
y.ai Baaaog to B
B
T
KvivTog To B Y.ai
Beldov^iviavog
r
p.Chr.
25d a) TJfiega B | iiufi6X(i/.ios) 5 [i. e.
nuUa], I eixoainevTci Brr]Q(i-
257 iiov) I i'f»; unXu f \
jiertinet ad a. Phil. 578 Aug.
284, p. Chr., cuius lcal. ian.
in fer. II incidunt
33 KvitjTog 34 BfA-
A. CCXXII-DCXXX.
395
/. h7-
IIqO'
jiov
A KuQov
B
ayok(iov)
r JioyXi-
iiavog
TaziAoc:
A
mi nlay.iliiavog
AvQiXXiavog lo B
e
/Mi Ka/tetoXivog
w
^vQiKXiavog ro F
<;
■/.ai MaQ/eXlivog
Taci/og co B
d.
■/.at EnrjXiavog
TlQojiog aejiaarog
R
/ai Jlavhvog
D
IlQofiog t6 B
r
/ai ylovnycog
IlQOfiog 10 r
^
1 /MC IlateQvog vo B
Meaaakag
/ac FQazog
e
Tl
IlQOfiog xo J
g
•/ai Tc§eQcog
IlQo^og TO E /ai
Z
Ovr/coQcvog
KaQog ae^aatog
A
■/ac KaQivog
KaQCvog to B /uc
B
xz
Nov/LieQtavog
ta a7to (t>cXc7t7tuv (.leyiQczlc-
a)
o/ltjtcavov to B £tij
xz
Jco/Xitiavov to B /ui
^Qcato^ovkor
oj
£tii
6.
XH
MaSifiog /ac
^l/vXkcavog
B
xe
Jco/htcavov to F
/ac lyiaSif^icvog aeliaat(og)
r
XI
Muiij.uvov TO B
/ac lavvovaQcov
p. ('hr.
273
274
275
276
277
278
279
280
281
282
283
284
L bl' 9 aejSfiaiSog i. e. aepieaxoi og 21 mg. dn. xuqv sic
C'orri;ie 1 el 7 Tiixirog 2 nhixididfog 18 Ti^egictvog
ii'i Mitiiuitwnv et adde numeros A c' XIA
285
286
287
288
u) axo(XLov). 111 lino <i'iXI-n\-
nov eiogjio) xXtTitiyov |XZ.
/jj il(n6) ev&ev oi \ tniavvuyo | -
uevoi evittv\Toi it-no Jio-
xhTiiiv(ov) I 7i«pfrf |.»J;(T(;r
(nttQeTi^ — cod.) \ eatoS^ev.
30 '.4/.viXvog
'A"! Miciiuinvo;
CHRONICA III.
51
396
IV. FASTI HERACLIANI
L 57"
z
Jto'/liri-
avov e
H
5 e
1
lA
0
IB
T xTz
ir
i lA
le
a
25
K XKZ
Ti[ieQiov Baaaov
e
XIB
/.ai Juovog y/ai) Kvvriav(ov)
Jio-/kiTiavov TO J
v.ai Ma^miavov F
q
xir
Tij3eQiavov ib B
y.ai Juovog
z
XIA
Aviliavov Kai
^aylmiodioTov
H
xie
JioyltTiavov to E
yai Ma^if.aavov to J
e
xig
KiovaravTtvov Ka[i]aaq(oQ)
1
XIZ
y.ai Mah,i^tavov KaiaaQ(og)
1
Tovay.ov y.at
.AvvX},ivov
\d>
XIH
JioyKiTiavov to S
y.ai KiovaTavTivov to B
IB
xie
Maii^ivov t6 E y(ai)
Ma^ifiiavov KaiaaQ(og) to B
ir
XK
OavaTog
y.ai FaXXog
lA
XKA
JioyXiTiavov [toJ Z (yai)
Ma^ifiiavov to S
le
XKB
KcovaTavTivov Ka[iaa]Q(og) to F
yal Ma^iftiavov to . .
i<5
XKr
TiTiavov
y.ai NeTtioTiavov
IZ
XKA
KiovOTavTivov KaiaaQ(og) J
y(ai) Mttiiniavog Kaiaaq to A
IH
XKe
JioyXiTiavov ro H
y.ai MaiijLiiavov to Z
le
XK5
JioyliTtavov to Q
yai Ma^tfnavov to H
K
XKZ
KwvaTavT(ivov) K(ai)aaQ(og) xo Z
y.(ai) Ma^ifiiav(ov) K(ai)aaQ(og) to E
K^i
XKH
p. Chr.
289
•290
291
292
293
294
29r7
296
297
298
299
300
301
302
303
304
305
L 57^ 11 y.aactQ sic 21 ante Z evanuit una littera T aut duae 22 tfoj cum rasura ampliore
23 xa . . . p? cum litteri» evanidis (etiam liasta litterae Q non apparet) 24 post To (o non iam inieijra)
numeruSt puto 1", evanuit 34 quae sequebatur scheda exsecta est, iacturavi aporjraphon M reparat
Corrir/e 1 — 2 Buaaov xitl Kvivriitvov: quae praecedunt nomina Tt^tQiov x(ti .lii»vof consuhim a. 291
(Diocl. VII) esse Relandus p.^Qisq. perspexit, cf. supra p. 386 7 'Avvi,§ahavov 11 et 16 Kmvaxav-
riov 17 MaSifiiavov 23 Kiovaravriov item 27 et 33 28 rd J 33 ro E
A. CCXXII— DCXXX.
397
31 202'
V
KiovatavTivov vo g
•Aui Ma^r^fiivov zo g
^Ev)]Q0(j /.ai Ma^tifAL-
voa Kaiaag
Jio/.hyiavoi' ro 7
•Aai Ma^i]i.iivov xo L
ytf/.Lviov ae^aaTov
•/.ai KiovaiavTivov xb L.
.yivdQovi/.oa
•/.ai TlQojioa
MaBt]i.tiavoa to rj
•/.ai 3'Id^t]/.Loa t6 /^
KojvazavTivov •/.ai
ylr/iviov to §
KojvaTavTtvov rb y
•/ai Ma^t]y.ivov xo y
KiovatavxLvov to 6
•/ai ytf/iviov ro y
OvaleQiov KiovavavTivov
•/ai OvaXeQiov •/ai .Ai/Lviov to d
IleTQOviov /ai Povcpivov
Bovaiavoij
^vTwviov •/al Ki-
vaaafirjvov
.Af/LVLOv TO e
•/ai nQia-/ov ro a
.Al/iviov to e
•/ai riQia^/ov to y
YlQia/ov To 8
•/ai KiovaTavxivov t6 d
KiovaTavrivov x6 e /ai yfi-
•/'iviov t6 ?
KiovaravTLvov ae^^aarov) ro e: •/ai KiovaTavTi(vov) ro a
Bovklovaiavov, /ai 'AqXuvov ^p
KwvaTavTiov '/.ai .Alklviov A/J Xy
2a^ivov /ai Povcfivov xXd^ Xf.i
x/J
/y
xd
X£
■/g
-4
I
l
Xa
Z/J
ly
Ad
Xe
k
KC
tla
X^
xU
%le
tK
%Xt]
X^i
XHa
XH^
x^iy
Xftd
Xt]
XXa
Xf^£
xK
raXXr/.avov, Y.ai Bdaov:
,p Chr.
306
307
308
309
310
311
312
313
a Bv Ttj v7iaz(eiia
raiirr; Kojv-
IJT«VT(iyOV) t6
? xal Ma()j-
/jivov lo^Xeyii.
Evaijiioq Ilufi-
tfiX(ov) iv rij
XQovix(uiy)
avr(ov) ovv-
oipei, iSuatXev-
aui (—ac ciid.)
TovfiiyuvKtitv-
arttvTivov.
scribiturin mar-
gine euperiore
318
319
320
xXr] 314
315
316
317
il 202'' Corrige 1 KiovaTuvriov 2 MaSifiiavov 3 Ma^ifiiavog (5 — 12 cf. supra p. 370)
6 Mahuiuvov (8 numerus C falsus) 12 MaiifiTvog (15 — 37 de his turbis snpra diclum est jy. 366 sq.)
16. 17 [xai Mahjfiivov ro y Kojvaraviivov ro J/ spuria 18—24 tlelenda 20 xai OvaXegiov fxiiij
Aixiviov 21 tleTQuivinv Povifiov BoXovaiavov 23 '.4vriaviov Kaixivu ^ujiivov 26 Kpiffnoi' item
28 el 29 27—30 fieleiula 32 [16 ^j ilel. 34 Hohivaiavoi' xui Uv(v)iuvov
51*
398
IV. FASTI HERACLIANI
31 202"
ly
i6
le
A
,5 IN «
25 C
V
Kqiottov to (3
/.al KcuvaTavTivov lo y
Kqianov xo y
v.ai KiovaTavxlvov to S
2e(ii^Q0v y.ai
'Pov(pov :
KQiaTTOv To 6
y.al KiovaTaviivov to e
TlavXivov
7.al lovXiavov
K(i)vnTavTivov to t.
'/.ai Ko)vazavTLVtuv. to 6
KiijvaTavrtvov y.ai.
Mah]iiivov :
lavvovaoiov
y.ai lovaTov
KdjvaravTivov ro T]
y.ai KwvaTavTtvtDV xo (3
raXXivov
y.ai 2v/xaXiov :
Bdaov
xai 'yifiXa^iov
Tlay.aTiavov
y.ai 'IlaQiavov:
JaXi.iaTiov
/.ai Zi^voiftXov
OTVTaTOv
y.ai IlavXivov
KiovaTavrtov
■/.ai ^^(iXa^iov:
(DtXr/.og.
y.ai Tixiavov
NeTcoTiavov
y.ai Oaxoiivdov
X&
/.ta
fiy
v§
vy
v6
ve
yy
Xva
Xv^
xn
Xv8
ve
X^?
Xvt
XVTj
Xvd^
X§
Z^«
■ p '-'"'
321
322
323
324
325
326
327
328
329
330
331
332
333
334
335 " ^ ''"' ('"^'^V? (>js ii7iicr(e)iitg
'Pihxos xid Tiiicivov Xiyec
Evafjiiog Ilafi \ (pi),(ov) iv roK
XQoyixoTg Te).evT>jac<if—a£ cod.J
rof /jtixiioiot' Ku)i'Bi<!t'zit'(oy).
«dsv.rihiUir in iiiferiore viargiiit.
zl/s
337
336
M 202' 1. 2 X^ j(f^'^ ^' <^^^- (3. 4 differunt, a ceieris Probianus el lulianus ferunlur) G 'fou-
cfivov 12 Kiavaiuviiov 14 Mci^ifiov quamquam f. Theoniani cum liis consenliunt IK KiDvaxciv-
jivov 19 ruXklxciyov 20 2vu/.ii<^ov 30 'A).^ivov 31. 32 post r. 34 trniciendi numeris sua
aede relictis 31 <f>rjHixiccyov
A. CCXXII-DCXXX.
399
L :W
MaQ
Y.lttV
ov
A
IN
A
IN
Id
IB
ir
lA
le
A
B
r
A
z
H
e
I
id
IB
ir
lA
le
A
B
OvQoov /.ai Tlolrifuov
KojOTavTiov tl) B
Ng A
xzr
Aai KoiOTavTog t6 ^
^•/.ivdvvov Y.ai IIqo-aXov
N.
XZA
Tqoviov Y.tti
riQofiivov
N.
xze
KioaxttVTiov TO r
xzg
Y.ai KtoGvavTog to B
• .
lD,ttY.iavov K(aij Po(.ivXkov
• .
xzz
^ieiovTiov Y.tti ^aKXovatiov
, ,
XZH
.Af.ittVTiov Y.ai uiXlhttvov
KojGTaVTlOV TO J
Z.
xze
Y.tti KojavavTog t6 F
Pov(pivov
Z.
xo
Ktti Evae^iov
• •
(DiXiTTxov Y.tti 2alia
, •
XOA
ytr^fxevLov /.tti
• •
XOB
KttTvXlVOV
. •
xor
—eQyiog Y.ai NiyQiavog
01 /.lETa VTtaTittv 2eQyi(ovJ yi(alj NiyQiav(ovJ
z.
XOA
KioOTavTiov t6 E
Y.ai KcoOTavTiov vaiov to .A
• e
xoe
KioaTttVTiov To B
/.ai KioOTavTog t6 B
0.
xo^
KioaTavTiov ro Z
Y.ai KcoOTavTog t6 F
0.
xoz
AQfirjTLOvog /.ai
yloXkittvov ■
OB
XOH
KcoaTttVTiov t6 H y.ttL
0.
xoe
lovhttvov KeattQog t6 A
KcoaTavTtov t6 & /.ai
lovhavov KeaaQog t6 B
OA
xn
JttTLttvog -/.(ai) KaQttXhog
oe
xnA
Evae^LOg -/.(ai) 'Yiraziog'
os
xnB
p. Clir.
338
339
340
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350
351
352
353
354
355
356
357
358
359
L 58' numeri huius paginae valde sunt evanidi, non pauci aperte radendo remoti (pro quibus
puncta posui), aed etiam inter reiiquos aunt qui cullrum passi esse videantur. nimirum corrector errorem in
superiore payina comviissum (cf. p, 388J et hace continuatum perspexerat et emendaturus erat, cuius rei vesti-
qiu7H eet anno Diocletiani N5 adposita litlera A, veri enim secundum Theonis consuetudinem numeri erant
NA Diocl , XZ& Fhilippi. id quoque in hac pagina et nonnuUis aliis turbatum est, quod cum in primo
versu consulum par perscriptum esset, proximi duo consules versum secundum et tertium i. e. diversorum locu-
lorum versus singulos occupant, numeri autem ita in suis locuUs scribuntur, tamquam in adposito nominum
loculo unius eiusdemque anni consules legerentur. fit ita v. 1 — 4 et iterum v, 11 — 16 21 litterae — jiov
erasae sunt
Corrige 1 TloXtuiov f) fort. AvxQUJviov aut aliud latet nomen gentilicium Marcellini 9 ID.a-
xiSov 11 'Ai.^ivov 19 Siygiviavoi 20 tiiyqiviav(ov) 23 ro 5 24 el 26 Kioaiitvriov
33 KeQSttXioi;
400
IV. FASTI HERACLIANI
L 58'
20
__ A -
i^AiOK r
KioazavTiov vo I
05
xnr
/Mi lov).iavov TO r
A
TavQOv /,ai OXoqevtiov
MaQ/LievTivov v.al
OH
XRA
^
Ns(SiTTag
lovhavov t6 J /.ai ^a-
oe
xne
nxnz z
lovaziov • lo^iavog
n
xn<^
y.ai BaQQMviavog
nA
xnz
H
OvaXsvTiviawv y.al
OvalevTOg to £
nB
XDH
e
FQaTiavog v.al
dayaXaig
nr
xne
1
yiQVTC7irf/.ivog
riA
XH
v.ai Io§iavog
id
OvaXsvTiviavov to B
/.ai Ovalig to B
ne
XHA
IB
OvaXevTiviavov ~/.ai Ov-
Tf/TOQOg
ng
XHB
ir
OvalevTiviavov /ai.
OvulsvTog TO r
nz
XHr
lA
FQaTiavov to B
/ai IIqo^ov
nn
XHA
le
A
Modsarog v.at
.AQiviisog
ne
XHe
IN <\
OvalsvTiviavog /al
H XMZ
Ovahjg t6 J
H
XH5
B
FQaTiavov to F
VMi E/VTIOV
MA
XHZ
r
TOig (xeTa Ttjv vrraTiav
FQaTiavov y.ai Ev.vTiov
SB
XHH
A
OvaXevTog to E v.ai Ov-
alsvTivog vsog
sr
XHe
€
FQaTiavog t6 J
HA
Y
VAxi MeQo^avdog
i). Chr.
360
361
362
363
364
365
366
367
368
369
370
371
372
373
374
375
376
377
L 58'' 3-8 eodem modo in nominibus scribendis peccatur atque })■ 399, ut tamen annoruin et consu-
latuum numerus aeqicus sit 12 Sayuhirji prhiiilus
(Jorrvje inde a v. 3 numeros annorum Diocletianl OZ, deinceps OH etc. poslquam enim r. 1 primum
recti numeri redierunt, statim neglei/entia librarii iterum peccare coepit omisso n. OZ. corrector annos P/iilippi
e/ Diocletiani non conspirare vidit, sed sede vitii non perspecta in margine sinistro infeliciter corrigit v. 7
n XnZ et V.2Q H XHZ: debebat annos Diocletiani uno numero minuere, non annos Pkilippi tmo aur/ere
1 in margine ein. 05 pro 15 4 MccfiSQTifov 5 N(§iricc 12 JccyccXchcpog 13 AovnixTvog
32 — 33 OvccltfTiviccyog
A. CCXXII— DCXXX.
401
L 59'
10
20
35
IN
OvaXevTiavov xo S
■/.al OvaXEvxivoi^ vaiog
se
YA
z
H
uivOWVlOV YMi Olv(iQiov
rQatiavog xo B xat
Hq
YB
Qeodojaiov ro ^4. Ev-
HZ
Yr
e
XSQiog Aal ^vayqiog ro A^
HH
YA
1
AVXOVLVOV
y.ai ^vayQiov to B
He
Ye
\&
MeQOjiavdov t6 B
■Aai -azoQViXov ro A
p
Yg
IB
Pi^XonQOv y.ai KXeaQ-
yov ' .AQ^Aadiov to ^A^/mI
PA
YZ
ir
lA
Bavdiuvog' Ovmqiov
eniqiaveoTaTOV y.(ai) Evodiov
PB
YH
le
BalevTiviavov t6 F
■/Ml EvTQOnlOV
pr
Ye
A
Geodcoaiov t6 B
■/.ai Kvviyiov
PA
Yl
B
Tij^iaaiov /ai IlQOfiOTOv
pe
pq
PZ
YIA
YIB
Yir
r
OvalevTiviavov t6 J
■/.ai NewreQiov
e
Taxiavov /mi ^vj^iaxov
^Q/.adiov t6 B /ai
PH
YIA
?
Pov(pivov Qeodcoaiov
x6 r /ai
pe
Yie
z
^(iovdavTiov
.AQ/adiov t6 r y.ai
pi
Yl^
OvwQiov t6 B
PIA
YIZ
H
OlvfiQiov /ai nQo(iivov
PIB
YIH
e
.AQ'/.adiov To zl
/ai QvoQiov x6 r
pir
Yie
1
KaiaaQiov
xat .Axxiy.ov
PIA
YK
p. Chr.
378
379
380
381
382
383
384
385
386
387
388
389
390
391
392
393
394
Pl Yiz
395
396
397
L Sgr iteTum dispositio loeulorum v. 3 — 6. 11 — 14. 23—30 turbatur, sed numeri annorum et consu-
latuum aequantur 20 nomen circiter IX littcrarum erasum est
Corruje inde a v.\ numeros omnes annorum Diocletiani HA etc, tntium corrector iji margine dextro 29
probe emendavit, dum ^l reponi iubet pro PIA, atque proxima pagiiia 59' iam librarius huic iusmi oboedivit
4 10 e 7 ^AvTiavlov 27 'j^ovvSttviiov
402
IV. FASTI HERACLIANI
25
30
L 59"
A
PIA AIOK lA
IB
ir
lA
l€
A
B
r
e
z
H
e
I
lA
PA YAZ IB
ir
lA
OvoQiov zo J
'/Mt, EvTVXiCCVOV
EvTQCOTtlOV
/ML QeodwQov
^Telixcjvnc
y.ai AvQiXkiavov
Bl-KEVTIOV
y.at OQa(it]Tza
^QAadiov TO E
y.at OvwQiov to E
Qeodcoaiov t6 ^4
■/.ui Po^ioq6ov
OVCOQIOV TO S
y.ai AQiGTiveTOv
^Telixovog co B
/Mi Av&e/.tlOV TO -d
AQ/.adiov To S -/.ai
IlQOjiov: OvCOQlOV TO Z
y.aL &eoSioaiov to B
Bacjaov y.ai (t^iXimcov
OvOJQlOV TO H
y.ai Qeodcoaiov to F
OvaQuvov Tov ^a/.i7tQ0Ta-
TOV OVOJQIOV TO 0
y.ai QeodojOLOv t6 z/
OvcoQiov t6 I y.ai
Qeodcoaiov t6 E
Aov/.tov Tov Xai.i7rQOTav(ov)
KojazavTtov
yai KcoacavTog
OvojQiov t6 lA
y.ai Qeodojaiov t6 S
Qeodcoaiov t6 Z
'/xti nal?-adiov
PIA
YKA
pie
YKB
pi?
YKr
PIZ
YKA
PIH
YKe
pie
YK<;
PK
YKZ
PKA
YKH
PKB
YKe
PKr
YA
PKA
YAA
PKe
YAB
PK5
YAr
PKZ
YAA
PKH
YAe
PKG
YAg
PA
YAZ
PAA
YAH
PAB
Y[A]e
, p.Chr.
398
399
400
401
402
403
404
405
406
407
408
409
410
411
412
413
414
415
416
L n9^ 12 post Qo/^iogdov linea quaai sujjerior litierae T cernitur 14 uQiariviTnv sijllabae mediae
vocalis potrst € fuisse, nunc nil nisi liaslam t litterae dispicias 17 — 20 ei 23 — 28 tterum neylecta locu-
lorum disjiositio ui p. ^^99 3t Y- 6 sed litterae A nunc ne uinbra quideiii cernitur
Corrii/e 12 Pco/^OQidov vel potius Pw/iodwQOv cf. Bull. della commissione nrch. comun. di Itvma
1887 t. XV p. 38 n. 1749 14 'jQtaimvezov
A. CCXXIl-DCXXX.
403
L 60'
p. Chr.
le
OfCJQior TO fB 7.ai ■
KotniKviO'^ 10 B
1
PAr
1
YM
117
IN A
OfOjQiof 11) ir y.ul
Qeodojator ro H
PAA
YMA
418
B
y.ai ilkiilhi
PAe
YMB
419
r
QeoSidoiov to ©
y.ai h('ii)iair(ioi) ro F
PA<;
YMr
42(1
^
Evaruihor
TiaL ^yqiy.oXa'
PAZ
YMA
421
e
OvioQiov IJ
y.ai Qeodvjaiov ru I
PAH
YMe
422
?
.Aavli 7ci oSvjTov
■y.ai MaQiviavov
PAG
YM«S
423
JH
Qeodvjaiov t6 I^ y.ai
OvalevTiviavov KaiaaQ(og)
PM
YMZ
425
e
Qeodvjaiov to IB
yai Ovalevaviavov ro B
PMA
YMH
426
1
leQiov: y.ai ^■/QdaftovQiov
PMB
YMe
427
\6.
Oihy.o^ y.ui Tarqor'
PMr
YN
428
IB
WlvjQEVTior
y.tti Jiovraiov
PMA
YNA
429
ir
Qfodoaiov TO IF y.ai Ov-
alevriviavov ro F
PMe
YNB
430
1
lA
1 JvTioyor y.ui Baaaov
PM?
lYNr
431
1
Aie
OvalleQiov v.ai Aaxiov
PMZ
YNA
432
IN A
B
QeoSoaiov to IJ
y.tti 7\IaSiuov
jQEOfiivdu y.ui
Aa^ruQo^i •
PMH
PMG
YNe
YN^
433
434
PN YNZ
r
Qeodviaiov to IE y.ui
Ovalevnviavov to IJ
PN
YNZ
435
A
laiSoQov
■/.ai ^ivaTOQog
PNA
YNH
436
1 z
Biy.TOQog fwvov PM YMZ ■y.(al) Sel tovto i
ro erog 7t(.
>
TO evS
>-ev ■y.al hf
424
cod.]
L iW 27 nuvierus PMH et 2!) /iriorU mDiieri Q in rasnra
Corrif/e 2 KoDvarr.vnoc /,o^l 11 iaxerendu^ Victoris consulatus in injima paffina mp})letus
l.-i sqq. awiendi uno numero anni omnes PMA YMH etc. ul infra ad v. 29 marytne dextro recte indicatur
26 'JctIov 32 to A 34 SevuioQoi:
CHBONICA in.
52
404
IV. FASTI HERACLIANI.
L (ur
ao
25
30
p. Clir.
€
u^eziov To B
■/«/ ^i.yrja(iovXdov
PNB
YNe
437
c;
@eo3ooior to IS
/Mi Wavarot)
PNr
YZ
438
z
@eodoaiov to IZ /xii Oigtov
PNA YZA
439
H
AvaToXiov y.ai Ovalevxivov
PNe YZB
440
e
KVQOV ^iovov
PNq Yzr
441
I
Evdoiiov y.ai Jioa/.OQOV
PNZ YZA
442
i<\
Ma^ii.101' ~/.ui IlaTeQiov
PNH Yze
443
IB
@eo8oaiov to IH/.ttt ^l(iivov
'pNe
YZ?
444
r
OvaXevTiviavov ro S
xal No^iov
PZ
Y77
445
lA
^eriov TO r /ai —vi.if.ios
' PZA
YZH
446
A '^
.^QTajiovQiov /.ai Alvniov
PZB
Yze
447
IN &
Ziviovog
/.ai novaroviiiiavov
pzr
YO
448
B
IlQioToyevovg
'/ai ^OTovQiov
PZA
YOA
449
r
BaXevTiviavov
y.ai ..^(iiijvov
pze
YOB
450
A
MuQy.iavov .^vyovoTov
x«t ^6eX(piov
pzg
Yor
451
e
27ioQa-/.iov
x«t EQ/.ovlavov
PZZ
YOA
452
<5
Biv/.Ofialov
'Aai 07Zi]Xu(ivo(i
PZH
Yoe
453
Z
AeTLOv
xai ^TOvdiov
pze
YO<S
454
H
BalevTiviavov to H
•/.at Avd^efiiov
PO
YOZ
455
e
BaQavov
'/.ai Iioavov "
POA
YOH
456
1
KuvaTavTiov
/Mi Povcpov
POB
Yoe
457
L 60" Corrifje 1 — 33 annos omiies dngulis numeris addilis PNP YZ et deinceps cf. adn. j/. 403, 1.%
5 •pTJaioi' (i Ova'f.!:Vtini'.i>ov 13 ^vfj/uti^^ov 33 Kmfaiuvriuov
A. CCXXII-DCXXX.
405
L (J2'
f TlaTQr/AOv fiovfov) POe YriA
xfdij <hi x((d) rovTO t6 ti' cVof tino eyfhti'
e(p\e£rjg nQoaTtfHvfii
ir
lA
IN^^
B
e
ir. Z
H
e
I
20 lA
IB
ir
lA
A'e
2.S IN A
B
r
A
e
30 ^
z
H
e
I
35 Id
^etoiTog ^vy(ov(TTOv) f^iovor
^TcoXXioviov y.ai DJayvov
j/aya?Mi(fov
y.ai ^el^icQivov
yteojviog B fiovov
Bi^iavov fiovov
Povaxixov
y.ai OXi^jiQiou
BaaiXeiaMv
v.ai, ^Qf.ievaQixov '
AeovtOQ. r fiovov
Uovaaiov vmi hoavvov
.Av3-rii.iiov ^lvyfovavov) fiovov
Ziviovog y.ai MaQY,iavov
IcoQdavov
v.at ^ejitjQOv
^eovTog J f.iov(ov) ~A.(ai) TlQo^iav(ov)
MaQy.iavov fiov^ov) y.(ai) Oriarov
yleovrog fiovov E
yteovTog vaiov ^vy(ovavov) fiov(ovj
ttvvrtara
Baaileiov .Avyovav(ov) y.(ai) AQfiari(ov) ftov(ov)
avvTvaza
JoXov ftovov
Zivovog ^vyovavov ftovfovj
Baailetov ftovov
nia/.rjTov ftovov
TQOVMvdov ftOVOV
avv7Taru
OeodojQiyjjv fiovov
—vfiftuyov ftovov
yloyyivov B fiovov
BojjTlOV ftOVOV
Jvvafxiov y.al ^icpidiov
por
POA
poe
P0<5
POZ
POH
poe
pn
pnA
PRB
pnr
PHA
pne
pn<;
pnz
PHH
pne
PM
PHA
PHB
psr
PHA
PHe
PHg
PHZ
PHH
PHe
c
CA
CB
Yn
YHA
YRB
Ynr
YHA
x(ui) li
PH YHZ
Yne pn Ynz
Yn<s
Ynz
YHH
Yne
YH
YHA
YHB
YHr
YHA
YHe
YH<5
YHZ
YHH
YHe
(x)B
ur
(x)A
ue
CJZ
U)H
cje
C CJZ
X((U) Tl
IB Evae^tov fiovov
ir Aoyyivov devTeQ(ov) fiorov.
cr
CA
CJI
CJId
459
458
400
40 1
462
463
464
405
466
467
468
469
470
471
472
473
474
475
476
477
478
479
480
481
482
483
484
485
480
487
488
489
490
L G2' ile ordlne scliedarnm (51 et V>'2 inrerso r.f. p. SS8 1 Tnvlth' eTioaau fi'9'e(f \ e^ig coder
(" ul in (17X0 apparet, etiam jiro rocali o ponititr) 23 uvyovat fiuv x^ sic prius iiofov expunctnm, alteruin
iniegrnm ."57 devTeQ
Corrige 2 numeros sic POA YflA post v. 2 insere r. 1 (ii snperno margine suppletum inde
a V. 3 corr. numeros sic nt cuiijue liini addantnr, iiuemadmodum In margine de.rtro ilentidem ndnotalnr
23 'AQndrov (del. fiovov cj. p. HSil) 2,5 ' lk't.ov 28 ll),((xid'ov
52*
40(i
IV. FASTI ETKRACLIANI.
L G2^
A
AIOK CZ
IN
Cl U)IZ
CK cJKZ
30
A
IN
25
30
0 IleTQOV fiOVOV
I Avnatamov •/.(al) yiyaTvrftov
lA
Olvl-iqiov vaiov uovov
ce
U)IB
le
^vaaraaiov Avy(ovaTov) /mi Povqov
cg
u)ir
l.
EvoEjiiov B lAOvov
cz
U)IA
avvvtaTtt
CH
u)ie
B
^avEQiov -/.(at) IlQEaidiov
CH
UJIC
r
BiaroQog
ce
u)iq
A
IlavXov ^iovov
Cl
U)IZ
e
.AvaaTaaiov Avy^ovatov) to B
CIA
U)IH
5
hoavvov
/Mi llavXivov
CIB
u)ie
z
lioavov alkou fiovov
KvQTOV
cir
U)K
H
IIaTQr/.LOv %(ai) ' YTtaTiov
CIA
U)K^^
e
IIofiTirjivov '/.(al) ^^r]ivov
cie
U)KB
1
IlQoliov x(ai) ^^r/ivov
ci^
u)Kr
1^^
Js^r/.QaTOvg | /.ai BovXovaiavov
ciz
U)KA
IB
Ke3ijov ftovov
CIH
u)Ke
ir
2a^iVLttvov (/.ttL) QeodioQOv.
cie
U)K?
lA
.AQEofiivSov vaiov
/.ttL lYlEaaaXu
CK
U)KZ
le
.AvaoTaaiov ^vy(ovaTOv) to F
/.ai BEvavttov
CKA
U)KH
d.
KatklEQog
'/.ttL aXXov BivavTtov
CKB
u)Ke
B
OrroQTOvvov ftovov
CKr
U)A
r
BoTjTLOV flOVOV
CKA
U)AA
A
2s'A0vvdLvov
'/.ai OriVL/.og
CKe
U)AB
e
Ilavlov Tov Bt^Lttvov
■Mti Moaxiavov
CK<;
u)Ar
<;
KllflEVTLVOV
/ttL TIqo^oi; aXXov
CKZ
U)AA
z
^EvaTOQog ftovov
CKH
u)Ae
H
^vd-ljfllOV /aL OloQSVTIVOV
CKe
U)A5
CA U)AZ
CAA U)AH
p. Cliv.
491
492
493
494
495
496
497
498
x(,'.l)li 199
50(»
501
502
503
504
505
50()
507
508
x(,u) II 509
510
511
512
5t3
514
515
516
517
L 62^ 9 Cuvvov primltus, ned ,o supras<:rij>sit manus vetus, fortasse eadem IT). l(j Intrti unum
loculum tribus wrsibus scribuntur 18 iTeoifojQOv if/itur terminatio bis indicatur
Corrige primum atmos omnes, ut sinr/ulis hinos addan CZ U)lA etc, r/aemadmodn.m identidem in
utroque martjine correeior iussit 4. 5 cf. supra dicta }>. S89 s,^. 14 el 15 leijf: Uiiiijyov 2.'i KiXeQoi
24 llfvitvtiov (-in rave ne 'lunofjtovvov corriyas) 28 'Ptji.ixog 34 ■P'AviQtfiiov
A. CCXXII-DCXXX.
407
/. ar
A
IN A
a>ifuFlo)ai<i)
2U
A
IN
lA
Mayvot' fiovov
CAB
u)Ae
IB
lovartvM ^vyofvaTOv) y.m Ev&egixCov)
CAr
UM
ir
BiTctXiavov
y.ai Povari/itov
CAA
U)MA i
iz^
lovaTiviavov
yMi OvaAlsQiov
CAC
UMB
le
^ufifiaxov y.ai Bo)]tiov
CA«S
(jMr
B
Mitituii-ov uovov. lovaiivic.rov .4v)'(ovaiovJ xiti OniXho
vog
CAZ
U)MA
CAH WMC
r
Odo^Evov y.ai TIqojJov
CAe
WM^
A
OlvjiQiov /.tovov
CM
(jJMZ
e
MajJOQTiov fiovov
CMA
UMH
<;
lovaTiviavov ^v/(ovavov) to B fiovov
CMB
UMe
z
JSMOV flOVOV
CMr
WN
H
.AafiTtadiov y.at OQearov
CMA
UJNA
e
avvjtaTa
CMe
U)NB
1
avvTzata
CMq
UJNr
id
lovaTivittvo(v) Avy(ovaTOv) to F ftovov
CMZ
U)NA ^
IB
lovativiavov Jvy(ovatov) to J y.(ut) JluvXtv(ov)
CMH
UJNe
ir
BeXiaaQtov fiovov
CMe
u)N<;
lA
avv7caTtt
CN
U)NZ
le
avvjtatu
CNA
UJNH
6.
Iioavv(ov) fiov(ov) y.(a\) e/tuQxov 7tQeTOQ(iov)
CNB
ujNe
B
^47C7tllOVO^ flOVOV
CNr
UJZ
r
lovoTivov ftOVOV
CNA
U)ZA
A
Baaileiov ftovov
CNC
UJZB
e
avv7taTa
CN5
ujzr
s
avvTCUTa
CNZ
UJZA
z
aVVTtttTtt
CNH
u)ze
H
avvTtuTa
CNG
u)zq
e
avvTtaxa
cz
U)Z7
1
avvTtuTa
CZA
UJZH
\d.
avvvcaxa
CZB
ujze
IB
avvTcaza
czr
UJO
ir
avv7tttTa
CZA
U)OA
x((d) S
K
AIO CAA p.Chr.
518
xCmJ n 519
520
521
522
523. 524
525
52G
527
528
529
530
531
532
533
534
535
536
537
538
539
540
541
542
543
544
545
546
547
548
549
550
CZ UJZZ
z(«(j B
L 61'' 2 lovaTirioitvyoi xitievf^cQix^ sic cod. 8 omissum proximum comulatum Ulrarius eodem
versu usus sic supplerit, ul voces ttvy xai | oniXXio [ voi tribus versibus in interstitio adiceret rl utrinnrpte
numerum inler annos Pliil. interpoiieret 17 (ovativiitvo iivy sic cod.
Corrii/e primum numeros omnes, quemadmodum In margine dextro corrector saepius inssil . ut singulin
annis hlnos nddns 2 'invarivov 4 'fnvarixov 8 MriSiuov dein 'invaiivnv 22 ror /tro xiti
408
IV. FASTI HERACLIANI.
L 61"
K ^ Y
Aio C2Z <i)iAinn woA
lA
avc/iaTa
cze u)OB
A
le
avvTTaTtt
C2<; wor
IN
d.
avvTtava
CZZ U)OA
B
avvTzaTtt
czH u)oe
r
ttvvTtaTa
cze|WO<s
A
avvTtttTa
co
U)OZ
e
avvTcaTtt
COA
WOH
<;
ttvvTtuTa
COB
ojoe
z
avvTtaTu
cor
cjn
H
UVVTtttTa
COA
wnd
e
UVVTlttXU
coe
wnB
1
UVVTtttTtt
co?
wnr
\6,
aVVTtUTtt
coz
wnA
cTi Tnz IB
avvTtUTu
COH
une
ir
aVVTtttTU
coe
u)n<;
lA
lovoTivov ^vy(ovaTOv) /.luvov
cn
unz
A
le
aVVTtUTU
cnA
CJnH!
IN
A
lovGTivor Avy(ovaTov) to B /iov(ov)
CHB
wne
B
ttVVTtttTU
cnr
WH
r
ttVVTtttTtt
CHA
(UHA
A
UVVTtttTtt
cne
CJHB
e
ttVVTCttTa
cn<5
(jjHr
q
avvTtttTtt
cnz
U)HA
z
avvTtara
cnn
u)He
H
avVTtUTU
cne
UJH<5
e
avvTtttTtt
CH
U)HZ
1
uvvTCttTa
CHA
U)HH
i(\
aVVTCUTU
CHB
u)He
IB
Ti^tqiov KioaTavx(ivov)Avy(ovaTOv) iiov(ov)
csr
•X i
ir
avvTtaTtt
CHA
•jkA
lA
UVVTtaTU
CHe
•>.B
A
le
UVVTCttTtt
CH^
•».r
IN
A
UVVTtUTU
CHZ
•5KA
T «^vZ
B
MuvQiAiov Ti(itQiov Avy(ovaTov) fiovov
CHH
•^e
p. flir.
55 1
552
553
554
555
556
557
55S
559
560
561
562
563
564
565
566
567
568
569
570
571
572
573
574
575
576
577
578
579
580
581
582
583
584
L 61" 11 U)nB ex U)nA correclum Ifi 011 fx CO correctum 29 "JK ex U) correclum
Con^ije nuiiieros oiiines anuis binis additis, ut velus corrector in margine sinistro inbet 14 ini/. sin.
U)nZ rro TIIZ
A. CCXXII-CDXXX.
409
L 63 '
p. Chr.
25
r
a>'i.'7r«Ta
cse
•»vg
585
&>.
«>'('/ fara
T
•jkZ
586
e
avijrma
TA
•5kH ;
587
<s
avv/rata
TB
-^Q
588
z
avv7taxa
Tr
•*.!
589
H
avv7taxa
T£^
•KlA
590
e
avv7taTa
Te
•5KIB
591
1
avv7raxa
Tq
•>^ir
592
id
avv^raxa
TZ
•jkIA
593
IB
avvTtara
TH
•>.ie
594
ir
avvnaztt
Te
•)Kiq
595
lA
avvTrara
Tl
•)kIZ
596
z^'e
avvTraza
TIA
•5kIH
597
IN A
avv/raia
TIB
•5Kie
598
B
avv/rara
Tir
•5kK
599
r
avv^rara
Tl^^
•kKA
600
A
avv7r aza
Tie
•!kKB
601
e
avvrrara
Tiq
•5KKr
602
5
avvrraza
TIZ
•5KKi£l
603
z
Oio/.a . . . ^vy(ov(nov) /lovov
TIH
•KKe
604
H
an/rara
Tie
•5kK<5
605
e
avv/rara
TK
•kKZ
606
1
avvTraza
TKA
•5kKH
607
i^.
avvTrara
TKB
•3KKe
608
IB
avv/raza
TKe
•TkAB
609
ir
avv/raza
TK<;
•KAr
610
lA
' HQaAhov ^vy(ovorov) /lovov
TKZ
•!kAA
611
a'^
avv7taza
TKH
•KAe
612
IN ^i
avv/raxa
TKe
•>.K<=.
613
B
avv/rara
TA.
•3KAZ
614
r
avv7raia
TAA
•)kAH
615
A
avv7tata
avvTtartt
ttvvTrara
TAB
• • •
•5KAe
616
L 63'' 20 *(0XK in rasura ampliore scrlpsit vi. I, eraseral tivvnuTu 27 tjQaxXiov in ramra
m. 1 (fueratne livvnuTu!) 29 uvvnmtc in rasura multo ampliore, scriplum aiiie duhio fuerat quod nunc
vermi 27 librarins rcstituil. numerus 14 TIB ex TIA correctus. certa dein liturae restif/ia in ultimis annorum
JHocl. mimeris inde a Tie us'iue ad TKe apparcnl; deiuceps TA ex TK., TAA ej: TK. correclum, v. 32
«II TAB utraqua littera AB in rasura est, alterius columnae numeri sine litura sunt 33. 34 numeri
annorum Diocl. erasi sunt
Corriye inde a v. 1 usque ad r. 24 numeros annorum omnea binia additis. inde a r. 2.') numeri ah
ipso librario recte omnes scrilnintur, hinc ille saltus a TKB •^sKe "d TKt "VAB
410
IV. FASTI HEKACLIANI A. CCXXII-DCXXX.
L 63'
ano
^vyovotipv)
ano r
Ji o^fX
ano
iN e
avvTcara
XM<;
TAr -kM
«5
avvnaza
XMZ
TAA -kMA
Z
arvnava
XMH
TA6 «kMB
Bi H
avvTcaxa
XMG
TAg -^vMr
e
avvTtaTa
XN
TAZ -^sMA
1
avvTtaTa
XNA
TAH -KMe !
lA
avvnaxa
XNB
TAe •>s.M<;
Bl 18
avv7iaTa
XNP
TM
•XMZI
ir
avvnaia
XNA
TMA
•xMH
i^
avvnaxa
XN6
TMBl-xMe
le
avvnava
XNq Itmf -xn
Bl 6.
avvTiaca
XNZ
TMA -tkNA
B
avvjcaTa
XNH
TM6 -^sNB
r
avvTtaia
XNe
TMg «XsNr
p. Chr.
617
GIS
619
620
621
622
623
624
625
626
627
628
629
630
a [uno] ^iXiTi7i(ov) toif rf/Jc) ^ if()'(iXTiwvog) \ [^]T'^ [hii tc 3J] xoafii(x>igJ [xoa/Aov: M] xu'>jae(o)i)
[xtriae L] \ x{ui) iwTfijg) /^AYT^ L, numeri nota ex conpendio male intellecto orta: xiti ii]a M]
«»; I jAPKA adscribitur mary. sin. scriptum a. 79716 primo anno imp. Irenes, a. 6306 mundi
h [rt]7r[6] 'Pl'/,i7i7i(ov) smi,- Kmv [c]titi'jit'ov xiti | [E]iQt'jVri( 'ii'd'ix\TOS H 'ili] ,APH I /^ijffoi) 'OxioiiQinv
[^iio 31] \ ijfiiQ(tt) A [tjftQa Jj, M] t<>Q{it) tt\no uvuT\o't.(riq) Q (ijXiov) \ ).c(7irit) KV marrj. sin.
scriptum a. 784
c 01 r{ovg) XQoyfovg) tii'<td'tt)'6t'T(£g) ov nuvTOTe 'ittaiv (fort. 'iattatr) ifoig) un6 'Pt'f.'in(:iov) ['^IAAl L] /Q(6yov;)
ttrit&td^rut [—tfture L] , u(p' ov rag (eixoatnei'Ti<)eT>i \ Qid'«g xui rii <in'Ait 'erij '/.ufifluvoj.t(ev). <'<f.i.' >)fi(ug)
/Q>'j nQ6g t(6v) <iv<idi(f6/xev(ov) >'j vnctriav [vnuiov L, M] \ ivx(6v) j; jiuai'/.eiag /q6voi' [/qoivov L]
axonetv [axo7tev L] ev rfl /^ri L i. e. aeXiSt] T(tav) jiaai,i.eiuv x(ul) vnttTo>v, nooTfov) bq' e'i>i /^AP6IH L
«Qel ij M^ UQU ei>] mr/ M^] t6 \ CijToi)fjev(nv) TfiSi') <in6 ^'tXinfnov) j(q6v(o)v)- ofifov) clf (xiti) i(ovg)
t'i7i6 6 'et(ovg) .4vy(ova)T(oi>) /Q(6vovg) >jfi(<~ig) [eifiev MJ no'/.vnQHyfiov(eivJ [noXXv— L noil.vnQ<iy-
uoveg M] dCeT) [dtd MJ \ roiJs AiyvnTi(o>v) [certo conpentUo L uiyvnTiova M] >'j/t«g. ei /H L] d'e
o'vT(mg) <tn'i.(iiig) fcertis conpendiis L: ov i<ia <'tn'/.<la Mj nvvf^<i.voiio [notvS^— L fort. nvvStivoio]. ri
/TH I- ri'i M] :iq6 ^ ri Tii/ot /poVojf /^XPU)N L] lov vvv, | xui firjv [vv(v) M] t6 YA troc [an
XA.'7- ti /H L oi M] de nov fiev ('ij'Mog) >]v, nov d'e >] (at'*.>]v>]) r^te. av T(ovg) ](Q(6vovgJ rCoiy
fino <l>i'/innov h<^(tav) \ <'«p«iQ(eig) eS <tvT(iSv) T(ovg) nQO lov vvv i'tvuMo[Aev(ovg) evt<ivToijg, x(<ii) t6
xuT«Xetn6fiev(ot') [x<iT<tXtn — LM] oidag, n6a(ov) \ [lov <in6 4>iXinnov eivut /q6vov avve^uive]. tilti-
mum verstim nunc. in L recisum servavit M. de lectione scholii van der Hagen p. 331, 14 desperarerat.
quod ei recte de num,ero YA iudicavi, scriptum est a. 78314.
L 63^ tittili non suae rjuistjtic cohtmnae inscribuntiir in codice, eiijue mio rers-u scribuulur, iion, ut
lypotltctae placuit, binis primus numerorum (Atnj.) ordo in interslitio scribilitr jwsl r. 14 rclujui j'iir/inae
versus (restant autem X ioiyuU minio saepti) vacant scrijttura.
LATERCVLI
IMPERATORVM ROMANORVM.
Imperatorum Romanorum laterculum ita conficere, ut testimoniis de regnorum
spatiis diligenter colleclis et ad rerum memoriam exactis cuiusvis eorum dies primus
postremusque determinetur, ut operae pretium est omnino et magna ex parte perfici
poterit, ita ab hac nostra sylloge alienum est. adhibenda erunt ad eiusmodi operam
(comparabuntur adhuc cum fructu quae de ea re coUegit Petavius ad Epiphanii libellum
de mensuris vol. 4 p. 43 ed. Dindorf.) chronica inprimis Eusebiana Hieronymiana, in
quibus attendendum erit ex una parte ad diff^erentias textuum Graeci Latini Armeniaci,
ex altera ad diflferentias annorum in chronicis adscriptorum et spatiorum regni et seriei
regum. accedunt eorum chronicorum epitomatores et continuatores, praesertim quos
edidimus Tiro Prosper et Cassiodorus Senator. cum his iungendi erunt auctores reUqui
tam Latini, in his Suetonius, Chronographus a. 354 finiens in Licinio (vol. 1 p. 145),
Sex. Aurelius Victor, Eutropius, Victor qui dicitur epitomatus, lordanes , quam Graeci,
in his Hippolytus (cuius imperatorum latercuhim finientem in Alexandro Latine versum
dedimus vol. 1 p. 137), Cassius Dio, Theophilus Antiochenus (ad Autolycum 3, 27 ex
chronologia Chryserotis nomenclatoris imp. Marci liberti ponens indicem imperatorum
finientem in Marco"), Clemens Alexandrinus (stroraat. 1,21, 144 afferens laterculos tales
duos alterum ad computationem Romanam, alterum ad Aegyptiacam finientes in Com-
modo), Epiphanius episcopus Constantiensis (eiusmodi laterculos habens duos, alterum
in libello de mensuris et ponderibus c. 13 — 22 p. 169=176 Petav. finientem in Hadriano,
alteruin in Ancyroto c. 60 p. 63 Petav. finientem in Gratiano), Maximus Martyr in
tractatu paschah (apud Petavium doctr. temp. ed. 1703 tom. 3 p. 170 seq.), qui scripsit
imperante Michaele HI a. S42— 859, aliique Hbelli Byzantiorum complures. inter eos
XQOvoyQaffeiov aivTOf.iov ad Basilium (a. 867 — 886) servatum in codice Vaticano
Graec. 2210 (Reitzenstein in Hermae vol. 23 p. 148), editum apud Schoenium ad Euse-
bium vol. I app. p. 59 seq. et quam nuper ex codice Bruxellensi n. 11376 in hicem
protraxit Franciscus Cumont (anecdota Bruxellensia. Gand 1894) synopsis imperatorum
Romanorum et Constantinopolitanorum finiens in Romano III (a. 1028 — 1033). — His
hoc loco omissis in hac sylloge quae collocarentur, non multa fuerunt, scilicet laterculi
imperatorum ad codicem Theodosianum pertinentes adiective; expositio temporum ad
Q. lulii Hilariani de duratione mundi libellum adiecta a. 468; laterculus imperatorum
desinens in lustino I ; chronographia Malaliana perveniens ad lustini II annum nonum ;
denique laterculi tres Graeci Heraclianus in Phoca desinens, Leoninus desinens in
Michaele I, acephalus ad Leonem VI perductus una cum antea propositis cousularibus
recensiti ab Usenero nostro.
CHRONICA III. "
I.
LATERCVLI IMPERATORUM ROMANORVM
CODICI THEODOSIANO ADIVNCTI.
vodicis Theodosiani liber hodie bibliothecae Taurinensis a II 2 scriptus ante
saeculum VIII, eo autem saeculo scriptura priore deleta rescriptus (secunda scriptura
continet luhi Valerii res gestas Alexandri) f. 43 (numerationis eius quae nunc obtinet)
post indicem titulorum constitutionibus subiectum (ibi enim, non in principio voluminis
indicem locum habuisse coUigitur cum ex collocatione additamenti eius, de quo mox
dicetur, sicut monuit Krueger in editione p. 14 adn. I, tum inde quod ex fohis quae
supersunt nulhim pertinet ad voluminis principium) alterum indicem proponit imperatorum
eorum, quorum coustitutiones in codicem receptae sunt. eum ita repetimus, ut descripsi
ego ediditque Pauhis Krueger (codicis Theodosiani fragmenta Taurinensia in actis maio-
ribus academiae Berohnensis a. 1879) p. 98. Utrum proficiscatur ab ipsis constitutionum
codicis compilatoribus an compositus sit a librario posteriore, dubitari potest; certe ita
concordant, ut qui eum confecit necesse sit aut perlustratis syllogae inscriptionibus eum
composuerit aut, quod magis crediderim , ad eam normam constitutiones composuerit.
nam Constantini II nomen ut in indice desideratur, ita ex corpore sublatum est (vide
quae exposui in Hermae vol. 17 p. 533); item loviani nomen ab indice abest, in corpore
autem quaecumque leges eo imperante latae sunt, sub luliani nomine procedunt.
[Cojnstantinus
[Cojnstantius et Constans
[Iu]lianus
|V|alentinianus, Valens et Gratianus
|V]al(ens), Gratianus et Valens [sic]
[G]ratianus, Valentin(ianus) et Theodosius
[V]alent(iuianus), Theod(osius) et Arcadius
Theod(osius), Arcad(ius) et Honor(ius)
Arcad(ius) et Hon(orius)
Arcad(ius), Honor(ius) et Theod(osiu8)
Honor(ius) et Theod(osius)
Theod(o8ius) ot Valent(imanus)
Index is quem supra edidimus quominus pars fuerit ipsius Codicis Theodosiani
niliil impedit et sunt quae suadeant. ad eundem in eiusdem folii pagina versa manus
ea, quae ad constitutiones scholia adscripsit (teste Kruegero 1. c. p. 104) adiecit alterum
incipientcm a Caesare dictatore, finientem mutihmi (nam deficit fohum sequens) in Caro.
eius adnotationes marginales edidit Baudi di Yesme (mem. ddl' ac.cademia di Torim
ser. 2 vol. S a. 1846 p. 181): integrum et ipse descripsi et descriptum accepi a Paulo
Krueger nostro. index hic alter commune nihil habet eum codice Theodosiano neque
apte ei additur; nam ad constitutionum corpora fastos consulares et imperatorum
laterculos adici et exemplo caret et ratione, non solum quod ii constitutionum terminos
excedunt. sed multo magis propterea quod in usu forensi fasti laterculique nulli ad
usum forensem apti fuerunt nisi qui subinde continuarentur, comparati igitur ad
exemplum libelli Philocaliani. denique hunc nostrum sumptum iudico ex chronicis
Hieronymianis, id quod contra Vesmium olim monui in editione chronicorum Cassiodori
a. 1861 p. 562. nihilo minus subieci propter libri vetustatem.
Ordo principum Romanorum
I G. lulius Caesar primus Romanus sin[gulare optinuit
imperium, a quo Caesares Romanor[uin principes
appellati sunt. qui regnavit ann. I [
5 II Octavius Caesar Augustus, a quo Ro[manorum reges
Augusti appellati. reg. ann. L[ ,
III Tiberius regnavit ann. XXIIII [
IIIT G. Caesar cognomento Caligula reg[
V Claudius regnavit ann. XIV m. V[
10 VI Nero regnavit ann. XIII m. VI[
VII Vespasianus reg. ann. VIIII m.[
VIII Titus reg. ann. II m. II [
^T^III Domitianus reg. ann. XII m. V [
Titi frat. iunior
Titi frat/////
X Nerva
XI Traianus
XII Adrianus
hi impp. aeq iu impp. adminis-
tuer q usq. ad h' temp sin-
guli augusti fu // e //
XIII Antoninus
Xmi M. Aur An / / / /
llllll llll
XV Commodus
XVI Elvius Pertinax
reg. ann. II m. III [
reg. ann. XVIIII m. I[
reg. ann. XXI m. V[
XXII m. II[
/s ///// [
? ? ?
reg. ann. XXV [
reg. ann. Xni[
reg. ann. VI m.[
7 xxiliil sic cod. 13 od»!. verms posterior parum certus; fiti frat. anter Krueger , titi fi,u/ ego.
y ??
16 menses non hahel Uieronijmus 17 antoninus /// ego, //// e // Is /// Knieqer; Titus Antouinus cognomento
? _ ? ■ ^
Pius Bieronymua 18 m aur an ///// s //// se. 1 a // Krueger. adn. ti. 2 q nos, cum Hieronymus —
? ? ?
V. 3 fin. lu III e 11 ego, fu/n ei Krueger, fuerint Hieronymus 21 ann. ui m. ( codex, m. VI Bieronymus
53»
414
I. LATERCVLI IMPERATORUM CODICI THEODOSIANO ADIUNCTL
Antonini Caracallae
ut putabant filius
etfilium suum Filipp
0 sortem regni fecit
XVII Severus reg. ann. XVII / [
XVIII Antoninus cognomine Caracalla Seve[ri filius reg. ann. VII
XVIIII Macrinus reg. ann. I [
XX Marcus Aurelius AntoninusHeliogaba[li sacerdos (?)
XXI Alexander Mamae fil. reg. ann. XV[
XXII Maximinus reg. ann. III [
XXIII Gordianus reg. ann. VI [
XXIIII Filippus reg. ann. VI [
XXV Decius reg. ann. I m. III
XXVI Gallus et Volusianus Galli filius reg. [
? V
XXVII Valerianus et Galienus reg. ann. XV[
XXVIII Claudius reg. ann. m. Vmi [
XXVIIII Aurelianus reg. ann. V m. VI
XXX Tacitus reg. m. VI
XXXI Florianus reg. d. LXXXVIII
XXXII Probus reg. ann. VI m. IIII
? ? ?
XXXIII Carus cum filis Carino et Numenano reg.
36'37 Florianus cum mimero careat, Probus XXXI numeratu)- apud Hieronymuin.
11.
EXPOSITIO TEMPORVM HILARIANA
A. CCCCLXVIIL
Libello Q. lulii Hilariani de dtiratione mundi scripto a. p. Chr. 397 (bibl. max.
patrum ed. de la Bigne Paris. 1624 vol. 7 a. 1644 p. 257; Migne vol. 13 p. 1097; egit
de 60 Gelzcr in Africano 2 p. 121 seq.), quem exhibent praeterea Fredegariani libri
multi (cf. Krusch script. Merov. 2 p. S), in codice universitatis Matritensis n. 134 saec.
XIII, sed descripto ex antiquissimo Alcobaciensi deperdito (vide vol. 2 p. 167 seq.),
adhaeret f. 33. 34 (1. c p. 169 n. 9) expositio temporum a mundi incoactione infra edita.
est adnotatio quaedam scripta anno Leonis duodecimo et Anthemii quarto sive, certe
ut numerat auctor, p. Chr. 468, pertinens ad locum Hilariani c. 16 in codice Matri-
tensi sic scriptum: exliinc usque ad CLXX quartum annum regni Qrecorum, quo tem-
pore etiam Bacius Cinius [Lucius Licinius Lucidlus edd., scilicet consul a. u. c. 603, ante
Chr. 1517 consid Romanorum fuit, qui de societate et amicicia ad Symonem fratrem
lude litteras dedit, anni sunt XXVI: ex ilius namquc consulatu annos iani pier consules
requirentes invenimus usque ad passionem domini nostri lesu Christi, id est usque ad
annum sextum dccimum imperii Tiberii Cesaris fuisse completos annus CLXXIX. hoc
[per hoc edd.y a fahrica mundi usque ad passionem domini nostri Icsu Christi anni sunt
VDLXX [VDXXX edd.y.- proinde ad conclusionem Vlannorum dehentur anni CCCCXXX
[CCCCLXX edd./, in quos fmes secuhrum concurrcnmt. — Excerpta Hieronymiana quae
laterculum imperatorum praecedunt omisi. imperatorum quoque spatia ipse adnotator
ait sumpsisse se ex chronicis Hieronymianis conveniuntque cum iis certe quae a nobis ex-
pressa sunt litteris cursivis, quamquam quaedam, ut Severi prioiis spatium, non librarii
errore inde videntur recedere. — Codicem excussi ipse BeroUni.
EXPOSITIO TEMPORVM A MUNDI INCOHATIONE.
Quoniam in superiori libello sollicito lectori moverim scrupulum, arbitror posse f. 33
moveri in eo quod idem contineatur, quia a passione domini nostri CCCCXXX adhuc
superessent anni, ut sex milium annorum numerus impleretur. quo etiam tempore sanctus
i opusculi auctor ea quae in apocalipsim de Anticliristo et domini nostri giorioso adventu
scripta monstrantur, asserit adimplenda. quos annos iam in Leonis septimo et Severi
quarto imperii anno cognoscimus fuisse impletos. sed quae ratio supra dictum ex-p. c. 463?
positorem fefellerit, breviter intimabo : annorum etenim seriem singularum generationum
nec non iudicum et regum populi Hebreorum tempora non ex Hebraicis voluminibus,
'» sed ex septuaginta interpretum translationibus scripsit. pro qua re [ut] studiosis
temporum veritas patefiat, necessarium duxi secundum exemplaria ab Hebraicis autenticis
a beato Iheronimo in Latinum translata per generationes ac deinceps de Eusebii
cronicis quanti anni a mundi origine usque ad nostram aetateni fuerint evohiti, doniino
annuente monstrare atque ab Adam primo homine exordium sumere.
is Primus Gaius lulius Caesar regnavit annis quinque.
Octavianus Augustus, a qico Augtisti esse coeperunt, regnavit annis LVI.
Tiberius regnavit annis XXIII. liuius quinto decimo imperii anno dominum ad baptismum
venisse annos agentem aetatis in earne XXX, evangelista Lucas demonstrat. qui
etiam post baptismum triennio praedicasse et sic ad passionem venisse ex evan-
20 gelio lohannis intellegitur, qui fuit Tiberii XVIII annus. fiunt ergo omnes anni
ab Adani usque ad passionem domini anni IIIICXIII. regnavit itaque post passionem
domini Tiberius annis V.
Gaius cognomento Caligula regnavit annis III mensihus X.
Claudius regnavit annis XIII mens. VII.
as Nero regnavit annis XIII m. VII.
Vespasianus reg. ann. X.
Titus filius Vespasiani reg. a. II m. III.
Domitimms frater Titi reg. a. XV m. V.
Nerva reg. anno I m. IIII.
30 Traianus reg. a. XIX m. VI.
Hadrianus reg. a. XX.
Titus Antoninus cognomento Pius reg. a. XXII mensibus III.
Marcus Antoninus qui et Verus regnavit annis XVIII mense I.
Aurelius Commodus reg. a. XIII.
.15 Hebidius Pertinax reg. m. VII.
Severus regn. an. XVII m. VII.
Antoninus Caracalla Severi filius reg. a. VII.
inscr. incoactione C 1 mouerim] no'ium C: emendatio dubia 5 asseret C 8 iudicium C
9 ut addidi 10 temporum (sic) C secundum] sed C 17 (hiberius C 18 luclias C 20 annus)
anno C 22 tliiberius C 27 thitus C 31 [ajdriauus (a add. niiniator) C 32 thitus antonius C
33 marchus antonius C 37 antonius C
II. EXPOSITIO TEMPORVM HILARIANA. 417
Macriniis reg. anno I.
Aurclius Anfonimis rfg. n. IIII.
Alexandcr Mamae filius rcg. a. XIII.
Maximianus regnavit annis III.
5 Gordinnns rcg. a. VI.
Philippus reg. a. VI.
Decius reg. a. I m. III.
Gallus et Volusianus filius eitis regtmverunt annis II m. IIII.
Valerianus et GaUicnus reg. a. XV.
10 Claudius rcg. a. I m. IX.
Aurelianus reg. a. V m. VI.
Tacitus rcg. m. VI.
Florianus reg. m. III.
Probus reg. a. VI m. IIII.
15 Carus cum filiis suis reg. a. II.
Diocletianus rrg. a. XX.
Galerius reg. a. II.
Consfantinus reg. a. XXX m. X.
Consfanfinus ct Constans regnavcrunt a. XXIIII in. V.
30 lulianus reg. a. I m. IIII.
lovianus reg. m. VIII.
Valcnfinianus cf Valcns regnaverunt annos XIIII m. V.
Gratianus cum fratre Vulentiniano reg. an. VI.
Valentinianus cum Theodosio reg. a. VII
25 Theodosius cum filiis Arcadio et Honorio reg. an. I[II.
Arcadius cum fratre Honorio reg. a. XIII.
Honorius cuiii Theodosio minore fratris filio reg. a. XV.
Theodosius minor Arcadii filius reg. solus an. XXVIII.
Valens cum Alarciano regnavit ann. IIH.
30 Marcianus solus reg. annis III.
Leo cum Maioriano reg. annis III.
iterum Leo cura Severo reg. a. IIII.
Leo solus regnavit anno I.
Leo cum Anthemio regnavit ann. 11 II.
2 antonias C 3 mamae] inanie 0 9 regnauit G 15 [c]larus C 17 [u]alerius C
19 xxxiiii C 21 iouinianus r. a. uiii C 25 archadio C 26 archadius C 21 miuoris C
28 archadii C
III.
LATERCYLYS IMPERATORVM AD IV8TINVM I.
Laterculus imperatorum qui sequitur ab Augusto perveniens ad lustinum I ut
exiguae admodum utilitatis est, ita non plane neglegendus; nam quamquam pleraque
quat' auctnr affert ad scriptores redeunt adhuc superstites, certe hic illic ad crisin
eorum adhiberi poterit et fieri potest, ut habeat propria quaedam. primam partem ab
Augusto ad lovianum patet sumptam esse fere ex Eutropii breviario, cuius quae sunt
et ad numeros usque concordant, expressimus inclinatis. praeter Eutropium paucis
locis adsumpsit auctor chronica Hieronymiana, ut Traianum, quem Eutropius ait obiisse
apud Seleuciam Isauriae, Hieronymus in Selenunti (secundum Eusebium) sive ut alihi
(nirairum apud Eutropium) scriptum repperimus apud Selcuciam Isauriae, laterculus ait
defunctum esse apud Selinunta Isauriae. in huiusce partis capitibus extremis pariterque
in proximis adhibita sunt consularia Constantinopolitana; certe Gallum necatum esse in
insida Flanona ex iis solummodo auctor sumere potuit eodemque ducunt quae sequuntur
ad Valentem. missis capitibus a Gratiano ad Theodosium II ita exiUbus, ut certum
auctorem non prodant, extrema inde a lohanne qui post nioi'tem Honorii regnum occu-
pare conatus est, quatenus imperatores Occidentis spectant, prope accedunt ad ea, quae
de rebus occidentalibus leguntur apud Marcellinum comitem, quamquam non omnia eo
adhibito plene explicantur, ut in Leone cometacum corruptum et in Severo II quod
dicitur rcligiose rixisse. Marcellinum cuni viderimus (vol. 2 p. 46) occidentalia sua
traxisse ex chronicis Occidentis, fortasse communio quae intercedit inter Marcellinum et
huius indicis auctorem redit ad chronicorum eorum epitomam ab utroque usurpatam. —
Scriptum esse indicem sub lustiniano nolim inde colligere, quod finit in lustino I; nam
fieri potest, ut copiae in eo defecerint, quibus auctor usus est.
Codices adhibiti sunt sex hi.
C Vaticanus 3339 saec. X f. 246'. 247' post Pauli historiam Romanam (cf. Droysen
praef. ad Eutropium p. XXX et Waitzius scr. Lang. p. 36). edidit indicem ex hoc libro
et eo qui sequitur Schelestratius antiq. eccl. 1 (1692) p. 597 seq.; repetivit Roncallius
chron. vet. Lat. 2, 249. mea causa indicem contulit Huelsen. manus secundae lectiones
plerasque suppressi.
Z Vaticanus n. 1984 (non 465, ut ait Schelestratius 1. c.) saec. IX vel X f . 9 post
Curiosum urbis Romae (cf. Jordan topogr. urb. Romae 2 p. 3 et Waitzius scr. Lang.
p. 30). finit mutilus folio exsecto in Constantio II verbis moritur anno.' adhibuit
Schelestratius 1. c. hunc quoque librum mea causa Huelsen excussit. manus secundae
mutationes pleraeque item omissae sunt.
Coloniensis n. 32 saec. X f. 193'— 195 post Ambrosii epistulas. descriptus est ex
nostro C; nam in loviano ga\latiae vocabulum in C scriptum bipertito propterea in
Coloniensi male divulsum est et concordant omnia. itaque nou adliibui librum , unde
descriptum indicem sponte misit Carolus Schenkl.
y Vaticanus n. 341 sacc. X inter misceilanea, de quibus egi vol. I p. 524 adn.
UI. LATERCVLVS IMPERATORVM AD IVSTINVM I. 419
Mediolanensis Ambrosianus C 72 inf. sacc. XT (cf. MG. sor. Lang. p. 'M) anto Pauli A
diaconi historiani Ronianani in foliis tribus nuineratis hodie .59. 00.61, quoruni primuni
et tertium cohaerent, secundum solitarium cst, leguntur primimi nomina Ascankis . . .
Marcelltis (ut infra) itemque indicis huius principium ad Vitellium, dcinde, his videlicet
reiectis, haec : Consules. Ascanms Silvius. Alha Silvius. Procas Silvius. Capln Silvius.
Numitor Silvius Aeneas. liomuliis. lulius Octavianus. Numa FompiUus. TuUus.
Ancus. Brutus. Decius. Drusus. Torquatus. Camillus. Fompeius. Tullius. Cato
censorius. Cossus. Scijnade. Fabricius. Fabii. Marcellus. sequitur iudex quem
edimus integer.
Bernensis n. 120 saec. XI f. 74' — 76 post Victorem quem dicunt epitomatum. B
adhaeret laterculo continuatio a lustiniano I ad Theodosium ITl sumpta ex Bedae
chronicis uiaioribus. post Bedana quae finiunt sic: Anastasius imp. aim. III. Theodosius
anii. I subiciuntur liacc : IjCo impcr. ann. X. Constantinus ann. XXVII. Constantinus
imperator a suis crqjtus est excecatus VIII ann. post imperant. Karolus imperavit ann.
XL V. Ludovicus fiJins eius ann. XX VIII. Lotharius ann. X V. Otto imperavit I ann.
Otto II ann. Otto III ann. Heinricus ann. Gener ann. XI. Hrinricus anu. VIII.
Vaticanus 1979 (errore 1479 apud Droysenum praef. ad Eutropium p. XXTX) W
saec. XI/XII post PauH diaconi historiam Romanam.
Edidit indicem, ut supra dixi, Schelestratius usus libris nostris CZ. praeterea Sir-
mondus ad Sidonii carm. 2, 3 1 7 ex hoc indice citavit verba de Severo II Severus . . .
deccssit. attulitque ex codicc Lucensi Pauli historiae Romanae saec. XI/XTI (eum ego
Lucae frustra quaesivi) extrema, scihcet capita de Anastasio et lustino I.
IMPERATORES ROMAE VEL CONSTANTINOPOLIM REGNANTES.
Octavianus Augustus regnavit annos LVI. Eutrop. 7,8.
Vixit annos LXXV.
Obiit morte communi in oppido Campaniae Atellae.
Tiberius regnavit annos XXIII. Butrop. 7, ii.
Vixit annos LXXVIIL
Obiit morte communi in Campania.
Gaius Caligida regnavit annos III. Eutrop. 7, 12.
Vixit annos XXVIII.
Intcrfectus est in Falatio.
Claudius rcgnavit annos XIIII. Eutrop. 7, 13.
Vixit annos LXIIII.
Obiit morte communi.
Nero regnavit annos XIIII. Euirop. 7, 15.
Vixit annos XXXI.
Se ipsum interfecit ab urbe miliario IIII in villa liberti sui.
Verborum peracriptorum compendiatoruvive, ut sunt annos, annis, ann., anno — vixit, vix. — reguavit,
reg., ratio noti est habita.
1 «0 ZVAW, omittunt titulum CB constantlnopoli 4 regnentes Z^ 2 oct. aug.] aug. oct. V,
aug. (om. oct.) A 3 Ixxul Ixxui Eutropius. 8 caius A caligula] AB , calcula C", calli-
cula W, gallcula C^, gallicula V 1 1 xiiii] xiii CW 14 iieron C 15 xxxi] xxxii Eutropius
16 se ipsum interfecitj iuterlectus est Z iiii] iii C libertis A^B
CHRONICA ni. 54
420
III. LATERCVLVS IMPERATORVM AD IVSTINVM I.
Galba regnavit mensibus IIII.
Occisus est in foro Romae.
Oiho regnavit diehus XCV.
Vixit annos XXXVII.
5 Ipse se interfecit in Italia apud Bedriacum.
VitelUus regnavit tnenses VIII die uno.
Vixit annos LVII.
Occisus est a Vespasiani ducihiis.
Vespasianus regnavit annos VIIII.
10 Vixit annos LXVIII.
Ohiit proflMvio ventris p^rope Sahinos.
Titus regnavit annos II menses VIII.
Vixit annos XLI.
Ohiit in ea qua pater villa.
15 Domitianus regnavit annos XV.
Vixit annos XXV.
Interfectus est suorum coniuratione in Palatio.
Nerva regnavit annum I menscs IIII.
Vixit annos LXXI.
20 Obiit morte commiini Eomae.
Traianus regnavit annos XVIIII menses VI.
Vixit annos LXIII.
Mortuus est profluvio ventris apud Selinunta Isauriae
castellum. /
25 Aelius Adrianus regnavit annos XXI menses X.
Vixit annos LX.
Ohiit morte communi in Campaniac Baias.
Antoninus Pius regnavit annos XXII menses duo.
Eulrop.
16.
Eutrop. 7, 17.
Eulrop. 7, 18.
Eutrop. 7,20.
Eulrop. 7,31.
Eutrop. 7,23.
Eulrop. 8, 1.
Eutrop. 8, 5; Hieron.
A. 2132.
Eulrop. 8, 7; Hieron.
A. 2153.
Eutrop. 8,8.
30
35
Vixit annos LXX.
Obiit morte communi a^nid Lorum villam suam miliario ah
urhe XIL
Antoninus Verus cum Lucio Antonino Vero. L. Antoninus regnavit Eutrop. 8, lo.
annos XI.
Ohiit profluvio sanguinis, quod Greci apoplexin vocant^ in urhe
Altino.
Antoninus Verus regnavit annos XVIII. Eutrop. s,u.
Vixit annos LXI.
Obiit morte communi.
Commodus regnavit annos XII menses VIII. Eutrop. 8, 16.
Obiit morte suhita, ut etiam strangidatus putaretur.
Pcrtinax rcgnavit menses II dies XX. Eutrop. 8, 16.
Vixit annos LXXX.
Occisus est a praetorianis militihus.
1 galua W iiii] uii Eutropius 4 xxxuii] xxxuiii Eutropius 5 uedriacum CW 10 Ixuiii]
Ixuiiii Eutropius 11 sauinos W 13 xli] xlii Eutropius 14 quaj qua et ZW pater] pater
eius ZAB IG xxu] xlu (variant libri) Eutropius 17 coni. suor. C 19 IxxiJ Ixx AB: Ixxii
Eutropius 21 traiunus] ulpius tr. W 23 hisaurae W, isaurae C 25 li(a)elius 5IF 27 uaias W,
balas B 28 antunius AB m. ii] m. iii Eutropius 29 Ixx] Ixxiii Eutroplns .'U urbe] u. roma Z
32 antonius AB ante 1 ins. anno AB 34 proHunio Z^ grece Z apolexin B in] obiit in Z
36 X et uiii V 39 uiiij uiiii CW 41 pertinans CW posl Pertinacem ins. lulianus 61ius regnavit
mensesVII: interfectus est a Severo C" (manu saec. XV) 42 Ixxx] Ixx Eutropius 43 a] ad W
III. LATERCVLVS IMPERATORVM AD IVSTINVM I.
421
Severus regnavit annos XVI.
Vixit ammodum senex.
Decessit Ehoraci.
Antoninus Caracalla regnavit annos VI.
5 Vixit annos XLIII.
Obiit morte conimuni apud Edessam Osroene.
Macrinus rcgnavit anno I menses II.
Seditione est militari occisus.
Antoninus Aeliogabalus rcgnavit annos II.
10 Tumultu militari est interfectus.
Alexander Mamae regnavit annos XIII.
Periit in Gallia militari tumtdtii.
Maximinus rcgnavit annos III.
Occisus est a Pupieno Aquileiae.
V, Gordianus regnavit annos VI.
Intcrfcctus est fraude PJiilippi qui ei successit.
Philipiinis regnavit annos V.
Interfectus est ah exercitu Veronae.
Decius regnavit annos duos.
20 Interfecfus est in harharico.
Gallus rf Volusianus regnaverunt annos II.
Inferfecti sunt Interamnae.
Valerianus regnavit annos VIIII.
Capfus apud Pcrsam ignobili senectute consenuit.
25 Gallienus regnavit ann. VIIII.
Seditione niilitum Mediolani est intcrfcctiis.
Claudius regnavit annos II.
Ohiit morbo.
QuintiUus regnavit diehus XVII.
30 Et hic interfectus est.
Aurelianus regnavit annos V.
Occisus cst Cenofrurio a servis suis.
Tacitus regnavit menses VI.
Obiit morte communi.
3i Florianus regnavit menses II.
Obiit morte communi.
Probus regnavit annos VI.
Cum casfra supra Tigridcm habcret, vi divini fulminis pcriit. Eutrop. 9, 18.
Numerianus regnavit annos 11. Eutrop. 9,18.
40 Apri soceri sui fraudc in itinere occisus est.
Diocletianus regnavit annos XX
et deposito impcrio obiit morte communi.
Eutrop. 8, 19.
Eutrop. 8,20.
Eutrop. 8,21.
Eutrop. 8, 22.
Eutrop. 8, 23.
Eutroii. 9, 1.
Eier. A. 2255; Eutrop.
9,2.
Eutrop. 9,3.
Eutrop. 9, 4.
Eutrop. 9, 5.
Eutrop. 9, 7.
Eulrop. 9,11.
Eutrop. 9, 11.
iktrop. 9,12.
Eier.A.2288;Eutrop.
9,15.
Eutrop. 9, 16.
Eutrop. 9,16.
Hier. A. 2294.
Sier.A. 2302;Eutrop.
9, 27. 28.
3 euoraci CW 4 caragalla C ui] xui V 6 edissam C mosroone CVB, mo'roene Z,
mosraenae W 8 seditioni AB est om. V 9 lieliogaualus W, eliocaballus C, eliogaballus Z, aelio-
gaballus AB 10 tumultum W 11 mammae A 13 maximianus F» 14 a puppieno ZAB,
apud pieno Cir aquilegiac J. 18 beroue W. ueroniae primus cliristianus ^, ueronicae £ po«« Veronae
ins. ct filius Uoraae per iussiouem Decii senatoris Z'^ 20 in barbarico] add. id est iu palude summersus
(non Summeir, ut ait Roncallim) Z^ 24 captus . . . cousenuit om. W 2;') gallienus (galienusF)
r. a. uiiii om. W 26 mediolanum Z 32 cenofurio Z 33 ui] u Z 37 post l'roluM Carus
non tam excidit quam locum auum cessit Numeriano, mortiK causa translata ad Probum 38 tygradem V
40 itine C 41 dioclitianus C ^,^
422
III. LATEBCVLVS IMPERATORVM AD IVSTINVM I.
Maximiaiflis Herculius regnavit annos XX
et simiUter deposito intperio obiit.
Constantius regnavit annos XIII.
Obiit in Britannia Eboraei.
■■■ Licinius regnavit annos XV.
Oceisus cst Thessalonica.
Constantinus regnavit annos XXXI
Vixit annos LXVI.
Ohiit in Ancirone Niconiediae villa.
10 Constans regnavit annos XV.
Oecisus est in Gallia a Magnentio.
Constantinus Caesar qui et Gallus regnavit annos 11
Occisus est in insula Planona.
Uier. A.2302;Eutrop.
9,27.
EulTop. 10, 1.
Eutrop. 10, 6.
Eulrop. 10, S; ffier.
A. 2S63.
Europ. 10, 9.
20
Eutrop. 10, 17. 18 ;
cons. Const. a. 364.
Cons. Consl. a. 375.
Eutrop. 10, 12; cons.
Constant. a. 354
(vol. 1 p. 238).
Constantius Mopsocrenis inter Ciliciam Cappadociamque moritur nnno Eutrop. lo, i5; cons.
aetatis XLV, imperii XXIIII. Const. a.mi slve
_ . _' ^ Hier. A.2377.
iulianus regnavit annos II. Eutrop. lO, w.
Vixit annos XXXI.
Apud Persas hostili manu est interfectus.
lovianus regnavit inenses VII.
Vixit annos XXXIII.
Obiit morte subita Dadanasta finibus Galatifie.
Valentinianus senior regnavit annos XI.
Obiit in castello Vergione.
Valens frater eius regnavit annos XII. Cons. Const. 0.378.
2'' Occisus est in pugna Gotliica miliario XVII ab Adrianopolim.
Gratianus regnavit annos XVII.
A Maximo tyranno est interfectus.
Valentinianus iunior regnavit annos XVII.
Necatus est a comite suo Vienna.
30 Theodosius regnavit annos XVI.
Obiit Mediolano.
Arcadius regnavit annos XXIII.
Obiit Constantinopolim.
Honorius regnavit annos XXXI.
3s Obiit Ravenna.
Theodosius iunior Orientale imperium tenuit per annos XLVlIII.
Apud Bizantium morte communi periit.
loiiannes Honorio defuncto occiduum invasit imperium
statimque apud Ravennam occisus est.
40 Valentinianus tertius regnavit Romae annos XXXI.
Occisus est in campo Martio.
Marcianus Constantinopolim imperavit annos VI menses duos
ibique communi loto defunctus est.
1 herculem V 2 et om. V deposuit, .2 4 lintaiiiii C, WM,m\\ Z euoraci CW h liciu-
\\\\i?. CZW thesalonica irF.4 8 Ixui] lui C 9 mc(h)oraeaia iTylT? ir 12 amgnentio F 13 flmi..-
luae B 14 mopsoorenis W mortuo V in anno finit Z 17 annos om. B xxxi] xxxii Eulropius
Hl iobianus W, iuuianus A 21 sub. morte W dadanista B 22 semiior W 25 miliarico W,
iiiiliarios C adriopoliin V 28 xuii] xiii 0» 29 negatus C bienna T'ir 32 post arcadius
uis. tilius theodosii cum fratre houorio B xxiii] xiiii B 34 post honorius Ins. ciiiu theodosio minore
IVatris sui iilio B xxxi] xu B 35 rabenna W 38 oecidium W 40 tertins om. K« 42 const.
imp.| et iialuiitiiiiaims B meuses] et niensca W 43 leto] B, lecto CVAW
MareeUinn.i 434. 425.
Mareellinus a. 455.
III. LATERCVLVS IMPERATORVM AD IVSTINVM I. 423
Leo Orientalibus regnavit ann. XVII menses VI.
cometacum vita defunctus est.
Maiorianus apud E-avennam levatus Caesar imperavit Romae annos IIII MarcelUnus 461.
mens^s VI.
.■i Iiixta Hyram fluvium occisus est.
Severus Romae imperavit annos IIII MarcelUnus 465'?
ibiquc religiose vivens decessit.
Anthemius Romae regnavit annos V. MarcelUnus 472.
Occisus est a Ricimerio genero suo.
10 Olybrius Romae imperavit menses VII, Marcellinus 472.
ubi et vita obiit.
Glieerius apud Ravennam Caesar factus est Romaeque regnans a 'Nepote MarcelUnus 473. 474.
imperio expulsus est anno imperii sui 11
et in Porto urbis Romae episcopus ordinatus diem obiit.
15 Zeno Constantinopolim imperavit annos XVII menses VII
ibique vita decessit.
Nepos Glicerii successor Romae regnavit anno I. Horestes eum imperio MarcelUnus 475.
depulit filiumque suum Romae fecit imperatorem.
idem vero Nepos iuxta Salonas in villa sua occisus est.
20 Augustulus novissimus Romae imperavit ab Horeste patre suo creatus. Marceltinus 476.
regnavit anno uno.
Odovacer eum rex Gothorum in vasa Roma interemptoque
Oreste in Luculanum oppidum exilii poena damnavit.
Anastasius Orientale gubernans imperium regnavit annos XXVII menses
25 duos
communique morte apud comitatum interiit.
lustinus Constantinopolim regens imperium per annos VIIH dies XXIIH.
Morbo periit. ,
1 leon CW post leo ins. maior cum leone minori -B 2 cometAcum] sic libri, forttisse scr. (ut in
Anastasio) apud comitatuni 3 maioranus CV iraperium A .5 iram AW, hiram C, chiram B
fluuius T'a 8 art|mius A 9 ricimerio] GW, recimerio A, regimerio B, ricimero V generi V,
genere A 10 olihrius C menses] annos AB 11 uitabbiit C 12 est om. W que] cum W
13 ii] \x B 14 portu B ordinatus] o. est V, om. W obiit om. C 15 zenon CAB 17 hor-
restes VABW imperii ^-1 18 imperatorera] AB, imp W, impr V 19 nepus C salinas C occisus
cst] occisus^, obiit C 20 nobilissimus C horreste /> 21 posi regu.avit ins. uixitCVAB 22 odo-
bacer C, odoacer AB 23 lioreste C, horreste B 24 orientalem ^4» 26 interiit] periit V 27 iustinia-
UU.S V imperator W uiiii] uiii C 28 moruo W
IV.
LATERCVLVS
IMPERATORUM ROMANORUM MALALIANVS
AD A. DLXXIII.
Codex Vaticanus Palatinus n. 277 saec. VIII scriptus litteris quadratis (cf. Beth-
mann Archiv 12, 333) post Isidori praefationes veteris novique testamenti eiusdemque
librum de ortu et obitu patrum (cf. Arevalus in Isidorianis vol. 1 p. 523, vol. 2 p. 350)
f. 56—81 chronica continet cum praescriptione et subscriptione iis quae infra leguntur ;
edidit inde Angelus Maius in spicilegii Romani vol. 9 (Romae 1843) p. 118—140 (repe-
tivit Migne in syll. patr. Lat. vol. 94 p. 1162), sed incuriose admodum et praeterea, ut
ipse ait in praefatione, passim ad grammaticas leges reformata. Maius iam adnotarat
Malaliana complura in iis inesse; tota, quatenus ad historiam pertinent, sicut paucis
monui in ephemeride Krumbachiana {JByzantinisclie Zeitschrift vol. 4 a. 1895 p. 487. 488)
pendere a lohanne Malala Antiocheno et ad eius chronica recte aestimanda nostra haec
aliquam utilitatem habere nunc demum apparet. emendantur enim explenturve versione
hac Latina non solum Graeci textus hic illic errores et hiatus minores, ut 427, 15, cum
aliis locis quae absunt a Graecis dubitari possit, utrum ex Graecis exciderint an ab
interprete interpolata sint, sed adest etiam apud interpretem imperatorum laterculus
a Gallo ad Aemilianum, quae Malaliani libri pars deficit in codice chronicorum inte-
grorum unico ^), quamquam excerpta Constantiniana (cf. Hermae vol. 6 p. 368. 382) ad
eam quoque perveniunt. similiter quae in fine codicis illius desiderantur ab epitomatore
lecta sint necesse est, cum post lustinianum, in quo codex ille desinit, hic adsit
lustinus alter habens annos novem, cum imperarit per annos tredecim (565 Nov. 15 —
578 Sept. 26). confirmatur itaque et accuratius definitur, quod coniectura dudum ad-
secuti sumus, scripsisse Malalam imperante lustino secundo anno eius nono, p. Chr. 573.
Sed cum libellus a Malala pendeat, nihilominus ipse tantum abest, ut versus sit
ex Graeco, ut certo constet auctorem scripsisse Latine, Malalae autem chronica eum
aut Graece legisse aut adhibuisse eorum versionem epitomamve Latine factam^). —
Locuni Sozomeni p. 428, 33 cum adleget sub nomine Epiphanii Cyprii episcopi, adhi-
buit omnino versionem quam sub titulo historiae ti'ipertitae Cassiodori iussu confecit
Epiphanius scholasticus, quem chronicorum auctor perperam habuit pro eiusdem nominis
episcopo Cyprio. — Ephremis locum adlatum p. 433, 11, quem amici frustra quaesiverunt,
') Mero casu in chronicis nostris Valerianus bis perscriptus est et p. 436, 18 loco suo post Aemilia-
num et p. 436, 2 non suo post Caracallam, quera locura item obtinet propter hiatuni illura magnum in textu
Xlalalao Graeco eo quem habenms. interposita in chronicis et ipsa vere ilalaliana esse non solum Alexandrus
lormu (p. 436, .')) ostendit, sed item Decius et Gallus p. 435, 15. 16 proeedentes ordine inverso, id quod redit
in cxcerptis Cunstantinianis. ^) Quae sequuntur nou tam mea sunt quam amicorum: scilicet exposuit dc
bis in cpliemeride Byzantina 1. c. jj. 489—492 a rae rogatus Ludovicus Traube suppcditavitque alia rerum
ecclesiasticarura iraprimis peritus et adiutor acerrimus studiorura etiam a suis alienornm Adolfus Hai-nack.
IV. KATERCVLVS IMPERATORVM ROMANORVM MALALIANVS. 425
auctor siniiliter traxisse videtur ex scriptore aliquo Latino. — De gradibus sex vel
septem ') quae leguntur p. 433, 2, iani Maius monuit redire fere in epistula sub Hiero-
nymi nomino tiadita de septem ordinibus ecclesiac (opp. ed. Vallars. vol. II p. 113);
nam eo solo ditteiunt, quod fossarii ante ostiarios noniinat cpistula, post eos chronicorum
auctor. ea auteni epistula sine dubio spectat ad ecclesias Occidentis. — Deniquc optime
monuit Ilarnackius auctorem ut inficetum ita Vergilianum totum esse , maxime, ut fit,
in prooemio; monuit item Huelsenus praeter Vergilium ipsum adhibitum esse Probae
centonem Vergilianum. exempla apponam ex pluribus selecta.
p. 426, 6 liquidissimis lahiorum nectareis] Georg. 4, 164: liquido distendunf nec-
tare ccllas
p. 426, 7 anfra caliginis] Aen. 6, 267: res alta terra et caligine mersas; Proba 51.
p. 426, 8 tamquam soUs iubar inlustret ab alto] Aen. 4, 130: iubare exorto —
Aen. 1, 160. 297: ab alto
p. 426, 9 caliginem fenebrosae nocfis] Aen. 11, 187: conditur in tenebrus altimi
caligine caelum
p. 429, 4 ad narrationem Malalianam quod additur genitus sine macula pendet
ex Vergilii egl. 4, 6 : iam redif cf virgo; quae ibi habet poeta iam nova
progenies caelo demittitur alfo (cf. Proba 338) notum est Christianos ac-
cepisse de Christo nato.
p. 432, 8. 9 coniugem plenam nubilis annis pectore virgo .... iamque nutturam]
Proba V. 131. 132: pulchero pectore virgo (= Aen. 3, 426), iam mafura
viro, iam plenis nubilis annis (= Aen. 7, 53).
p. 432, 44 animas fluctibus exilii (cod. fluctis exuli) vagas] Aen. 5, 51: Gactidis
agerem si Syrtihus extd; Proba 422
p. 433, 37 inter fluctus altoque peJago demersif] Aen. 9,81: pclagi petere alta
parahat
Ludit iteni auctor p. 433, 16 in palmae vocabuli Latini significatione duplici ct sacrae
scripturac ubi citanttir, textum Latinum receptum auctor sequitur. denique locutiones
adhibet doctrinasque sequitur ecclesiae Occidentali proprias, ut p. 430, 14 salus ef
redemptio nosfra; ibidem gesta sunf in hominem plenum cum deo; p. 431, 29 sancta cf
individua frinitas; p. 432, 28. 434, 19: dci et hominum mcdiator.
In urbe Roma libellum scriptum esse Traubius inde coUegit, quod verba p. 429, 7
Graecis male interposita: unde (id est ubi) factum cst 2>ost fot annos domicilium adque
baselicam bcatae et semjJcr virginis Mariae aperte adludunt ad ecclesiam urbanam non
ignotam sanctae Mariae in Capitolio. — Scotforum denique scolaces vel potius scholares
p. 426, 6 et Scoti p. 427, 27, contra quos scriptor invehitur, certo veniunt ab hominc
Latino. — Quo tcmpore auctor scripserit, minus certum. ecclesia sanctae Mariae in Capi-
tolio memorata inde a saeculo nono exeunte quando facta sit, ignoratur. Scottorum
omnino ita mentio fieri non potuit ante saeculum VII ; sed vix auctor eo ascendit.
Traubius coniecit libellum editum esse contra doctrinam Bedae de aetate mundi, quippe
qui rediens ad Ilebraicam veritatem Christi annum natalem ad a. 3952 rettulerit, contra
quem opinionem communem Christum natum esse mundi sexto millesimo acriter auctor
defendit. Harnackius adsentiens adnotat systema chronographicum quod Scottis tribui
posset nullum fuisse ante Bedam scholae eius omnino fundatorem itaque tractatum a. 740
posteriorem videri scriptum fortasse circa ea ipsa tempora.
') Sex gradus nninerari, .septera iiominari Ilaniackius iude explicat, quud presbyter et episcupus eadem
consecratione fiunt neque officio differunt, sed sola iurisdictioue, vocabulis denique conipresbyterorum et
consacerdotum tam presbyteri quam episcopi comprehenduntur.
AUCTORITAS OPERIS PRESENTIS
CHRISTE FAVE VOTIS BONIS.
1- lam tempus est, ut se veritas luculentis rationis optutibus oninibus seraet ipsam
perlustret in faciem: iain prudentiori conatu, tamquam per obstrusis cavernarum rivulis,
novam et integram se veritas prodat ex utero. iam ne nos fallant multoloquio suo r,
Scottorum scolaces, ipsa se nobis veritas liquidissimis labiorum promat nectareis, ut
omnem a nobis amaritudinem tollat aliene doctrine, ut antra caliginis obnuuilante men-
dacio sua nos veritas luce tamquam solis iubar inlustret ab alto, ut mendacium fugientes
veritas amplectetur, exuti caligincm tcnebrose noctis obstante hix uera causarum,
ciariscat omnibus letissimus dies in vultu. nunc igitur, si placet, ut certum sit, ipsa lu
mundi consilia perquiramus, quo tempore. qua aetate mundi adtuerit Christus salvator
in carne, cuius etiam consolatu adque imperio niundo in lioc agebatur in terris, dum e
psaim. 19, e.caelo dei filius in utero virginis velut rex insederit thalamo.
Maiaiasp.228 Historia chrouica,
ed. Bonn.
quod etiam pari modo cxplamverunt is
Clemcns vel Thcophilus et Timotheus
dilectissimi dei episcopi chronogmphi
ct dilectus autem dei chronographus
Eusehius Pamjih iliensis.
Mai. p. 227. 2. Anuo autem XLII Octaviani Augusti Caesaris natus cst dominus et salvator 20
M.1I. v2i6.noster lesus Christtis. superius enim ait, quia postquam transivit XL et primo anno mense
sexto rcgni ciusdem Caesaris in mense Distro, id est secundum Latinos Martium, XXV
die mensis, hoc est VIII kal. Apriles, qui secundum Gregus Xantliicus appellatur, hora
diurnam secunda initiante tertia, die dominiea, missus est archangdus Gahrihcl euangeli-
zare heata Maria in civitate Galileae cui nomen Nazareth, in consolatu Cyrinii ct Lon- 21,
gini, cum esset disponsata viro cui nomen erat loseph, lyrocurante quidem Syriac Vitellio,
qui tum: ugchat iuhcnis suh codem Angustum Cacsarcm. Yll\ crgo kal. Aprihs, id est
aequinoctium vernalem, couccptus est dominus in utero virginis. nam et eadeni diem
patibulum crucis ascendit et postea in sepulchro est positus. et alia magnalia domini
in ea die gesta sunt, id est initium liic mundus ipsa die sumpsit a deo ; et timc trans- 30
ierunt filii Israhel per mare rubrum tamquam per aridam terram; et tunc expugnatus
est diabulus et de caclo proiectus est cum angelis suis; et tunc ipsa die sanctus lacobus
frater domini de pinna temph dcorsum proiecerunt ludaei. conceptus est igitur dominus
in uterum virginis VIII kal. Aprilis, id est V et XX die mensis Martii, quod est XLI
Mai.p.227. ann imperii Augusti Caesaris, et natus est in anh XLII regni eiusdem, Caesaris, VIII 35
kalendarum lanuariarum, mense Apilleon, qui cst Dccemhrio, in die XXV mensis, hora
diei VII, in civitate ludeac, cui nomen est Bethleem, quae est iuxta Hierusalem, sub
1 praem. incp C (> scholares Maius lofjuidissiniis C 7 obuuuuilante C^ 8 solis ovi. C^
12 ageb.tur O 13/14 thalamo expl iucp uamque historia C 21 superius (Eusebius correxit Maius)
auclor ait quoniam a libro decimo redit ad nonum
MALALIANVS. 427
jtreside Syriae Cijrino ex consolihtis, consolatii vero eiusdciH Octaviani Augusti et Silvani,
topareha anti iii Itidcae Herodes ille inaioi', filius Archelai, sicut cvangelista testatur.
'S. Colligitiir erijo ub Adum iisque a Flialech fili Eber ahu tria milia, et a Phalech
tisque ad XL et II anno regno Auijusti Caesaris amii IIDCCCCLXVII. ef itoMai.p.228,
i colUijifur ah Adain primi hominis. usque 'ad incarnationem domini nostri lesu Christi
et XLII anni reijni Awjusti Caesaris, annos VDCCCCLXVII. et inde conversatus
cum hominihus super ferram dominus nosier salvafor lesus Christus circa quod per annos
XXXIII non plcnos parum quid, nt fianf ub Adain usqiie ad dumini nostri lesii Christi
secundum carnem nafivitatem et passionein crucis ct adsumptionis eius in eaelis ad patrcm
10 annos VI plenos. Phalech etenim secundum propheticam vocem Mosij in dimidium dicitur
femporis fufurae incarnationis Christi intervenissc advenfum. sicnt cnim hominem sexta
dic de ferra plasmavif deus, uf Moijses magnus scriptor temporum exposuit in suis com-
mcntis, ita hoc definivit: et erif, inquid, tma di.es domini sicut mille anni. sexfa igitur i«-'i"'- '-"i. '•
dic fincxit hominem deus ef cecidif sub peccato homo, uf hoc qmque clarius appareat,
15 qui sicuf sexta die homo in paradijso plasmatus corrtiit in peccato, ita sexta die miliarii
nmndus in actate Christus super terram manifestatus est ct salvavif hominem per crucis
signaculum ligni cf resurrectionis ex mortuis reformando.
4. Qiiod cfiam jxiri modo Clemens vel Theophilus et Timotheus dilectissimi dei
ct episcopi chronogruphi explanaverunf, inviccm hi consonantes. dileetus unfem dei ehrono-
20 graphus Euschius Pamphiliensis sexfum quidem miliarium annorum ef ipse dicif a2)parereiU).f.-m.
salvaforem CJirisfum secundtim numerum scx dicrum plasmafionis Adae. prius tamen quam
supplefi fuissenf sex milia annorum dixif, qttia apparuit dominus deus lesus Christus
salvafor noster ad eripiendum genus humanum, et nafus, inquid, ex virgine humanatus
esf in quinto miliario ef quingentisimo et II annorum, passus est, vcro et resurrexit do-
25 minus nostcr lestis Chrisfus ef adsumpfus est in eaelis annorum nomerum saeculi aotatis
ab Adam T' mil. DXXXIIII. in sex milia aufem annorum concordant omnes apparuisse
dominum, quamvis Scotti concordare nolunt, qui sapientia se existimant habere et
scientiam perdederunt. vel si etiam unus plus, alius minus dixerunf, in sexto miliario anno-
rum secundum propheficam vocem elocutionis universis consenfiimf, efiaik quamvis repi-
30 grifent qui exposuerunt de nomero annorum. in novissimis tamcn femporihus apparuisse
salvaforem, sicuf divina scripturu significuf, omnes testati sunt. nam et in sanctis euan-
gehis repperies hoc factum, dum unus tcrtiam horam Christum dicit esse crucifixum, id
est Marcus; ahi vero in sextam eum asserunt Hgno crucifixum: quod aput inperitos
contraria sibi haec videbuntur, sed non sunt contraria in vera ratio, ubi se sic puriter
35 conplectitur divina scriptura, dum tameu diUgentius suminantur et bene tractautur ab
his, qui non de sua, sed de dei presumunt sapientia.
5. Igitur cum natus esset dominus Icsus in Bcthleem, in XL et II anno regui
Augusti Caesaris, sub Herode regc ludaeorum et sub preside Cyrino Syriae provinciac,
in duobus annis agens sub ubera virginis inter homines dei fihus, venerunt a Persida
40 magi, docatum illis prebens stella. tunc didicit Herodes rex sive toparcha ludaeorum, Mai. r 229.
quod cxpecidafores venissenf a partihus Persarum et introissenf in Hierosolymam civi-
fafem. ef iubens eos adduci cocpif eos interrogare. vencranf enim cognoscentes , qtiia
misfica quedam inhuti et quae eis apparuerat sfella in oriente de humanifafem salvaforis
nosfri lesu Chrisfi, deferenfesque ci munera tamquam vere regi magno ef t.riumphafori^i-<-\v.2w.
45 secundum quod eis sidus de caelo nuntiaverat. qui efiam ab oricnfalibus adventanfcs
interrogabant dicentes: uhi est qui natus esf ludaeorum rex? ef conturhafi sunt Iiidaei.
3. 6. 10 annorum eex milia ut efficeret, numeros a Malala traditos mutavit auctor f> incarnationeni]
incariieni C 12; 13 commcutis] mumeuti.s C, mouumentis Maius: fV roig v7iouy>i,U(taii> uihoC ilalalai
15 sicut sexta . . . . in peccato exciderunt ex te.vtu Oraeco 24 uero] uiro C 29 30 quamuis repi-
gritent] forlasee quamuis refragentur: xni ui^ 6uo(fu»'i>iai>- Jlalalus
55
CHRONICA III.
428 IV. LATERCVLVS IMPERATORVM
quia etiam magi cogniti conpraehensi stint ct introducti sunt ad Hcrodem regem, ct
interrogavit cos, quapropter in ludaeam rcgionem advenerint exploratores. et stiggerentes
magi miracidum stcllae et quia magnus rex natus est in hoc mundo et quia dona ei
cum adduxerint, advenissent sicut regi nmgno munera o/ferturi, dixerunt quia: quae
optulimus, munera ut deo profcrimus; vidimus enim steUam eius in orientcm et venimus, s
ut eum adorcnms. Herodes autem audiens haec stupens remansit, cogitans quoniam post
Augustum Caesarem qualis est virtus qui natus est regis huius?
6. Venerunt ergo magi in Hierusohjmis suh consolatu Vindicii ct Varii aiin imperii
Augusti Caesaris XLIIII, quia secundo et XL ariii eiusdem Augusti Caesaris salvator
natus est et in II aiiii nativitatis eius magi venerunt in HierusoljTiia. cxquisivit igitnr m
ab eis Herodes tempus sideris et cum didicissit, dixit eis quia: ite et scrutamini dili-
genter de puerum liunc et cum invencrctis, redi.cntes rcnuntiate nvihi, ut ego venicns
adorcm cum. et ahicrunt magi stella quae paululum ab eis abscesserat prchens iterum
illis sicut prius ducatum , quam in orientem viderant. et invenerunt lesum ct matrem
cius Mariam in domo et cadentes in pavimento terrae adoraverunt salvatorem Christum u
ct opttdcrunt ei munera quae detiderant secum in suis tliensauris tamquam deo et regi,
Mai. V. 231. aurum, tliu.s et myrra. et responso accepto ab angelo per somnio, per aliam viam limitis
regressi sunt in suam regionem in partihus Pcrsartim contemnentes Hcrodem rcgcm.
ctimquc sc inlusum vidisset a magis Herodes rex, iratus cst vehcmenter, ct sciscitatus a
principihus sacerdotum ludaeorum, uhi Christus nasceretur, didicit ab eis quod in Beth- 2u
leem ludeae civitatem David nasceretur secundum quod propheta predixit, et mittens
manuni militarcm occidit omnes pueros in Bcthlcem civitatcm ludae et circa finibus eius
a bimatu et infra secundum tempus quod exquesierat a magis, sictit divina inquid
scriptura. et continuo Herodes dum perfccisset scelus, scatens vermihus a dco pcrcussus
animam rcddidit. •a
7. Et factus est toparchu in terraarchia ludaeorum sive rex Archelaus fUius ipsius
Herodis per awn VIIII suh consolatu Lamii et Serviliani. sub quo et salvator et virgo
mater eius Maria cum loseph introiit in Aegyptum secundum imperium dei per angehim
los. 19, 1. apparenti loseph, sicut scriptum est: 'ecce dominus sedet super nubem levem; veniet
in Aegyptum et comminuet omnia simulacra et sculptilia Aegyptiorum\ ad adventum so
enim salvatoris scdentis super gremium virginis matris, dum ingrederentur in Aegypto,
erat illic temphmi idolorum, qui in presentia Christi omnia simulacra de suis locis adque
""STp.^e^l: sedilia exilientes confracta sunt, in pulverem sunt redacta, quod et beatus Epyfanius
Cyprius episcopus conmemorat. et cum ei expleti essent IIII anni in Aegypto, iterum
angelus apparens ad loseph iubet, ut regrediatur in ludcam terram cum puerum et 35
matrem eius. et propter metum Archehxi fiiii Herodis liabitavit in Nazareth civitatem
Galileac quasi subocculte. omnia autem secundum quod ante fuerat predictum a
prophetis sanctis, sicut et in euangehum testimonia proferuntur de propheticis libris.
8. Cum iam autem fuisset puer lesus annorum XII, ascenderunt loseph et Mariam
cum puerum lesum in teraplum domini in Hierusalem, ut Lucas euangelista narrat; et «
dehinc non amplius infert memoriam de loseph, quia scilicet cum esset senex et plenus
dierum, iustus vir in omnibus, requievit in paccm cum patribus suis. usque ad XII
annos aetatis salvatoris vixit et deinceps quievit, sicut uobis paterna conmendat auc-
Mai. p.23i. toritas. Augustus vero Caesar LVI anno regni sui mense Octuhrio, qui et Perbereteo
Mni. p. 232. secundum Athineos dicitur, hahiit in Capitolium , quod est in medium orbis Romae, ut 45
3 ei ovi. O 4 fj"ia (et slc passim, iibi sjiatium deficit in versibus exiremis, u supra qj C G quoiiiaml
qiim Oe<«i'c431,3e 21 predixit] pd C 26 est om. C» 32 adciue om. C» 37 prdtum (itemque
433, 33. 434, 39) 43/44 'paterna auctoritas quaenam inteUeyatur nescio, secundum historiam losephi (c. 15
Tiechend.) losephus et lesus simul vixerunt per annos XVIII' Harnack,
MALALIANVS. 429
^jer divinationem addisceret, quis regnaturus fuisset post ipsum in Romanam rem puplicam,
ct dictnm csf c.i a pythoniam, quod infans Hchrcus iidjciis deus c caelo hcaforum discu-
tiens Imnc domicilium, cetcro geuitus sine macula, statim iam venienti aiienusque at MuI. p. 232.
aris nosfris. qui exiens inde Augustus Caesar a divinationem et ueniens in Capitolium
■■• aedificarit ihi aram magnam in sHhliminri loco, in qiia et scripsit Latinis littcris dicens:
haec aram fdii dei cst. unde factum est post tot annis domicilium adque baselicam
beatae et semper virginis Mariae usque in presentem diem, sicut et Timothcus chrono-
grafus commcmoraf. posf hoc autcm ipse Augustus morte sua defuncfus cst senex, cum
esset annorum LXXV.
10 9. Post regnum vero Aufjusti Caesaris suh consolatu Sexti ct Sexticiani regnavit
Tiherius Caesar, cum esset dominus lesus Christus inter liomines habens aetatis annos
XV. in anno autcm XV reyni eiusdem Tiherii Caesaris suh consolafu Silvani et i\^(?iv' M-ii- p. 236.
coepit sunctus lohamies precursor predicare haptismum jjciiitenfiae, et hapfisahafiir omnes
ludea secundum jiropheficatn vocem. tunc venit ad eum dominus lesus CJiristus a Gahlea
1.'. in lordannc incipiois annorwn XXX, id est dies XII supra annos XX et YIIII, qui
octaua kal. lanuarias natus est de virgine, et VIII idus lanuarias baptizatus ex aqua
est, ex quo c.t mirabilia facere inchoavit. et baptimtus est in lordanne flumine Pale-
stine, in mensc Audineo, qtii ct lamuirio, die sexfa mensis, VIII iduum lanuariarum, in
nocte, ora dccima noctis, hoc est in diluculo, sub consolatu liuphi ct liuhellionis. ex
20 cj[uo et lohannes Baptista declaratus factus est hominibus, quem et decoUavit Herodes in
carcerem in Sehasfiam urbem IIII kal. Septembris sub consolatu Flaconis et Rufini
propter Ilerodiam uxorem FHippi fratris sui, co quod inlicite duxerat eam, sicut scrip-
tum cst.
10. Anno igitur XVIII regni Tiherii Caesaris, niense etiam VII octavi decimi siai. p.240.
2i anni regni eius, factus annorum circa XXXIII lesus Christus dominus nosfer traditus
est a luda Scariotes discipulo suo mense Distro, qui et Marfio, XXIIII die mensis, id
est VIIIl kal. April, luna XIII habens diem. erat autem dies V fer, ora nocturna VI.
et ductus est ad Caipiham iwincipem saccrdotum et inde traditus est Pontio Pilato presidi
prima mane. et continuo eiusdem Pilati uxor nomine Procla misit ad dum dicens: nihil
30 tibi et iusfo illi; nmlfiim enim passa sum hodie p)er visum propter eum. et cognoscentes
hoc ludaci scdifionem. concitaverunt dicentes: foUe tolle crucifige eiim. erat igitur ora
III, quando adclamaveruut ludaei suis vocibus crueifigentes fihum dei. accipiens autem
sententia dominus noster lesus Christus crucifixus est specialiter VIII Jcal. Aprilis,
mense Martio, XXV die mensis, luna XIIII. erat autem VI fef parasceue, ora diei VI,
35 et ohscuratus est sol et crant tenehrae jjer universum mundum. anno autem X VIII im-
perii Tiberii Caesaris haec facta sunt, ita ut fieret defectio solis maximam quam que
nota sunt contigisse prius, et fuit nox hora diei VI, ita uf steUas in caelo a^^parerent.
salvator vero lesus Christus tradidit spiritum. ora nona. et statim facta est lux mji.ii. p.24i.
omnem terram et terre motus magnus et patefacta sunt monumenfa et petre fissae sunt
40 et mortui resurrexerunt , sicut in divinis euMngeliis efferuntur veraciter; ita ut dicerent
ludaei: vere filius dei erat iste quem crucifiximus. ct sepuJtus cst lesus Chrisfus ora
decima in ipsa parasce^ie die suh consolatu Sulpicii ct SoJuti procurante Syriae Casio
preside.
11. Surrcxit aufem dominus nosfcr cf dcus Icsus Chrisfus mcnse Distro, qui ct
4.', Martio, viccssima sepfima dic mensis, id est sexta kal. Aprihs, ora nocturna X circa
diluculo lucescente die dominica, in ipso mense Martio, VII et XX die mensis, luna XVI.
6 Oraeca quae respondent haec sunt: 6 liojfiog oijrof iarl rov TtQiaroyoyov 9£ov- oans ^ia/iog iarcv
eii ro KuTieriuhov tu)? ri}i yvi: uhi verba oarif . . . K«7isroi).ioi' I.alimis auctor omisit .tuo additamenlo
substituto 21 IIII k.il. Septembris] Tigo r,' xidiiyifiSi' 'lovviiov Malalas 38 lux] uox Maius: abest a
Malala
55*
430 V. LATERCVLVS IMPERATORVM
unde et prinio quidem (ipparuit prinia mane Mariae Magdalene et deinde suis disci-
pulis aposiol/s et aliis sanctis quam pliirimis et commoratus est cum eis per dics XL
super terram, posUpiam resurrexit a mortuis. et adsiimptus est in caelis dominus noster
et deiis lesus Christus mensc Artemisio, qui et Maio, V die mensis, id est III nonas
Maias, die V fr., oru II, sanctoriim apostoJormn vidcntium et alia turba discipolorum, 5
quomodo assumptus est a nuvihus ct sanctorum angclorum dicentiuni illis: quid aspicitis in
caelum, viri Galilaei? hic lesus qui asumptus est a vobis, sic iterum veniet, quemad-
M.ii. ].. 242. modum eum videtis euntem in caelum. discendit autem secundum domini pollicitationem
sanctus et vivificator spiritus siq>er apostolos mense Artemisio, qui cf Maio, XV die mensis,
die dominica, ora III, agens presidatum in ludaea idem Pontius Pilatus, qui adsignatus 10
fuerat principari genti ludaeorum db ipso Tiberio Caesare, qui dissolvit regnum ludae-
ortim et constituens ei principem praeessc qualemque voluisset sub pontifi^atu^ sacerdotio
ludaeorum Annae et Caipihae.
12. Hic namque loco licet inspicere, quidquid pertulerit Christus salus et redimptio
nostra, omnia gesta simt in homiuem plenum cuni deo. nam quod Christus per angelum 15
virgini nuntiatur, ad evacuandum consilium serpentis ad Evam in paradyso. quod
autem de virgine natus ost, propter protoplaustum Adam, quem de virgine terra et in-
polluta ad suam fecit imaginom ; qui cum suadente diabulo mortis incorrisset exitium,
a solo domino Christo rerum reparator et conditor eius corporis et animae per in-
mortalitatis Christi restauraretur domicilium. quod autem decimi mensis Hmitem teti- 20
gisset in virginis uterum, id est die VI super mense nono, perficiens, quod nulhis ex
filiis hominum tangit nietrum nascendo per semine nisi solus Christus verus filius dei
et hominis sine semine natus ex virgine, ita ut fiant dies in una collectione constricti
CCLXXVI, qui fiunt allegoricae vel tipicam questionem: quod ipse afFatus in euangeho
ait: solvite templum hoc, et ego in tribus diebus suscitabo illud. sed ludaei ignorantes 25
capitukim rationis protulerunt testimouium veritatis et ita domino respondentes aiunt:
XL et VI annos aedificatum est templum hoc, et tu in tribus diebus suscitabis illud?
ille autem, inquid euaugehsta, dicebat de templo corporis sui, cuius dispensationem
adpraehendere nequiverunt ludaei, ideoquc nomerum annorum aedificationis temph, qui
uiri temph formam gerevat, domino protulerunt: quem nomerum non sub Salomone 30
conditorem eiusdem temph, sed sub Zorobabil, qui et Hesdram, restauratorem contigisse
perlegitur, eo quod gentes, quae in circuitu erant, opus cottidie praepedibant. nam
Salomon in annis VII complevit opus aedificii templi domini.
13. Etenim visus noster pacificus Salomon aedificavit sibi per sapientiam in vir-
ginem sacratissima sui corporis templum per huuc nomcrum sanctum, id est per nono 3.5
menses et dies VI, quia omnis nativitas masculi decimi mensis tangit initia et sic
prodit ad huius vitae quatentia. nam hoc ordine secunduni auctoritate maiorum nostro-
rum adque priorum dicitur aut legitur generis luimani conceptio, quod per VI diebus
lactis simihtudinem habens manet semen in vulva; dehinc convertetur in sanguinem
usque ad dies VIIII; deinde augetur usque ad XII; et dehinc adduntur X et VIII; 40
qui mox coaculatur et tendit ad hniamenta membrorum. ita namque VI et VIIII XII
et XVIII fiunt simul XLV; addes unum ot fiunt XLVI. et inde ducis per partes, id
est sexies quadrageni CCXL. et iterum idem per sextam sex seni XXXVI tries sexis,
(jui in unam summa fiunt CCLXXVI. et ideo quod in domino solo una cadit dies
supcr XLV propter singularem eius incarnationem de virginc sine corruptionc sive 4.1
gluttinatio seminis. eo quod secundum typum historiabilis templi XL et VI annis
aedificatum, ita corpus Christi humanitatis suae per hunc gradum rcstaurans parietem
in semetipso, quem in Adam suis fraudulentiis diabulus callidus scrpens ruinaverat,
12 praeesse] perease C 23 seniine] semi (-' 34 nisns| lesus Maiutt ;}9 nianet] nain et V
uulba 6'a
MALALIANVS. 431
illius salutaris aedificium restauraret et passus post tertium diein numquam iam mori-
turus erigcrct, ct sii' omncm iioniinem a subiectione diabuli liboraret. nam XL et
VI significat sextam, quam mundus agebat, aetatem, dum reparator suae fauriciae ad-
veniret et perfectam penitentiam per nomerum perfectionis quadragensimae ieiunium
;, ponitentibus demonstrarot. unde ot ipse salvator temptatus a djabulo velut homo victor
extitit. ut deus ergo per XLo et soxto numero tertioque duplicato omnem Inimani
generis massa in unam fidei fermentando coagulavit cousparsio.
14. Quod autem ex femineo editus ventre, positus in presepio, pannis est obvo-
lutus, proptcr ilhim versiculum, quo David ius iurando dcus promiserat dicens : de fructum , fog^h^L^l, 12.
lu ventris tui pouam super sedem tuam. presepium totus niundus adseritur, in quo suis ^'^^'
iumentis rationabihbus pabulum subministrat dominus magostatis. pannis vero advol-
vitur nostras miserias quatiendo, in quibus adibens nobis enplastra nostris vulneribus
exibuit medicinam. quod autem in Bcthloem ludae civitatem David nascere voluit
Christus, propter illut quod ante iam pronuntiatum fuerat lacob fugienti, dum suporatusuios.ss, 11-19.
15 scalam ibi ad caeluin usque conspiceret et angelos dei ascondontes et descendentos
vidisset et deum in sumnio incubuisse aspiceret, dixit: hic est, et lapidem, quem ad
caput sibi lacob posuerat, in similitudinem iUius lapidis angularis vere domus dei est
ot porta caeh: unde appellatur BotheL cui iuncti duo pariotos 0 diverso veniontesEphes. 2,r..
condidit in semetipso copulavit, scilicet populorum conexio ludaeorum adque gentihum
20 pacem in utrosquo porficiens. quod vero amiravilos pastores vol vigiles invonitur sive
quod in cunabuhs adoratur, typum gorebatur optimorum pastorum, quos Christus pater-Matth. 24,4;,.
familias constituens super famulos et famulas, ut iuste trittici mensuram distribuant,
solhcite diligenterque mandavit. vel ilhus, cui ter ait iniungens: pasce oves meas, neioh. 21, 15. n.
luporum inpetus conturbati pascua perdant placita mea.
■j-. i 5. Quod autem a magis primo omnium gentium velut nationum primitias adoratur,
omnium croatorom et dominatorem significant esso venturum et in gentibus crediturum
adque in muneribus oblatio deum otregem; sed et victimae sepulturam murram dicitur Matth.26,7.
adtributani, ut per trina species munorum, id est aurum regi, tlms ut deo, murra utMarc. 16, 1.
morituro tamquam unam deitatem patris et fihi ac spiritus sancti sancta et individua
30 trinitas adoraretur in Christo, crederetur in mundo, praedicaretur in gentibus. quod
stella dueatum magis praebuerit, proptor illud quod logitur: orietur stolla, inquid, ex Num. 24, 17.
lacob et ascondit homo in Israhel et confringet omnes duces ahonigonarum. et illud;
omnes a Saba venient forontes aurum, thus et murra, salutare domino nuntiantos. quod les. eo, e.
autem persecutus ab Herodo perfido regeque cruonto, ut adimpleretur scriptura quae
35 dicit: 'vox in excelso, hoc est in Rama, audita est, pluratus et luctus magnus; Rachel jiatth. 2,'r8'. '
plurans filios suos, et noluit consolari quoniam non sunt". inlusus namque a magis
saevit Herodes adversus Christum et quasi posset inter ceteros unum iugulare, quem
sibi succedere miser timebat, miha parvolorum in porsona unius infantis impius et
crudelis mactavit. sed ab angelo sancto munitus per visum losoph tuht puorum cum
4u matrem eius in Aogyptum, et Herodes contra suum iudicium sine causa parvorum inno-
centum crimino pressum infantum pernogavit exercitum.
l(i. Quod autem circumcisioncm Christus in carne pcrtulerit, propter illud quod
apostulus ait: Cliristuin enim, inquid, ministrum circumcisionis fuisse credendum est. et nom. 1.',, s.
iilud de exodi: cum proficiscerotnr Moyses imperante domino ad Aegyptum et secum Exoj. 4,21-26.
4.'. comitarotur coniux cum liberis, occurrit ei angelus interficere illuiu volens. ad quid
adtonita Sepphora accipions lapidem circumcidit puorum et propter sanguinem circum-
cisionis pueri pepercit angelus, no interficeret. undc circumcisio Cliristi omncs legis
ira cessavit et sanguis eius pondcra dura tulit eo quod iinis lcgis Christus', qui m^il'''- ^""•s/ys'''
2 m\ siitiiectuiiicin ('» .'') diliulo O II) iiieiibiii9.set C IK port.-i] pi)rt.<" 2() neiitunis C»
432 IV. LATERCVLVS IMPERATORVM
i.nc. 2, 52. dictum vetustatis absolvit et a servitutis iugum nos liberavit. qiiod autem adcrevisse
sapicntia quoque coram deo et homines, summae adque perfectae in bominem plenum
gessit in aevo, ita ut incipiens annorum XXX baptismum voluntarius a lobanne peteret
Ephes. *, 13. in lordanne, propter illud quod ait apostulus : 'donec omnes', inquid, 'occurramus in virum
perfectum, in mensuram aetatis plenitudinis Christi'. ,s
17. Nam et primum hominem deus aetatem perfectum, nec non et intellectum
adque rationem praeditum, ut suae scilicet voluntatis rector esset arbitrii, de terra
fincxit incolomem iuvenem, et eius coniugem plenam nubilis annis, pectore virgo, de-
cora in omni membro iamque maturam, ita pulcbrum oculis visum, eduxit ex latere
dormientis. quia non parvolorum motibus aut teneritate mentium puerorum in corpore lo
parvo quatentium adque pedum manuum linguarumve praepeditas sermonum et actuum,
sed aetate rationo soliditate monibrorum adque sapientiae plenos, prinio deus ex luto
terrae fecisse credendum est ut ex illorum materiam subolem: tamquam ex arborum
rami vel fructus primum quidem tenues, postea iam paulatim maturi vel ftrmi videntur
proficere. ita namque omnis natura firma et solida quidquid protulerit ostendit reparante is
auctore deo dum generat. et sic quippe credendum est, quia homo in primordio factus
a domino, aetate legitimus et mente plcnus et capacem rationis, in qua victoriam
caperet, si mortis superasset auctorem. et ideo namque pena mortis incurrit, quia non
sub parvoli motu et infirmior sensui, sed plenus ratione homo in paradysu deliquid, quia
scienti bonum facere et non facienti peccatum est illi. renovatur autem per gratia crea- 20
toris, qui non solum parvolos coronavit, dum natus est, verum aetiam diabulum pescavit,
cum passus est, donando nobis quod ipse gessit in carne: ut resurrectionis similiter
Christi omnis anima XXX surgat annorum aetate in hac ipsa, quam gessit vivens in
2 Cor. 5, 10. corpore , carnem ut recipiat unusquisque iuxta quod egit in corpore sive bonum sive
malum. 25
18. Quod autem baptismum a lohannem Christus libenter acciperit, ut tu non
dedigneris a conservo suscipere, quod ille non devitor, sed dominus sine peccato sumere
voluit a servo; ut inter ipsa fluenta lordanis super unum mediatorem dei et hominum
sanctae trinitatis declararetur auctoritas, dum deus pater in voce, filius in hominem,
spiritus sanctus in columbe speciae demonstratur divinitas et unam constans indivisa 30
Matth. 4, 1. deitas adque magestas. quod autem ab spiritu expulsus in deserto, id est calefactus
Iiomo, queni sumpserat propter veterem Adam, quem intra delicias paradysi diabulus
vicerat, hic in deserto cum inimico comtiigere cupiens et per ieiunii munus de illo
victoriam capiens, omnibus suis fidelibus traderet conculcandum. in qua victoria ante
zach. 3, 1. propheta Zacharias cecinit dicens: 'vidi', inquid, 'lesum sacerdotem magnum et stabat 3.1
ad dextris eius diabulus, id est ex parte iustitiae, concinnans dolos. et dixit ad eum :
increpet tibi dominus, diabulc, qui redimit Israliel et elegit Hierusalem'. nobis ergo
iMattii.4,18. vicit qui solus victoriam de diabulo capere potuit. quod autem discipolos ex pisca-
toribus facit, ut non ex sanguine nobilitatis plaudentium, sed ex pauperum gregem
.ipocai. 21,14. humiliter sentientium primos institueret 'duodicem ecclesiae columnae', tamquam ex 40
lacob XII congregationis illius patriarchae; nam unaquaque tribus Israhel singulos
apostolos in novum testamentum quasi duodicem lapides vivos ex lordanes alveo redde-
derunt; et sic totum mundum tanquam menses totius annis, sol in se iustitiae conti-
nentes perlustraverunt ; et animas fiuctis exuli vagas, lucida dei praecepta tamquam in
.M:vtth. 4, 13. lina manibus ecclesia medio concluserunt. sic enim ait: 'venite post me et faciam vos i-,
piscatores fieri hominum'.
19. Quod autem infirmitates adque egrotationes nostras, sicut reor, praedixerat
psaim. 19, c. Esaias, libenter portaverit, et sic per omnia currens 'quomadmodum gigans por viam',
21 111)11 om. V pesc.auitj coiiipescuit Maius 38 uiuit (lU videtai-) €'<■ 4:3 sic] si C"
MALALIANVS. 433
oportit inspicere, quomodo in se consecrando ecclesia grados eius pcr singulos commen-
davorit, id cst per scx gvada officii mancipandum et altario sancicndum, id cst ostiarius,
fossarius, lector, subdiaconus, diacouus, prcsbyter et cpiscopus. lios scx grados implcvit
Christus in carnc. nam liostiarius fuit, quando ostium archae aperuit et iterum clausit.
s fossarius fuit. quando Lazarum dc monumcnto quarto iara fctidum evocavit. lector loh. u.ss.
fuit, quando lihruni Esaiae prophetac in medio synagogae in aures plevi aperuit, lcgit i.uc 4, n.
et cum rephcuissit, ministro tradidit. subdiaconus fuit, quando aqua in pelvc misit et i,,h. is,.";.
humihtcr sua sponte pedes discipohirum lavit. diacunus fuit, quando caHcem bene- i.uc 22, n. 19.
dixit ct apostolis suis ad bibendum porrexit. presbytcr fuit, quando panem benedixit
") et eis simihter tradidit. episcopus fuit, quando in templo populos, sicut potestatem ^'^"'g.^*' "'
habens, eos rcgnum dei docebat. et haec quidem etiam sanctus Ephrern commemorat
similiter.
20. Nam quod a proprio discipolo XXX argenteis venundatur ludaeis, ante prcsig- m^"''. 26, u.
natum est in loseph a suis fratribus Ismahehtis distractus. quod autem hgatus a MHtth. 27.21. 26.
15 ministris Hebreorum discribitur, ut eos qui diabulo compediti tenebantur absolveret et
nexus peccatorum confringeret. et quod palrais in faciem verberatur, nobis veramsiatth. 26,67.
libertatem donavit. et quod colaphis capite caeditur, nostrum est sanitate redditus
caput. et quod innnmdis sputaminibus perlinitur, a nostras facies extersit obprobriuin.
et quod dorso titigelhs verberatiir, a nobis plagas mortis et diabuli Hagella dimovit.
20 et quod ante tribunal Pontii Pilati adstatur, a nobis terrorem adque formidinem iudicum
et principum liuiiis mundi abstuht. et quod multos testes falsos pertulit, sanctorum
suorum contra iinpios testimoniuni confirmavit. quod autem inter iniquos depotatus
est, ut fihos adoptivos per fidem angelorum participes demonstraret. quod vero unum
susciperit, altcrum reprobaverit, ut quantum intcrorit humihtati superbia et desperatio
25 ab spe salutis vel a mahtia distet clementia, demonstraret. et quod clavis configitur,
ut 'acoleum mortis\ quod nobis fuerat permolestum, significaret esset distructum. quod 1 '^«^- '^, .ie.
vero vestes eius in sorte ceciderit, ut sors sanctorum firmaretur in caelo.
21. Et quod etiam propria potestatc morte sua habuit expletione dicens: con- if''- 10, is-
sumatum est, et inchnato capite tradidit spiritum propter illud: potestatem habeo po-
30 nendi animam meam et potestatem habeo iterum sumendi eam, eo quod sacrificium
voluntariae se ipsum optulit patri pro nobis. quod unus idemque inter mortuos iiber,
ut nostra mortificatio illius inmortalitate vivificarctur. quod autem ceterorum crura 1 cor. 15, 53. 22.
confracta eiusque minime est conmiinuta, propter illud ante praedictum: os suum non ExiJd.ii.Vecf..^
comminuctis ex eo ipse namque est agnus pascalis populoque mactandus. et ab
35 Aegypto suo sancto cruore ad terrain promissionis pcr medium mare proprio sanguine
purpuratum patres cum liberisque reducens, postquam Faraonem percusso et cum suis
satellitibus eum intcr fluctus altoque pelago demersit. quod autem dc cruce depu-
nitur in sepulcliris ponitur, ut sanctorum omnium sepultiu-a sanciret et timorem mortis
auferret. quod vero in inferiora terrae discendit et a caelesti sede de sinu patris i'>h. 1. is.
40 non recessit, ut suos de carceris vinculo educeret et diabuli potestate destrueret mor- "•^^'t- -'.h. 15.
tisque imperium contereret et infcrni potentia abolcrct et suum regnum non solum
iustis, scd ctitim latroni donaret. quod autem a mortuis post triduum resurrexit, ••'";• -,^3, 39.
raortuis vitam dedit et primitias resurrectionis ostendit et onmium fidelium corda ad -Matoi. 27, 52.
rcparationem futuiam firmavit. quod autem XL dierum spatio cum discipolis suis post »ct. 1, 3.
^5 suam resurrcctionem commoratus cst, ut iufidelium corda domaret et suae ecclesiae
munera legis quadruplo conferret.
22. Quod vero asccndisse ipsoque quadragesimo die perscrivitur in caelum. utact. 1,9.
illum cui dictum est post ruinam: 'terra es et in terram ibis', ipsi post de diabulo capta i -Mo^.:), 19.
2 sex] septem Maiiu 3 sex] septem 3Iatus LS caput om. C <,l)probiius C» 24 iutererit]
interit C 31 quod] que C 32 uiuficaretur C» 33 menime C 41 contereret] conteteret C abolereret C
434 IV. LATERCVLVS IMPERATORVM
'""'act/z°'34.' in Christo victoria diceretur: 'sede ad dexteram nieam, donec pouani inimicos tuos
Ephes. 4,8. scavellum pedum tuorum'. duxit ergo ascendens Christus captivam captivitatem et sic
act. 2, 1. 34. secundum suam promissionem die pentecosten dedit dona hominibus. ascendit Christus
Ephes.4,:o. ad patrem et descendit spiritus sanctus ad plebem. qiii discendit, ipse et ascendit
super caelos, ut adimpleret omnia. qui vero descendit paracletus ad apostolos, in s
Ephes! 3, 15.' ipso confirmantur universa in caelo et in terra. nam spiritu sancto largiuntur dona
1. Coi. i2,s-u. cunctis fideUbus, ct ut ait apostulus dicens: 'alii quidem datur sermo sapientiae secun-
dum eundem spiritum, aHi vero sermo scientiae, alii gratia curationum, alii genera
linguarum, alii interpretatio linguarum in eundem spiritum', et cetaera. haec autem
Uoioss. 2, 9. omnia dona operatur deus et Christus in eundem sanctum spiritum, qui est plenitud(j m
unius deitatis adque substantiae, quia tres personas et tres subsistentias unam cognuscitur
esse deitatem atque essentiam. nam quanta hxrgiantur ecclesiae ab uno eodemque
domino Christo, quis digne possit expedire per ordinem'.' quidquid igitur in nativitate,
quidquid in aetate, quidquid in praedicatione, quidquid in passione, quidquid in resur-
rectione Christi, quidquid in ascensione domini, quidquid in divini spiritus omniuni is
linguarum ehicutione, in sacramento vel ministerio sanctae catholicae ecclesiae gesta
sunt adque in augmento fihorum dei peracta sunt.
23. Sed nunc iam ad id, unde digressus sum, retorquam articuhim, ut possim ad-
probare, quod in fine temporum venerit Christus dei et hominum mediator in carne,
uai. 4, 4. sicuti superius exposuimus, apostolo predicante postquam ait: 'venit plenitudo temporis, sd
misit deus fihum suum factum ex muliere', et caetera. et lohannes evangelista in
1 loh. 2, 18. epistoLa sua dicit: 'filioh, novissima ora est'. sed et beatus Petrus apostolorum princeps
2 Petr. 3, 8. eadem in epistola sua dicit: 'non lateat vos', inquid, 'hoc David, quia mille anni aput
deum sicut dies una et dies una tamquam mille anni'. sex enim diebus perhibetur
hic mundus perficeri a deo cum omnia quae in eo sunt et in septima rcquievisse deum 2,';
ab opere suo praedicatur; id est perfecto orbis curriculo requiescit deus in hominem.
nam post sexti diei operationem non legitur factum hoc aut illut, sed requievit, inquid,
deus in die septimo ab omnibus operibus suis. ergo requiescit onines homo ab opere
suo vel hic mundus ab studia sua tamquam in die septimo post sextam suam aetatem,
sicut deus ab omni opere suo. sabbatum igitur nunc est, ut nulhis repperiatur operator so
viueae dei, donec subito veniat qui repromisit post finem mundi in suis sanctis omnibus
requiescere. namque prima die, in qua principia mundi sunt, ipsa nobis octabam per
resurrectionem fecit, in qua deus sanctis requiem donavit.
24. Igitur expletum est sextum miharium aetatis huius mundi aetiam, quamvis
contradicant qui hoc percipere nolunt, et septima agit saeculus hic diem sollemnitatis 35
apoc. 10,7^ 11^1.",. suae frequentiam, in qua est ignarus hora adque diaei finis suae, quia, sicut in apoca-
lypsin intimatur, in septima tuba seu in septima fiaha irae dei conplebuntur sermones
dei. sed ut ne quis hoc putet quod VII miharium annorum expleturus sit mundus
frequentia sua, nuUu modo repperiet istud ante praedictuni, eo quod sabbatum diem
requiem habebit hic orbis; sed oram et diem incertam ab angehs et hominibus a 4o
Matih. 24, 38. domino perhibetur. ait enira : 'de diem autem ilha et horam nemo scit neque angeUs
in caelo neque fihus nisi pater solus'. et ne quis carnahter arbitrans putet ahquid scire
patrem quod nesciat fihus et in aeresim invohitus incidat. sed magis hoc significare
voiuit dominus, quia fihus in patre manens cura eo universa cognoscet: quidquid enim
opeiatur pater, unum est cum fiho et spiritu sancto, sine quibus non operatur. et quid- 4f.
quid operatur filius unum est cum patre et spiritu sancto, sine quibus non operatur.
et quidquid operatur spiritus sanctus, unum est cum patre et fiho, sine quibus non
operatur. ergo et quidquid scit pater, simul et fihus et spiritus sanctus cum eo pariter
14 quidquid in aet.] quid in aet. C 15 diuiiiij diuinis 0 23 lioc dauid] immo kaiissiuii
43 iu om. C»
MALALIANUS. Kir,
ciincta cognuscunt. quia scilic(^t patcr ot filius et spiritus sanctus una adque insepara-
vilis doitas in somet ipsa ineftabiliter constans oninia novit et cuncta cognoscit. dum
vcro septima iam dies ad roquiem properat, mundus iste, hoc est elementa ipsa, quie- K<m. s, 21.
scant a servitutem necesse est, ut in suis sanctis dominus requiescat et ipsi in eum
^ pnrpctuo ;il) omni fluctuationcm quiosiant. et tunc verc sabbatizabunt iusti cuni domino
ct iliom prini;un fit octavam in rcsurrcctioncm sanctorum. quando area vcntilata fucrit "^kii- s. i^-
ct a palea discretum rrir fruniontuni. quando non latet quod luuic lat(!t. nam quid,
rogo. ceriiitur inundiis. dum vilis apparof.' totus ergo supor VI annorum agit nnnc
perfectionem suani in iiumoro ouangelius et in ois qui futuri sunt ad salutem, in quantum
lu concesserit ipsa divinitas, ipsi soli cognitum, quantum nobis expediri queat.
'25. Igitur iiicipiainus ipsdiniii Caesarum vol imperatorum aiinos (juos rognaverunt.
lic(!t ab adventu salvatoris in carnc exponere secundum chronicam cxecutionem.
Augustus namqu(\ (pii et Octavianus Caesar vel imperator, regnavit ami LV. sed in
XLII anno regni eius natus est Christus in carne de virgine.
is Tiliorius rognavit annos XXII ot diiii. sed in quinto decimo regni eius baptizatus ost
dominus lesus in lordanne tlumine a lobanno precursore. et in XVIII aniio
regni ipsius Tiberii Caesaris passus est idem dominus noster lesus Christus et
pandit nobis salutare ot pretiosum lignum crucis, in quo sibi coniuncxit ecclo-
siam per sanguinem et aqua ox proprio latere.
2u Post Tiborio vero Gahis regnavit awh IIII tmi VII. .Mai. p. 243.
Claudiiis regn ann XIIII rt mn VIIII. jiai. p. 246.
Nero regn anh XIII rt menses II. m\. p.250.
Galba regnavit anno I et mn VII.
Lticius regnavit mettses III. .Mai. p. 258.
25 Bitellius regn ami. VIIII et hih VIIIS jiai. 11.259.
Vespasiamis regh ahu VIIII et mn X. Jiai. p. 260.
Titiis regn anh II. hi expugnaverunt ludaeam et Hierusalem post p9,ssionem domini .Mai. p. 262.
usquo ad suppromum eos qui increduli remanserunt fidoi sahiatoris. nain fidelis Eusebius =
,..,... . , . n 11 1 • Rufilius h. occl .
custoditi divinitus m loco, qui vocatur roUan, salvati sunt. 3,5.
30 Domitianus regn ahh XV mens II. usque ad hunc adductus est in orbe liomu beatus yua. ^- ie^.
dciJoquus lohannes rqiostulus et eiumgelista et usquc nunc in hoc mundo duravit
et dimisit etim Domitiantis et abiit in Ephesum.
Post Domitianum Xervas regh anno I et niense I. ^^^- p- 267.
Traianus regh ahh XVIIII hih VI. m.ii. p. 269.
35 Adrianus regh ahn XXII.
Antotiinus Pius regh ahh XXIII. jiai. p. 280.
Marcus regh ahii XVIII mh VIIII. Mai. p. 281.
Antoninus Berus regnavit anno I.
Commodus regh aiih XXII hih VIII. Mai. p.2R3.
40 Pertinax regn anno I m II dies XVIII.
Didius Iidinnus. qui ct Silnitis, reg m VII. Mai. p. 290.
Scverus Septitiiius Afrtts regnavit awh XVII ct monses VIIIIS Mai. p. 291.
Antonius Gestas regtiavit anno I. -Mai. p. 295.
1/2 inseparabilis C 13 lu) er»/ fe Malalas p. 22,5 1.5 xxii et (liiiT] fr»; x/ Malalas p. 232
19 et !u\. ex pr. om. C'» 23 .inn. i et m. uii] littjfitg C Malalas p. 258 25 anu. uiiii et m. uiiis] fr>;
»' xui iir^vfit: »/ Malalas \i. 2.59 .35 ann. xxii] f r»; x/ xat liilvici t' Malalaa p. 277 38 fiera 6e riji'
,iuai).ei«y MaQxov '.Avtwvivov c^aaiXfvaei- \4iniiifivog B»;(»o<r vloi iwrov eTtj tf Malalas p. 282 40 ann. i
ni. ii d. xuiii] fitjviii ,i xiil i'ifteQitg nf Malalas p. 290 42 menses uiiiis] fiijvag fk' Malalas p. 291
UHRONICA 111. 56
436 IV. LATERCVLVS IMPERATORVM
Mai. p. 295. Antoniniis Caracallus filius Severi regnavit awh VI et dies XXII.
jiai. p. 296. Valcrianns regn annos VI.
Magriuus Gallus regn ami I m VII.
alius Antoninus regn ami IIII et m II.
Alexandrus Mameas reg an VIII iri IIII.
Maximus regn aiin III meiTs X.
Balbinus regii anno I menses III.
Pulpius regnavit menses III S
Gordianus regii dies XXII.
alius Gordianus regn aiiii XX.
tertius Gordianus regnavit ann VI.
Marcus regnavit aiiii VI.
Filippus regnavit aiin VI et semis.
Valerianus regnavit aiiii II et dim.
Gallus parvissimus regn menses V.
Decius regn anno I et menses VIII.
Emilianus regnavit menses IIII.
-Mai. p. 29G. Valerianus regnavit anh VI.
M.ii. p.29s. Gallienus, qui et Licinius, regh anh XIIII.
Mai. p. 293. Claudius, qui et PuUianus, reg dh VIIII.
Mai. p.299. Cytallianus regii dies X et VII.
Mai. p. 299. Aurelianus regh ah/h VI.
Mai. p. 301. Tacitus regnavit menses VII.
Mai. p. 301. Florianus regnavit menses II.
Mai. p. 302. Elius Probus regh anh III et rhh III.
Mai. p. 302. Carus regnavit anh II.
Mai. p. 303. Numerianus regh anh II.
Mai. p. 304. Carinus regh anh II.
iui. p.3u. Licinnianus regii aiih VII.
Dioclitianus et Maximianus regnaverunt aiiii XVIIII.
Mai. p. 316. Constantinus maior rcg anh XXXII.
Constantius regnavit anno I.
M.ai. p. 326. hdianus fransgressor regh aiih VII.
Mai. p. 334. lobiunus rcgtiavit hih VII et semis.
Valentiniauus regii ann XVII.
Mai. p. 312. Valens regnavit ami XIII.
Gratianus reg aiiii VII et iiiii X.
M.ii. p. 344. T/jeodo6Ws maior regh awh XVII.
2 Valerianus redit suo loco v. 18 3 — 17 haec ex Malala nostro e.ccidisse monuimus in praemissis
(|). 424) 4 alius] ilius (sed i est a miniatore) C 8 nimirum Pupienus 12. 13 M. lulius Pliiliiipus mn/e
videtur rjeminari: Zonaras 12, 18 el Cedrenus 1 p. 451 aiunt 2'ost Gordiawim a senatu im.peralorem creaium esse
Marcum philosophum quendam, quem Zmiaras ait subito occubuisse in Palatio, Cedrenus rer/navisse annos IIII
14 intellegitur fortasse Volusianus; ordo debuit esse hic: Decius — Gallus — Volusianus. Gallum Decio
etiam apud Malalam jiraepositum fuisse ostendunt excerpta (Hermae vol. 6 p. B6S) 20 qui et puUianus]
'.47io'Ahin'nq Malalas p. 298 21 oytellianusj Kmrilhuvoi; Malalas p. 299 25 Iiilius (li a minia-
tore) C,'UXio; Malalas. 29—32 pro his Malalas sic: iJiocletianus a. 20 m. 9 (p. 306) — Ma.vimianus Eer-
culius a. 19 (p. 311) — Maxentius qui et Galerius a. 3 (p. 312) — Constantius Chlorus a. 13 (p. 313) —
Maximus Licinnianus a. 7 (p. 314) — Constantinus Maynus a. 32 (p. 316) — Constantinus a. 12 (p. 325) —
Constans a. 16 (p. 325) — Coiistantius a. 30 (p. 325) 32 constius C 34 ni. uii et serais] [^Sjvai C
Malalas p. 334 35 xuii] xui Mulalas p. 337 37 a. uii et m. x] hrj ti' Malalas p. 343
MALALIANVS. 437
.Mai. p. 349. Arcadius regh ami XXIII.
.\i:.i. p. 349. Honorius regii ami XXXI.
Theodosius minor regn aiin XLATLII.
M»i. p. 367. Marcianus regti ami VI et m V.
Mai. p 369. Leo maior regh awh XVI et m XI.
Leo iunior regh anno I et dies XXII.
Zeno regh anh XV et iiin II.
Amstasius regnavit awh XXVII et menses VIIII et dies VIIII.
Mui. V. iio. Lisfinus rcqh anh VIIII ct dics XXII.
lustinianus reg ann XXXYIIII et dim.
lustinus regn aiiii VIIII.
3 ann. xluiii] itij v xai firjvccg f Malalas p. 351 6 d. xxii] ijf^iQtti ttxoai TQcTg Malalaa \>. 376
7 ct ni. ii oin. Malalas p. 377 8 a. xxuii m. uiiii d. uiiii] tr»/ xC xu\ /jljvug y Mululas p. 3tr2
1(1 a. xxxuiiii et dim.] tri/ h/ xiii /.tijviii C xal >y,ufp«s" ly Malnlas p. 425 11 defidt ajniil Matalum
suhscriptum : explicit cliruuica deo gratias ameu.
56»
V.
LATERCVLI REGVM ET IMPERATORVM
AB ASTRONOMIS ALEXANDRINIS CONDITI
ET CONSTANTINOPOLI CONTINVATI
ED. H. VSENER.
Inter laterculos regum imperatorumque primum et vetustate et auctoritate locum
obtinet canon qui dicitur mathematicus aut astronomicus, ut supra p. 366 dictum est, iam
Hipparcho usitatus, a Claudio Ptolemaeo, deinde Pappo, porro Theone ad sua tempora
deductus, denique a viris doctis Byzantinae aetatis continuatus.
Tria canonis exempla codices duo vetustissimi , in quorum fide tabulae memoria
nititur, tradunt:
// I laterculum Heraclianum in imp. Phoca desinentem, ex Theonis tabulis
nianuahbus a Stepliano Alexandrino repetitum adhibito tamen laterculo imperatorum
Romanorum quem in codiee legaim invenerat (vide supra p. 368, cf. p. 444) codex Lei-
densis n. LXXVIH priore loco f. 54 et 55'' (1/ f. 198 et 199^) exhibet.
L II laterculum Leoninum in imp. Michaele desinentem et imp. Leone V Ar-
menio, igitur inter m. iulium a. 813 et natalicia Christi a. 820 scriptum idem codex
Leidensis post fastos consulares Herachanos exhibet f. 64 et 65 (M f. 209 — 10). constat
ex scholio p. 448" hunc latercuhim ab auctore novissimae tabularum editionis, quam
librarius sequitur, eo consilio adiectum esse , ut loco prioris utpote vitiosae correctior
adhiberi posset tabula. unde nou mirum quod non illa Stephani tabula sed haec potius
usque ad imp. Michaelem continuata est.
in utroque hoc exemplo ordo regum Chaldaeorum et Persarum inde a Nabonasaro
usque ad Alcxandrum praemittitur. caret hac canonis parte
F III laterculus acephalus a Philippo Aridaeo ad Leonem VI Sapientem de-
ductus et a variis Hbrariis (cf. p. 363) usque ad expugnatam CPolim continuatus, quem codex
Laureutianus XXVIII 26 tradidit. pendent ab hoc exeniplo codices Saviliani duo,
ita tanien ut ex codice fluxerint brevi ante scripto quam exemplar continuatorem primum
nactum est; alter in ipso Leone subsistit^): prior, quem Dodwellus expressit, etiamsi in
Leone et Alexandro non discrepat, tamen rehqua adeo diversa tradit, ut extremam partem
quae a Leone incipit ex alio fonte adiecisse demonstretur ^). contra codicis Vaticani
') adnotat Dodwellus app. diss. Cypr. p. 96 u. 47 ad Lenneni Sapientem 'Aeioy .S[avilianMs] -2. sine au-
n.)nini iinniero, et deficit'. ^) satis est proximos imperatores adposuisse ut apud Diidwellnin [i. '.>t; legnnfnr
'Poifj.tivov rov AuxiinTjvov y «ahj
Kiavaiitvrivov noQipvQoyei'vi'jTov id' ,nff''i''
'foijutcvov veov <' uavy
NtxtjrfoQov Tov 4^ioxci g aavf^
etqs. accedit fjuod etiam imperatornm Leoiiem antecedentium numeros mutavit; cum euini Micliaeli soli XI
annos, non XII dederit, summa aunorum Philippicorum iain in Michaelem eadit ,«("/, in liasiliiiin uatt. iii
Leonem ,«cXc)'. novissimi sunt (Dodw. p. 97) Kutvaruvrivov tov «'tCfAyor uvtov y uipvd' xui d 'Afiij^ug
lliiovQuTrji sy utp'^^ (sic) : vide tiiiam proeul a pjifria hic coiitinnator vitain egerit.
V. LATERCVLI ASTRONOMORVM ALEXANDRINORVM. 439
gr. "211 f. 7 lilirarius taliuliiiu codicis Florentini co tcnipore descripsit, quo secundi
continuatoris additamenta iam in codice legebantur, tertius nondura accesserat, i. e.
inter annos fere 1100 et 1440 p. Chr.i)
ceterum in codice Florentino extremo f. r2^t'' continuator tabulae quartus priorem
canonis partem a primo librario neglectam supplevit. hic praemisso titulo BA^IytESiN
aauQicjv /.cd /iii^dojf annos a Nabonasaro usque ad Nabonadium recenset, dein /VEouiZv
[iaaiXslc. subiungif-) nsque ad y«^£/o(' rQirnr d ri:, iam vero ipso canone plus saporo
sibi visus novo exordio facto haec tantum addit
'EXh\viov (iaailEjg: —"
aXeSavdQOv tov /^ia/.fAfovoQ). i[i
(piXi /r;rov rtQidaiov. L
aleSdvdQov dllov. iji.
summam annorum his regnis postrerais non addidit fortasse quia pugnare cum canone
sensit. Multae praeterea in codicibus graecis saeculorum XIV — XVI inveniuntur regum
et imperatorum tabulae ab astronomorum laterculo aUquo modo pendentes. exempli
instar esse potest Kavoviov TreQiixov roig xQovovg -roiv im.arji.iiov fiaaiketcov ceQy6i.ievov
aTTO /.riaeojg /.oaf.iov in sylloge astronoraica codicis Vaticani gr. 1059 f. 123 sq., de quo
monui in syrabola ad historiam astronoraiae (Eonn. 1876) p. 5. sed ut hoc /.avoviov
propter numeros valde vitiosos neglegi et potuit et debuit, ita reliqua similia eis relin-
quiraus eruenda et tractanda, qui rebus Byzantinis operam dant.
Non soli hac reguin tabula astronomi usi suut. nc ecclesiac quidein patribus ea
neglecta fuit. duos imperatorum Komanorum inde ab Augusto usque ad Commodum
laterculos Cleraens Alcxaadrinus stroniat. 1 21, 144 p. 140, 44 et 49 Sylb. adposuit,
quorura priorem ex canone astronomico subhxtum esse Dodwelluin '') non fugit. sane
summus apparet consensus *), etiamsi , ut Mommsenus me verissime monuit , cavendum
est, ne ab astronomis repetamus quae inter Aegyptios omnes coinmunia erant. confer
ipse imperatorum ordinem et annos singulis adscriptos cum astronomorum tabula:
^lvyovatog eV», reaaaQdY.o%ta TQia. TijieQiog trij x/J. ' rdiog tzrj d.
Klavdiog tri] id. NaQcov eri] id. rdXfiag exog Vv. OveaTraaiavog tTr/ i.
Tlrog trrj y. /lof.iiTiavog tTrj le. NtQjiag trog ct. 'rQaiavog trr^ 1,9:
^^dQiavog Itij y.a. '^vnovivog tv)] ym [^ corrigendum esae vidit Dodwellus
p. 9 \]. 6i.ioiiog ndXiv ^ AvTiovlvog /.ai K6i.iodog Iti] Z/9. yiverai tu rrdvTa
(tTro .AvyoiaTov tiog Koi.i6dov {TelevTrjg inserendum) trrj a-/,^.
Gravissiraum originis indicium esse videtur, quod Augustei imperii referuntur
anni XLIII. non ab excessu d. luhi Caesaris sed ab Aegypto subacta repetiti. haec
tamen non propria astronomorum fuit computatio, sed communis oranium Aegyptiorum •*).
Deinde quod Marci Aurelii , L. Veri, Comniodi iraperia in unum contracta videraus
perinde atque in latercuHs Ileracliano et acephalo fit, lioc quoque ex Aegyptiorum
coiisuetudine repetas. Marci enim Aurelii iinperium ut ultra L. Veri mortem porrigitur,
') desinit codex Vaticaiuis in his o ^ozctyeitixijg y /tvXji fiijv. ji | tiXeSnv^Qog (sic) o xouvr,-
i'6g niimeris non additis. *) discrepantiam lectionis, ne quis omissam queratur, breviter sic adpouo
ut cum latcrculo Heracliano conferara: 1 NitiiovciaatcQov 3 /vZiQov (nisi ;f>;fipoii librarius logi voluit) xtti
7iuiQnv () (cgxitivov 7 ngtuiav U ctnQttvtcdiov 10 Qrjyri^i]'/.ov 11 /neaeaaifiOQcStixov 13 itaattQtt-
dlvov 14 atioadiivxtvov lo xii)'>'i'/l,ic(l't!i'ov 16 ScCiiono'/.tcaa(iQov 17 .\'tiiioxolitcaat'tQov 18 iXtcoQOv-
diiuov 11( yii_>ixt'.aao}.tcaa(cQov 24 Jtcoeiov iTQuJtov 26 ttQTttfe^Q^ov • « 27 Jttgeiov. /j. 31 JttQeiov
TQirov. 'j Diidwellus appcnd. diss. (.'ypr. § 50 p. G8 et adn. p. 89 n. 1 p. 91 n. 15. oblocutus est v.
d. Hagen Obss. in Theouis fastos p. 129 sqq., refutatus a Semlero 1. s. § 60—62 p. 202 sqq. *l nam quod
Antoninus Pius dicitnr XXI anuos imperasse, is quidom non est dissensus, cum annorum summa indicio sit
annos duos librarii culpa deesse. ') vclut rhilo legat. ad tiaium 22 p. .'i67 M. .\ugnstuni dicit roV ro-
aovTov ei'eQye'T}jv iv TQiai xici leaaitQtixnvrcc ivitcvrol^i;, orV enexQcirijaey .Aiyvniov.
440 ^'- LATERCVLT REGVM ET IMPERATORVM
ita idem cum Commodi imperio ea re coniungitur, quod ille filium a. d. ^' kal. dec.
a. 17G imperatorom dixit et in consortium imperii admisit '). quare Aegyptii uon solum
ad Marci excessum usque sed etiam per Commodi imperium Marci annos continuave-
i'unt. quem usura et in nummis Aegyptiorum et in chartis ac testis litteratis observari
constat^). Discedit Clemens maxime eo quod Galbae anuum integrum in calculum
vocat, cum Neroni annos XIV adscribat. in qua re ne astronomi quidem culpa carent.
Nero a. d. V id. iun. a. 68 mortem passus est, Galba a. d. III non. apr. eiusdem anni
imperium acceperat. igitur a. PML 391, cuius postremus dies in nonas aug. a. 68 in-
cidit, Galbae tribuendus erat, non Neroni, Neronis autem non plus XIII anni in tabu-
lam referendi erant. et hi quidem numeri quis dubitet quin primitus in canonem re-
lati fuerint ? ') mutarunt astronomi commodioris calculi causa eoque facilius poterant,
quo minor pars anni PhiL 391 ad Galbam sohim attinebat. reliquis scriptoribus cum causa
mutandi non fuerit (neque enira Tacitum obicies diaL 17 Claudii XIY annis iraperium
Neronis aequantem), non video unde Neronis XIV annos Clemens sumpserit nisi ex
canone. suspicor igitur Clementem exeniplo tabulae usum, quo Neronis anni secundum
astronomorura usura aucti sed Galbae annus nondum deletus erat, eoque deceptum
summam (CCXXII) uno anno maiorem fecisse quam par erat.
Neque Georgius Syncellus tacendus est, qui multus est de Ptolemaei tabuhs
p. 388, 1 sqq. veteremque canonis partera, qua anni a Nabonasaro conputantur, i. e.
regna Chaldaeorum et Persarura usque ad Alexandrura M. non semel sed bis proponit.
priori exemplo p. 390, 14 inscribit Ta cxtco Na[iovaa(iQov tTrj tov ymI ~aX/AavaaaQ (iaat-
?J(ij^ XalSai(rjv !-'c)Q ^^le^dvciQOv roi y.TiaTov Te^ei'7"% zcra tov aaT qovoiiiv.ov
y.avova, alteri p. 392, 10 T« a/ro 2aXi.iai'aaaQ tjtoi Na(ioraa(xQov tTt] y.aza ti^v F.Ky.Xij-
a laaT iAr\v aTOf/eiojaiv y.Tl. cum illius auctor canonem aperte exprimat, nisi quod
inde a Saosduchino aliquot regnorura nuraeris mutatis summae annorura non recte conpu-
tantur, alter illum secutus longius Hcentiae exspatiatus est. illius auctorem Panodorura
fuisse chronographum satis peritum (sub Arcadio a. 395 — 408), alterius Annianum recte
viri docti statuerunt *). hunc alterum Anniani I. I. Scahger inter Eusebiana edidit Thes.
tenip. p. 46 et 397 (ed. Amst. 1658), deinde 1). Petavius hbri de doctrina temporum
IX c. LVin (t. II p. 70 ed. Antv. 1703) adhibito Calvisii opere licenter correctum.
Quodsi cum Panodori tabula exempla nobis tradita contuleris, proxirae a Pano-
doro (P) laterculus Leoninus (L) abesse videtur; saltera in norainibus scribendis Iii
non semel contra ceteros H (laterculura Ilerachanum) et F (codicis Laurentiani appen-
dicem f. l^^"") conspirant, ut Na^ovaa^Qov JjF : Na[iova'C(iQOi> II Na(iovaaa(XQOv F 'llov-
Xaiov liV: loryaior WF AQ~Amvov LP: L^pza/ttror 11 aQ/.Yavof F .ArraQuvudiov L
'^/caQavadiaov P: ^7tQaavadiov H anQavadiov F.
') cf. Eckhel doctr. num. vet. VII p. 103 Mommsenus luris publici Koui. t. JI p. 1154, 4. *) Nuiumu.'!
recenset Zoega Num. Aegypt. imperat. p. 236 sqq. Feuardeut in catalogo nuuunorum Aegypt. a loli. ili Demetrio
coUectorum t. II p. 162 .sqq. alii, cf. Eckliel doctr. num. vet. IV p. 77 sqq. Cliartarum exempla multa .'«up-
peditat collectio Berolinensis; duos tantum promam, 1. 1 n. 241,43 erovg eTiTnxittSixiiror . . . inflrf 6' (28 iun.
177), il). u. 270, 1 "Erois Xy . . . rvfi y (29 deo. 192 i. e. tertio die .■inte morteni impcratoris). Ex testis
litteratis editionem Wilckeni exspectantibus inuotueruut L itj itvr nxQitr [6] qwv KaiaitQiav MttQxnv AvQijXlov
[xul Kofiodov ruijv dvo aejietarijjv (ed. Sayce Proceedings of the society qf biiliccil archeoloiiii 1887 t. IX
p. 201 qui male OtitJQov supplevit), ffl^ L JvqijXIov 'Jvriovifov xcti Kofifi6S(ov) KctiaitQm' (ed. Sayco 1. s.
\mj f. VI p, 199), X L JvQrjXiov Kofio&ov (ed. Wilcken Annal. Bonn. 1888 fasc. 86, 259), xTi L Kofifxodov
zr>. (ed. iSayce I. s. 1885 t. VI p. 196), rov xji L AvQif/.iov Knfi(6)d'ov xiX. (ed. VVilcken I. s. p. 254); aliam
Mommsenus milii indicavit inscriptam (f L AvQi]kim''Avriarivov xcti Kofiundov KitiactQiav {n. 176 7). Etiam
in titulo CIGr. 4768 Udu dubito (juin Letronnius Jlec. cles inscrr. de rEijijpte 2, 309 faI.>io iuterpretatus sit
/. Id quod est /y K. ') fru.stra Dodwellus I. s. p. 90, lo — u iam Ptolemaeum douioustrare stiuluit Cialbae
annum non novisse. eisdem enim argumentis efficias Ptolemaeum Neroni annos XIII, Galbae unum tribuisse.
*) cf. G. K. Vnger (Jhronologie des Manefhn p. 42 II. Gelzer Se.rtus luUiis Africanns iind ilie Bgzantinische
Chronogrnphie 11 1 p. 226 sqq.
AB ASTRONOMIS ALEXANDRINIS CONDITI. -11 i
De editionibus liuius t;iliuliu; vetustioribus loli. Hal. Senilerus theologovuui doc-
tissimus et van der Hagen proiixe disputaverunt ^). primus canoneni novit Setlius
Oalvisius, cui Overallus Anglus apographou codicis tunc Loudinensis transmiserat,
ediditque usque ad Antoninum^) in Operis chronologici editione secunda post ipsius
mortem Lipsiae a. 1620 emissa cap. XL eodem anno pleniorem loliannes Bain-
bridge-') edidit apographo codicis Saviliani usus. subsistit hic in Theodosii I imperio
absohito. quod cave ne iudicium foutis Tlieoni propioris existimes esse. nam, ut cognitis
codicibus Savilianis Dodwellus p. S7 rccte iudicavit , perinde atque Calvisius Ptolemaei
canouom sibi edere visus est si in Autonino Pio subsisteret, Bainbridgius mera cou-
iectura usus Theodosium postremum csse vohiit, tamquam in eo Theo fineni scribeudi
fecisset: fugit eum, tabuUxm propositam a Constantino usque ad Theodosium tam vitiosani
cssc ut Theoni adscribi non possit. Bainbridgium Dionysius Petavius excipit sed
cognosse non videtur. immo Calvisio usus et inspecto codice Parisiensi, qui non dubito
quin et ipse ex codice Florentino fiuxerit, in Rationario temporum partis II libri lY
capiti XYI appendicem hunc laterculum dedit satis neglegcnter editum neque ultra
Antoninum Pium continuatum. Plena canonis notitia Henrico Dodwello Dublinieusi
debetur, qui in appendice dissertationum Cyprianicarum (Oxonii 1684) p. 84—97 ad-
hibitis praeter editiones non solum codicibus duobus Savihauis, quos AValhsius cum
apographo Ysserii contulerat sed etiam ambobus codicis Leidensis laterculis ab Isaacio
Yossio cxscriptis tabulam regum a Nabonasaro usque ad expugnatam CPoIim conti-
nuatam proposuit et luculento lectionis discrepantis apparatu instruxit. Recensere sic
tabulam regum licuit usque ad Antoniuum Pium: inde ab hoc dissentiunt testesmeque
iam variis ciusdem latercuH exemphs sed diversis laterculis utimur. hi vero non tam
ad primariam aliquam laterculi formam quam ad rerum veritatem exigendi erunt.
quam ob rem ut eis qui temporibus definiendis operam dant, fundamentum solidum
paretur, ipsis laterculis ut in duobus libris vetustissimis leguntur accurate editis opus
cst. quod ut nos agimus, ita olim van der Hagen agendum sibi proposuit, cum in
Observationibus in Theonis fastos graecos priores (1735) p. 335 — 8 laterculum Ilera-
clianum, p. 341—4 Leoninum (sed omissis duobus ultimis versibus, quos paene evanidos
dispicere non potuit)*), itemque lohannes Lamius, cum laterculum acephalon codicis
Laurentiani Novelle letterarie a. 1749 t. x p. 386 sqq. cf. 401 sq. seorsum ederet.
Fidem canonis si quaerimus, tenendum est quam legem in supputandis regnorum
annis astronomi secuti sint. Olim observatum est^) imperatorum annos ab Aegyptiis
sic numerari solitos esse, ut annum, quo currente novus imperator successisset , huic
integrum adsignarent eaque re decessoris annum ultimum facercnt cum, qui proximus
esset ante annum funebrcm. nunc ex titulo hieroglypliico prope vicum Edfu iuvento
constat iam Ptolemaeorum regna non aHter computata esse "). quid igitur mirum quod
') Semlerus in libro SamlurKj von Erteuteruni/sschriften tmd Zusatzen zur alijemeinen Welthiatoric
herausij. von S. J. Baumi/arlen t. III (Ualis IT.OO. 4) p. 176 sqq. vaii der llageu Observv. in Theouis fastos
graecos priores p. 82sqq. -) subscriljit laterculo 'huc usque supputatio l'toIeuiaei'. ceterum Calvisii mors
effecerat, ut iani antequam eius Opus chronol. iterum edituin esset, lohannes Behni iu Chruuolugica nianu-
ductioue Francofurti ad M. 1619 cdita cauoneni a Calvisio acceptum publicaret p. 259 sq. cl'. Semlerus p. 177 sq.
') litulus opusculi satis rari, cuius usum mihi bibllotbeca Gottingensis concessit, bic est: llfUKAOYl l-f>AIM- \
IIro'/.ffitdvv I rrspi vnolHiJtMV \ 7iXm'iofisi'0)i> \ 1'rocli [ splmera | Ptolemaoi | de Ilypothesibus riauetarum | lil)er
siugularis, uuuc primum | iu luuem editus. | Cui accessit ejusdem Ptolemaci | C.VNON KEGN'OR\M ! Vtrumque
librum er, codicuin M. S. collatione summa diliijentid restituil, Latini: reddidit, | (0 Fiijuris illustravit | lOH.
liAlNlSKIDGE Med. Doctor, | et Astrouomiae in celeberrima Oxouieusi | Academia Professor || LONDINl, ' Kx-
cudebat GVILKLMVS lONKS. | KiSO. (IV lolia, 35 et 51 pag.4 min.) *) cx llageui cditione utrumque
laterculum Leideusem Semlerus iterum dedit 1. s. (adn. 1) p. 239— 246. °) cf. de la Bastie Mim. de Vacad.
des inscrijitions vol. XIII p. 443 sq. Eckhd doctr. niun. vet. IV p. 42. ') cf. Dumicben ZeiUchr. f. aegypt.
Sprache und Alterlhumskunde t. \III (1870) p. 1 sq(i. Kobiou Recherches sur le calendner macidonien en
Egypte (Par. 1876) p. 9 sqq.
442
V. LATERCVLI REGVM ET IMPERATORVM
iistronomi Aegyptii consuetudinem patriam tenuerunt, ut aniios nisi plenos in tiibulam
non referrent? A'idimus eos tempora neque annis Maccdonum nocjue Alexandrinis sed
aunis vagis veterum Aegyptiorum discribcre. quos ut facile quivis ad annos iulianos
nobis consuetos revocare posset, tabulam supra ad p. 369 proposuimus, qua anni vagi
cum iulianis conferuntur.
Neque nostrum neque opus est 'omne aevum' hiscc cliartis explicare , ut quam
recte singula regna et imperia definiantur singillatim exploretur. postquam enim dubi-
tationes propter sacram in primis historiam motae remotae sunt, inter peritos iudices
couvenit summam esse canonis fidem usque ad Dioclctiani finem '). non nisi semel
idque certa causa a lege praescripta disceditur in Alexandro, de qua re supra p. 359
monitum est. ceteroquin etiam qui merito suspecti esse videbantur numeri testimoniis
confirmati sunt. ut Artaxerxi II Mnemoni quod anni XLVI adscribuntur, cum Euse-
bius XL, Clemens Alexandrinus XLII, Diodorus XLIII ei adsigncnt, verum esse scimus,
postquam Mylasis in Caria titulus inventus est cum hac temporis nota erei TeTQW/.oaro)
■/.fti TTefiyCTi') '^QTa^tQ^evg '■laailEvovTog'^). Etiam Traiani Hadrianique anni difficultatem
obstruunt. cum enim Traianus paulo post nonas aug. a. 117 p. Vhv. dicm obierit^), canon
ei ultimum annum Phil. 439 tribuit, qui finitur d. XXIV m. iul. auni p. Chr. 116: integer
igitur annus Phil. -140 Traiano addi debuit, qui nuuc primus Iladriani fertur. non a
librario errorem commissum esse Ptolemaeus ipse demonstrat*), qui identidem obser-
vationes siderum anno XXI Hadriani institutas memorat. Dodwellus ut hanc difficul-
tatem tolleret, annos tribuniciae potestatis frustra in subsidium vocavit^). sed cxstat
memoria hucusque neglecta, quia mensis nomen corruptum esse videbatur. teste chrono-
grapho anni CCCLIV (Chron. min. vol. I p. 146, 24) Traianus VII idus iulias cxcessit
Selimmti. hoc si recte traditur^), Traianus diem obiit ante quam a. Philippi 440
praoteriit i. c. ante diem XXIV mensis iuhi a. 117 p. Chr., rccto igitur eius anni in
tabulam relati sunt. De Nerone et Galba supra dictum est p. 440.
Consensus exemplorum ante Diocletianum duobus locis interrumpitur. duplex
memoria Antoninorum est:
L {cf. E'' p. 448, 35) FH
Marci Antonini et Veri
19
502
Marci et Commodi F
Commodi U
32
515
Commodi
13
515
533
Severi
18
Severi et Antonini
25
510
Antonini Caracallae
7
540
Antonini (Elagabali)
4
544
Aureliani Antonini F
"AvTcovXvog viog H
4
544
') post Dodwellum appeiul. diss. Cypr. g XXXV sqq. p. 49 sqq. et 8emlenini 1. s. p. 210 sqq. cf. Ideler
irislvr. Untersuchutiijen p. 5.'5 sqq. Uandhuch 1, 118 sqq. ') CIGr. 2tt01 d cf. Boeckhius ibid. t. II p. 470,
Le Has -VVaddiiigtou Aaie mineure n. 378 p. 110. cetera testimouia suiipeditaliit Clinto fast. Ilelleu. ed.
Kruegeri p. 327 sq. ') cf. Tillemont hist. des empereurs t. II p. 515, loli. IJierauer Beitriiye zu einer lcril.
Oeschichte Trajans (iu Buediugeri sylloge Untersuchungen zur rom. Kaisergeschichte vol. I) p. 184 — G.
') syntax. XI et 2 p. 239 sq. Bas., et raaxime XI 1 p. 25.^ , ubi simul temporis iuten-allum indicatur.
accedit quod nummi Aegyptii exstant Hadriani anno x^ emissi, cf. Feuardent in catalogo nummoruni Aegypt.
a loli. di Demetrio ('ollcctoruin t. II p. 98 sq. ^) app. diss. Cypr. § XLIII sq. p. 59 sq. sed vide Mommseni
lus publicum Komanuruni t. 11 p. 801, 1. °) Momraseuus iu Conuneutatt. societatis Lipsiensis t. II p. 653
n. ()4 VIT idus uuij. proposuit. sed quoiuiuus currigamus, obstat auctoritas canonis. ceterum illud cum recte
tradi sUituo, non dico verum esse, sed oportere veterem aliquani uiemoriam fuisse, qua ante finera anni l'liil.
440 Traianus mortuus esse ferebatur: quae nasci ciim alio inodo tuni sic potnil ut dies adoptatiouis litteris
praescriptus cum die funehri confunderetur.
AL! ASTRONOMIS ALEXANDRINIS CONDITI.
443
quattuor igitur iniperia in duo contraxerunt FII. quippe eodeni pacto quo Marci Veri
Oommodi inipevia conti'acta vidiraus supra p. 439 sq., etiam per Caracallae imperium
amios Septimii Severi in Aegypto cnntinuatos esse numnii chartaeque testes sunt. utra
igitur canonis tbnna genuina sit, liaud facile dixeris.
Gravius lioc est quod LH Philippo annos YIl, Gallo et Volusiano II, eisdem F,
quocum fastos consularcs ITeraclianos facero p. 391 vidimus, VI et III adscribit, cum in
Deciorum anno uno nnines cdnsentiant. huius dissensus causa aperte error est nescio
quomodo natus et utrisque comniunis. quod Deciis, quorum inde ab auctumno a. "249
p. Chr. i. e. currento a. Phil. r)73 usquc ad extremuin a. p. Ohr. 251 (a. Phil. 575 curr.)
imperium fuit, non duo, ut oportuit, sed unus adsignatus est annus, Phil. 574 secundum
JjH, 573 secundum F. hoc igitur vitium qui Philippis recte VI annos adscripsit F male
correxit aucto Galli ct Yohisiani imperio, TjH corrupto Philippi numero. scd quo
facilius res intellegatur. iuxta ponam veros et corrniitos numeros
uumeri corrupti
F
LH
veri 1
Philippi patris et filii
6
572
7
573
6
572
Deciorum
1
573
1
574
2
574
Galli et Volusiani
3
576
2
576
2
576
errorem quis commiserit, nescitur; satis antiquum esse patet.
Post Diocletianuni fides canouis vaccillare coepit. quamquam quod primum statim
offendit
Constautii Chlori imperium annorum Iv
Constantini Maarni
XXIX
habot quo cxplicetur. cum enim in Aegypto haec tabula nata. in oriente continuata
sit, non mirum est quod postquam Constantinopoli condita suis uti imperatoribus oriens
coepit, scriptoribus orientalibus occidentales imperatores curae non fuerunt. astronomus
igitur orientalis, cuni solam eius imperatoris (jui Romam novam condidit domum respi-
ceret, Constantini autem imperium ab eo demum anno, quo Augustus est declaratus
(factum id est a. 308 p. Chr.), repeteret, nil reliquum fuit nisi ut Constantio Diocletiani
successori quattuor annos daret'). Constantini ipsius fertur postremus annus Phil. 660
desinens in d. XXX m. maii a. p. Chr. 337, cum mortuus sit d. XXII eiusdem mensis.
lioc igitur discrimen VIII dierum facile intellegas non tantum visum esse astronomo,
l)ropter quod imperatori totum annum demeret.
In numeris oxompla nostra iam plane consentiunt usquc ad Phocae excessum,
quamvis diversum fontem latercuhis Ileraclianus prodat. ne errore quidem ullus dis-
sensus ortus est. velut vitiosos deprehendimus numeros in loviano et proximis succes-
soribus. lulianus cum mortuus esset d. XXVI m. iun. a. 363 p. Ohr. eiusque successor
lovianus d. XVII m. febr. 364, lovianus tam non debuit in tabulam referri quam
Otho Yitellius alii, sed annus Phil. 687, qno currente (inde a d. XXV ni. mai. 363) et
lulianus Ioviaiuis(iuc luortui siint ct Yalentinianus iinperium accepit, secundum legem
non potuit nisi Yalentiniano tribui. ctiam Yalentiniani quippe d. XYII m. nov. a. 375
p. Chr. mortui non annus Phil. 697 (inc. 22 mai. 373) debuit postremus dici, sed Phil. 698
qui terminatur d. XXI m. mai. a. 375. igitur ut testimonia codicum correctosque
numeros in conspectu ponam, tradunt
') Constantinus patre mortuo iinperafor a militibus cousalutatus '{,'aesaris appellatione couientus' luit
(cf. pauegyr. !at. or. VI ,0) , deinde una cnm Maximiuo a Cialerio a. 307 filius ,\ugustorum , denique a. 308
Augustus dictus est. cf. lickhel doctr. n. v. 8, 72 sq. H. Schiller Geschichte der rnmischen Kaiserr.eit 2,
168-172. 179.
CHRONICA IJI. 57
444
V. LATERCVLI REGVM ET IMPERATORVM
FL^)
H
iuip.
a. Pli.
debueruut
tradeie
loviani
Valentiniani
loviani
Valentiniani
et Valentis
1
10
687
697
imp.
12
a. Phil.
698
Valentis
Valentis et
Gratiani Romae
4
701
3
701
His erroribus castigatis nemo iam, opinor. eorum quae post lulianum in liac tabula
leguntur a Theone rationem exiget, sed eis qui Theonem inter et Stephanum tabulam
continuaverunt culpam imputabit.
Etiam longius postea in Theodosii I successoribus hiterculus Heraclianus discedit:
n LF
^O/.adtOQ A.CU OvMQtOC. vot
avxov £v r(.of.i}]
td
iliXa
\lQ/Mdiov
id
i^Att
^OvcoQiog yial Qeodoaiog
txdehpidovg
vy
xpfid
Geodoaiov
viov
nl^
tpoy
Qeodoaiog fir/^Qog
y
4'^i'C
0eoSoaiog '/.al OvaXevrivi-
avog Ev ^Pojf.iij
•/.c
xpoy
OvalevTiviavog •/lal
MaQ/.iavog sv BvCavzui)
8
ipot
MaQ^uttvov
?
xpod-
MaQY.iav6g
/?
xpo»
ytkov niyag
IV,
ip'/'i
AiovTog
it]
rpi/t
Aeiov %ai '^vd^eiiiiog sv '^Pcofit]
Amv f.tr/.Q6g
Ziqvtov y.at o v\6g
tl
C0[tSJ
Zi]riovog
iC
coid
non obscurum est unde plenior nominum memoria in latercuhim Heraclianum inlata
sit : ex eodem exemplo codicis Tlieodosiani ut fastos consulares , ita hanc tabulam
Stephanus desumpsit. ex quo fonte vetustiorem tabulae partem, ut p. 448, 35—7 videre
lieet, retractasse, posterioi'em inde a loviano repetivisse videtur.
De temporum inde a Theodosio I definitione licet brevem esse. vetus lex, ut
successori adscriberetur, quo decessor mortuus aut remotus est, annus, nondum plane
in oblivionem abiit; observatur ea in Theodosio I Marciano lustiniano lustino II Phoca
Tlcraclio. sed aeque atque in loviano factum videmus. nonuumquam imperatori annus
ultiinus is assignatur quo mortuus et successorem nactus est, velut Arcadio Leo)ii Zenoni.
est etiam ubi iure dubites, vetusne lex observetur an potius secundum Alexandrinorum
morem annus fixus a d. XXIX m. augusti incipiens intellegatur : ut
Theodosii 11 dicitur annus postremus Phil. 773 (inc. d. III m. iiiai. 449),
qui mortuus est d. XXVIII m. iul. 450
Anastasii dicitur annus postremus Phil. 841 (inc. d. XVI ni. apr. 517),
qui mortuus est d. IX m. iul. 5 18
lustini [ dicitur annus postremus Phil. 850 (inc. d. XIV m. apr. 526),
qui mortuus est lcal. aug. 527
Tiberii dicitur annus postremus Phil. 905 (inc. d. XXXI m. mart. 581),
qui mortuus est d. XIV m. aug. 582:
') non verbo dignum est vitiuni quud hoc loco in laterculo Leonino connnissuni est locis Valentis et
Valentiniani permutatis, nam ipsi nunieri cum sani sint faciunt ut neminem errcn- librarii fugiat.
AB ASTRONOMIS ALEXANDRINIS CONDITI.
445
neque enim dubito quin saeculo V ct Yl aniii 1'liilippici vagi iinnis Diocletiani fixis
Alexandrinis aequari pauliitim coepti sint.
Inde ab imp. Heraclio duo tantum praesto sunt exempla, Leoninum et acephalon.
quae usquo ad Michaelem I, in quo vetus mauus codicis Leidensis substitit, vel potius
usque ad proximum Leonem Y Armenium optime non solum inter se sed etiam cum
rerum veritate consentiunt, modo quaedam licentia concedatur neve severitas legis
Theonianae exigatur. neque enim postquam tabulae CPoli continuari coeptae sunt,
exspectari potest alium annum mensuram temporis fuisse quam quo Byzantini uteban-
tur i. e. cuius principium kalendae septembres erant. Sed quae laterculo Leonino con-
tinuatores subiecerunt, multo minore sunt fide quam quae iu aceplialo codicis Plorentini
leguntur ; comparo utrumque adscriptis veris temporibus aliunde notis , quo facilius si
quis volet examen instituere possit:
laterculi Leonini (L)
laterculi acephali (F)
imperatores
auui
impp.
anui
a Phi-
lippo
anni
p. Chr.
Philippicis
auni
impp.
anui
a Phi-
anni
p. Chr.
Philippicis
vera tempora
excessus
aequales
lippo
aequales
Michael II balbus
8
1151
827—8
9
1152
828—9
mortuus k. oct. 829
Theophilus
12
1163
839-40
13
1165
841—2
mort. d. 20 ian. 842
Theodora cum Michaele
13
1176
852—3
14
1179
855—6
Th. monasterio ab-
dita est ni. mart.
'856
Michael III solus
12
1188
864—5
12
1191
867—8
interfectus est d. 23
m. sept. 867
Michael et BasiUus ')
4
1192
868—9
(Basilius a Michaele
assumptus d. 20
mai. 866)
Basilius (cum Leone et
19
1211
887—8
19
1210
886—7
mort.'29 aug. 886
Alexandro: add. L)
Leo YI (et Alexander
26
1237
913-4
25
1235
911—2
mort. 1 1 mai. 912
Basilii fihi : udd. L)
Alexander (cum Con-
1
1238
914—5
1
1236
912—3
mort. d. 6 iuu. 913
stantino: add. L)
(
abhinc continuatores laterculi Leonini numeros iam non ascribunt et mox desinunt.
relinquitur igitur solus laterculus ille quem in codice Laurentiano usque ad CPolim ex-
pugnatam continuatum legimus. neque iam scriptor rerum peritus sed librarii prodeunt
qui in continuando sibi successerunt. Prinius eius libri continuator qui impera-
tores inde ab Alexandro usque ad Constantinum Monomachum dedit, annos cuique
imperii sic adscripsit, ut eum annum quo imperium mutatum est secundum veterem
usum successori tribueret. quod si tenueris, satis diligentem eum invenias, nisi quod
miro modo Constantino VII Porphyrogennetae LY annos adscripsit, cum doberet XLYI
eumque qui iib paene quinque lustris consors imperii fuit, Komanum tamquam succes-
sorem subiecit suosque annos dedit et plures quam par fuit. Hac neglegentia in fraudem
inductus, qui deinceps continuandam tabulam suscepit ncque artc neque scientia adiutus,
annos Philippicos ita computavit, ut omnes indo a Constantino YII numeri falsi et inu-
tiles sint. erroris corrigendi conatum frustra circumspicias; nulia litura. quippc nemo
') orror huius iuiperii uescio quomodo nasci potuerit, nisi coutinuator quod adnotatum iuvenire potuit
imperium consors uuius anui et quattuor mensium. dormifans silii sunipsit luisse qu.ittuor annorum. in
laforcuhi aceplinhi (F) hoc impcrium omittitur.
57»
446 V- LATKI!('Vr,[ ASTONOMORVM ALEXANDRINORVM.
tunc annis Philippicis utebatiir. Sepositis autem, ut oportet, annis PliilippicJB praeter
crrorera iii Constantino VII et Romano commissum nil equidem invenio^), (juo con-
tinuatae tabulae fides derogetur. immo cum iam uon solum anni sed etiam menses
imperiorum adnotentur, non neglegenda erit eis qui tenipora historiae Byzantinae de-
finient, ut neglecta est a Muralto '^j.
') non erroreni dixeris qiiod tertius; coutinuator oblitus est adscribere quot annis Alexius III {'JXfSio;
6 'jyyfXo( prior) imperator fuerit. laudandus ille potius quod numerum, de cuius veritate dubitabat, non
sustiuuit recipere. ") veluti quod Theodorus II Lascaris Hatatzis Hlius annos III menses VI regiiasse
tertur, quaestione dignum est cf. reliqua testimonia a Muralto Essai de chroiwf/raphie Byzantine 1057 — 14oH
p. 388 composita.
(jharta vacua huius paginae me admonet, ut de scholiis p. 452 pauca addam.
Priore de calculo paschali praecepta dantur. Constantini magni a. XVI (Phil, 647)
coepit secundum Alexandrinos d. XXIX m. aug., secuudum Byzantinos kal. sept. a. 323;
si annos 489 adieceris, desines in a. Phil. 1135, qui currit inde a d. XXIX m. aug. vel
kal. sept. a. bll: concinunt et ind. V et annus mundi 6320 inde a kal. sept. a. 811
currentes. lam quod cyclus paschalis decemnovennalis repetitur ab anno p. Chr. 323/4,
intellegi nequit, nisi scriptor tabula utebatur ab eo anno ducta. cuius si auctorem
quaeras, certo nobis videmur respondere posse. constat Hieronymo de vir. ill. 61 teste
Eusebium Caesareensem 'super pascha decem et novem annorum circulum composuisse',
quem valde illustrem fuisse Bedae verba de temp. rat. c. 44 ostendunt. frustra horum
testium fidem van der Ilagen de cycl. pasch. p. 157 sqq. suspectavit. quo enini maxime
nititur argumentum idem contra eum facit. narrat Eusebius se Constantini iussu librum
de paschate scripsisse eique dedicasse (v. Const. IV 34), quem imperator se non soluni
cum voluptate legisse sed etiam piae multitudini publicandum curasse respondet (ib. 35).
eum (.ivaziMiv ujcoyidlvihir toc rijg fogx^g Xoyov Eusebius dicit, videlicet dissertationem
tabulis praemissam, qua etiam causas ac rationes sollemnitatis {alTioXoylav ie y.al yivE-
OLv, ut est in imperatoris litteris) explicabat. ex narrationis ordine apparet post syno-
dum Nicaenam hoc officium Eusebio mandatum esse eoque consilio, ut quae de pascha-
tis tempore definiendo patres consenserant, omnibus nota fierent. tantum aliunde sciri
poterat: nunc hoc scholio constat cyclum Eusebii ab anuo 323/4 p. Chr. id est primo
circuli inde ab anuo I ante Chr. duodevicesimi (cf. Ideler Handh. 2, 197) deductum
fuisse.
SchoUoii h cyclum DXXXII annorum defiuit ab anno XX Tiberii (p. Chr. 33/4)
ductum nescio cuius auctoris. discrepat non minus quem Annianus proposuit (huic enim
undecima ab initio mundi periodus coepit a. 370 p. Chr., cf. Georgius Sync. p. 65, 1
Bonn.), quam Victorianus et Dionysianus. immo verbis ot zara awt^Eiav dXV idUog
oppugnari videntur qui a principio mundi, non a morte salvatoris cyclum paschalem
repetebant. Quae subiciuntur, haud scio an ad circuUiin solarem anuorum XXVIll ab
anno XX Tiberii ductum pertiueant. sic solum numerus 9 corrigendus erat. quintus
enim Constantii annus aequatur anno p. Chr. :! 1 1 2.
1.
LATERCVLVS HERACLIANVS IN PHOCA DESINENS.
L ;-./'
10
35
30
"iV/; (iaaiXnov
ikij auvay6^sv(u)
Na^ovaCaQOv
lA
lA
Nadiov
B
ig
Xiv^rjQog y.(ai) TIoqov
e
Kd
lovyaiov
e
K<;
MaQdo)ie^7cadov
IB
AH
^QKaiavov
e
Mr
afiaaiXevTOv /rQOzov
B
Me
Byhfiov
r
MH
^nQaavadiov
<;
NA
Pr.ye^tjXov
d
Ne
. MeatfiaijiJOQdamv
A
Ne
aliaailercov B
H
77
-AaaQidivuv
ir
n
^aoadoiyivov
K
p
Kiviladavov
KB
PKB
' Na§onolXaaaQov
Kd
PMr
Na^o/.oXaauQOu
Mr
pn<5
llXoaQovdaj.iou
B
PHH
N)]QrA.aaoXaaaaQ(o)v
A
PHB
Naliovadioi-
IZ
ce
IleQacjv liuaiXeii^
KVQOU
e
CIH
Kafi^vaou
H
CK?
JUQIOV TtQorov
A^
C2B
SeQ^ou
KA
cnr
^lQZa^eQ^OV TtQOTOU
a)
MA
TKA
JUQIOU B
le
TMr
.^QTuieQiou H
M<;
Tne
iixou
K&
Yl
AQVjyou
B
YIB
JaQLOv r
A
YIS
AXeiavdQOu May.edovo(gJ
H
YKA
L 54' 12 atterius numeri lit. Z in raaura ease videtiir
post V. 32 loctiliis uiius minio saeptus scriptura vacat
a) tic x(tt)z(u) ve^ovc. \ xcti svx i. e.
rti xitztt MtTuivu xiti Kvx[i>iiAovt<].
in margine dextro.
19 viiOixitanXaaattQv sic 32 uiixeiovo aic
44S
V, 1. LATEBCVLVS HERACLIANVS.
L 54'
a)
^aaiXeig
■X-
MaQxov ^VTO-
vtjvov ~/.ai BvQOv.
30
OiXi7iicov Tov f.ieTa ^ke-
iav6Q(ov) I lov y.Tiarr^v
-^ke^avdgog eregog
riToXeiiiaiog y/ayotog
nTolet^iato^; 0iXadEX(p(og)
EveQysTig ^
0iXonaTOQ
EnKfavLg
0llo(.ltjTOQ
EvEQyerig B
SiortjQ
Neog z/itovvaog
KkeonuTQa y(ive)v(ai)
BaaiXeig Poifiaiirjv
AvyovOTOg
Ti(ieQiog
Faiog lovliog KeaaQ
KXavdiog
NSQCOV
Oveanaaiavog
TiTog
^o/^rjTiavog
NsQOvag
TQaiavog
-/idQLavog
-/iLXiog -rivTOVLVog
Kof.io6og
^evijQog VMi -^vTcov(ivog)
-Avxovivog veog
Ale^aidQog o Maiiaiag
Ma^ifiivog
roQdiavog
OiXiTTTtog
Js'M,og
tTtj h-navvay6fi(evu)
*;
d)
Mr
KB
A
lA
lA
I
r
le
le
KA
Kr
AB
Ke
A
r
r
<5
z
<\
IB
le
K
Ae
AH
oz
Ke
PB
IZ
pie
KA
PMr
Ae
POH
Ke
cz
Ag
CMr
Ke
COB
KB
CSA
TAZ
TNe
Tzr
TOZ
THA
YA
YA
Yie
YK
YAe
YZ
Ynr
<t)ie
<t>M
*MA
♦NZ
*Z
♦zg
♦or
♦oa
MaQTtiov -dvTOvivov Y(ai) Bi]qov eTrj 16
BtiQov ertj IH
Avrovi.vov KaQay.alK^ov) eitj Z
a) Enj fiuBiXeiav luir uer<< rtjy '^Ae-
Siivdfiuv rov ,iuaiXiujg | reXevr)jv\
xexiixonKi [xgxavrai cod.J ife xki
ftereyQtiif)/ uatfcdcSi; iieru rovg \
vnchovf [i e. f. 64 sq.] lu mar-
rjine sujjeriore.
b) im rovrov rov llTo'/.e\ficuoi' i^r
riit6xci\(iig frijun- cod.J in mary.
sin.
c) cijnoj d'(e) i\'Kf(o|ro<joyot) | eri/ |
YIH in mary. dextro.
'0 f/^^J^" ? '^^V .^v}'ovaT(ov) I [avvj-
e^r/ xvvi.x(ov) evicwT(6v)\[clnJctQ-
ria&ijv(cit), 6g fc!Qria»tv^6 cod.J
eariv AYZA 1 erioj' ferog cod.J in
mnrjj. sin.
/. 54t 2 xriariv A Xciyocag slc 19 vegnv sed co sser corrector vix recmtior 2G ccvro-
i'(voir accentum inposuil et 6 evae^rjg adiecit manus saeculi XIV aut XV in. 28 «i'f(«r 29 <t>[MA] :
M m liturct^ (tmpliore corrector posterior idemcjue A exlra loculum addidit in sinistro mar(,ine sujieriore
manu s. XV scriptum tin' «?/'/? x6a/^ov iiog (ip^»/!,- Mi^mov ertj egne
Corriye X fKof.ifx6&ov lyj ^e^iJQov errj Vfj cf. jj. 442 sq.
V, 1. LATERCVLVS IIKRACLIANVS.
449
L ->■)
iaaikeK
tTij ImatrayofifEva)
30
35
•X-
rakog A(ai) BilXovaiavog
B
♦oq
■
OvaXeQiog (/.ai) FaKXivog
le
♦HA
Klavdiog
A
*MB
^ivQihog
5
♦HH
IlQo^og
z
xe
KoQog y.ai KaQi ivg G
xz
Jiov.h^iiuvov (/.uij Ki)vaiavT(iov)
a) , KA
XAA
a)
KiovatavTivog
c)
Ke
xz
)
KiovaruvTivog
h)
KA
xnA
h)
AUl 01 LOl
6.
xnz
c)
lovhavog EX(h^v) Z, ug dva(iv) J, v.(uxa)
B
xng
BvLu(vTiov)
Io(iiuvog
A
xnz
OvahvTiviavog
1
XHZ
y.ai BttXr^g
OvalevTog y.ai
A
YA
rQUTiavog ev Pv)j.n]
Qeodioaiog og 27tuvog ev BvL(avTiaj)
i<;
YIZ
jQy.adiog y.(ai) OvoQi(og) loi avT(ov) ev
lA
YAA
Pw^»;
OvoQiog /.ai Qeodoai-
ir
YMA
og adeXfpidr^g
QeoSoatog i.u/.Q0g
r
YMZ
Qeodoaiog y.ai Ova-
levTittvog ev Fw/u;
K<5
Yor
OvttXevTtavog
c)
y.ai IMttQ/iuvog ev BvLavTi(io)
A
YOZ
MuQ/iavog
B
Yoe
./ieiov iievac
IH
YHZ
^eijv y.ai Jv&r^^iiog ev Piofir^
yteiov j.iiy.Qog
Zr^viov /tti 0 viog
IZ
W
^vaaTuaiog
KZ
UMA
lovaTivog
e
UN
lovaTivittvog
AH
conH
lovoTivog
ir
•tkA
Ti^EQiog 0 ■A(ai) K(ovatavT(i,)v(og)
A
•?Ke
MavQi/Mg
Kr
•vKe
OWMIC
o;
H
•vAr
\a)sni tov\iov n llii 7i frrjog (yQu\fl/ei'
in marg. ain, ef. supra p. 361.
b) 6 h' Kuiy\aTavTih'ovn6\'/.ei [-^■V
cod.J. marr/. sin.
c) oTi 6 iieyiti: Kta(i'(!TtcvTh'o?) ejiaai-
Xevaei' \ fV uer 1'" /'it itrj t^, iv \
dt K(iiv6Tici'Tivov7i6il,fi 'irij [xj • I ttc
d's TiicvTtc tcvTov iv Tto ^tcfaiXivtraiy
etr, 1 T§. Hllllll oLi eff 7J \ C«>V
icvTov itrj ie m. saec. XI compen-
diose scriptum. 6 fieyccg Ktovaxav-
tivog eiiicai}.eva[fvj \ ev PoifJll ertj
iji- ev (ff Kii)vatavTtvo7i6Xei fTtj\y..
m. saec. XV. utrwnrjue scholion in
marg. dextro. cf. supra p. 369, 2.
ar//jieio)aici) tcTio ^^Mtitiov \ tiuf
Avyovatov \ eTrj CHA. 'ctio \ .4i'-
yovatov e\ti>i JioxXriTi\(cvov etij
Tir 1 . 6/xov ettj XZ. I tcTio Jio-
x'MTi\icvnv f'(uc Aet>i[vJ \Tog xtci
Kuiva[ttcvtivovJ \ viov avtov iv-
6'(lXTiwV0() I lA 'fTlj YHA. I OTIO
*(A('7r7r('oti> AHH . (" marg. dexlro.
versus VII priores atramento re-
fecti. scriptum a. 775/6.
A uo'' 1 «IHH. <3 «X- A (.■«'•'■■ ti £, mamts I: B correxit VI. posterior alramentofusco 8 K€ K6 tiuuc
legitur, sed KQ adiecit m. fortasse s. XV 10 num.Z. radebatur 11 x«r«] K^ co(i. 20 numeri Umere
positi nunc eroJti sunl 24 ampliore notatione ernsa ovccXevtucvog ita scripsit fort. m. I ut litura relinquatur
c. V I I litterarum 25 ^vZttvTi cod. 26 utcnxticvog in lititra puullo ampliore 27 ex prislina .tcrip-
tura Xeiav relinquitur, in litiira elsi fJteytci tUductis litteris scribitur (forl. a m. I), restat spatium c. X lillerarum
35 xiovatnvTv sic
Corri'/e: 6 B pro S H K0 pro K€ 1" dele intmeros 11 fort. eig d'vaiv € 17 (j pro oc
lil YMA pru YMA 20 tcdeXcfifovi 30 OJIA pro OJ, nt in cod. correxit m. s. XV 36 K /"•(' Kf
2.
LATERCVLVS
LEONINVS IN MICHAELE I DESINENS.
L /'. BP "l^rrj [■iaailtov lltQGiop i(i7jv) 'noc. ^Aleidvdqioi') /.(ai) am(ov)
10
25
30
SC71
YKA
Na^ovaaaQov
lA
lA
Nadioi'
B
ig
XivCiQog y.(ai) TIoQOV
e
KA
iXovXaioi:
e
Kg
MaQdoxBjA Tcado u
IB
AH
^Q'A.eavov ■
e
Mr
ajiaai^evTov TtQtorov
B
Me
Bilijiov
r
MH
^TiaQavadiov
<=,
NA
Ptjyemlov
d
Ne
Meatj aijfi oQda-/. ov
A
NG
a(iaailevTov B
H
2Z
^aaQidivov
ir
n
2aoadovxivov
K
p
Kivi]Xadavov
KB
PKB
Na[io7tolaaaQOv
KA
PMr
Nafio/.oXaaaaQov
Mr
pn^i
IlloaQOvdafiov
B
PHH
NijQiyaaolaaaaQO v
A
PHB
Na(iovadiov
IZ
ce
IleQaiov ^aaiXeig: '-
KVQOV
e
CIH
Kufi^vaov
H
CK?
JuQeiOV TtQWTOV
A<;
CZB
SSQ^OV
KA
cnr
ylQTa^eQ^ov 7rQ(OT(ov)
MA
TKA
JaQiov devTBQOv
16
TMr
^QTa^eQiov B
M<;
Tne
Qxo"
KA
yV
^Qwyov
B
YIB
JaQiov T
A
Yl?
'AXe^avdQ(ov) Ma/.e8(ovoc.)
»;
YKA
Z/ S^"" V. 1 — 2 anlea omissos maims prima supra laterculum suppleoil, cadem v. 3 — 10 erasis <jui
antea scripti eranl numeris eos substituit qui nunc leguntur 11 ficaijatj/xoQaxov sed A sscr. eadem
inanus 32 numerus ij contra morem littera minuscula infimi duo loculi scriptura vacant
V,2. LATERCVLVS LEONINVS.
451
"£ti, ii(aaiUMv) r(,or) Ma/.ed6r(on') fnra tCiiv) 'MeSdv6Q(or) rov ,ia(adivK) Tehviriv
L 64'' £itiavvla]y(6i.ieva) ervj
ft>lXl.7t7tOV Z Z
uiXeiavSQOv IB 10
0
m
li IIto
nto
nto
nro
nro
lu TIto
nro
10
ss
3»
, IlToXej.iaio[vl ..inyor
a)
K
Ae
Oikadekffov
AH
oz
EveQyerov
Ke
PB
OiXoTtaTOQOi^
IZ
pie
EnKpavovc
KA
PMr
Ollofll^TOQO^
Ae
POH
EveQyeiov B
b)
KG
cz
^(OTIjQOi:
Ag
CMr
Jiovvaov vaiov
KG
COB
KXeonaTQac
KB
CHA
Piofiawjv: ^
c)
' ■ ■ 1
Avyovarov
Mr
TAZ '
Ti{ieQiov
d)
KB
TNe
raiov
A
Tzrj
KXavdtov
lA
TOZ
NeQovot:
iA
THA
Oveanaaiavov
i
YA
TlTOV
r
YA
JofiXriavov
l£
Yie
NeQova
A
YK
TQaiavov
le
YAe
.AdQiavov
K<\
Y2
EXKiov .AvTovivov
e)
Kr
Ynr
MaQYj(ov)Avroviv(ov) y.(cti) Bi^qov
le
♦B
Kofifiodov
ir
*ie
2elii]Qov
IH
<t)Ar
AvTovivov KuQaAaXov
.f)
z
♦M i
AvTOvivov uXXov
A
<t>MA
Ale'iavdQo[v] rov Mufiaia^
ir
<t)NZ
Ma^ifiivuv
r
♦Z
FoQdiavov
<;
4>z<;
Oihnnov
z
*or
Je'M0v
• • •
A
4>0A
*o^
1
raXlov -AJ^ai) Bollovaiavov
B 1
a) ijvrni .liyvnTuv (f7f|;" cud.) exgd-
rovv. L in marg. sintstro, ut umnia
huius paginae ncholia
h) [ini] lovrov iji' \ hi7it(Qj(ni. /j
I c) QU),u«ioi in mary. iteral L
dj ix Tov X jVorf np/ij | r)J« 7ieQi6-
ifov L cf. p. 452 6
e) ini tovtov tov xa^vovi: (xaviovi:
cod) 'dyQcnltsv | IlToXEfjuuog (nruiXe-
uaito? cod.) L
/') (perlinel scholion non ad Caracal-
lam sed ad Auijustum) lafli ori
tltt: lovrov rdiog ' f7ijt<Qi:i.eht7iTcti.
(-7ire cod) xcti Av\[yovBTov] ttvri
N^ eviKVTtav I Mr (nil nisi W
reliquum) dveyQuipa, STteitfi] (enidi
cod.) I [fi]t:aiXevova)jg (-aig cod.)
KXeo7if't [r]Qt:g x(iti) riiiog x(iti)
.4vyova\[r og] 7iXeiov(iig) ejii(ali.(ev-
aitvj -/^ovovg. L
L 64^ eTTiavvp (tic) erij aon ijuo pertinent, siipra loculos numerorum . sed iiei/lei/enler iiifra tilulum
tcribuntur v. 1 — 2 supra laterculum manus prima scripsit eatlemi/ue nominibus Ptolemaeorum :ir extra
laterculum adposml 'i 7iTi>'i'.efii(io'J.i(yov 13 annos Auijusti cum falso h. l. adscri/isisset lil/rariim
errorevi continuavit ust/ue ad r. 28, hinc in nuineris v. 14 — 28 liturae multae , quas singittatim non adnoto
30—36 nomina />teraque in ramra tetjuntur ut 30 itvrovivov 31 iiXeiitv^QOTov/Au/iit- 32 ftiiSi- 33 yoQdi-
34 tft'/.i7i7i- 3(i yuXXov, sed v. 35 quae erasa sunt nomiiia utlra versum ueque in interstitium porrigebaiUur
schol. h e7ii iiumquam in codice scriptuin fuit, ii/itur iam in arcltetypo ecanueral
De V. 18 cf siipra p. 440 de r. 23 cf. p. 442 tlc v. 26-29 cf. p. 439 »y. 442 s-y. de r. .34-36
c/'. p. 443
CHRONICA III. 58
452
V, 2. LATERCVLVS LEONINVS.
L f. 65'
OvaXEQittvov x(m) Fa).-
1
le
♦HA
hv(ov)
KkavdiofvJ
A
♦HB
AvQihhttvov
^
♦HH
IlQO^iOV
z
xe
KttQov -/.(ai) KaQivov
B
xz
JiCAhriavov
K
XKZ
KiovatavTiov
A
XAA
KiiJvaravTivov
a)
Ke
XZ
KiovaxavTiov
KA
XHA
lovliavov
B
xn<;
io^iavov
<\
xnz
OvalevTog
£>.
YA
OvalevTivittvov
1
XHZ
Qeodioaiov
\'=,
YIZ
^Q-AttdlOV
lA
YAA
Qeodioaiov vaiov
MB
Yor
MttQyCittvov
<=.
Yoe
yleovTog
IH
YHZ
Zivovog
■|"z
(JIA
^vaaTaaiov
KZ
OJMA
lovaTivov
e
CJN
lovativiavov
b)
AH
cjnH
lovarivov
ir
•5kA
Ti^eQiov t(ov) (xal) Ktov-
A
•!Ke
aTttVT(ivov)
IMttVQiMOv OioAa
K
•>v.Ke
(Dioy.a
H
•>^Ar
HQtty.leiov
A
•5Kzr
Kb)vaTttvT(ivov) t(ov) eig
<\
•XZA
Ttv dvaiv -/.(ai) Hqu-
7.h(ov)
KiovaTttvTivov
KZ
•?kHA
KiovaittvTivov
IZ
AH
lovaTivittvofvJ To a
1
AIH
.AeovToc.
r
.AKA
Tl^BQlOV
z
.AKH
lovaTiviav(ov) to B
«5
.AAA
a) uTto r(ov) (? erovg Ku)vaT«vi(ivoi')
rCoiJ) fi€y(iX(ov) fisxQi f(rj() evi-
aTa(u£ytjg) s iv&(iXTlu}Vog) xcd
twT{>jg) (T(ovg) uTio XTla(ewg) x6-
afiov cTx I avvdyerai (-yiTS cod.)
STij Vne. f' S-eX(c)ig ovv ivg^crv)
TTJv inaxTijv sxdaT(ot) /pfcirorj.
TttVTB Tci yne SV»; l ,«£p(C6 TTUQli
t((Sv) [l. tovj if^' X(iTuh,untivov-
Tui i(f- TttvTU n(t((>ti) t(wv) [l. TovJ
lu no'AvnX(aaU'.aov)[noV.oin'/. cod.J'
y(!ve)T(ui) gvd- \ u(f(e).ij tqiuxov-
tt<S(ug) e. '/.oin((() &■ Utivu [uri-
v(ceg) codj Xeyofi(ev) elvai [eivs
cod.J t(iig) 1 entv(efii^aeuig) ind-
xt(ug). ei d(e) r(ov) eirjg [e^ig
cod.J evi I uvt(ov) l;>]r(eTg) t(ijv)
endxT(ijv). ngdafl(eg) ruig [reg
cod.J nQoxeifi(ev(iig) [nQoxittu cod.J
& eregug lu xal etg>jaeig [evQiaig
cod.J tijv [tiv LJ ? iv&ixrov \ t/oi'-
aav endxr(ag) n (xui) r>]v Z Z xul
rtj" H [r>]v Z s rtiv^ Z s~
corriipte cod.J ei(fjg) IH. L in
inferiore margine. scriptum a. 812
b) (ino T(tjg) X(QiaTo)ti (<vuh'nfie(iag)
[uvuhxpi cod.J , I tir(ig) yeyov(ev)
I» £>(«(> T[i]\^eQi(ov), nen'A>jQiorui
[nen'A>jQOTe cod.J rav) [cp'A^J \ eriav
neQio&(ogJ r(o [t codj AH [eTeiJ
''lovaTiviuv(ov) <iQ/ov[TogJ .^&ijX^ov)
[d'iX° cod.J (>ri ex t(ov) x eT(ovg)
Ti[^eJ\Qi(ov) ov xcttci avvexeictv
[avvexeu cod.J \ dXX' id'i(cog) [reliti-
quitur c. IX litteris spatiumj.
"Q(xn) ^fji [<^tig cod.J i^
neQi66'(ov) d(n6) | e et(ovg) /"A |
eeT codj Kioatttvti(ov) t(ov) \
civov t(ov) viov t(ov) fie[yc'<J\X(ov)
Kiovatuvtiv [ovj . L my. dexlro.
De his scholiis cf. p. 446.
L 65'' 1 ovaXeQivov scil paenulliinae superscripsit u matms I 2 xXav&io sic 1 el f< vlrubi-
que xotvaiuvii'vov i. e. v deleta 12 ntmis itnperii A matius posterior I praepostiit (iil I pro A corrige-
relur) eademi/ue v. 13 tmmeros utrosque Valetititiiani corrigere studebat 28 tiQuxXi in interstitio scribitur
31 iovaTiviavo f 34 iovativittv t
Corriye v. 12 et 13 traiciendo cf. p. 444, 1 25 dele 'Pioxa
V. 2. LATERCVLVS LEONINVS.
453
L6r,
0Lh.7tTtlA.OV
B
M<^
^vaataaiov
B
AAH
Qeodataiov
&
.AAG
^eovtog
Ke
AZA
KiovaTttvxivov
i AA
AHH
^iEovt(og) (y.ai) KiovaTavt(ivov)
/,) e
APr
Kcovatavtivov (v-at) Etoivtjg
1
APir
KwvatavTivoi
0) z
APK
EtQtvr^g
e
APKG
Ntj-McpoQOf avv i(io) vio
e
.APAA
Mrjxai]^ avv xo vw
B
,APAg
yteiov
C
."Qi^y
31i/ar^X
V
UQva
Qeoifikog
'?
ttQSy
Qeodioga av(v) no vio
ly
UQO?
Miym}. iiov(og)
,,i
UQTttj
Mtxar/l (y.ai) Buatl(etog)
cf
."61?
Baad(eiog) fie(ta) y/eovT(og)
/*
ttciic
y/ai) .Ale'S.avd(Qnv)
yteio(v) /.ui Ale'iuv6{Qog) voi
z?
/(cXC
Baail(etov)
.Ale'^avd(Qog) iiera Kiovatav-
«
tichj
T(tvov)
KiovaTavT(ivog) v(o)g ^eoi^T^og)
*
(tc . .
avv rrj (.i(r^T)Qt
fPijfiaJvog f.i(e)T(a) KoaravTivov
2:t[e(paJvo(g) y.(ai) Kfcovatajv-
T(ivog) vfoi PJoi.iav(ov)
1
n) [(tjnfo] 4>i'/.ln7i(ov) itug (ivt(ijs)
i'ivS(lxiiiavog) \ UQXU • (t(p(t).i) [nic
M: uff ciim 0 supra posito L]
('ino Ku)v((rr(tv)T(iyov)\[S: numerus
euanauit in L: <; MJ eror? /fis-
y(ivov)T((ti) tr»; [sic M f r LJ YN<3
[immo Y0?7- ^ inarg. sin. serip-
tum a. 788. mpra scholion m.
vetus conpentiiose scripsit ivS. e
xui uvrij^
h) (ino 4>i'/.inn(ov) iaig Ai [ov]r(og)
x((ti) K(ov(aT(tv}r('ti'oi) r((iiv) vi-
i»(v) [ivtf. M, eiKiHiiit in L] P £r»;
UQy. tino I i(ov) € trfor?^ Av-
yov(!T(ov) I (orf /iVef. S M.'J. tino
Jiox'/.ii\[Ktv]ov YM^ L mary. tin.
scriptMm a. 780. dirersa scriptura
statim subicitur prope u. 21 numerus
(fiu (fort.a. Biocl.'= TUo p. Chr.)
in inferiore mr/. scholion maius
non bene traditum legitur de ano-
malia solis et lunae. quod quoniam
alienum est a chronographin et
nota teinporis caret, omisi.
L 65'- 6 posl xtaaxul vox X fere litterarum primum snperne expuncla ilein erasa est S litteras
xuivar m. I in litura scripsit \) eiQiviji in rasura circiler VII litteris ampliore manus I 10 vijxi-
(fooov avl V in rtmira manus I 12-21 subieat continuator prior saec. X ef. p. ^&^ et 445, r. 22 et 23
;«,»/,) post additi tantum non eranuerunt reliqui quinque loculi scriptura vacant
58'
3.
LATERCVLVS
ACEPHALVS AD LEONEM VI DEDVCTVS.
F39'-
AnO NABONACAPOY MeXPI THC AACZANaPOY TeAeYTC%;
eTH YKA.
£r>/ jictai).tioy
6qov tov /.TiaTiv
-AksiavdQOg dXkog
IhoXeiAaiog b Adyov
Wi^ddelcpog'
EveQyerrjg' d'
(DiXoTtdroQ '
ETTicpavrjg '
0lkof.ni]TCOQ •
'EveQyeTijg /9 ■
Neog Jiovvaog'
Kkeo7caTQa
'Poj/xaiwv
^"Avyovatog '
Ti^eQiog'
raCog ■
KXavdiog '
NeQiov
^OveaTcaatavog'
Tirog'
JoiieTiavog'
NeQOvag'
I TQulavog'
I AdQiavog'
I 'AiXiog 'JvTOvivog'
I Magitog ">ta/. K6f.iodog'
Cei^i^Qog /Mi 'Jvioviv(og)'
"JvQiXXiavog 'Avvwviv(og) '
^AXe^avdQog '
Ma^i/xivog'
FoQdiavog'
OiXiTTTtog TiaTi^Q v.(ai) viog'
Jhuog 'A^ai) viog JeMov
IB
K
AH
Ke
IZ
KA
Ae
Ke
A<5
KG
KB
Mr
KB
A
lA
lA
I
r
le
le
Kr
AB
Ke
A
ir
r
<5
sniavv-
ayiaytj
le
Ae
oz
PB
pie
PMr
POH
cz
CMr
COB
CHA
TAZ
TNe
Tzr
TOZ <
TSA
YA
YA
Yie
YK
YAe
YZ
Ynr
<t>ie
<t)M
♦MA
♦NZ
♦Z
♦Z<S
♦OB
<t>or
20
irij |if((j(Xs'w)'
hti
enusvv-
fiyoiytj
FaXXog y.(ai) BoXovaiuvog'
r
^t-o^;
'OvaXXeQiavog /.(ai) raXXr/iv(og)
le
<t>HA
KXavdiog'
A
<t)HB
'AnQiXXiavog '
<5
<t>HH
nQol^og •
z
xe
KaQog '/jxl KaQivog'
B
XZ
JiovJXiTiavbg /( ai) l\Iaiij.i(iavog)
K
XKZ
! KcovOTag
A
XAA
KwvaTavTiv(og) b a tiaat.(Xevg)
Ke
XZ
\ t(iov) XQ(iariavo)v)
KiovoTavTiog
KA
XRA
lovXiavog b 7rapa/3ar(»;c;^
B
xnq
fo(iiavov
d
xnz
OvaXevTiviavoL'
1
XHZ
'OvaXevTog
A
YA
Qeodoaiov
l^
YIZ
jQ/adiov
lA
YAA
. Qeodoaiov vfov
MB
Yor
BlaQV.Lavov
<5
Yoe
yleovTog
IH
YHZ
Zr^viovog
IZ
U)IA
AvaaTuaiov
KZ
COM^i
lovazivov
e
U)N
lovaTiviavou
AH
wnH
lovaTivov viov
ir
I^A
Ti(ieQiov Tov /(ai )Kiovar(avrivou)
A
te
MavQi/.ior
K
tKe
Oio/.a TVQdvvov
H
tAr
HQu/.Xeiov
A
tzr
KojvavavTivov /.(ui) HQa/iX(eiov)
A
tZA
KiovavavTivov
KZ
tHA
KcovavavTivov
IZ
>H
lovaiiviuvov
1
^AIH
Aeovvog
r
AKA
Ti^eQiov t(ov) '/(.(ai) -JipifiaQov
z
'akh
F 'i9l^ in inscriptionibus alriusque payinae iTimvvuyoyrj codex ''1 lio: j j 'Aovumvoa- erasa v vocn/i
23 Ojnil '(' lillerne H Unea media evanuerit 20 iH<viJix'.ov litterae i allerius evunidae cestigium cum accentu
serratur
Y,^. LATERCVLVS ACRPHALVS.
455
F .39"
1
h>j
yaytoyi'
iovariviavoi B
<5
AAA
OiXi^iTTiKor
B
AAg
\ .Avaacaaiov r{uij y.(ui)'AQi:efii(ov)
B
,AAH
&£o6oaiov
<3^
AAe
Aeovtoc
Ke
AZA
KcovaravTivov
AA
,AHH
ylEOVTog. jf/ai) Kit}vatavTiv{ovj
e
APr
Kwvaravfiv(ov) /.ui £(py( *;c;j
1
APir
KiJvaTavTivov
z
APK
EtQiqvr^g
e
APKe
Niy.)/f0Qov y.(uii 2^mvQuy.i(ovJ
e
>paa i
Miyai^l
B
APAq :
Aemv 6 AQiavdog)
Z
,APMr
iyiiym]X 0 dvayXioaaou.
e
^APNB
QEOcpiloc
ir
^APze
Miyai]X avv ri] ft^i^rjQi uvr(ov)
lA
APoe
3Ityarjk ^iovog
IB
APHA
Baaiksiog
Aeojv
le
ACI
Ke
uale
aakg
uki^avdQog
/.lovatavTt v(og)
Ne
^at/a
Qojftavog
KZ
qxirj
1
Qioi.tav(og) all(og)
r
1
vi/.r^(pOQ(og) 0 (f>to/j(ag)
?
UT/Z
iio(avvifi) 0 Ttuta/.(i]g)
5
uTly
^aaiXEiog
NB
UTTtE
ao
(Tiiav-
li>j iii'.ai'/.to»'
">i
>'icyo}y>j
o(')fitiv(ogj b ((Q(yvQOvg)
e
«riy
f.tiyJai]X) h 7ca(fXay(o(v)
H
CXTIp]
f.tiy(a)jX) 0 ■/.aXa(f(xT(rig)
fi(rjvag)
ciriji]
Kiov(aTav)T(ivog) b f.tovof.iay(og>
£
fii](vag)e
ccvitt
IB
;"• i'
ri /.v(qi'ccI HtodtoQu
H
rrl
(xvitt fiij. L
0 ytQOjv
a
(fvitt firi. L
0 v.ofivrjvog
/3 fi^. y
uvia firj. i
0 dot'r/.ag
L. ft. g
ccvi3 ftij. d
)l /.v(Qta) Ev^OY.Ia
fir].'C
«(7.'^ fiTj.ta
b dtoyfvt^g
y. firj. »;
(cv/.y fir]. C
b y.v(Qig) ftiy(a)jX)
E. fll]. L
(}v/.d^ ftrj. /3
b (ioTavEiaTi]g
b /.v(Qtg) ttXfiiog 6 /.Oftvi]v(6g)
r
ccvX^ ftij. (i
■/.6 fi. rj
icoavvijg o y.oftvtjvog'
fiavovriX 6 /.oftvijVog'
XZ fi. ^
aXi^iog b /.ofivijVog'
r
uvdQOvt/.og 0 y.0fivi]v6g'
/J
laad/iog b ayysXog
e ft. L
(xXi^iog b ccyyeXog '
aXe^iog b ayyeXog
m-?
aXe^iog b dov/ag
f4r.^
x^^EodcoQog b X(xa/.aQtg
IB
lcottvvr]g Sov/ag b (iaTciT^rjg
Xy
&E66coQog Xda/ccQtg b [iaTiiTCi](g)
rfi^.g
fttyur^X b ;raXatoX6yog'
X(J
avdQ6vi/.og 6 7TaXaioX6yog'
ccv^Q^vt/.og 0 7taXatoX6yog'
lcoavvr^g o 7taXaioX6yog'
fiavovijX b 7iaXaioX6yog'
lcottvvr^g b jtaXatoXoyog'
■MdvaTavTivog b 7raXaioX6y(og)
de fiac pagina cf. gupra p. 364 sq.
i^39' *20 — '•4 addklit conlinnator I adscriptis imperloruni lantttm annis, quos etiam *19 Leo>u dedit cf. p. 365 rt 445
''5 — 13 simutqiic eummae nnnoriim r. "19 — •'12 adscriptae continuatoris II sunt '"14 — ''.30 simidque numeri v. ''13 continua.
tori III debentur, ''31 qimrto ''27 — 31 suh nominibus supra relalis vesti</in scripturae nntir/iiiorls npparent , 28 et 29 nomina
nigrescente atramento nunc restituta sunt. in ectypo photoi/rapho disp'icio v. 28 (it>d'(>6vixoq u Tiiihcio).6yog idemque r. 29, r. 31
fiityovijX 6 jifc^nioXoyo? primitus scriptum, igitur v. 28 — 31 oUm eadem scripta fuerimt quae nunc r. 26 — 29 leguntur.
Corrlge *1 'lovarifw.ynv (ro) ,i de numrris inde a r. "21 clliosis rf. p. 145 ay.
LATERCVLVS
REGVM VVANDALORVM
ET ALANORVM.
Laterculi regum Wandalorum et Alanorum, quem edimus, accepimus recensiones
duas. pleniorem ft meliorem ad nos propagavit
it I. Augieusis liber scriptus saec. VIII is, de quo egimus ad Prosperum vol. I
p. 362 ipse deperditus, sed extant ex eo deacripti :
U» 2. Parisinus 4SfiO saec. X (1. c. p. 363). ad hunc librum laterculus editus est intcr
opera Prosperi publicata Parisiis a. 1711 p. 756.
!•'' 3. Augustanus saec. XV (I. c. p. 365). ad hunc librum laterculum edidit Canisius
a. 1601 in lectionum antiquarum vol. 1 p. 16 1.
Breviorem formam exhibent libri hi:
M 4. Matritensis univ. 134 saec. XIII, de quo ad Victorem vol. 2 p. 167 diximus.
compilationi ei volumini insertae f. 42' — 47, quam ad Prosperum vol. 1 p. 493 seq. enar-
ravimus, attributae in codice Isidoro, vere formatae in Africa anno p. Chr. 523, adhaerct
is de quo agitur laterculus. quae praecedunt Prosperiana adiectis Africanis quibusdam,
item computus edita sunt vol. 1 p. 495 — 497; repetivimus inde hoc loco quae epito-
mator Africanus Prosperianis inseruit de suo.
0 5. Osmensis 'non valde vetus", de quo ad Hydatium vol. 2 p. 8 exposuimus, secun-
dum Perezium laterculum eundem habuit 'ad finem chronici d. Isidori', scilicet chroni-
corum eorundem, quae praecedimt in Matritensi. archetypi deperditi exempkmi Perezia-
num Segobrigense edidit Villanueva viage 3,306 (cf. p. 203). computus quoque verba
prima postremaque ita habet, ut ea vol. 1 p. 497 ex Matritensi rettulimus, nisi quod
tranuamundi editur pro frasamimdi et ingresso pro ingressum.
Affinia sunt additamenta Africana adiecta ad Prosperi editionem primam spectantia
ad a. 446 — 455 edita vol. 1 p. 486. 487 secundum apographa codicis deperditi Alco-
baciensis Matritense univ. n. 134 f. 15' — 18' et Limogiense. imprimis Africanam originem
declarat adnotatio rex Vandalorum et Alanorum (jrcisericus rrgnaf. posf morfcm Valen-
finiani inperatoris ann. XXI; notabilis est plena regis intitulatio rediens in edicto
Hunerici apud Victorem Vitensem 2, 39 et 3, 3 et in inscriptione paterae argenteae
(edidi eam Neues Arehiv 8, 353) -/■ Geilamir Vandalorum ef Alanorum^) rex f.
Codex Florentinus Magliabecchianus XXII, 19, antea Caroli Thomae Strozzi,
saec. XV in fino laterculos habet pontificum Romanorum , imperatorum ( finit in
Michaelc Alexi Commeno 1080 — 1117), regum Vandaloruni, Ostrogothorum, Visigotho—
rum, Normannorum, Langobardorum ex rerum gestarum libris consarcinatos et propterea
a nobis praetermissos.
') Krrore typographico ibi est Alanhoruia.
LATERCVLVS REGVM VVANDALORVM ET ALANORVM. 457
Anni cuin hihkI Yandalos non niore Romano per consules ennntientur , sed se-
cundnni rcges, (juaeritur, a ijuo die annuni iii nunicrcnt. et 0(!nsericuni quideni regni
fundatorem constat annos numerasse a die captae Cartliaginis Oct. 18. Hunerici annus
primus utrum spatium significet a die post obitum Geiserici a. 477 lan. 26 ad eundem
diem anni sequentis an ab eodcm die ad a. 477 Oct. 18 et sic deinceps, ambigi potest:
mihi cur secunda ratio magis probetur, exposui in eph. nostra Neiies ArcJiiv vol. 16 p. 62.
causa nulla repcritur, cur sequeutes reges aliter annos numerarint atque fecit princeps
eorum et laterculi posterioris auctor cum scribere se dicat eo anno quo Thrasamundus
diem obierit ab ingressu Carthaginis LXXXIIII, diserte enuntiat latere aeram eam
pariter atque fit in Aegypto et ahbi sub nominibus regum, annos computari a fixo
exordio.
Augiensis:
2 Post consulahim Thcodosii et Festi
Cxeisericus Wandalorum rex Carthaginem
ingressus est die XIIII kal. Nov.
3 qui reguavit eandem Africa civitatem
ann. XXXVII m. III d. A^I.
4 post hunc regnavit Hunerix filius eius
ann. VII m. X d. XXVIII.
5 qui in fine anni VII rcgni sui catholicae
ecclesiae persecutionem fecit omnesque
ecclesias clausit et cunctos domini catholi-
cos sacerdotes cum Eugenio Carthaginensi
.•< episcopo exilio relegavit.
(i qui dei iudicio scatens vermibus vitam
finivit.
7 post eum regnavit Guntamundus Gentu-
nis eiusdem Hunerici regis fratris filius
ann. XI m. VIIII d. XI.
BBPEy
3, 1 eaudem arricam eiuitatem B'', iu eadem
africa oiuitate Bv
7, 2 regis om. Bp
4, •-' xxuui
filium E"
] Rv, xuiii Ry
Hispani :
1 [Theodosio XV etValentiniauo IIII cos 133
pax facta cum Vandalis data eis ad habi-
tandum Africae portione] per Trigetium
in loco Hippone III idus Febr.
■2 [Theodosio XVII et Festo cos.] Geiseri- 139
cus tribus annis Ilippone regio exemptis
Carthaginem occupat sub die XIIH k.
Nov.
3 Geisericus reg. in Africa ann. XXXVII
m. II.
4 Hugnericus filius eius reg. Carthagine
ann. VII ni. X.
Guntamundus nepos ex filio Geiserici
Gentune reg. Carthagine ann. XI m. VIII.
310 (c. 1 ex O non refertur: jyraelerea c. 1
refertur similiter in auctario Africa.no Prosperia-
norum vol. 1 p. 486. 487).
1 Prosper ad u. 4:io ciua seribal: pax tacta
cum Waudalis data eis ad habitanduiu Airicae por-
tioue , codeic noster M (in 0 quid fuerit, iijnoratur)
sic haec auxit: par (sic) cum uuaudalis facta data
eis ad liabitaudura per trigetium ippouie regie; eaciem
fere ex auctario Prosperi Africano rettuKmus vol. 1
p. 486, ubi errore diximus in Alcobaciensi secundum
Pontacum fuisse V id. febr.; habent sic apoyrapha,
Pontacus dedit V kal. simili libro nsus Pauliis dia-
conus J:i, 11 sic haec refert: data per Trigetium ad
habitandum AVaudalis Africae portioue pax cum eis-
dem . . . facta est 2 j)ro Prosj)erianis , quae
aunt haec: Gisiricus, de cuius amicitia nihil metue-
batur haec aubstituunt MO (gersericus M, geysericus
0 — ypone 3/, ippoue 0); sequuntur Prosperiana
onuiesque opes eius cet.: auctarium Prosperi Afri-
canmii non habet ivisi diein Cartliaijinis captae
3, 1 geysericus 0 regu. <>, rege M : hic et postea
perpetuo posui reg. nec rettuli in eo vocabulo codicum
variam lectionem xxxuii| 0, xxuii J/ 4,1 hug-
neribus M 7, l gunthamundus 0 2 geyserici 0
gentune] 0, gentime M
LATERCVLVS REGVM VVANDALORVM KT ALANORVM.
450
Augiensis:
H qui tertio anim regni sui coemeterium
sancti martyris Agilei apurl Cartliaginem
catholicis dare praecepit Eugenio Cartha-
ginensi episcopo iam de cxiHo revocato.
!) Dccinio autem anni) regni sui ecclesias
cathohcorum aperuit et omnes doi sacer-
dotes petente Eugenio Carthaginenso epi-
scopo de exiho revocavit.
10 quae ecclesiae fuerunt clausae ann. X m.
VI d. V, hoc est ab octavo anno Hune-
rici , id est ex die VII id. Febr. , usque
in decimum annum regis Guntamundi in
5 diem IIII id. Aug. : in quo conipleti suiit
dicti anni X m. VI d. V.
11 qui memoratus Guntamundus rex post-
modum vixit ann. II m. I.
12 post quem regnavit Trasamundus Gen-
tunis filius ann. XXVI m. VIII d. IIII.
13 ab exordio ergo imj^erii aviti usque ad
ann. XXVII Trasamundi . . i . XVIII.
14 a XIIII autem anno imperii et morte
Valentis usque in annum XXVII Trasa-
mundi anni sunt CXVIII.
15 post quem regnavit Ililtirix filius Hune-
rici ann. VIII d. VIII.
16 qui in exordio regni sui Bonifatium epi-
scopum apud Carthaginem in ecclesia
sancti Agilei nrdinari praecepit et omni-
bus eatholicis libertatem restituit.
17 quo regnante adsumpta tyrannide Gei-
himer regnum eius invadit. in quo fecit
ann. III m. III.
18 qui tanta homicidia scelestus commisit,
ut ncc suis parcntibus parccrct.
Ilis^jani:
l'i Trasanuiiulus fratcr (iuntanuindi reg.
apud Carthaginem anii. XXVI ni. VII II.
13 ac sic agitur hodie LXXXIllI annus ab
ingressu Carthaginis.
].'i dehinc Ilildirix Ilugnerici filius, Gciserici
nepos reg. Carthagine ann. VII d. XIIII.
1<; Gheilarair tyrannide adsumpta Hikle-
rico regno pulso eiusque origine truncata
dominatus est Afris ann. III m. III.
1!) Ingressus est Belisarius magister nii-
htiae cura exercitu Orientis Cartagine sub
die XVIII kal. Oct., Gheilaniir in fugani
verso, postea capto.
S, 1 cyiniteriuiii A' :i praecipil !{'■' '^ji car-
tliagiiieiisis A'l' !', :i <"ii'lliagiiieiisi A'^' 10,1 aiiii.
xj aiui. xi /i^ ■-',:! lieiiorici /i'i' l/;. iii cliem] iii
(lie Bv 1."}, 2 xxuii] xxui liv ante xuiii ijuncdavi
exciderimt 14,-' xxuii] xxui A'i' 1.5, i liildrix yi'"
16, 1 bonefaciuni /.' J liliertjitc /i'l' 18, '.' suis
om. Rv
MO
12, I transamuiitlus I) guiitliamuudi O
2 carthagine 0 xi] O, xl M V-\ I Ixxxiiii]
acripsi, dccciiii OM 15, 1 deiude M liildrix M
liuciierici M geyserici 0 •-' iiepos] atque
iiepos OM 16, l ghegilarair 0 2 regno] a
reguo O pullo M 19, 1 bellisariiis 0, Ijelisari-
cus M 2 cartaginem M :i ghcilamer M. gcy-
lamer 0 xuiii) M, xuiiii O
CHRONICA III.
59
4(io LATERCVLVS REGVM VVANDALORVM ET ALANORVM.
Augiensis:
20 Fiunt ei'go ab exordio Geiserici regis
usque ad exilium Wandalorum anni XCIII
m. X d. XI.
21 ab interitu ergo Valentis, quod erat in
XIIII anno regni eius, usque ad supra
dictura tempus anni CLIUI.
22 coUecta ergo onmium summa annorum
ab Adam usque ad Wandalorum perditio-
nem fiunt anni VDCCXXXIII.
20, 1 geisirici Bp :i xciii] scr. XCIIII : o
die a. 439 Oct. 19 ad 334 Sept. 24 numerantur anni
XCIV m. XI d. VI. stetisse reynum Vandalorum
annos XOV aiunt lustinianus cod. 1, 27, 1 (uhi sic
restituendum esae monui neues Archiv 5, 79) et Pro-
copius Vand. 2, 2, a. XCVI ponunt Paulus hist.
Lang. 1, 25 et hist. Bom. 16, 14, Marcellinus comes
ad h. «., Beda ad h. a. , a. XCII Marius Aventi-
censis 21, l quod erat om. B" 22, l omnis B^
LATERCVLVS
REGVM VISIGOTHORVM
LEGVM CORPORI PRAEMISSVS.
Ad exeniplum laterculi imperatorum eorum , quorum consHtutiones in eodicein
Tiieodosianum receptae sunt, adiecti teste codice Taurinensi corpori logum Tlieodosiauo
(v. p. 412), similem habet corpus legum, quas emiserunt reges Wisigotlii. primae eius
corporis editioni eiusmodi laterculus adici non potuit, quoniam regum nomina singulis
legibus in corpore eo non praescribuntur nisi iude a Chindasuindo. admodum proba-
bile est laterculum hunc primitiva forma sua pervenisse ad Recesuindum (f 672), in
quo finit codex Havniensis formamque niutat Parisinus 4667. aceedit, quod ipsius cor-
poris formam vetustiorem, quam repraesentat editio nuper curata a Zeumero, editor
probabiliter rettulit ad eundem regem, in quo desinunt leges in eam formam receptae.
ex reliquis laterculi exeraplaribus antiquissimum codicis Vaticani quo pervenerit, non
constat : reliqua ubi finiant vel formam mutent, editio monstrat. Soriensis liber later-
culum continuavit ad pacnultimum regem Gothorum ante Arabum iuvasionem Witizam
(-j- 710), Parisinus 4667 addit reges ea invasione videhcet posteriores Achilam et
Ardouem. — Latercuhim euni ab antiquis errore adlegari sub nomine Vulsae iufra
indicavimus, ubi agitur de libro Ovetensi.
Libri adhibiti sunt hi. ,
1. Vaticanus reginae n. 1024 scriptus saec. VIII litteris unciahbus. post corpus legum,
quod finit f. 138"^, sequitur f. 138" sermo sancii Augiistini de cetia doniini in
Pasca scriptus manu aequaU, sed diversa litteris cursivis , deinde laterculus regum
scriptus item a manu non ea, quae leges exaravit, ut ait Zeunier, sed diversa,
ut auctor mihi est Mauius. bibliopega inde a f. 74 margines resecuit post-
quam legcs scriptae sunt, ante quam scriptus est laterculus. ternio extremus
(f. 133. 134. 135. 136. 137. 138) integer est neque quicquam periit in fine folii 138
postTulgam; sed potest laterculus continuatus fuisse in ternione deperdito. ipse
difficile legitur, maxime intitulatio quattuor versuum olim minio scriptorum tota
fere evanuit. codicem et ipse examinavi et adhibui exempla sumpta et a Beth-
manno et a Merkelio et nieo roj^atu a Alauio. edidit latercuhim ad eum librum
et alterum nostrum /'' Zeumcr in editione legum Visigothorum modo citata p. 314.
2. Soriensis deperditi eius, de quo egi vol. 1 p. 166. (sxemplum Perezianum scrvat ,S'
codex Matritensis bibl. nat. F 38 f. 13.')': certe quae Perezius ex Soriensi citat
nominatim, adsunt in hoc exemplo neque quicquam in eo codice reperitur proprium
Ovetensi. Morales, quo modcrantc codex F .")8 (infra sub 12 1 doscriptus est ex
Ovetcnsi libro. ad laterculum hunc Vulsae ibi attributum adnotat ; -Wisegotorum
dicitur in codice vetusto Soricnsi" adnotatque ibi ex Soriensi v. 1. ad Sisenandum.
Wambam, Leovigildum.
3. Parisinus 4667 scriptus saec. iX ineunte; adnotautur in fine post ea quae nos infra a
rettulimus et aduotationem d(J meusura iianc : niilinrius habet stadius hocto, htmus
59»
40-2 LATERCVLVS REGVM VISTOOTHORVM
stadius habet dextros CXJi.V leguntur haec: cra DCCCLXVI sic vcnit Marohanc
(vel Murohanc) ad lermida VI idns Hoctiihres anno XIIII" impcranft' Ludovcico
(cf. de expeditione Arabum duce Abu Morwan a. S27 Simson Jahrb. dcs friinh.
Meichs unter Ludwig dem Frommen 1 , 274 seq.). laterculus cum reliquis consentit
ad c. 39, deinde forma mutata subiungit Wambam et reliqua quae expressimus
in continuatione altera. laterculum quibusdam locis evanidum et lectu difficilem
descriptum liabui a Pertzio et Knustio et ipse quoque codicem versavi.
// 4. liavniensis n. 805 saec. XIY, de quo dixit Waitzius Archiv 7, 722, similis est Pari-
sini 4667 finitque item in c. 39 (continuatio abest), sed corruptus est totus.
P 5. Parisinus 466S, antea S. Remigii saec. IX. ad hunc proxime accedunt libri nostin
(jRO habentes communes cum eo interpolationes quas adscripsimus ad c. 9. 12.
13. 16 et alia quoque non pauca. sed inter eos hic primarius est solusque c. 40
servavit numeros veros LXLI = 91 in reliquis corruptos in LXI.
Q 6. Parisinus 4418 saec. IX.
7. Parisinus 4669, ohm Pithoei, saec. XI, qui ad hunc librum laterculum edidit cum
legibus Parisiis a. 1579. videtur descriptus esse ex Parisino 4418, certe inutilis
est: contuli, sed non admisi.
R 8. Parisinus 1 557 saec. X f. 20' laterculura habet uon cum legibus Visigothicis , sed
insertum inter conciliorum decreta et Gregorii epistulas. videtur et ipse de-
scriptus esse ex libro Parisino 4418. coUatum a Bethraanno admisi.
9. Casinas n. 1 saec. XI, quem item a Betlimanno eollatum habui, eodem iudice ex
Parisino 1557 descriptus certe inutilis est neque adraissus.
T 10. Conimbricensis archicoenobii S. Crucis n. 83 saec. XII vel antea scriptus secundum
Fortunati a D. Bonaventura comm. de Alcobacensi mstorura bibliotheca (Conim-
bricae 1827) p. 584. in eo libro, quem per Bonaventuram solum novi, quid
praeterea contineatur, non traditur: hoc solum ait Bonaventura laterculum legi
prope finem voluminis , praecedere epistulam a quo incipit Sebastiani chronicon
scriptum saec. IX exeunte : notum tibi sit cle historia Gothorum .... tibi breviter
intimamus (Plorez Esj). sagr. 13,477), deinde haec: iste (Wamba) celebravit
concilium apud Tolctum et erat tunc temporis contentio inter episcopos cet. : seque-
batur divisio Wambae, sed abscissa est.
n 11. Legione olim in bil)liotheca S. Isidori, iam Matriti in nationali n. 4 — 7, scriptus
a. 1057 a presbytero Munez; laterculus ipse finit in anno quarto Ordoini tertii
sive p. Chr. 954. laterculum photolithographice expressura edidit Tailhan una
cum continuatione Isidoriana a. 754 (vide vol. 2 p. 333) p. 196 tab. 20. exemplar
extat in codice Matritensi bibl. reg. privatae 2. F. 4 (sic) saec. XVIII (Ewald
neues Archiv 6, 347), quod descriptum accepi a Bernaysio.
I) 12. Ovetensis Pelagii saec. XII (vide supra vol. 2 p. 262 seq.) cum ipse deperditus sit,
lectiones eius adnotatae reperiuntur in exemplaribus Perezii compluribus, scilicet
in Segobrigensi , quod edidit Villanuev.1 i^iagc 3,319 (cf. p. 214); in Toletano
27, 26, ubi adscriptum est: 'ex codice Uotthico sancti Laurentii (scilicet Soriensi)
'et Ovetensi' ; in cod. Matritensi P 58, quod coUatum habui ab Ewaldo. sed ne
certa incertis miscerem, cum praesertiiii Ovetensis neque aetate neque bonitate
insignis sit, non recepi nisi leetioues, quas Ovetensis esse disertc testatur Ferezius.
in hoc libro Pelagii orrore Wisegothoruni chronica facta sunt ViUsac Gothorum
citanturque sub hoc nomine a Perezio (vide praef. eius ad concilia Hispana apud
Aguirrium conc. Hisp. ed. 2 vol. 1 p. 22) et Morali et fere ab autiquioribus. eum
errorem Florezius (Esp. sagr. 2, 169) refutavit.
I.KfiVM CORPOBI PRAEMISSVS. 463
I'rodiit iatercuhis priiiiiiin iu oditioiie eorporis lcgiini Wisigothici quiini curavit
1'ithoeus ii. loTVI (vidc supra ad cod. Parisini l()69): repetiverunt Bon. Yulcanius una
imni lordanis libelHs (Lugduni Batavoruni a. loU?) p. 235 — 23^ subiunctum iiistoriis
Isidorianis: Aguirrc in conciliis Hispanicis (cd. I Uoniao 1693 vol. 2 p. 189, ed. 2
Romae IT.i^ vol. 3 p. 78) 'partim ex Isidoro partini ex Vulsa' : Florez {£sp. sugrada
vol. 2 ed. 2 a. IT.^i^ p. 177) cx Aguirrio adiccta varia lectione ex Perezianis: Francis-
cus de Lorenzana (patres Toletani vol. 2 Matriti 1785 p. 3S5) ex Plorezio adnotationi-
bus Perczianis adauctis: Arevalus inter Isidoriana vol. 7 ilS03) p. IS5.
Codex A: Codices reliqui:
t' "ii'ire..'-i''"u iji5ici. <A.Mr5-,9ul5^a/UV*. CJhronica regum Wisegothorum.
, iii nomine domini nostri iesu cliristi praem. P,
m nomine uomini nieipit ^fmem. .S , m no-
«j/f^oTi Oa.tli clOL hiC U. ., UM' c ,,!<.. mine liomine iuLipiunt nomina /y/>, iterum
iuciijit praem. 0
«■//- M PUNI -, ,, t ( , reges^, om. D
uisegotorum P, uisegotliorum Q, uuisegothorum
R, uuissegothorum »S, uuisigothorum />,
uulsae gotthorum f, gotorum //
om. C
1. Aera CCCC in Gothis primus rex Ata-
naricus efficitur.
aera cccc] ab era ccc /T, ab era cixc a. iiicipit
I>, 111 maryine S, om. V
atlianaricus <S', auanaricus H
etficitur] fuit C
in gothis . . . efficitur om. IID
2. post hunc Alaricus.
calaricus IV^, callaricus /i*
sub alarico rege goti ingressi sunt in italia //,
regule goti ingressi sunt in italia {oni. sub
alarico) D
3. quo in Italia mortuo Athaulfus eligitur.
quo] co R
ataulfus CFQR
om. D
4. isto regnante Gotiii relieta Italia (Jallias
ac post Spanias occupant.
goth- SQ, got- CP
galias P, gallies 6'
spania RC
occuparuut C
postquam anno sexto goti gallias ingressi sep-
timo anno goti spanias ingressi suut H, et
pos huius aute [slc] anno sexto goti gal-
lias ingressi sunt et pos hec uii aunu goti
spaniam ingressi sunt />
5. anni vero regum hac summa notantur.
uero] ue R
om. CHD
6. Atanaricus reg. ann. XIII.
de gracie praem. //, primus rex gothoriim T
athanaricus .S'7'
reg. anii. A, reg. au. SP perpetuu, regnauit
annos QO
xiiii ST
A (ad Mauium) SCHPQBT (mcipU a c.O) D(0)
LATERCVLVS KEGVM VISIGOTHOEVM LEGVM CORPORI PRAEMISSVS. 465
Codices reliqui :
in Italia et iii gallia quo mortiio add. T
om. h
7. Alaricus rog. aim. XXYIII in Italia.
allaricus li^ atalaricus />
xxuii R
in italia om. liH
alarico regiiante gotlii ingressi sunt liyspanias
et regnauit annis xii quo niortuo T
addunt PQEO:
alibi semis tantum.
tantemd y, tantum d li, lantid^ P
alibi unum.
unum] u. regnat P
alibi XIII.
8. Athaulfus reg. ann. VI.
ataulius iSCH, adhulfus Z>
ui] u A, uii P
9. Seai-icus reg. ann. VII.
searicus] -IC, scurigus J), sigericus SPQH,
sicaricus H. sigerigus T
10. Valia reg. ann. III.
naliaj .1, uualia HCriJItJJ, nbalia IJ, uuaila T
11. Theuderedus reg. aun. XXXIII.
tlieuderedus] A(.'Q, teuderedus P, theudericus S,
teudericus UT, theudoricus Jt, teoderigus D
xxxiii] SCPQTO. uiiii [sicj A, x.xxii H, xxiii B,
xuii /'
12. Thurismundus reg. ann. III.
thurismundus] AS, turismundus CHC^JPT, lur-
rismundus D, thurismodus QR
iii] xiiii D
13. Theudericus reg. aun. VII.
theudericus] ASQP, teudericus CPT, teudari-
cus H, itera teoderigus D
14. Euricus reg. ann. XVIIII.
ueuricus -1, ericus P", teuricus CH, eduricus T,
eurigius D
xuiiii] AC, xuiii H, xuii TO, xx S, xu PQR.
xiiii D
15. Alaricus reg. ann. XXIII.
itera praem. PT
xxiii] xxii C, xxuii A (fortasse ex em.)
16. Gesaleicus reg. ann. III et in latcbra
reg. ann. I.
gesaleicus] AST, gesalescus PD, gesaelicus Q,
geselicus B, iessalecus C, gesaricus //
iii] iiii CD, u A-, inc. A^
et in I. r. a. i om. ACTD
17. Theudericus reg. ann. XV.
item praem. SPJ)
thedericus .1, teudericus CHQ. teodericus D
xu] AO, xi ,S', xli CPQ, xl HU, xii B
om. T
18. iste ab Itaha veniens non tam suo ordine regnum in Spania tenuit quam tutelam
agens Amalarici nepotis pcr cons(^ortium).
sic A . nid qiiod liabet ste pro iste et evamierunl s in ueniens cl iiit iii tenuit cl a in ageuK el habet
alibi XV.
xu] xii R
A (poat intitulationem paijinae praecedentis incipit n c. H) SCJtPQliJ'li(0)
l(i(i LATEECVLVS REGVM VISIGOTHORVM
nepoti; plerique c. 17. IH sic formanl: t. (rex ins. H) de (ex C) ital!a (hic Jinil D, regnauit ins.
RCH) in spania (ispania CH, hispania O; reg. ins. PQ) tutelam agens (tut. gerens P, iii totela //;
uum ins. C, simul cum ins. H) amalarico {sic CO, amalrico H, amalerico PQR, alarico S) nepoti
(nepote CHU) suo per consors (sic S, per consules QB, proconsules P, om. CH) annos cet.
om. T
I'.). Amalaricus reg. ann. Y.
item j^rtiem. U
araalericus S, anialricus JI, amaricus D
reg. ann. u om. C
■21). Theudi leg. ann. XVII m. VI d. XIII.
theudi] AEO, teudi PH, theudis S, teuclis T, teodi D, om. C
xuii] ACO, xui SHPQB, m T, \x D
m. ui d. xiii] A, ra. ui PQB, m. i SHT, om. CD
2 1 . Theudisclus reg. ann. I m. VI d. XIII.
teudisclus CHT, teodisclus D
reg. ann. i ni. ui (sic PQRTO, uii C, iiii H, u S) d. xiii (iiii H)] re. an. iiii dies ui D, um. A
22. Agila reg. ann. V m. III.
agila] aggila D, om. A
m. iii] ni. ui d. xiii PQB
2'.\. Athanagildus reg. ann. XV m. VI.
atanagildus CPQTD
xu (xii B) m. ui] xui ra. ui A (fortasse propler omissum quod sequitur comma)
24. vacante regno m. V et dies XIII.
uacante regnum FS, uacantem regnum QB
dies] alibi libri
om. ACHD
25. Leuua reg. ann. IIII m. IIII.
leuua] ^, leuba C, \mha. SPQTD, Uuua i?, liumba i/
aun. iiii m. iiii] A, ann. i SCHPQBTD
26. Liuuigildus rog. ann. XVIII.
liuuigildus] APQB, leuuegildus S, leuuigildus T, leouigildus D, liulildus H
xuiii] xuii CH, x A
iste leuuigildus temporibus gi-egorii pape et mauricii imperatoris fuit add. B
pro c. '26 sic codex C:
Luigildus dux reg. ann. XVU
Teudericus reg. ann. I m. VII d. XIIII
item Liuua reg. an. V m. I
Leuuegildus reg. an. XVII
27. scd secundo anno Leuuani in rcgno levatus cst.
Iiabet sohis A
2S. Reccaredus reg. ann. XV m. VII d. XX.
recaredus STD, recarendus H
filius eius ins. T
ann. xu] ann. iii C
uii] A, ui PQB, i SHTD, om. C
xx] A, X SHPQBTD, om. C
2'J. item Liuua reg. ann. l m. VI d. XII.
item] CPQBD, it,, A, teo H, om. ST
liuba STDO, umbam H
m. ui d. xii] A, m. ui OHPQB, m. u D, om. ST
:i(). Wittiricua reg. ann. VII m. VIIII d. XXVI.
xwnttjnaMs] A (sic le()enmt 2ilerique, uuictiricus i/mtmsj , unlttericus CBT, uuiterigus) />, uittericus /'y,
uuitericus SO, niteno //
ASCHPQBTD(O)
LEGVM CORPORI PRAEMISSVS. 4(j7
uii] .1, ui SCPQJiTJ), iii JJ
m. uiiii cl. xxui] -1, m. x JSCHFQJiTD
31. Gundemarus reg. ann. II d. X.
gundenarus QJi, gouilemarus V, gundemyrus //
ann. ii d. x] .1, a. i m. x d. xiiii (xiii ST, xu C, iii Jl) SCHPQRTD
32. Sisebutus reg. ann. VIII m. X d. XX.
sissel)otus Jl, siseuutus C, sisebotos H
uiii] uii Q, ui H, dejicit C
m. X d. xx] A, m. xi (ui SJJT) d. XVI (xxi H) SHPQRT, m, u d. XI D, deficit C
add. sisebudi temporibus fuit isidorus episcopua R
33. Reccaredus filius reg. ann. I m. II d. X.
item jiraeni. CHPQTJ)
recaredus PQBD, recarendus H
[tiljius (fil evamiit; miuor legit Mauiui) litteris minorlbus A, om. SPQ
ann. i m. ii d. x] A, ann. i m. iii C (ut videtur), ann. i et m. i H, an. iiii S, an. iii PQRD, menses iii
TO, ex chronicis opinor a. 754 (c. 17; vide vol. 2 p. 340)
34. Suinthila reg. ann. X.
suintliila] A, suintila SCD, suuintila PQE, sinthila T, subutela H
x] xi i?a
35. Sisenandus reg. ann. IIII m. XI d. XVI.
s*isenandus A, sisnandus T
a. iiii (iii <S) m. xi d. xui] SC (ut vid.) PQR, ann. iii et m. ii //, ann.u A, an. iii T, anno (sic) ms. xi D
36. Chintila reg. ann. III m. VII.
chiutila] ASCPQR, scintilla H, sinthila T, cintila D
reg. ann. om. H
m. uii] A, m. uiiii d. uiiii C (ut videtur) PQR, m. uiii d. uiii (uiiii T) ST, m. uiii d. uii i», om. H
37. filius eius Tulga reg. ann. 11 m. IIII.
filins eius] A, om. reliqui
tnlga o?ii. H
ann. i et m. iii //
38. Chindasuindus regnavit solus annos VI m. VIII d. XX.
chindasuuindus Q, cindasuindus STD, chindesindus C
regn. solusj solus regn. CQRD, regn. {om. solus) P
ui] uu C(1)
uiii] SC, uiiii TD, xiii (sic) PQR
xx] xu C(V, iii D, om. T
om. H
39. item eum filio suo domno Recesuindo rege reg. ann. IIII m. VIII d. XI.
item] et TD
domno] d. <S', om. PQ
recesuinto I^, reccesuinto P^, recensuindo S, recesuinto TO, recenssuindo Q, recessuindo R, reces I j j j C,
recessiuido H
rege] regem H, om, D
iiii] iii ST
niii] uiiii P, uii D
xi] xii^, xiii.B, xnC(?), xD
post c. 39 ins. era dclxu T
c. 39 sic videtur esse in H: idem cum filio recessiuido regem regnauit a. xxx et m. uiii d. x recessuuin-
dus regnauit a. i
40. obiit pridie k. Oct. aera DCLXXXXI.
pridie om. S
dlxli P, dclxi S (in viargine est dclxxxxi dcxci) QR
om, D
A (finil in c. 37) SC (post c. 39 mccedit continuatio infra edita) H (finit in c. 39) PQRTD(O)
60
CHnONICA III.
468 LATERCVLVS REGVM VISIGOTHORVM
41. Reccesuindus solus leg. ann. XXIII m. VII d. XI.
reccesuintus P, recessuindus SQR, recesuintus T, recesoindus I>
solus om. S
xxiii] xiii Q, xuiii D
uii (ui ST) d. xi] ra. xi 7)
42. obiit k. Sept., die IIII feria, hora III, aera DCCX, anno incarnationis domini nostri
lesu Christi DCLXXII, anno cycU decemnovennalis YIII, luna III.
die om. 0
dclxxii] P, dcclxxii Q, dcclxii £, aera dclxxii S
anno] anni libri
decennoualis PQ
ovt. TD
43. idem cum patre suo reg. ann. IIII m. YIII d. XI.
item iS'
om. TD
44. suscepit autem gloriosus domnus AYamba regni gubernacula eodem die, quo ille
obiit, in supra dictis Iv. Sept., dilata unctionis sollemnitate usque in diem XIIII k.
Oct., lima XXI, aera qua supra.
1 gloriosus om. PQB dominus PQ uuaba P guuernacula P dieni] die QB
2 xiiii] xiii Sli
3 xxi] SP^Q^, xi P^Q^B aera] erat R qua] quo P snpra] supra dccx S
om. TD
45. idem quoque gloriosus Wamba reg. ann. YIII m. I d. XIIII.
idem (item S) quoque gl. om. TD uamba gl. rex iJ uanba i) uiii] uiiil T xiiii] x D
46. accepit quoque paenitentiam praedictus princeps die dominico exeunte, hora noctis
prima, quod fuit pridie id. Oct., luna XY, aera DCCXYIII.
quoque] PQP, que S
47. suscepit autem succedente die, II feria, gloriosus domnus noster Ervigius regni
sceptra, quod fuit id. Oct. , luna XYI, aera DCCXYIII, dilata unctionis sollemni-
tate usque in superveniente die dominico, quod fuit XII k, Nov., luna XXII. aera
qua supra.
1 autem] statim S succedenti S dominus P noster om. S
2 xui] xiii B dccxuiii] dccxn PQB
2/3 sollemnitafem Q
3 superuenientem diem dominicum Q xii] xiiii B nou. om. B
4 qua] quo PQ supra] supra dccxuiii SO
SPQBT (finit in c. 45) D (finit in c. 45) (0)
COJ^TINYATIO C0DICI8 S SORIENSIS.
48. item quoque gloriosus Ervigius rex reg. ann. YII d. XXY.
nii] ui 0
49. in quo die in ultima aegritudine positus elegit sui successorem in regno gloriosum
nostrum domnum Egicanem et altera die, quod fuit XYII k. Sept.. die sexta feria,
sic idem domnus Ervigius accepit paenitentiam et cunctos seniores absolvit, qualiter
cum iam dicto principe glorioso domno Egicane ad sedem regni in Toleto accederent.
1 sept.] S, dec. cod. Moralis apud Pereziiim: iii sextam feriam incidiinl eiiis anni tam Aur/. 16 c/uam
Xov. 15
3 dominus S
4 domino S
50. unctus cst autem dominus noster Egica in regno in ecclesia sanctorum Petri et
Pauli praetoriensis sub die YIII k. Dec, dic dominico, luna XIIII, aera DCCXXV.
51. unctus est autem Vitiza in regno die quod fuit XVII k. Dec. aera DCCXXXYIII.
LEGVM CORPORI PRAEMISSVS. 469
CONTINVATIO CODICIS C PARISINI 4007.
Wamba reg. ann. TIII ni. Y[ d. XIIII.
aut xiiii aut .\uii C
Ervigius reg. ann. VII.
Egiga cum filio suo Witizane reg. ann. XXIII.
Achila reg. ann. III.
Ardo reg. ann. VII.
et fuerunt reges Gotorum qui regnaverunt XL.
CONTINVATIO CODICIS D LEGIONENSIS.
Ervigius re. an. VII ms. X.
Egiga regnavit annos XV.
Vitiza regnavit annos XII.
Ruderigus re. an. VII ms. VI.
Pelagius regnavit annos XVIII.
Faffila regnavit annos (vacat spatinm liff. tinius) ms. VI.
Adefonsus regnavit annos XVIIII.
Froyla re. an. VII ms. VI d. XV.
Aurelius re. an. VI ms. VII.
Silo re. an. VIIII ms. I d. I.
Mauregatus re. an. V ms. VIII.
Veremudos re. an. VI ms. W.
positus est in regno dns Adefonsus XVIII klds Octubres in era DCCCXXVIII et reg-
nabit annos LII ms. V d. XVIII.
Ranemirus regnavit annos VII.
Nepozianus r.
Ordoinus regnavit annos XV ms. III. quod fiunt in sub uno de donino Pelagio usque
ad diTo Ordonio principe anni CXVII.
positus est in regno domnus Audefonsus filius domni Ordonii II klds Mai. era
DCCCCII et regnavit annos XVII ms. VI.
Garcia regnavit annos III d. III.
Ordonius re. an. "\^n et ms. III.
Froila regnavit annos III.
Adefonsus re: an. VI ms. II.
Rademirus re. an. XA'IIII m. VII d. XI.
Ordoinus resnavit annos IIII.
INDICES.
COMPOSVIT lOHANNES LVCAS.
I. REGES ROMANI.
II. IMPERATORES ROMANI.
III. REGES VANDALORVM ET ALANORVM.
IV. REGES VISIGOTHORVM.
V. CONSVLES. COMPOSVIT TH. MOMMSEN.
VI. LATERCVLI EPISCOPORVM.
VII. NOMINA HOMINVM.
VIII. GEOGRAPHICA.
IX. CONSPECTVS CODICVM.
CHKONICA III.
61
CONSPECTVS NOTARVM IN INDICIBVS
ADHIBITARVM.
Affn. Agnelli liber pontificalis ecclesiae Raven-
iiatis, I p. 249—339
An. Val. AnonymiValesiani pars posterior, Ip.249 —
339
Auct. Marc. Additamentum ad Marcellini chronicon,
II p. 104-108
Barh. Barbarus Scaligeri, I p. 249—339
Bed. A Bedae chronica maiora, III p. 223—333
Bed. B Bedae cbronica minora, III p. 223—333
Britt. Historia Brittonuni, III p. 111—219
Cass. Cassiodori Senatoris chronica, II p. 109 — 161
C. Byz. Continuatio Isidori Byzantia Arabica, II
p. 323—369
C. Hisp. Continuatio Isidori Hispana, II p. 323 — 369
Chr. Al. Chronicon Alexandrinum, I p. 83 — 129
Chr. Caes. Chronicorum Caesaraugustanorum reliquiae,
II p. 221—223
Ckr. pasch. Chronicon pascbale, I p. 203 — 245
Chr. 354 Chronographus auni 354, I p. 13—148
Chr. 452 Chronica GalHca a. 452, I p. 615—666
Chr. 511 Chronica GaUica a. 511, I p. 615—666
Cons.Const. Consularia Constantinopolitana, I p. 197 —
247
Dom. Val. Narratio de imperatoribus domus Valenti-
nianae et Theodosianae, I p. 629 — 630
Ep. Ov. Epitome Ovetensis, II p. 370—375
F. Aug. Fasti Augustani, III p. 384—385
F. Ser. Fasti Heracliani, III p. 386—410
F. Ver. Fasti Veronenses, III p. 382—383
F.Viiid.A Fasti Vindobonenses priores, Ip.249 — 339
F. Vind.B Fasti Vindobonenses posteriores, I p. 249 —
339
Geneal. Liber genealogus, I p. 154 — 196
Oener. A Liber generationis I, I p. 78—140
Gener. B Liber generationis II, I p. 78 — 140
Gild, Gildae Sapientis de excidio et conquestu
Britanniae, III p. 1 — 85; item add. I et
H p. 86-90
Havn. Continuatio codicis Havniensis, I p. 249 —
339
Havn. A Auctarii Havniensis ordo prior, ibid.
Havn. B Auctarii Havniensis ordo posterior, ibid.
Havn. mg. Auctarii Havniensis ordinis post. margo
Hil. Expositio temporum Ililariana, III p. 415 —
417
Hyd. Hydatii Lemici continuatio chron. Ilieron.,
II p. 1—36
loh. lohaunis abbatis Biolarensis chronica, II
p. 207—220
Is. chr. A Isidori lunioris chrouica maiora, II p. 391 —
488
Is.c
hr. B
Is.l
(6t.
Lat.
Bed.
Lal.
Al.
Lat.
Imt
Lat.
Mal.
Isidori lunioris cbronicorum epitome, H
p. 391—488
Isidori lunioris historia Gothorum, Wanda-
lorum, Sueborum, II p. 241 — 303
Generationum regnorumque laterculus Be-
danus, III p. 346 — 354
Laterculi regum et imperatorum ab astro-
nomis Alexandrinis conditi, III p. 438 —
455
Laterculus imperatorum ad lustiiium I,
III p. 418-423
Laterculus imperatorum Malalianus, III
p. 424-437
Lat. T/ieud. Laterculi imperatonim Eomanorum codici
Theodosiano adiuncti, III p. 412 — 414
Marii episeopi Aventiceusis chronica, II
p. 225-239
Marcellini comitis chronicon, II p. 37 — 108
Additamenfa Nennii ad historiam Britto-
num, III p. 111—219
Nennius interpretatus (i. e. versionis Nenuii
Hibernicae interpretatio Latina) ibid.
Notitia Galliarum, I p. 552—612
Origo Coustantini imperatoris, I p. 1 — 11
Paschale Campanum, I p. 249— 339. 744—
750
Liber paschalis cod. Cizensis, I p.501 — 510
Prosperi Tironis epitoma chronicon, I
p. 341—499
Chronica (Pseudoisidoriana) quae feruntur
sub nomine Augustiui et Hieronymi, II
p. 495—501
Ilistoria Pseudoisidoriana, II p. 377 — 388
Laterculus regumVisigothorum, III p.461 —
469
Ber/. Wand. Laterculus regum Wandalorum et Ala-
uorum, III p. 456 — 460
Excerpta Sangallensia, I p. 299 sq.
Exordia Scythica codicis Bambergensis,
II p. 308 - 322
Exordia Scythica codicis Laurentiani, II
p. 308—322
Polemii Silvii laterculus, I p. 511 — 551
Fasti Theonis Alexandriui, HI p. 3.58 — 381
Id. A Vita Gildae auctore monacho Kuiensi, III
p. 91-106
V. Gild. B Vita Gildae auctore Caradoco Lancarba-
nensi, III p. 107—110
Victorii Aquitani eursus paschalis, I
p. 667—735
Victoris Tonnennensis episcopi chronica,
Mar.
Marc.
Nenn.
Nenn. int.
N. Oall.
Or. Const.
P. Camp.
F. Gz.
Prosj).
Ps. Is. chr.
Ps. Is. h.
Rer/. Vis.
Sanij.
Scyth.
B.
Scyth. L.
Silv.
Theon.
V.C
nct. Aq.
Vict. T.
II p. 163—206
Nuraeri Latini iudicant volumen, numeri maiores Arabici paginam, minores versum in partibus hisce:
Or. Coust., Dom. Val., Is. hist., Gilda cum vitis, Britt., Nenn., laterculis imperatorum, Lat. Mal., praeterea
aut caput aut annura.
Nomina quao in partibus cbronicorura Graecis leguntur, forma Latina, ubi fieri potuit, dedimus.
asterisco notata sunt corrupta.
INDEX I.
HEGES ROMANI.
473
I. REGES ROMANI.
KOMVLVS
Komulus Chr. Al. I 124, 283 Chr. 354 I 143, 29 144, 2.
6. 9. 11 Geneal. I 182, 431 F. Vind. A 1 274, 2 Barb.
I 274, 1. 2 Prosp. 1 393, 153. 164 394, i.s9. 162 Silv.
I 547, 14 Chr. 511 I 635, 142. 14.".. i.io. 151 I add. p. X
(mont. 2. 4) p. XI {viae I 4) Cass. 11 122, 73 ICI,
1368. 1369 Ep. Ov. 11 372, 13 373, 13 add. VII ad
Is. hist. II 376 Ps. Is. h. 11 379, 3 octies Is. chr. A
II 443, U3. 146. 150 Is. chr. B II 443, 96 Ps. Is. chr.
II 499, 98. 146 bis. 148 Nenn. int. III 153, 15 Bed. A
m 265, uu 266, 122. 12.=.. 127. 129 Bed. B III 266, U4
Koniulus (= Camillus) Cass. 11 125, 183 *Araulius
Ps. Is. chr. II 499, 148
Romulea Urbs V. Oild. A III 95, 2S Romulea vir-
tus Is. hist. II 267,22
Romulei (pl., = socii RomuU) Ps. Is. h. II 379, 3
NVMA POMPIHVS
Numa Pompilius CJir. 354 I 144, lu Geneal. I 182, 434
F. Vind. ^ I 274, 3 Prosp. I 394, 162 Chr. 511
I 635, 153 Cass. II 122, 78 Ps. Is. h. II 379, 3 Is.
chr. A 11 444, 152 Bed. A III 266, 130 Num.i Pam-
pilius Britt. Ill 161,13 Numma Pumpilius Ep. Oo.
II 372, 13 Nummus Pompiius Barb. 1 274, 3 Numa
Silv. I 519, 1 547, 15 Bed. A III 267, 137 Bed. B
III 266, 116
TVLLVS HOSTILIVS
TuIIus Hostilius Cass. II 122, 92 Bed. A HI 267, 132
Tullius Hostilius Chr.354 1 144,14 Geneal. I 182,435
Prosp. I 394, 164 Ep. Ov. II 372, 13 /«. chr. A
U 444, 156 TuIIius Ilostillius Chr. 511 I 635, 158
TuIIus Sib: I 547, 1.; Tullius Ps. Is. h. II 379, 3
lied. B III 267, us C. Hostilius F. Vind. A I 274, 5
Tullius Servilius Barb. l 274,4
Ancvs Marcivs
Ancus Marcius Prosp. I 394, 169 Chr. 511 1 6.36, 165
Cass. II 123,85 Bed. A III 267,137 Ancus Marcus
Ps. Is. h. II 380, 3 Ancus Silv. I 547, 17 Ancus
Marcius Filiphus Ep. Ov. II 372, 13 Anchus Mar-
chus Filippus Oeneal. I 182, 436 Marcius Philippus
Chr. 354 1 144, 17
TABriVINMVS PrISCVS
L. Tarquinius Priscus Chr. 354 I 144, 19 _Tarquinius
Priscus Prosp. I 394, 170 395, 175. 179. 183 Chr. 511
1 636, 167 Cass: II 123, 87 Ep. Ov. H 372, 13 Bed. A
III 267, 138 Priscus Tarquiuius Ps. Is. h. H 380, 3
Tarquinius Prischus Qeneal. I 182, 437 Tarquillius
Priscus Chr. 511 I 636, 178 L. Tarquinius F.Vind. A
I 274, 4 Lucius Tarcinius Barb. I 274, 5 Priscus
Silv. 1 547,18
SeRVIVS TVLLIVS
Servius TuIIius Chr. 354 I 144, 23 Cass. 11 123, 89
jE/j. Ov. II 372, 13 Ps. Is. h. II 380, 3 Is. chr. A
II 446, I69b Servius Prosp. I 395, 182. 183 Bed. A
III 268, 145 Servus Tulius Geneal' I 182, 438 Tulius
Servius Barb. I 274, 7 Tulius Servilius F. Vind. A
I 274, 6
Tarqvinivs Svperbvs
Tarquiuius Superhus Chr. 354 I 145, 1 Prosp. 1 395, 184
Silv. I 547, 20 Cass. II 123, 92 Ep. Ov. II 372, 13
Ps. Is. h. II 380, 3 Ps. Is. ehr. II 499, 148 Tarqui-
nius Supervus Oeneal. I 181, 426 182, 439 Tarqui-
nius Cass. II 123, 94 Bed. A \\l 271, 152 Tittus
Superhus Bari. I 274,6 Quintus Superhus i^. I7)u/. -4
I 274, 7 Cyintus Tarciuius Barb. 1 274, 8
61"
474
IMPERATORES ROMANI.
INDEX II.
II. IMPERATORES ROMANI.
IVLIVS CAESAR dictator (a. 49—44 a. C.)
Gaius IiJius Caesar Oener. B I 90, 19 Chr. pasch.
I 21.^, 701 216, 707, 1. 2. 714 217,716, 1. 2 Barb. I
274, 11 F. Vlnd. B I 278, 74 bis F. Vind. A I 286, 261
Silv. 1 520, 1 547, 28 Chr. 511 I 638, 267 add. I
ad Vict. Aq. I 737, 29/30. 30 Cass. II 133, .'.26 Is.
chr. A II 4.^3,233 Britt. III 164,1 Bil. Ul 416,15
Gaius lulius Cesar Geneal. I 182, 440. 441 F. Vind. A
I 274, 8 F. Vind. B I 275, 20 Barb. I 274, 10 Ep.
Ov. II 373, 13 bis Cuius lulius Cesar Barb. I 274,11
C. lulius Caesar Ohr. 354 I 145, 13 Cass. II 134, ,^34
G. lulius Caesar Frosp. I 404, 316. 320 405, 327 Lat.
Theod. III 413, 2 G. lul. Caesar F. Vind. B I 274, 9
G. lul. Cesar F. Vind. A I 274, 9 G. I. C. F.
Vind. B I 286, 261 lulius Caesar Oons. Oonst.
1216, 713, 2 Barb. I 27.5, 30 Prosp. I 396, 189 Is.
hist. II 304, 16 Is. chr. A II 452, 232 Ps. Is. chr.
U 499, 234 Britt. III 162, 10 Nenn. int. III 162, 6
Bed. A III 272, 162 284, 286 lulius Cesar add. I
ad Ohr. 354 I 153, 67 Scyth. L. II 317, 18 318, 21.
22. 24 320, 29 Scyth. B. II 317, 18 318, 21. 22. 24
C. Eisp. II 367, 137 add. VII ad Is. hist. U 376 bis
Ps. Is. h. II 380, 4 bis Bed. B III 280, I7u Lat. Bed.
III 351, 98 lulius q. e. Cesar Barb. I 274, 11
Gaius Caesar Ohr. 511 l 638, 265 Is. hist. II 268, 27
G. Caesar Prosp. I 404, 315 Gaius Lat. Al. III 451
■mg. f bis lulius Prosp. I 405, 325 Is. hist. U
268, 33 Ps. Is. h. II 380, 4 Is. chr. A II 453, 232"
Is. chr. B II 453, 155 Britt. III 162, 19 163, 6. 10
Nenn. int. III 162, 21 163, ;, Lat. Bed. III 351, 99
Caesar Ohr. 354 I 148, 19. 22 Ohr. pasch. I 217,
716, 2 Prosp. I 404, 317. 319. 321 Silv. I 520, 2 Ohr.
511 I 638, 261. 262 Oass. II 133, 525 134, 531. 636 bis
Is. hist. II 268, 15 (a). 16 (b). 30. 269, 2 Is. chr. A
II 453, 232» Nenn. int. lU 162, lo Bed. A III 280, 253.
255. 256 (c/. 257). 259 Ccsar F. Vind. A I 276, 20 Ps.
Is. h. U 380, 4 bis Cesares (gen.} Silv. I 545
basilica lulia v. Roiua in ind. VIII
kalendae luliae Bed. A III 295, 415
lulia geus Bed. A III 265, lio
familia luliorum Ohr. 511 I 634, 85
AVGVSTVS (a. 30 a. O.—U p. 0.)
Octavianus F. Vind. A I 275, 20 F. Vind. B I 275, 33
Barb. I 275, 30 Prosp. 1 405, 329 Silv. 1 520, 2 bis
547, 31 Scyth. L. U 318, 24 Scyth. B. U 318, 24
0. Hisp. II 367, 137 quater. 139 add. VII ad Is.
hist. II 376 Is. chr. B 11 453, 158 Bed. B III 280, 174
Lat. Mal. III 435, 13 Octavianus Caesar Oons.
Oonst. I 216, 713, 3 Cass. II 134, 537 Octavianus
Cesar 0. Hisp. II 368, 139 Octovianus Cesar Ps. Is.
h. II 380, 5 Caesar Octavianus Cass. II 134, 539.
541 Caesar Prosp. I 406, 34« 407, 352 Oass. II 134,
855. 557. 558 135, 561. 563. 567. 574. 576. 587 Bed. A III
282, 268 Cesar Ps. Is. h. II 380, 5 Octavianus
Caesar Augustus Ohr. 511 I 638, 268 Ps. Is. ehr.
II 499, 234 Bed. A III 280, 26i Octavianus Cesar
Augustus Ps. Is. chr. II 498, 31 Augustus Oc-
tavianus Caesar Vict. T. II 206, 567, 3 Octavius
Caesar Augustus Lat. Theod. III 413, 5 Divus
Octavianus Augustus Chr. 354 I 14.5, 15 Oc-
tavianus Augustus add. I V ad Vict. Aq. I 753, l
Marc. II 91,476,2 Scyth.L. II 319,24 /«. chr. A
II 453, 235 Ps. Is. chr. II 499, 234 Britt. III 164, 2
Lat. Bed. Ul 351, 99. loo Sil. III 416, 16 Lat. lust.
III 419, 2 Lat. Mal. III 426, 20 Augustus Oc-
tavius Chr. pasch. I 217, 7i6, 2 Caesar Augustus
Prosp. I 405, 329 add. II ad Is. chr. II 491, 2
add. 7F 506,7 Bed. A Ul 281,268 Augustus
Oener. A I 89, 12 137, 378 add. I ad Ohr. 354
I 153,69 Oeneal. I 194,611 bis Cons. Oonst. 1 216,
713, 3 Chr. pasch. I 217, 716, 2 F. Vind. A. I 275,
33 279, 91 F. Vind. B I 275, 33 Barb. I 275, 30
276, 30 277, 63. 76 278, so. S6 279, 96 Prosp. I 402,
284 405, 330 406, 335, 22. 336. 340. 341 407, 343. 345.
347. 348. 351. 356. 358 408, 366. 367 SHv. I 520, 2. 4
Ohr. 511 I 638, 280 Oass. II 135, 563. 596 136, 614
Scyth. B. II 318, 24 Is. chr. A U 452, 230 454, 238
Bed. A III 279, 237 281, 262. 265 bis. 266 282, 269
quater. 270 286, 314 Lat. Mal. III 426, 27. 35 427, 4.
6. 38 428, 7. 9 bis. 44 429, 4. 8. 10 435, 13 Lat. Al.
III 448, 15. mg. d 449, mg. c '''^ bis 451, 14. mg.f
bis 453 mg. b 454, 15 (a)
aqua lulia et torum Augustum v. Homa m
ind. VIII
Livia (uxor Augusti) Silv. I 520, 4 Chr. 511 I 639,
285 Libia Bed. A III 282, 27u. 272
Marcus Agrippa I 546, 12. 14 Agrippa Ohr. 354
I 148, 9 Prosp. I 407, 357 Silv. I 545 *Gaiu3
Agrippa Prosp. I 407, 345 Agrippa Caesar
I .546, 18 — Agrippianae thermae v. Roma
lulia (filia Augusti, u.\or Agrippae) Prosp. 1 407,
366
INDEX II.
IMPERATORES ROMANI.
475
Gaius et Lucius Caesares (filii Agrippae) Silv.
I 520, 3
Drusus (privignus Augusti) Prus^. I 411, 4IG (uhi
pro patruus «cniendum filius; cf. Eutrop. VII
13) Cass. II 135,587
Germanicus (filius Drusi) Silv. I 520, 5 Bed. A
in 283, 275 Germanicus Caesar Cass. II 136,
621
TIBERIVS (a. 14—37 p. C.)
Tiberius Caesar Chr. 354 I 73 inacr. l. 6 145, 20 Frosp.
I 408, 3(54 409, 380. 388 bis 415,479 add. I ad Vict.
Aq. I 737, 32 P. Camp. I 745, 5 Cass. U 136, su
Gild. III 31,1 Tiberius Cesar Geneal. I 194,612
add. II ad Is. chr. II 492 Tiberius Gener. A
1 138, 379 Barb. I 279, % 282, 12.5 Brosp. I 407, 343.
346. 348. 350. 353. 357 408, 367. 371. 375 409, 377. 386.
388 411, 403 ier. 405 474, 1312 add. I ad Prosp.
I 487, 7 Sih. I 520, 4 Chr. 511 I 639, 285. 289. 295.
29B bis add. IV ad Vict. Aq. 1 753,13 Cass. II
137, 642 Ps. Is. A. II 381, 6 Is. chr. A II 454, 238
Is. chr. B II 454, 160 Ps. Is. chr. II 499, 234 Britt.
III 145, 14 (h). 18 (h) Bed. A III 282, 270. 272. 273
283,275 Bed. B m 281, 176'-' 282, i77 Lat. Bed.
m 351, 104. 105 Lat. Thevd. III 413, 7 Hil. III 416,
17. 20. 22 Lat. lust. III 419, 5 Lat. Mal. III 429, 11.
12: 24. 36 430, 11 435, 15. 17. 20 Lat. Al. III 448, le
451, 15 452, nig. h bis 454, 16 (a) Tyberius Ps.
Is. chr. II 499, 234 Bed. A III 282, ■ivs 283, 274
Tbiberius Chr.511 I 639,281. -.'96 Tiberius Nero
CaSS. II 1 35, 589
Drusus (filius Tiberii) Prosp. I 409, 377 Drusus
Caesar ib. 409, 379 Cass. II 136, 626
GAIVS (a. 37—41 p. C.)
Gaius lulius Cesar Lat. Al. III 448, 17 C. Caesar co-
gnomento Caligula Cass. II 137, 642. 648 G. Cae-
sar cognomento Caligula Lat. Theod. III 413, 8
Caius Caesar Caligula Chr. 511 I 639, 298 Gaius
Cesar Ps. Is. h. II 381,6 G. Caesar Prosp. I
411,411 Gaius coguomeuto Caligula Bed. A HI
283, 276 Hil. III 416, 23 Gaius Caligula Prosp.
I 413, 444 Silv. I 520, 5 Is. chr. A II 454, 240 Is.
chr. B II 454, 162 Lat. lust. Ul 419, 8 Gaius Calli-
cula Ps. Is. chr. II 500, 240 Gaius Gallus Barb.
1 282, 125. 130 G. Caligula Prosp. I 411, 411
C. Gallicula Chr. 354 1 145, 23 Caius Chr. 511
I 639, 301 Gaius Chr. 354 I 73, 6 Gener. A
1138,380 Pros;;.! 411, 413. 414 5i^t>. I 520, 6 Chr.
511 I 639,302 his add. IV ad Vict. Aq. 1 753, 36
Bed. A m 283, 275. 278. 279. 28o Bed. B III 283, 179
Lat. Bed. III 351, 106. 107 Lat. Mal. III 435, 20
Lat. Al. III 451, 16 454, 17 (a)
CLAVDIVS («. 41-54 p. C.)
Tiberius Claudius Chr. 354 I 73, 6/7 145, 26 Clau-
dius Caesar I 546, 11. 16 Claudius Gener. A
l 138, 381 Barb. I 282, Mo. 145 Prosp. 1 411, 4li.
416 412, 429 413, 439 Silv. I 520, 6 Chr. 511
I 639, 303. 304. 309 add. IV ad Vict. Aq. I 753, 4o
Cass. H 137,648.654 1.38,668 Ps. Is. h. II 381,6
Is. chr. A II 455, 243 /«. chr. B II 455, 164 Ps. Is.
chr. II .500, -243 Britt. 111 164, 7 ^enn. int. III 164, i
Bed. A III 283, 277. 282 284, 285 285, 297 Bed. B.
III 283, 181 Lat. Bed. III 351, 107. 108 Lat. 'Iheod.
m 413, 9 Hil. III 416, 24 Lat. lust. m 419, u
Lat. Mal. III 435, 21 Lat. Al. III 448, 18 451, 17
454, 18 (a)
aqua Claudia vid. Roma in ind. VIII
Agrippiua (minor, uxor Claudii) Prosp. I 413, 45i
Silv. I 520, 8
Britannicus (filius Claudii) Silv. I 520, 6
tyrannus: Camillus Silv. I 520,7
NERO (a. 54—68 p. C.)
Nero Chr. 354 I 73, 7. 8 74, 1 146, i. 5 Gener. A
I 138, 382 Geneal. I 194, 614. 615 bis 195, 619. 620.
621 bis Cons. Const. I 221,68 Chr. pasch. I 221,68
quater Barh. I 282, 145 283, 149. I60 F. Vind. A
I 283,157 Prosp. I 397,202 413,441. 445. 451 414,453.
455. 463. 464. 466. 468. 472 415, 475 418, 530 Silv.
I 520, 8 Chr. 511 I 636, 2co 639, 3i3 640, 3Ji. 322
add. I ad Vict. Aq. I 738, 8 add. IV 753, 54 Cass.
II 138, 668. 681. 683. 6S9 Ps. Is. h. II 381, 6 ter Is.
chr. A 11455,246.247 456,249.250» 457,258 Is.
chr. B II 455, 166 Ps. Is. chr. II 500, 246 Bed. A
m 283,283 284,289.290.291.293 285,296.302 Bed. B
m 284, 183 Lat. Bed. IIl 351, 108. 109 Lat. Theod.
m 413, 10 Hil. III 416, 25 Lat. lust. Ul 419, 14 Lat.
Mal. m 435, 22 Lat. Al. UI 448, 19 451, is 454, i9»
palatium Neroniauum et Neronianae thermae
V. Roma in ind. VIII
tyranni: Clodius Silv. I 520, 9 >
Vindex Silv. I 520, 9
6ALBA (a. 68-69 p. C.)
Galba Gener. A I 138, 383 Chr. 354 I 146, 6. 7 Barb.
I 283, 160 Prosp. I 415,475 hU Sih: I 520, lo Chr. 511
I 640, 322. 323 Cass. II 138, 691 Ps. Is. chr. U 500, 250
Lat. lust. UI 420, 1 Lat. Mal. 111 435, 23 gen.
Galbe Chr. 354 I 74, 3
Piso (a Galba adoptatus) Silv. I 520, 10
OTHO (a. 69 p. C.)
Otho Gener. A I 138, 384 Chr. 354 I 146, 8 Barb.
I 283, 160 Prosp. I 415, 475 bis Chr. 511 I 640, 323
Cass. U 138, 692 Ps. Is. chr. II 500, 250 Lat. lust.
m 420, 3 *Lucius Lat. Mal. III 435, 24
VITELLIVS (a. 69 p. C.)
Vitellius Gener. A I 138, 385 Chr. 354 1 146, 9 Prosp.
I 415, 475 bis Cass. U 138, 693 Ps. Is. chr. II 500, 25o
Lat. lust. III 420,6 Lat. Mal. III 426,26 Vetellius
Chr. 511 I 640,324 Bitellius Lat. Mal. III 435,25
Bitelleo Barh. 1 283, I60
VESPASIANVS (o. 69—79)
Divus Vespasianus Chr. 354 I 146, 10 Vespasianus ib.
74, 3. 5 146, 16. 19 Barb. I 283, I60. 166 284, 171 F.
476
IMPERATORES ROMANI.
INDEX II.
Tmd. A I 284, les Prosp. 1 397, 202 414, 4Gs, 470
415, 47:t. 475. 47G. 479. 482 416, 491. 493 417, 516 Silv.
I 520, 11 545 Chr. 511 I 636, 20o 640, 324. 325. 330
add. IV ad Vict. Aq. I 753, 68 Cass. II 139, 696. 699.
703. 710 140, 727 Ps. Is. k. II 381, 6 Is. chr. A II
456, 250 Is. chr. B II 456, 168 P«. /«. chr. II 500, 250.
252 Bed. A III 277, 226 284, 292. 295 285, 297 Bed. B
III 284, 185 Lat. Bed. III 351, 109. iio Lat. Theod.
III 413, 11 Sil. III 416, 26. 27 Lat. lust. III 420, 8. 9
Lat. Mal. \\l 435, 26 Lat. Al. III 448, 2u. 451, 19
454, 20 (a)
TITVS (a. 79—81)
Divus Titus Chr. 354 I 146, 12 Titus ib. 74, 5 146, 19
Oe7ier. A I 138, 386 Barb. I 283, 166 284, 171. 174
Prosp. I 415, 476. 478. 416, 492. 493. 496. 499. 500 Silv.
I 520, 12 Clir. 511 I 640, 326. 328. 330. 332 add. IV
ad Vict. Aq. 1 753, 77 Cass. II 139, 699. 710. 712. 714 bis
Ps. Is. h. II 381, 6 Is. chr. A II 456, 251. 252 457, 257
Is. chr. B II 456, 169. 170 Ps. Is. chr. II 500, 252.
257 Bed. A III 285, 296. 299. 301 Bed. B UI 284, 186
285, 187 Lat. Bed. III 351, 110. 111 Lat. Theod.
III 413, 12. 13. 14 Hil. III 416, 27. 28 Lat. lust. III
420, 12 Lat. Mal. III 435, 27 Lat. Al. III 448, 21
451, 20 454, 21 (a)
Titianae thermae vid. Roma in ind. VIII
DOMITIANVS [a. 81—96)
Domitianus Caesar P. Camp. I 745, 3 Domitianus
Chr. 354 I 74, 5. 7. 9 146, 14 Oeneal. I 195, 621 bis
Cons. Const. I 222, 96 F. Vind. B I 285, 187 Prosp.
I 416, 500 417, 504. .S05. 506. 512. 516 418, 522. 523.
524. 63U. 532. 533 419, 535. 639 Silv. I 520, 13 547, 32
Chr. 511 1 640, 332. 335 add. IV ad Vict. Aq. I 753, 80
Cass. II 139, 714. 716. 722 140, 737 Is. chr. A
U 457, 267 Is. chr. B II 457, 172 Ps. Is. chr.
II 500, 257 Bed. A UI 285, 3oi 286, 312 Lat. Bed.
III 351, 111. 112 Lat. Theod. III 413, 13 Hil. III
416, 28 Lat. lust. III 420, 15 Lat. Mal. III 435, 30.
32. 33 Lat. Al. III 451, 21 Dometianus Barb. I 284,
174 JoiMrjrictvog Lat. Al. III 448, 22 Jo/^eTtttuog
ib. 454, 22 (a) Domicianus Ps. Is. h. II 381, 6 Bed. B
III 285, 189 — Flavius Silv. I 520, 13
(Domitia) uxor Domitiani Augusta appellata
Prosp. I 417, 504
tyrannus: Antonius Silv. I 520, 14
NERVA (a. 96-98)
Nerva Chr. 354 1 74, 9 146, 21 Proap. I 419, 536. 540.
549 Silv. I 520, 15 545 Chr. 511 1 640, 341 add. IV
ad Vict. Aq. I 753, 96 Cass. II 140, 737. 740 Ps. Is.
h. II 381, 6 Is. chr. A II 457, 262 Is. chr. B
11 4.57, 174 Ps. Is. chr. II 500, 262 Bed. A III 285, 304
Bed. B III 285, 191 Lat. Bed. III 351, 112. 113 Lat.
Theod. III 413, U Ilil. III 416, 29 Lat. lust. III 420, 18
Nervas Lat. Mal. III 435, 33 Lat. Al. III 448, 23
451, 22 4.54, 23 (a)
TRAIANVS (a. 98— 117)
Divus Traianus 3Iarc. II 60, 379, 1 Traianus Au-
gustu.s I 546, 13 Traianus Ulpius Silv. I 520, 16
Traianus Chr. 354 I 74, 10. 11 76, le 146, 23 Oener.
A I 138, 387 Geneal. I 195, 622^- b. 623 Chr. pasch.
I 223, 106 F. Vind. B I 285, 187 An. Val. I 324, 7i
Prosp. I 417, 516 419, 540. 642. 543. 550 420, 558. 559.
564 bis 421, 578. 580 422, 582. 586 Silv. I 545 ter
Chr. 511 I 640, 342. 343. 344. 346. 348. 349. 350 Chr. 452
I 652, 5i; add. IV ad Vict. Aq. I 753, 97 Cass.
II 140, 729. 740. 745. 747. 749 141, 761. 766 bis Ps. Is.
/i. II 381, 6 Is. chr. A II 458, 264. 268» Is. chr. B
U 458, 176 Ps. Is. chr. II 500, 264 Bed. A III 286, 306.
308. 314. 315 Bed. B III 286, 193 Lat. Bed. III 351, U3.
114 Lat. Theod. III 413, li Hil. III 416, 30 Lat. lust.
III 420, 21 Lat. Mal. III 435, 34 Lat. Al. III 448, 24
451, 23 454, 24faj — c/. Theoderieus, fil.Walamerici
in ind. VII
aqua Traiana, thermae Traian.ae, basilica
Ulpia vid. Roma in ind. VIII
HADRIANVS (a. 117—138)
Aelius Hadrianus Prosp. I 425, 625 Cass. II 142, 797
Aelius Adrianus Lat. lust. III 420, 25 Helius Adri-
auus Ps. Is. h. II 381, 6 Hadrianus Aelius
Silv. 1 520, 17 Helius adil. II ad Is. chr.
II 491, 3 Iladrianus Prosp. I 422, 581. 562. 583.
587. 588. 695. 598 423, 599. 604 424, 614 425, 626 CaSS.
II 141, 766. 768. 770. 774. 777. 779 142, 785. 791. 799 /«.
chr. B H 458, 178 Bed. A III 286, 316 Hil. III 416,31
Adrianus Chr. 354 1 74, 13 146, 25 Chr. pasch.
I 223, 122. 123 224, 130 Silv. I 545 Chr. 511 1 640, 350.
354. 356 add. IV ad Vict. Aq. I 753, U6 Is. chr. A
II 458, 268 Ps. Is. chr. II 500, 268 Bed. B III 286, 196
Lat. Bed. III 351, 114. 115 Lat. Theod. III 413, 16
Lat. Mal. III 435, 36 Lat. Al. III 448, 26 451, 24
454, 25 (a) Chadrianus Gener. A I 138, 388
Aelius pons vid. Roma «i ind. VIII
PIVS ANTONINVS (a. 138-161)
Aelius Antoninus Lat. Al. III 448, 26 454, 26 (a)
E^hog Avtoinvog ib. 451, 25 Titus Antouinus
cognomento Pius i/t^. lU 416, 32 Titus Antonius
cogu. Pius Chr. 511 1 640, 360 Antouinus cogn.
Pius Bed. A III 287, 320 Antoninus Pius Chr. 354
1 74, 21 146, 27 Chr. pasch. I 224, 147 Prosp.
I 425, 627 428, 664 Silv. I 520, 18 add. IV ad Tict.
Aq. I 753, 136 Oass. II 142, 799 143, 823 Ps. Is.
h. n 381,6 Is. chr. A II 459,272 Ps. Is. chr.
II 500, 272 Lat. lust. III 420, 28 Lat. Mal. lU 435, 36
Autonius Pius Gener. A I 138, 389 Bed. B III
287, 198 Antouinus Chr. 354 I 74, 15 Prosp.
I 425, 632 427, 640 Chr. 511 I 641, 363 Cass. II
142, 804 Is. chr. B n 459, 180 Bed. A III 287, 321
Lat. Bed. III 351, 115. UG Lat. Theod. III 413, 17
MARCVS (a. 161—180)
Marcus Aurelius Antoniuus /s. chr. A II 424 M.
Aur. An s Lut. Theod. III 413, is Marcus
Aurelius Silv. I 520, 21 M. Aurelius Prosp. I 431, 694
INDEX II.
IMPERATORES EOMANI.
477
Marcus Gener. A I 138, ano Lat. Mal. III 435, 37
Lat. Al. III 454, 27 (a) * Macrini (scr. ot Marci)
Chr. 354 I 74, i:, Aurelius I 546, 15 (V) C/ir. 511
I 640, .■ico Bcd. A III 287. t>o Aurelianus l'ro«2>.
I 'i'2:>, e.T Marcus Autoninus C/ir. .3.'>4 I 147, 3
Cass. II 143, 8-9 Xa/. .4/. III 448, :» 451, au MuQxni
Ai'Toi'r,vnf Lat. Al. 448, 27/as M. Antoninus Frusp.
I 428, CB.'> Marcus Antoninus q. e. Verus C/ir. 511
1 641, 36t) //i7. III 416, 33 Marcus Antoninus Verus
Cass. II 143, 823. S4i Bed. A III 287, 324 Antoni-
nus minor q. e. Verus Ps. Is. c/ir. II 500, 276 An-
toninus Vcrus Cass. II 144, fM Lat liist. III 420,32. 36
Antoninus iunior Is. c/tr. A II 459, 273 •> Anto-
ninus minor ib. 459, 276 Antonius minor Bed. B
III 287, 2011 Antoninus C/vr. 354 I 74, 27 Brosp.
I 429, C82 431, 694. 701. 703. 706 SUv. I 545 C/ir. 511
I 641, 368. 369 add. IV ad Vict. Aq. 1 753, I60 Cass.
n 143, S31 /s. c/ir. B II 459, is2 Bed. A III 287, 32'.i.
330 Lat. Bed. III 351, 116. Ii7 Antoninus Commo-
dus C/ir. 511 I 641,373
tyrannus: Cassius (siib Pio) Silv. I 520, 19
VERVS (a. 161—169)
Lucius Annius Antoninus Severus Cass. II 143, 823. 838
Lucius Aurelius Commoilus Chr. 511 1 641, 366
Bed. A III 287, 324 L. Aurelius Commodus Prusp.
I 428, 66S Lucius Aurelius Ps. Is. c/ir. II 500. 276
Commodus Bed. A III 287, 329 Lucius Antoni-
nus Verus Lat. lust. III 420, 32 Antoninus Berus
Lat. Mal. III 435, 38 L. Antouinus Lat. lust.
III 420,32 Divus Veiiis C/ir. 354 I 147, i Verus
Ib. 74, 17 Silv. I 520, 2u BijQog Lat. Al. III 448, 28.
.3.s.*36 451,26 Lucius Caesar Cass. 11 143, s2g.
831 Lucius Prosp. 1 425, 627 429, 6si C/ir. 511
I 640, 360 641, 368 Bed. A III 287, 32o
COMMODVS (a. 180—192)
Lucius Antoninus Commodus Bed. A III 288, 333
Autoninus Comodus Fs.Is./i. 11381,7 Aurelius
Commodus Bil. III 416, 34 Commodus Chr. 354
I 74, 27 147, 6 Gener. A I 138, 391 Prosp. I 431, 701.
707 432, 711. 722. 726. 729 Silv. 1 520, 22 Chr. 511
I641,37s. 376 add. IVadVict.Aq. llb^^m Cass.
II 143, S4,', 144, S51. 863. S67 /«. c/ir. A II 460, 278
/«. chr B II 460, is4 Ps. Is. c/ir. II .500, 278 Bed. A
III 287, 329 21^8, 336 Bed. B III 288, 202 Lat. Bed.
III 351, 117 352, 118 Lat. Theod. III 413,20 Lat.
Itist. III 420, 39 Lat. Mal. III 435, 39 Lat. Al.
III 451, 27 Kofiodog Lat. Al. III 448, 27 454, 27 (a)
Augustus C/ir. 511 I 641,376 Cass. II 144,851
tliermne ( ommodianae vid. Koma in ind. VIII
PERTINAX {«. 193)
llelvius rertinax Prosp. I 433, 730 Chr. 511 I 641, 378
Lat.Bed. III 3.52,11« Klvius Tertinax Lat T/ieod.
III 413, 21 llelius 1'ertinax /«. c/ir. A II 460, 281
/«. chr. B II 460, 1S6 Ps. Is. c/ir. II 500, :'Si Bed. A
III 288, 337 Bed. B III 288, 204 Elius Pertinax
Oener. A I 138, 392 Ps. Is. h. II 381, 7 Uebidius
Pertinax Hil. III 416, 35 Pertinax Chr. 364 1 147, s
Frosp. I 433, 733. 734. 736 Silv. I 520, 23 Cos». II
144, S67. 869 Lat. lust. III 420,41 Lat. Mal. III 435,40
Ilelvius add. IV ad Vict. Aq. I 753, 192 Lat.
Bed. III 352, 119
DIDIVS IVLIANVS («. 193)
Didius lulianus qui et Silvins Lat. Mal. III 435,41
lulianus Gener. A I 138, 393 C/ir. 354 I 147, 9
Prosp. 1 433, 734 Silv. I 520, 24 Bed. A III 288, 338
Bcd. B III 288,201»
SEPTIMIVS SEVERVS (n. 193—211)
Severus Septimius Afrus Lat. Mal. III 435,42 Severus
Afer Silv. I 520, 25 Severus Pertinax /«. chr. A
II 460, 283 Ps. Is. c/ir. II .500, 2S3 Bed. A III 288, 341
Bed. B III 288, 205 Pertinax Prosp. I 433, 736
Uivus Severus C/ir. 354 1 147, lO Severus
Qener. A I 138, 394. 395 F. Vind. B I 287, 307
Prosp. I 433, 734. 735 434, 750 435, 763. 767 Silv.
I 520, 2» Chr. 511 I 641, 382. 390 add. I ad Vict.
Aq. I 738, 14 add. IV 753, 193 Cass. II 144, 869.
876 145, 886. 893 bis Ps. Is. h. II 381 , 7 bis la.
c/ir. A II 460, 288 /«. c/ir. B II 460, 188 Ps. Is.
c/ir. II 500, 288 Britt. III 165, l. 13. 17. 20 Nenn.
int. III 165, 1. 13/14 Bed. A III 288, 338 289, 345. 347
Lat. Bed. III 352, 119. 120 Lat. Theod. III 414, 1. 2
Hil. III 416, 36. 37 Lat. lust. III 421, 1 Lat. Mal.
III 436, 1 2evr,Q0i Lat. Al. III 449, 28 4.54, 28 (a)
^e^ijQog ib. 451, 2S ^B^jqov (scr. ^elitjQov) ib. 448,36
*Gettham Geneal. I 195,623 — alius Severus (immo
idem videtur, cf. p. 114 not. 1) Britt. III 167, 10
Nenn. int. III 169, 10/11 — Parthicus Arabicus Aza-
benicus Prosp. I 434, 750 ,
thermae Severianae v. Antiochia et Roma
in ind. geoyr.
tyranni: Pescennius Silv. I 520,26
Clodius Albinus Prosp. I 435, 763 Bed. A
III 289, 345 Albinus Silv. I 520, 26
GETA (a. 211—212)
Geta filius Severi Silv. 1 520, 27 Geta Chr. 354 1 147, 12
Antonius Gestas Lat. Mal. III 435, 43
ANTONINVS SEVEKI F. (o. 211—217)
Antoninus coguomento Caracalla Severi filius Prosp.
I 435, 767 Bed. A III 289, 347 Lat. Tlieod. III 412, 2
(simil.) Antouius cognomenfo Caraialla Severi filius
Gener. A I 138, 395 Antouinus Caracalla Severi
filius C/ir. 511 I 641, 390 C'a««. II 145, 893. 897 /».
c/ir. A II 460, 288 Ps. Is. c/ir. H 500, 288 Bil.
III 416, 37 Antoninus Caracallus filius Severi Lat.
Mal. III 436, 1 Antoniuus cognomento Caracalla
Chr. 511 I 641,390 Antoninus Caracfllla Silv.
I 521. 28 Ps. Is. h. n 381, 7 Lal. Bed. III 352, 120.
121 Lat. Theod. III 414,4 Lat. lust. IH 421, 4
Avtoytvnv KiiQuxuM.ov I.at. Al. 111448,37 .-/rro-
vivov KaQuxuXov ib. 451, 29 Antonius Caracalla
Bed. B III 289, 207 Antoninus Magnus Chr. 354
478
IMPERATORES ROMANI.
INDEX II.
I 147, 13 Antoninus Chr. 354 I 74, 31 Prosp.
I 435, T76. 777 add. IV ad Vict. Aq. I 754, 2io Cass.
II 145, 900. 903 Is. chr. B II 460, 190 'Avxmvivog
Lat. Al. III 448, 28 'Aviovivog ib. 454, 28 (a) Cara-
calla Chr. 511 I 641, 392
thermae Antoninianae vid. Eoma in ind.
geogr.
MACRINVS (a. 217— 218)
Macrinus Chr. 354 I 74, 33 147, 16 Gener. A I 138, 39G
Prosp. I 435, 778. 780 Silv. I 521, 29 Chr. 511
I 641, 391 add. IV ad Vict. Aq. 1 754,217 Cass.
II 145, 903. io;, Ps. Is. h. II 381, 7 Is. chr. A
II 461, 290 Is. chr. £ II 461, 192 Ps. Is. chr.
II 500, 290 Ped. A m 289, 3S0. 362 £ed. B m 289,209
Lat. Bed. ni 352, 121. 122 Lat. Theod. UI 414, 3
mi. III 417, 1 Lai. lust. III 421, 7 Magrinus Gal-
lus Lat. Mal. III 436, 3
Diadumenus (filius Macrini) Silv. I 521, 29 Bed. A
III 289, 352
•
ELAGABALVS (o. 218—222)
Marcus Aurelius Antoniuus Heliogabal[i sacerdos?]
Lat. Theod. III 414, 4 Marcus Aurelius Antoninus
Chr. 511 I 641,392 Bed. A Ul 289,353 M. Au-
relius Antoninus Prosp. I 435, 782 Cass. II 145, 905
146, 912 Aurelius Antoninus Is. chr. A 11 461, 291
Ps. Is. chr. II 500, 291 Bed. B IH 289, 210 Hil.
III 417, 2 AvQMiavog Avjiavivog Lat. Al. III
454, 29 (a) Marcus Aurelius Ps. Is. h. II 381, 7
Aurelius add. IV ad Vict. Aq. I 754, 218 Is. chr. B
II 461, 194 Lat. Bed. III 352, 122. I23 Antoninus
Prosp. I 436 , 788 Lat. Mal. III 436, 4 Lat. Al.
III 451, 30 Antonius Oener. A 1 138, 397 Avtovi-
j/of veog Lal. Al. III 448, 29 Antoninus Helioga-
balus Silv. I 521, 30 Antoninus Eliogaballus Chr.
354 I 147, 18 Autouinus Aeliogabalus Lat. lust.
III 421, 9 Eliogabalus Chr. 354 I 74, 33
Heliogabalium vid. Roma in ind. VIII
tyrannus: Marcellus Caesar Silv. I 521,31
SEVERVS ALEXANDER (o. 222—235)
Alexander Mamaeae filius Cass. II 146, 912 Alexander
Mameae filius Prosp. I 436, 7S9 Alexander Mamae
filius nH. III 417, 3 Alexauder Mamae fil. Lat.
Theod. III 414, 5 Alexander Mamae Lat. Ixist.
III 421, 11 AXe^ttv&Qog 0 Mtt/ictiag Lat. Al. III
448, 30 451, 31 Alexandrus Mameas Lat. Mal.
III 436, 5 Aurelius Alexander Ps. Is. h. II 381, 7
Bed. A III 290, 366 Alexander Chr. 354 1 74, 36.
37 147, 20. 26 Gener. A I 130, 302. 303 131, 314
132, 331 138, 398 Proap. I 436, 791 437, 814 Silv.
I 521, 32 I 546,17 Chr. 511 I 641, 394 Cass.
II 146, 914. 918. 927. 931 Is. chr. A II 461, 294 Is.
chr. B II 461, 196 Ps. Is. chr. II 500, 294 Bed. A
III 290, 369. 361 Betl. B III 290, 212 Lat. Bed.
III 352, 123. 124 F. Her. III 392 sin. Lat. Al.
III 454, 30 (a) Alexsander add. IV ad Vict. Aq.
I 754,222
aqua Alexandrina et tbermae Alexandrinae
vid. Roma in ind. VIII
Mamaea (mater Alexandri) Cass. II 146, 927
Mamea Bed. A III 290, 36i Mammea ib. 290,
357. 369 cf. supra Alexander
tyranni: Sallustius Silv. I 521,31 (intelligendus
forte Macrinus, sucer Alexandri; cf.
ibi not.J
Seleucus Silv. I 521, 31
Taurinus Silv. I 521, 31
Uranius Silv. I 521, 31
MAXIMINVS (a. 235—238)
Ma.\iminus Chr. 354 I 75,5 147,26 Prosp. I 437,816
438, 820. 821 SilV. I 521 , 33 Cass. II 146, 931. 935
Ps. Is. h. II 381, 7 Is. chr. A II 462, 297 Bed. A
III 290, 3G0 Lat. Bed. III 352, 124. 125 Lat. Theod.
III 414, 6 Lat. lust. III 421, 13 Lat. Al. HI 448, 31
451, 32 4.54, 31 (a) Maximianus Chr. 511 I 641, 398
Hil. III 417, 4 Maximus add. IV ad Vict. Aq.
I 754,236 Is. chr. B II 462, 198 Ps. Is. chr. II 500,297
Bed. B III 290, 214 Lat. Mal. III 436, 6 M<tir}fj.vos
F. Her. III 392 sin.
(Maximus) filius Maximini Silv. I 521, 33
GORDIANVS I ET II (a. 238)
duo Gordiani Chr. 354 I 147, 28 Silv. I 521, 34
Gordianus (I) add. V ad Prosp. I 495 (?) Lat. Mal.
III 436,9
alius Gordianus (II) Lat. Mal. III 436, 10
BALBINVS («. 238)
Balbinus Chr. 354 I 147, a9 Silv. I 521, 35 Lat. Mal.
III 436, 7 Albinus Cass. II 146, 938
PVPIENVS (a. 238)
Pupienus Prosp. I 438, 821 Silv. I 521, 35 Cass.
II 146, 938 Lal. lust. III 421, 14 Pupenius Chr.354
I 147, 29 Pulpius Lat. 3Ial. III 436, 8
GORDIANVS III (a. 238—244)
Gordianus Augustus Chr. pasch. I 227, 243 Gordia-
nus Chr. 354 I 147, 30 Prosp. 1 438, 822. 830 Silv.
I 521, 36 Chr. 611 I 641, 400 add. IV ad Vict. Aq.
I 754, 238 CaSS. 11 146, 935. 938. 943 147, 943 Ps.
Is. h. II 381, 7 Is. chr. A II 462, 300 Is. chr. B
II 462, 200 Ps. Is. chr. II 500, 300 Bed. A III 290, 363
Bed. B III 290, 216 Lat. Bed. III 352, 125. 126 F.
Her. III 393 sin. Lat. Theod. III 414, 7 Hil. III .
417, 6 Lat. lust. III 421, i6 Lat. Al. III 448, 32
451, 33 454, 32 (a) Cordiani Chr. 354 I 75, 5
tertius Gordianus Lat. Mal. III 436, ii
PHILIPPI PATER ET FILIVS (a. 244—249)
duo Philippi Chr. 354 I 147, 32 Pbilippi pater et
filius Prosp. I 439,847 Bed. A III 291,370 Phi-
lippi Prosp. I 439,838 Chr. 511 1 642,410 add. IV
ad Vict. Aq. I 754, 246
INDEX II.
IMPERATORES ROMANI.
479
Philippus pater Chr. pasch. I '228, a.so add. I ad Vict.
Aq. I 738, 17 Philippus senior Prosp. I 439, 843
Cass. II 147, M3 Philippus Or. Const. I 10, :10
Chr. pasch. I 227, iho 1'rosp. I 438, 830. 831. 833
439, 841 Silv. I 521, 37 Chr. 511 I 642, 401. 404 Cass.
II 146, 943 147, 943. 949. %0 Ps. Is. h. II 381, 7 Is.
chr. A II 462, 302 Is. chr. B II 462, 202 Ps. Is.
chr. II 500, .302 Bed.A III 291,366 Bed. B III
291,218 Lat. Bed. III 352, 126. 127 F. Ilcr. III 393
sin. et mij.a bis Hil. III 417, 6 Lat. lust. III 421, 16.
17 Lat. Al. m 44S, 33 451, 34 454, 33 (a) Filip-
pus Chr. 354 I 75, 5 Lat. Theod. III 414, 8 Lat.
Mal. III 436, 13 — •? Marcus Lat. Mal. III 436, 12
(cf. not.)
Philippus filius Chr. pasch. I 228, ^.■■o Prosp. I 438, S33
Chr. 511 I 642, 406 add. 1 ad Vict. Aq. I 738, n
Cass. II 147, 943. 949 Ps. Is. h. II 381, 7 Ps. Is.
chr. II 500, 302 Bed. A III 291, 366 Lat. Al. III
4b4,i3(a) Filippus filius Lat. Theod. III 414,8
Philippus iunior Prosp. I 439,843 Cass. II 147,953
Philippus Caesar F. Ber. III 393 mg. a Plii-
lippus Hilr. I 521, 37
ti/ranntis lotapianns lotahiaiius Silv. I 521,38
DECIVS (a. 249—251)
Decius Chr. 354 1 147, .34 Oeneal. I 196, 624 bis Prosp.
I 439, 844. 847. ^.-.o SUv. 1 521, 39 Chr. 511 I 642, 409
add. I ad Vict. Aq. I 738, 19 add. IV 754, 2r,i Cass.
U 147,953. 955. 956 Ps. Is. h. II 381,7 /s. chr. A
II 463, 305 Is. chr. D II 463, 204 Ps. Is. chr. II
500, 305 Bed. A III 291, 369. 374 Bed. B III 291, 220
Lat. Bed. III 352, I27. I2s F. Her. III 393 sin. Lat.
r/ieod. m4i4,9 min4i7,7 i:a<.7!(s(. 111421,19
Lat. Mal. m 436, 16 Lat. Al. III 448, 34 451, 36
454, 34 (a) bis
Decianae thennae vid. Ronia in ind. VIII
Herennius Etruscus (Decii filius) Herennius Silv.
I 521, 39 (filius Prosp. I 439, S50 Cass. II 147,956
Lat. AL III 454, 34 (a))
tyranni: Priscus Silv. I 521, 40
Valens Silv. I 521,40
GALLVS (o. 251—253)
Gallus Chr. 354 I 75, 17 148, l Prosp. I 439, S5l bis
440,869 Chr.511 I 642, 4i2ij's Vict. Aq. 1 754,262
Cass. II 147, 956. 960 Ps. Is. h. 11 381, 7 Is. chr. A
n 463,307 Is. chr. B II 463,206 Ps. Is. chr. H
500, 307 Bed. A m 291, 373. 374 Bed. B III 291, 223
F. Iler. III 393 sin. Lat. Theod. III 414, 10 bis Hil.
m 417, 8 Lat. lust. m 421, 21 Lat. Mal. m436, 15
Lat. Al. m 451, 36 454, 1 (b) VaXog Lat. Al. Ul
449, 1 •Hostilianus Sitv. I 521, 41
VOLVSIANVS (a. 251—253)
Volusianus Chr. 354 I 75, 17 148, 1 Prosp. I 439, 851
440, 8.-,9 Silv. I 521, 41 Clir. 511 I 642, 412 Cass.
II 147, 966. 960 Is. ckr. A II 463, 307 Ps. Is. chr.
IT 500, 307 Bed. ^ m 291, 373 Bed. B m 291, 222
CHROMCA III.
Lat. Theod. m i\4,\(i 7/(7.0 417,8 Lat. lusl.
III 421, 21 llohivaKiroc: Lal. Al. m 454, 1 (h)
Ilo^Xovadiyog ib. 451,36 llilXovoieirog ib. 449,1
*Valerianus P». Is. h. II 381, 7 Lat. Mal. III 436, U
AEMILIANVS (a. 253)
Aemilianus Clir. 354 I 148, 3 Prosp. I 440, 859. 860
Silv. I 521, 42 Emilianus Ps. Is. chr. II 500, 3U9
Lat. 3Ial. III 436, 17
VALEKIANVS (o. 253—260)
Valerianus C/in 3.5-^ I 75, 20 148,4 Jjs Geneo/. 1 196,625
Cons. Const. I 228, 266 Prosp. I 440, 861. 867. «69
Silv. I 521,43 Chr. .511 1 642,417. 419 add. I ad
Vict. Aq. 1 738, 23 add. IVlbi, 264 Cass. II 147, 960
148, 966 Is. hist. II 269, 5 Is. chr. A 11 463, 309.
312 Is. chr. B n 463, 2oa Ps. Is. chr. H 500, 309
Bed. A m 292, 377 Bed. B IH 292, 224 Lat. Bed.
m 352, 128. 129 Lat. Theod. IH 414, 11 Hil. m
417,9 Lal. lust. m 421,23 Lat. Mal. 111436,2. 18
Lat. Al. III 452, 1 OvitneQiuvog Lat. Al. HI 454,2(^4;
OvulKtQiog ib. 449, 2 — *VaIerianus perjieram i^ro
Votusiano vid. Volusianus supra, pro Galerio:
Bed. B 111295,237 — *Biloian Ps. Is. A. 11381,7 =
Valerianus an Oattienus'?
GALLIENVS (o. 253-268)
Gallienus qui et Licinius Lat. Mal. III 436, 19 Gal-
lienus Or. Const. I 8, 14 Chr. 354 I 65 inscr. 75, 20.
26 148, 4. 5 Prosp. I 440, 861. 869 441, 875 Sitv.
1521,44 C/ir. 5Ji I 642, 417. 420. 425 Cnss. II 147,960
148, 979 Is. Iiist. II 269, 5 /s. chr. A H 463, 309 Ps.
Is. chr. n 500, 309 Bed. A III 292, 377. 37s Bed. B
m 292, 224 Hil. III 417, 9 Lat': lust. m 421, 25
Galienus Lat. Theod. m 414, n VuXhvog F.Her.
m 393 sin. Lat. At. III 449, 2 452, l TtiXh]ivog
Lat. At. m 454, 2 (l) — *GalIienus perperam pro
Galerio: Ps. Is. chr. II 501,327
Saloninus (Gallieui filius) Sitv. I 521,44
Licinius (Gallieni filius) Sitv. I 521, 44
tyranni: Aureolus Sitv. I 521,45
Ingenuus Silv. I 521 , 45
Laelianus Sitv. I 521,45
Macrianus Macrinus Silv. I 521,45
Marius Silv. I 521,45
Odenathus vid. in ind. VII
Posturaus Sitv. I 521,45
Quietus Silv. I 521,45
Kegalianus Silv. I 521,45
Tetrici pater et filius Silv. I 522, 49
Tetricus Prosp. I 442, 903. 908 bis
Caaa. II 148,988
Victorinus Silv. I 521,49
CLAVDIVS [GOTinCVSl (a. 2G8— 270)
divus Claudius Or. Const. I 7, 2 Claudius Augustus
Is. hist. II 269, 8/9 Cbudius q. e. Pullianus Lat.
MaL m 436, 20 Claudius Chr. 354 I 75, 27 148, 6
Cons. Const. I 228, 269 Chr. pasch. 1 229, 271 Prosp.
62
480
IMPERATORES ROMANl.
INDEX II.
I 442, 894. 896. 898 Silv. I 521, 46 Chr. 511 1 642, 426.
42S Us 643, 444 add. IV ad Vict. Aq. I 754, 269
Cass. n 148, 979. 982. 983 Is. hist. 11 269, 8 Ps. Is.
h. n 381, 7 Is. chr. A 11 463, 313 Is. chr. B II 463, 2io
Ps. Is. chr. II 500, 313 Bed. A III 292, 3Si Bed. B 111
292, 226 Lal. Bed. III 352, 129. 130 F. Iler. III 394
sin. Lat. Theod. 111 414, 12 Sil. III 417, lo Lat.
lust. III 421, 27 Lat. Al. IH 449, 3 452, 2 454, 3 (h)
QVINTILLVS (a. 270)
Quintillus Ghr. 354 I 148, 7 Sih. I 521, 47 Chr. 511
I 642, 428 Cass. H 148, 9S3 Lat. lust. III 421, 29
Quintilius Fs. Is. chr. II 500, 316 Quintilius Clau-
dius (Augustus appellatus) FrosiK I 442, 899
Cytallianus Lal. Mal. III 436, 21
AVEELIANVS (o. 270—275)
Aurelianus Clir. 354 I 75, 27. 29 148, 8 Cons. Const.
I 228, 270 229, 275 Chr. pasch. I 229, 273 Prosjy.
I 442, 900. 903. 908 443, 911 Silv. I 521, 48 Chr. 511
I 642, 429. 432 Cass. n 148, 984. 988. 990. 993 Ps. Is.
h. 11 381, 7 Is. chr. A II 464, 316 Is. chr. B II 464, 212
Ps. Is. chr. II 500, 316 Bed. A HI 293, 384 Bed. B
III 293, 228 Lat. Bed. III 352, i3o. 131 Lat. Theod.
III 414, 13 BU. in 417, 11 Lat. lust. HI 421, 31
Lat. Mal. III 436, 22 Aurilianus add. IV ad Vict.
Aq. I 754, 271 JvQiXhtivog F. Eer. III 394 sin.
Lal. Al. III 452, 3 454, 4 (b) Jvgihog Lat. Al.
III 449, 4
tyranni: Antiochus Silv. I 521,49
Faustinus Silv. I 522, 49
Felicissimus Silv. I 522, 49
Tetricus v. suh Gallieno
Vabalathus v. ind. VII
Zenobia v. ind. VII
TACITVS (a. 275-276)
Tacitus Chr. 354 I 148, 13 Cons. Const. I 229, 27.'i. 277
Prosp. I 443, 912 Silv. I 522, 50 Chr. 511 I 642, 433
add. IV ad Vict. Aq. I 754, 276 Cass. II 148, 993.
995 Is. chr. A n 464, 318 Is. chr. B II 464, 214 Ps.
Is. chr. n 500, 318 Bed. A III 293, 387 Bed. B III
293, 230 Lat. Theod. III 414, i4 Hil. III 417, 12
Lat. lust. m 421, 33 Lat. Mal. III 436, 23
FLOKLANVS (a. 276)
Florianus Chr. 354 I 148, 14 Prosj?. I 443, 913. 914
Silv. I 522, 51 Chr. 511 I 642, 434 Cass. II 148, 995
Is. chr. A II 464, 319" Ps. Is. chr. II 500, 318 Bed. A
III 293, 388 Lat. Theod. IH 414, 15 Hil. III 417, 13
Lat. lust. in 421, 35 Lat. Mal. UI 436, 24
PEOBVS (a. 276—282)
Elius Probus Lat. Mal. III 436, 25 Probus Chr. 354
1148,15 Cons. CWs(. 1 229, 233 C'hr.jmsch.I229,2S-i
Prosp. I 443, 914 444, 928 Silv. I 522, 52 545 Chr.
511 I 642, 435. 437 add. IV ad Vict. Aq. I 754, 277
Caai. II 148, 996 149, 998. 1005 Fa. la. h. H 381, 7
la. chr. A II 464, 320 Is. chr. B II 464, 215 Ps. Is.
chr. n 500, 320 Bed. A III 293, 391 Bed. B III
293,231 Xa(. £ed ni 352, 131. 132 F. Iler. Ul S9b
sin. Lat. Theod. III 414, 16 Eil. m 417, 14 Lat.
lust. III 421, 37 Lat. Al. III 449, 5 452, 4 454, 5 (h)
tyranni : Bouosus Silv. I 522, 63
Proculus Silv. I 522, 53
Saturninus Silv. I 522, 53
CARVS [a. 282—283)
Carus Chr. 354 I 75, 31 148, 17 Prosp. I 444, 929. 932
Silv. I 522, 54 Chr. 511 1 642, 440 add. IV ad Vict.
Aq. I 754, 283 Cass. 11 149, 1005. 1007 Fs. Is. h.
n 382, 7 Is. chr. A II 464, 322. 323 Is. chr. B II
464, 217 Ps. Is. chr. II 500, 322 Bed. A III 294, 395
Bed. B m 294, 233 Lat. Bed. III 352, 132. 133 F.
Her. III 395 sin. Lat. Theod. m 414, 17 Ilil. III
417, 15 [*Lat. lust. III 421, 38] Lat. Mal. III 436,26
Lat. Al.m 449, 6 452, 5 454, 6 (b)
NVMERIANVS (a. 283-284)
Numerianus Chr. 354 1 148, 18 Prosp. I 444,929 445,933
Silv. I 522, S6 Cass. II 149, 1005. 1009 Is. chr. A
II 464, 322 Ps. Is. chr. TL 500, 322 Bed. A III 294,395
Lat. Theod. III 414, 17 Lat. lust. III 421, 39 Lat.
Mal. m 436, 27 Numerarius Chr. 511 I 642, 440
CARINVS (a. 283—285)
Carinus Chr. 354 1 75, 31 148, 18 Cons. Const. I 229, 285
Prosp. I 444, 929 445, 934 Silv. I 522, 55 Chr. 511
1 642, 440 Coss. II 149, 1005. 1009 Is. chr. A II 464, 322
Ps. Is. chr. n 500, 322 Bed. A III 294, 395 Lat.
Theod. III 414, 17 Lat. Mal. III 436, 28 Lat. Al.
m 449, 6 452, 5 454, 6 (b)
lyrannus : lulianus Silv. I ,522, 57
DIOCLETIANVS («. 284—305)
Diocletianus Or. Const. I 7, 1. 3. 9. 10 Chr. 354 I 75, 33
148, 21. 28 Qeneal. I 196, 626 Chr. pasch. I 229, 284.
287 Barb. I 290, 197 Prosp. I 445, 935. 938. 942 446,
948 447, 965. 967. 969 448, 999 Silv. I 522, 58 547, 33
Chr. 511 I 643, 442. 445. 446 bis. 448. 450. 460 add. IV
ad Vict. Aq. I 754,285. 372. 376 755,387. 444 Cass.
II 149, 1009. 1012. 1022 150, 1032. 1035 Vict. T. H
204, 555, 2 Is. chr. A II 465, 324. 325 Is. chr. B II
465, 219 Oild. m 31, 5 add. 11 ad Bed. III 336
septies 337 Lat. Bed. III 352, 133. 134 F. Eer. III
400 sin. 402 sin. 406 sin. 407 dext. 408 sin. Hil.
III 417, 16 Lat. lust. III 421, 41 Lat. Al. III 449, 7
et nig. c bis Dioclitianus Cons. Const. I 231, 304.
316 £arJ. I 291,209 Ps. /s. c/w. II 500, 324 Bed.
A III 294, 396. 398. 400. 402. 403 307, 518 Bed. B III
294, 235 F. Eer. III 395 sin. et mcj. a.h 396 ain. Lat.
Mal. III 436, 30 Lat. Al. III 449 mg. c >>!= 452, 6
453 mg.b 454, 7 Ci) Dioclicianus Ps. Is. h. II 382, 7
Diocletiauae thermae vid. Roma in indice
VIII
Ma.\imus, filius Diocletiani (?) Barh. I 291,209
Valeria (filia Diocletiani) vid. Galerius Maxi-
mianus
TNDKX U.
IMPERATORES ROMANI.
48t
SLVXIMIANVS UKKCVLIVS (o. 286—305)
Maximianus Ilerculius Chr. pasch. I 230, 287. 297 Bed. A
IIl 294,402 add. IT ad Bed. III 33G qnaier Lat.
lust. III 422, l Ilerculius Maximinuus Or. Const.
17,1 10,14 Frosp. I 445, wis 447, 97'.i 448, 9s:i
Chr. 511 I 643, 443. 4:.7 Cass. II 149, 1012 lied. A
III 294, 393 295, 412 Uerculius Or. Const. I 7, 10.
21. 23 8, u Prosp. I 445, 942 Chr. 511 I 643, 445
Bed. A III 294, 400 Maximiauus senior Cons. Cmist.
I 229,280 231,310 Maximianus Or. Const. 17,4
8, 29 Chr. 354 I 75, 33 148, 21. 2S Oeneal. 1 196, i;2i!
Cons. Const. 1 231,304 1'rosp. I 447, %.'i. 9r>9 Silv.
I 522,58.62 Chr.511 I 643,450 Cass. II 150,1032.
1035 Is. chr. A II 465, 324 Ps. Is. chr. II 500, 324
Bed. A UI 294, 403 Bed. B III 294, 235 add. II ad
Bed. III 336 337 Lat. Mal. III 436, 30 Lat. Al.
UI 454, 7 (b)
tliermae Maximiauae vid. Cartliago in indice
VIIL
tyramti: Achilleus5&.1522,59 Z!e(Z. ^l lU 294, 399
Allectus Sih. I 522, 59 Nejin. int. UI
165, 16
Carausius Prosp. I 445, 939 Silv. 1 522, 59
Nenn. int. III 165,12 Bed. A UI
294, 399 add. II ad Bed. III 336
Carucius Ul 128, XX Karitius Britt.
m 165, U
CONSTANTIVS I {Caesar a. 292—305, Augustus
305-306)
Constautius Or. Const. I 7, 2. 10. 16. 17. 21 Chr. 354
1 148, 29. 29/30 Cons. Const. I 230, 291, 2 231, 304.
306 Chr.pasch. I 230,293.297 Barb. I 291,209.216
Prosp. I 445, 942 lis 447, 97t; Silv. I 522, 60. 62
Chr. 511 I 643, 453. 454 Cass. U 150, 1035 bis Britt.
m 167, 13 Bed. A UI 294, 399. 400. 404 295, 408. 4ii
add. II ad Bed. lU 336 quinqides 337 bis Lat. lust.
m 422, 3 Lat. Al. UI 449, 7 452, 7 *Constanti-
nus Chr, 511 I 643, 444. 445 Nenn. int. lU 169, 12
*Coustans Lat. Al. III 454, 8 (b)
Helena (uxor Constantii, mater Constantini) Or.
Const. 1 7, 4. 5. 7 Chr. pasch. I 233, 328, 3 Barb.
I 292, 219 Prosp. 1 447, 976 Chr. 511 1 643, 445.
455 Cass. II 150, 1035 Is. chr. A II 466, 333
Nenn.int. lU 166,2 &d.^IU295,4U (296,420)
add. II ad Bed. lU 337
balnea Heleniana vid. Constantinopolis in
ind. VIII
Helenae castrum vid. in indice geogr.
Theodora (altera uxor Constantii) Or. Const.
1 7, 4 Prosp. I 445, 942 Chr. 511 I 643, 445
Bed. A m 294, 400
Dalmatius (filius Constantii) Or. Const, I 11, 5
Chr. pasch. I 235, 335, 2 bis
Auastasia (filia Constantii, uxor Bassiani) Or.
Const. I 8,29
Constantia (filia Constantii, uxor Liciiiii) vid. Li-
cinius
GALERIVS MAXIMIANVS {Caesar a. 292-305,
Augustua 305 — 311)
Galerius Maximianus Prosp. I 44.5, 942 447, 975. 980
448,987 Chr. 511 I 643,444 Bed. A UI 294,399
295, 408 add. II ad Bed. III 336 his Maxiniianus
Galerius add. II ad Bed. III 336 Maximiauus
Gallerius ib, 337 Galerius Or. Const. I 7, 3. lo bis,
12 bis. 14 bis. 20. 23. 25. 27 8, 3. 7. 8. 13. 14. 23 Prosp.
I 445, 942 447, 970 448, 982 Silv, I 522, «o Chr, 511
I 643, 4t5. 446. 453 add. IV ad Vict, Aq. 1 754,305
Cass. II 150, 1035 Ps. Is. h. II 382, 7 Is. chr, A II
465, 327 Is. chr. Ji U 465, 221 Bed. A III 294, 400
add. II ad Bed. III 336 bis Hil. III 417, 17 *(ial-
lienus Ps. Is. chr. II 501, 327 *Valerianus Bed. B
ffl 295, 237 Maximiauus iun. Cons. Const. I 231,311
Maximianus Chr. 354 1 148, 29. 30 Cons. Const, I
231, 304 Maximinus Cons, Const. I 230, 291, 2
Mu^tfuvog 'lvi§iog Chr. pasch. I 230, 293. 297
Valeria (uxor Galerii) Prosp. I 445, 942 Bed. A
m 294,400
FLAVIVS SEVERVS [Caesar a. 305—306, Augustus
306—307)
Severus Or. Const. I 7, 14. 19. 20. 23 8, 7. 9. lo. u Chr.
354 I 148, 31 Cons. Const. I 231, 304. 307 ProsjJ.
I 447,975. 980 Silv, I 522, ni Bed. A lU 295,408
Bed. B m 295, 237
MAXIMINVS [DAZA] {Caesar a, 305—308, Augitstus
308—313)
Maximinus Or, Const. I 7, 19 bis 8, 8 Cons. Const.
I 231, 304 Prosp. I 447, 975 448, 990 Silv, I 522, 6i
Bed. A m 295, 408 bis add. II ad Bed. ffl 337
quater Maximianus Chr. 354 I f48, 37 Maximus
Bed. B m 295, 237
MAXENTIVS (o. 306-312)
Maxentius Or, Const, I 7, 22. 23. 27 8, l. 9. 10. 18. 24 bis
Chr. 354 I 76, i 148, 32 Cons. Const. I 231, 312
Prosp. I 447, 979. 980 448,994 Silv. I 522, 63 Chr. 511
I 643, 457 Bed. A UI 295, 412 add. II ad Bed. lU
337 bis
LICTNIVS {a. 307-323)
Licinius superior Prosp. I 450, 1018 Licinius Or.
Const. I 7, 26 8, 3. 23. 25 bis. 27. 28. 30 bis. 31. 33. 35
9, 3. 8. 9. 11. 13. 15. 16. 17. 18. 19. 20 iiS. 24. 27. 3obis. 33.
34. 35 10, 2. 4. 5. 7. U. 12. 13 Chr. 354 I 148, 38 Cons,
Const. I 231, 308 232, 325 Proap, I 448, 982. 990
449, 1001. 1005. 1007 450, ioi6 add. F ai Prosp. 1 494
prol. Silv. I 522, 62 Bed. A lU 295, 413 add. II
ad Bed. lU 337 quater Lat. lust. UI 422, 5 Aixiv-
t'lof Chr. pasch. I 231, 307 Ar^xlvfW ib. 232, 32»
Licinnianus Lal. Mal. III 436, 29
Liciniaui (pl.) Or. Const. I 9, 2
Constantia (Licinii uxor) Or. Const, I 8, 25 10, u
Prosp. I 450, 1018 Bed. A lU 295, 413 add. II
ad Bed. lll 337 *Constantia cura filia
Augusta {scr, Constautia Augusta) Bed. A
m 296, 418
62*
482
IMPERATORES ROMANI.
INDEX II.
Lidnius (filiiis Licinii) Licinius iunior Frosp.
I 450, 1018 Licinius Or. Const. 1 9, 17 Cons.
CWisM232, 317 -Gari. I 291, 21G Pcosp. I 449,
1001 Silv. I 522, 62 Chr. 511 I 643, 462
Alexander (tyrannus) Sih. I 522, 62
Valens (Caesar) Or. Const. I 9, 4. 5. 9. 14 Silv.
1 522,62
Martinianus (Caesar) Or, Const. I 10, 2. 13. 16
Silv. I 522, 62
CONSTANTINVS I (a. 306—337)
Constantinus Magnus loli. U 219 v. 12 Fs. Is. chr.
II 501, 329 Britt. III 166, 1 Nenn. int. III 166, l/2
6 /neyag KiovaruvrTvog F. Her. III 397 ing. Lat.
Al. III 449 mg. c lis 452 mg. a. b Constantinus
maior Barb. I 293, 251 Ps. Is. h. U 382, 8 Lat.
Mal. III 436, 31 Constantinus senior Sih. I 547, 34
loh. II 219 V. 23 Constantinus Or. Const. I 7 tit. ;
V. 5. 6. 7. 18. 22 8, 2/3. 8. 17. 18. 24/25. 26. 26/27. 28. 29 bis.
31. 32. 34 9, 1. 6. 9. 11. 16. 16/l7. 18. 19. 21. 23. 25/26. 29.
32. 33 10, 1. 3. 6. 8. 10. 11. 12. 19. 24. 27. 30. 32. 34 11, 6
Chr. 354 1 76, 7. 10. 12 Cons. Const. I 231, 306 232,
326 235, 335,1. 337,1 244, 383,2 Chr.pasch. I 231,316
232, 317. 324. 325, 1. 2 233, 328, 1. 2 bis. 330 234, 330, 1.
2. 334 235, 335, 1. 2. 337, 1. 2 bis 236, 337, 2 244, 383, 2
Havn. I 268,6 Barb. I 291,216 292,219 Frosp. I
445, 942 447, 976 bis. 977 448, 983. 994. 998 449, 1001 lis.
1014 450, 1018 bis. 1020. 1023 451, 1035. 1037. 1041. 1043
452, 1048. 1051 add. V ad Prosp. I 494 prol. 495 bis
Silv. I 522, 62 545 Chr. 511 I 643, 455 bis. 457. 460.
462. 465. 468. 471. 472. 473. 474 add. IV ad Vict. Aq.
I 754, 306 Hyd. II 13 praef. 20 Marc. II 60 praef.
V. 1 69, 407 97, 509, 1. 512, 3 Cass. II 150, 1035. 1056
151, 1061. 1069 Vict. T. n 195, 513 bis loh. II 219
V. 26 Is. hist. n 269, 12. 16 Fs. Is. h. U 382, 8 Is.
chr. A n 465, 329. 331 466, 333. 334. 337 Is. chr. B
II 465, 222 add. II ad Is. chr. U 491, 3 Bed. A
lU 294,400. 403 295, 411. 413. 4i4. 416 296, 423 315,
561 Bed. B lU 295, 238 add. II ad Bed. III 337
novies Lat. Bed. III 352, 134. 135 F. Her. III 398
mg. Lat. Theod. UI 412 mi. III 417, is Lat. lust.
III 422, 7 Lat. Al. III 449, 8 452, 8 454, 9 (b) —
*Constantius (pro Constantino) Silv. I 522, 64
basilica {vel ecclesia) Constantiuiana, item
thermae Constantinianae v. Koma in ind.
geogr.
Fausta(uxorConstantini)iVosp. 1448,983 Phausta
Chr. 511 I 643, 462
Cri.spus (filius Constantini, Caesar) Or. Consl.
1 9, 17. 29 10, 2. 7 Gom. Const. 1 232, 317. 326, 1
Chr. pasch. 1 232, 317. 324. 325, 2 Barb. I 291, 216
Frosp. I 449, 1001 bis 450, lois Silv. I 522, 62
Chr. 511 I 643, 462 bis
Constautia (filia Constantini) Chr. pasch. 1 237,
350, 2 244, 383, 2 Cons. Const. 1 244, 383, 2
Helena (filia Constautini) v. luliauus infra
Constantiana (filia Constaiitiui) v. Ilaunihalianus
infra
Dalmatius (Caesar, fil. Dalmatii, fratri» Constan-
tiiii) Or. Consl. I 11, 5. 8 Cons. Const. I 235,
335, 2 Chr. pasch. I 235, 335, 2 bis. 337, 1 Frosp.
I 451 , 1043 452, 1051 Silv. I 522, 63
Hanniballiauus (frater Dalmatii Caesaris , rex
regum geutiura Ponticarum) Silv. I 522, 63
Annihalianus Or. Const. I 11, 5 Chr. pasch. I
235, 335, 2
Constantiana (uxor Ilanniballiani) Or. Consl.
I 11,6
Calocaerus (tyrannus) Or. Const, I 11, 3 Silv.
I 522, 63
CONSTANTINVS H {a. 335—340)
Constantinus minor Or. Const. I 11, 7 KiovaritvrTvog
veog Chr. pasch. I 233, 330 Constantinus Or.
Const. I 9, 17 Cons. Const. I 232, 3i7. 324, 3 235,
337, 2 Chr. pasch. I 231, 316 235, 337, 1 Barb.
I 291, 216 Frosp. I 449, 1001 452, 1049. io56 Silv.
I 522, 64 Chr. 511 I 643, 475 644, 477 Cass. U 151,
1069. 1073 Fs. Is. chr. U 501, 335 Britt. UI 166, 1
Nenn. int. III 166, 1 Bed. A UI 296, 426 313, 547
add. II ad Bed. UI 337 338
CONSTANS (o. 335—350)
Constans Or, Const. I 11, 8 Chr. pasch. I 232, 317.
325, 1 234, 330, 1 235, 335, 1. 337, 1 237, 349 Cons.
Const. I 234, 333 235, 337, 2 237, 350, l Frosp.
I 451, 1037 452, 1049 454, 1078 Silv. I 522, 65 air,
511 I 643, 472. 475 644, 476. 477. 478. 481 add. IV ad
Vict. Aq. I 754, 337 Cass. II 151, 1069. 1076. 1086
Ps. Is. h. U 382, 9 Is. chr. A II 466, 335 Fs. Is. chr.
II 501, 335 Bed. A UI 296, 426 Bed. B m 296, 240
add. II ad Bed. lU 338 ter Lat. Theod. lU 412
Hil. lU 417, 19 Lat. lust. lU 422, 10 *Constan-
tius Cass. II 151, 1073
CONSTANTIVS U {a. 335—861)
Constantius Or. Const. I 8, 27 11, 7 Chr. 354 I 76, 18
Chr. pasch. 1 232, 3i7 234, 330, 1 235, 337, 1. 2 236,
345 237, 350, 1. 2 quater. 3 bis. 351 238, 355, 1 bis. 2
239, 357, 1. 2 Cons. Const. I 235, 337, 2 239, 357, 2.
361 Barb. I 291, 216 Frosp. l 449, 1014 452, 1049.
1051. 1054 453, 1066. 1070 454, 1081. 1084 455, 1089.
1091 456, 1107. 1111 Silv. I 522,66 Chr. 511 I 643,
462. 475 644, 476. 482. 483. 484. 486 add. IV ad Vict.
Aq. I 754, 337 Cass. II 151, 1069. 1086 152, 1102 Is.
chr. A U 466, 334». 335 Is. chr. B 11 466, 224 Fs.
Is. ehr. II 501, 335 Bed. A lU 296, 426. 428. 429. 432
297, 433. 439 Bed. B III 296, 240 add. II ad Bed.
III 337 bis 338 sejities Lat. Bed. lU 352, 135. 136
Lat. Theod. III 412 Lat. lust. UI 422, 14 Lat.
Mal. UI 436, 32 Lat. Al. UI 452, 9 454, 10 (b)
Constancius Fs. Is. h. II 382, 9 Costautius Lat. Al.
III 452 mg. b — *Coustantiuus Barb. I 294, 268
Chr. 511 I 644, 488 Hil. III 417, 19 Lat. Al. III
449, 9 *Constans Is. chr. A II 466, 335". 336
Eusebia (uxor Constantii) Clir. pasch. I 239, 357, 2
Gallus, Caesar a. 351 — 354 Gallus Caesar q. e.
Constantius Prosp. 1 455, 10S9 Uallus q. e.
Constantius Chr. pasch. I 238, 355, 1. 2 Gal-
lus Constantius Clir. 511 1 G44, 483 Coustau-
INDEX II.
IMPERATORES ROMANI.
483
tiniis Caesar q. e. Gallus Ijat. lust. III 422, 12
Constantius q. e. tJallus Chr. pasch. I 238,
,i.'.l, 2 Gallus Caesar add. II ad Bed. III 338
Gallus Chr. pasch. I 237, 3,H Prosp. I 454,
10S4 455, 1093 SUp. I 522, 63. 67 Chr. 511
1 G44, 482. 4S3 Constantius Caes. Coiis. Const.
I 238, 351, 2. 354 Constantius Chr. 334 I 76, is
Chr.pasch. I 238,351, I Chr. 311 I 644,482
tyranni: Magnentius Cons. Const. I 237, 350, l bis.
351 238, 35.1, 1. 2 Chr. pasch. I 237,
349 bis. 350, 1. 2 his 238, 354 Prosp. I
454, 1078. 1082 455, 1088 Silv. I 522, 67
Chr. 311 I 644, 481. 482 add. II ad
Bed. m 338 Lat. lust. UI 422, ii —
Magnentiani (plur.) Cons. Const. 1
237, 350, 4 MuyvsyiKtxol Ckr. pasch.
I 237, 349
Deceutius (frater Magnentii) Cons. Consi.
I 238, 353, 2 Prosp. I 455, loss Silv.
I 522, 67
Vetranio Cons. Const. I 237, 350, 2 Prosp.
I 454, 107S. 1081 BeTQuyiMf Chr.
pasch. I 237, 349. 350, 2 ter. 3 his
Veteranio Cons. Const. I 238, 351, 2
add. II ad Bed. KI 338
Nepotianus Cons. Const. I 237, 350, 3
Chir. pasch. I 237, 349 Prosp. I 454,
1078. lOSO Silv. I 522, 67
Silvanus Silv. I 522, 67 add. II ad Bed.
m 338
IVLIANVS [APOSTATA] [a. 361-363)
lulianus apostata Ps. Is. h. II 382, 9 'lovXiavog 6
TiaQu^thijg Chr. pasch. I 240, 364, 1 Lat. Al. III
454, 11 (b) lulianus transgressor Lat. Mal. III
436, 33 lulianus Or. Const. I 10, 33 Cons. Const.
I 238, 355 240, 361, 2, 363 Chr. pasch. I 238, 355, 2
240, 364, 1 Havn. I 268, s Barh. I 294, 268 295,
273 Prosp. I 455, 1093 456, 1112. 1113 457, 1117. 1121
-Si7». I 522, 63. 68 Chr. 511 1 644, 4S3. 487. 490 add. IV
ad Vict. Aq. I 754, 361 Cass. II 152, 1102. 1104 Is.
chr. A II 467, 343 468, 345». 347 Is. chr. B II 467,
226 Ps. Is. chr. n 501, 343 Bed. A 111 297, 434. 435
Bed. B UI 297, 242. 246 add. II ad Bed. III 338
quater 339 Lat. Bed. III 352, 136, 137 Lat. Tlieod.
III 412 mi. III 417, 20 Lat. lust. III 422, I6 Lat.
Al. Ul 449,11 4,52,10
Helena (uxor luliani, soror Constantii) Chr. pasch.
I 238, 355, 2
lOVIANVS (a. 363—364)
lovianus Cons. Const. 1 240, 363. 364, 1 Ilarn. I 268, 9
Prosp. I 457, 1122. 1125 Silv. I 522, 69 Chr. 511
I 644,491 add. IV ad rict. Aq. I 754,363 Cass.
II 152, no4. 1106 Is. chr. A II 468, 346 /«, chr. B
II 468, 228 Bed. A III 297,437. 439 Bed. B UI 297, 244
<idd. II ad Bed. Ul 339 his Lat. Bed. lU 352, 137.
138 7/i7, III 417, 21 Lat. lust. III 422,19 /o,^(«ro?
Lal. Al. III 449, 13 452, 11 454, 12 (b) lobianus
Ps. Is. h. II 382, 9 Lat. Mal. lU 436, 34 lovinianus
Ps. Is. chr. II ,501,346 lobinianus £orJ. I 295, 273
VALENTINIANVS I (a. 364-375)
Divus Valentinianus magnus Marc. II 61, 382, 1
Valeutiniauus senior Cons. Consl. I 242, 375, 2 Lat.
lust. III 422, 22 Valentinianus Cons. Const. I
239,3.^9 240,364,2.3 241,366,3.367,2 242,375,3.
376, 2 243, 332, 1 Chr. pascJi. 1 239, 359, 2 240, 364, 1
quater. 2 his. 3 241, 366, 2. 367, 2, 369, 1 243, 378, 1
Barb. I 295, 273 his 296, 292 Prosp. 1 457, ii25.
1126 458, 1135 459, 1155 add. IV ad Prosp. I 491,
1125 add. F495 Silv. I 522, 70. 73 Dom. Val. I 629,
1. 8 Chr. 311 I 644, 494. 495. 504 add. IV ad Vict.
Aq. I 754, 364 Cass. II 152, 1106. iuo 153, 1124
Ps. Is. h. II 382, 9 /s. chr. A U 468, 343 Is. chr. B
U 468,230 add. II ad Is. chr. 11 491,3 Ps. Is.
chr. II 501, 348 Bed. A III 297, 440 298, 444. 448
Bed. B m 297, 246 add. II ad Bed. III 339 quin-
quies Lat. Bed. lU 352, 138. 139 Lat. Tlieod. III 412
-5*7. lU 417,22 />a<.J/ai.UI436,35 £a(.^;. m449,
13 452, 13 454, 13 (h) *Valens Cons. Const. I 241,
366, 1 — c/. Theodericus, fil, Walamerici in ind. VII
doraus Valentiniana Dom. Val. I 629 tit.
Marina (uxor Valentiniani , mater Gratiani) Chr.
pasch. I 241, 369, 2 243, 378, 2
lustina (uxor Valentiniani altera) Clir. 432 I 646, 13
648, 19 Chr. 511 1 647, 519 649, 524 Bed. A
m 299, 458
VALENS (a. 364-378)
Valens Cons. Const. I 240,364,3 241, 366,2. 369,2
242, 376, 1. 378 243, 378, 2 his Barb. 1 295, 273 296,
305 F. Vind. B I 296, 495 Prosp. l 385 inscr. 457,
1125, 1126 458, 1133 459, 1155. 1156 460, 1164, 1165.
1167 add. Vad Prosp. I 495 Silv. I 522, 71 N. Gall.
I 601, 6 Dom. Val. I 629, 1, 7 Chr. 511 I 644, 494.
502. 509 his. 511 P. Camp. I 745, 6 add. IV ad Vict.
Aq. I 754, 375 Hyd. U 13 praef. v. 25. 26 Marc.
U 60 praef. v. 5. 379, 1 Cass. U 152, 1106 153, 1124.
1129 Is. hist. U 269, 21 270, 5. 7. 11 271, 13, 16. 20
Is. chr. A II 468, 348. 349» 469, 349 Ps. Is. chr. II
501, 34S Bed. A lU 297, 440 298, 443. 448. 449. 450 bis
Bed. B III 298, 248» add. II ad Bed. lU 339 quin-
quies Lat. Bed. III 352, 139, l4o Lat. Theod. m 412
ter Eil. UI 417, 22 Lat. lust. III 422, 24 Lat. Mal.
lU 436, 36 Beg. Wand. lU 459, 14 460, 21 OvtcUv-
rog (gen., nom. 449"?) Lat. Al. m 449, 15 4,52, 12
454, 14 (b) Ovahjg Chr. jiasch. 1 240, 364, 2, 3 Bcd);g
Lat. Al. m 449, 14 — *VaIens (pro Valentiniano I)
Cons. Const. I 241, 366, l
Domnica (uxor Valentis) Chr. pasch. I 240, 3C4, 3
Galata (filius Valentis) Chr. pasch. I 240, 364, 3
Anastasia (filia Valentis) Chr.pasch. I 240, 364, 3 —
therraae Anastasianae vid. Constantinopolis tn
ind. VIII
Carosa (filia Valentis) Chr. pasch. 1 240, 364, 3 —
thermae Carosianae vid. Constantinopolis
ti/rannus: Procopius Chr.pasch. I 241, 366, 2 Prosp.
I 458, 1131 Silv. 1 522, 72
484
IMPERATORES ROMANI.
INDEX II.
GRATIANVS (a. 375—383)
Gratianus Cons. Const. I 239, 359, i 241, 36T, 2 243,
379, 1 Chr.pasch. I 239, 359, 2 241, 367, 2 243, 378, 2. 3
Barb. I 296, 305 297, 316. 321 F. rind. A I 297, 497.
502 Prosjy. I 456, iioe 458, 1135 459, 1155 460, ii6u.
1167. 1I6S. 1170 461, 1183 add. II ad Prosp. l 488,
1,1168 add. F495 add. T/ 498, 380 Silv. I 522,73
523, 75 545 N. Gall. I 601, 3 Dom. Val. I 629, 2. 8.
13. 19. 20. 21 Chr. 511 I 644, 495 647, 512. 513. 517
Chr. 452 I 646, 1. 2. 3. 8. 9 add. IV ad Vict. Aq.
I 75.5, 379 Hyd. II 14, 1. 2. 4 Marc. H 60, 379, 1 61,
383, 3 62, 388, 1 CasS. II 162, 1110 153, 1124. 1130.
1131. 1142 Is. chr. A 11 469, 352 Is. chr. B 11 469, 232
Ps. Is. chr. II 501, 352 Britt. III 166, 20 168, 4. 13. 16
Nenn. int. III 166, 19 168, 1. 12. 16 Bed. A lU 298.
444. 448. 451. 452 299, 456. 457. 459 315, 561 Bed. B III
298, 247 add. II ad Bed. lU 339 ter 340 Lat.
Theod. III 412 ter Hil. UI 417, 23 Lat. lust. III
422, 26 Lat. Mal. III 436, 37 Lat. Al. UI 449, le
tyrannus: Magnus Maximus Maximus Cons.
Const. 1 245, 388, 2 F. Vind. 4 1 297, 502
298, 510 Barb. I 297,321 Havn. I 298
Prosp. I 461, 1183 bis 462, 1187 bis. 1191
add. Vad Prosp. I 495 Silv. I 522,
73 Dom. Val. I 629, 16 Chr. 452 I
646, 6. 7. 9. 11. 12 648, 16. 18 Chr. 511
I 647, 517 649, 623 Hyd. U 15, 13. 16.
17 bis Marc. U 61, 383, 3 62, 387, 2.
388, 1. 2 Is. chr. A U 470, 359 add. II
ad Is. chr. II 491, 3 Oild. lU 33, 2
Britt. III 166, 11 168, 14/15. 19 170, 19
Nenn. int. Ill 166, 10 Bed. A TLI 299,
457. 460 add. II ad Bed. UI 339 Lat.
lust. UI 422, 27 Maximinus Nenn.
int. lU 166, 14 Maximianus Britt.
Ul 166, 18 168, 3/4 Nenn. int. lU
166,16 168,13.19.21 ?Magnus et
Maximus Silv. I 523, 79 (errore sub
Bonorio relatusy
Victor (Maximi filius) Cons. Const. I 245,
388, 3 Eavn. I 298 Prosp. I 461,
1183 462, 1191 Silv. I 522, 73 Hyd.
II 15, 17 Marc. II 62, 388, 1 Britt.
III 168, 19 169,3 Nenn. int. III 168,
20 169,4 iSilv. 1 523,79 (errore
sub Honorio relatus^)
VALENTINIANVS U (o. 383—392)
ValeutiniauuB iunior Cons. Const. I 241, 366, 1 242,
375, 3 245, 392, 1 Chr. 511 I 647, 518 Hyd. II 14, 1
15, 22 Lat. lust. II 422, 28 Ov(deuriviuvog vioq
Chr. pasch. I 242, 375, 2 Valentiuianus novus
i)a»-i. 1 296, 305 Valentinianus Chr.pasch. 1 2^1,
366, 1 F. Vind. A I 298, 516 Prosp. I 459, 1155 460,
1167 462, 1184 463, 1197 bis add. IV ad Prosp.
I 492, 2, 1 add. V 495 Silv. I 522, 74 Dom. Val.
1 629, 13. 20. 21/22. 22 Chr. 4521 646, 11. 13 648, I6 bis.
18 650, 29. 30 Chr. 511 I 647, 512. 519 649, 522. 524
651,529 il/arc. II 62, 388, 1. 391, 2 63, 392 u. 2 Casa.
U 153, 1124. 1143 154, 1153 Is. chr. A II 469, 352. 356
Is. chr. B II 469, 234 Ps. Is. chr. II 501, 356 Britt.
111 168, 23 Nenn. int. III 168, 1/2. 4/5. 12/13 169, 1
Bed. A 111 298, 44s. 451 299, 457. 460 Bed. B lU
298,249 add. II ad Bed. III 340 Lat. Theod. III
412 bis Hil. III 417, 23. 24 Valentianus Brilt. III
168,5.7/8 195,4
THEODOSIVS I (a. 379—395)
Theodosius Magnus Marc. U 60 praef. v. 10 61, 3«o
62, 387, 2. 390, 3 64, 395, 1 92, 480, 1 96, 506 Ps. Is.
chr. U 501, 352. 356 Bed. A III 315, 561, 9 Tlieo-
dosius maioi- /s. chr. A II 469, 352. 356 Lat. Mal.
III 436, 38 Theodosius Coiis. Const. I 243, 379, l.
380, 2. 382, 1 244, 383, 1. 386, 1. 387, 1 245, 392, 2 Chr.
pasch. I 243, 378, 3. 379 244, 383, 1 245, 389. 391. 394,
1. 3 F. Vind. A I 297, 497 298, 512. 521. 525 Barb.
I 297, 316 Prosp. I 460, 1168. 1170 461, 1179. iisi
462, 1184 463, 1198. 1201. 1203. 1206 468, 1259 fi) add.
II ad Prosp. I 488, 116S add. IV 492, 2, i add. V
494 prol. 496 quinguies add. VI 498, 379. 380 bis.
390. 393 Silv. I 523, 75. 77 Dom. Val. I 629, 14. 19. 25
Chr. 452 I 631 646, 2. 5. 10. 11 648, I6. I8 650, 30. 31
Chr. 511 I 647, 513. 518 649, 522 651, 532. 533 Vict.
Aq. I 680, 1 add. IV ad Vict. Aq. I 755, 385 Hyd.
II 13 praef. v. 5 14 praef. v. 14 14, 1. 2. 4 (a. b). 5
15, 6. 9. 11. 12. 17. 18. 19 (a) 16, 24. 25. 26. 27 17, 44
27, 164 Marc. II 60, 379, l 61, 381, 2. 382, 1. 383, 2.
384, 1. 2. 385 62, 3S6, 1. 2. 387, 1. 388, 1. 389, 1. 4. 390, 2.
391, 1 63, 392 V. 8. 393 64, 394, 1 65, 398, 4 69, 408, 3
Cass. II 153, 1130. 1131. 1140. 1143 154, 1154. 1157. 1159.
1162 Is. hist. II 272, 3. 4. 5. 7. 8/9 274, 28 275, 15
Ps. Is. h. II 383, 9 Is. chr. A U 469, 357 470, 361.
362. 364 Is. chr. B U 470, 236 Ps. Is. chr. II 501,
362. 365 Britt. lU 168, 8. 23 195, 3/4 Nenn. int. UI
168, 5 169, 1 Bed. A lU 297, 4^6 298, 452 299, 455.
459. 462 300, 463 Bed. B lU 299, 251 add. II ad
Bed. III 339 340 bis Lat. Bed. lU 352 , 140. 141
Lat. Theod. III 412 ter Hil. UI 417, 24. 25 Lat.
lust. III 422, 30 @EoiSoaiog Lat. Al. III 454, 15 (b)
@soifu)atog ib. 449 , 17 452, 14 Theudosius Cons.
Const. I 245, 388, 2. 389, 1 246, 395 Hyd. U 15, 19 (b)
Teodosius Ps. Is. h. U 382, 9 Bed. B lU 298, 249
domus Theodosiana Dom. Val. 1 629 til.
forum Theodoslauum vid. Constautinopolis
in ind. VIII
Galla (uxor Theodosii altera) Marc. U 62, 386, 2.
390, 2
Plaoidia (filia Theodosii) vid. Constantius lU
tyranni: Eugenius Cons. Const. I 245, 392, l. 2
F. Vind. A I 298, 517. 522» Prosp. I
463, 1197. 1201. 1203 464, 1213 add. II
ad Prosp. I 488, 1213 add. V 494
prol. add. VI 498, 391 Silv. I 523, 76
Dom. Val. I 629, 24. 26 Chr. 452 I
650, 29. 30. 31 Chr. 511 I 651, 529. 532
Hyd. II 15, 22 16, 24 Marc. U 62,
391, 3 63, 392, 1 64, 394, 1. 2 Cass. II
154, 1157.1159 Is. ehr. A II 470,364
*Diogeues Chr. pasch. I 245, 394, 2
INDEX II.
IMPERATORES ROMANI.
485
OCCIDENTALES.
HOXOKIVS (a. 395—423)
Honorius Cons. Const. 1 244, .184, 2 245, 389 246, 423
F. rind. A I 297, :,(i3 298, .'.12. .-.21 Barh. 1 298, 328
Jlavn. 1 300,411 Ayn. I 303 to- Pj-os;;. I 461, usi
46.3, ii;is 464, 12U7 46.5. 123.^ 466.1243 468, I2.i9 fJ).
1263 469, 1273 470, 1280. 1282 add. III ad rrosp.
I 491 add. IV 492, 2, 1. 2. 3 add. V 496, 1247. 1276
add. VI 498, 393 Silv. I 523, 78 Dom. Val. I 629,
27. 31 630, 3 Chr. 452 I 650, 32 656, ss. 89 658, 91
Chr. 511 I 651, .'.33. 534 653, r..w 6,57, .^75 659, 579
P. Camji. 1 745, 7 add. IV ad Vict. Aq. I 755, 409
i/^fZ. II 15, 10. 19fn. j; 16,26.27 17,37^.44 18,50.
54. 56 bis 19, 62» 20, 75. 80. 82 Marc. II 61, 364, 2 62,
389, 1 63, 393 64, 394, 1. 395, 3 65, 398, 4 69, 408, 1 ter
70, 410. 411, 1 71, 412, 2. 414, 2 75, 422, 2 76, 423, 5.
424, 3 Cass. n 154, 11,54. 1163 155, 1181. 1199. 1205 Is.
hist. II 272, 18 (a. b). 26/27 (h) 273, 7 (a). 7/8 (b) 274,
29 275, 12. 33 276, 5 277, 1 Fs. Is. h. U 383, 9 ter
Is. chr. A II 470, 362. 365 471, 371 Is. chr. i? H 471,
240 Ps. Is. chr. II 501, 362. 365. 371 Sed- A m 300,
463. 468. 470 302, 476 £ed. B III 299, 251 300, 253. 255
Lat. Ded. III 352, 142. 143 Lat. Tlieod. III 412 guater
mi. III 417, 25. 26. 27 Lat. lust. ni 422, 34. 38 Lat.
Mal.lll 437,2 'OvoQtoi Chr. pasch.li^^, 384,2 Lat.
Al. III 449,18. 19 'P^fOQiog Chr. jjasch. I 245,389
lilaria (uxor Houorii) Marc. II 69, 408, i
Therraantia (uxor Honorii altera) Marc. H 69,
408, 1
Flacidia (soror Honorii) vid. Constantius HI
tyranni: Attalus Prosp. I 466, 1238 467, 1254. 1256
468, 1263 Dom. Val. I 630, 13 Marc.
n 71, 412, 2 bis Attalus Sih. I 523, 79
Constantinus Cons. Consi. I 246, 4ii
Eavn. I 300, 411 Prosp. I 465, 1232
466,1243 Silv. I 523,79 Dom. VaL
I 630, 12 Chr. 452 I 654, 63. 66. 68
Si/d. II 18, 50 Marc. II 70, 4il, 2. (3)
Constans (filius Constantini) Prosp.
1 466, 1243 Silv. 1 523, 79 Marc.
II 70,411,3
Gratianus Silv. I 523, 79
Heraclianus (comes Africae) Cons. Const.
I 246, 413b, 2 Prosp. I 467, 1249 Chr.
452 I 654, 75 Eyd. II 18, 51. 56 3Iarc.
n 71,413
lovinus Eavn. I 300, 413 Prosp. I 467,
1251 Silv. I 523, 79 Dom. Val. I 630,
12 Chr. 452 I 654, 68. 69. 71 Eyd. H
18, 51. 54 Marc. n 71, 412, 1 lovi-
anus Cons. Const. I 246, 413 b,! —
idem lovianus comes Cons. Const.
I 246, 399?
Sel)astianus (frater lovlni) Cons. Consl.
1 246, 4i3b Eavn. I 300,413 Prosp.
I 467, 1251 Silv. I 523, 79 Dom. Val.
I 630, 12 Chr. 452 I 654, 70 Eyd.
II 18,51. 54 Marc. II 71,412,1
ORIENTALES.
AKCADIVS (a. 395—408)
Arcadius Cons. Const. I 244, 383, 1. 386, 1. 387, 1 Chr.
pasch. I 244,383,1. 384,2 F. Vind. A I 297,503
Barb. I 297,322 Prosp. I 461, 1179 463,1198 464,
1207 465, 1234 add. IV ad Prosp. I 492, 2,1. 2. 3
add. VI 498, 393 499, 397. 403. 404 Silv. I 523, 77
Dom. Val. I 629, 25. 31 630, 4 Chr. 452 I 650, 32
652, 53 Chr. 511 1 651, 532. 534. 539 653, 549 add. IV
ttd Vict. Aq. I 755, 396 Exjd. II 15, 9. 14 16, 2«. 27.
36. 37 17, 42 20, 82 Marc. II 61, 383, 2 62, 386, 1.
387, 1. 390,2 63, 393 64, 395, 3. 4. 5 65, 398, 4 66,
399, 2 67, 401, 3. 403, 1. 3 68, 404, 2 69, 408, 3 73,
416, 2 75, 421, 2 83, 450, 1 Cass. H 153, 1140 154,
1154. 1163 155, 1180 Is. hist. n 272, 17/18 (a). I8 (b).
27 (b) 273, 8 (a. b) 274, 29 275, 12. 33 277, 1 Is.
ehr. A H 470, 362. 365 472, 376 Is. chr. £ U 470,
238 Bed. A m 299, 455 300, 463 302, 477 Bed. B
m 299, 251 add. II ad Bed. III 340 Lat. Theod.
m 412 quaier Eil. III 417, 25. 26. 28 Lat. lust. IH
422, 32 Lai. Mal. III 437, 1 Lat. Al. m 449, 18
452, 15 454, 16 Cy Archadius add. V ad Prosp,
I 496, 1276 Eyd. II 17, 37» Ps. Is. chr. H 501, 362.
365. 376 Bed. B m 300, 253 Lat. Bed. IH 352, I4i.
142 *Arcadiae (gen) Eyd. II 16, 37*
thermae Arcadianae vid. Constantinopolis in
ind. VIII
Eudoxia (uxor Arcadii) add. VI ad Prosp. 1 499,
403. 404 Eyd. II 16, 37 Marc. U 67, 403, 2 68,
404,2
Arcadia (filia Arcadii) Marc. H 81, 444, 2
Flaccilla (filia Arcadii) add. VI ad Prosp. I 499,
397 Marc. H 65, 397 '
Marina (filia Arcadii) Marc. U 67, 403, 1 83, 449, 1
Pulcheria (filia Arcadii) v. Marcianus
486
IMPERATORES ROMANl.
INDEX II.
(OCCIDENTALES)
Sallustius (frater lovini et Se-
bastiani) Havn. I 300, 413 Chr.
453 1 654, 70 Salustius Cons.
Const. I 246,413''
Magnus v. Magnus Maximus sul Gratiano
Marcus Silv. I 523, 79
Maximus Prosp. I 466, 1243. 1245 Silv. I
523,-9 Dom.FaZ. 1630, 13 Chr. 452
I 656, 85. 89 3Iarc. II 75, 422, 2
lovinus (alius; huc referendusf) Marc.
II 75, 422, 2
Servatus Silv. I 523, 79
Victor V. sub Graliano
CONSTANTIVS lU (a. 421)
Constantius Bavn. I 300, 411 Agn. I 303 bis Prosp.
I 466, 1243. 1247 467, 1256 468, 1259 (a. b) 469, 1267.
1271. 1273. 1276 add. V ad Prosp. I 496 bis Silv. I
523, 80 Chr. 452 1 654, 77 656, 78. 88 Chr. 511 I 655,
662. 563 657, 565. 570 ffyd. II 18, 50 19, 60 bis. 62.
69 (a) 20, 72. 75. 76 Marc. U 74, 419, 1 Cass. II 155,
1194. 1199. 1201 Is. hist. II 275, 28 (a) 276, lO. 28 295,
19/20 Bed. A III 302, 478 *Coustantinus Dom. Val.
I 630, 14/15
Galla Placidia (uxor Consianiii) Galla Agn. I
303 bis Placidia Prosp. I 385 inscr. 468, 1259
(a. b) 469, 1267 470, 1280. 1288 add. II ad Prosp.
I^S^^iofa). 12C6;490,3,16 add.III^^n add.V
496 bis Silv. I 523, 83 Dom. Val. I 630, 7. 15
Chr. 452 I 654, 77 658, 90. 95. 103 662, 136 Chr.
511 I 655, 653. 5,59. 563 659, 577 663, 6I2 ffyd. II
Upraef.V.U 17,44 18,57 19,62 20,72.84 22,
99 26, 148 (a. b) Marc. II 70, 4io 71, 414, 2 74,
419, 1 76, 424, 1 78, 432, 2 Cass. II 155, 1194. 1205.
(1209) Is. hist. n 274, 28 275, 15 276, 6 Bed. A
III 313, 546 Placida Britt. III 209, 8 Bed. A
III 302, 479 304, 492 Boladia Ps. Is. h. U 383,
9 bis (Augusta Agn. I 303)
Honorius (Placidiae filius) Cass. II 155, 1205
Honoria (filia Placidiae) Prosp. I 470, 1280 Marc.
U 79,434
lOHANNES (a. 423—425)
lohannes Prosp. I 470, 1282. 1285. 1286. 1288 471, 1288 bis
Silv. I 523, 8,1 Chr. 452 I 658, 92. 99. 100 Clir. 511 I
659, 578 Hyd. II 20, 83 21, 84 Marc. II 76, 424, 3.
425, 1 Cass. II 155, 1211 bis Lat. lust. III 422, 38
VALENTINIANVS III (a. 425—455)
Placidus Valentinianus add. III ad Prosp. I 491 Silv.
I 523, 82 Valentinianus iunior Prosp. I 385 inscr.
Marc. II 74, 419, 1 76, 425, 2 Is. hist. II 297, 5 Bed. A
III 302, 478 Valentinianus tertius Lat. lust. III
422, 40 Valentiniauus Geneal. I 182, 441 Havn. I
269,26 F.Vind.B\'^m,t,V2 Agn.l^QZbis Prosp.
I 469, 1267 470, 1280. 1286. 1288 471, 1289 475, 1328
479, 1:147 483, 1373, 1. 1375 484, 1375, 13 add. I
ad Prosp. I 487, 454. 455 add. II 490, 3, 27 add.
III 491 add. IV 492, 2, 5. 6. 3, 2 add. V 496 497,
1286. 128'J. 1347 Chr. 452 I 656, 88 658, 101 662, 137
(OltlENTALES)
TIIEODOSIVS II (a. 408—450)
Tbeodosius iunior Prosp. I 385 inscr. add. III ad
Prosp. I 491 Chr. 511 I 651, 639 653, 543. 550 663,
611 Marc. II 67, 401, 3. 402, 2 68, 406, 1 70, 411, 1
Lat. lust. III 422, 36 Bsoifoaiog viog Lat. Al.
III 454, 17 (b) 0eoJcoaiog ycaog ib. 452, 16 Theo-
dosius iniuor Is. hist. II 297, 20 Ps. Is. h. II 383, 10
Is. chr. A II 471, 371 472, 376 Ps. Is. chr. II .501,
376 £ed. ^ UI 300, 468 302,477 Bed. B n\ ^QO,
255 302, 257 Ilil. m 417, 27. 28 Lai. Mal. III 437, 3
©Eocfofftof ficxQog Lat. Al. UI 449, 21 Theo-
dosius F. Vind. A I 299, 531. 535 F. Vind. B I 301,
564 Prosp. I 465, 1235 470,1283.1286 471,1289 474,
1312 475, 1328 478, 1344 480, 1358, 9 481, 1361 add.
II ad Prosp. I 488, 2, 3 489, 9 (a). 10 (b). 12 (b).
n(b) acH. iF492, 2,3. 4. 5 add. F 496, 1276 497,
1289 Silv. I 523, 81 Dom. Val. I 630, 1. 4 Chr. 452
I 652, 53 658, 94. 95 662, 135 Chr. 511 I 659, 579
663, 613. 614 add. IV ad Vict. Aq. 1 755, 424 ffyd.
U 16, 36 20, 82. 84 21, 84 22, 106 25, 146 26, 147
J/OT-C. II 71,414, 1 75,421,1.2.422,1 76,424,2 77,
430, 1 78, 431, 1. 3 79, 434. 435, 1. 436. 437 80, 439, 1. 2.
440, 1 81, 443, 2. 444, 1. 2. 4 83, 448, 1. 3. 449, 1. 450,
1. 3 Cass. U 155, 1181. 1207. 1209 156, 1229. 1237 157,
1250 Vict. T. II 184, 447 185, 450, 1 Is. chr. B U 472,
242 Ps. Is.chr.U.m,sn Bed.A 111302, m 803,
483. 486 add. I ad Bed. III 334, 488 Lat. Bed. III
352, 143. 144 Lat. Theod. lU 412 bis Lat. Al. UI
449, 19/20. 22 Tbeudosius add. II ad Prosp. I 489,
i(a).i3(a) Tbeudosiae Bi/d. II 2\,vo(b) Theo-
dosianus Chr. 511 I 653, 549
Tbeodosianus liber Chr. 462 I 660, 120 Chr.
511 I 661,597
thennae Tbeodosianae vid. Coustautinopolis
in iiid. VIII
Eudocia (loxor Theodosii) Eudocia Achiva Marc.
II 75,421,1 Eudocia ib. 80, 439, 2 81,444,4
Eudoxia Bed. A UI 303, 486
Eudoxia (filia Theodosii) v. Valeutinianus III
Flaccilla (filia Tbeodosii) Marc. U 78, 431, 1
Arcadia el Marina, Tbeodosii sorores, v. Ar-
cadius
Pulcheria soror v. Marcianus
MARCIANVS (a. 450-457)
Marciauus Havn. I 305, 457, 3 Prosp. I 481, 1361 485,
1376 add. II ad Prosp. I 489, 13 (a. b) 490, 2, 16.
3, 15. 21 add. /F492, 2, 6.6. 3, 8 Chr. 452 I 662, 135.
137 Chr. 511 I 663, 614 664, 624. 627 add. IV ad
Vict. Aq. 1 756, 449 Eyd. II 25, 147 26, 154 27,
164 bis. 157. 162. 165 28, 166. 169. 173 (a) 29, 177 30,
184 Marc. II 60, 379, 1 83, 450, 2 84, 452, 1 85 V. 36.
38 87, 457, 1 Cass. U 157, i25i. 1268 Vict. T. n 185,
450, 2. 3. 451 186, 457, 1 loh. U 219 V. 13 Is. hist. II
278, 23 279, 14. 10 Is. chr. A II 472, 38o Is. chr. B
II 472, 244 Ps. Is. chr. II 501, 38o Nenn. int. lU
INDEX II.
IMPERATORES ROMANI.
487
(OCCIDENTALES)
Chr. 511 I 657, 569 659, .'>79 661, 593. .595 663, 613. 623
664,624 Byd. II 14 praef. v. u 20, 72. 84 21, 85
26, 14» (a. b) 27, 160. I6i. lea quinquies. m 28, 167 bia
32, 216 Marc. II 76, 424, l. 2 78, 432, 2 79, 4.34. 437.
43«, 3 85 P. 36 80,454,2. 455,1.3 Cass. II 155,1205.
120'.1. 1211 156,1229.1240 157,12,56.1260.1262 Vict. T.
11185,449.4.54 186, 455 (cr 187,464 197, .52.3, 2 Is.
hist. II 277, 9 298, 3. 5 (a). s/e (b). 13 299, 8 (a. h) h.
chr. A II 475, 395 Britt. ITI 209, 7/8 Bed. A III 303,
4S8 304, 492 305, 493 add. I ad Bed. III 334, 48s.
492 Lat. Theod. IU 412 Lal. Al. III 449. 22/23 Ovrc-
>.fi'tl(tt'og Lat. Al. III 449, 24 *Valeiis Hil. III
417, 29
Eudoxia (uxor Valeiitiuiaiii, filia Theodosii II)
Agn. I 301 Silv. I 523, 83 Chr. 511 1 661, 599
Marc. II 75, 422, 1 76, 424, 2 79, 437. 438, 3 86,
455, 3 bis *Theodosum F. Vind. B I 304, 574
Honoria (soror Valentiniaui) vid. Coustantius III
PETRONIVS MAXIMVS (a. 455)
Petronius Maximus add. II ad Prosp. I 490, 3, 27
add. III 491 Maxiuius F. Vind. A I 303, 373 Eavn.
I 303, 455, 3 304, 455, 6 Brosp. l 484, 1375, 9. 23
add. IV ad Frosp. I 492, 3, 2 Chr. 511 I 663, 623
ffyd. U 27, 162 Alarc. II 86, 455, l. 2 Cass. U 157,
1262. 1264 Vict. T. II 186, 455 ter
Palladius (filius Maximi) Myd. U 27, 162
AVITVS (a. 455—456)
Inpartius Avitus add. III ad Prosp. I 491 Avitus
F. Vind. A I 304, 575 F. Vind. B I 304, 575 Havn.
I 304, 455, 6. 456, 2 ter add. II ad Prosp. I 490, 3, 30
add. IV 492, 3, 4. 6 Chr. 511 I 663, 623 664, 625.
628 Eyd. U 27, 163 28, 166. 167. 169. 170 (a). 173 (a. b)
29, 177 30, 183 CaSS. U 157, 1264. 1266 Vict. T. U
186, 455. 456 3Iar. II 232, 455, 1. 456, 1 Is. hist. n
279, 20. 23 add. I ad Bed. lU 334, 493 quater
MAIORIANVS (a. 457—461)
lulius Maiorianus add. III ad Prosp. 1 491 Maio-
riauus Cons. Const. I 247, 461 F. Vind. A I 305, 582.
583. 588 add. IV ad Prosp. I 492, 2,7. 3,8 493,14
Chr. 511 I 664, 628. 630. 633 Eyd. U 30, 185 31, 197
(a. b). 2U0 bis 32, 209. 210 Marc. II 87, 457, 2 88, 461, 2
Cass. U 157,1263. 1270. 1274 Vict. T. II 186, 4,5S, 1 187,
463, 2 Mar. II 232, 456, 1. 460, 1. 461 /s. hist. II 297,
25. 31 add. I ad Bed. UI 334, 494 bis Ilil. lU 417, 31
Lat. lust. III 423, 3 Maioranus Chr. Caes. II 222,
460. 461
SEVERVS UI (o. 461—465)
Livius Severus add. III ad Prosp. I 491 Severus
Cons. Canst. I 247, 461. 464, l F. Vmd. A I 305,
589. 595 P. Camp. I 305, .595 745, 465 add. IV ad
Prosp. I 492, 2, 8 bis 493, 3, 14. 19 Chr. 511 I 664,
636. 644 Eyd. II 32, 211 33, 231 Marc. II 88, 461, 2
89, 465, 2 Cass. U 157, 1274 158, 1280 Vict. T. II
187, 463, 2 Mar. II 232, 461 Eil. Ill 416, 6 417, 32
Lat. lust, m 423, 6
CHRONICA 111.
(OBIENTALES)
154, 13 Bed. A UI 303, 488 315, 561 Bed. B UI 303,
259 Lat. Bed. lU 352, 144. 145 Ed. III 417, 29. 30
*Lat. lust. m 422, 42 Lat. Mal. UI 437, 4 Lal. A l.
III 449,25.26 452,17 454, isfij Martianus Eav7i.
I 268, 16 F. Vind. B I 301, 564 add. I ad Bed.
III 334, 4,?s. 492. 493 bis Mergiauus Ps. Is. h, II
384, u. 12
Pulclieria (uxor Marciaui, soror Theodosii II)
add. II ad Prosp. I 490, 2, 16 Eyd. II 26, 147
27,157 jyarc. II 66, 399,2 71,414,1 83,450,3
85 V. 3S add. I ad Bed. III 334, 4ss bis Pul-
ceria add. II ad Prosp. I 489, 13 (a. b)
LEO I (o. 457—474)
Leo maior Eavn. I 268, 17 305,457,3 307,474,2
Vict. T. U 188, 474, 1 Is. chr. A U 473, 383 Is. chr. B
II 473, 246 Bed. B III 305, 261 Lat. Mal. lU 437, 5
Atiav fteyug Lat. Al. lU 449, 27 Leo senior
Marc. II 91, 474, 1 Cass. 11 158, 129S Leo An. Val.
I 314, 39 bis Agn. I 314 61» add. IV ad Prosp.
I 492, 2, 7. 8 6is. 3, 8 Chr. 511 1 664, 629. 630 add. IV
ad Vict. Aq. I 756, 457 Eyd. U 30, 185 32, 2U 34,
234. 235 35, 247 36 Marc. II 87, 457, 1. 458 88, 463
89, 467, 1 90, 471 CaSS. U 157, 126S 158, 12S3. 1291.
1296 Vict. T. U 186, 457, 1. 2. 460 187, 468 188, 470.
471. 473, 1 Is. hist, II 281, 4. 6 Ps. Is. h, 11 384, 12
Ps. Is. chr. II 501, 3S3 Bed. A 111 305, 494. 496 add. I
ad Bed. III 334, 494 Lat. Bed. UI 352, 145. 146 Eil.
III 416, 6 417, 31. 32. 33. 34 Lat. lust. III 423, 1 Lat.
Al. III 449, 28 452, is 454, 19 (b)
Ariagne (Leonis filia) v. Zeuo
Patricius (Caesar) I7c(. T. U 188,470.471,1 Pa-
triciolus Marc. II 90, 471
63
488
IMPERATORES ROMANI.
INDEX II.
(OCCIDENTALES)
ANTHEMIVS («. 467—472)
Aiitliemius F. Vind. A I 305, ,'.38 306, 606 his Chr. 511
I 6(54 , Mh. 6411. e.so Ilyd. II 34, 234. ssr. 35, 247 bis
Marc. II 89, 467, 1 90, 472, 2 Cass. U 158, 1283. 1287.
1293 Vict. T. n 187,467,2 188, 473, 6 i/s Mar. II
233, 467, 1 mi. III 417, 34 Lat. lust. III 423, 8
^fStjfiiog I.at. Al. III 449, 28 Autemius Cons. Const.
I 247, 464, 2 F. Camp. 1 305, M»s 30G, 606 bis 745,
467 746, 472 bis add. IV ad Frosp. I 492, 2, 8. 9
Autimiae Ilijd. II 34, 244 fij
Procopius (frater Autheinii) I/tjd. II 34, 234
OLYBRIVS (a. 472)
Olybrius F. Vind. A I 306, 6n6. 60S. 609 P. Cavip. I 306,
606. 609 746, 472 lis add. IV ad Prosp. 1 492, 2, lo
Hyd. n 32, 216 Marc. II 90, 472, 2 Cuss. 11 158,
1293 bis Vict. T. II 188, 473, 6 Lat. lust. III 423, 10
GLYCERIVS (n. 473-474)
Glycerius An. Val. I 306 Eavn. I 307, 474, 3 Marc
1190,473,1 91,474,2.476,2 Cflss. II 158, 1295. 1299
Glicerius F. Vind. A I 306, 6li. 613 add. IV ad
Prosp. I 492, 11 Lat. lust. ni 423, 13. 17 Licerius
P. Cavip. I 806, 611. 613 746, 473. 475 Mar. II 233,
473. 474
NEPOS (a. 474—475)
lulius Nepos F. Vind. A I 306, 611 Nepos An. Val. I
306 bis P. Camp. I 306, 614. 616 746, 475 bis Savn. A
I 307, 475 309, 475, 1 311, 480 Ham. B I 307, 474, 3.
4. 475 309, 475, 2 311 , 480 Havn. mg. I 309, 475, 1
311, 480 F. Vind. A I 308, 616 310, 626 Marc. U 91,
474, 2. 475, 2 bis 92, 480, 2 CaSS. II 158, 1299. 1301
Vict. T. U 188, 473, 7 Lat. lust. lU 423, 12. 17. 19
Nepus add. IV ad Prosp. I 492, 2, 12 P. Cavip.
I 746,476 Mar. II 233,474
ROMVLVS AVGVSTVLVS («. 475-476)
Augustulus An. Val. I 308 ter 310 314, 45 F. Vind. A
I 308,617 P. Camp. 1308,617 746,475bi3 Havn.A
I 309, 475, 1. 2 Havn. B I 309, 476, 2 Havn. mg. I
309, 475, 2 add. IV ad Prosp. I 492, 2, 13 Marc. II
91,475,2. 476, 2 4is Cass. II 158,1301 Lat. lust. UI
423,20 Komulus An. Val. I 308
(OBIENTALEH)
LEO JUNOR [uepos Leonis 1] (a. 474)
Leo niinor Is. chr. A II 473, 383 Bed. B III 305, 262»
Leo iuiiior Havn. I 307, 474, l Marc. U 91, 474, l bis
Lal. Mal. III 437, 6 Aeojv fiixQog Lat. Al. Ill
449, 29 Leo Havn. I 268, 19 bis An. Val. I 314, 39
Marc. U 91, 474, l Cass. U 158, 1296 Vict. T. II
188, 473, 1. 474, 2. 475, 1 tcr Is. ckr. A II 473, 387 his
Ps. Is. chr. II 501,383 Lat. Bed. III 352, I46. 147
c/. Agn. I 314 Lat. Al. III 449, 30 (Zenonis filius)
ZENO (a. 474—491)
Zeno An. Val. I 306 314, 39 ter. 41. 42. 43 iw. 44 316,
49 bis. 53 322, 57 bis Agn. I 314 his P. Camp. I 318,
640 746, 491 add. IV ad Prosp. I 492, 2, 14 Chr.
511 I 665,6,59.670 Marc. II 91,475,1 Cass. U 158,
1298 159, 1328 Lat. lust. III 423, 15 Lat. Mal. III
437,7 Zenon Harn. 1268,18.19 307,474,2 add.
IV ad Vict. Aq. I 756, 474 Hyd. II 36 Marc. II
93, 490 94, 491, 1 Vict. T. II 188, 473, 1. 474, 2. 3.
475, 1 189, 475, 3. 476 190, 480 bis. 482. 485 191 , 491 blS
192, 491, 2. 496 196, 521, 2 Ps. Is. h. II 384, 12 Is.
chr. A II 473, 386. 387 Is. chr. B II 473, 248 Ps.
Is. chr. II 501, 386 Bed. A UI 305,498 Bed. B III
305, 263 Lat. Al. III 449, 30 454, 20 (b) Zenu
aut Zenon Marc. II 91, 474, 1. 475, I. 476, 1 92, 4S3.
4S4, 1 93, 486. 487 Is. hist. II 281, 21 283, 2 (b) Lat.
Bed. m 352, 147. 148 Ztvovog Lat. Al. UI 452, 19
Ariagne (uxor Zenonis) An. Val. I 314, 39 Marc.
II 91, 475. 1 99, 515, 6 Vict. T. U 188, 475, 1 189,
475, 3 191, 491 195,512, 2
Leo (filius Ariagnae) v. Leo minor mpra
Longinus (frater Zenonis) Marc. U 93, 485
tyranni: Basiliscus An. Val. I 314, 41 bis. 42 bis.
43 his Marc. II 91, 475, l bis. 476, 1 his
94, 491, 1 Vict. T. U 188, 475, 2 189,
475, 4. 476
Zenonida (u.xor Basilisci) Marc. II
91, 476, 1
TNnEX 11.
IMPERATORES ROMANI.
489
Marcus (Basilisci filius) Marc. II
91, 476, 1 Vict. r. II 188, 475, 2
Verina (soror Basilisci, socrus
Zeiionis) Marc. II 91, 475, 1
IUus Marc. II 92, 4S4, i 93, 485. 488, l
Vict. T. II 190,483 191,488,2
Leoutins Marc. II 92, 484, l 93, 488, l
Vict. T. U 190, 483 191, 488, 2
ANASTASIVS [a. 491-518)
Anastasius Ilavn. I 268, 2i) P. Camp. I 318, 640
746, 491 .lu. Val. I 322, 57. 64 324, 74 F. Vind. B
I 330, 061 add. IV ad Prosp. I 492, 2, 15 Clir. 511
I 665, 673 666, 695 add. IV ad Vict. Aq. 1 756, 491
Byd. II 36 Marc. II 94, 491, l. 493, l. 494, i. 495.
496, 1. 2 9.5, 498, 2. 3. 500, 2 96, .^06 97, 507, 2. 508. 511
bis. 512, 2 98, 512, 4 bis. 5. 6. 7. 8. 11. 513 bis. 514, 1
bis 99, 514, 3. 515, 2. 516, 1. 3 bis 100, 517. 518, 2. 3
103, 533 Cass. II 159, 1328 Vict. T. II 191, 491
192, 491, 1. 2. 492, 2. 49». 496 193, 499. 501 194, 504 his.
506. 509 195, 510. 511. 513 bis. 514. 516 196, 517, 2. 518, 1.
521, 2 198, 530 /s. hist. II 282, 12. 27 fa) 283, i (b)
Is. chr. A II 474, 389 Is. chr. B II 474, 250 Ps.
Is. chr. II 501, 389 add. IV ad Is. chr. II 502
Bed. A III 306, 505. 508 Bed. B HI 306, 265 add. I
ad Bed. III 334, 60,i Lat. Bed. III 352, 14S. 149
Lat. lust. III 423, 24 Lat. Mal. III 437, 8 Lat. Al.
III 449, 31 452,20 454,21 (b) *Eustacbius Ps. Is. h.
II 384, 12
Hypatius (uepos Anastasii) .4»». Val. I 324, 74
Marc. II 96, 503 99, 515, 3. 4 103, 532 bis Vict. T.
II 195, 511 198, 530 Mar. II 235, 532
Pompeius (uepos Anastasii) An. Val. I 324, 74
Marc. II 98, 512, 5 (?) 103, 532 bis Vict. T. II
198, 530 Mar. II 235, 532
Probus (nepos Anastasii) An. Val. I 324, 74
Marc. n 103, 532
tyranni Atbenodorus et Longiuus vid. ind. VII
IVSTINVS I (a. 518—527)
lustinus maior Havn. I 269, 25 270, 43 Is. chr. A
II 475, 394 add. II ad Is. chr. II 493, 4 Ps. Is.
chr. II 501, 394 et mg. lustinus senior Bed. A UI
306,509 lustinus An.Val. I 326, 76. 85 328, 88 bis.
91. 93 F. Vind. B I 330, 661 332, 6S0 add. IV ad
Vict. Aq. I 756, 519 Ilyd. U 36 Marc. II 98, 512, 9
101, 519, 1 (a. b). 2. 3 102, 527 Vict. T. U 196, 518, 2.
519. 520, 1. 2. 521, 2. 522 197, 524. 525. 527 /«. chr. B
II 475, 252 add. IV ad Is. clir. II 502 Bed. A
lU 307, 611. 515 Bed. B UI 306, 267 Lat. Bed.
III 352, 149. 150 Lat. lust. III 423, 27 Lat. Mal.
m 437, 9 Lat. Al. III 449, 32 452, 21 454, 22 (b)
* festinus An. Val. I 326, 77
Eupbemia (uxor lustini), quae prius Lupicina ap-
pcUata VicU T. 11 196, 5is, 2
tyrannus: Vitaliauus Marc. U 98, 5i4, 1. 2 99, 514, 3.
515, 2. 3. 4. 516, 1 101, 519, 3 (a. b). 520
Vict. T. U 194, 510 195, 5U. 514 196,
522 197, 523, 3
IVSTINIANVS I (a. 527—565)
lustiniauus Havn. I 268, 19 269, 27. 28 270, 44 337, 1. 3
F. Vind. B I 332, 68O Sang. I 335, 707 Ac/n. I
335, 90 336, 96 add. IV ad Vict. Aq. I 756, 527
Syd. II 36 ter Marc. II 101, 521 102, 527. 52s 104, 534
Auct. Marc. II 104, 534 105, 637, 6 Vict. T. U 188,
475,1 196,513,2.520,2 197,623,3.525.527 198,534,1.2.
536 199, 539 201, 544, 1 202, 548, 1. 549, 1. 550, 1 203, 553, 1
204, 558 205, a. 564. (565. 566). 563, 2. 565. 666, 1 206,
(o. 567). 567,1.2.3 bis loh. U 211, 567,1 Mar. II
235, 532. 534, 2 238, 566, 2 Is. hist. U 283, 17. 24 285,
6. 15 286, 13. 16 299, 20 300, 2 Is. chr. A U 473, 387
475, 397. 399 476, 402 Is. chr. B U 475, 254 add.
II ad Is. chr. II 493, 4 add. /F502 Ps. Is. chr.
U 501, 394 mg. 397 Bed. A lU 307, .'•>15. 5i6 315,
561 V. 13 Bed. B III 307, 269 add. I ad Bed. III
334, 515. 522 Lat. Bed. III 352, 150. 151 Lat. Mal.
UI 437, 10 Lat. Al. lU 449, 33 452, 22. mg. b
454, 23 (b) '* lustinus Mar. II 236, 540, 2 * Basti-
uus Ps. Is. h. II 385, 13
lustinianus codex J/arc. II 103,531 Bed. A
III 307, 519
lustiniana civltas Vict. T. II 202, 549, 1
Tbeodora (lustiniani uxor) Agn. I 334, 62 Vict. T.
U 197, 527. 529 199, 537. 540, 1 200, 542 V. 12. U
202, 549, 2 206, 567, 3
Vigilantia (lustiniani soror) Vict. T. II 206, 567, 3
tyranni: Hypatius v. Anastasius
lobanues Cottistis v. ind. VII
IVSTINVS H (a. 565-578)
lustinus minor Ravn. I 269, 31 Agn. I 335, 90 Is. hist.
U 286, 21 287, 3 /s. chr. A II 476, 401 Is. chr. B
U 476, 256 Ps. Is. chr. U 501, 40l add. IV ad
Is. chr. U 502 Bed. A lU 308, 521 Bed. B lU
308, 271 lustinus iunior Vict. T. II 200, 540 loh.
II 211, 567, 1.2 'lovSTivog veog Lat. Al. UI 454,
24 fi) lustinus II Jjn. I 336, 94. 95 lustinus /San^.
I 335, 707 Havn. 1 337,4 add. IV ad Vict. Aq.
I 753 post 13 Vict. T. U 206, 567, 3 bis loh. II 211,
(a. 568). 5G7, 2. 568, 1 212, (la. 5G9. 570. 571. 572. 570, 3.
63*
490
IMPERATOUES ROMANT.
INDEX IT.
.',71, 1 213, aa. 573.574. 572, 1. 573, 3. 6 214, ««. :.75.
576. .=,74, 3.576, 1 21,5, 677, 1 Mar. II 238, 566, 2 239,
579, 2 Is. chr. A U 476, 402 Bed. A III 308, 523
Lat. Bed. III 352, 151. 15J Lat. Mal. UI 437, 11
Lat. Al. III 449, 34 452, 23 lustianus JBaim. mg.
I 337, 4 lustinianus Agn. I 336, 96 infra lustini-
anus miuor Ps. Is. h. II 385, 13
.Sopliia (lustini uxor) Havn. I 337, 4 Vict. T. U
206, 567, 3 loh. U 211, 568, 2 Ep. Ov. II 371, 5
Bed. A m 308, 523 314, 559 Sofia Is. chr. A
U 476, 402
TIBERIYS II (a. 578—582)
Tiberius Constantinus Ps. Is. chr. II 501, 40* Bed. A
UI 308, 525 Tiberius q. e. Constantinus Lat. Al.
UI 449, 35 452, 24 454, 25 (b) Tiberius Havn.
I 269, 34 P. Camp. I 749, 576 add. IV ad Vict.
Aq. I 753 post 40 loh. II 212, 570, 3 bis 214, 574, 3. 4.
576, 1. 3 bis 215 aa. 577. 57». 579. 577, 1. 2. 57S, 2 216 aa.
680. 581. 582. 581, 4. 5S2, 1 3Iar. U 239, 579, 2 Is. chr.
A U 477, 404 Is. chr. B U 477, 258 Bed. A III
308, 526 Bed. B 111 308, 273 Lat. Bed. III 352,
152. 153 Tyberius add. IV ad Is. chr. 11 502
MAVEICIVS (a. 582—602)
Mauricius Havn. I 269, 36 338, 11 add. IV ad
Vicl. Aq. 1 753 i>ost 40 loh. U 215, 578, 2 216,
aa. 583. 684. 680, 1. 581, 4. 582, t. 2 217, aa. 585. 586. 587.
584, 4. 586, 1. 587, 1 218, aa. 588. 589. 588, 2 219 O. 590
Is. hist. U 288, 23 290, 21. 27 Ps. Is. h. U 385, 15
386, 15 Is. chr. A U 477, 406 478, 411 Is. chr. B
U 477, 260 Ps. Is. chr. II 501, 406 add. IV ad
Is. chr. U 502 503, 2 Bed. A III 308, 528 309,
630. 532 Bed. B III 308, 275 Lat. Bed. III 352,
153. 164 Lat. Al. m 449, 36 452, 25 454, 26 (b)
Theodosius (Mauricii tilius) loh. U 217, 587, 1
218, 688, 2
PHOCAS {a. 602—610)
Phocas tyrannus Lat. Al. lU 454, 27 (h) Phocas ih.
449,37 452,26 Focas Havn. 1 270,3s=> 338, 11
add. IV ad Vict. Aq. 1 753 post 68 Ps. Is. h.
U 386, 17 Is. chr. A U 478, 4iu Is. chr. B
II 478, 262 add. IV ad Is. chr. II 502 Bed. A
III 309, 533 Bed. B III 309, 277 add. I ad Bed.
III 335, 537 Focas (gen. — ae, acc. — am, abl. — a)
C. Byz. U 334, 6 his 335, 6 his C. Hisp. U 334, 1
335, 1 Ps. Is. h. II 386, 17 Lat. Bed. III 352,
164. 155 gen. Foce C. Hisp. I 334, 1 Focas (gen.
— atis, acc. — atem) Havn. 1 338, 11 Is. hist. II 291, 9
Ps. Is. h. II 386, 16 Foca G. Byr.. II 334, 4 Focan
Ps. Is. chr. II 501, 410
IIEIIACLIVS (a. 610—641)
Ileraclius Havn. 1 339, 18. 2u add. IV ad Vict. A(j.
1 753 }>ost m Is. hist. U 291, 12 292,9 Is. chr.
A II 425 480,417 Is. chr. B U 479,264 add. I
ad Is. chr. II 490,1.(3) Bed. A III 310, 538 311,
.'.40. f,4i 312, 545 313, .548 Bed. B 111 310, 279 add.
I ad Bed. III 335, 53s. 540 ter Lat. Bed. III 352,
155. 156 F. Her. Ill 392 mg. a (?) Lat. Al. III 452, 27
454, 2S (h) EracUus Havn. 1 339, 18. 21 O. Byz.
II 334, 6 33,5, 6 ter. 10 336, 11. 12 his 337, 15 338, 18
339, 20 C. Hisp. II 334, 1 his 335, 1. 4 bis 336, t his. 6
337, 7. 9. lu. 11 338, 12 bis. n 339, 15 340, 18. 19. 21. 23.
23 mg. 341, 24 E2). Ov. II 473, 16 474, le bis Ps.
Is. h. II 386, 16. 17 sejyties 387, 13 Is chr. A U 479,
414 a. 414 b 480, 417*. 417'' add. I ad Is. chr. U 490, 10
add. 7/ 491, 1 494, 9 ter add. IV 502 505, 6 bis
.506, 7 Ps. Is. chr. U 501, 414 Bcd. B lU 312, 282
adil. I ad Bed. III 335, 54U
Eudocia (uxor Heraclii, quae antea Flavia) Flavia
C. Byz. U 334, 6 Flavie (gen.) C. Hisp. II
334, 1 Folabia Ps. Is. h. II 386, 17
Martina (uxor Ueraclii altera) Bed. AUl 312, 542
Bed. B m 312, 281
Tlieoclorus (Heraclii frater) C. Byz. U 336, 12
337, 16 338, 16 C. Hisp. U 337, u 338, 11, 12
Ps. Is. h. II 386, 17 his
HERACLIVS CONSTANTINVS [a. 641)
Heraclius Constantinus Havn. 1 339, is Constantinus
qui et Heraclius Lat. Al. III 452, 2S Ku)i'aTct>'Tiyog
xca HQuy.l{eiog) ib. 454, 29 (h) Constantinus C.Byz.
II 339, 2» 341, 22 C. Hisp. II 341, 24. 26 343, 34
Ep. Ov. II 373, 15 (auu. VUU) add. II ad Is. chr.
II 494, 9 Bed. A lU 312, 545 313, 547 Bed. B
lU 312, 282 313, 283 Lat. Bed. lU 352, 156. 157 (pater)
Constantinus secundus add. II ad Is. chr. 11 494, lu
UERACLEONAS (o. 641)
Ueraclonas add. IV adVict. Aq. llbS post^i Bed. A
III 312, 542 Eraclonas Bed. B lU 312, 281
Martina (mater Heraclonae) v. Heraclius
CONSTANS II [qui et CONSTANTINVS] (a.641 —
668)
Constaus secundus add. II ad Is. chr. II 494, 10
Constans C. Byz. II 341, 22 343, 24 344, 25 C. Hisp.
II 343, 34 344, 37 Ep. Ov. II 373, 15 add. IV ad
Is. chr. 11 502 Constantinus add. IV ad Vict. Aq.
I 753 2>ost 97 Bed. A lU 313, 547. 550. 551 314, 555.
556 (superior) Bed. B lU 313, 283 314, 285 (superior)
Lat. Bed. lU 352, 157 (filius). 158 Lat. Al. UI 452, 29
454, 30 (b) * Constautius C. Hisp. II 345, 40
CONSTANTINVS IV 1'UGUNATV.S (a. 668—685)
Constantinus add. IV ad Vict. Aq. 1 753 jjost 13«
C. Byz. II 344, 25 his 346, 29 v. 22/23 C. Hisp. II
345, 40. 40 mg. 348, 40 mg. add. IV ad Is. chr. U
502 Bed. A III 314, 556. 558 v. 6J1 315, 560. 563 Bed.
B III 314, 285 315, 287 Lat. Bed. III 352, 158. 159
Lal. Al. 111 452, 30 454, 31 (b) Constantinus novns
Ep. Ov. II 374, 16 bis Constantinus nobus ib. 373, 15
*Constantius secundus add. II ad Is. chr. 11 494, 10
Constantinus Ileradius (tilius Constaiitini IV) Becl.
A III 314, .'.5s
Tiberins (tllius Constantiiii IV) Bed. A III 314, 558
INDEX II.
IMPERATORES ROMANI.
491
IVSTINIANVS II [RHINOTMETVS] (o. 685 — 695,
iterum 705—711)
lustiniamis secuiidus add. II ad Is. chr. 11 4tl4, 10
lustiuianus add. IV ad Vict. Aq. 1 753 post 160
0. lUjz. II 345,28 347, 30 351,33 355,35 C. Hisp.
II 349, r>i 350,51! 351,64.66 352,68 ZbG,»om<j.bis
Ep. Ot\ II 373, 15 374, lo ndd. IV ad Is. chr.
11 502 Itis Eed. A 111 315, r.fis 31G, r,67 317, 576 318,
578 his Bed. B III 315, -^87 Lat. Bcd. 111 352, ir.a
et post 159 353, 160 et ante 160 bis Lat. Al. 111 452,
31. 34 454, 32 (b) 455, 1 (a) *Iustinus add. IV ad
Vict. Aq. I 753 post U(. *Bestinus Fs. Is. h. II
387, 18
Tiberius (filius lustini.aui) Bed. A III 317, 576
LEONTIVS [LEO II] (a. 695-698)
Leontius add. IV ad Is. clir. II 502 Leo secundus
add. II ad Is. chr. II 494, 10 Leo add. I V ad
Vict. Aq. I 753 post 160 C. Byz. U 347, 30 C. Ilisp.
U 350, 56. 56 mg. 58 Ep. Ov. II 374, le Bs. Is. h.
II 387, 18 Bed. A III 316, 5«s 317, 577 Bed. B
III 316, 28» Lat. Bed. III 352 i>ost I5ii his Lat. Al.
UI 452, 32 454, 33 (b) *Neon Ep. Ov. II 373, 15
TIBERIVS III APSIMARVS (a. 698—705)
Tiberius tertius add. II ad Is. chr. U 494, 10 Tybe-
rius tercius add. VII ad Is. hist. II 376 Til)erius
q. e. Apsimarus Lat. Al. UI 454, 34 (b) Absimarus
q. e. Tiberius add. IV ad Is. chr. U 502 Tiberius
add. IV ad Vict. Aq. I 753 post 160 Ep. Ov. II
374, 16 Bed. A lU 317, 571. 577 Bed. B UI 317, 290
Lat. Al. III 452, 33 Tyberius Lat. Bed. Ill 352
post Kii) 353 ante I60 Teberius Ep. Ov. U 373, 15
Absimarus C. Bi/z. U 347, 31 C. Hisp. II 351, 61
PIIILirPICVS [BARDANES] (a. 711—713)
I'liilippicus q. e. Bardauius add. IV ad Is. chr. II 502
Pbilippicus C. Byz. U 355, 35 C. Hisp. II 356, 80.
80 my. his Bed. A lU 318, 578 ter. 579. 581. 583 519, 588
Lat. Bed. UI 353 ante 160 his Lat. Al. lU 453, 1
455, 2 (a) Filippicus C. Hisp. II 356, 80 Philippus
V add. IV ad Vict. Aq. I 753 ;jos( 179
ANASTASIVS II [ARTEMIVS] (o. 713—716)
Anastasius q. e. Artemius Lat. Al. III 4.55, 3 (a) Ana-
stasius q. e. Artbemius add. IV ad Is. chr. II 502
Anastasius add. IV ad Vict. Aq. 1 753 post 179
C. Byz. U 355, 35 C. Hisp. U 356, si add. II ad
Is. chr. II 493, 6 Bed. A III 318, 582 319, 588 Lat.
Bed. III 353 ante 160 Lat. Al. 111 453, 2 cf. Theo-
dosius lU
THEODOSIVS lU (a. 716)
Theodosius add. IV ad Vict. Aq. I 7,53 ^)os( 179 add.
IV ad Is. chr. II 502 Bed. A 111 319,587 9eo-
doatoi Lat. Al. III 455, 4 (a) 6eotfu}aiog ih. 453, 3
Artemius q. e. Theodosius C. Byz. II 355, 35 Ar-
temius q. e. Theudosius C. Hisp. II 357, 83 (con-
junduntur Anastasius q. e. Artemius et Theodosius)
LEO 111 ISAVRVS (a. 716—741)
Leo add. IV ad Vict. Aq. I 753 2>ost 179 C. Byz. II
356, 37 C. Ilisp. II 359, 88 ter. 90 360, 93 362, 109
363, 112 364, 116. 120. 121. 122 365, 123. 126 add. IV ad
Is. chr. U 503, 1 (ann. XXIU) Bed. A lU 320, 591
add. III ad Bed. III 342, 1 Lat. Al. UI 453, 4
455, 5 (a)
CONSTANTINVS V COPRONYMVS (a. 741—775)
Constautinus C. Hisp. II 365, 126 quater. 127. 128 366,
128. 129. 130. 131 his 367, 137 add. IV ad Is. chr.
U 503, 1 (ann. XXXIIII) add. III ad Bed. III 342, I
Lat. Al. III 453, 5 455, 6 (a)
Artavasdus tyrannus Ardabastus C. Hisp. II 365,
126 bis. 127 ter 366, 128
LEO IV CHAZARVS (o. 775—780}
Leo Cazarus add. IV ad Is. chr. II 503, 1 Leo ibid.
(suhfiUo) add. III ad Bed. III 342, i.Abis Lat. Al.
III 449 mg. c •''s 453, 6 et mg. h 455, 7 (a)
Ii'ene (uxor Leonis) md. sequens
IRENE (o. 780—790 cum Constantino filio, sola
o. 797-802)
EiQijytj Lat.Al. III i.bi>,i(a).\o(a) EiQivij ii. 453, 7. 9
Irini add. III ad Bed. lU 342, 4. 5. 6
CONSTANTINVS VI (o. 780—797)
Constantinus add. IV ad Is. chr. II 503, 1 (aun. X)
add. III ad Bed. lU 342,4.5 Lat. Al. lU 449
mg. c t^is 453, 6. 7. 8 et mg. h 455, 7 (a). 8 (a). 9 (a)
NICEPHORVS I (o. 802-811)
Nicephorus Lat. Al. 111 455, 11 (a) NixtcfoQog ih.
453, 10 Nikyibrus add. III ad Bed. lU 342 his
Nichiforus ibid. bis
STAVRACIVS (o. 811)
Stauracius add. III ad Bed. III 342 Lat. Al. lU
455, u (a) Staurakius add. III ad Bed. III 342
Staurakyos ihid.
MICHAEL I (o. 811-813)
Michael add. III ad Bed. III 342 Lal. Al. III 453, 11
455, 12 (a) Michahel add. III ad Bed. 342 Us
LEO V ARMENIVS (o. 813—820)
Leo Armenius Lat. Al. III 455. 13 (a) Leo natione
Armenus add. III ad Bed. lU 342 Leo ibid. bis
Lat. Al. III 353, 12
MICHAEL 11 BALBVS (o. 820—829)
Mtxaift. o ifvayXioaaog Lat. Al. III 455, 14 (a) Michael
add. III ad Bed. UI 342 Lat. Al. UI 453, 13
Michahel add. III ad Bed. 342 bis
THEOPHILVS (a. 829-842)
Theophilus add. III ad Bed. III 342 343 bis Lat.
Al. UI 453, 14 455, 15 (a)
492
IMPERATORES ROMANI.
INDEX II.
THEODORA (o. 842—856)
Theodora Lat. Al. in 453, 15 (455, 16 a)
MICHAEL ra (a. 842—856 cum matre Theodora,
solus a. 856 — 867)
Micbael Lat. Al. III 453, (is). 16. n 455, 16 (a). 17 (a)
Miclmliel add. III ad Bed. ra 343
BASILIVS I MACEDO (o. 867—886)
Basilius Lat. Al. HI 453, 17. is. 19 455, is (a)
LEO VI SAPIENS (o. 886—912)
Leo Lat. Al. M 453, 18. 19. 21 455, 19 (a)
ALEXANDER (o. 912-913)
Alexander Lat. Al. III 453, 18. 19. 20
CONSTANTINVS VII PORPHYROGENNETVS
(«. 913—959)
Constantinus Lat. Al. Ul 453, 20. 21 Costantinus ih.
453, 22
ROMANVS I (o. 920—944)
Romanus Lat. Al. III 453, 22. 23
Stephanus (filius Romani) Lat. Al. ra 453, 23
Constantinus (filius Romani) Lat. Al. UI 453, 23
incertus: Constantius Augustus Scyth. L. II 318,21
Scyth. B. n 318, 21
INDEX 111.
REGES VANDALORVM ET ALANORVM.
493
III. REGES VANDALORVM ET ALANORVM.
Annos dcdi sccundum Bahn, die Konige der Germanen, I p. 182.
GvNDERicvs (a. 406—428 j). C.)
Gundericus Bavn. I 299, 406 Chr. 511 I 657, sev 659,
5S4 Illjd. II 19,63 20,71 21, S3 Is. hist. II 276, If,
296, 13. Ti (h) 300, 6 (a). 6,7 (b)
Gensericvs (o. 428 — 477)
Gensericus Geneal. I 195, 616. 618 bis add. IV ad Vict.
Aq. 1 755, 439 756, 4.'.5 Tlct. T. II 186, 455 bis 187,
464 bis Ginsericus F. Vind. B I 304, 574 Cass. II
156, 1233. 1235. 1240 157, 1263 Ginsiricus Marc. U
80, 439, 3 Gesericus F. Vind. A 1 304, 574 CJir. 511
1659, 5S4 661,598 663,623 /s. to. II 296, 28 r*;
298 , 1. 11 (b). 12 Gesiricus add. IV ad Prosp. I
492, 3, 3 Gisericus Vict. T. II 197, 523, 2 Gisiri-
cus Savn. I 304, 455, 4 Prosp. I 475, 1327. 1329 477,
1339 478, 1,342 479, 1347. 1348 484, 1375 V. 18. 25 add. I
ad Prosp. I 486 ad c. 1339 Gizericus Marc. II
86, 455, 3 Geisericus Geneal. I 181, 42S add. I ad
Prosp. I 487, 455 add. II 490, 29 add. V 495 497,
1339. 1347 Is. hist. II 296, 28 (a) 299, 8,9 (a) Beg.
Wand. m 458, 2 (A). 2 (E). 3 (H). 7 (B) 459, 15 (H)
460,20 Gaisericus Eyd. 11 21 , S9. 90 (aj (er 23, 115.
118 (a). 120 25, 144 28, 167 32, 209. 216 bis Gaisiricus
ib. 21,9oCJ; 2^,11» (b)
Gentun (? gen. ■ — unis, all. — uue, filius Genserici)
Bcij. Wand. III 458, 7 (A. E) 459, 12 (A) Gen-
toni (dat.) Eyd. II 32, 216
HvNERicvs [a. 477—484)
Hunericus Marc. U 92, 484, 2 93, 484, 3 Is. hist. II
299, 9 (a) Eeg. Wand. III 458, 7 (A) 459, 10. 15 (A)
Unericus Is. hist. U 298, s. 11 (a. b). 23. 26 (b) 299,
8 (b). 21 (a) Iluniricus P. Camp. I 312, 632 746, 484
Hugnericus Vict. T. U 187, 464 4««. 466 189,479,1.2
198,534,1 Eeg. Wand. Ul 4.58,4 (E) 4.59, 15 C^
Ugnericus Vict. T. II 197, 523, 2 206, 567, 2 Honori-
cus Bed. A lU 306, 503 Huuerix Beg. Wand. Ul
458, 4 (A)
GvNTAJivNDvs (a. 484—496)
Guntamundus Vict. T. 11 190, 479 Is. hist. II 298,
26/27 (b) 299, 1 (b) Ber/. Wand. UI 458, 7 (A). i (E)
459, 10. u. 12 (E) Guutliamundus Vict. T. U 193,
497, 4 Guntabuudus Is. hist. U 298, 26 (a)
TR.4SAMVNDVS (a. 496—523)
Trasamundus Eavn. I 269, 26 add. V ad Prosp. I
497 Vict. T. II 193, 497, 4 196, 523 197, 523, 2 Is.
chr. A II 474, 390 475, 395. 396 Beg. Wand. UI 459,
12 (A). 12 (E). 13 (A). 14 Trasemundus Eavn. I 269,
21 Is. hist. U 299, 2. 7 (b). 12 Trasimuudus ,4»!. Val.
I 324 , 68 Transamundus Bed. A III 306, 506
HiLDERicvs (a. 523—530)
Hildericus Eam. I 269, 26 Vict. T. II 198, 531. 534, 1
Beg. Wand. I 459, 16 (E) Heldericus Bed. A UI
307, 513 Childericus Is. chr. A U 475, 395 Udericus
Is. hist. II 299, 28 Hilderix Vict. T U 197, 523, 2
Hildirix Beg. Wand. III 459, 15 (E) Udirix Is. hist.
U 299, 7 (b) Uiltirix Beg. Wand. lU 459, 15 (A) Hil-
diris Is. hist. U 299, 7 (a). 10 (a)
Gelimer [a. 530—534)
Gelimer Marc. U 104, 534 Auct. Marc. U 104, 535, 1
Mar. H 235, 534, 2 Giliraer Is. hist. H 299, 15.
17 (a. b). 26. 28. 29 300, 7 (a. b) Gelimirum (acc.)
Eyd. U 36 Geilimer Vict. T. 11 198, 531. 533. 534,
1 (bis). 2 Geilamer Beg. Wand. 111 459, n (A) Ghei-
lamir ib. 459, 16 (E). 19 Gelismero (abl) Bed. A
lU 307, 516
Gunthimer (frater Gelimer) Vict. T. U 198, 534, 1
Is. hist. II 299, 23/24 (b)
Gebamundus (frater Gelimer) Vict. T. II 198,
534, 1 Is. hist. U 299, 24 (b)
ffl^
REGES VISIG0T30RVM,
JNDEX IV.
IV. REGES VISIGOTHORVM.
Annos dedi secunduni Dalin, die Kijnige der Germanen, V x>. 233 sq.
Athanaricvs (a. 366 [?] — 381 p. C.)
Atliauaricus Chr. 511 I 644, 4S7 3Iarc. II 61, 3ki, 2.
382, 2 Cass. II 153, 113S Is. hist. II 269, 22 270, 6. 7
271, n 272, 3. 19 (a) 292, 7 293, 21 add. II ad Bed.
ni 339 Aithanaricus Cons. Const. I 243, 381,1.2
Pros2). I 458, luo 461, 1177 Eijd. U 15, 6 Atanaricus
Beg. Vis. ILI 464, 1. 6 Atanarigus add. VII ad Is.
hist. II 376 Ataricus Is. chr. A II 468, 34a bis
*Amalricus Ps. Is. h. II 383, 9 {v. 4) *Rodericus
ib. 382, 9 ler (cf. p. 377)
Alaricvs I («. 395—410)
Alaricus Ilavn. I 299, 401. 4u.s F. Vind. A I 299, .■,32
Sang. I 300, Ml Prosj). I 464, 121S 466, 1240 add.
IV ad Prosp. I 491 Dom. Val. I 630,6 Chr. 511
I 635, 140 651, no 655, 553. .",54 Chr. 452 I 654, 67. 69
add. IV ad Vict. Aq. I 755,410 Byd. U 17,43.45
Marc. II 64, 39.S 4 Is. hist. n 272, 10. 19 (b) 273, 8 (aj.
9 (b) 275, 10. 13 276, 24 add. IVad Is. chr. n 503, 2
Reg. Vis. lU 464, 2 465, 7 Halaricus Marc. II 70, 410
Cass. n 154, 11G9 155, ns.5 Bed. A lU 300, 469
Enricus Ps. Is. h. II 383, 9 bis
Athavlfvs (a. 410— 415)
Athaulfus Prosp. I 466, 1246 467, 1257 468, 1259 (bj
Marc. II 70,410 Is. hist. 11 275, 13. 28 C6J 276,1
Beg. Vis. III 464, 3 465, s Ataulfus add. V ad Prosp.
I 496 Chr. 511 I 655, .ss4. W). .=162 Ataulplms Cass.
II 155, 1188 Atauulfus Ihjd. U 17, 4.i 18, 57 19, eo
Atauulphus Chr. 452 1 654, 69 656, 78 Athulpus Agn.
I 303 Adolif Ps. Is. h. U 383, 9
Placidia (Athaulfi uxor) rid. ind. II sub Con-
stantio III
SiGERicvs (a. 415)
Sigericus Is. hist. II 276, 1. 3 Searicus Beg. Vis. lU
465, 9 Serich Ps. Is. h. U 383, 9
Valia (a. 415—419)
Valia Chr. 511 I 655, .=,62. S64 Marc. II 71,414,2 Beg.
Vis. III 465, 10 Vallia Ilyd. II 19, 60. 63. 67. 70 Is.
hist. II 276,3.21 277,2 Wallia Prosp. I 468,1257.
1259 (a. b) 469, 1271 *Felius Ps. Is. h. U 383, 9. 10 bis
Theodoricvs I (a. 419—451)
Theodoricus Ilyd. 11 19, 70 Theoderieus Chr.511 I 663,
615 4ts llyd. U 23,116 Tlieodcridus Is. hist.
II 277, 2 Theodoredus Chr. Caes. II 222, 450. 451
Theuderidus Is. hisi. II 277, 10. 21 (b) Theuderedus
ib. 279, 14 301, 7. 9 Eeg. Vis. III 465, 11 Theudoridus
Is hisl. II 277, 21 (a). 28/29 (a) Theodorus Ilyd. II
25, 140 26, 150 (a) Ps. Is. h. II 383, lo 384, 10 Theodor
{gen. — ris) Havn. I 302, 451. 453 Prosp. I 483, 1371
Byd. U 24, 129 25, 142 26, 1 50 Ca;. 152
Fredericus (filius Theodorici I) Chr. 511 I 664, 638
Byd. U 27, i'.6. 158 Fredirlcus Mar. II 232, 463
Fretiricus Syd. U 33, 218 Frigdaricus Is. hist.
II 279, 18
Thvrismvndvs («. 451 — 453)
Thurismuudus Chr. 511 I 663, B21 Chr. Caes. II 222,
450. 451. 457 Is. hist. II 277, 28/29 (b) Beg. I".s. III
465, 12 Turismundus Is. hist. II 279, 14 Thorismodus
Prosp. I 483, 1371 Turismodus Is. hist. U 277, 28 (a)
Thorisraotus Havn. I 302, 451 ter. 453 ter Thurismo
Eyd. U 26, 152 27, 156 Trasmundus Ps. Is. h. U
384, 10 Transmundus ib. 384, 12
Theodoricvs II (a. 453—466)
Theodoricus Eavn. 1 302, 453 Eyd. II 28, 173 (a)
29, 177 34, 233. 237 Chr. Caes. II 222, 457. 466 3Iar.
II 232, 455, 2 233, 467, 2 Ps. Is. h. II 384, 12 Theo-
dericus Eyd. II 27, 156 bis Is. hist. U 301, 15 302, 13
add. I ad Bed. UI 334, 493 Tlieudoricus Havn.
1 305, 457, 1. 2 Hyd. II 29, 174 (a). 176. 178 30, 186
31, 192. 193. 197 (a) 33, 217. 226 Is. hist. 11 279, 27 280,
2 (a). 19 (a) Theudericus Clir. 511 I 664, 638. 643
Eyd. II 27, 158 28, 170 Ca.W. Ui (b) 29, \u(b). 175
(a). (b) bis 30, 182 31, 197 (b) 32, 205. 208 (a. b). 213
33, 218. 220. 230 Is. hist. 11 279, 18. 19 280, 2 (b). 8. 29.
30. 31 281, 2. 2/3 Is. chr. A U 473, 3S2 Beg. Vis.
ni 465, 13
EvRicvs (a. 466—485)
Euricus Eavn. A I 309, 476, 1 313, 486 Havn. B
I 313, 487, 1 C%r. 511 I 664, 643. 649 665, 653. 657. 666
Chr. Caes. II 222, 466. 485 Is. hist. II 281, 3. 4. 20. 21
288, 19 Beg. Vis. UI 465, 14 Euericus Eyd. U 34,
237 Euuericus ib. 34, 238 Aurich Ps. Is. h. II
384, 12 Euthoricus Mar. U 233, 467
Alaricvs II (a. 485—507)
Alaricus Eavn. A I 313, 486 Eavn. B I 313, 487, 1
Eavu. I 331,496.498 An. Val. I 322, r,3 Chr. 511
INDEX IV.
EEGES VISIGOTHORVM.
495
I 665, GCC. G88 Chr. Caes. II 222, 43r, 223, r,07. .••,ns. .ms
/s. /ik/. II 281,-jL' liei/. Vls. m 4G^i, u. Em-icus
Ps. Js. h. 11 384, 12 his
Areaagni (uxor Alarici) An. Val. 1 322, Gn
GlSALKICVS («. r)07— 511)
Gisaleicus Js. hist. 11 282, 12 283, 8 Gesaleicus Jiey.
Vis. 111 465, iG Geseleicus Chr. 511 1 666, cai Gisa-
lecus Chr. Caes. II 223, 508. 513, i Gesalecus ib. 223,
510 his Gaslicus i's. Is. h. 11 384, 12
Theodoricvs 111, qui sequitur, i'id. Tlieoilericus, fil.
Walamerici, rex Ostrogotli., in iiul. VII
AMALAnicvs (a. 507—531)
Amalaricus Chr. Caes. U 223, 513, 2. 525. 531 Is. hist.
II 283, 12. 18. 24 lieg. Vis. m 465, is 466, 19 * nepos
Amahici Fs. Is. h. n 385, 12
Thevdis («. .531—548)
Theudis Is. hist. 11 283, 24 285, 7 Tlieudi iJej. Vis.
III 466,20 Thiudis Chr. Caes. II 223, 544 Theudosius
Fs. Is. h. II 385, 13
Thevdisclvs (a. 548—549)
Theudisclus Is. hist. II 284, 6 (a. h) 285, 7. I6 Reg.
Vis. Ul 466, 21 Thiudisclus Chr. Caes. U 223, 544,
545 Bitissicus Ps. Is. h. II 385, 13 bis
Acila (rt. 549—554)
Agila {gen. -anis) Chr. Caes. II 223, 545. 5:,2 Is. hist.
II 285, IG 286, 10 (a. b). u. 15 Ps. Is. h. II 385, 13
Reg. Vis. IH 466, 22
Athanacildvs (a. 554 — 567)
Athanagildus Chr. Qaes. 11 223, 552. 508 Is. hist. II
286, 3 (a. b). 11 (b). 12 (a). 14. 19. 21 Beg. Vis. 111
466,23 Atanagildus Is. chr. A II 475,399" Atha-
naildus loh. II 212, 5G8. 569, 4 Atauagillus Ps. Is. h.
II 3S.5, 1:1 ler
Gosuintha (uxor Athauagildi) loh. 11 212, 5C9, 4
215, 579, 3 218, 589, 1 bis
LivvA 1 (a. 567—572)
LivvH (jreii. -ani) loh. 11 212, 5cs. 5G9, 4 213,573,2
/s. hist. II 286, 22 Leuua (gen. -ani) lieg. l"s.
III 466, 25. 27 Leviba Ps. Is. h. II 38,5, 13. 14
Leovigildvs (a. 567 — 586)
Leovigildus Is. hist. II 303, 7 Ps. Is. h. 11 385, u
Lcovogildns loh. II 212, aa. 570. 571. 572. 5G9, 4. 570,2.
571, 3 213, aa. 573, 574. 572, 3. 573, 2. 5. 674, 2 214,
aa. 575. 576. 575,2. 576,3 215, aa. 577. 578. 579.
577, ^Ws. 578,4. 579,2.3 216, aa. .580.581. 582. 583.
584. 580, 2. 581, 3. 582, 3. 583 bis. 584, 1 217, ««, 585.
586. 584, 3. 585, 2. 4. 6 bis. 5sr,, 2 Leuvigildus {sive
Levvigildus sive Leuuigildiis) Ilavn. I 269, 33. 35
270, 38 Is. hisl. II 286, 23 287, 2.3 288, 23 303, 11/12
Is. chr. A II 477, 403. 4u5. 407 Liuvigildus C. Hisp.
CHRONICA III.
II 352, C7 Pieg. Vis. III 466, 26 Levigildus Bed. A
III 308, 529 Levigclde (abl.) Ilavn. 1 270, 37 Leovi-
gillus Ps. Is. h. 11 38,5, 13. 14 ter. 15
Gosnintha (uxor Leovigildi) vid. mpra sub Athana-
gitdo
llermencgihUis (filius Leovigildi) loli. 11 213, 573, 5
215, 579, 2. 3 217, 584, 3. 5sr,, 3 218, 587, 4 Is. hist.
II 287, 14 Herminigildns atld. IV ad Is. chr.
II 502 Bed. B III .308, 274 Hirminigildus
Bed. A lU 308, 529 309, 529 Ermenegildus Haon.
I 269, 35 Ermenigildus Is. chr. A II 477, 405
Ermiuigillus Ps. Is. h. II 385, 14
Reccaredvs I (a. 586 — 601)
Reccaredus Uavn. I 270, 38 loh. M 213, 573, 5 217,
a. 587. 585, 4 his. 58C, 2 218, OO. 588. 589. 587, 5. 6. 7.
589, 1. 2 his 219, a. 590. 590, 1 V. 4. 5. lo/u. 18/l9. 27.
590, 3 bis 220 V. 13 C. Byz. H 334, l. 2. 3 Is. chr. A
II 477,408 Beg. Vis. III 466, 2S Recaredus Is. hist.
II 288, 24 290, 22 Recharedus C. IJisp. U 340, 20
Richaredus Ps. Is. h. II 385, 15 Richardus Sed. A
III 309, 529
LivvA n (a. 601—603)
Livva (gen. -anis) Is. hist. II 290, 22 291, 1 C. Byz.
n 334, 2. 3 bis Beg. Vis. m 466, 29 Liuha Ps. Is. h.
n 386, 15 his
VlTTERlCVS (o. 603-610)
Vittericus Is. hist. H 291, 10 Wittericus ib. 290, 24
291, 1 C. Bgz. U 334, 3 Wittiricus Eeg. Vis. Tll
466, 30 Witericus C. Byz. 11 334, 5 Viutericus J's.
Is. h. n 386, 15 bis
GVNDEMARVS (a. 610 — 612)
Gundemarus Is. hist. H 291, 9. 12/13 C. Byz, H 334, 5
Meg.Vis. III 467, 31 Gondomarns Ps. Is. h. 11 386, 16
SisEBVTvs (a, 612—620)
Sisehutus /s. hist. II 291, 12 292, 8. 12 295, 1 C. Bgz.
II 335, 8 C. JHsp. U 339, 15. ic 340, 17 Ps. Is. h.
n 386, ic Is. chr. A II 425 479, 4i5 480, 417 add. I V
ad Is. chr. II 506, 7 lieg. Vis. III 467, 32 Sisehotus
add. I V ad Is. chr. U 505, c Sesibutus add. I ad
Bed. 111 335, 540 Sisebutis Ps. Is. chr. U 501,415
Reccaredvs II (a. 620-621)
Reccaredus lieg. Vis. 111 467, :i;i Recaredus Is. hist. II
292, 3 Reccharedus C. Ilisp. 11 340, 17 Ricaredus
Ps. Is. h. II 386, 16
SVINTHILA (a. 620-631)
Suinthila (gen. -ani) Is. hist. II 292, 10 293, 22 Js. chr.
A II 480, ^icK^n" Keg. Vis. Ul 467,34 Suintila
(gen. -anis, abl. -ane) C. Byz. II 337, 14 ('. IJisp.
II 340, is Ep. Ov. II 37.3, 15. ic Is. chr. A II 480,
iW^ Sciiitilla Ps. Is. h. 11 386, ic
Ricciinirus (tilius Suiutbilaui) Is. Iiist. U 293, 12
64
49G
REGES VISIGOTHORVM.
INDEX IV.
SlSENANDVS («. C31 — 636)
Sisenandus adcl. I nd h. Itlsl. II 304, 1 C. IJisp. II
340, lu Mc(j. Vis. 111 467, n:, Sisinanilus E^). Ov. II
373, 16 Sciscundus Ps. Is. h. II 387, u
CniNTiLA («. 636 — G40)
Cliintila {acc. -■•inem) Kp. Oii. II 373, 15 374, ii; lieg.
Vis. III 467, 31-. Cintila 0. liisp. II 340, 21 Scintula
Ps. Is. h. II 387, 17
TvLOA («. 640—641)
Tulga Ep. Oii. II 373, K, 374, ig Heg. Hs. ni 467, 37
Tulgas C. Ilisp. II 340, 23 Talca Fs. Is. h. II 387, 17
Chindasvindvs (a. 641 — 652)
Chindasuindus liee/. Vis. III 467, 3S Chindasuintus C.
Ilisp. II 341, 2« Chindasuinctus Ep. Ov. II 374, IG
Cindasuinctus tJ.373, 15 Cliindas C. Hisp. II 343, 35
Gondolus Ps. Is. h. II 387, 17 Gondolo ih. 387, 18
Keccesvindvs {a. 649 — 672)
Eeccesuindus Eeij. Vis. III 468, 41 Eecesuindus ib.
467, 39 Eeccesuintus C. Tlisp. II 343, 35 Eecesuinthus
add. IV ad Is. chr. II 506, 1 Eecesuintus Ep.
Ov. II 374, 16 add. IV ad Is. chr. 11 506, 7 Ee-
cesuinctus Ej). Ov. II 373, 15 bis Eecessuinthus add.
IV ad Is. chr. II 506, 7 Eecensuinthus ihid. ter
Soa Fs. Is. h. II 387, 18
Wamba (a. 672—680)
Wamba {yen. -ani) C. Ilisp. II 348, 46 bis. 46 mg. 349,
47 vig. Ep. Ov. II 373, 15 374, 16 bis Eeg. Vis. UI
468, 44. 45 469 (Par.) Bitihas Fs. Is. h. II 387, is
I EnvifMVs (a. 680—687)
Ervigius C. Ilisp. II 349,49 3.50,54 Ep. Ov. II 373,
15 bis 374, 10 ter Eerj. Vis. III 468, 47. 48. 4;» 46!)
(Par. Ley.) Arves Fs. Is. h. II 387, 18
Egica (a. 687—701)
Egica ((jen. -anis) Ep. Ov. II 373, 15 4«« 374, l(i ter
Ee(/. Vis. III 468, 49 bis. 5u Egicani (acc.) C. Hisp.
II 354, 74 Egiga Eeg. Vis. lU 469 (Far. Leg.)
Egika C. Eisp. II 349, 53 350, 58 Egiche (gen.) ib.
353, 70 Aicas Ps. Is. h. II 387, is
Opiia (filius Egicanis) C. Ilisp. II 353, 7u
ViTizA (a. 697-710)
Vitiza (acc. -anem) Ep. Ov. II 373, 15 374, 16 bis Eeg.
Vis. III 468, 51 469 (Leg.) Witiza (abl. -ane) Ep.
Ov. II 374, 16 Eeg. Vis. III 469 (Par.) Vittiza Ep.
Ov. II 373, 15 Wittiza C. Hisp. H 351, 62. 62 mg.
65 acc. Wittizanem ib. 350, 5S Wittizam ib. 354, 74
Wittize Ojen.) ib. 353, 69 Geticus Ps. Is. h. II 387,
18. 19 ter Gethicus ib. 387, 19. 20 388, 20
Sehastinus (filius Vitizanis) Fs. Is. h. II 387, 20
388, 20
Euo (filius Vitizanis) Fs. Is. h. II 387, 20 388, 20
EODERICVS (a. 710-711)
Eodericus Ps. Is. h. U 388, 20 bis add. II ad Is. chr.
II 493, 6 add. IV 505, 5 Eudericus C. Hisp. U
352, 68. 68 mg. 356, 79 Ep. Ov. U 373, 15 374, 16
Euderigus Eeg. Vis. UI 469 (Leg.)
Egilonis regine, coiiiugis quondam Euderici regis
C. Hisp. II 356, 79
INDEX V. CONSVLES. 497
V. CONSVLES.
Consules libenio roi publicae Komauao ab a. aiito Cbr. 509 = u. e. 245 ad aute Clu'. 45 = u. c. 709
in cliroiiicis liis nomiuati, scilicet praeter sparsos paucos (vol. 1 p. 274. 275. 276 transpositos ; p. 396, 189;
p. 547, 22; p. 638 o. 255. 265; vol. 2 p. 161 c. 1369. 1370; vol. 3 p. 147. p. 157, 21, p. 272 c. 162, p. 280
c. 250, p. 415) quos habeut laterculi tres Cbronographi a. 354 (vol. 1 p. 50—56), Constautinopolitanus (vol. 1
p. 20.5 — 216), Cassiodoranus (ncmpe tam Livianos quaui Aufidiauos ad a. p. Chr. 31 vol. 2 p. 123 — 136), in
Imuc iudicem uou sunt rccepti. Contineutur eo cousules indc ab a. aute Clir. 44, praesertim, secundum cou-
spectum voL 3 p. 337 proi^ositum, quos comprehendunt hiterculi iu hoc corpore editi bi:
Chr. 354 ad a. ante Cbr. 44 — p. Clu-. 354 = Cbronographi a. 354 vol. 1 p. 56 — 69 accedentibus cou-
sulatibus nominatis in cyclo pasohali (ad a. 410), in laterculo praefectorum urbis (cf. de hoc con-
sularinm omuiura qui extaut optinio quae observavi neues Archlv 14, 235), iu receusu episcoporura
urbis Komae.
Const. ad a. ante Chr. 44 — p. Chr. 394 = Consularia Coustantinopolitaua cum additamento in Occi-
dente adiecto a. p. Cbr. 395—468 vol. 1 p. 216—247.
Ital. ad a. ante Chr. 44 — p. Chr. 571 = Consularia Italica voL 1 p. 274 — 339.
Prosp. ad a. 29 — 455 = Prosperi chronica vol. 1 p. 410 — 485 cum Additamentis p. 486—499.
Ciz. ad a. 30—52. 159—198. 365—388 = liber paschalis cod. Cizensis vol. 1 p. 508—510.
Aq. ad a. 456. 457 = Vlctorii Aquitaui cyclus pascbalis vol. 1 p. 722. Consulatus priores oniisi m
iudice utpote descriptos ex Prospero.
AqS ad a. 458 — 559 = continuatores cycli Victoriani vol. 1 p. 722—734.
AqS (I). (II). (III). (IV) notantur continuatores plures ubi difterunt.
Pasch. ad a. 354 — 437 = Cyclus paschalis annorum LXXXUII vol. 1 p. 741 — 743.
Camp. ad a. 464—599 = Pascbale Campanum vol. 1 p. 745 — 748.
Marcell. ad a. 379 — 534 cum supplemento a. 535 — 548 = Marcelliui chrouica vol. 2 >p. 60 — 108.
Cass. ad a. 458 — 519 = Cassiodori cbrouica vol. 2 p. 157 — 161. Cousulatus priores oraisi in indice
utpote descriptos ex Victorio Aquitano.
Victor ad a. 404 — 563 = Victoris Tonnennensis chronica vol. 2 p. 184 — 205.
Marius ad a. 455 — 580 (potius quam 581) = Marii Aventioensis chronica vol. 2 p. 232 — 239.
Theo ad a. 138—372 = fasti Theonis Alexaudrini vol. 3 p. 375—381.
Veron. ad a. 439—494 = fasti Veronenses vol. 3 p. 383.
Aug. ad a. 378—498 = fasti Augustaui vol. 3 p. 384. 385.
Heracl. ad a. 222—630 = fasti lleracliani vol. 3 p. 387—410.
Alex. = chronioi Alexandrini pascbalis consulatus ad a. 394 editi sunt cum cousularibus Coustantino-
politanis (vol. 1 p. 216— 245), ad a. 469 cum Marcellino (vol. 2 p. 64 — 90); posteriores ad a. 613
(deficiunt a. 508 — 516) in indicem rettuli ad editionem.
Consulum nomina index repraesentat, ut traduutur iu laterculis uostris ; sed corruptelis plurimis et gra-
vissimis, quiljus laterculi abuudaut, plenis eum onerare nolui, reoepta lectione vera veraevo proxima, adieotis
in adnotatione leotionibus utilibus aut per se aut quod faciunt ad laterculorum affiuitates declarandas. Ut cor-
ruptelae ita additamenta quoque inutilia fere reiecta sunt, ut suut Augusti et Caesaris vocabula similiaque. Con-
sulatus uon reote relati inter ordinarios et subditicii qui a Tiberio iude inveniuntur, adsuut in indice uncis [ ]
comprehensi ; item ubi contra ordinatiouem per tempora imperatoria certa lege stabilitam binorura consulum
uomina iuveniuntur trausposita, id in indicem relatum est. Iterationum numeri ita pessumdati suut, ut earura
iu indice plena ratio haberi uon potuerit; habita est iunioris vooabuli, quod ab a. inde p. Cbr. 480 non raro
reperitur nominibus adiectum ad distinguendos opinor filium nepotemve a patre vel avo oognomine ').
') Ut Valentinianus iunior, Theodosius iunior, Leo iuuior ita distinguuntur a patribus avisve cognomi-
nibus, ita adiungitur in titulo Puteolauo V. 1. L. X, 1697 Mavoriius iunior alteri Marortio I. c. u. 1696 et in
clui)eo argenteo consuli a. 434 Flario Ardaburi Aspari (G. Meyer, zioei antike Elfcnheintafeln p. 6) Ardabur
iunior 2>relor. Cognomiues oonsules nulla parentcla coniunctos ita distingui nou crediderim neque eiusmodi
additamentum proprie respicerc ad fastos, ut iuniori opponatur consul cognominis senior, sed magis ad usum
quotidianum tempore creationis obtineutem.
64*
498 CONSVLES. INDEX V.
Ad a. usque 284 iudex ea tantum coinponit, quae inveniuntur in laterculis a nobis editis. At ab
initio Dioclctiaui ad laterculos ill(js adiecimus aut comprehensa inter uucos [ ] aut in adnotationibus excerpta
ex constitutiouum corporibus, titidis, papyris, actis ecclesiasticis ea quae ad manus esseut et utilia viderentur.
Consules cum per liaec tempora soleaut enuntiari uuico vocabulo, exceptis imperatoribus adscripsi ad siugulos
quae liabcbam coUecta et satis certa ad uomina eorum explenda. Ueinde per ea tempura, quibus iu partibus
Occidentis Orientisque cousules diverse enuntiantur, diirerentiarum earum (de quarura legibus exposui nmes
Archlv 14, 226 — 249) ratio habita est. Scilicet imperio bipertito cum imperator alter alterum consulem
creare soleret, post aliquod tempus etiam promulgationes simul fieri desieruut et cum legitime collegae iu
consulatu ad dignitatem ordinandi essent, saepenumero evenit, ut prior iu l.-iterculum relatus eum locum retineret
dignitatis ratione non babita, uon raro ue recipcretur quidem qui posterior uuutiabatur. Forma laterculorum
legitima cum ])er universum imperium semper cadem manserit, uiliilo minus eorum quos habemus originem ex
Oriente multis vestigiis declarant Marcelliniaui et Heracliani et Ale.xandrini, originem ex Occidente Italici et Cou-
stantinopolitanorura continuatio et Prosperiani cum coutinuationibus ; apud Victorem Touneunensem et Cassiodorum
et Marium modo haec iorma reperitur, modo illa. Ego utramque consuetudiuem ad certa indicia quateuus iieri
potuit distinxi. Quibus autem teraporibus singuli cousules primum in sua imperii parte promulgati sint, deinde
parti alteri uuntiati, quamquaui cx tabula uostra nequaquam ita cognoscitur, ut fieri potest, aliquatenus diversi-
tates eae uon raro ad rerum memoriam utiles per eam declarautur. Ceterum cum iu partibus Orientis cuusuetudo
anui per utriusque nuntiatiuuis ccnisules siguificaudi ad extrema usque tempora retiueatur, iu Occidente per
tempora Odoacri et regum Gotliorum quamquam consules ex Oriente nequaquam reiciuntur, iu titulis actisque
secundaria nuutiatio, scilicet ex Oriente adlata, raro coraparet (adest a. 486. 515. 517. 520), plerumque prae-
teritur, ideoque auni plerumque enuntiantur per singula nomina, quam auui significandi consuetudinem diver-
sam optime patefaciuut epistulae a papa llormisda scriptae ad Anastasiura imperatorem unico consuUs nomine
subseriptae et Auastasii ad Hormisdam subscriptae noraiuibus biuis. Noraiua illa siugularia ad cousuetudinem
Occidentis formata cum fastos uou multum iuvent, ab iis iu laterculo adnutandis fere abstiuui.
Cousules ubi deficiunt, id quod per tempora imperii meliora non evenit, intervalla in fastis publicis
recte ordinatis aduotantur per formulam consules quos iusserint doiiiini noslri (qua utitur Chrouographus
a. 354 in a. 308 et 311) sirailive Graeca roTg iaoixivoig (qua utitur Theo ad a. 351) sequente die promulga-
tionis cousulum mox uomiuatorum. Eae formulae cum non faciant ad aunum declarandum, in titulis actisque
cura consules uulli suut vel scribenti nondum inuotueruut, adhibetur formula ^^oai coiisules auui proxime
praecedentis. Ea quando iutervalla consularia ad annum uuum pluresve perveniuut, etiam in laterculos ad-
missa est, id quod priraum evenit per bienulura a. 309 — 310; consules enim per eos auuos in diversis
imperii partibus creati postea it;i reiecti sunt omnes, ut legitime anni illi uotaroutur alter posl consulaluin
(J>iocletiani) X et (Maximiani) VII, alter anno II post consulatuiii X et VII. Sexto deiude saeculo cum cou-
sules rarescunt, siraul auui coutinui plures incipiunt euuntiari per postcousulatus, ita ut priraus postcousulatus
significetur formula solita 2>ost consules illos, secundus per forraulam ilermii (rarius anno secundo) post con-
sules iUos, tertius (id quod prinuun evenit a. 033) per fornmlam el iterum (rarius tertium vel anno lertio)
post consules illos, quartus per lormulam quartum (vel anno qaarto) 2>ost consulcs illos et sic deiuceps. Uiverse
per abusum (vide quae exposui neues Archiv 16, 55 coutra liussium iuscr. christ. I p. XLVll), sed eum uou
infrequentem postcousulatus numerautur compreheuso cousulatu ipso itaque numeris unione auctis; exempli
gratia anni 541. 542 legitirae appoUautur Basilio consule et 2>ost consulatum Basilii, sed possunt itera signlficari
forraulis Basilii anno j^rimo et post consulatum Basilii anno secundo, — ludex qui sequitur ut postconsulatus
in laterculis aduotatos admisit, ita ex aduotationibus eius generis, quas passira habent tituli actaque, paucas
tantum recepit.
Annorum per cuusulum uomiua euuntiaudorum consuetudo legitima unica mansit iu re publica Romana
usque ad a. p. Chr. 537. Eo anuo iustinianus emissa constitutioue (uov. 47) cousularem notatiouem nou ab-
olevit, sed auni significatiouem legitimam triplicavit adiectis annis tam indictionis quam iraperatoriis (vide
quae exposui neues Archiv 16 p. 54 sq.). Horuin aunorum euuutiatioues cousulares index repraeseutat, qua-
tcnus in laterculis nostris iuveuimitur. Excerpta ex actis titulisque ad hauc tabulae partem uou addidi, cum
propter indictiouura anuos et imperatorius adieotus diversam tractationem requiraut.
INDEX V.
CONSVLES.
499
a. Chr. 44, u. c. 710
Caesarc V • ct Aiituuiiio
a. C/ir. 43, n. c. 711
I'ansa') ct Hirtio')
') h. et p. Ilul.
a. Chr. 42, u. c. 712
Lepido') et Planco')
') munatio et planco et posl alin lepido et
planco Ital.
a. Chr. 41, u. c. 713
Antonino Pictate') et Isaurico')
') autouino (o»i. Chr.) pietate et is. Chr. Cunst.;
ant(niino et seruilio , chrysaurico et an-
tonino Ilal. per gcvi.
a. Chr. 40, u. c. 714
Calviuo 11 et PoUione
a. Chr. 39, u. c. 71-5
Ceusorino') et Sabiuo
') rufo censoriiio Const.
a. Chr. 38, u. c. 716
Pukhro ct Flacco
a. Chr. 37, u. c. 717
Agrippa') et Gallo')
') g. et agr. Ital.
a. Chr. 36, u. c. 718
Publicula et Nerva')
') horua cocceio Const.
a. Chr. 3!), u. c. 719
Cornificio') et Ponipeio')
') c. et pompeio maguo Cunst., pompeio ct
coruelio Ital.
a. Chr. 34, u. c. 720
Libone et Atratino')
') autouiuo ii et liboue Cumt., liboue et an-
toniuo Ital.
a. Chr. 33, u. c. 721
Augusto II') et TuUo^)
') octauiano aug. ii Const.
') tuUio IlaL, paulo {xixtQujyO'; Gr.) Const.
a. Clir. 32, u. c. 722
Ahenobarbo') et Sossio
') augusto ii Ital.
a. Chr. 31, u. c. 723
Augusto') 111 et Messala*)
') octauiano augusto Const.
^) corbilio Consl.
a. Qlir. 30, u. c. 724
Augusto ') IIU et Crasso
') octauiano Const.
a. Clir. 29, u. c. 725
Augusto') V et Apuleio
') octauiano Const.
a. Chr. 28, u. c. 726
Augusto') VI et Agrippa II
*) octauiano Conat.
Clir. 3.54 (fasl.) Const. Ilal.
Chr. .304 (fast.) Cunst. Ital.
Clir. 304 (fast.) Cunst. *Ilal.
Chr. 3.J4 (jasl.) Cunst. *Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. *Ital.
Chr. 304 (fast.J Const. '*ltal.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 304 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (jast.) Const. Ital.
Chr. 304 (fast.) Const. (pust 724). *Ital.
Chr. 3-04 Qast.) Const. Ital. (post 724)
Chr. 354 (fast.) Const. Il.al.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
500
a. Chr. 27, u. c. 727
Augustu») VII et Agrippa III
') octauiano Const.
a. Chr. 26, u. c. 728
Augusto') VHI et Tauio II
') octauiano Const.
a. Clir. 25, u. c. 729
Augusto') VIIU et Silano
') octauiano Const.
a. Clir. 24, u. c. 730
Augusto') X et Flacco
') octauiano Consl.
a. Chr. 23, u. c. 731
Augusto') XI et Pisone
') octauiano Const.
a. Chr. 22, u. c. 732
Marcello Aeseruino') et Arruutio*)
') aeseniiuo Const. soli -) poslcriore loco Ilal.
[— Celso et lIil)ero>)
') tiberino Ilal.
a. Chr. 21, u. c. 733
Lollio') et Lepido-
') tuUio Ital. -) emilio Ital.
a. Chr. 20, u. c. 734
Apuleio et Nerva')
') silo Ital.
a. Chr. 19, u. c. 735
Saturnino et Luoretio')
') lucretio cinna Const., cinna Ital.
a. Chr. 18, u. c. 736
Leutulo') et Leutulo')
') duobus lentulis, lentulo et cornelio Const.
siniiliterque Ital. per gem.
a. Chr. 17, u. c. 737
Furnio et Silano')
') siluano {aduvov Gr.) Const. Ital., silato Clir.
a. Chr. 16, u. c. 738
Henobarbo') et Scipione')
') domitio scipione et achenobarbo Const.,
domitio et enobaro Ital.
a. Chr. 15, u. c. 739
Libone et Pisone
a. Chr. 14, u. c. 740
Crasso et Augure')
') lentulo Const. Ital.
a. Chr. 13, u. c. 741
Nerone et Varo
a. Chr. 12, u. c. 742
iMessala et Quirino
([Robellio et Saturnino
o. Chr. 11, u. c. 743
Tuberune et Maxirao')
') m. et t. Const. Ital.
a. Chr. 10, u. c. 744
Africano ct Maximo
a. Chr. 9, u. c. 745
Uruso et Crispino
CONSVLES.
Chr. 354 (fast.) Consl.
Chr. 354 (fast.) Const.
Chr. 354 (fast.) Const.
Chr. 354 (jast.) Const.
Chr. 354 (fast.) Const.
JNDEX V.
Cltr. 354 (fast.) Const.
Const. Ital. ; cf. vol. 1
Chr. 354 (fasl.) Const.
Chr. 354 (fast.) Const.
Chr. 354 Q'ast) Const.
Chr. 354 (fast.) Const.
Chr. 354 (fasL) Const.
Chr. 354 (fast.) Const.
Ital.
Ital.
Ital.
Itttl.
*Ital.
Ital.
p. 201. 2.J4\
Ital.
Ital.
Ital.
Ital.
Ital.
Ilal.
Chr. 354 (fast.) Const.
Chr. 354 (fast.) Const.
Ilal.
Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const.
Const. Ital.; cf. vol. 1
Ital.
p. 200]
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const.
Chr. 354 (fast.) Const.
Ital.
Ital.
INDEX V.
CONSVLES.
501
a. Chr. S, u. c. T-iti
Ceiisorino et Gallo
a. Chr. 7, u. c. 747
Nerone II ct Pisono
«. Chr. G, u. c. 748
B.ilbo et Vetere
«. Chr. 5, u. c. 749
Augusto*) XII et Sulla
') octauiano Const.
a. Chr. 4, u. c. 750
Sabino et Rufo')
') rufino Consl. Ilal.
a. Chr. 3, u. c. 751
Lentulo et Messalino
a. Chr. 2, u. c. 752
Augusto') XIII et Silvano')
') octaui.ino Consl. -) silano Const.
a. Chr. 1, u. c. 753
Lentulo
et Pisone
p. Chr. 1
Caesare'^ et Paulo
') lucio caesare Const.
p. Chr. 2
Vinicio et Varo
p. Chr. 3
Lamia et ServUio')
') seruilio uonniano Const.
p. Chr. 4
Catulo et Saturnino
p. Chr. 5
Voleso')
') magno
et
et Magno')
ponipeio et ualerio Const., magno
ualerio Ital.
p. Chr. 6
Lepido
et Arruntio
p. Chr. 7
Cretico
et Nerva
p. Chr. 8
Camillo
et Quintiliano
p. Chr. 9
Camerino
et Sabino
p. C%r. 10
Dolabella
et Silano
p. Cltr. 11
Lepido
et Tauro
p. air. 12
Caesare
et Capitone
p. Chr. 13
Planco')
et Silano
') flacco Consl. Ital. (Vind. 1}
p. Chr. 14
duobus Sextis')
') duobus sextis, pompeio maguo (om. Ital.)
et apuleio Const. ct Ital. per ijein.
Clir. 354 (fast.) Const. llal.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ilal.
Clir. 354 (fast.) Const. Ilal.
Chr. 354 (fasl.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ilal.
Clir.354 (fasl.) Consl. Ital. Trol. jmsch. (1, p. 737,30.31).
Iskloriana (2 p. 499 post c. 234). Malaliana (3,
427, 1)
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Malaliana (3, 428, 8)
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Malaliana (3, 428, 27)
Chr. 354 (fast.) Ital. (Vind. II) fConst. et Ital.
(Vind. I) om.J ,
Clir. 354 Cfast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Clir. 354 (fast.) Const. Ital.
Cfir. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Clir. 354 (fast.) Const. (iiost 6). Ital.'
CJtr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Maluliana (3, 429, 10)
502
CONSVLES.
INDEX V.
p. Clir. 15
Druso Caes.') et Flacco
') bruto (om. c.ies.) Const.
p. Chr. 16
T.auro et Libone
p. Chr. 17
Flacco') et Rufo
') cr.asso ConsL, falcone Itul.
p. Chr. IS
Ti. Caes. III') et Germ.anico C.aes. II')
') tiberiano caes. ii et ilruso germauico ii Const.
p. CJir. 19
Silauo et Balbo
p. Chr. 20
Messala et Cotta')
') grato Const.
p. Chr. 21
Ti. Caes. IIII et Druso ')
') druso gerni.anico iii Const.
p. Chr. 22
Agrippa et Galba
p. Chr. 23
iPolIione et Vetere
[Nerone et Pisone
p. Chr. 24
Cethego et Varo ')
') uarrone Ital.
p. Clir. 25
Agrippa et Lentulo')
') lentulo g.alua Const.
p. Chr. 26
Getulico et Sabino
p. Chr. 27
Crasso et Pisone
p. Chr. 28
Silano et Nerva
2). Chr. 29
Geinino ') et (ieniino ')
') duobus silauis {Tioy Svo Fefiijviav Gr.), rufo
et rubelliono Const. per t/eminationem, fufio
gemino et rubellio geraino Prosp.
p. Chr. 30
Vinicio et Longino ')
') longino cassio Const.
p. Chr. 31
Tiberio Caes. V solo')
') et silio Ital.
p. Chr. 32
Arruntio ') et Alienobarbo ')
') inverso ordlne Ital.
p. Chr. 33
G.alba') et Sulla
') galba libolo Const., sulpicio Ital. Prosp.
p. Chr. 34
Vitello') et Persico')
') persico et uitellio pulo Const., p. et uitello
Ital., prisco ot u. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 364 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fasl.) Const. Ital. Malaliana (3, 429, 21)
Clir. 354 Cfast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const.
Ital.]
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. (et mo loco et falsn)
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Malaliana (3, 429, 12)
Chr. 354 (fast.). Comptit. 153, 13. Const. Ital. Prosp.
(c. 388. 391). Aq. (1, 683, 22). Prol. pasch. (1, 737,
32). Isidoriana (2, 493 c. 7). Hist. Brittommi (3,
209, 4). Malaliana (3, 429, 19)
Chr. 354 (fast., episc. 73, 7). Const. *Ital. Prosp. Ciz.
Chr. 354 (fast.) Const. *Ital. [Prosp. om.]
Chr. 354 (fast.) Const. *Ital. fProsp. om.J
Chr. 354 (fast.) Const. Prosp. Prol. paseh. (1, 738, 6).
Ma/atiana (3, 429, 42)
Chr. 354 (fasl.) Const. (post 31) Ital. Prosp. Ciz.
INDEX V.
CONSVLES.
503
p, Chr. 35
Gallo') et Noniano
') camerino Chr.
p. Chr. 36
Allieno') et Plautio
') emiliano (XeXiiivov Qr.) Const., gallieno
Ital, Prosp.
^) plautino Chr., plautiano Ital. Prosp.
p. air. 37
Proculo et Nigriuo')
') lolliauo Ital.
p. Chr. 38
luliauo et Asprenate
p. Chr. 39
\C. Caesare II et Caesiauo
([Publicola et Nerva
p. Chr. 40
0. Caesare III solo')
') et sulla Ital. (Barb.), et iuliauo Prosp.
p. Chr. 41
C. Caesare 1111 et Saturuino')
') autonino Const.
p. Chr. 42
!Ti. Claudio II et Largo ')
') longo Chr.
[Saturuino II et Venusto
p. Chr. 43
Ti. Claudio III et Vitellio') II
') gallo Ital. Prosp.
p. Chr. 44
Crispo ') II et Tauro
') crispino Ital. Prosp.
p. Chr. 45
Vinicio et Corviuo')
') cornelio Ital. Prosp,
p. Chr. 46
Asiatico II et Silano
p. Chr. 47
Ti. Claudio IIII et Vitellio III
p. Chr. 48
Vitellio') et Publicula
') iiii add. Const. Ciz,, ii add. Ital,
p. Chr. 49
Verannio') et Gallo
') q. uerauio Ciz., uerianu Const.
p. Chr. 50
Vetere et Nerviliano')
') neruiniano Const., silio Ital.
[ — Silvauo et Silio U
[ — Tiberio VI et Antonino
p, Chr, 51
Ti. Claudio V et Orfito
p. Chr. 52
SuIIa') et Othone
') siluauo et othono Ital., silano ot othone
Prosp., sylla et catone, silauo et catone
Ccmst. per <jeni.
CHROMCA in.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const, Ciz.
Ital. Prosp., cf. 1 p. 255]
Chr. 354 (fast.) Const. Ilal. (Barb.) Prosp. Ciz.
Chr, 354 (fast,) Const. Ital. Prosp. Ciz.
Chr. 354 (fast.) Const, Ciz,
Ital. Prosp.; cf. 1 p, 255]
Chr, 354 (fast,) Gonst, *Ital. Prosp. Ciz.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz.
Chr, 354 Qast.) Const. Ital. Prosp. Ciz.
Chr. 354 (fast.) Consi. Ilal. Prosp. Oiz.
Chr. 354 (fast.) Oonst, Ital. Prosp. Ciz.
Chr, 354 (fast.) Oonst. Ital. Prosp. Ciz.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz,
Ital, et post 51 Prosp, ; cf. 1 p. 255]
Ital. et post praec. Proap.; cf. 1 p. 255]
Ohr. 354 (fast.J Oonst. Ilal. Prosp. Ciz.
Chr. 354 (fast.) Oonst, Ital, Prosp. Ciz.
65
504
p. Clir. 53
SUauo') et Antonino
') gallieno Ital.
p. Chr. 64
Marcello') et Aviola
') marcellino Ital. Prosp.
p. Chr. 55
CONSVLES.
INDEX V.
Nerone Caes.
p. Chr. 56
Saturnino
p. Chr. 57
Nerone II
et Vetere
et Scipione
et Pisone
p. Chr. 58
Nerone III et Messala')
') messala coruiuo Const.
p. Chr. 59
Capitone') et Aproniano')
') a. et c. Const.
p. Chr. 60
Nerone IIII et Lentulo')
') cornelio Ital. Proap.
p. Chr. 61
Turpillino') et Peto')
') lacio et turpiniano Const., pio et turpiliano
Prosp., pio et saturnino Ital.
p. Clir. 62
Mario') et Gallo
') maorino Prosp.
p. Chr. 63
Regulo') et Rufo')
') rufo et regulo Const. Ital.
p. Chr. 64
Crasso et Basso
p. Chr. 65
Nerva') et Vestino^)
') helua Coiist., siluano Ital. Prosp.
^) paullno Ital. Prosp.
p. Chr. 66
Telesino') et Paulo-)
') celsino Ital. Prusp.
^) paulino Const., apuleio Ital. Prosp.
p. Chr. 67
Capitone et Kufo
p. Chr. 68
Trachalo') et Italico')
') rufo {iruhxov Gr.) et tralialo Const., italico
et turpilione (turpiliauo Prosp.) Ital. Prosp.
p. Chr. 69
iGalba II et Vinio')
! ') tito rufino Const.
'[Silviniano et Othone
p. Chr. 70
Vespasiauo II ') et Tito')
') uespasiauo ii solo Const., uespasiano et tito
uespusiano ii et tito ii Ital. Prosp.per gem.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast., episc. 73, 7) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast., episc. 74, 1) Const. Ital. Prol. pasch.
(1, 738, 8) fProsp. om.]
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Prol. pasch. (1,
738, 8)
Chr. 354 (fast.) Geneal. (1, 194 c. 614). Const. Ital.
Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. [Ital. et Prosp. om.J
Chr. 354 (fast.) Cotist. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. [Prosp. om.J
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (jast., episc. 74, 2) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast., episc. 74, 3) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Ital. Prosp.]
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosj).
INDEX V.
CONSVLES.
505
p. air. 71
Vespasiano III
p. Chr. 72
Vcspasiano Ull
p. Chr. 73
Domitiano II
p. Clir. 74
Vespasiano V
p. Chr. 75
Vespasiano VI
p. Chr. 76
Vespasiano VII
et Nerva
et Tito 11
et Messalino
et Tito III
et Tito IIU
et Tito V
p. Chr. 77
Vcspasiano VIU et Domitiano V)
>) tito uii Itttl. Prosp.
p. C%r. 78
Commodo et Prisco*)
1) rufo Ital. Prosp.
p. Chr. 79
Vespasiano VUU et Tito VI
p. Chr. 80
Tito Vn et Domitiano AT^l
p. Chr. 81
Silva') et PoUione*)
>) galua Const., siluano Ital. Prosp.
2) uero vel uarone Ital. Prosp.
p. Chr. 82
Domitiano 'NTII et Sahino
p. Chr. 83
Domitiano VIIII et Ruio II
p. Chr. 84
Domitiano X et Sabino
p. Chr. 85
Domitiano XI et Furvo')
') fuluio Coiist., rufo Ital. Prosp.
p. Chr. S6
Domitiano XII et Dolabella
p. Clir. 87
Domitiano XUI ct Saturnino
p. Chr. 88
Domitiano XIUI et Rufo
p. Clir. 89
Fulvo') et Atratino')
1) fuluio et atr. Const., domitiano uii et traiano
ItaL, tiauio et traiano Prosp.
p. Chr. 90
Domitiano XV') et Nerva U
') flauio Ital.
p. Chr. 91
Glabrione') et Traiano')
') tr. ii et gl. Prosp.
p. Chr. 92
Domitiano XVI et Saturnino
Chr. 354 (fast.) Const. *Ilal. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. *Ital. Prosp. Prol. pasch. (1,
738, 10)
Chr. 354 (fast.) Consf. Ital. Prosp. {uterqxie posl 81)
Prol. pasch. (1, 738, 10)
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (faat.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fasi., *episc. 74, 4) Const. Ilal. Prosp.
Clir. 354 (fast., episc. 74, 6) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fasi.) Ital. Prosp. (anie 77 uterquej [Consi.
om.]
Clir. 354 (fasi.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fasi.) Const. [Ital. et Prosp. om.]
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fasi.) Const. [Ital. ei Prosp. om.]
air. 354 (fast., episc. 74, 6) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fasi., episc. 74, 7) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. [Ital. et Prosp. om.]
Chr. 354 (fast.) Consi. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. lial. Prosp.
Clir. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 Q'ast.) Const. lial. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
65*
506
CONSVLES.
INDEX V.
p. Chr. 93
Collega') et Priscino'')
•) pompeiauo Const., siluano Ital. Prosp.
^) prisciano (xQianifov Gr.) Const., prisco Ital.
Prosp.
p. Chr. 94
Asprenate et Laterauo')
') clemente Ital. Prosp.
p. Chr. 95
Domitiano XVII et Clemente
2). Chr. 96
Valente') et Vetere-)
') ualeriauo Clir. (fast.), fuluio Ilal. Prosp.,
fJauio Vicl. Aq.
-) rufo u Ital.
p. Clir. 97
Nerva III et Rufo III
[ — Saliino et Antoniuo
p. Chr. 98
Nerva IIII et Traiano II
p. Chr. 99
Palma') et Seuecione')
') sen. et p. Ital. Prosp.
p. Chr. 100
Traiano IH et Frontino')
') pontiuo Const., frontone Ital. Prosp.
p. Chr. 101
Traiano nu et Paeto')
') orfito Ital. Prosp.
p. Chr. 102
ServiUo') U et Sura^) U
') seueriano Consl., senecioue Ital. Prosp.
^) syrio Const.
p. Chr. 103
Traiano V et Maximo U
[ — Senecione UI et Sura II
p. Chr. 104
Suburano') U et Marcello
'J surano Chr., urbano Ital. Prosp.
p. Chr. 105
Candido II et Quadrato
p. Chr. 106
Commodo et Cereale
p. Chr. 107
Sura III') et Senecione U')
') senecioue iiii et sura iii Ital. Prosp.
p. Chr. 108
Gallo et Bradua
p. Chr. 109
(Palraa II et TuUo
([Africano et Crispino
p. Chr. 110
Priscino') et Orfito')
') orfito et prisciano Const., crispino ii et
buleno Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Consl. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast, episc. 74, 8) Const. Ital. Prosp. Beda
(3, 286, 302)
Chr. 354 (fast., episc. 74, 10) Const. Ital. Prosp. (uter-
que post 97)
Chr. 354 (fast.) Const. Ilal. Prosp.
Ital. Prosp. (v. vol. 1 p. 255)]
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Consi. Ital. Prosp.
Ital. Pros^).]
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (iast.) Const. Ilal. Prosj).
Chr. 354 (fast.J Const. Ilal. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast., episc. 74, 10) Const. Ilul. Prosp.
Chr. 354 (fast., episc. 74, 11) Const.
Ital. Prosp.]
Chr. 354 (fast.) Consl. Ital. Prosp.
INDEX V.
CONSVLES.
507
p. Chr. 111
Pisone et Bolano')
') iuliano Const., rustico Jtal. Pro»p.
p. Chr. 112
Traiano \T et Africano
p. Chr. 113
Celso U et Crispino')
') prisciano ii Conat.
p. Chr. 114
Vopisco') et Asta')
') uialsa et uolciso Conat. , basta et pisone
Ital. 1'rosp.
p. Chr. 115
Messala et Pedone
p. Clir. 116
Aeliano') et Vetere
') aemiliauo Jtal., aemilio I'rosp.
p. Chr. 117
Nigro') et Aproniano')
') a. et n. Const.
[ — Claio et AlexauJro
p. Chr. 118
Hadriauo U
p. Chr. 119
lladriano II
et Saliuatore
et Rustico
p. Clir. 120
Severo U') et Fulvo^)
') seruiliano Jtal., seruilio Prosp.
') fulgo Const., fuluio Jtal. Prosp.
p. Chr. 121
Vero II') et Augure
') seuero Jtal.
p. ^T. m
Aviola et Pansa
p. CJir. 123
Paetiuo') et Aprouiano')
') a. et panpino Const., pateruo et torquato
Ital. Prosp.
p. Chr. 124
Glabrione et Torquatu')
•) aproniano Ital. Prosp.
p. Chr. 12.5
Asiatico U et Aquilino')
') quintillo Ilal. Prosp.
p. Chr. 126
Vero lU et Ambibulo')
') ambigulo Conat., ambigolo Ital., ambiguo
Prosp.
p. Chr. 127
Titiano') et Gallicano')
') galUeuo et tit. Ital. Proap.
p. Chr. 128
Asprenate') U et Liboue
') torquato Const. Ilal. Prosp.
Chr. 354 ffast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (Jast.) Const. Ilal. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Consl. Jlal. Prosp.
Clir. 354 (J'asl.) Consl. Ilal. Prosp.
Chr. 354 (fast., episc. 74, 12) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast., episc. 74, 13) Const. Ital. Prosp.
Ital. Prosp. (V. vol. 1 p. 255)^
Clir. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Clir. 354 (fast.) Const. Ilal. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Clir. .354 (fast.J Const. Ilal. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ilal. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Consl. Ilal. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Consl. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fasl.) Consl. Ital. Prnsp.
Clir. 354 (fast., episc. 74, 14) Consl. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast., episc. 74, 15) Consl. Jtal. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Consl. Ilal. Prosp.
508
CONSVLES.
INDEX V.
p. Chr. 129
Marcello II>) et Celso') U
') marcello et celso Coiist., raarcello ii et mar-
cello ii Chr., celso et marcello (marcelliuo
Frosp.) Ital. Frosp.
p. Chr. 130
Catulino et Apro')
') libone Cotist.
p. Chr. 131
Poutiauo') et Rufiuo^)
') pompeiauo Ital.
^) rufo Const. Prosp.
p. Clir. 132
Augurino et Sergiauo')
') sergio Ital.
p. Chr. 133
Hibero') et Sisenna^)
') tiberio Ital. Prosp.
^) siluano Ital., silano Prosp.
p. Chr. 134
Serviano') III et Varo'^)
') seuero Const., sergiano Ital. Frosp.
") uero Ital, Prosp.
p. Chr. m
Luperco') et Attico')
') poutiano et aquilino rufo Const, porapeiano
et atiliano (catilliano Ital.) Ital. Prosp.
p. Chr. 136
Commodo') et Pompeiano')
') pompeiano ii et commodo Ital. Prosp.
p. Chr. 137
Caesare 11') et Balbino'')
') lellio Ital., laelio Prosp.
*) albino Ital. Prosp.
p. Chr. 138
Nigro') et Camerino')
') c. et n. Const. Ital. Prosp., cii'Tm'tog evae-
^ijg xal xKueQiyoi Theo
p. Chr. 139
Antoniuo II et Praeseute n
p. Chr. 140
Antoniuo III et Aurelio') Caes.
') aureliano Chr., uero ii Ital., praesente ii
Prosp.
p. Chr. 141
Siloga') et Severo')
') seuero et siluano Const. Ital. Prosp.
p. Chr. 142
Rufino et Quadrato')
') torquato Ital. Prosp.
p. Chr. 143
Torquato et Attico')
') herode Const. Ital. Prosp.
p. Chr. 144
Avito') et Maximo')
') auiola et m. Ital. Prosp., /xa^. xal tiov.
Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Frosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Frosp. [Vict. Aq. et
Cass. om.]
C%r. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. llal. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Clir. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast., episc. 74, 16) Const. Ital. Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Frosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Frosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Frosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Coiist. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
INDEX V.
CONSVLES.
509
p. Chr. 145
Antonino nil et Aurelio') Caes. II
') aureliano Chr., uero Ital.
[ — Grato et Seleuco
p. Chr. 146
lClaro
} ') xXnvdtot; T/ieo
lAntouino IIII
p. Chr. 147
Largo
p. Chr. 14S
Torquato
p. Chr. 149
Orfito
et Severo')
et Aureiio II
et Messalino
et luliano
et Prisco
et Vetere
p. Chr. 150
Gallicano')
') glabrioue Const. Ital. Prosp.
p. Chr. 151
Maximo') et Condiano')
') c. et m. Const. Theo, gordiano et m. Ital.
Prosp.
p. Chr. 152
Glabrione') et Homullo-)
') gallicano Ital. -) romulo Ital. Prosp.
p. Chr. 153
Praesente et Rufino
p. Chr. 154
Commodo et Laterano
p. Chr. 155
Severo') et Sabino'')
') uero Prosp.
^) sabiniano Const, priore toco Theo
p. Chr. 156
Silvano') et Augurino
') siluato Chr.
p. Chr. 157
Barbaro') • et Regulo
') barbato Chr.
p. Chr. 158
Tertullo") et Sacerdote-)
') tuUo Conet. -) xXrjfiiyog Theo
p. Chr. 159
Quintillo et Prisco
p. Chr. 160
Bradua') et Varo')
') br. et uero Const. Ital., uero ii et br. Prosp.
p. Chr. 161
duobus Augustis')
') autonino u (iiii Ital.) et aurelio caes. {om.
ItaL), duobus augustis Const. et Ital. et
Ciz., omnes pergem., antonino iii et aurelio
iii, p. c. antonini iii et aurelii iii, duobus
augustis Prosp. per triplicationem
p. Chr. 16-2
Bustico et Aquilino
Chr. 354 (fasl.) Const. Ital. Prosp. Theo
Ilal. Prosp. (v. vol. 1 p. 255)]
Chr. 354 (fast., episc. 74, 21) Const. Ital. Theo
Prosp.
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Clir. 354 (fast) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast., episc. 74, 19) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast., episc. 74, 20) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast., episc. 74, 23) Const. Ital. Prosp. Ciz.
Prol. pasck. (1, 738, 13) Theo. Cf. 1 p. 254.
Chr. 354 (faal.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
510
CONSVLES.
INDEX V.
p. Chr. 163
Laeliano
p. Chr. 164
Macrino
p. Chr. 165
OrEto
p. Chr. 166
Pudente')
') pudente ii Ciz.
p. Chr. 167
Vero m
p. Chr. 168
Aproniano
p. Chr. 169
Prisoo
p. Chr. 170
Claro
et Pastore
et Celso
et Pudente
et PoUione
et Quadrato
et Paulo
et ApoHinare
et Cethego^)
') ceth. et cl. Const. Ital. Prosp. Oiz.
p. Chr. 171
Severo
p. Chr. 172
Orfito
p. Chr. 173
Severo n
p. Chr. 174
Gallo
p. Chr. 175
Pisone
p. Chr. 176
Pollione
p. Chr. 177
Cotnmodo
p. Chr. 178
Orfito
p. Chr. 179
Commodo II
p. Chr. 180
Praesente
et Herenniano
et Maximo
et Pompeiano
et Flacco
et luliano
et Apro
et Quintillo
et Rufo
et Vero
et Condiano')
') cordiano Ciz., gordiano Ital. Prosp.
p. Chr. 181
Commodo III
') rufo ii Ciz.
p. Chr. 182
Mamertino
p. Chr. 183
Commudo Illl
p. Chr. 184
MaruIIo
p. Chr. 185
Materno
p. Chr. 186
Commodo V
2>. Chr. 187
Crispino
et Byrro')
et Rufo
et Victorino
et Aeliano
et Bradua
et Glahrione
et Aeliano
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Consl. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prusp. Ciz. Theo
Chr. 3-54 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast., episc. 74, 27) Const. Ital. Prosp. Ciz.
Theo
Chr. 354 (fast.) Cotisl. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.J Const. Ital. Prosp. Viz. Theo
Chr. 354 (fast.) Gonst. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ilal. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ilal. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Chr. 354 (fast., episc. 74, 28) Const. Ital. Prosp. Ciz.
Theo
Chr. 354 (fast.) Consl. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Clir. 354 (fast.J Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
INDEX V.
CONSVLES.
511
p. Chr. ISS
Fusciaiio
p. Vhr. IfiU
duobus
p. Chr. l'.)0
ComiiKido VI
p. Chr. m
Aproniano
p. Chr. 1112
Commodo VII
;>. Chr. 193
Falcone')
') flaocone Const.
p. Chr. 194
Severo II
') bino Chr.
p. Chr. 11),')
TcrtuUo
p. Chr. 196
Dextro
2). Chr. 197
Laterano
p. Chr. 198
Saturnino
p. Chr. 199
AnuUino
ot Silano
Silanis
ct Septimiano
ct ISradna
et Pertinace
et Claro
et Albino')
et Clemente
et Prisco
et Rufino
et tiallo
et Frontone
et Victorino
p. Clir. 200
Severo III')
') ii Const. Ital.
!>. Chr. 201
Fabiano') et Muciano')
') m. et f. Const. Theo, sabino et m. Ilal.
p. Chr. 202
Severo IIII') et Antonino
') iii Const. Ilal.
p. Chr. 203
Plautiano') et Geta')
') pl. ii et g. Const., g. et pl. 1'rosp., acn-
Ti/Jiog ySTitg xid (l)i(joi Theo
p. Chr. 204
Cilone et Libone
p. Chr. 205
Antonino II ot Geta
p. Chr. 206
Albino et Aeniiliano')
') miliano Chr., acliano l'rosp., aufiivoi Theo
p. Chr. 207
Apro et Ma.\!nio
p. Chr. 20S
Antoninu III ct Geta 11
p. Chr. 209
l'ompoiano et Avito
p. Chr. 210
Faustino et Kufiuo
CURONIU III.
Clir. 354 (fast.) Const. Ilal. Frosp. Cis. Theo
Chr. H54 (fast.) Const. Ital. Prosp. Clz. Theo
Clir. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Clz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Fro.ip. Ch. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ch. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ch. Theo
C'hr.354 (fast., gener. * 140, 17) Const. Ital. Prosp.
Oiz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Clz. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Prol. pascli.
(1, 73S, 14) Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Theo
Clir. 354 (fast., episc. 74, 31) Const. Ital. Prosp. Ciz.
Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Cltr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fasl.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.J Const. Ital. Prosp. Theo
Clir. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlieo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlieo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlieo
Chr. 354 (fasl.) Consl. Ital. Prosp. Tlieo
Clir. 354 (fast.) Const. Ital. Pros^t. Theo
Chr. 354 (fast.J Const. Ital. Prosp. Theo
66
il2
CONSVLES.
INDEX V.
p. Clir. 211
Gentiano et Basso
p. C/tr. 212
duoljus Aspris
p. Chr. 213
Antonino III et Balbino')
') albino Ital.
p. Clir. 214
Messala et Sabiuo'}
') saturuino Ital.
p. Clir. 215
Laeto et Cereale
p. Chr. 216
Sabino ct Anullino')
') uenusto Frosp.
p. Chr. 217
Praesente et Extricato
p. Chr. 218
Antonino') ot Advento
•) oxhdwog Theo
p. C%r. 219
Antonino II et Sacerdote')
') priore loco Theo
■p. Chr. 220
Antonino III') et Coraazonte
') ^aXeqiog Theo
p. Chr. 221
Grato') et Seleuco
') aa^ivutvog Theo
p. Cltr. 222
Antonino IIII et Alexandro')
') alexandro et seuero Ital., inip. alexandro
Prosp., alexandro et augusto Vict. Aq.,
(ivT. di.c^ut'(f(jog xal /xotfedTog Theo
p. Clir. 223
Maximo et Aeliano')
') caeliano {uihavov Gr.) Const., clieliano Cltr.
p. Chr. 224
luliano') et Crispino
') fabiano Const.
p. Chr. 225
Fusco') et Dextro
') fusciano Const.
p. Chr. 226
Alexandro II et Marcello
[Anniano et Maximo
2>. Chr. 227
Albino') et Maxinio
') aa^ivog Theo
p. Chr. 228
Modesto et Probo
p. Chr. 229
Alexandro III et Dione')
') aevijQog xal dXcS. Heracl.
p. Chr. 230
lAgricola') et Clemontino')
HOr.ato et Seleuco
') IlQiaxtXXiavog xai 'AyQixoXag Theo
Ilcracl.
Cltr. 354 (fast.) Const. Ita.l. Prosp. Tlteo
Cltr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Cltr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlieo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlteo
Cltr. 354 (fast., episc. 74, 32) Const. Ital. Prosp. The.o
Chr. 354 (fast., ejnsc. 74, 33) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlteo
Cltr. 354 (fast., episc. 74, 34) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Cltr. 354 (fast., episc. 74, 35) Const. Ital. Prosp. Theo
Ileracl.
Clir. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlteo Heracl.
Cltr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo Ileracl.
Cltr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlteo Heracl.
Prosp.\
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlieo Heracl.
Cltr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Clir. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. Tlteo Heracl.
Chr. 354 (fast., episc. 74, 3G) Coitst. Ital. Theo lleracl.
Prosp. ]
INDEX V.
CONSVLES.
513
p. Chr. 231
Ponipciano') ut [Vli},'niaiii)')
') xofiodos Hcracl.
') feliciano Frosp.
p. Chr. 232
Lupo
p. Clir. 233
Maxinio
p. Clir. 234
Maxirao II
ct Maxinio
et 1'iiterno
et Urliaiio
et Qiiiiiliauo
p. Chr. 235
Severo')
') 7io/jntji«i'og Theo
p. Chr. 236
Maximo') et Africano
') maximiuo Pros^).
p. Chr. 237
Perpctuo et Corneliaiio
p. Chr. 238
Pio et Pontiano')
') proculo Frosji. Hcracl.
p. Chr. 239
Gordiauo et Aviola
p. Chr. 240
Sabiuo') et Veiiusto
') albino Consl.
p. Chr. 241
Gordiauo II
p. Chr. 242
Attlco
p. Chr. 243
Arriauo
p. Chr. 244
Peregrino
p. Chr. 245
Philippo
p. Chr. 246
Praesente
;). Chr. 247
Philippo II
p. Chr. 24S
Philippo m
p. Chr. 249
Aemiliano
et Pompeiano
et Praetextato
et Papo
et Aemiliano
et Titiauo
et Albiuo
et Pliilippo
et Pliilippo 11
et Aquilino
2>. Chr. 250
Decio') n et Grato
') XQMttvoi Ueracl.
p. Chr. 251
Uecio III et Decio') Caes.
') rustico Ital. Frosp.
p. Chr. 252
Gallo II et Volusiano
Chr. 354 (fasL, cpisc. 74,37) Consl. Jlnl. Prusp. Theo
Heracl.
Cltr. 354 (fasL) Coiist. ItaL Pro.ip. Thco HciacL
Chr. 354 (fast.) ConsL ItaL Prosp. Tlieu IleracL
Chr. 354 (fast.) CuiisL Ital. Prusp. Thco Herael
Chr. 354 (fast, cpisc. 75, 1) CuiisL ItaL Prosp. Theo
HeracL
Chr. 354 (fasL, episc. 75, 4. (>) CoiisL ItaL Piusp.
*Thcu HeracL
Chr. 354 (fast.) Const. ItaL Prosp. *Thco HeracL
Chr.354 (fast.) ConsU ItaL Pi-osp. *Theo IleracL
Chr. 354 (fust.) CunsL IlaL Prosp. * Theo HeracL
Chr.354 (fast.) ConsL ItaL Prosp. *Theo HeracL
Chr. 354 (fast.) ConsL ItaL Prosp. Theo HeracL
Chr. 354 (fast.) Consl. Ital. Prosp. * Theo Heracl.
Chr. 354 (fast.) Consl. Ital. Prosp. * Theo HeracL
Chr. 354 (fast.) Const. Ital. Prosp. * Theo HeracL
Chr. 354 (fast.) ConsL ItaL Prosp. * Theo HeracL
Chr. 354 (fast.) ConsL ItaL Prosp. * Theo HeracL
Chr. 354 (fast.) ConsL ItaL Prosp. * Theo EeracL
Chr. 354 (fast.) ConsL ItaL Prosp. * Theo Heracl.
(suppl. in marg.)
Chr. 354 (fasL , yener. 140,18) ConsL Ital. Prosp.
ProL 2>asch. (1, 733, 16) * Theo HeracL
Chr. 354 (fasL, episc. 75, 6) ConsL ItaL Prosp. * Theo
HeracL
Chr. 354 (fasL, episc. 75, 12) ConsL ItaL Prosp. *Theo
Heracl.
Clir. 354 (fasL, episc. 75, 12. 17) ConsL ItaL Prosp.
*Theo Heracl.
06*
514
CONSVLES.
INDEX V.
;>. Clir. 2o3
Volusiauo II
p. Chr. 2:ji
Valeriano II
1). Chr. 255
Valeriano 111
1>. Chr. 206
Maximu
p. Chr. 257
Valeriano IIIl
2). Chr. 258
Tusco
et Maximo
et CJallieuo
et Gallieuu II
et Glabrioue
et Gallieno IH
et Basso
p. Chr. 259
Acmiliauo') et Basso
') marcelliauo Vict. Atj.
1>. Chr. 260
Saeculare II et Donat.
p. Chr. 261
Gallieno') IIII et Volusiano")
') gallicauo Chr.
') gentiano Prosp.
p. Chr. 262
Gallieno') V et Faustiano")
') gallicano Chr.354 (fast.)
^) taustiuiano Const., uictoriuo Prosp.
p. Chr. 263
Albino II et De.xtro')
') maximo Prosp.
p. Chr. 264
Gallieno') VI et Saturuiuo
') Gallicano Chr.
p. Ohr. 265
Valeriauu 11
p. Chr. 266
Gallieno VU
;). Chr. 267
1'aterno
p. Chr. 268
I'aterno II
et Lucillo
et Sabiuillo
et Arcbesilao
et Mariniano')
') mariano ]tal., mariuo Prosp.
p. Chr. 269
Clautlio et ratenio
p. Chr. 270
Antiuchiano et Orlito
p. Chr. 271
Aureliano') et Basso
') ualeriano Prosp.
p. Chr. 272
Quieto et Veldumiauo
Chr. 354 (fast., episc. 75, 20) Consl. Ital. Prosp. * Theo
*lleracl.
Chr. 354 (fasl., praef.) Const. Ilal. Prosp. * Theo
*Heracl.
Chr. 354 (fast., praef., episc. 75,17.21) Coiist. Ital.
Prosp. *Theo Heracl.
Chr. 354 (fast., praef., episc. 75, 22) Const. Ital. Prosp.
Theo Heracl.
Chr. 354 (fast.,praef.) Const. Ilal. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fast., praef., feriale eccl. liom. 71, 16, episc.
75, 22. 23) Const. Ilal. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fast., praef, episc. 75, 24. 25) Const. Ital.
Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fasL, praef.) Const. Ital. Prosp. Prol. pasch.
(1, 738, 19) Theo Heracl.
Chr. 354 (fast., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fast.,praef.) Const. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fast., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fast.jpraef.) Consl. Ital. Prosp. IVieo Heracl.
Clir. 354 (fast., praef.) Const. Ilal. Prosp. Prol. pasch.
(1, 738, 23) Theo Ileracl.
Chr.354 (fast.,p>raef.) Const. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr.354(fast.,praef.) Consl. Ital. Prosp. Thco Ileracl.
Chr.354 (fast., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo Ileracl.
Chr. 354 (fast., praef., exnsc. 75, 26. 27) Const. Ital.
Prosp. Theo Heracl.
Chr. 364 (fasl., j^raef.) Const. Ital. Prosp. Thco Heracl.
Chr. 354 (fast.,praef.) Const. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fast.,praef.) Const. Ital. Prosp. Theo Ileracl.
INDEX V.
CONSVLES.
515
;). Chr. 273
Tacitu ct 1'lacidiaiio')
') placidu Jtal.
p. C/ir. 274
Aureliano II
i>. c/ir. -jrr,
Auroliauu III
p. C/ir. 376
Tacitu II
1). C/ir. 277
Probo
2>. C/ir. 278
Probo II
et Capitoliuo
ct MarceUiuo
et Aemiliauo
et rauliiiu
et Lupu")
p. C/ir. 270
Probo III
) paterno ii Prosp.
et Pateruo
y. C/ir. 280
Jlessala
p. C/ir. 281
Probo 1111
p. C/ir. 282
IVubo V
p. C/ir. 283
Caro 11
et Grato
et Tiberiiiuu
et Victuriuo
et Cariuo
2K C/tr. 284
C'ariuo') II ct Numeriauo
') caro Const. Prosp.
p. C/ir. 285
Diucletiauo II et Aristobulo')
') = Aurelius Aristobulus litiUi Africani C.
VllJ, GOS aliiqm
p. C/ir. 286
Maximo II') et Aquilino-)
') = M. lunius Maximus Jlomae C. I. L. VI,
2136. 2137
^) = Vettius Aquiliuus /. c.
l>. C/ir. 287
UiocIetiauoAug.')III et Maximiano^)
') Aug. T/ieo, cum absit in Maximiano.
') 'EqxovXiov add. Const. (Gr.)
p. C/ir. 288
Maximiano') Aug. II et lauuariuu^)
') EQXovXiov add. Const. (Or.)
') /ortasse — Pomponius lanuarinus^rde/'. urb.
/loc anno. — Suffecti adfiterunt in laterculo
Caleno C. I. L. X, 4631, U7ide remanent
/laec: . . . a, ... uianus
p. C/ir. 289
Uasso 11') ct Quintiauo-)
') = M. Magrius Bassus laterculus Calenus
(C. L L. X, 4631) ct decretum pontijicum
Cumanum (C. I. L. X, 36'JS)
-) = L. Kagouius Quiutiauus U. cc. (in later-
C/ir. 354 (fast. , j^racj.) Consf. Ital. Prosp. IJeracl.
[T/ieo om.J
C/ir. 354 (fasl., praef., episc. 75, 28) Coiist. Ilal. I'rosp.
T/ieo Jleracl.
C/ir. 354 (fast., praef., episc, 75, 28) Const. Ilal. J^rosp.
T/teo Heracl.
C/ir. 354 (fasL, iiracf.) Const. Ital. T/ieu JJeracl.
[Prosp. oinj
C/ir.354 (fast.,pracf.) Const. Jtul. Prosp. T/ieo Ikracl.
C/ir.354 (fast.jpraej.) CoHst. Ilal. Prosp T/ieo Ileracl.
C/ir. 354 (fast., praef.) Const. Ilal. Prusp. T/ieo IJeracl.
C/ir. 354 (fast.,praef.) Const. Ilal. Prosp. T/ieo IJeracl.
C/U-.354 (fast.,praef.) Cunsl. Ital. Prosp. T/ieo Ileracl.
C/ir. 354 (fast.,praef.) Const. Ilal. Prosp. T/ieo Ileracl.
C/ir. 354 (fast., praef., episc. 75, 30. 32) Const. Ital.
Prosp. T/ieo Heracl.
C/ir. 354 (fast.,praef.J Consl. Ital. Prosp. T/ieo Heracl.
C/ir. 354 (fast., praef.) Const. Ital. Prosp. T/ieo Heracl.
C/ir. 354 (fast.,praef.) Const. Ilal. Prosp. T/ieo Heracl.
C/ir.354 (fast., praef.) Consl. llal.Prosp. T/ieo*Heracl.
C/ir. 354 (fast., prae.f.) Const. Ital. Prosp. T/ieo Heracl.
C/i.r.354 (fast.,praef.) Consl. Ital. Prosp. T/ieo *Heracl.
516
CONSVLES.
INDEX V.
culo liic ca/ loco priore). Ibidevi iioiaiiiun-
tur sulfccti liuius aiini:
M. Vinbrius Piimus T. Flavius Coeliaiuis
.... ionius Proculus . . [HJelviusClonieiis
. . Flavius Deciuius .... ninius Waxinius
p. Chr. 3y0
Diocletiano IIII et Maximiano ') III
') 'E()xovy.iov add. Consl. (Or.J
2). Chr. 291
Tiberiano II') et Dione^)
') = Gaius l[unius Tiboriauus II] Bossi inscr.
chr. n. 32
^) = Cassius Dio Bossi l. c.
p. Chr. 292
Annibaliano') et Asclepiodoto
') fortasse Afranius Annibalianus praef. urb.
a. 297
!>. Chr. 293
Diocletiano V et Maximiano') IIII
') 'EQXovXiov udd. Const. (Gr.)
p. Chr. 294
Constantio et Maximiano")
') maximo Prosp., 'iwiiiov add. Const. (Or.)
p. Chr. 295
Tusco') et Anulino^)
') fortasse = Nummius Tuscus ^jrae/. itrbi
a. 302
^) fortasse = Annius Anullinus praef. urbi
a. 306. 312
p. Chr. 296
Diocletiano VI et Constautio II
p. Chr. 297
Maximiano ') V et Maximiano'-) II
') 'EQXov^kiov ndd. Const. (Or.J
') 'l(D^iov add. Const. (GrJ
p. Chr. 298
Fausto') II et Clallo^)
') 'Ayixiov •Paviriov Const. (Gr.), item litulus
Bomae Jiossi inscr. chr. 1 n. 24
^) HejitjQov rdUov Consl. (Gr.); = Virius Gallus
Jiomae l. c.
l>. Chr. 299
Diocletiano VII et Maximiano ') VI
') 'EQXov'Aiov add. Const. (Or.)
p. Chr. 300
Constantio III et Maximiano') III
') 'lia§iov add. Const. (OrJ
p. Chr. 301
Titiano') II et Nepotiano
') = T. Flavius Postumius Titianus liomae
C. I. L. VI, 1418. 1419 b.
p. Chr. 302
Constantio IIII et Maximiano') IIII
') 'liD^iov add. Const. (GrJ
p. Chr. 303
Diocletiano VUI et Maximiano') VII
') 'EQXov'f.iov add. Const. (Or.)
Chr. 3'j4 (fast.,praef.) Cuiist. Ital. Prosp. Tlieo Heracl.
Chr.354 (fast, praef.) Const. Ital. Frosp. Theo'*Heracl.
Chr. 354 (fast.,praefj Const. Ital. Prosji. Theo Heracl.
Clir. 354 (fast., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo*IIeracl.
Chr. 354 (fast., jiraef.) Const. Ital. Prosj). Theo Heracl.
Chr. 354 (fast.,praef.) Const. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fast., praef., ejnsc. 75, 32. 34) Const. Ital.
Prosp. Tlieo Ileracl.
Chr. 354 (fast., praef.) Consl. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr.354 (fast., praef.) Coiist. Ital. Prosji. Theo Hcracl.
Chr. 354 (fast., jiraef.) Const. Ital. Prosp. Prol. pasch.
(1,738,1.3.25) Theo Heracl.
Chr. 354 (fast., praefj Const. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (Jast., praef J Consl. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fast.,2>raef.) Const. Ital. Prosji. Theo Ilerncl.
Chr. 354 (fast., praefj Const. Ilal. Prosji. Theo Heracl.
INDEX V.
CONSVLES.
517
2h C/ir. 304
Uioclctlniio VIIII ot Maximiano') VIII
') 'V,f>xov).ii>v tiilil. Cimnl. (iif.)
p. Chr. 30.')
Constantio V ct Maximi;nio') V
') 'Imfiiov (idd. Consl. (Or.)
j>. Ckr. 30G
Constantio VI et Maximiano'
') 'liojiiov add. Const. (Or.)
VI
p. Chr. 307^)
iSevero Aug. ct Maximiuu Caes.
Maximi.iuo VII ct Maximino
post VI consulatuni
[Maximiano Aug.] VIIII et Constantino
') niaximiano uii et maximino (maximi.ano
lirux.), ex mense Aprili factum est sextum
consulatuni, quod est novies et Constantino
Chr. 354 (praef.J; novies et Coustantino
Chr. 354 (fast.) ; novies et Constantino {yojiiov
xiavaTuvxivov avyovaxov fxovov Or.) . . quod
est post sextum cousulatum Const. ; aE^ijQog
aiiiftaTog (om. Her.) xiu fiuhjfiivog {/jiiSi-
fjKivog Theo) xitiaaQ Theo Seracl.; dio-
cletiauo uiiii et m.aximiano uii Ital. (Vi>id. I);
diocletiano uiiii et constantino Ital. (Find. II
Prosp.). — Numerus constdis 2>rioris non con-
venit nisi Maximiano Hcrculio
p. Clir. 308')
icousules quos iusserint dd. nn.
■ Maxentio et Romulo
f [Diocletiano Aug.] X et Maximiano Aug. VII
') consules quos iusserint dd. un. , ex xii k.
Mai. factuni est Maxentio et Romulo, quod
est decies et Maximiano uii Clir. 354 (praef.);
decies et maximiano uii Chr. 354 (fast., episc.
p. 76, 1); decies et maximiano {fi(ih/Ji<ivov
yaXcQiov ro C Or.), . . quod est maxentio
et romulo Const.; dioxhjiKtvog aejiuerog
x6 i xui jj,u^ifii(ivog x6 f (ro' 9-' Theo)
Theo Heracl. similiterque Ital. Trosp.: ah
his jiriorem consxdatum recte tribui Dio-
cletiano conjinnant papyri supra citatae, in
quibus sic eet: vnareiag riSv &eanor<Ji)v
tjfjiav JioxX>;[riu]vov -nurQog^Ayovaroiv ro
(' x«i ra'/.[eQi]ov OvaXrjQtov Mu^i.fxiavov
'Ayovarov ru [C].
p. Chr. 309
[Maxentio II et Romulo II
JLicinio Aug. et Constantino
Ifi. c. [Diocletiani')] X et [Maximiaui-)] VII
') diocletiani recte e.rplet Viclurius Aijiiilanus
') maximi Vict. Aq.
Chr. 354 (Jast. , praef., fcriale eccl. Rom. 71, 12. 72,
11, e]>isc. 75, 34, r/ener. 140, 19) Const. Ital. Prosp.
Theo Ileracl.
Chr. 354 (j'asi., praef.) '*Cunst. Ilal. Prosp. Tlieo Ileracl.
Chr.354 (fast.,prnef.)'*Consi. Ital.rrosp. Theo Ileracl.
in Oriente Theo Ileracl. [Malalas p. 316]
liomae initio anni Chr. 354 (priief.)
Eomae ex mense Aprili Clir. 354 (praef.) Consi. [Rossi
inscr. chr. 1, 29 id. Dec.]
2>ostea recepta forma Chr. .354 (fast., ]>raef.] Consi.
'*Ital. *Prosp.
Bomae initio anni Clir. 354 (praef.)
Romae ex xii k. Mai. Chr. 354 (piraef.) Const.
postea recepta forma Chr. 354 (praef. , fast. , ej^isc.
p. 76, 1) Const. *Ital. Prosp. Theo Heracl. [Greii-
fell ct Iluni yreeh pajiyri ser. 2 n. 72. 75]
Romae Chr. 354 (praef.) Consi.
in Oriente Theo Ileracl. (cf. Jliirbarus vol. I p. 291)
forma postea rcccpta Chr. 354 (fast., ep. p. 76,2)
Cuiist. Ital. Prosp.
518
CONSVLES.
INDEX V.
p. Chr. 310
/Maxentio IIT
lAndronico
et Probo
fanno II p. e. [Diocletiani')] X et [Maximiani^)] VII
') diocletiani recte explet ^lctorius Aquitamis
*) maximi Vict. Ag.
2>. Chr. 311^)
consules quos iusserint dd. nn.
Rufio Volusiano^)
Maximiano VIII ot Maximino II
Maximiano VIII
[Maximiano VIII et Liolnio]
') consules quos iusserint dd. nn., ex mense
septembri factum est rufino et eusebio
Chr. 354 (praef.) ; maximiano uiii solo, quod
fuit mense sep. volusiano et rufino chron. 354
(episc. 76, 5) ; maximiano uiii , quod est ru-
fino et volusiano Const. (Lat.); divo maxi-
miano VIII et maxiniino U augg. tiiulus
' Noricus C. I. L. III, 4796 similiterque Theo
(numeris omissis) Heracl.; maximiauo uiii
Chron. 354 (fast.) Const. (Lat., mde supra;
lAt<ii[iittvov iQxovXiov ro r]' xcil yakeQlov
fiii^ifiov Or. male) Ital.
^) = Kufius Volusianus Eomae C. I. L. VI,
170S = 31906; Chronograpihus 354 inde
altero loco (episc. 76, 5) fecit Volusianum et
Eujinum, altero (praef.) Bufinum et Euse-
bium, hoc male memor conmlum a, 347
p. air. 312
iMaxentio III
Constantio II et Licinio II
J>. Chr. 313^)
iConstantino et Maximino ni
Constantino III et Licinio III
') xmvaxitviifov x6 y x(d /xii^ti/^ivov t6 y,
xiovaravxivov to (fxni hxiviov ro y Heracl.
per geminationem
p. Chr. 314')
Volusiano^) II et Anniano^)
') nexQoviov xtii Qovtfivov (lovauivov et rursus
liovXXovaicivov xtd ciQittvov Heracl.
^) = Rufius Volusianus mVfeoda.SJi; 'Poiitpiog
UXovai<n'6g Berl. ayypl. Urh. 2 n. 411 ; 'Povtf.
0'/.oaiuv6i Nicole pnpijrus de Oenh-e n. 13;
'Puv{ifi]og Ovo'/.ovaiiiv6g Wesselypap. Eain. 1
n. 233; cf. adn. 1
^) = lUrQuiviog 'Avvitivo? papyri tres citatae;
cf. adn. 1
p. CJir. 315
Constantino IIU et Licinio IIU
p. Chr. 316 ')
Sabino ct Rufino
') iivxiaviov xiii xivu aii^ijvov et rursus ati^i..
vov xiti Qovtfivov IJeracl.
Eomae Chr. (praef.) Const. [Eossi inscr. chr. n. 31]
in Oriente et Illyrico Then Ileracl. [titidi Illyriciani
C. I. L. III, 3335. 5565]
forma postea recepta CJir. 354 (fast.) Cnnst. Prosp.
[lial. om.]
Eomae initio anni Cliron. 354 (praef.)
Eomae ex ra. Sept. Chron. 354 (praef.)
Theo Heracl.
forma postea recepta Chron. 354 (fast, episc. p. 76, 4)
Const. Ital.
Prosp.
Clir. 354 (praef.) Const.
Origo Const. (vol. 1, 9, IS). Clir. 354 (fast. , puscli.,
praef.) Const. Ital. Prosp. Theo Heracl.
Heracl. [Eomae C. I. L. VI, 507]
Chr. 354 (fast., pasch. , praef.) Consi. Ital. Prosp.
Theo Heracl.
Clir. 354 (fast., pasch., praef., ejMSC. 76, 4. 6) Consi.
*Ilal. Prnsp. Theo Heracl.
Clir.354 (fast., pusch., praef.) Const. Itul.Prosp. Then
*Heracl. (ei pusi a. 313 et snn loco)
Chr. 354 (fasU, 2>asch., praef.) Cunst. Ital. Prosp.
Theo Ileracl.
INDEX V.
CONSVLES.
519
p. Chr. 317
U-onsules quoK iusserint dd. nn. Aug.
Itiallirano') et Hnssii^)
') fortaase = Ovinius Gallicanus praef.urb. a.S16
') fortasse = lunius Hassus C I, L. VI, 1737
(liossi)
p. Chr. 318
Licinio V) ot Crispo Caes.')
') hxiriov 10 £ Xfii n^iaxov to «', hxiyiov i6
£ x«i TiQiaxov 10 Y, nQiaxov x6 d" xfd xtav-
atftVTivov to (T Heracl. per triplicationem
p. Chr. 319
Constantino V et Licinio Caes.
p. Chr. 320
Constantiuo VI
2>. Chr. 321
Crispo n
et Constaiitiuo Caes.
et Constantiuo II
p. Chr. 322
( Probiano') et Iuliano-)
/ [KQianov t6 y xtd Ko)vaTftviii'ov t6 d']
') = Petronius rrobianus C. I. L. VI, mS6
») = Auicius luliauus C. L L. VI, 1682.
16S6
p. Chr. 323
i8evero') et Rufino")
'Licinio Aug. V et Licinio Caes.
') = Acilius Sabinus errore puto Nicole papy-
rus de Genhve n, 10 {nominattir ilem anniis
Constantini XVIII); Acilius Severus lyrtief.
urb. a. 325
2) = Vettius Kufinus Volccis in Lueanis C. I.
L. X, 407 et 2>a2}yrus cit.; c/. C. Vettius
Cossinius Rufinus C. I. L. X, 5061
p. Chr. 324
Crispo LU et Constantino III
p. Chr. 325
Paulino') et luliano
') plautiano Ito/., nQoxXoi: iJtoi nt<i').it'og Theo:
= Sex. Anicius 1'aulinus C. I. L. VI, 1680.
1681 cf. 1651 (cf. liossi inscr. chr. 1 p. 574)
p. Chr. 326
Constantino VII et Constantio Caes.
p. Chr. 327
Constautio') et Maximo
') constantino Const. (Lat.) Proap., xtovatav-
tiov xiciafiQog ro" ?' Const. (Gr.)
p. Chr. 328
lanuarino et lusto
p. Chr. 329
Coustantino VIII
CHBONICA lU.
et Constautino IIII
Chr. 354 (praef.)
cx d. XIlll k. Mart. Chr. 354 (praef., qui Ititerculus
solus tliem habct, ftist., 2'"sch.) Cunst. Ital. Vrosp.
Theo *IIeracl.
Chr.354 (fast.,pasch.,2>raef.) Const. Ital. Prosp. Theo
*IIcracl.
Chr. 354 (fasL, pasch. , praef.) Consi. Ital. Prosp.
Theo ^Heracl.
Chr. 354 (fast., ptisclt., 2>'''<'^f-) Const. Ital. Prosp.
Theo *IIeracl.
Chr. 354 (fast., pasch., piraef.) Const. Ittil. Frosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., ptisch., 2>raef.) Const. Ilal. Prosp. Theo
Heracl.
in partibus Orienlis (^mjiyrus Vindobonensis Mainer.
vol. 1 n. 10) ')
') pajtyrus scripta est vnfitflug tiov dianottiiv
7'ifitSv Aixivviov leflttOTov to e' xfd Aixiv-
viov Tov iniiffcveaTftTov to /J' indictione XI
Payni 4 sive a. 323 Mai. 23; non admisit
iyitur Lidnius consules ISeverum et Rufinum,
sed i2>se cum filio consulatum sumpsit
Chr. 354 (J'ast., pasch., 2>raef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Beda
(3, 295 c. 41.5) Theo Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., pracf.) Const. Ilal. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ilal. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. llal. Prosp. Theo
Heracl.
67
520
CONSVLES.
INDEX V.
p. Chr. 330
Gallicano') et Symmacho^)
') constantiiio iii Proap. — = Flavius Galli-
canus liomae Jiossi hiscr. chr. 1 n. 37;
Wessely 2>op. Bain. 1 n. 19.
') = Valerius Symmachus Aihanasius Fesl-
hriefe (ed. LarsowJ p.2T. 64; 'f'X<iviov TvX-
hafov Wessely l. c; Tulliano Mossi l. c,
p. Chr. 331
Basso') et Ahlahio
') = Aniiius Bassus Athanasius Festbriefe
p. 27. 70
p. Chr. 332
Pacatiano') et Hilariano*)
') = Fabius Pacatianus Alhanasius Festbriefe
p. 27. 77
*) = Maecilius Hilarianus Athanasius l. c.
p. Chr. 333
Dalmatio et Zenofilo
p. Chr. 334
Optato et Paulino')
') uvixmv ■navi.ivov Const. (Qr.) = Ammius
(sic) Manius Caesonius Nicomachus Anicius
Paulinus C. I. L. VI, 1682 = Amnius iun.
Anicius Paulinus iun. C. I. L. VI, 16S3 cf.
1652 (cf. Hossi insc. chr. 1 p. 574)
p. Chr. 335
Constantio') et Albino^)
') xMvaTdVTiov xulatcQog t6 ?' Const. (Gr.). —
= lulius Constantius frater Augusti Atha-
nasius Festbriefe p. 95
^) paulino Chr. 354 (praef.), cc(iXajiiov Heracl. —
= Rufinus [scr. Kufius) Albinus Athanasius
l. c.
p. Chr. 336
Nepotiano') et Facundo
') fortasse = Fl. Pop. (sic nummi aenei, lul.
aureus) Nepotianus Constantinus Augustus
a. 351
p. Chr. 337
Feliciano') et Titiano^)
•) = Flavius Felicianus Paesti C. I. L. X, 476
') = Fahius Titianus C. I. L. Romae VI, 1717
et Paesti X, 476; cf. III, 12330
p. Chr. 338
Vrso et Polemio
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
p. Chr. 339
Constantio II
et Constante
p. Chr. 340
Aciudyno') et Proculo')
') = ^iiiTifiiog 'JxivSvvng Berl. iiyypt. Ur-
hmden I n. 21
*) = L. Aradius Valerius Proculus Populonins
C. I. L. VI, 1684—1688; UoTiXuivtog IIqoxov-
Xog Berl. ily. Vrk. l. c.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ilal. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef., yener. 140, 21. 22) Const.
Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., episc. 76, 8) Const. Ital. Prosp.
Theo Heracl.
Chr. 354 (fast. , pasch., praef., episc. 76, 10) Const.
Ital. Prosp. Theo *Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef., episc. 76, 12) Const. Ital.
Prosp. Theo *Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch. praef) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch.,pracf.) Const. Ilal. Prusp. Theo
Heracl.
INDEX V.
CONSVLES.
521
p. Chr. 341
Marcellino') et Probino^)
') f()o>voii Heracl. — = Antonius Marcelliiius
Nereti in Calabria C. I. L. IX, 10; cf. III,
12330
*) = Petronius Probinns Nereti l. c.
p. Chr. 342
Constantio 111 et Constante II
p. Chr. 343
Placido') et Romulo^)
') = M. Maecius Memmius Furius Baburius Cae-
cilianus Placidus C. I. L X, 1700; = Flavius
Placidus in papyro munei Britannici inedita
') = Flavius Romulus pap. cit.
p. Chr. 344
Leontio') et Sallustio^)
') = Flavius Leontius Pae.nti C. I. L. X, 478;
fortasse = Domitius Leontius C /. L. III,
12330
^) = Flavius Bonosus Paesti l. c. et Bomae
Bossi inscr. chr. 1 n. 75. 76. 79
p. Chr. 345
Amantio') et Albino'^)
') = lulius Amantius Wesselij pap. Bain. I
n. 247, ubi sic est : vnaTeia^ 'lovXioti Afiuvxiov
nciXQixiov [«<'£</']tor(?) rov deanoiov rjfiiav
KMvaruvxivov 'Ayovax(ov) x«i 'Povipiov
'A^jiivov riiiv 'AafinQOTiixiuv
^) = Rufius Albinus papyrus cit.; itaque non
est M. Nummius Albinus C. I. L. VI, 1748
p. Chr. 346
I p. c. Amanti et Albini
fConstantio IIII
et Coustante III
p. Chr. 347
Rufino') et Eusebio^)
') = Vulcacius Rufinus C. I. L. Bomae VI,
32051 et Paesti X, 477
^) = Flavius Eusebius Paesti C. I. L. X, 477
p. Chr. 348
Philippo') et Salia^)
') = <PHuoviog <^i'Ainnoi Berl. iiyypt. Urf. 2
n. 405. 456; Boiaae Bossi inscr. chr. 1 n. 101
^) = *A«OD(os 2'«X(«f Berl. ayypt. Urk. l, c,
Bossi l. c.
p. Chr. 349
Liraenio') et CatuUino^)
') fortasse = Vlpius Limenius praef. urb.
a. 34719
-) = Aco CatuUinus (Pliilomathius) C. I. L.
VI, 1260; praef. urb. a. 34214
p. Chr. 350
Sergio") et Nigriniano')
') = Flavius Anicius liomae C. I. L. VI, 498
(nisi est, ut putat Bossius rev. arcli. n. s.
vol. 6 a. 1862 p. 373, Anicetius [sicj Zosimi
2, 44, 3); Flavius Sergius in papyro musei
Britannici inedita
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch.,praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Tlieo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch.fpraef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr.354 (fast..pasch., praef.) CoJist. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fast., pasch., praef.) Ital.^) Prosji.') (suo
loco) .,
Const. Ital.^) Prosp.^) (post a. 344) Theo Heracl.
') Italici et Prosp.per gem. (cf. vol. 1 p. 255. 351)
Clir. 354 (fast., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr.354 (fast., pasch., praef.J Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr. 354 (fasl., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
Chr.354 (fast., pascli., praef.) Const. Ital. Prosp. Theo
Heracl.
G7*
322
CONSVLES.
INDEX V.
p. Chr. .351
iMagnentio et Gaisone')
iToig laojjiivotg
'[). c. Sergii et Nigriniani
') Muannentio et Decentio Romae Bossi inscr.
chr. 1 11. 111. — Fabius Titianus consul
ordinarius C /. L. VI, 1166. 1167, crealus a
Magneniio consul et praefectus urbi, apud
Chronographum a. 354 adest in laterculo
praefectorum a. SoOjl, abest a consulari
p. Chr. 352
IDecentio
Constantio V
p. Clir. 353
Constantio VI
p. Chr. 354
Constantio VII
et Paulo
et Constantio Caes.
et Constantio II
et Coustantio III
p. Chr. 355
Arbitioue') et Lolliauo'')
') = Flavius Arbitio Bomae Rossi inscr. chr. 1
n. 122
') = Q. Flavius Maecius Egnatius Lolliauus
Mavortius C. I. L. VI, 1723. X, 1695. 1696
p. Chr. 356
Constantio Vill
p. Clir. 357
Constautio VIIII
et luliano Caesare
et luliano Caes. 11
p. Chr. 358
Datiauo') et Cereale*)
') titiano Vict. Aq.
^) = Neratius Cerealis C. I. L. VI, 1744. 1745
= 31916
p. Chr. 359
Eusebio') et Hypatio')
1) = -f-X. EvafjiKig Berl. iigypt. Urk. 1 n. 316
2) = *X. 'Yuureios Berl. dgypt. Urh. l. c.
p. Chr. 360
Constantio X et luliano Caes. III
p. Chr. 361
Tauro') et Florentio*)
') = Flavius Taurus Roinae Rossi inscr. chr. ]
n. 148. 150
^) = Flavius Florentius n. 148 cit.
p. Chr. 362
Mamertino') et Nevitta^)
') = Claudius Mamertinus Romae Rossi inscr.
chr. 1 n. 153
^) neuittula Comp. — = Flavius Nevitta /. c.
p. Clir. 363
luliano Aug. 1111 et Sallustio')
') = Flavius Sallustius C. I. L. VI, 1729
Romae Chr. 354 (praef.)
Theo
Chr. 354 (fast., pasch.) Const. Prosp. Beracl. fltal. om.J
Bomae Chr. 354 (praef.) [Rossi inscr. chr. 1, 112 — 116]
Chr. 354 (fast., pasch., episc. 2>. 76, 13. 19). Const.
Ital. Prosp. Theo Heracl.
Chr. 354 (fasl., pasch., praef.) Const. Ital. Prosp.
Theo Beracl.
Chr. 354 (fast., pascli., praef.) Const. Ital. Prosp.
Cycl. Tlieo Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Consl. Ital. Prosp. Cycl. Theo
Beracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Theo Beracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Prosp. Cycl. Theo Beracl.
fltal. om.J
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Cycl. Iheo
Beracl.
Const. Ital. Prosp. Cycl. Theo Beracl.
Const. Ital. Prosp. Cycl. Theo Beracl.
Const. Ital. Prosp. Cycl. Theo Ileracl.
Comput. (1, 153, 16. 18) Const. Ilal. Prosp. Cycl. Theo
Beracl.
Const. Ilal. Prosp. Cycl. Theo Beracl.
INDEX V.
CONSVLES.
523
p. Chr. 364
loviano Aug. et V.irroninno')
') = Flavius Varronianus Uomae Boasi inncr.
chr. 1 n. 175
p. Chr. 365
Valentiniano Aug. et Valento Aug.
p. Chr. 366
Gratiano ii. fi. et Dagalaifo
p. Chr. 367
Lupicino') et lovino^)
') = Flavius Lupiciuus liomae Rossi inscr.
chr. 1 71. m
*) = Flavius lovinus l. c. ; forlasse = Valens (V)
lovinus Amm. 28, 3, 9
p. Chr. 368
Valentiuiano II et Valente II
p. Chr. .369
Valentiniano iT. p. et Victore
p. Chr. 370
Valentiniano III et Valente III
p. Chr. 371
Gratiano Aug. II et Probo')
1) = Sex. Petronius Probus Veronae C. I. L. V,
3344; Romae VI, 1751 — 1753, Rossi inscr.
chr. 1 n. 226
2>. Chr. 372
Modesto') et Arintlieo^)
') = Domitius Modestus Romae Roasi inscr.
chr. 1 n. 231; = Flavius Domitius /. c.
n.230
2) = Flavius Arintheus Romae Rossi inscr.
chr. 1 n. 229. 230
p. Chr. 373
Valentiniano IIII et Valente IIII
p. Chr. 374
Gratiano III
et Equitio
p. Chr. 375
p. c. Qratiaui 111 et Equiti
p. Chr. 376
Valente Aug. V et Valentiniano iuu. Aug.
p. Chr. 377
Gratiano IIII et Merobaude')
') vide ud a. 383.
p. Chr. 378
!p. e. Gratiani et Merobaudis
Valente VI et Valentiniano iuu. II
p. Chr. 379
Ausonio') et Olybrio*)
') = Decimus Magnus Ausonius poeta
^) priore loco Chr. — = Q. Clodius Hermo-
geniauus Olybrius C. I. L. VI, 1711
Const. Ital. Prosp. Oycl. Theo Heracl.
Const. Ital. Prosp. Oiz. Cycl. Theo Heracl.
Const. Ital. Prosp. Ciz. Oycl. Theo Heracl.
Const. Ital. Prosp. Oiz. Cycl. Theo Heracl.
Ohr.354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Oiz. Oyct. Theo
Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Oonst. Ital. Prosp. Oiz. Oycl. Theo
Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Oonsl. Itul. Prosp. Ciz. Cycl. Theo
Heracl.
Ohr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Cycl. Theo
Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Oonst. Ital. Prosp. Ciz. Cycl. Theo
Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Oycl. Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Oonst. Ital. Prosp. Oiz. Oycl. Britt.
et Nenn. (3, 172, 1. 2) Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Oonst. Ital. Prosp. Oiz. Cycl. Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Oiz. Oycl. Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Oiz. Oycl. Heracl.
Ohr. 354 (pasch.)
Chr. 354 (pasch.) Const. lud. Prosp. Ciz. Victorius Aq.
(vol. 1, 681, 24). Oycl. Dionys. (I p. 754). Amj.
Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Oonsl. Ital. Prosp. Ciz. Victorius Aq.
(vol. 1, 681, 25) Cycl. Marcell. (2, 60, 10. 16) Aug.
Heracl.
524
CONSVLES.
INDEX V.
p. Chr. 380
{iratianii Aiig. V et Tlieodosio Ang.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Proap. Ctz. Victorius Aq.
(vol. 1 p. GSO, 2) Oi/cl. Hyd. (vol. 2 p. 14 c. 4. 5) Mar-
cell. Becla (vol. 3 p. 299 c. 456) Au;/. Heracl.
p. Chr. 381
Occidentis :
Syagrio^) et Eucherio^) Chr. 354 (pasch.) Const.
Ital. Prosp. Oiz. Oycl.
Auy. [Romae Eossi
inscr. chr. 1,302—309
et C.I.L. VI, 31945;
acia concild Aquil.;
Oodicum Theod. et
lust. constitutiones
ex Occidente omnes
praeter Theod. 15, 7,
6. 7 (= lust. 11, 41,
2. 3). 9J
') = Flavius Syagrius Bomae Rossi inscr. chr. 1 n. 303
^) sic plerumque, sed etiam Euter- et acta et tituli; = Flavius Eutherius C. I. L. VI, 36982
p. Ohr. 382
Ocddentis : forma plena:
Orientis :
Eucherio') et Syagrio') Marcell. Heracl. facta
concilii Oalchedon.;
Oodicum Theod. et
lust. constitutiones
omnes ex Oriente
praeter O. TTi. 4, 12,
8. 11, 39, 8. 16, 5, 8.
16, 7, 1]
Antoaio')
Salonis O. I. L. III, 9508
Antonio^) et Syagrio')
') = Claudius Aufonius Romae Rossi inscr. chr. 1 n. 312. 318
'^) = Flavius Syagrius Romae Rossi inscr. chr. 1 n. 312
p. Chr. 383
Merobaude') II et Saturuino')
') = Flavius Merobaudes Romae C. I. L. VI,
501. 502, "fA. BttQiapavSrjq Nicole papyrus
de Oenive n. 12
') saturuino syagrlo Chr. — = Flavius Satur-
ninus Romae l. c.
p. Chr. 384
et Clearoho
Chr. 354 (pasch.) Const.
Ital. Prosp. Dion.
(Ip. 755) Oycl. Mar-
cell. Auy. Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Oiz. Cycl. Marcell.
Auy. Heracl.
Kicomere
p. Chr. 385
Arcadio Aug.
et Bautone
p. Chr. 386
Honorio li. p. et Euodio')
') euodio, euuodio, eubodio^^assim. — = Flavius
Euodius Romae Rossi inscr. chr. 1 n. 361
p. Ohr. 387
Valentiaiano III et Eutropio
p. Chr. 388
/Theodosio Aug. II et Merobaude') III
JTheodosio Aug. II et Cynegio'')
piagno Maxinio Aug. 11
') vide ad a. 383
*) = Maternus Cynegiua C. I. L. III, 19 = 6587
p. Clir. 389
Timasio') et Promoto^)
') = Flavius Timasius Romae O. I. L. VI,
1759
^) = Flavius Promotus Romae l. c.
Chr. 354 (pasch.) Oonst. Ital. Prosp. Ciz. Cycl. Marcell.
Auy. Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ilal. Prosp. Ciz. Cycl. Marcell.
Auy. Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Cycl. Marcell.
Auy. Heracl.
Clir. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Oiz. Cycl. Marcell.
Auy. Heracl.
[Romae Bossi inscr. chr. 1 n. 370]
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Ciz. Cycl. Marcell.
Aug. Heracl.
[Bomae Rossi inscr. chr. 1 n. 371 — 375; Mediolani
C. I. L. V, 6243]
Chr.354 (pasch.) Coiist. llal. Prosp. Cycl. Marcell.
Auy. *Heracl.
INDEX V.
CONSVLES.
525
p. Cltr. 390
Valcntiniano II II
et Neoterio
p. Chr. 391
Tatiano') et Symmaclio')
•) = Flavius Tatiauus Bomae Bossi inacr. chr. 1
n. 395, Locris C. I. L. X, 37
-) = Q. Aurelius 8ymniachus Bomae C. I. L.
VI, 1699. 3201S et Bossi inscr. chr. 1 n. 395;
Locris X, 37
p. Chr. 392
Arcadio Aug. U et Rufino')
') = Flavius Kufinus Bomae liossi iiiscr. chr. 1
n. 399. 403 Caimsii C. I. L. IX, 6192
p. Chr. 393
(Theodosio Aug. III et Ahundantio
IEugenio Aug. I
Theodosio Aug. 111 et Eugenio Aug.
p. Chr. 394
lArcadio Aug. 111 et Houorio Aug. 11
iNicomacho Flaviano
p. Chr. 395
Olyhrio') et Probino'')
') = Anicius Hermogenianus Olybrius Bomae
C. I. L. VI, 1752. 1753. 1755. 1756, Bossi
inscr. chr. 1 n. 423. 424. 426—428. 430
') = Anicius Prohinus C. I. L. VI, 1754, Bossi
l. c.
p. Chr. 396
Arcadio Aug. lUI et Honorio Aug. III
p. Chr. 397
Caesario') et Attico')
') loco posteriore Const. — = Flavius Caesarius
Bomae Bossi inscr. chr. 1 n. 443 seq., Capuae
C. L L. X, 4493
') = Nonius Atticus Bovine l. c, Capuae l. c;
= Maximus Bosai inscr. chr. 1 n. 454
p. Chr. 398
Honorio Aug. IIII et Eutycbiauo')
') = Flavius Eutychiauus Bomae Bossi inscr.
chr. 1 n. 462. 465
p. Chr. 399
I Eutropio et Theodoro')
Chr. 3.54 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Cycl. Marcell.
Auij. Heracl.
Chr. 354 (piasch.) Consl. Ital. Prosp. Cycl. Marcell.
Auij. Beracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Cycl. Marcell.
Aug. Heracl,
Chr. 354 (pasc/i.) Const. Ital. Frusp. Cycl. Marcell.
Auy. Heracl.
[Capuae C. I. L. X, 4492]
[Bomae Boasi inacr. chr. 1 n. 410 — 418j
Chr. 354 (paach.) Const. Ital. Prosp. Cycl. Marcell.
Aug. Beracl.
[Bomae C. I. L. VI, 1782. 1783; Bossi inacr. chr. 1
n. 419—421]
Chr. 354 (pasch.) Consl. Ital. Frosp. Prol. pasch.
(1, 738, 45) Cycl. Marcell. Aurj. Heracl.
Chr. 354 (pasch.J Const. Ital. Froap. Cycl. Marcell.
Aug. Beracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Oycl. Marcell.
Aug. Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Cycl. Marcell.
Aug. Heracl.
Theodoro ')
et Eutropio eunucho
Chr. 354 (paach.) Heracl.
Marcell.
Const. Frosp. Cycl. Dionys. (I p. 755) Faach.
(2, 66). Aug. [Ital. om.]
fMallio Theodoro')
') manilio et theodoro Coiist. Dionys., 9eodwQov
fi6i'ov Fasch. — = Flavius Mallius Theo-
dorus Bomae Bossi inscr. chr. 1 n. 475 seq.,
Capuae C. I. L. X, 4493 a
p. Chr. 400
I Occidentis :
Istilichone') Const. Froap. (cf. Vict. Aq.) Oycl. Hist. Britt. (3, 207,
' 5) [(Bomae Bossi inscr. chr. 1 n. 489 — 493)]
J forma plena:
'stilichone') et Aureliano Chr. 354 (pasch.) Ital. Proap. (suppl.) AqS. Marcell.
') = Flavius Stilicho Ital. Cycl., item Bomae Heracl.
C. L L. VI, 1730—1734
526
CONSVLES.
INDEX V.
Occidentis:
p. Chr. 401
IVincentio')
'Vincentio') et Fravito^)
') = Flavius Vincentius Romae Bossi inscr.
chr. 1 n. 494 et al. , Stabiis C. I. L. X,
8139 ; Orenfell et Hunt greeh papyri ser. 2
n. 80
*) = Flavius Fravitus Bomae l. c, Blabiis l. c.
p. Chr. 402
Arcadio Aug. V et Houorio Aug. V
p. Chr. 403
[Bomae Bossi inscr. chr. 1 n. 494. 495]
forma plena:
Chr. 354 (pasch.J Const. Ital. Prosp. Cycl. Marcell.
Aug. Heracl,
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Cycl. Marcell.
Aug. Heracl.
Occidentis :
iRumorido
(Theodosio Aug. I et Rumorido')
') = Flavius Rumoridus Bomae Bossi inscr.
chr. 1 n. 518
p. Chr. 404
Occidentis :
Houorio VI Prosp. (ipse; cf. vol. 1
p. 778) Cycl. [Tituli
urbani et Italici om-
nes collegam non
habent]
Mediolani C. I. L. V, 6196
forma plena:
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosj). Cycl. Marcell.
Aug. Heracl. [Grenfell et Hunt greek papyri ser. 2
n. 81]
Aristaeneto
Orientis :
[Synesius ep. 133]
Honorio VI et Aristaeneto
p. Chr. 405
Occidentis :
I Stilichone') U
! Stilichone') H et Anthemio
') = Flavius Stilicho Cycl. et ad a. 400
p. Chr. 406
Arcadio VI et Probo')
') = Anicius Probus Bomae C. I. L. VI, 32009,
Bossi inscr. chr. 1 a. 559. 560, Notizie degli
scavi 1880 p. 274; = Petronius Probus
Bomae Bossi inscr. chr. 1 n. 554. 657
p. Chr. 407
Honorio Aug. VII et Theodosio Aug. U
p. Chr. 408
Basso') et Philippo^)
') = Anioius Bassus Bomae Bossi inscr. chr. 1
n. 583. 586. 587. 669, Notizie degli scavi
1888 p. 450; = Anicius Auchenius Bassus
(aut hic aut cos. a. 431) Bomae Bossi inscr.
chr. 1 n. 666. 671 (cf. idem p. .580. 601),
Aeclani C. I. L. IX, 1364
') = Flavius Philippus Bumae Bossi inscr. chr. 1
n. 586. 587
p. Chr. 409
iHonurio VUI et Theodosio III
'llonorio VIII et Constantino I
forma plena:
Ctir. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. (stippl. ; cf. 1,
488) Marcell. Aug. Heracl. [concil. Gall. Ia0 286]
Oeneal. 1, 196 c. 627. Cycl. [Tituli urbani p/erique
collegam non habent]
forma plena:
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Mnrcell. Aug.
Heracl. [Bomae Bossi inscr. chr. 1 n. 541; concil.
Gall. laffi n. 293]
Chr. 354 (pasch.) Const. Ital. Prosp. Cycl. Marcell.
Aug. Heracl.
Chr. 354 (pasch.) Const. Prosp. Cycl. Marcell. Aug.
Heracl. [Ital. om.]
Chr. 354 (pasch.J Const. Ital. Prosp. Cycl. Marcell.
Aug. Heracl.
Chr. 354 (paschj Const. Prosp. Cycl. Hyd. (p. 17 c. 42).
Marcell. Autj. Ileracl. [Ital. om.]
[Treveris Le Blant n. 248]
INDEX V.
CONSVLES.
527
;). CUr. 410
/Tortiillo
lV:iraiia-)
||Varaiio et TortuUu]
[Honorio Vlll et V.-iraii]
') liouorio uiii et uarau quod fuit tertullo <.'onst.
Cf. Homae Nollzie dei/li scavi 1888 p. 450:
. . . [k]al. Maias . . . [Tcr]tuIIo(?)
') vel Varane
') uaraua et pliillpiio San</all.
Const.')
( 'hr. 364 (pasch.) Ital.'') rros^). Cycl. Marcell. Aug.
Heracl. [Cod. Theod. et lust. passim; liomae
liossi inscr. chr. 1 n. 1147 = C. I. L. VI, 31692]
AqS.
ConstJ)
},. Chr. 411
Orientis:
il. u. Theodoslo Aug. nil Cod. Theod. 5,13,23 (secnndiim ed. Kme(/eri; rulyo
et qui fuerit uuntiatus imperfecte 5, 14, 9)
forma plena:
iTheodosio Aug. TIII Const. Trosp. Cycl. Aug.
[[Honorio VIIH et Tlieoaoslo 1111] Marcell. Ileracl.
p. Chr. 4l>
\noiiorio Vllll
[Tlieodosio V|
' [Uonorio X
p. Chr. 413
Orientis :
d. 11. Theodosio Aug. V Cod. Theod. 7, 17, 1
et qui fuerlt nuutlatus
forma plena:
et Theodoslo V Const. Frosp. Otjcl. Ang. [Tituli urhani]
Marcell. (ef. a. 411)
et Theodosio V] Ueracl. (cf a. 411)
Oecidentis:
Heracliano Aug.'') I-"cio
[p. B. Honorii VIIH Const.')Cgcl.Au(,.-) [Cod.
et Tlieodosii V Theod. et lust. const.
ex Occid. pleraeque]
') p. c. honoril Vllll et theodosii et Luclo cons. Const.
^) p. c. id est heracllauo et lucio Auy.
p. Chr. 414
Constantio'
Orientis et forma legitima:
Const.') Prosp. Marcell.
Aug.'^) Eeracl. [Cod.
Theed. et lust. const:
ex Oriente omnes et
Theod. G, 26, 16, 11,
27,7 ex Occidente;
tituius Salonitanus
anni sequenlis X k.
lan.C.I.L.III,9513]
Orientis ^) :
Occidentis :
Const. Prosp. (I) Oycl.
[liomae titulus Bossi
1 n. 611; ep. Inno-
centii i>apae Iaffe303;
Cod. Theod. 2, 16, 3
= lust. 2,21,8 et
Theod. 15, 7, 13 ex
OccidJ
Constantio') et Cou- J'rosp. (11; cf. vol. 1
stanto P- ■i^^) Marcell. Aug.
Heracl. [Cod. Theod.
et lust. yleraeque et
Occ. et Or.]^)
.) = Flavius Constantius ep. Innocentii l. c; C L L. VI, 17W. 1720; laffin. 303. 329; ef. Sos.i .nser.
chr. vol. 1 p. 263
') Forma Occidenlia nostea ellam in Oriente praevaluit
68
CHRONICA III,
('(iustanto et ('"iistautio') [CoiL lust. 8, 16,8. 11,
59, 13 ex Orieiite]
528
CONSVLES.
INDEX V.
p. Chr. 415
Honorio X') et Theodosio VP)
') To /«' Ileracl. (cf. a. 411. 412)
-) p. c, imuliiu ndd. Cycl.
p. Chr. 416
Const. Proiip. Ci/cl. Marcell. Ang. Ifpracl,
Occidentis:
Pallailio') [Romae XI k. Felir.
Notizie degli scavi
1888 p. 450; Inno-
centii ep. lafd 312.
321. 323]
forma plena
Orientls:
Tlieotlosio Aiig. VII et qiii [Theod. 0, 32, 1]
fucrit iiuiitiatus
Theodosio Aug. VII et Palladio')
') Flavius Palladius Noiizie l. c; lunius Quar-
tus Palladius ep}). Innocentii laffe 312. 321.
323, liomae Bossi inscr. chr. 1 n. G02. 603
p. i lir. 417
Ilonorio XI') et Constantio^) II
') to tjf Seracl. (cf. ad a. 411. 412); similiter
erratur in titulo urbano Bossi inscr. chr.
ml. 1 n. 604
') = Flavius Constantius, vide ad a. 414
p. Chr. 418
Honorio XII') et Theodosio VUI
') 7-0 (/ Heracl. (cf ad a. 411. 412)
p. Chr. 419
Const. Prosp. Cijcl. Marcell. Aug. Heracl. [Romae
Rossi inscr. chr. 1 n. 603; Innocentii ej)}'. loffe 311.
313 seq.]
Const. Prospi. i'i/cl. Marcell. Aug. Heracl.
Const. Ital. Prosp. Cyc.l. Marcefl. Aug. Ileracl.
fMonaxio
iMonaxio
p. Chr. 420
Occiclentis :
[Bonifatii I epp. laffi
348. 349. 350]
forma plena:
et Plintha Const. Ital. Prosp. Ci/cl. Marcell. Aug. Ilerncl.
Orientis :
Theodosio Aug. VIII et [Theod. 7, 16, 3J
qui fuerit nuntiatus
forma plena:
Const. Prosp. Cycl. Marcell. Aug. Heracl.
(Theodosio Aug. VITI ct Constantio') III
') = Flavius Constantius, vide ad a. 414
p. Chr. 421
Occidentis :
Agricola et Eu- Const. Prosp. Oijcl. Aug.
stathio') [Halonis C. I. L. III,
. ,, , . 9.314 + 12857]
) eustasio Cycl. Aug.
p. Chr. 422
Uouorio XUI') et Theodosio X
') t6 id" Ilerarl. (cf. ad a. 411. 412)
p. Chr. 423
Orientis et forma legitima:
Eustatliio') et .\gric-oIa Marcell. Ileracl. [Codd.
Theod. et lust. tam
ex Occ. cjuam ex Or.J
Cunst. Prosii. Cycl. Marcell. Aug. Ileracl,
Occidentis :
Marinianii') et As- Const. Prosp. Oycl. Aug.
clepiodoto [tituli Italici C. I. L,
V, 1623. 6397 et Dal-
matinus l. c. III, 3104]
') = Flavius Avitus Marinianus Romae Rossi inscr. chr. 1 n. 635; cf. C. I. L. VI, 1761
1>. Chr. 424
Orientis
Orientis et forma legilima:
Asclepiodoto et Mari- Marcell. Ileracl. [i 'odd.
uiano') Theod. et Inst. tam
ex Occidente quam ex
OrienteJ
Occiilentis :
/Castino')
Victore
Prosp.(I propter Vict.Acj.)
Oycl. [Brixiae C. I.
L. V, 5206 el Medio-
lani C. I. L. V, 6281]
forma plena :
\Castino') et Victore Consl. Prosp. (II). Aug. | Vict..rc et Castino')
') = Flavius Casfinus Cgcl. et Rossi inscr. chr. 1 n. 642
Heracl. [Codd. Theod.
et lust.]
Marcell.
INDEX V.
CONSVLES.
529
/). Chi: 4>r>
I Tlieixlii.sio Avig. XI el Valciiliiiiaiiu fiiesaic')
'loliaiuic .\tig.
') VaIeiil[iiii]aiio iiueio floieiitissimo Caesare
tittdun nrbauus Jiunsl tnnfi: cki: I ii. 6'-i5
/). Chr. 426
Theodosio Aug. XII ot V.-iluutiiiiaim Aug. II
p. Chr. 427
Uierio et Ard.ihure
Occidenlls'):
Ci/cl.
Const. J'ro.ip. Cijd. Slarcell. Hist. Brittonum (3, 168,
2 = 16'.}, 1. 201), 14) Aur/. Ileracl.
[lioinac liussi inscr. chr. 1 n. Ii4l/
Cunsl. Frosji. Cijct. Marrcll. Aui/. Heracl.
Geneal. (vol.l, 196 c. 628 a). Const.Prosj}. Cijcl. Marcell.
Aiiij. Seracl, [Codd. Theod. el Iiist.J
Orientis'):
Tauro') et rjui 1'uerit [Theod. 5, 1, '.>]
iiuiitiatus
Tauro') et Felice-)
[Theod. 3, 5, 13. 4, 6, «.
e, 27, 22]
ji. Chr. 428
iFelice^)
fFelice-) et Tauro') Const. Ital. Prosj). Adn.
ad Cycl. (1, 743).
Marcell. Bisl. Brit-
tonum (3, 209, 17).
. Au;/. Ileracl. [Codd.
Theod. el lust.
jilerumque, etiam in
const. ex Oriente;
Caelestini papa^ eji.
lafe H. 369 ; cf. Eossi
inscr. chr. 1 n. 6.58] ')
') Forina Occidentis jiostea etiam in Oriente jiraeruluit
-] = Flavius Feli.x Ci/cl. et diptijchon ajmd Oaium 1 tah. 2 ad p. 129; liomae Rossi inscr. chr. vnl. 1
n. 6.58, vol. 2 ji. 149 = Dessau inscr. n. 1293; Caelestini ej). laffe n. 369
') = Flavius Taurus Caelestini ej>. l. c.
p. Chr. 429
Floreutiu et Diouysio Const. Ilal. Prosp. Cycl. Marcell. Auij. Heracl.
p. Chr. 430
Orientis:
Theodosio Aug. XIII et [Theod. 6,27,23. 7,8, l.j. 10,10,34]
qui fuerit uuntiatus
forina jilena:
.Tlieodosio XIII et A'aleiitiiiiauo III Const. Prosp. Cycl. Marcell. Au;j. Hcracl.
p. Chr. 431
Occideidis:
Hasso') et Autiocho-) Const. Prosj). Cycl. Aug.
[Theod. 11, 1, 36 ex
Occid.; lialouis C. I. L.
III, 9516]
') = Flavius Bassus Syracusis C. I. L. X, 7168. Cf. ad a. 408
-) = Flavius Autioclius Syracusis l. c.
p. Chr. 432 _ . . s
Occidentis et forma legitiina:
Aetio') et Valerio Const. Prosp. Cycl. Auij.
[coiutitutiones et Oc-
cidenlis Th. 6, 23, 3
= lust. 11,16,3 et
Orieniis Th. 6, 24, 11
secundum cod. opti-
mum = lust. 12, 17,
2; Caelestini ejiistulae
laffe 386. 387. 388;
Aquis Statiellis C. I.
L. V,7330j
') = Flavius Aetius laffe l. c; Itomae Itussi iitscr, chr. 1 n. 698
Orientis :
Antiocho-)et qui fuerit [Thevd. 9,45,4 ad lect.
uuutiatus anliquamj
Autiocho'-) et Basso') Marcell. Heracl. [Theod.
9, 45, 4 ad lect. inter-
2)olatainJ
Orientis :
Valerio et qui fuerit [Theod. 9, 45, 5 ad lect.
nuiitiatus untiijuamj
Valerio et Aetio') Marcetl. Ileract. [Theod.
6, 24, 11. 9, 45, 5
= lust. 1, 12, 4 ad
lect. interj^otatamj
68*
530
CONSVLES.
INDEX V.
;). Chr. 433
Occldenlis ;
(Maxiiiio')
('ijcl.
forma pleitfi:
Const. rrusj}. ilarceU. Auy. Heracl.
fTheodosio XIIU et Ma.Kimo')
') = Petroiiius Maximus cos. II a. 443: C. I.
L. liomae VI, 1197. 1198 cf. 1660, Jlossi
inscr. chr. 1 n. 679. 712; Aeclani C. I. L.
IX, 1368
p. Chr. 434
Occidentis :
Aspare') et Areo- Const. Prosp. Cijcl.
biudo'')
') = Flavius Ardabur Aspar in clupeo arf/erUeo adleijato supra p. 497 not. 1 ; lust.J
Flavius Aspar liomae liossi inscr. chr. 1 n. 682
^) modo Areobiudo 7itodo Areobiuda
Orientis:
ArBobiudo'-) et Aspare") Marcell. Anj. J/cracl.
[Codd. Theod. ct
p. Chr. 435
(Theodosio XV
Orientis :
Theodosio Aug. XV et [Cod. Theod. 6, 28, 8. 7, 8, 16. 10, 8, 5. 16, 3, 66 ex
qui fuerit uuutiatus anni mensibus decem priorihus]
forma plena:
et Valentiuiauo IIII
Const. Prosp. Cycl. Marcell. Atiij. Heracl,
Const. Prosp. Cycl. Marcell. Aug. Ileracl. Beges Vand.
(3, 458) [Cod. Theod. 1, 1, 6. 16, 10, 25 ex mensi-
hus Novembri et Decembri, item lust. in omnibus
i/uas habet huius anni subscriptionibusl
p. l-hr. 436
Isidoro') et Seuatore^) Const. Prosp. Ctjcl. Marcell. Atiij.') Heracl. [Cod.
■) = Flavius Isidorus liomae liossi iiiscr. Theod.]
chr. 1 n. 696
') = Flavius Seuator Bomae l. c.
') p. c. id est praem. Amj.
p. Chr. 437
Aetio') II et Segisvulto'')
') = F^Iavius Aetius, viile ad a. 432
') = Flavius Sigisvultus liumae Bossi inscr.
chr. 1 n. 698
p. Chr. 438 . .
Orientis :
Theodosio Aug. XVI et [Nov. Theod. 1]
qui fuerit nuntiatus
forma plena:
(Theodosio XVI et Fauslo') Geneal. (1, 196 c. 628b) Const. Ital. Prosp. Marcell.
') = Anicius Acilius Glabrio Faustus C. I. L. Auij. Heracl.
VI, 1676 — 16 78. 1767 et ijesla de recijnendo
cod. Theod.
p. Chr. 439
Occidentis :
Festo') et qui de
do Orieute fuerit
nuutiatus
forma plena:
Theodosio XVII et Festo') Cotist. llal. Prosp. 3IarceU. Veron. Aiti/. JJeracl.
') videtur esse = Kufius 1'ostumius Festus Jicijcs Vaiul. (3, 458)
llossi inscr. chr. 1 n. 846 — 848
p. Chr. 440 Orientis:
Anatolio [Nov. Theod. 19]
Anatolio et Valeu- JJcracl.
tiuiano
[titulus Mediolanensis C. I. L. V, 6268]
Valentiniano Aug. V et Anatolio
forma plena:
Const. Jtal. Prosp. MarceU. Veron. Attrj.
INDKX V^ CONSVLES.
1>. Clti: 441
Occidenth:
|). c. Valeiitini.ini j lioniac Jiussi hiscr.chr. 1 Cyiu'j
Aug. V ot Aniitiilii ?i. 706; Nov. Valen-
liniani III omncsj
') = <PX. KvQog ISerl. Hijypt. Urk. vol. 2 n. 609
-) cyro ot autliulio ii Itai.
p. Chr. 412
Uccidentis :
531
Orientia et forma plcna, :
Const. Itai.'^) l'ros2>. Mar-
cell. Veron. Aurj.
Ileracl. [Nuv. Theo-
dosii II omnesj
Dioscoru')
Const. Prosp. (l) [Nov.
Valent. 2, 2 ; liomae
Mossi inscr. chr. 1
n. 709. 710; Medio-
laniC.I. L. V,62<J3;
Laude C. I. L. V,
6402; Salonis C. I.
L. III, 12860]
Orientis .'
Kudoxio et Diuscoro') Marccll. Hcracl. [Cud.
lust. constitiUiones
quattaor suhscrijHio-
nibus 2>arum JidisJ
Dioscoro') ut Eutlo.\io'')
forma leijilima :
Ital. rrosp. (suppl.) Aq8. Veroii. Awj. [Nov. Valcn-
tiniani 7, 2 Occid. et Theodosii 22, 2 UrientisJ
') = Flavius Dioscorus Nolae C. I. L. A", 1340
-) tlieudosio Ital.
i<. Chr. 443
Rlaximo') II et Paterio
') = Petronius Maximus iHtle ad a. 433
p. Chr. 444
Theoilosio XVlll et Albino
Coiist. Ilal. 1'rusji. Marcell. Veron. Auj. Heracl.
Const. Ital. Prosp. (etiam injiraescr. Ip.385). Marcell.
Vicior Veron. '*Aug. Ileracl.
i>. Chr. 443
1 Valentiniiino VI
'\'alontiniano V
OccideiUis :
p. Chr. 446
lAetio III
1 et Nomo
Occidentis :
Const,
foriiia plcna:
Ital. Prosp. (etiam in j^raescr. vol. 1 p. 38.^) Marcell.
Vcron. '*Au;j. Meracl. [Victor om.J
lAetio 111 et .Syinmaclio')
') Xeoftiov to y xtd nvfi/iK^nv l'onsl. (Or.,
vol. 2, 8'2), ualentiniani uii ot aetii iii Mar-
cell. errore, symmachi uii et aetii iii Mar-
cellini emendator (vide vol. 2, 57)
p. Chr. 447
Occidentis :
l Calepio [Nov. Val. 7, 3. 22. 23. 24 ;
tituii urbani omnes;
Lufjduni Le Blant
n.35 = C.LL.XIII
n. 2.355J
\Calepio ot ArUabure ('onst. Ital. (post 448)
Prosp. cum Add.
(p. 487. 488). Ciz.
(1, 607, 17). Victor
Veron.
Const.
foriiia plena:
Ital. Trosp. cuiii, Add. (vol. 1 p. 487. 48S). Victor
Veron. *Aiij. lleracl.
Orientis :
Ardabure et qui rucrit Nov. Theod. II 2
nuutiatus
Ardabure et Calepio Marcell. Aug. Heracl.
532
CONSVLES.
INDEX V.
PostuiniaiRi '}
Postimiiaiiu') et
Zeiioiie
II. ( 'hr. 4iS
Occidenlh :
[Leonls eji. Inffi «. 417;
Mossi inscr. chr. 1
n. 743. 744]
Const. Itcd. Prosp. cnm
Add. (iK 487. 48'J)
Polemlus iSilvius
(ool. 1 2>- 523 c. 84.
p. 547, 38) Victor
VeroH. [Nov. Va-
lent. 25; titiUi Me-
diolanensis C. I. L,
V, 6283, Lugdunen-
sis Le Blant n. 68 =
C. I. L. XIII, 2.356]
') = Rufius Praetextatus Postumianus C. I. L. VI, 1761
p. ( 'hr. 44'J
Occidenfis :
[Bomae Bossi inscr, ch r. 1
n. 745, 746 ; Lugduni
LeBlant n.667= 0.
L L. 2357]
Orienlis :
Zenone ct Postumiano')
Marcell. Aurj. Heracl.
[Cod. lust. 1, 1, 3
ex OrienteJ
Asturio')
Asturio') et Proto- Const. Ital. (post 450) Protogene et
gene Prosp. cum Add. Asturio')
(li. 487. 489). Po-
lemius (vol,l p.547,
38) Victor. Veron.
Au(j. [Nov. Valent.
26. 27; Leonis epp.
laffi 420—445; in-
scriptio Mediolanen-
sis a. sequentis C. I,
L. V,62S4]
') asterio Polemitis, uaieQiov Const. (Or.) errore. — = Fl. Astyrius in diiilijcho ajmd Oorium 1
tab. 3 ad p. 58; liomae Bossi inscr. ehr, 1 n, 745
p, Chr. 450
Protogene et qui
nuntiatus Cuerit
Orientis :
[Marciani ep. apud
HaeneUam t/oip. leg.
p. 252: vnuTfiff /7p(o-
xoyivovg XauTiQOTd-
rov xtti roa StjXm-
!t)]Oofxii>ov]
Marcell, Heracl, [Cod,
lust, 5, 17 et a, sequen-
tis 5, 14, 8, 6, 52, 1
ex Oriente omncs]
Valentinijino Aug. VII et Avieno')
') = Gennadius Avienus ex Corvinoruni l'anii!i;i,
Sidonius ep, 1, 9
Const. Ilal. Prosj). cum Add. (ji. 487, 48'J), Marcell,
Victor Veron, Aug, Ileracl,
p. Chr. 451
Adelfio')
Oceidentis :
Prosp. (I teste Vict. Aij.)
cum Add. (p. 487.
489). [Nov. Valen-
tiniani; Leonis jmpae
ej>j). jileraeque ; Bossi
inscr. chr, 1 n, 752.
753]
Adelfio') ot Mar-
ciano
Const.
Marciano Au
fuerit uuntiatus
Marciano Aug. I
Orientis :
et qui [Marciani ep. ad Leoncm
apud naeneliimi Corj).
leg. p, 251 Graece:
vnuTeiti . , MtiQxiic-
yoiJ , , , xtd rov tfijXto-
9)jaouei'ov , Latine:
consulatu . . . Mar-
ciani . . . priino et
qui fuerit nuntiatus7
[Nov, Marciaiii 1]
Marciano Aug. et Adelfio')
') = Flavius Adelfius Add. ad Prosp. ji. 489
forma jilena:
Ital. Prosp. (II) cum Add. (p. 490) AqS. Marcell.
Veron. Aug. Heracl, [Victor, om,]
INDEX V.
p. Chr. 452
CONSVLES.
533
OccidnUis :
Herculaiio') et qni Aild. ad Prn.ip. p. 487
ilo ilrientc iucrit
imiitiatus
Ilerculani)')
Orientts:
Sporacio") ct qni fuerit [Marciani epialida ajnul
nuntiatus llaeneUum Corp.lei/.
p . 452 data dle lul. 6
vntttsiif HffioQttxlov
. xid Tot; <f)//i.io!fiji!u-
[xivov]
Sporacio-) [Cod. lust.]
Sporacio-) et llcrculano') Marcell. Auy. Heracl,
Comput.(l,153,lS). Prosp.
(I). [e]>p. Leonis
omnes et tituli Jtalici
omnes]
llerunlano') et Spo- Const. Ital. Prosp. (II)
racio-) cum Add. (p. 490)
AqS. Veron. [Victor
om.J
') lionorio Add. ad Prosp. (p.490j. — = Flavius Bassus Herculauus Romae Eossi inscr. cltr. 1 ii. 757;
Flavius Herculanus Add. ad Prosp. (p. 4bT) et Aeclani C. I. L. IX, 1771
^) asporacio Ital. AijS., aspere Add. ad Prosp. (p. 490), marciauo Aiii/.
p. Chr. 453
Occidentis: Orientis:
i Opilione') Const. Prosp. (I) cum
I Add. (p. 489). [epi-
I stulae Leonis omnesj
\Opilione') et Vinco- Ilal. Prosp.(II) cumAdd.
I malo-) (p. 490) AqS. Victor
\ Veron. Aug.
') = Flavius Opilio Prosp. Add. p. 490 et Romae inscr. chr. 1 n. 997; Venautius Opilio Romae Kotizie
dei/li scavi ISSS p. 451; Kufius Opilio Romae Rossi inscr. chr. 1 n. 993: inter duos consnles Opilio-
nes a. 453 et a. 524 haec nomiiia quomodo dislrihuenda sint, parum constat
') Cf. Marciani epistula a. 452 lul. 6 inscripta inter tilios Biyxoijiiho . . vnttrio tfeaiyyitTto (Haenel
corp. leg. p. 256)
p. Chr. 454 '
Occidentis :
I post consulatum Add. ad Prosp. (p. 4S7)
Opilionis
forma plena:
lAetio et Studio Const. Ital. Add. ad Prosp. (p. 4S7. 490) Marcell.
Victor Veron. *Auy. Ileracl.
p. Chr. 455
Occidentis : Orientis :
Viucomalo-) et Opi- Marcell. (84, 20. S5, 31).
lione') Heracl.
I Valentiniano VIII
Adtl ad Prosp. (p. 4S7);
\ [I.eonis epp.J
J forma plena:
( Valentiniano VIII et Antlieniio
Antbemio
[Xov. Marciani ; Cod.
lust.J
p. Chr. 456
Occidenlis :
lAvito') Aug. Const.[RomaeRossiinscr.
) chr. 1 n. 795. 796J
'lohamie et Varan.-i Ilal. Add. atl Prosp.
(p. 492) Aq. Viclor
Marcell.(cuil.Sanelo-
mer.) Marius Veron.
[Romae Rosai inscr.
ehr.l n. 798. 799J
') = Eparchius .\vitus Rossi inacr. chr. 1 p. 345
Const. Ital. Prosp. cum Add. (p. 490). Aq. (rol. 1
p. 681, 12. p. 682, 1). Marcell. Victor Veron. *Auij.
Heracl.
Orientis:
Varane et lohanne
Add. ttd Prosp. (p. 490).
Marcell. (cod. Oxom.)
*Auy. Heracl. [Cotl.
lust.J
534
CONSVLES.
INDEX V.
j). Chr. 457
Constantino') et Rufo
') = Flavins C'onst<antinus Jiomae Mossi inscr.
chr. 1 n. 810
p. Chr. 458 Occidentis:
Maioriano Aug. [Kov. Maior. 1 ; Leonis
epp. laffe 536. 543]
Arilaljure et Maio- Add. ad Prosp. (p. 490).
riaiio *Aug.
[Maioriano Aug. et Const. (ante a. 4G0)
Ariovinilo]
forma plena:
et Maioriano Aug.
Ital. Add. ad Prosp. (p. 490. 492) Aq. (p. 682, 2. 11.
683, 22. 722) IHonys. (p. 75G) jVarcell. Vielor
Marius Isidoriana (2, 493 c. 7). Ilist. Ijrittonum
(3, 209, 1) Veron. *Aug. Ueracl. [Const. om.J
[Leonis ejtp. omnesj
Orientis :
Leone Aug. Victor Ileracl. [Cod. Inst.
12, 35, 15]
Leone Aug.
[Maiorianu
[Leone Aug.
p. Chr. 459
et Leone]
et Apolloniii
Occidentis :
Riciniere') et qui de Const,
Oriente
Kieimere')
Patricio
Patricio et Riciniere')
Marcell. Victor [Salonis
C. I. L. III, 13127]
[Nov. Maior. 9 (c/. quae
nionui nejtes Archiv
14, 234); ep. Leonis
papae laffe 545]
Ricimere') et Pa- Ilal. Add. ad Prosp.
tricio (p. 492). AqS. Cass.
Marius Veron. *Aug.
[Salonis C. I. L. III,
9522]
') = Flavius Ricimer Ilal., item Itomae Bossi inscr. chr. 1 n. 805; Capuae Eph. epigr. 8 p. 132
') = Flavius Patricius, ride supra; lulius (?) Patricius Salonis l. c.
p. Chr. 4G0 Occidentis: Orientis:
Add. ad Prosp. p. 492. AqS. Marcell. l'ass. Veron.
*Aug. [Nov. Maioriani 3 — 7; Leonis papiae epp.
pleraequej
Marius
Ital.
Orientis :
Patricio et ijui nnntiatus [Upistula praesldis C. I.
fuerit Gr. 3467: VTHtTtas
<i'i.. Uiir()(xlov Tov
XdflTlf). xid TOV d'>j'/.lO-
f^ijao/Jtfov]
HeracL [Cod. lust. 8, 53,
30]
IMagno
fMagno et Apollonio
[liomae Rossi inscr. chr. 1
n. 738]
Const. Ital. Add. ad
Prosp. (p. 493) AqS.
Cass. Victor Marius
Veron. [Nov. Maio-
riani; epp. Leonis
papaej
p. Chr. 461 Occidentis:
Severino et qui ilo Const.
Oriento
Severino [Homae Mossi inscr. chr. 1
n. 878. 879 et Medio-
lani C. V, 5453 et ajmd
Lingones in Qallia Le
Blant n. 1 = C. I. L.
XIII,5657: auta.461
aut a. 482]
Ilal. Add. ad Priisp,
(p. 493) AqS. Cuss.
Marius ^■'eron.
) gailalaifo .liW. nd Prosp., Victor
Apollouio et Magno
Marcell. *Aug. Heracl.
Orientis:
Severino et lJ;iga-
laifo')
Uagalaifo
Dagalaifo') et Severino
[TiliUus in Galatia re^).
C. I. Or. 9259: imi
vTiuTtus r<iif«hdTi-
TIOvJ
Marcell. Vietor Aug.
Jieracl,
INDEX V.
|). Chr. 46-2
Severo AiiR,
CONSVLES.
i35
Orientis :
Jilurcell.^) Viclor Heracl.
Occidenlis :
[Romuc Jiossi inscr. clir. 1 Leoiie Aiig. 11
n. 807— S0<); ei>i>.
Leo7tis 2>"P"^]
Severo et Leone Const.
Augg.
forma plena:
Leoiie Aiig. II et Severo Aug. Ilul. A<hl. ad Prosp. (p. 49.3). Ar/S. Cass. Caesar
miijusl. (2, 222) Murias Veron. '*Atu/.
') Qitod add. foriiiu Oraecu (2, t^Sj xia (tCQTiivTivov fvrlasse originem dticil ex nomine iSeveri.
p. Clir. 463
Occidenlis et forma lei/ilima:
Basilio') AqS. (J). [Nov. Severi 1;
Romae C. I. 1j. VI, .311)47]
Basilio') et Vil^iano <'onsl.^) Ilal. Add. ad
Vibiauo
Vibiano et Basilio')
Orientis:
Viclor *Aui/. Heracl.
Marcell.') Caesaraui/usl.
(2, 282)
Prosp. (p. 41)3} AqS.
(IJ). Cass. Marius
Veron. [Cod. lust. 2,
7,12 Orienlis] \
') = Caecina Basiliu.s iamiliae Decianae Sidoniits ep. 1,9; — Flavius B.asilins liomae Hossi iiiscr.
elir. 1 n. SIO; fortasse = Caecina Deciu.s Maximus Basilius Itossi iiiscr. clir. 1 p. 491
■■^) basilio et gaclaiib Const.
') felice 2»'o Basilio MarcelL, sed Graece esl BaijiXeiov
p. Chr. 404
Olybrio') Consl. AqS. (I)
Rusticio et Olybrio') Ilal. Cass. Marcell. Veron. Auc/. Ileracl. [Romae
Rossi inscr, clir. 1 n. S12. S13; papt/ms Parisina
apud Wesselyum in actis acad. Viiidob. a. 1889
p. 164]
Olybrio") et Rusticio Add. ad Prosp. (p. 493) AqS. (II). Viclor Marius
') = forlasse Flavius Anicius Olybriiis Itomae Rossi inscr. chr. 1 n. 1009
p. Chr. 465
llernienerico
et Basilisco')
Basilisco')
ct llerniencrico
') = Flnvius Basiliscus si/n. Rom. cit.
p. Chr. 466
ILeone Aug. III
'Leoue Aug. m et Tatiano")
') tassiauo Marius. Cf. neites Arcltiv 14, 236
p. Chr. 467
Pusaeo et lobanne
p. Chr. 468
Antliemio Aug. 11
^[Leono II 11
CHRONICA III.
et Anthemio 11]
Ital. Camp. AqS. (II). Cass. Victor Marius Veron.
[Const. om.]. [Novella Severi2; liomae Rossi inscr.
chr.l n. 817. 818, Mediolani C. I. L. V,5685;
legitimo ordine Hermineriats videlur priorem
locum ohttnuisse, sed saepe praeponitttr Basiliscus
utpote imperatoris affinis (neues Arcltiv 14, 234)]
Add. ad Frosp. (p. 493) AqS. (I) Marcell. Aug.
Heracl. [Cod. lust. 1, 36, 1 ex Orienle; synodus
Romana p. 159 Thiele; Hitari pajiae ep>. laffa
n. 560; Romae Rossi inscr. chr. 1 n. 813]
Camp. Add.- ad Frosp. (p. 493) AqS. Marcell. Cass.
Victor *Atii/. Ileracl. [Const. om.], [Vrbani tiluli
omnes ; Lugduni Le lilant n. 74 = C.I.L, XIII, 2360]
Ilal. (Vind.) Marius Veron.
Ilal. Camp. AqS. Marcell. Cass, Victor Maritts Veron,
*Aui/, Heract, [Const, om,]
Const, Itat, Campi, AqS. Marcell. Cass. Marius Veron.
*Aug. Heracl, [Nov. Anthemii; Cod, Ittst,; tiiuli
itrhani et Itatici]
Victor
69
536
p. Cltr. 469
, Miireiano
CONSVLES.
INDEX V.
Occideittis:
. [liluli Ilalici et Oallici C.
\ V, 6627. XI, 4078;
Le Blaiit n. 87 =
) C. I. L. XIII, 2361]
Mareijiuo et Zenone Ilal. Camp. AqS. Cass.
Mariiis Veron.
p. Clir. 470
Ocridentis :
Severo')
(irientis:
Zenone et M.iri:
loril.aiif
Jilarcell. Victor *Aug.
Ileracl. [Cod. lust.J
Orientis :
[Cod. Iust.5,27, 4 ad cud.
VeroiiensemJ
lordane et Severo')
Camp. AqS. (I). [liomae
Itossi inscr. chr. 1
n. 826. 827. 828 alii-
que lituli Italici et
OaUici]
\Sever(j') et lorilaiie Ital. (Vind.) AqS. (II).
Cass. Marius Veron.
[Bomae liossi inscr.
chr. 1 n. 829, Lugduni
0. 1. L. XIII, 2362]
') = Fl.avius Severus Nolae C. I. L. X, 1343; = Messius Plioebus Severus Bomae in amphitheatro
Flavio C. I. L. VI, 32091. 32092. 32184. 32185
^) ioli.anne Vict. Aug.
p. Clir. 471
Occidentis: Orientis:
Marcell. Victor^) Aug.^)
Ileracl. Alex. [Cod.
lust.]
I Probi<ano
[Bcmiae Bossi inscr. chr. 1
n. 833—836; Vercel-
lis C. L L. V, C74L
6749]
forma ^ilena:
Leone Aug. rill
Heracl (I)
\Leoue Aug. ini') et Probiano
(Festo^)
JFesto') et Mar-
ciano^)
') u Victor
p. Chr. 472
Occidentis :
31arius [Bomae Bossi
inscr. chr. 1 n. 822.
843. 844]
Ital. Camp. AqS. (lihri
plerique) Cass. Veron.
[ Victor omj. [liomae
Bossi inscr. chr. 1
n. 840. 841. 842]
') = Flavius Festus Bomae Bossi inser. chr. 1 n. 842
^) = Flavius Marcianus Bomae l. c.
p. Chr. 473
Leone Aug. V)
') leone aug. ui et probino Victor
p. Chr. 474
Leone iuniore Aug. ')
') et zenone add. AqS. (Sirm.), leone niinore
aug. consule novo (= vcov) Victor
p. Chr. 475
j p. c. Leonis iun. Ang.
Ital. Camp. AqS. Marcell. Cass. Victor Marius Veron.
*Aug. Heracl. {II). Alex. [Bomae C. I.L. VI, 31947
et Bossi inscr. chr. 1 n. 831. 832; Cod. lustj
Marciano'')
OrieiUis:
Heracl. (I) [Cod. lust.]
Marciano-) et Festo ')
AqS. (Golh.) Marcell.
Aug. Heracl. (II)
Alex.
Ital. Camp. AqS. Marcell. Cass. Victor Marins Veron.
Aug. Heracl. Alex.
llal. Caiup. AqS. Marcell. Cass. Viclor Marius Veron.
*Aug. (ad a. 453). Ueracl. Alex.
Zenone Aug. 11')
') Cf. quae scrij^si in Heriitae vol. 7 p. 478
Ilal. (Vind.) Camp. AqS. (lihri praeler Faris.) Cass.
Victor Veron. [Marius et Awj. et Heracl. om.J.
[Mediolani C.I.L. V, 6183 a; Cod. lust. 5, 5, 8;
ep. Simplicii papae laffi 570]
Camp. AqS. (lihri praefer Ooth.) Marcell. Alex.
INDEX V.
CONSVLES.
537
J). Chr. 476
Basilisco Aiig. 11') ct Anuatu
') .aug. ii om. Marccll. Cnsn., tyiamiu Viclor
Ilnl. Caiiip, AqS. Marcell. Cass. Viclor Marius Vcron.
Auij. Herael. Alex. [Romae C. I. L. VI, 31'.I7I ct
liossi iiiscr. chr. 1 n. S62. 863 et Nulizie deyli scavi
ms 2>. -Idl; Laude C. I. L. V,6'M4]
hal. Caiiq). ArjS.') Cass. Mariiis Vcrun. Ale.r. [Mar-
cell. Awj. Ileracl. uin.]
Victor'') [Cod. Iiist.J
') zeiione iii ArjS. (Par.J omiUens consulatuiii a. 479
-) post consulatum Arniati, adrlens quia nullus cousul accossit ot Basiliscus tyrannus a cunsulatu reccssit,
Armatus praescnti anno ciuisul romansit Victor
p. Chr. 478
p. Clir. 477
1 p. c. Uasilisci 11 ct Armati
p. c. Armati
\\i. c. iteruni Ariuati
iill.i
p. Chr. 47'3
Zenoue Aug. 111')
') iii add. Camp. Marcell. Aur/. A/e.v., il ailrl.
ArjS. (Valic.) Cass. Cod. Iiist., sine nuineru
rclirjid. Cj'. Hermae vol. 7 j>. 478
p. Chr. 4S0
(post cuusulatum Zenouis 111
/Basilio inn.')
') iuu. habent ArjS. Cass. Mariiis Veruii, Aiir/.
ji. Chr. 481
Placido')
') = fortasse Itufius IMacidus Uuuiac liussi
iiiscr. chr. 1 n. 876 et BuU, crist. a. 1863
p. 71
p. Chr. 482
Occidcntis :
Severino iuu.') Ital. Camj). AqS. (I)
[Roinae liossi inscr. clir. 1 n. 868. 86'.)]
Ital. Camj). ArjS. Marcell. Cass. Marius Veroii. Aug.
Heracl. Alex. [Victor om.]. [Cod. lust.J
Ilal. Caiiij). ArjS. Marcell. Cass. Victor Marius Veron.
Aiii/. Heracl. Alex. [Cod. lust.J
Victor
Ilal. AijS. Marcell. Criss. 3Iarius Vcron. Aiirj. Heracl.
Alex. [Camji. oin.j
Ilal. Camj). AqS. Marcell. Cass. 3Iarius Veron. Aiiq.
Heracl. Alex. [Victor om.J
l
Trocontlo
OrieiUis:
Victor Ileracl.
Cass. Ilarius Veron.
Aui/. [Siiiij)licii paj)ae
ejip. laffe n. 583.
586. 587. 58i). Cf.
a. 46lJ
Severino et Tro- Ital. (Havn.) AqS. (II)
coudo [Romae Rossi inscr.
chr. vol. 1 n. 87Tj
') iun. Ital. Ai/S. Marius Vcron.
p. Chr. 483
Oceidentis et forma j>lena:
Fausto iun.') Ital. Camp. AqS.Marcell. p. c. Trocondi
Cass. Marius Veron.
Aiirj. Alex. [Heracl.
om.J
') iun. I'f;'o?i. Ainj. — = {Anicius Acilius) Aginantius Kaustus Ruiiiae Russi inscr. chr. 1 n. 882;
cf. C. I. L. VI, ,'>26. 1706, 31 = 32159 et indicem ad Cassiodurum ji. 4'J2
p. Chr. 484
Trocondo et t^everiuo") Marcell. Alex.
Orientis:
Victor [Cod. lust.J
Theoderico
Theodcrico et Venantio') Marcell. Alex.
Occidentis :
Venantio') Ital. (Vind.) ArjS. (I)
[Felicis I jiapae ej),
lalfc n. 60lJ
■ Venautio') et Tlieo- Ital. (rctiqui) Camj>. AqS.
derico (II) Mariue Veron.
Aurj.
d. n. Theoderico et Casa.
Veuantii)')
') = Flavius Veuautius aut luc aut cos. a. 507 Aeclani < '. I. L. IX, 1375
Orientis:
Victor Heracl. [Corl. lust.;
Cass'iodorus var. 8, Ij
69*
538
p. Chr. 485
CONSVLES.
INDEX V.
Oaldentis ct furma plena: Orieniis:
Syminacho iuii.') Ilal. Camp. AgS. Marcell. p. c. Tlieoclurici Victor
Cass. Marius Veron.
Atuj. Heracl. Alex.
[synodus Itomana
2>. 202 Thiele; lituli
Italici et Gallici C.
I. L. V, 5425. 6237.
XII, 2037]
') iun. Ital. Veron. — = Q. Aurelius Jlenimius 8ymniaclius appellatur in codicibus Boethianis teste
Sirmondo ad Ennodium cp. 7, 25; Aurelius Memmius Symmacbus est in codicibus Macrohianis ieste
lanio vol. 1 praef. pi- ^^ VII
p. Chr. 4S6
Decio iun.')
Lougino^)
Oriejitis :
Marcell. Victor Heracl.
[Cod. lust.]
Occideidis :
Itul. (reliqui) Camp. AqS.
(T)*Britt. (3,209,22)
Veron. Aufj. [Titidi
Italici et Gallici C.
I. L. V, 5423. 6228.
6814. XII,24S5. Le
Blant n. 662]
Decio') et Longiuo^) Ital. (Ilavn.) AqS. (II)
Cass. Marius
') iun. Veron. — Fortasse = Caec(ina) Mav(ortius'?) Basilius Decius Tarracinae G. I. L. X, 6S50 —
6S52
') To §' add. Heracl. — = Flavius Louginus papy^-us Parisina apud Wesselyum griech. Papyre des
Louvre (1S90) n. 1
Longiuo-) et Decio')
Alex.
p. Chr. 4S7
Occidentis el forma plena:
Boethio') Ital. Camp. AqS. Marcell.
Cass. Veron. Auy.
p. c. Longini
Orientis:
Victor [Cod. lust.]
•) = Nar( ) Manl(
p. Clir. 488
Heracl. Alex. [Ma-
rius om.] [synodus
Romana apud Thie-
lium p. 259]
) Boethius in dip>tycho C. I. L. V, 8120, 1 ; Flavius Boethius synodus liomana cit.
Occidentis et forma pilena: Orientis:
Dynamio et .Sificlio') Ital. Camp. AqS. Marcell. p. c. H Lougini Victor
Cass. Marius Veron.
Auy. Heracl. Alex.
[Synodus Bomana
apud Thieliump. 259;
tituli Italici ei Siculi;
C. L L. V, 7528. 8958.
X,7329. Solus prior si
ap2)ellatur in titulo
Oallico Le Blant
n. 374 A, ubi est De-
ilamio viro clarissimo
consule, id facium
erit hreviandoj
') = Kufius Achilius (cf. titulus Uufi Acliili Macci riacicli C. I. L. VI, :>219.'>) .'^iviclius in diptycho
C. L L. XII, 133
INDEX V.
CONSVLES.
539
Probino') et Eusebio
Eusebio
Orientis :
Victor Heracl. (suppl.)
Eusebio et Probino')
Marcell. Alex.
p. Chr. 489
Occidentis:
rProbino') Canq^. AqS. (I) Awj.
[Tituli Italici C. I. L.
X, 44'J4. XI, mo;
gesta Savennatia apud
Marinixim pap. 82
p. 128]
Ital. AqS. (II) Cass.
Marius Vcron. [Mas-
siliae C. I. L. XII,
487]
') Petroniae rjentis : Bossi inscr. chr. 1 p. 416
Ckr. 490
Occidentis: Orientis et forma letjitima:
Fausto iuu.') Ital. Camp. AqS. (I) Longino II Victor'') Marius Heracl.
Cass. Auj. (suppl.)
Fausto') et Longino AqS. (II) Veron. Longino II et Fausto') Marcell. Alex. [Comi C.
I. L. V,541T et duorum
annorum sequentium
Conii l. c. n.5417, Me-
diolani l. c. n. 5656,
Aquis Statiellis l. c.
n. 7531; Viennae C. I.
L. XII, 2058]
Fausto') et Ariovindo AqS. (Goth.)
') Fausto Nigro .iuj.; Fausto alio Veron.; iun. Ital. AqS. Camp. Cass. ; = Probus (l' Notizle) Faustus
Romae Rossi inscr. chr. 1 n. 1165, Notizie deyli scavi ISSO p. SO, Aeclani C. I. L. IX, 1396; Probo
et Fausto vv. cc. epp. 2>ontiJiciae lafe n. 614. 625; Flavius Faustus iuuior Romae Rossi inscr.
chr. 1 n. 895, gesta Ravennatia apud Marinium pap. n. 84 p. 131; Nolae C. I. L. X, 1345. Cf. indeo:
ad Cassiodorum p. 492
-) post cODSulatum Longiui Victor
air. 491
Olybrio iun.') Ital. Camp. AqS. Marcell. Cass. Victor Marius Veron.
Aug. Heracl. Alex.
') iun. Ital. AqS. Camp. Cass. Veron.; = Flavius Olybrius Romae Rossi inscr. chr. 1 n. 1005 aut hic
aut cos. a. 526
Chr. 492
^Anastasio Aug.
(Anastasio Aug.
AqS. (I) Aug. [Amiterni C. I. L. IX, 3568]
et Kufo') Ilal. Camp. AqS. (II) Marcell. Cass. Victor Marius
Veron. Heracl. Alex. [Lugduni anni sequentis
Le Blani n. 77 = C. I. L. XIII, 2366; Cod. lustj
') = Flavlus Eufus Grenfell et Hunt greek papyri ser. 1 n. 55
p. Chr. 493
Occidentis :
Ital. AqS.(I) Cass. Veron
\'
Eusebio II
Orientis :
Heracl. ')
Eusebio II et Albiuo
Marcell. Alex. [om. Vicior
Marius Aug.J
Albino
[TiiuU Italici]
'Albino et Eusebio Camp. AqS. (II)
') inter a. 493. 494 ins. annus 'sine cos.' {dyim.) Heracl.
Cltr. 494
Asterio') et Praesidio') Ital. Camp. AqS. Marcell. Cass. Victor Marius Veron.
Aiig.^) Hcracl. Alex. [Romae C. L L. VI, 32001]
') loco posleriore Aug. — = Turcius Rufius Aprouianus Asterius teste subscriplione codicis Vergiliani
Florentini; = Flavius Asterius Aeclani C. I. L. IX, 1377
*) = Flavius l'raesidius Aeclani l. c.
Chr. 495
Viatore')
') = Flavius Viator cpisiula Gelasii apud
Thielium p. 439
Ital. Camp. AqS. Marcell. Cass. Viclor Marius Aug.
Ueracl. Alex.
Occidentis :
p. c. Vintoiis Ital. (reliqui) Camp. AqS.
Mariiis
540
p. Chr. 4i)t>
\
'[Specioso) Aujj.
') euschio AqS. (Leid.)
p. Clir. 4<JT
Occideiitis:
iti-niin [i. 0. Viatoi-is ■Jtal. (rel.) Caiiip. AqS.
(rel.) JJarius
CONSVLES. INDEX V.
p. Chr. 498
iPauliiio')
Occidentis :
Ital. Cainp. AqS. Jlari
'Pauliuo') ct lulianue'-) Cass.
Orientis et forina plena:
Paulo') Ital. (]'ind. posl a. 497)
AqS. (Lcid. ad a.497)
iJarcell. Cass. Victor
Heracl. Akx. [Cod.
lust.]
Orientis et fvriiia plena :
Anastasio Aug. II Ilal. (Vind.) AqS. (Goth.
ad a.493) Cass. Victor
Auij. JJarcell. JJeracl-
Alex. [Cod. lust.J
Orientis :
loliauue Scytha-) et Pau- Mctor Marcell. Beracl.
lino') Alex. [Cod. lust.J
') geiitis Ueciae teste Cassiodoro var, 9, 22. 23
-) scytha Victor Marcell., axviJonoiLixov Alex., om. Ileracl.
p. Chr. 499
Occidentis Orientis et forma plena :
p. c. Pauliui Ital. Caiiip. AqS. (I) 1 lohauue Gibbo') AqS. (II) Cass. Victor
Marius I Marcell. Ileracl. Alex.
') gihbo Victor Marcell., xvgiov Heracl. Alex., asclepioue Cod. Iiisl. 5, 62, 25 (ad cd. Ilaloandri) errore
ut vid.
p. Chr. 500
Occidentis:
iteruui [i. c. Paulini Ital. Camp. AqS. (I)
Orientis et forina plena:
Patricio et Ilypatio AqS. (IIJ. Cass. Victor
3Iarius Marcell.
Heracl. Alex.
Poinpeio et Avieiio')
Marcell. Ileracl. Alex.
[Cod. lust.J
p. Chr. 501
Occidentis : Orientis :
lAvieno iun.') Ital. (rel.) Camp. AqS.
( Avieno') et Porapeio Jtal. (Vind., Sang.) Cass.
Victor Marius [Cave
ab epistula suhditicia
Symmachi laffe 756;
cf. Neues Archiv 14,
234]
') iuu. AqS. (Goth.); — Eufius Maguus Faustus Aviouus acta si/nodi Bomanae a. 501 potiiis quam
a. 502 (vide quae expoaui ad Cassiodorum 2>. 489)
p. Chr. 502
Occidentis: Orientis:
I Avieuo iun.') Ital. (rel.) Camp. AqS.
(I). Victor
'Avieuo iuu. etProbo Ilal. (Vind., San;j.) AqS.
(II). Cass. Marius
Probo et Avieno iuu.
Marcell. Heracl. Alex.
[Cod. lust.J
') iuu. /tal. Camp. Cass. Victor Marius; = Flavius Avienus teste sijnodo Roinana edita qmst Cassio-
dori varias p. 438
p. Chr. 503
Occidentis: Orientis:
Volusiauo
p. Chr. 504
Cethego')
Ital. Camp. AqS. Marius
[Cass. et Victor om.j
Uexiorate et Volusiano
Marcell. Heraci. Alex.
Ital. Camp. AiqS. Marcell. Cass. Victor Marius Heracl.
Alex.
') = Rufius Petronius Nicoinachus Cethegus jiapijrus Blariniaua n. 113 siiniliaeque libellus de stirpe
Casaiodori (v. ed. nieac variarum jiraef. p. V); = Flavius Cetegus Aeclani C. I. L. IX, 1376
INDRX V.
p. Chr. rm
l'ONSVI.KS.
1'lieocluru')
Ocddentin :
Jla/. Canqi. AijS. Viclor I
Tlicoduio et Sabi- Cass.
S.alji
541
Orientis :
i't Tlieoiloro Jlariux Marre/l. Jlrruri.
Alr.r. H'vil. Just.]
') = riavins 'l'lieoilorus Itoniae Iiossi iii.icr. clir. 1 n. i>'Ji> = C. I. X. VJ, ,32046
p. Chr. 50r,
Occiclentis : Oricnlis:
iMessalla') Jtal. Camp. AqS. Victor
\Messalla') ct Areo- Cass. Jlarius Arenljiiula'^) et Mcssalla') MarceU. Jlerar/. A/ex.
f binda'') | [Cod. Jiisl.J
') = Flavius Messalla Jioinne Jlossi inscr, c/ir, 1 n. 931
*) = Fl. Areob. Uagal(airus), Areobiudus in dipti/cho C. I. L. V, S120, 6' a/iisqui:
p. C/ir. 607
Occideniis :
Veuantio inn.')
Victor Jlarius (iilerrjue
transponit a. 507,
508) Ital, Camp. AqS.
[Theoderiei regis
praeceptio ad sena-
tum (post Cassiodori
varias p. 392) aut
huius anni aut se-
quentisj
forma plena:
Orientis:
Anastasio Aug. 111 Marce//.
Anastasio Aug. III
') iun. AqS.
et Venantio
Cass. Heract. Alex. [Nar/ione C. I. L. XIJ, 5339J
Orientis :
Celere et Venantio'
Marce/l, Herac/,
p. Clir. 508
Occidentis:
1 Basilio Venautio Camp. AqS.
] iuu.')
fVenantio iun.') et Cass. Viclor Marius {Id
Celere duo transponunt con-
su/es a. 507. 508)
') iuu. AqS. Victor, — basilio uenantio Cump.; uenautio basilio iuniore AqS.: fortasse = Decius
Marius Venautius Basilius C. I. L. VI, 171G = 3209-1
p. Chr. 509
Iniiortunn iuu. = Opportuno') Jlat. Camp. Cass. Viclor Marius Marcell. Ilerac/.
') iuu. Victor. — Iniportuno vera forma jmssim iestata titu/is est ajmd Laiinos; Opportuuo communi
crrore Marce//. el Herac/. ; anastasio inportuno Camp. errore
p. Chr. 510
Boetliio iuu.') Ilai. Camp. AqS. Marce//. Cass. Viclor Marius Herac/.
') iun. Ila/. — = Anicius Manlius Severiuus Boethius ipse in scriptis suis.
p. Chr. 511
Occidentis: Orientis:
fFelice') Ila/. Camp. AqS. ^'ictor
[Cassiodorus var. 2,
2. 3J
^■"elice') etSecundinu Clir. Ga//. (vo/. 1 p. 006 Sccundiuo et Felice') Marce//. Heracl.
c. 695) Cass. Marius
') = Flavius Felix Ilomae liossi inscr. chr. 1 n. 949; Aec/ani C. I. L. JX, 1380. 1381; Puieo/is C. I. L.
X, 3299
p. Chr. 512
Occideniis: Orieniis cl fonna p/ena:
j). c. Felicis lia/. Camp. AqS. (I) l'aulo') et Musciano AqS. (II). Cass. Vicior
Marius Marve//.
I Heraci.
') roiT Ui^utyov ins. JJeiacl.
542
CONSVLES.
INDEX V.
j). C/ir. 013
I Probo
Occidentis :
Ital. Camp. AqS. (I)
Victar
Orientis :
'Prdlio et Clcnien- Aq>S. (II). Cass.
tino')
tJlenieutiiio') et Probo Marcell. Marius Heracl.
[Cud. lust.J
') = Fl(avius) Taurus Clenicntinus Anuonius, Clementinns in diptycho apud Gorinm I tah. 9 ad p. 200
p. Chr. 514
Seuatore') Ital. Camp. AqS. Marcell. Cass. Victor Marius Ueracl.
') = Flavius Maguns Aurclius Cassiodorus Senator, v. praef. me.am ad eius varias p. IX
p. Chr. 515
Occidentis : Orientis :
(Florentio Ital. Camp. AgS. (I)
rFIorentio et An-
theinio')
Victor
AqS. (II). Cass. Marius
[prope Viennam C. I.
L. XII, 1792. 2067]
Antliemio') et Floreutio Marrell. Ileracl. [Ana-
stasii epp, ad Hor-
misdam ; Augusti in
Narhonensi C. I. L.
XII, 2421]
') = Procop. Authemius Ant(hemi?) til. in diptycho qnod edidit VHlefosse Gazetle arcMoloyique 9 (1884)
p. 121. 183
p. Chr. 516
Petro') Ital. Camp. AqS. Marcell. Cass. Victor Marins Heracl.
•) = Flavius Petrus Bomae C. I. L. VI, 3204S et Bossi inscr. chr. 1 n. 963; C. I. L. XI, 3566
p. Chr. 517
Orientis :
Occidentis:
Agapito')
Anastasio^)
Ital. Camjy. AqS. Victor
[Romae Mossi inscr.
chr.ln.930.965,item
a.seq.n. 967;Luyduni
C. I. L. XIII, 2375
et a. seq. n. 2376]
[Aquis Sextiis C. I. L.
XII, 590, vix a. 492 .
cf. neues Archiv 14,
237]
[Agapito'] et Ana- [Laude corp. inscr. stippl.
stasio-) Ital. 1,863]
') = Flavius Agapitus Capuae C. I. L. X, 4495
^) = Fl. Anastasius Paulus Probus Sabinian(us) Ponipeius, Anastasius in dipttjcho C. I. L. V, 8120, 2
p. Chr. 518
Anastasio-) et Agapito') Marcell. Cass. Marius
Ileracl. [Cod. lust.]
Occidentis :
I p. c. Agapiti Ital. Camp. AqS.
Orientis:
Magno') Marcell. (60, 11. 100, 6)
Cass. Marius Heracl.
Alex. [Cod. lust.]
[Agapito II et Magno Victor\
') magni et tlorentii Marcell. (Sanctom.). = FI. Anastasius Paul(us) Prob. Moschian(us) Prob. Magnus
in diptycho apud O. Meyer zwei antilce Elfenheintafeln p. 57; Fl. Magnus C. I. Or. 9449.
p. Chr. 519 _ ,
Occidentis : Orientis :
Eutharico Cillica') Ital.(p..326 c.SO etp.332). lustino Aug. AqS. (II)
Camp. AqS. (I).
[Cassiodorus var.
8,1]
Eutharico Cillica et Cass. lustino Aug. et Eutharico Marcell. (60, 13. 101, 7).
lustino Aug. Victor 3Iarius lleracl.
Alex. [lohannis epi-
scopi Constantinopoli-
tani ep. apud Thielium
p. 852; Cod. lust.J
') = Flavins Eutharicus CiUiga C. I. L. VI, 32003; Flavius Euth. Itul. (Ilavn.) et titidus Novariensis
C. I. L. V, 6589
INDEX V.
p. Chr. 520
Kusticio ')
CONSVLES.
543
Occidentis :
Ital. Camp. A<jS. (1)
Victor [Moviae liossi
inscr. chr. 1 n. 'J71.
972]
Rusticio') et Vitali- AqS. (II) Marius [Lurj-
ano duni Le Blanl n. 663
= C.I.L.XIII,2377J
Orientis:
•) rustico mutti
p. Chr. 521
Occidentis:
iValerio Ital. Camp. AqS. (I)
I Valerio etlustiniano') AqS. (II) Victor
Vitaliano et Kusticio')
Rusticio')
Marcell. Ileracl. Alex.
[lustini epp. ad Hor-
misdam apud Thie-
lium p. 908. 914. 918]
[luatini ep. ad Hormis-
dam apud Thielium
p. 941; Cod. Just.,
scilicet suhlato nomiiie
Vitaliani]
Orieniis:
lustiuiano') et Valerio
Marcell. Marius Heracl.
Alex. [Cod. lust.]
') = Fl. Petrus Sabbat. lustinian(us) in diptycho C. I. L. V, 8120,3 aliisque
p. Chr. 522
Symmacbo') et Boetbio^) Jtal. Camp. AqS. Marcell. Victor Marius Heracl. Alex.
[Eomae C. I. L. VJ, 32043 et Rossi inscr. chr. 1
n. 977^982; Beneventi C. I. L. JX, 2074; Capuae
C. I. L. X, 4496]
') = Flavius Symmacbus Bomae Bossi inscr. chr. 1 n. 980, Beneventi et Capuae II. cc.
^) = Flavius Boethius Beneventi et Capuae II. cc.
p. Chr. 523
Maximo') I Ilal. Camp. AqS. Marcell. Victor Marius Heracl. Alex.
') florentio et maximo Ital. (Sang.); = Flavius Maximus Bomae liossi inscr. chr. 1 n. 989; Nolae
C. L L. X, 1.348
p. Chr. 524
Oceidentis:
(Opilione') Camp. AqS (I)
(<_)pilione et lustino Ital. AqS (II)
') Fropter iiomina v. ad a. 453
p. Chr. 525
Occidentis :
Orientis :
lustino Aug. II et Opilione Marcell. *Victor Marius
Heracl. Alex. [Cod.
Just.]
Filoxeno^) et Probo')
Marcell. Victor Heracl.
Alex. [Cod. Just.]
Orientia:
post cousulatum *Victor
lustini II etOpilionis
Probo iun.') Camp. AqS. (I). Dionys.
(J p. 756). Beda (3,
307 c. 512)
Probo iun.') et Jtal. (Vind.)^) AqS. (II)
Filoxeno^) Dion.(l p.752)Marius
') iun. Ital. AqS. Camp.
^) = Fl. Theodorus Filoxenus Sotericus, Filoxenus in dipiycho C. I. L. V, 8120,4 aliisque; = *A.
4'i '/,6 iefog Berl. iigypi. Vrk. voL 2 n. 673
') opilione et filoximo probo ct iustiniano aug. JtaL (Vind.)
p. Chr. 526
Olybrio iun.') Jtal. (p. 328 c. 94 et p. 332) AqS. MarceU. Dionys.
(1 p. 752). Mariua HeracL Alex. [Vicior om.]
*) iun. Jlal. AqS. Camp. — olybrio et hilaro JtaL (Vi7id.). — Vide ad a. 491
CHRONICA III. TO
544 CONSVLES. INDEX V.
p. Clir. 527 = ind. V lan. 1 — Aug. 31, ind. VI Sept. 1 — Dec. 31; = Itistiniani a, I Apr. 1 — Dec. 31
Mavortio') Ital. Camp. AqS. Marcell. Victor Marius Heracl. Alex.
') maburtio et uittelliano Ital. (Vind.J, Mu^oQtiov 'Pojfjciiov Alex. = Vettius Agorius Basilius Mavortius
suhacrijytio carminum Horatianorum ab ipso emendatorum; = Flavius Maburtius liomae Rossi
inscr. clir. 1 n. 1013
p. Chr. 528 = ind. VI lan. 1 — Ang. 31, ind. VII SejH. 1—Dec.31; = lustiniani a. I lan. 1—Mart. 31, a. II
Apr. 1—Dec. 31
Occidentis: Orientis et forma plena:
p. c. Mavorti Ilal.') Camp. AqS. lustiniano Aug. II Ital. (Vind.)') AqS. (II)
Marcell. Victor Mariua
Heracl. Alex. [Cod.
lust.J
') p. c. maburti et iustiniano ii Ital. (Vind.)
p. Clir. 529 = ind. VII lan. 1 — Aug. 31, ind. VIII Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. II lan. 1—Mart. 31,
a. III Apr. 1—Dec. 31
Deeio iun.') Ital.') Camp. AqS.Marcell. Victor Marius Eeracl. Alex.
') iun. Ital. AqS. Marius. — decio iun. et uittelliani Ital. (Vind.). = Flavius Decius Romae Rossi
inscr. clir. 1 n. 1019, Aeclani C. I. L. IX, 1384. 1385
p. Chr. 530 = ind. VIII lan. 1—Aug. 31, ind. VIIII Sepl. l~Dec. 31; = lustiniani a. III lan. 1—Mart.31,
a. IIII Apr. 1—Dec. 31
Lanipadio') et Oreste-) Ital. Camp. AqS. Marcell. Victor Marius Heracl. Alex.
') = Flavius Lampadius Romae Rossi inscr. chr. 1 n. 1026
') = Ruf. Cenn. Prob. Orestis in diptycho C. V, 8120,6; = Flavius Orestes papyrus Parisitia apud
Wesselyum (in actis acad. Vind. 1889) n. 1
p. Chr. 531 = ind. VIIII lan. 1 — Aug. 31, ind. X Sejrt. 1 — Dec. 31; = lustiniani a. IIII lan. t — Mart. 31,
a. V Apr. 1—Dec. 31
1 p. c. Lampadi et Orestis') Ital. Camp. AqS. Marcell. Marius Beda (3, 307 c. 519)
) ('sine cos.' Heracl., om. Alex.)
'p. c. n Lampadi et Orestis Victor
') inverso ordine Berl. (Igypt. Vrh. 2 n. 369
p. Chr. 532 = ind. X lan. 1 — Aug. 31, ind. XI Sept. 1 — Dec. 31; = lustiniani a. V lan. 1 — Mart. 31, a. VI
Apr. 1—Dec. 31
literum p. c. Lampadi et Orestis Ital. Camp. AqS. Marcell. Marius Alex. ('sine cos.'
I Heracl.)
'\>. c. Lampadi et Orestis anno tertio Victor
p. Chr. 533 = ind. XI lan. 1—Atig. 31, ind. XII Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. VI lan. 1—Mart. 31,
a. VII Apr. 1—Dec. 31
Occidentis: Orientis et forjna plena:
et iterum') p. c. Lam- Ital. Camp. AqS. (I) lustiniano Aug. III AqS. (II). Marcell.Victor
padi et Orestis [Romae Rossi inscr. Marius Heracl. Alex.
chr. 1 n. 1030. 1031; [Cod. lust.J
Aeclani C. I. L. IX,
1384; CapuaeC.IL.
X, 4497J
') tertio pru et iterum AqS.; p. e. it(erum) a(t)que iterum Lampadio et Oreste vv. cc. ind. XI, quod
est in titulo urbano adservato Veronae (Majfei M. V. 180, 5), ridetur esse eadem formula corrupta
p. Chr. 534 = ind. XII lan. 1—Aug. 31, ind. XIII SejJt. 1—Dec. 31; = lustiniani a. VII lan. 1—Mart. 31,
a. VIII Apr. 1—Dec. 31
Occidentis : Orientis :
(Paulino iuu. ') Ital. Camp. AqS. (II) lustiniano Aug. IIII Victor [Smymae C. 1. Qr.
Marius [Cassiodorus 9276J
var. 9, 22. 23j
forma plena:
lustiniano Aug. IIII et Paulino') AqS. Marcell. (60,14. 103,31). Herael. Alex. [lohan-
nes II episc. Romanus lustiniano laffd 884; Cod.
lustj
') iun. /((//. AqS. Camp. Marius et sicfere tituli et acta. Cassiodorus var.9, 22. 23 servavit epistulas duas,
quibus eum conaulem nominat senatumque de ea re certiorem fac.it rex Athalaricus. = Flavius Paulinus Romae
Rossi inscr. chr. 1 n. 1048; Venantii filius Cassiodorus l. c.
INDEX V.
CONSVLES.
545
p. Chr. 535 = ind. XIII laii. I —Aiii/. .31, ind. XI III Sept. 1—Dec. 31 ; = lustiniani a. VIII lan. 1—Mart. 31,
a. VIIII Apr. 1—Dec. 31
Gothorum : forma legitima :
p. c. Pauliii!
Pauliuu II
Ital. Camp. AqS. (I) fSa-
lonis ad C. I. L. III,
265'jj
AqS. (III)
Belisario'1
Camp.'^) AqS. (III) Mar-
cell. Victor Marius
Heracl. Alex. fBomae
liossi inscr. chr. 1
n. 1056; lusliniani
novellaej
') = Flavius Belisarius Bossi inscr. chr. 1 n. 1056 et A^ov. 4; Grenfdl el Hunt (jreek papyri ser. 2
n. S5. — Eutropium ei addit colleijam Athanasius ad Nov. 6
') quod est consulatu Vilisari adscr. errore ad a. 538 Camp.
p. Chr. 536 = ind. XIIII lan. 1—Aug. 31, ind. XV Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. VIIII lan. 1 - Marl. 31,
a. X Apr. 1—Dec. 31
Gothorum:
iterum p. c. Paulini Ital. Camp. AqS. (I)
fMennae episcopi Con-
stantinopolitani ad-
notatio ad concil.
ConstantinopoUtanum
Mansi S, 870]
Pauliuo III AqS. (III)
forma leyitima :
j5. c. Belisari AqS. (II). MarcellS.
Marius ('sine cos.'
Heracl., om. Alex.)
p. c. Belisari annu se-
cundo
Victor
p. Chr. 537 = ind. XV lan. 1 — Aut/. 31, ind. I Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. X lan. 1 — Mart. 31, a. XI
Apr. 1—Dec. 31
Gothorum: forma legitima:
tertio p. c. Paulini AqS. (I). ftituli Gallici
C. I. L. XII, 1693.
2405]
Paulino UII
AqS. (III)
iterum p. c. Belisari
p. c. Belisari anno II
p. c. Belisari anuo III
Ital. Camp. AqS. (II).
MarcellS. Marius
('sine cos.' Heracl.,
om. Alex.)
fNovellae lust.]
Victor
p. Chr. 538 = ind. I lan. l—Awj. 31, ind. II Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XI lan. 1 — Mart. 31, a. XII
Apr. 1 — Dec. 31
Gothorum: forma legitima:
p. c. Paulini fConciUum Aurelianum III lohanne') Ital. Camp. AqS. (I).
j iunioris concil. Gall. p. 1001] MarcellS. Marius
Heracl. Alex.
Paulino V AqS. (II) _
') xal in(iQj(ov TiQsrogiov add. Heracl. = Flavius lohannes (Fl. lohanne Orientale v. cl. coTi. Eom.)
Romae liossi inscr. chr. 1 n. 1064 (cf. [Fl. lohanne] cons. per Orientem Romae C. I. L. VI, 32042);
Aeelani C. I. L. IX, 1386
p. Chr. 539 = ind. II lan. l~Aug. 31, ind. III Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XII lan. 1—Mart. 31,
a. XIII Apr. 1—Dec. 31
Gothorum: forma legitima:
(V p. c. Paulin
(Paulino VI
fTicini C. I. L. V, 6467]
AqS. (III)
p. c. lohannis AqS. (I)
Apione') Ital. Camp. AqS. (II).
MarccllS. Victor
Marius Heracl. Alex.
•) vioS £tQttTt}yiov add. Alex.; p. c. bilisarii iiii et stratici iiii Ital. (Sang.). — = FI. Strategius
Apion, Stratogius Apioii in diptycho C. I. L. II, 2699; Flaviu.^ Appion Qortijnae C. I. Or. S635
70«
546 CONSVLES. INDEX V.
p. Chr. 540 = ind. III lan. 1 — Aag. 31, ind. IIII Sept. 1 — Dec. 31; = lustiniani a. XIII laii. 1—Mart. 31,
a. XIIII Apr. 1—Dec. 31
Oothorum: forma leyitima:
'VI p. c. Paulini [Bavennae gesta apud
Marinium pap. n. 115.
116; Mantuae C. I. L.
V, 4084]
fPaulino VII AqS. (III)
iteruni') p. c. lohannis AqS.(I) [Viennae C. I. L.
XII, 2081]
lustino iun.-) Ital. Camp. AqS. (II)
MarcellS. Victor
Marius Heracl. Alex.
[Apione 11 AqS. (IV)]
') bis iterum A(jS. (Goth.)
'') iun. add. Marcell. — = Fl. Mar. Petr(us) Theodor(us) Valent. Rust. Boraid. Gerra(anus) lust(inus) in
diptycho apiul G. Meyer, Zivei antilce Elfenheintafeln ])■ 60; = Flavius lustiuus Romae Rossi inscr.
chr. 1 n. 1068. 1069
p. Clir. 541 = ind. IIIl lan. 1—Aug. 31, ind. V Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XIIII lan. 1 — Mart. 31,
a. XV Apr. 1—Dec. 31
I III p. 5. lohannis AqS. (I)
JBasilio iun.') Ital. (p. 334 et p. 336 c. 95) Camp. AqS. (II) Victor
J Marius Heracl. Alex.
Basilii anno prinio MarcellS.
') iun. Ital. Camp. — = Auic(ius) Faust(us) Albin(us) Basilius in diptycho apud Gorium 2 tah. 20.
21 ad p. 134; *^. BaaiXiog Berl. agypt. Urk. I n. 305
p. Chr. 542 = ind. V lan. 1—Aug. 31, ind. VI Sept. 1—Dec. 31; = lusiiniani a. XV lan. 1—Mart.31, a. XVI
Apr. 1—Dec. 31
Ip. c. Basili Ittl- Camp. AgS. Marius Alex.
p. c. Busili a. II MarcellS. Victor
p. Chr. 543 = ind. VI lan. 1—Aug.31, ind. VII Sept. 1—Dec. Sl; = lusliniani a. XVI lan. 1—Mart. 31,
a. XVII Apr. 1—Dec. 31
Iiterum p. c. Basili = p. c. Basili a. II Ital. Camp. AqS. Marius Alex.
p. c. Basili a. in MarcellS. Victor
p. Chr. 544 = ind. VII lan. 1 — Aug. 31, ind. VIII Sept. 1 — Dec. 31; = lustiniani a. XVII lan. 1—Mart. 31,
a. XVIII Apr. 1—Dec. 31
I et iterum p. c. Basili = III p. c. Basili = p. c. AqS. Marius Alex.
I Basili a. UI
/p. c. Basili a. IIU MarcellS. Victor
p. Clir. 545 = ind. VIII lan. 1—Aug. 31, ind.IX Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XVIII lan. 1—Mart. 31,
a. XIX Apr. 1—Dec. 31
llin p. c. Basili = p. c. Basili a. IIII AqS. Marius Alex.
fp. c. Basili a. V MarcellS. Victor
p. Cltr. 546 = ind. IX lan. 1 — Aug. 31, ind. X Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XIX lan. 1 —Mart. 31,
a. XX Apr. 1—Dec. 31
IV p. c. Basili = p. c. Basili a. V AqS. Marius Alex.
(p. c. Basili a. VI MarcellS. Viclor
p. Chr. 547 = ind. X lan. 1 — Aug. 31, ind. XI Sept. 1 — Dec. 31; = Iu.itiniuni a. XX lan. 1 — Marl. 31, a. XXI
Apr. 1 — Dec. 31
IVI p. c. Basili = p. c. Basili a. VI AqS. Marius Alex.
p. c. Basili a. VII MarcellS. [Victor om.]
p. Chr. 548 = ind. XI lan. 1—Aug. 31, ind. XII Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XXI lan. 1—Mart. 31,
a. XXII Apr. 1—Dec. 31
IVII p. c. Basili = jp. c. Basili a. VII AqS. Marius Alex.
p. c. Basili a. VIII Ital. (1, 334) Victor
p. Chr. 549 = ind. XII lan. 1—Aug. 31, ind. XIII Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XXII lan. 1—Mart. 31,
a. XXIII Apr. 1—Dec. 31
jVIII p. c. Basili = p. c. Basili a. VIII AqS. Marius Alex.
Ip. c. Basili a. VIIII Victor
INDEX V. CONSVLES.
547
p. C/ir. 5,-)0 = ind. XIII lan. l — Aw/. 31, ind. XIV Sept. 1—Dec. 31; = lustlniani a. XXIII lan. 1—Mart. 31,
a. XXIV Apr. 1—Dec. 31
(VIIII p. c. Basili = p. c. Basili a. VUII AqS. Marius Alex.
Ip. c. Basili a. X Victor
p. Chr. Ml = ind. XIV lan. 1 — Aug. 31, ind. XV Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XXIV lan. 1—Mart. 31,
a. XXV Apr. 1—Dec. 31
|X p. c. Basili = p. c. Basili a. X AqS. Mariua Alex.
Ip. c. Basili a. XI Victor
p. Chr. 552 = ind. XV lan. 1—Aug. 31, ind. I Sept. 1-Dec. 31; = lustiniani a. XXV lan. 1—Mart. 31,
o. XXVI Apr. 1—Dec. 31
IXl p. c. Basili = p. c. Basili a. XI AqS. Marius Alex.
Ip. c. Basili a. XII Victor
p. Chr. 553 = ind. I lan. 1—Auy. 31, ind. II Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XXVI lan. l^Mart. 31,
a. XXVII Apr. 1-Dec. 31
iXII p. e. Basili = p. c. Basili a. XII AqS. Marius Alex.
Ip. c. Basili a. XIII Victor
p. Cltr. 5.54 = ind. II lan. 1—Atig. 31, ind. III Sej)t. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XXVII lan. 1 — Mart. 31,
a. XXVIII Apr. 1—Dec. 3t
iXUl p. c. Basili = p. c. Basili a. XIU AqS. Marius Alex.
Ip. c. Basili a. Xnil Victor
p. Chr. 555 = ind. III lan. 1—Auy. 31, ind. IV Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XXVIII lan. 1—Mart. 31,
a. XXIX Apr. 1—Dec. 31
IXIIU p. c. Basili = p. c. Basili a. XIllI AqS. Marius Alex.
Ip. c. Basili a. XV Victor
p. Chr. 556 = ind. IV lan. 1 — Aug. 31, ind. V Sept. 1 — Dec. 31; = lustiniani a. XXIX lan. 1—Mart. 31,
a. XXX Apr. 1—Dec. 31
IXV p. c. Basili = p. c. Basili a. XV AqS. Mariua Alex.
|p. c. Basili a. XVI Victor
p. Chr. 557 = ind. V lan. 1—Auy. 31, ind. VI Sept. 1 — Dec. 31; = Iustinj(mi a. XXX Ihn. 1 — Mart. 31,
a. XXXI Apr. 1—Dec. 31
1 XVI p. c. Basili = p. c. Basili a. XVI AqS. Marius Alex.
Ip. c. Basili a. XVII Victor
p. Chr. 558 = ind. VI lan. 1 — Atig. 31, ind. VII Sept. 1 — Dec. 3t; = lustiniani a. XXXI lan. 1 — Mart. 31,
a. XXXII Apr. 1—Dec. 31
IXVII p. c. Basili = p. c. Basili a. XVII AqS. Mariua Alex.
Ip. c. Basili a. XVIII Victor
p. Chr. 559 = ind. VII lan. 1—Aug. 31, ind. VIII Sept. 1—Dec. 31 ; = lustiniani a. XXXII lan. 1—Mart. 31,
a. XXXIII Apr. 1—Dec. 31
IXVUI p. c. Basili = p. c. Basili a. XVUI AqS. Marius Alex.
p. c. BasUi a. XVIIII Victor
p. Chr. 560 = ind. VIII lan. 1—Atiy. 31, ind. IX Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XXXIII lan. 1—Mart. 31,
a. XXXIV Apr. 1—Dec. 31
jXVIIII p. c. Basili = p. c. Basili a. XVUII Marius Alex.
Ip. c. Basili a. XX Victor
p. Chr. 561 = ind. IX lan. 1 — Aug. 31, ind. X Sept. 1 — Dec. 31; = lustiniani a. A'A'.T/F lan. 1 — Mart. 31,
a. XXXV Apr. 1—Dec. 31
!XX p. c. Basili = p. c. Basili a. XX Marius Alex.
p. c. Basili a. XXI Victor
p. Chr. 562 = ind. X lan. 1 — Auy. 31, ind. XI Sept. 1—Dec. 31; = lustiniaiii a. XXXV lan. 1—Mart. 31,
a. XXXVI Apr. 1—Dec. 31
IXXI p. c. Basili = p. c. Basili a. XXI Mariua Alex.
|p. c. Basili a. XXII Victor
548 CONSVLES. INDEX V.
p. Chr. 5tS3 = ind. XI lan. l—Auy. 31, ind. XII Sept. 1—Dec. 31; = lustiniani a. XXXVI lan. 1—Mart. 31,
a. XXXVII Apr. l—Vec. 31
1 XXII p. c. Basili = p. c, Basili a. XXII Marius Alex.
] p. c. Basili a. XXIII , Victor
p. CJir. 564 = ind. XII lan. l—Aug.Sl, ind. XIII Sepl.l—Dec.31; = lustiniani a. XXXVII lan. 1—Mart.31,
a. XXXVIII Apr. 1—Dec. 31
XXIII p. c. Basili = p. c. Basili a. XXIII Marius Alex.
p. Chr. 565 = itid. XIII lan. 1—Aug. 31, ind. XIV Sept. 1 — Dec. 31; = lustiniani a. XXXVIII lan. 1—
Mart. 31, a. XXXVIIII Apr. 1-Nov. 13; lusHni II a. I Nov. 14—Dec. 31
iXXIIII p. c. Basili = p. c. Basili a. XXIIII Ital. (traditur quattuordecies proconsul basilius).
Marius Alex.
p. c. Basili a. XXV Camp. (1, 749, traditur basili xxuj ad a. 566(?)
p. Chr. 566 = ind. XIV lan. 1-Aug. 31, ind. XV Sept. 1—Dec. 31; = lustini II a. I lan. 1—Nov. 13, a. II
Nov. 14—Dec. 31
I p. c. Basili a. XXV, a. I cons. lustini Aug. Marius (pro biennio)
ilustiuo Aug. cos. Camp. (1, 749) ad a. 567(fJ. Isidorus (2, 424, 6).
Seracl.
p. c. lustini n Alex.
p. Chr. 567 = ind. XV lan. 1—Aug. 31, ind. I Sept. 1—Dec. 31; = lustini II a. II lan. 1—Nov. 13, a. III
Nov. 14—Dec. 31
■p. c. lustini Ital. (1, 335)
;a. II cons. lustini Marius
fp. c. II lustini Alex.
p. Chr. 568 = ind. I lan. 1—Aug. 31, ind. II Sept. 1—Dec. 31; = lustini II a. III lan. 1—Nov. 13, a. IV
Nov. 14—Dec. 31
Ia. III cons. lustini Marius
p. c. II lustini a. II Alex.
p. Chr. 569 = ind. II lan. 1—Aug. 31, ind. III Sept. 1—Dec.31; = lustini II a. IV lan. 1—Nov. 13, a. V
Nov. 14—Dec. 31
/a. IIII cons. lustiai Marius
|p. c. lustini a. IIII * Ital. (l, 336)1
'p. c. II lustini a. III Alex.
p. Chr. 570 = ind. III lan. 1—Aug. 31, ind. IV Sept. 1—Dec. 31; = lustini II a. V lan. 1—Nov. 13, a. VI
Nov. 14—Dec. 31
la. V cons. lustini Marius
fp. c. II lustini a. IIII Alex.
p. Chr. 571 = ind. IV lan. 1—Aug. 31, ind. V Sept. 1—Dec. 31; = lustini II a. VI lan. 1—Nov. 13, a. VII
Nov. 14—Dec. 31
I VI p. c. lustini Ital. (1, 336) ?
'a. VI cons. lustini Marius
'p. c. II lustini a. V Alex.
p. Chr. 572 = ind. V lan. 1—Aug.31, ind. VI Sept. 1—Dec. 31; = lustini II a. VII lan. 1—Nov. 13, a. VIII
Nov. 14—Dec. 31
ia. VII cous. lustini Marius
p. c. II lustini a. VI Alex.
p. Chr. 573 = ind. VI lan. 1—Aug. 31, ind. VII Sept. 1—Dec. 31; = lustini II a. VIII lan. 1—Nov. 13,
a. IX Nov. 14—Dec. 31
Ia. VIII cons. lustini Marius
p. c. II lustini a. VII Alex.
p. CJir. 574 = ind. VII lan. 1—Aug. 31, ind. VIII Sept. 1—Dec. 31; = lustini II a. IX lan. 1—Nov. 13,
a. X Nov. 14—Dec. 31
ia. Vnil cons. lustini Marius
p. c. II lustiui a. VIII Alex.
INDEX V. CONSVLES. 549
j>. Chr. 575 = inil. VIII lan. l—Aiiy. 31, ind. IX Sepl. 1 — Dec. 31; = luslini II a. X lan.l — Nov. 13, a. XI
Nov. U—Dec. 31.
[a. X cons. lustini Marius
(p. c. II lusfini a. VlUl Alex.
p. Chr. 576 = ind. IX lan. 1—Aug. 31, ind. X SeiH. 1—Dec.31; = lustini II a. XI lan. 1—Nov. 13, a. XII
Nov. 14—Dec. 31
ja. XI cons. lustini ilarius
fp. c. II lustiui a. X Alex.
p. Chr. 577 = ind. X lan. 1—Aur/. 31, ind. XI Hept. 1—Dec. 31; = lustini II a. XII lan. 1 — Nov. 13, a. XIII
Nov. 14—Dec. 31
(a. XII cons. lustini Marius
' p. c. II lustini a. XI Alex.
p. Chr. 578 = ind. XI lan. 1- Aug. 31, ind. XII Sept. 1—Dec. 31; = lustini II a. XIII lan. 1—Oct. 5;
Tiberii a. I Sept. 26—Dec. 31
!a. XIII cons. lustini Marius
p. c. II lustini a. XII Alex.
p. Chr. 579 = ind. XII lan. 1—Aug. 31, ind. XIII Sept. 1—Dec. 31; = Tiberii a. I lan. 1-Sept 25, a. II
Sept. 26—Dec. 31
iTiberio Heracl. Camp. (1, 749) ad a. 5800)
a. I cons. Tiberii Constantini Marius
cos. Tiberii Constantini a. I Alex.
p. Chr. 580 = ind. XIII lan. l—Aurj. 31, ind. XIIII Sept. 1 -Dec. 31; = Tiberii a. II lan. 1—Sept. 25; a. III
Sept. 26—Dec. 31
^a. II cons. Tiberi Constantiui Marius
fp. c. Tiberii Alex.
p. Chr. 581 = ind. XIIII lan. l—Aurj. 31, ind. XV Sept. 1—Dec. 31; = Tiherii a. III lan. 1—Sepl. 25;
a. II II Sept. 26—Dec. 31
p. c. Tiberii a. II Alex.
p. Chr. 582 = ind. XV lan. 1—Auy. 31, ind. I Sept. 1—Dec. 31; = Tiberii a. IIII lan. l—Aurj. 14; Mauricii
a. I Aug. 15—Dec. 31
p. c. Tiberii a. III Alex.
p. Chr. 583 = ind. I lan. 1—Aug. 31, ind. II Sept. 1—Dec. 31; = Mauricii a. I lan. 1—Aug. 14, a. II
Aug. 15—Dec. 31
p. c. Tiberii divae memoriae a. IIII Alex. (iftitvrSg uniTtarog xal ix xotvov ifoyfAciTog
iyqucpt] fxerii vnarsic<v Tt^igiov Ktavaravjivov
rov rijg S-siag ^ijfctog erovg tS')
p. Chr. 584 = ind. II lan. 1—Aug. 31, ind. III Sept. l^Dec. 31; = Mauricii a. II lan. 1—Aug. 14, a. III
Aug. 15—Dec. 31
Mauricio cos. Beracl. Camp. (1, 749) Alex.
p. Chr. 585 = ind. III lan. 1—Aug. 31, ind. IIII Sept. 1—Dec. 31; = Mauricii a. III lan. 1—Aug. 14,
a. IIII Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii Alex.
p. Chr. 586 = ind. IIIl lan. 1—Aug. 31, ind. V Sept. 1—Dec. 31; = Mauricii a. IIII lan. 1—Aug. 14,
a. V Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. II Alex.
p. Chr.587 = ind. V lan. 1—Aug. 31, ind. VI Sepl. 1—Dec. 31; = Mauricii a. V lan. 1—Aug. 14, a. VI
Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. III Alex.
p. Chr. 588 = ind. VI lan. 1—Aug. 31, ind. VII Sept. 1—Dec. 31; = Mauricii a. VI lan. 1-Aug.l4, a. VII
Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. IV Alex.
p. Chr. 589 = ind. VII lan. 1—Aug. 31, ind. VIII Sepl. 1—Dec. 31; = Mauricii a. VII lan. 1—Aug. 14,
a. VIII Aug. lo—Dec. 31
p. c. Mauricii a. V Alex.
550 CONSVLES. INDEX V.
p. Chr. 500 = ind. VIII lan. 1 — Aug. 31, ind. VI III Sept. 1-Dec. 31; = Mauricii a. VIII lan. 1—Aug. 14,
a. VIIII Aug. 16—Dec. 31
p. c. Mauricii a. VI Alex.
p. Oir. 591 = ind. VIIII lan. l-Aug. 31, ind. X Sept. 1—Dec. 31; = Mauricii a. VIII I lan. 1—Aug. 14,
a. X Aug. 15 — Dec. 31
p. c. Mauricii a. VII Alex.
p. Chr. 592 = ind. X lan. 1—Aug. 31, ind. XI Sept. 1 — Dec. 31; = Mauricii a. X lan. 1 — ^«^. 14, a. XI
Aug. 15~Dec. 31
p. c. Mauricii a. VIII Alex.
p. Chr. 593 = ind. XI lan. 1 — Aug. 31, ind. XII Sept. 1 — Dec. 31; = Mauricii a. XI lan. 1 — Aug. 14, a. XII
Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. VIIII Alex.
2>. Chr. 594 = ind. XII lan. 1 — Aug. 31, ind. XIII Sept. 1 — Dec. 31; = Mauricii a. XII lan. 1 — Aug. 14,
a. XIII Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. X Alex,.
p. Chr. 595 = ind. XIII lan. 1 — Aug. 31, ind. XI III Sept. 1 — Dec. 31; = Mauricii a. XIII lan. 1 — Aug. 14,
a. XIIII Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. XI Alex.
p. Chr. 596 = ind. XIIII lan. 1 — Aug. 31, ind. XV Sept. 1—Dec. 31; = Mauricii a. XIIII lan. 1—Aug. 14,
a. XV Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. Xn Alex.
p. Chr. 597 = ind. XV lan. 1 — Aug. 31, ind. I Sept. 1 — Dec. 31 ; = Mauricii a. XV lan. 1—Aug. 14, a. XVI
Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. XHI Alex.
p. Chr. 598 = ind. I lan. 1 — Aug. 31, ind. II Sept. 1 — Dec. 31; = Mauricii a. XVI lan. 1 — Aug. 14, a. XVII
Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. XTTTT Alex.
p. Chr. 599 = ind. II lan. 1 — Aug. 31, ind. III Sept. 1 — Dec. 31 ; = Mauricii a. XVII lan. 1 — Aug. 14,
a. XVIII Aug. 15—Dec. 31
p. c. Mauricii a. XV Alex. Cf. Camp. 1, 750
p. Chr. 600 = ind. III lan. 1—Aug. 31, ind. IIII Sept. 1—Dec. 31 ; = Mauricii a. XVIII lan. l~Aug. 14,
a. XV III I Aug. 15—Dee. 31
p. c. Mauricii a. XVI Alex.
p. Chr. 601 = ind. IIII lan. 1—Aug. 31, ind. V Sept. 1—Dec. 31; = Mauridi a. XVIIII lan. 1—Aug. 14,
a. XX Aug. 15 — Dec. 31
p. c. Mauricii a. XVII Alex.
p. Chr. 602 = ind. V lan. 1 — Aug. 31, ind. VI Sept. 1—Dec. 31; = Mauricii a. XX lan. l^Aug. 14, a. XXI
Aug. 15—Nov. 22; Fhocae a. I Nov. 23—Dec. 31
p. c. Mauricii a. XVIII Alex.
p. Chr. 603 = ind. VI lan. 1—Aug. 31, ind. VII Sept. 1—Dec. 31; = Phocae a. I lan. 1 — Nov.22, a. II
Nov. 23—Dec. 31
Phoca cos. Heracl. (ad a. 604) Alex.
p. Chr. 604 = ind. VII lan. 1—Aug. 31, ind. VIII Sept. 1—Dec. 31 ; = Phocae a. II lan. 1—Nov. 22, a. III
Nov. 23—Dec. 31
p. c. Phocae Ale.c.
p. Chr. 605 = ind. VIII lan. l~Aug. 31, ind. VIIII Sepl. 1—Dec. 31 ; = Phocae a. III lan. 1—Nov. 22,
a. IIII Nov. 23—Dec. 31
p. c. Phocae a. I Alex.
p. Chr. 606 = ind. VIIII lan. 1—Aug. 31, ind. X Sept. 1—Dec. 31 ; = Phocae a. Illl lan. 1—Nov. 22, a. V
Nov. 23—Dec. 31
p. c. Phocae a. II Alex.
p. Chr. 607 = ind. X lan. 1—Aug. 31, ind. XI Sept. 1—Dec. 31; = Phocae a. V lan. 1—Nov. 22, a. VI
Nov. 23—Dec. 31
jj. c. Phocae a. III Alex.
INDEX V. CONSVLES. 551
p.Chr.608 = ind.XI lan. l—Auy.Sl, ind.XII Sepl. 1—Dec. 31; = P/wcae a. VI lan. 1— Nov. 22, a. VII
Nov. 23—Dec. 31
p. c. Phocae a. IIH Alex.
p. Chr. 609 = ind. XII lan. l—Amj. 31, iml. XIII Sept. 1 —Dec. 31; = Phocae a. VII lan. 1—Nov. 22, a. VIII
Nov. 23—Dec. 31
p. c. Phocae a. V Alex.
p. Chr.610 = ind.XIII lan. l~Aug.3I, ind. XIIIl Sept. 1—Dec.31; — Phocae a. VIII lan. l—Oct.4;
Heraclii a. I Oct. 5 — Dec. 31
p. c. Phocao a. VI Alex.
p. Chr. 611 = ind. XIlll lau. l^Awj. 31, ind. XV Se^it. 1—Dec. 31; = HeracUi a. I lan. l—Oct. 4, a. II
Oct. 5—Dec. 31
lieraclio cos. Heracl. Alex.
p. Chr.612 = ind. XV lan. 1—Au(].3l, ind. I Sept. 1—Dec. 31; = Ileraclii a. II lan. l—Oct.4, a. III
Oct. 5—Dec. 31
p. c. Heraclii Alex.
p. Clir. 613 = ind. I lan. 1—Auij. 31, ind. II Sept. 1 — Dec. 31; = Heraclii a. III lan. 1 — Oct. 4, a. IIII
Oct. 5—Dec.3l
p. c. Heraclii a. U Alex.
CHRONICA III. 71
552
LATERCVLI EPISCOPORVM.
INDEX VL
VI. LATERCVLI EPISCOPORVM.
In comcrihcndis episcopis Romani.s secufiis sum Duclicsniiun, Jib. pont. p. CCLXsqq.,
in ConstanUnopolitmiis Krumhacherum, (xcschichtc der hyzantinischen Littcratur (ed. II)
p. 1148 sqq. Ad ep^iscopos Alexandrinos , Antiochenos, Hierosolymitanos adhihtii H. F.
Clintonem, fasti Homani II p. r)35sqq.; ultimos Antiochenos dcficiente Clintonc supplevi
ab HarnacJcio v. d. benigne adiutus, collato lihro Assemani: Scries chronolocjica patriar-
charum Antiochiae (ed. Notain Darauni, Romae 1881).
A. EPISCOPI ROMANI.
I. Petrvs
Petrus Chr.354 1 7I,s. u, 73,3.6 Gener. B 1 133,
169, 1 Geneal. I 194, 614 Cons. Const. I 220, 5S Barb.
I '281, 118 283, 146. 149 F. rind. A I 282, 129 An.
Val. I 324, 65 328, 91 Havn. I 339, 17 Prosp. I 412,
419. 421 414, 466. 467 add. II ad Prosp. I 490, 2, 18
add. V 495 bis Chr. 511 I 639, 304. 305. 319 640, 320
add. 1 ad Vict. Aq. 1 738,6. 9 3Iarc. U 61, 381, 1
63, 392 1). 8 84, 451 102, 525 Auct. Marc. II 107, 546, 1
Cass. II 137,651 138,689 Is. hist. II 274, s. 13 C.
Hisp. n 342, 28. 29. 30. 31 343, 35 350, 54 Fs. Is. h.
II 381, 6 bis 383, 9 Is. chr. A U 455, 244. 247 ter Is.
chr. B II 455, 167 add. II ad Is. chr. H 492 Gild.
lU 26, 24 62, 10 63, 18. 20. 23 82, 29 83, 19 84, 30. 33.
35 85, 2 V. Gikl. A Ul 95, 24. 28. 32. 35 106, 25 V.
Gild. B III 108, 44 Bed. A UI 252, 20 283, 283. 284
284,293 292, .376 295,416 296,421 298,443 309,530
312, .544 313,551 316,569 317,574 318,. 581 319,589
320, 590 324, 604 {v. 5). 605 [v. 1) Bed. B UI 283, is2
284, 184 Lal. Mal. III 434, 22 Reg. Vis. UI 468, 50
cf. basilica Petri sub Koma, ilem ecclesia Petri sub
Constaiitinoijolis in ind. <jeoijr. — Simon Gild. III
84, 32
U. Lmvs
Linus Chr.354 I 74,1 Prosp. I 414,467 Chr. 511 I
640, 320. 331
in. Cletvs
Cletus CJir. 354 I 74, 5 Geneal. I 195, 621 Prosp. 1
416, 498
IV. Clemens I
Clemens Chr. 354 I 74, 3 Prosj). I 418, 525 Chr. 511
I 640, .137. 345
V. Anenxlktvs
Anacletus Chr. 511 I 640, 331. 337 Anaclitus Chi\ 354
I 74,7
VI. EVARISTVS
Euaristus Prosp. I 419, .'.47 Ckr. 511 I 640, 345. 347
Aristus Chr. 354 I 74, 9 idem *Eucliaristus Britt.
m 164,26? (cf. p. 115,12)
VII. Alexander
Alexander Chr. 354 I 74, 11 Prosp. Ii2\,:,ii6 Chr. 511
I 640, 347. 353 Bed. A III 286, 310
VIII. Xystvs I
Xystus Prosp. I 422, 592 Sixtus Chr. 354 I 74, 13
Chr. 511 I 640, 353. 355
IX. Telesphor
Telesphorus Prosp. I 423, 607 Chr. 511 I 640, 355 Teles-
forus Chr. 354 I 74, 15 add. V ad Prosp. 1 495
Tlieles])liorus Chr. 511 I 640, 361
X. Hyginvs
Hyginus Prosp. I 425, 629 Higinus Chr. 354 1 74, 17
Ignius Chr. 511 I 640, 361 641, 364
XI. Pivs
Pius Chr. 354 I 74, 21 Geneal. I 195, 622» Prosp. I
426, 639 Chr. 511 I 641, 364 Bed. A lU 287, 322
XII. ANicr.TVS
Anicetus Prosp. I 427, 659 Chr. 511 I 641, 365. 367
XIII. SnTER
Soter Chr. 354 1 74, 25 Prosp. 1 429, 676 Chr. 511 I
641, 367. 371
XIV. Elevtiier
Eleutcr Bcd. J 111 288, 331. 339 Eleuterus Chr. 511 1
641, 371. 3S0 Eleutlierius Prosp. I 431, 69S Nenn.
int. 111 164, 13/14
INDEX VI.
LATERCVLl EPISCOPORVM.
553
XV. Vir.TOR
Victor C'hr.354 I 74, •.'O P/o.s/-. l 4:53, 7:vj 434, tm
Clir.511 I (;41,.-!8o. :isr Jied. A 111 2.SH, :i:»
XVI. Zkphyrinvs
Zepliyrinus Prosp. 1 434, 7:i4 Zcliiriiiiis (icnettl. 1 195,
G'j;i Zeplieriiuis Clir. 511 I G41, :i93 Zeferinus Is.
chr. A II 4G2, :)ul Ceijlierinus Clir. .'ill I G41, :is7
XVU. Callistvs I
Callistus Chr. 354 I 70, 2. .■). .'.. 7 — u. u 71 , 4. 12. ■.'(■>
72, 3. 10. 14 76, 16. 17 Pros}). I 43G, 7S4 Calistus
Bed. A III 290, 36^.' Callystus ib. 293, 3sg Calixtus
Chr. 354 I 74, :i3 Chr. 511 I 641,393. 3'.iG
XVIII. Vrbanvs
Urbaims Chr.354 I 74, 3.^ Prosp. 1 436, 7<.i4 Clir. 511
I G41, 39G. 3'J7 i>'e(«. .1 UI 290, 3.',s
XIX. PoNTiANvs (ft. 230-235)
Pontianns Clir. 354 I 72, 3 74, 37. 3s Prosi). I 437, si3
Sed. A m 290,362 Poncianus Clir. 511 I 64I,:i'J7
642, 402
XX. Anteros (a. 235—236)
Auteros Prosp. I 438, 824 Autheros Chr. 354 1 75, 2. 4
£ed. .4 ni 290, 362 Antlierus Chr. 511 I 642, 402
XXI. Fablanvs (a. 236— 250)
Fabiauus Clir. 354 I 71,4 Geneal. I 196,624 Pros2>. l
438,824 439,852 Chr.511 I G42, 40:!. 413 iierf. ^ III
291, 370 Bed. B III 290, 217 Fabius Chr. 354 I 75, .s
Went Flaviauus Is. chr. A II 462, 301?
XXII. CoRNELivs (a. 251—253)
Coruelius Clir. 354 I 75 , 12. 1.=. Prosp. I 439, 852. 855
Chr. 511 I 642,413. 414. 415 Bed. A UI 291, 370 392,
376
XXIU. Lvcivs (o. 253—254)
Lucius Chr. 354 I 70, 7 75, n Prosp. 1 440, 858 Chr. 511
1 642, 415
XXIV. Stephanvs I (o. 254—257)
Stepbanus Clir. 354 I 70, 9 Clir. 511 I 642,416.423
£ed. ^ UI 292, 380 Stefauus Prosp. 1 440, 85S Stefla-
nus Chr. 354 1 75, 20
XXV. Xystvs II (a. 257—258)
Xystus Chr. 354 I 71 , 2G 75, 22 Geneal. I 196, 625
Prosp. I 440, S6G Bed. A lU 292, 38o Sixtus F.
Vind. B I 289, 356 Chr. 511 I 642, 423
XXVI. DioNTSivs (o. 259—268)
Dionysius Prosp. I 441,884 Cltr. 511 I 642, 4-24.436
Dionisius Chr. 354 I 70, 2 75, 25
XXVII. Felix I (o. 269-274)
Felix air. 354 I 70, 3 75, 27 Prosp. I 443, 916 Clir. 511
I 642, 436. 433
XXVni. EvTYCniANVs (0.275—283)
Eutychianus Chr. 3.'j4 I 70, n Prosp. I 444, 924 Chr. 511
1 642, 4:w Eutycianus Chr.354 I 75,29 Bed. A III
293, 386
XXIX. Gaivs (o. 283—296)
Uaius C%r. 35i I 70,8 75,31 iVosp. I 444, 924 Chr.511
I 642, 4.39 643, 449 Bed. A 111 294, 39G add. I ad
Bed. UI 336
XXX. MAR0ELL1NV.S (o. 296 — 304)
Marcellinus Chr. 354 I 70, 6 75, 33 Geneal. I 196, G2G
Prosp. I 446, 949 Chr. 511 I 643, 451 add. I ad Vict.
Aq. I 738, 26 Bed. A III 296, 420 add. 1 ad Bed.
lU 336 i/s Marcelliauus Chr. 511 I 643,449
XXXI. Mari:ellvs (n. 308-309)
Marcellus Chr. 354 1 76, 1
XXXII. EvsEBivs (o. 309 [310?])
Eusebius Clir. 354 I 70, 10 76, 3 Prosp. I 447, 972
Chr. 511 I 643, 451. 452 add. I ad Bed. lU 336
XXXIU. MlLTlADES (o. 311—314)
Miltiades Chr. 354 I 70, 5 76, 4 Prosp. I 447, 972 Mil-
tiade (dat.) add. I ad Bed. UI 336 Melcliiades
Chr. 511 I 643, 452. 458 add. II ad Bed. UI 337
XXXIV. SiLVESTER (o. 314—335)
Silvester Chr. 354 110,4, 76,7 Prosp. 1448,988 air.511
I 643,458.469 add. II ad Bed. lU 337 ter
XXXV. Marcvs (o. 336)
Marcus Clir. 354 I 70, 12 76, lo Prosp. I 451, 1034
add. II ad Bed. lU 337 Marchus C7o-. 511 I 643, 469
XXXVI. IvLivs I (o. 337—352)
lulius Chr. 354 I 70 , 13 76 , 12 Prosp. I 451 , 1034
Chr. 511 I 643, 470 644, 48o Bed. A lU 315, 5G1
add. II ad Bed. lU 337 338
XXXVII. LiBERivs (a. 352—366)
Liberius Clir. 354 I 76, 18 Prosp. I 454, 107G bis 455,
1099 Chr. 511 1 644, 480. 506 Marc. II Gl, 382, 3 Bed. A
III 303, 485 add. II ad Bed. Ul 338
XXXVUI. Felix II —
Felix Frosp. I 454, 1076 bis Clir. 511 I 644, 4So Marc.
II 61,382,3 add. II ad Bed. lU 338
XXXIX. Damasvs (o. 36G— 384)
Damasus Prosp. I 4.58, 1132 461, 1182 C%r. 511 I 644,
506 Chr. 452 I 648, 24 Hyd. II 15, 13 Marc. U 61,
381, 1. 3 Bed. A UI 298, 442 299, 454 315, 5G1 add. II
ad Bed. Ill 338 340 [Dama]si pa[pae] I add. p. VII
(ad p. 17)
XL. Smicivs (a. 384—399)
Siricius Prosp. I 461, 1182 add. I ad Prosp. I 486
Chr. 452 I 648, 24 Hyd. U 1,5, 15 Marc. II 61, 383, l
71»
554
LATERCVLI EPISCOPORVM.
TNDEX VI.
Siricus Clir. 511 1 644, .suV Syricus add. II ad Bed.
m 340 fris
XLL Anastasivs I (a. 399—401)
Anastasius Prosp. I 464, 1212 add. I ad Frosp. I 48tj
3{arc. 11 65, 398, l add. II ad Bed. Ul 340
XLII. INNOCENTIVS I (fl. 401— 417)
Innocentius Prosp. 1 465,1223 468,1261 add. I ad
Prosp. I 486 Chr.462 1 650,39 i7(/(i. II 16,3;.
Marc. II 67,4112,1 Bed. A III 300,466 add. II ad
Bed. III 340
XLIII. ZosiMVS {a. 417—418)
Zosimus Prosp. I 468, I26u 469, 1266 add. I ad Prosp.
I 486 add. IV ad Vict. Aq. I 755, 417 Marc. II
73, 417, 3
XLIV. BoNiFATivs I (rt. 418—422)
Bonifatius Prosp. I 469, i27o add. I ad Prosp. I 486
Hyd. n 18, .".2 Marc. II 74, 420, i Bed. A III 302, 47.'>
XLV. Caelestinvs (a. 422—432)
Caelestinus Hami. I 300, 428 Prosp. I 470, 12S1 472,
1297. 1301 473, 1307 add. I ad Prosp. I 486 Chr. 452
I 652,54 Hyd. II 21,87 Marc. U 75,423 77,430,3
bis Britt. III 194,12 195, 4/.', Bed. A III 302,482
Celestinus Bed. A III 315, 561
XLVI. XvsTVS III {a. 432-440)
Xystus Prosp. I 473, 1309 477, 1336 478, 1341 add. I
ad Prosp. I 486 Chr. 452 I 656, 83 Hyd 11 22, 105
Marc. II 78, 432, l Bed. A HI 303, 485
XLVII. Leo I (a. 440—461)
Leo Prosp. 1 477, 1336 478, 1341 bis 479, 1350 480, 135S,
15 bis 482, 1367, 13. 136'.l 484, 1375, 25. 1376 add. I ad
Prosp. I 486 add. II 489, 3 (a. b). 5 (a. b). 9 (h).
\-2(b) 490, 2, 17 Ca; ier od<Z. F 497, i34i Chr. 452 1
660, 122 Clir. 511 I 661, 600 add. IV ad Vict. Aq.
I 755, 444 Byd. n 24, 135 25, 145 lis Marc. II 80,
440, 2 84, 451 88, 463 Cass. n 157, 1256 Vict. T. II
184, 447 bis 185, 449. 451 186, 455. 459 188, 469 193, 499
Bed.A m 302,481 315,561
XLVIII. HiLARVs (a. 461—468)
Hilarus Uyd. II 33, 221 35, 248 Marc. II 87, 461 Vict. T.
H 188, 469 Hilarius Vict. T. U 188, 473, 2 Bed. A III
305, 497 HUarus diaconus Prosp. I 480, 1358, 14
Hilarus archidiaconus Vict. Aq. I 677, i. 14. 15
XLtS. SiMPLicivs (o. 468—483)
Simplicius Havn. I 270, 39 Hyd. U 35, 248 Marc. U
89, 467, 2 Vict. T. U 188, 473, 2 bis
L. Felix m {a. 483—492)
Felix HoAm. I 270, 39. 40 Marc. U 92, 482, l Vict. T.
U 188, 473, 2 190, 484. 486. 487 192, 492, 1
LI. Gelasivs (a. 492—496)
Gelasius Havn. I 270, 4o. 41 Jfarc. U 94, 494, 3 Vict. T.
U 192, 492, 1 bis
Lll. Anastasivs U (a. 496—498)
Anastasius Hami. I 270, 4i. 42 Marc. II 9."), 498, i Vict.
T. II 192, 492, 1. 497, 2
LIII. Symmachvs (a. 498-514)
Syramachus An. Val. I 324, 65 ter Marc. II 95, ,500, l
Vict. T. II 192,497,2 197, .524 Bed.A III 306, 507
Simmaclius Havn. I 270, 42. 43 Symmacus P. Camp.
I 330, 502 747, 502
LIV. UORMISDAS (a. 514—523)
Ilormisda Marc. II 99, .'.15, i Vict. T. II 197, .524 199,
538, 1 Hormista Havn. I 270, 43. 44 Hosmido add. IV
ad Is. chr. II 503, 3
LV. Iohannes I (a. 523—526)
lohaunes Havn. I 270, 44 An. Val. I 328, 88. 39. 93
Agn. I 333, 39 Marc. U 102, 525 Vict. T. II 199,
538, 1 bis add. II ad Is. chr. II 493, 4 Ps. Is. chr.
II M\,mmg. Bed.A m 306,510
LVI. Felix IV (a. 526—530)
Felix Havn. I 270, 45 Vict. T. II 199, 538, i bis
LVII. Bonifativs U (a. 530—532)
Bonifatius Vict. T. H 199, 538, l bis Bonifacius Iluvn.
I 270, 46. 47
LVIII. loHANNES II (a. 533-535)
lohannes Havn. I 270, 47 Vict. T. U 199, 538, l bis
LIX. AtiAPiTVS (a. 535—536)
Agapitus Havn. I 270, 48. 49 Auct. Marc. U 104, 535, 2.
536, 5 105, 536, 10 Vict. T. U 199, 538, 1. 540, 1 200,
541, 1 add. II ad Is. chr. U 493, 8
LX. SiLVERivs (a. 536—537)
Silverius Auct. Marc. II 104, 536, 5 105, 537, 1 Vict. T.
II 200, 541, i. 542 V. 13 203, 553, 1 Severus Havn. I
270, 49
LXI. ViGiLivs (a. 537—555)
Vigilius Havn. I 270, 50. 51 Aii,ct. Marc. U 105, 537, l
107, 646, l 108, 547, 4 Vict. T. II 200, 642 V. 14. 21. 26
201, 544, 1 202, 550, 1 203, 553, 1 204, 557, 1 Mar. U
236, 547, 1 Bed. A Ul 315, 56i
LXII. Pelagivs I (a. 556—561)
Pelagius Havn. I 270, 51 Agn. I 335, 79 Vict. T. II
204, 558 205, 564, 1 Bed. A m 308, 524
LXm. lOHANNES m (a. 561—574)
lohannes Havn. I 270, 52. 53 loh. II 213, 573, 7 Bed. A
m 308, 524
LXIV. Benedictvs I (o. 575—579)
Benedictus Havn. I 270,53.54 loh. U 213,573,7 215,
576
LXV. Pelagivs II (a. 579—590)
Pelagius iuuior loh. II 215,576 217,587,2 Pelagius
Havn. I 270, 54. 55
INDEX VI.
LATERCVLI EPISCOPORVM.
555
LXVI. Gregorivs 1 (». .■")9()-G()4)
Gregorius Havn. I 270, ,"..". 271, r.i; 339,17 loh. II 217,
.■.87, a C. Hisp. II 343, 33 his Is. clir. A II 477, -tosb
add. II ad Is. chr. II 493, 4 add. IV 502 50,'), r.
bis l'a. Is. chr. II f)0!, 394 «17. Joslj Britt. III 2(16,
8/9 Bed.A 111 307, .IH 308, f,jc 30E), .'.3u. ,■.32. .^.34
32.'), 608 £e(Z. ii" 111 .300, 276
LXVII. Sabinianvs (a. 604— 60(i)
Saviuianus Hani. 1 271,.'.f.
LXVlll. BoNiFATivs 111 («. 607)
Bonitatius Bed. A 111 310, :,3.'i Bouilacius Havn. 1
271,. '.7
LXIX. BoNiFATivs IV (o. 608-6l.'i)
Bonilatius add. II ad Is. chr. II 493, G Bed. A III
310, .',36 Bonilacius Havn. I 271, 58. 59 add. II ad
Is. chr. II 493, 8
LXX. Devsdedit (a. 615-618)
Deusdedit Havn. I 271, 59
LXXI. Bonifatitts l' (a. 619-625)
LXXII. HoNORivs (a. 625— 688)
Honorius Bed. A III 311, 541 ji. 14
LXXin. Severinvs (a. 640)
SeTerinus Bed. A Ul 311,541
LXXIV. Iohannes IV (a. 640—642)
lohannes Bed. A III 311, 541 v. 15
LXXV. Theodorvs (a. 642— 649)
Theodorus Bed. A lU 312, 544 bis
LXXVI. Martinvs I {a. 649—653)
Martinus Bed. A III 813, 548. 549
LXXVIL Eugenius (a. 654—657)
LXXVIII. ViTALiANvs (o. 657— 672)
Vitalianus Bed. A III 313, 5si. 554 314, 5,55
LXXIX. Adeodatus (a. 672 — 676)
LXXX. Donus (a. 676—678)
LXXXl. AcATHo (a. 678— 681)
Agiitho Bed.A III 314, .558 315,560
LXXXn. Leo 11 (a. 682-68.3)
LXXXIII. Benedictiis II (a. 684—685)
LXXXIV. loHANNES V (a. 685—686)
lohannes Bed. A III 314, 558
LXXXV. Conon (a. 686—687)
LXXXVI. Sergivs (a. 687-701)
.Sergius add. IV ad Is. chr. II 502 Bed. A 111 316,
565. 566. 569 317, 572. 573
LXXXVII loHANNEs VI (a. 701—70.'))
lohannes Bed. A III 317, 573
LXXXVIII Iohannes VII (a. 705—707)
lohannes Bed. A III 317, .=,74
LXXXIX. Sisinnius (a. 708)
XC. CONSTANTINVS (a. 708—715)
Constantinus Bed. A III 318,578.581.584
XCI. Gregorivs II (a. 71.5— 731)
Gregorius Bed. A 111 319, 5S5 add. III ad Bed. III
343,2
XCII. Gregorius III (a. 731—741)
XCUI. Zacharias (a. 741—752)
Zacharias add. 111 ad Bed. III 343, 2
XCIV. Stephanus II (a. 752—757) ,
XCV. Paulus (a. 757- 767)
XCVI. Stephamus III (a. 768—772)
XCVII. Hadrianus (a. 772—795)
xcvm. leo m (a. 795— 816)
Leo add. IV ad Bed. UI 345 bis (Pal, Par.)
perperam in episcopis Bomanis numerati:
Theofilus
Eulalius
Hyd. II 19, 65 (cf. II p. 7)
I. Annianvs (a. 68—85 p. C.)
Auniauus Prosp. I 414, 4,56
U. Abilivs (o. 85—98)
Abilius Prosp. I 417, 507
III. Cerdon (a. 98—109)
Cerdo Prosp. I 419, 538
B. EPISCOPI ALEXANDRINT.
IV. Primvs (o. 109-120)
Primus Prosp. I 420, 556
V. IvsTvs (o. 120—131)
lustus Prosp. I 422, 593
VI. EVMENES (o. 131-143)
Euineues Prosp. I 423, 611
556
LATERCVLI EPISCOPORVM.
INDEX VI.
VII. Marcvs (rt. 14.3—153)
Maicus Prosp. I 427,645
Vin. Celadion (a. 153—168)
Celadion Frosp. I 427, 655
IX. Agrippinvs (a. 168—180)
Agrippinus Prosp. I 428, 673
X. Ivi.iANVS (a. 180—190)
lulianu.s Prosp. I 431, 7U5
XI. Demetrivs («. 190—233)
Demetrius ProsjK I 432, 721
XII. Heraclas (a. 233—249)
Heracles Prosp. I 437, Su6 Eraclas Bed. A III 2;m), 364
Xm. DioNYSivs (fl. 249—265)
Dionysius Prosp. I 439, 842 Dionisius Bed. A III 291,
372. 374
XIV. Maximvs (a. 265-283)
Maximus Prosp. I 441, 883
XV. Theonas (a. 283—301)
Theonas Prosp. I 444, 927 446. 962 Bed. A UI 294, 397
XVI. Petrvs I (a. 301—312)
Petrus Barh. 1 290, 197 Prosp. I 446, 962 Bed. A III
295, 409
XVn. AcHiLLAs (a. 312—313)
Achillas Prosp. I 448, 993
XVUI. Alexander (a. 313-326)
Alexander Barb. I 292, 224. 228 Prosp. I 449, loos. 1010
Chr. 511 1 643, 461 loh. II 219 v. 21
XIX. Athanasivs I (a. 326—341. 347—356. 363-373)
Atbanasius Barb. I 292, 228 294, 258 296, 300 Prosp.
I 451, 1030 452, 1054 453, 1066. 1070 4.56, 1115 bis
Vhr. 511 I 643, 467 Is. chr. A II 466, 33» Bed. A
m 296, 428. 429 297, 436 (?). 439
XX. Gregorius (a. 341—347J
XXI. Georcivs I (a. 356—363)
Georgius Prosp. I 456, 1115
XXn. Petrvs II (a. 373, itenm 373—377)
Petrus Barb. I 296, 300 297, 313 Chr. 452 I 648, 24
XXIII. Lueius (a. 373)
XXIV. TiMOTHEVs I (a. 377—385)
Timotlieus Barb. I 297, 313. 325 Chr. 452 1 648, 24
Marc. U 61, 381, 1
XXV. Theophilvs (a. 385—412)
Theoi)liilus Prosp. I 460, 1168 464, 1220 bis add. II ad
Prosp. 1 488, 1168 P. Ciz. I 508,51 Chr. 452 I 648, 24
Vicl. Aq. I 680, I. 21 717 723 725 add. IV ad Vict.
Aq. 1 755, 380 Is. chr. A II 471, 370 Bed. A UI
249, y 297, 436 299, 45C add. II ad Bed. III 339
TheoHlus Baib. 1 297,325 Ilyd. 11 14,5 17, 3s. 40
19,61 3Iarc. II 65, 398, 3
XXVI. CvRiLLVs (a. 412—444)
Cyrillus Havn. I 300, 428 Prosp. I 472, 1297 Ih/d. II
23, 109 iis 25,145 jVarc. 11 77,430,3 Is. chr. A U
472, 375 Cirillus Bed. B 111 300, 256
XXVII. DioscoRvs I (a. 444—452)
Dioscorus Prosp. I 480, 1358, U. 20 482, 1369 add. II
ad Prosp. I 489, 3 Ca. 6.; Marc. 11 83,449,2 84,451
89, 466 Vict. T. II 184, 447. 448 185, 451 quater. 453, 1
186, 457, 3 ii"s. 459 190,480 199,538,2 200, 541,1 /o/t. U
219 V. 16 Is. chr. A II 472, 3Sl 473, 384 Is. chr. B
U 473,247 Bed. A III 305,496 Bed. B III ,30.5,262
add. I ad Bed. III 334, 494 — populus Dioscoritauus
Vict. T. II 186, 457, 3
XXVIII. Proterivs (a. 452—457)
Proterius Vict. T. II 185, 453, 1 186, 457, 3 bis. 460 189,
475, 5. 477, 1 190, 480 bis idem Proterius add. IV ad
Vict. Aq. I 755,444?
XXIX. TiMOTHEVs II [Ellvrvs] (a. 457— 460. 476—
477)
Timotheus cognomento EUurus Vict. T. U 186, 457, 3
bis 189, 475, 5 Timotheus Ellurus ib. 189, 477, 1 190,
480 Timotheus ib. 186, 458, 2. 460
XXX. TiMOTHEVs m [Salafaciarivs] (a. 460—476.
477—482)
Timotheus cognoraento Salafaciarius Vict. T. 11 187,
46U 189,475,5.477,1 190,480 Timotheus Salaiaciarius
ib. 190, 480 bis Salafaciarius ih. 190, 480
XXXI. loHANNEs 1 (a. 482—483)
lohannes Vict. T. U 190, 480 192, 494
XXXn. Petrvs IU («. 483?-490)
PetrUS Vict. T. 11 190,480.482.484.485.487 191,490,1
196, 521, 2
XXXill. Athanasivs 11 (o, 490—496)
Athanasius Vict. T. U 191, 490, 1 192, 491, 1. 495, 2
XXXIV. lOHANNES U MVLA (a. 496—506)
luhannes cognomento Mula Vict. T. II 192, 495, 2
XXXV. lOHANNES lU Niceta (a. 506—517)
lohannes cognomento Niceta Vict. T. II 192, 495,2
193, 497, 3 196, 517, 1
XXXVI. DioscoRvs 11 (a. 517—519)
Dioscorus minor Vict. T. II 199, 53», 2 Dioscorus ib.
196,517,1. 521, 1
XXXVII. TiMOTHEVs IV (a. 519—537)
Timotheus Vict. T. U 196,521,1 197,524 199,538,2
INDEX VI.
LATERCVLI EPISCOPORVM.
557
XXXVIU. CiAiANvs {«. 537)
Gaiaiius Vict. T. 11 199, 538, 2 bis. 640, 2 200, 5.41, i
Gaiaua liaeresis /s. chr. A II 475, 397'>
Gaianitae (pl.) Vict. T. II 199, 53s, ■>. savi. 5411, 'i
XXXIX. Theodosivs (a. 537)
Theodosius Vict. T. II 199,538, 2 his. 540, 2 ter '200,
541, 1. 542 r. 22. 2(,
Tlifoilosiana liaeiesis Is. clir. A II 475, 391^
Tlieodosiaiii Vlct. T. 11 199, 538, 2. 539 Ais
Tlieoilosiaiiitae Vict. T. II 199, 540, 2
XL. Pavlvs (a. 538—541)
Paulus Vict. T. II 200, 541, 1
XLI. ZoiLvs (a. 541—551)
Zoilus Vict. T. II 200,541,1 202,551,2 203,553,1
XLII. ApnLLiNARivs (a. 551—569)
Apolliiiarius Vk-I. T. II 202,551,2 203,553,1
.\IJ]I. fohaimcs IV (a. m<J—.'i80j
XLTV. Eidogitis (a. 580—607)
XLV. Theodonis (a. 607—609)
XL VI. lohannes V (a. 609—616)
XLVII. Oeoryius II (a. 616-6.30)
XLVIII. Cyrvs (inde ah a. 630)
Cyrus Bed.A III 312,543 313,548 314,559
C. EPISCOPI ANTIOCHENI.
I. Evomvs («. 43?— 70?)
Euodius Prosji. I 412, 423
II. IGNATIVS («. 70?— 115)
Ignatius Fros^). I 414,471 419,550 420, 5« 1 Gild. III
67, 31 Bed. A lU 286, 309
III. IlEROs (a. 115—129)
Eron Prosp. I 420, 5B1
IV. CORNELIVS («. 129—143)
Cornelius Prosp. I 423, 6O8
V. Eros (a. 143—171)
Heros Pros^t. I 427, 611
VI. Theophilvs (o. 171—183)
Theophilus Prosp. I 429, 678
VU. Maximvs I (rt. 183—190)
Maximus Prosp. I 431, 699
VIII. Serapion (a. 190—203)
Serapion Prosp. I 432, 723
IX. Asclepiades (a. 203—218)
Asclepiades Prosp. I 435, 770
X. PniLETvs (a. 218—229)
Pliiletus Prosp. I 435, 781
XI. Zebinvs (a. 229-238?)
Zebeniius Prosji. I 437, «04
XU. lUiiVLAS (a. 238?— 250)
Haljylas Prosp. I 439,819 Babilas Bed. A 111 291, 371
Babillas add. V ad Prosp. I 495
XIH. 1'Auivs («.250—252)
Fabius Prosp. I 439, 849 Fabiauus add. V ad Prosp.
I 495
XIV. Demetrianvs («. 252—260?)
Demetrianus Prosp. I 440, S57
XV. Pavlvs I Samosatenvs (a. 260?— 270)
Paulus Prosp. I 441, 891 (oj Paulus Samosatenus ih.
440, 871 441, 889. 890 460, 115S Chr. 511 1 641, 381
642, 425. 430 Is. chr. A II 464, 315 Paulus Samu-
sathenus Bed. B III 292, 227 Paulus Samositanus
Ilavn. I 268, 13 Paulus de Samosatliae Bed. A III
292, 3S3
Pauliani Frosp. I 441, S90. 891 fi) 442, 891 Ca^
XVI. DoMNVs I (a. 270—272)
Domnus Frosp. I 441, SS9 Chr. 511 I 642, 425
XVII. Timaevs (a. 272—280)
Timeus Frosp. I 442, 902
XVIII. Cyrillvs («. 280—302)
Cyrillus Frosp. I 444,923
XLX. Tyrannvs («.302—?)
Tyrannus Frosp. I 446, 961 451, 1027
XX. VlTALIS
Vitalis Prosp. I 451,1027
XXI. Philogonivs (?-321)
Filogonius Prosp. I 451, 1027
XXII. Pavlinvs I (o. 321—325)
Paulinus Frosp. I 451, 1027
XXIU. EvsTATHivs (a. 325—328)
Eustathius Prosp. I 451, 1027 456, 1116 idem vide-
tur Eustachius Vict. T II 191, 490, 2
XXIV. Pavlinvs 11 («. 328—329)
l'aulinus Proap. I 456, III6
558
XXV. Eulalius (a. 329—1)
A'A' VI. Euphronius
XXVII. Placillus (a. 332'?— .342)
XXVIII. Stephamis I(a.342—?)
XXIX. Leontius (^—SSS)
XXX. Eudoxius (a. 358—359)
XXXI. Anianus (a. .359—360)
XXXU. Meletivs (a. 360—361. 362—376. 378—381)
Meletius Pros^). I 457, U24 Ilarc. II 61, 381, 1 65, 398, 3
Miletius Chr. 452 I 648, 24 Melitius Bed. A 111
297, 438
XXXIII. Euzoius (a. 361—362)
XXXIV. Paulinus III (a. 362)
XXXV. Dorotheus (a. 376—378)
XXXVI. Flavianvs I (a. 381-404)
Flavianus Chr. 452 I 648, 24
XXXVII. Porphyrius (a. 404—413)
XXXVIII. Alexander (a. 413—420)
Alexander Vict. T. II 187, 465, i 188, 473, 4 fortasse hic
est, sed Maximo II succedit apud Victorem
XXXIX. Theodotus (a. 420— 429)
XL. lOHANNEs I (a. 429—442)
lohannes Vict. T. II 184, 444 200, 542 v. 19
XLI. DoMNVS II (a. 442—449)
Domnus Vict. T. II 184, 444. 447
XLn. Maximvs U (o. 449—456)
Maximus Vict. T. II 185,451 187,465,1
XLIII. Basilius (a. 456—458)
XLIV. Acacius (a. 458—459)
XLV. Mabtyrivs (a. 459—471)
Mai-turius Vict. T. II 188, 473, 4 bis 189, 477, 3
XLVI. IVLiANVs («. 471—476)
lulianus Vict. T. II 188,473,4 189,477,3
XLVII. Petrvs Fvllo (a. 476—477, iterum a. 485—
488 secundum Clintonem)
Petrus cognomento Fullo Vict. T. U 189, 477, 3 190,
482. 485. 487 191, 488, 3 196, 521, 2
LATERCVLI EPISCOPORVM.
INDEX VL
Petrus Vict. T. II 191,488,3 192,491,2 aVms atque
Pkdlo habetur, lohanni Camp. succedens
XLVIII. loHANNEs II Camfanevs (a. 477—478)
loliannes cognomento Campaneus Vict. T. II 191, 488, 3
XLIX. Stephanvs II (o. 478—480)
L. Stephanvs III (a. 480-481)
Stephanus (II aut III) Vicl. T. II 191, 488, 3
Ll. Calandio (a. 481—485)
Calendio Vict. T. II 191, 4ss, 3. 490, 2 192, 491, 2 bis.
492, 1
LU. 1'alladivs (a. 488—498)
Palladius Vict. T. II 192, 491, 2. 492, 1 193, 497, 3
LIII. Flavianvs II (a. 498-512)
Flavianus Marc. II 98, 512, 9 bis. 513 Vicl. T. II 193,
497, 3. 499 194, 504
LIV. Severvs (a. 512—519)
Severus Marc. II 98, 513 Vict. T. II 194, 504. imbis
195,512.516 196,521,1 197,534 199, 539 (er 200, 542
». 23. 26
Severiani Vict. T. U 199, 539
LV. Pavlvs II (o. 519—521)
Paulus Vict. T. U 197, 524 200, 540
LVI. EvPHRAsivs (o. 521—527)
Eufrasius Marc. II 102, 526 Viet. T. U 200, 540
LVII. Ephraimvs (a. 527—545)
Euphemius Vict. T. U 202, 548, 2
LVIII. DOMNVS lU (0.545-559)
Domninus Vict. T. U 202, 548, 2 203, 553, 1 204, 555, 3
LIX. Anastasivs I (o. 559—570. 593—599)
Anastasius Vict. T. U 204, 555, 3
LX. Gretjorius (a. 570—593)
LXI. Anastasius II (a. 599— 610 f)
LXII. Macedonius
LXIII. Macarivs (ante a. 678—680)
Macarius Bed. A UI 314, 559 v. i. 6
LXIV. Theophanes (o. 680—686?)
Theophauius Bed. A III 314, 559 v. 9
INDEX VI.
LATERCVLI EPISCOPORVM.
559
D. EPISCOPl HIEROSOLYMITANI.
I. lACOBVS rOGNOMlNE IVSTVS
lacolius IVater domiiii JVos]). I 410, 3<i:i 413, 4;.2 Chr. 511
1 (539, .117 Uild. III 67, lii Bed. A III '2«3, 271 t'84,
291 Lat. ilal. 111 4"26, 32 lacobus apostolus i"'. Vind.
A 1 283, 151 lustus appellatus Prosp. I 413, 4.52
t7(r. 5;; I 639, 317
II. SlMEON nvi ET 81MON
Syiiieon q. e. iSimoii filius Clcopae iict^. -I 111 'iH6, 30s
Simeon q. e. Simon Prosp. I 413,452 Slniun filius
Cleopae ih. 420, 558 Simon filius (leupae Chr. 511
I 640, 346 Simon Cleopas h. chr. A II 458, 266
Symou Bed. B III 286, IM
III. IvsTvs I (a. 108?)
lustus Prosp. I 420, 558 421, 572
IV. Zacchaevs
Zacheus Prosp. 1 421, 572
V. TOBIAS
Tobias Prosp. I 421,572
VI. Beniamin
Beniamiu Prosp. I 421,. "172
VII. loHANNES I
lohaunes Prosp, I 421, 572
VUI. Matthias
Mathias Prosp. I 421, 572
IX. Phii.ippvs
Philippus Pros2>. I 421,572 422,599
X. Seneca
Seneca Frosp. I 422, 599
XI. IVSTVS II
lustus Prosp. 1 422,599
XII. Levi
Levi Prosp. I 423, 599
XIII. Ephraim
Ephres Prosp. I 423, 599
XIV. lOSEPH
losef Prosp. I 423, 599
XV. Ivdas
ludas Prosp. I 423, 599
XVI. Marcvs (o. 136)
Marcus Prosp. 1 424, 622 428, 663 Chr. .511 I 640, 357
Bed. A III 287, 319
CHRONICA III.
XV U. Cassianvs
Cassiaiius Prosp. I 428, 603
XVIII. PVBLIVS
Publius Prosp. I 428, 663
XIX. Ma.ximinvs
Maximus Prosp. I 428,663
XX. IvLIANVS
luliauus Prosp. l 428, 663
XXI. Gaivs
Gaianus Prosp. I 428, 663
XXII. Symmachvs
Symmachus Prosp. I 428, 663
XXin. Gaivs
Gaius Prosp. I 428,663
XXIV. IVLIANVS
lulianus Prosp. I 428, 663
XXV. Capito
Capito Prosp. I 428, 663
XX\1. Maximvs I
Maximus Prosp. I 432, 715
XXVII. Antoninvs
Antoninus Prosp. l 432, 715
XX\TU. Valens
Valeiis Prosp. I 432, 715
XXIX. DOLICHIANVS
Uulichianus Prosp. I 432, 715
XXX. Narcissvs {his, primum inde ah a. 190)
Narcissus Prosp. I 432, 715 bis 433, 743 434, 751 435,
771 Is. chr.A U 460,285 461,289» Bed.A UI 289,
343. 34R
XXXI. Divs
Dius Prosp. I 432, 715
XXXII. Gehmanio
Germanio Prosp. I 432, 715
XXXIU. GORDIANVS
Gordius Prosp. I 432,715
XXXIV. Alexander (a. 214—2.50)
Alexander Prosp. 1 434, 756 43.^ 771 439, .849 /s. chr. A
II 461, 289» Bed. A Ul 289, 34s 291, 371
72
560
XXXV. Mazabanes (a. 250—262)
Mazabanus Prosp. I 439, 849
XXXVI. Hymenaevs («. 262—298)
Hymeneus Prosp. I 441, 887
XXXVII. Zabdas (a. 298—300)
Zabdas Prosp. I 446, '.m
XXXVIII. IIERMON (n. 300—324)
Hermon Prosp. I 440, '.ifio
XXXIX. Macarivs I (a. 324—336)
Macarius Chr. imsch. I 234, 334 Prosp. I 448, 99G
454, 1074
XL. Maximvs II (rt. 336—348)
Maxiinus Prosp. I 454, 1U74
XLI. Cyrillvs (primum inde ab a. 348, tertium —
376, quartum 381—388)
Cyrillus Chr. 452 I 648,24 ilarc. U 61, 381,1 add. II
ad Bed. III 338
XLII. Eutychius
XLIII. Irenaeus
XLIV. Hilarius (a. 3T6—381)
XLV. loHANNEs II (a. 388—416)
lobannes Cons. Const. 1 246, 415. 419 Chr. 452 I 648, 24
Syd. II 17, 38. 40 18, 58 22, 106 bls
LATERCVLI EPISCOPORVM.
XLVL Praijllus (a. 416— 42.5)
INDEX VI.
XLVU. IvvENALis (a. 425—458)
luveualis Byd. II 22, i06 bis Vict. T. II 184, 447 185,
451 186, 459 187, 465, 2
XLVIII. Anastasivs (a. 458—478)
Anastasius Vict. T. II 187, 465, 2 188, 473, 5
XLIX. Martyrivs (a. 478-486)
Marturius Vict. T. U 188, 473, 5 189, 477, 2
L. Sallvstivs (a. 486—494)
Sallustius Vict. T. II 189,477,2 192,492,1 193,497,3
LI. Elias (a. 494-513)
Helias Marc. II 99, 5i6, 2 Vict. T. U 193, 497, 3 194, .■i09
LII. Iohannes UI crvcis cvstos (a. 513 — 524)
lohannes crucis custos Vict. T. II 194,509 196,521,1
197,524 198,535
LIU. Petrvs (a. 524—544)
Petrus Vict.T. II 198,535 201,544,2
LIV. Macarivs II (a. 544—552. 563—573)
Macarius Vict. T. U 201, 544, 2 203, 652. 553, l 205,
564, 2 bis
LV. EvsTATHivs (a. 552—563)
Eustochius Vict. T. U 203, 552. 553, l 205, 564, 2
E. EPISCOPI CONSTANTINOPOLITANI.
1. Metrophanes (a. 315—327 p. C. ?)
//. Alexander (a. 326—340)
lU. Pavlvs 1 (a. 340—341. 342-344. 348—350)
Paulus Prosp. I 4.53, 1061. 1062. 1064
IV. Evsebivs (a. 341—342)
Eusebius Chr. pascli. 1 235, 337, 1
V. Macedonivs I (a. 342—348. 350—360)
Macedouius Prosp. I 453, 1063. 1063 (a). 1064 add. VI
ad Prosp. I 498, 380 Chr. 511 I 644, 489 Marc. II
61,381,1 Nenn. int. UI 168,9 Bed. A lU 299,454
Machedouius Bed. A III 315, 561 v. 5
Macedoniana haeresis (vel heresis) Havn. I 268, 7
Prosp. I 453, 1062 Is. chr. A II 467, 339 —
Macedonianuin dogma Prosp. I 457, 1124 Chr.511
I 644, 493 Jlachedonianum dogma Bed. A III
297, 438
Macedoiiiaui Prosp. 1 453, 1063 (a) Chr. 511 I 644,
479 Marc. 11 77, 429, l bis
VI. EvDoxivs (a. 360-369)
Eudoxius Prosp. I 458, 1133 Chr. 511 I 644, 503 Bed. A
III 298, 443 315, 561 Eodoxius add. II ad Bed. III
339
VII. iJemojihilics (a. 369— 37y)
VIII. Euayrius (a. 369—370)
IX. Gregorius I (a. 379—381)
X. Maximus (a. 381)
XI. Nectarivs (a. 381—397)
Nectarius Chr. 511 I 644,489 Marc. II 61,381,1 65,
398,3 Bcd. A III 315, 5611). 6
XII. Iohannes I Chrysostomvs (a. 398—404)
lohauues Chrysostomus Is. chr. B 11 471, 239 lohannes
Crysostomus Bed.B lll 300,254 lohannes cognoinento
os aureum Hyd. II 16, 37 lohaunes Prosp. I 464,
1220 bis Chr. 452 I 650, 42 3Iarc. II 65, 398, 3 67,
403,3 68,404,1 77,428,2 79,438,2 Is. chr. AU ill,3W
INDEX VI.
XIII. Armcius (a. 404— 405)
XIV. Atticts (n. 40.') [406?]— 42.'))
Atticus Jlai-c. II 72, 41,'., 1 73, m, 2
XV. SisiNNivs 1 (a. 426?— 427?)
Sisiunius Marc. II 76, 421;
XVI. Nestorivs (a. 428-431)
Nestorius Frosp. I 472, 1297 473, UiOi; Clir. 462 I 652,
5S Hyd. II 23, 109 24, 127 25, 145 Marc. II 77, 428, 1.
430, 3 bis 78, 430 Vict. T. U 185, 451 192, 497, 1 loh.
II 219 V. 15 Is. chr. A U 472, 378 Is. chr. B U 472,
243 Bed. B III 302, 25s Bed. A UI 315, 561 i-. s
Nestoriauuui dogma Marc. II 73, 416, 2 Nestoriaua
perfidia ib. 77, 430, 3 91, 4T6, 1
Nestoriani Marc. U 87,459
XVII. Ma.\imianvs (a. 431-434)
Maximiauus Marc. II 78, 430
XVIII. Proclus (a. 434-447)
XIX. Flavianvs (a. 447—449)
Flavianus Prosp. I 480, 1358, 6. 12 481, 1358, 31 add. II
ad Prosp. I 489, 3 bis 490, 2, 15 Ilyd. 11 24, 127 25,
145 Mare. U 83, 449, 2 Vict. T. 11 184, 447 bis. 448
185, 450, 4
XX. Anatolivs (a. 449— 458)
Auatolius Vict. T. U 185, 450, 4. 451 188, 473, 3
XXI. Gennadivs I («. 458—471)
Gennadius Marc. U 90, 470 Vict. T. II 188, 473, 3 bis
XXU. AcACivs 1 (a. 471-489)
Acacius Vict. T. U 188, 473, 3 190, 482. 485. 486. 4S7
191, 4*7. 488, 3. 489 196, 521, 2
XXIU. Fravitas (a. 489—490)
Fravitas Vict. T. II 191,489
XXIV. EvpHEMivs (o. 490—496)
Euphemius nct. T. U 191, 489 192, 491, i bis. 2. 492, 2.
496 195,515,2 Eufemius Marc. II 94, 494, 1. 495 Jw
XXV. Macedonivs 11 (o. 496-511)
Macedonius Marc. U 94, 495 97, 511 bis 98, r.l4. l Vict. T.
11 192, 496. 497, 1 193, 501
XXVI. TiMOTHEvs I (a. 511—518)
Timotheus Marc. II 97, -.ii Vicl. T. II 193, 50i 196,
517, 2
XXVII. loHANNEs U Cappauox (a. 518— .520)
lohannes Cappadox Vict. T. U 196, 517, 2 197, 524
199, 537
LATERCVLI EPISCOPORVM.
561
XXVm. Epiphanivs (a. 520—536)
Epiphanius Vict. T. U 197, 524 199, 537 Epifanius Auct.
Marc. U 104, 535, 4
XXIX. Anthimvs I (a. 536)
Authimus Auct. Marc. II 104, 535, 4 105, 536, lo Vict. T.
U 199, 537. 540, 1 200, 542 V. 22,23. 26
XXX. Menas (a. 536—552)
Menas Vict. T. II 199, 540, 1 203, 553, 1 Meimas ^liic^.
Marc. II 105, 536, 10
XXXI. Evtychivs (o. 552—565. 577—582)
Eutychius Vict. T. U 205, 565. =66, 1 Euthicius Bed. A
m 308, 526 bis Eutyches Mct. T. II 203, 553, 1
XXXU. Iohannes m (a. 565—577)
lohannes Vict. T. U 205, 566, 1
XXXIII. lohannes IV (a. 582—595)
XXXIV. Cyriacus (a. 595— 606)
XXXV. Thomas I (a. 607—610)
XXXVI. Sergivs (a. 610—638)
Sergius Bed. A 111 312, 543 313, 548 bis 314, 559 v. 7
XXX VU. Pyrrhvs I (a. 638—641. 655)
Pyrrhus Bed. A m 312, 543. 544. 546 313, 548 314, 559
ti. 8
XXXVUI. Pavlvs II (a. 641—654)
Paulus Bed.A III 312,546 313, 543 Ws 314,5 59 v.s
XXXIX. Petrvs (a. 655—666)
? Petrus Bed. A III 314, 559 v. 8
XL. Thomas II (a. 667—669)
XLI. lohannes V (a. 669—675)
XLII. Constantinus I (a. 675 — 677)
XLIII. Theodorus I (a. 677—679. 686—687)
XLIV. Georgivs I (a. 679—686)
Georgius Bed. A III 314, 559 Us
XLV. Paulus III (a. 688—694)
XLVI. Callinicvs I (a. 694—705)
Callinicus Bed. A III 317, 577
XLVU. Cyrvs (a. 705—712?)
Cyrus Bed. A 111 317, 677 318, 580
72'
562
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
VII. NOMINA HOMINVM.
Indice V consulum quae continentur nomina non itcrantur. Comprehensa sunt nomina
deorum et mythologica. — In indice Jioc itemque in geograpMcis magno cum frtictu usus
snm clrroiiicormn minorum editione, quam curavit G. Frick (Lipsiae 1892). Practerca in
Celticis Uenricus Zimmer, in Arahicis Thcodorus Nocldeke Unguarztm earum pcritissimi
in iis quae ad eorum provincias spectant egregia opera nos adiuverunt.
Aaron (sacerdos, fil. Ambram) Oener. A I 114, 244.
245 133, 333, 7 135, 3.1,5 136, 359 ter 136, 360. 361 Ohr.
Al. I 114, 221. 226 Gencr. B I 130, 142 133, 168, 7.
170, 3 135, 117 Geneal. I 178, 365 186, 480. 485. 486
187, 488» ■ c. 490. 493 190, 536 Prosp. I 388, 69 C/ir. 511
I 633,48 634,98 Gild. m 86,7 88,27
Aarou (fil. Rubeu) Geneal. I 176, 328
Aaron iudex v. Elou
Aaron (martyr Britauaicus) Gild. UI 31, 20 Bed. A
m 295, 406
Abacuc, Abacum v. Abbacuc
Abair v. Abir
Abarces v. Arbaces
Abbacuc {Cliabaqquq propheta, vulgo Habahuh) Oener.
B I 130, 182 133, 168, 36 Is. chr. A II 471, 367 Ab-
bacum Oener. B I 126, 135 Abacuc Gild. III 56, 25
Abacum Chr. Al. I 127, 294 128, 303. 306. 308 Am-
bacuc Gener. A I 133, 333, 36 Ambacum ib. 127, 295
Bed. A m 300, 464
Abbo abbas V. Oild. A III 102, 35
Abdede v. Abidda
Abdella {Abdallah, dux Moaviae) C. Misp. U 344, 38 bia
HabedeUa C. Byz. U 344, 24 Us
AbdeUa (rex Arabum) C. Byz. U 346, 29 ter C. ffis^J.
II 349, 49 Habdella C. Byz. U 347, 32 ler AbdiUa
C. Hisp. II 346, 43 my.
Abdella (princeps Ismahelitarum) C. Bisp. U 366, 130.
134 Abdelhun ib. 3G7, 135 Abdella Alascemi ib. 367,
137 AbdeUa Alescemi ib. 366, 134
Abdellaziz (Abdalaziz, fil. Marwan) Habellaziz C.
Byz. U 347, 29
Abdellaziz (fil. Musa) C Hisp. U 354, 73 Abdellazis
ib. 356, 79 Abdilaziz ib. 354, 74 Aljdillazis ib. 356, 79
Abdelmelic {Abdalmelik, fil. Marwan) C. Ilisp. II 349,
52. r.3 Abdelmelec ib. 3.50, 57. 58 351, 62 Abdilmelic
ib. 347, 45 Uabdelmele C. Byz. II 346, 29 347, 29.
iiter
Abdelmelic C. ^.'sp- H 362, los 363, 112 .364, ii6iis.
117. 118 Abdelmelec ib. 362, 107 364, 119. U9 mg. Ab-
dilmelec ib. 364, 119 Abdilmelic ib. 363, 110
[Abderliaman Kp. Ou. [1 375, 20]
Abderraman (Abdarrahmun) C. Hisp. II 360, 98 Ab-
derrama ib. 360,97 Abdirraman ib. 361, loo 364, 119
Abdirrama ib. 361, 101, 103 Abdirrahaman ib. 361, 104
Abdorraman ib. 358, 86
Abdeus propheta Chr. Al. 1 121,267 c/. Abdias
Abdias (fil. Ananiae, propheta) Oener. A I 122,274
Chr. Al. I 123, 274 Gener. B I 133, I6s, 20 Prosp.
I 392, 125 Chr. 511 I 634, 118 Is. chr. A II 441, 122.
124 Is. chr. B U 441, 82 Bed. B III 263, 95 Abdeus
Chr. Al. I 122, 271 Abdiu Oener. A I 133, 333, 20
Abdil- vid. Abdel-
Abdirraman cet. v. Abderraman
Abdiu V. Abdias
Abdon (iudex) Chr. Al. I 119, 250 Geneal. 1 189, 518
Chr. 511 1 634, 75 Hebron Oener. yl I 119, 264 Gener.
B I 119, 106 Labdon Prosp. I 390, 93. 95 Is. chr. A
II 438, 94 Is. chr. B U 438, 62 Ps. Is. chr. II 499,
94 Bed. A III 260, 68. 70 Bed. B III 260, 74 Lat.
Bed. 111 350, 43. 44
Abdoneus (propheta) Chr. Al. I 123, 273 Abladone
Gener. A I 133, 333, 22 Labdonae ib. 123, 276 Addon
Gener. B I 133, 16S, 22 Blancona ib. 123, 121
Abdorraman v. Abderraman
Abdos (martyr) Chr. 354 I 71,23
Abeddarat v. Abidda
Abel (fil. Adam) Geneal. I 161, ^ob ter. 24»- b 163,39».
53 Is. chr. A 11 426, 4 Ps. Is. chr. II 498, 4 ter.
4 mg. Oild. UI 64, 23 Bed. A III 249, 10 Bed. B
UI 249, 11 Habel Oeneal. I 161, 23 cf. Ella
Abessa (fil. Sarviae) Geneal. I 178, 37i cf. Abessan
Abessalon {Absalom, fil. David) Geneal. I 191, 541 bis.
543
Abessan {Ibzan iudex) Bed. A III 260, 65 Lat. Bed.
lU 3.50, 41 Abessa Is. chr. A U 438, 92 Is. chr. B
II 438, 60 Bed. B lU 260, 71 Lat. Bed. III 350, 42
Esebon Prosp. I 390,90 Chr. 511 I 633,71. 74 Us-
bon Geneal. I 189,516 Esbal Chr. Al. I 118,249
? Allon Oener. A l 1 18, 262
Ahgarus Is. chr. A II 461, 290'' Bed. A III 289, 351
Bed. B III 289, 209"
Abia (rex ludae) Gener. B I 122, 117 132, 167, 36
Oener. A I 133, 335,5 Prosp. 1 391, 118 Chr. 511
I 634, 110 Is. chr. A II 440, 117 Is. chr. B II 440,
77 Bed. B III 263, 90 Lat. Bed. III 350, 55 Abias
Oener. A I 122, 272 Abiam ib. 132, 332, 36 Bed. A
III 263 , 93. 94 Ahiam (acc.) Gener. A I 122, 273
Lat. Bed. III 350, 54 Abiu Chr. Al. I 122, 269. 270
Ahiud Qeneal. 1 180, 383. 385
Abia (fil. Samuhel) Habia Oener. A 1 136, 358 Abia-
thar Oeneal. I 189, 530
Abia (princeps sacerdotum) Oeneal. 1 190, ri36
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
563
Abia (labes, pater Selluni, regis Samariae) Gener. A
I 134, 349 Narmi Oeneal. 1 192, .'>64
Abiasar (fil. Core) Geneal. I 18G, 483 Ablasap Gener.
A I 136,360
Abiath.ir (fil. Abimelcch, sacerdos) Gener. A I 121,
269 Geneal. I 189,526 191,542<er Frosp. I 391, lus
Chr. 511 I 684, 95 Habiathar Oener. A I 135, 357
Abiathas Oeiier. B I 120, 114 c/. Abia, fil. Sam.
Abidda (Obed Edom) Geneal. I 190, 537 Ablddare Ib.
191,. ■.39 Abedd.^xr.at Gener. A I 120,269 Abdede Clir.
Al. I 120,266
Abigea (Abigail, filia lesse, soror David) Geneal. I
178, 370 179, 377"- 1
Abigea (Abigail, uxor Uavid) Geneal. 1 179, 380
Abilius, episc. Al., v. ind. VI p. 555
Abimael (fil. lectan) Abimeel Gener. A 1 105, \»2
Abimeil Chr. Al. I 105, 150 Abimelecb Oener. B
I 10,5,73 Geneal. I 166, los 170,214
Ablmelech (rex Philistluorum) Gild. III 86, 4
Abimelech (fil. Gedeonls, ludex) Chr. Al. I 118, 242
Oeneal. I 188, 5lo Chr. 511 I 633, 61 Is. chr. A
U 437, 81 Is. chr. B n 437, 52 Bed. A IH 259, 57.
59 Lat. Bed. III 350, 37. 38 Abimelec Oener. A I
118,257 Gener. B 1 118, loo Pros}). I 389,77 Bed.
B m 259, 63
Abimelech (fil. Achitob, pater Ablathar) Geneal. I
189, 526 191, 542 Abimelec Oener. A I 121, 269 Achi-
melecb ib. 135, 357 Achlmelec Geneal. I 189, 526
Abimelecb (poutifex) Prosp. I 392, ii9 Chr.511 1634,
113 Is. chr. A II 440, iis Is. chr. B U 440, 78
Bed. B III 263, 9i
Abimelech c/. Abimael
Abii- (fil. Roa) Britt. UI 161, 2 Abalr Nenn. int. Ul
149,17 171,17
Abira (fil. Maziae) Geneal. I 172, 261
Abisac Geneal. I 191, 542
Abiu f. Abia rex
Abiud (fil. Aaron) Gener. A I 136, 359 Jis Oeneal. I
186, 486. 487»
Abiud (fil. Zorobabel) Geneal. I 185, 462. 463 Abiut
Gener. A I 132, 332, 53 bis Abiuth Oener. B I 132,
167, 53 Abluth ib. 132, 167, 52 falso pro losedech
Abiud cf. Abla rex
Abladone v. Abdoneus
Abner Oener. A I 120, 269
Abraham Oener. A I 104, 162. 172 113, 236. 233. 239 115,
248 130,306. 307 132,332,20 Chr. Al. I 112,205 113,
210. 211. 212. 213. 215 bis. 216 add. I od Chr. 354 1
151,24 Geneal. 1 nO, 2n 171,241 172, 252a-b. 257.
263. 266 173, 266 177, 353 bis Prosp. 1 385 inscr. 386,
25. 26. 29. 30. 31 387, 35. 37 409, 383. 384 474, 1317. 1318
add. I ad Prosp. I 487. 15. I7 add. F497 Chr. 511
1 632, 21. 23 633, 39 635, UG 638, 276 639, 291 Vict.
Aq. 1 681,15.24 add. I ad Vict. Aq. I 737,22.23
Cass. U 120, 6 loh. II 220 v. 6. 7 add. VII ad Is.
hiat. II 376 Ps. Is. h. U 378, 2 Is. chr. B II 42.5, 3
bis 431,28 432,31 /s. c/ir. jI II 431, 31 432,34
add. II ad Is. chr. II 491, 2 bis 492 Oild. III 26, 14
86, 2 Britt. lU 145 v. 3 (a). 5 (a) 146 v. 5. 6 A'e>i7j.
int. III 196, 3 Bed. A III 247, 3 248, 4 bis 255, 37
bis. 38 256, 39. 40 257, 46 Bed. B UI 247, 4 248, 5
bis 255, 37. 40» 256, 41 add. IV ad Bed. lU 345 bis
Lat. Bed. UI 349, 24. 28 Abrahae (gen. vel dat.)
Chr. Al. I 104, 143 113, 214 add. I ad Chr. 354 I
151, 23. 26 Oeneal. I 172,25ia'''. 260. 262 bis. 264a'l'.
26-. 187, 497 Prosp. I 386, 27 add. V ad Prosp. I
497 Chr. 511 I 632, 24 633, 4o 634, 79 Vict. Aq. I
681, 14 Hyd. II 13 V. 19 C. Btjz. II 347, 32 Abrahe
(gen. vel dat.J Oeneal. I 177, 353 187, 496 add. V
ad Prosp. I 497 C. Eisp. U 347, 45 Ps. Is. h. U
378, 2 Bed. A III 257, 46 Habraham Gener. A I
113, 237 Silv. I 547, 3 add. VII ad Is. hist. II 376
Ps. Is. chr. U 498, 31 bis Gild. III 65, 5 Britt. III
145 V. 3 (b). 5 (b) Habrahae (gen.) Oeneal. I 173,
266 Ps. Is. chr. II 498, 31 bis Abraam Oener. B I
129, 175. 176 130, 141. 142 132, 167, 20 133, 168, 3
Gener. A 1 133, 333, 3 139, 23 140, 1 bis. 2 F. Vind.
B 1 278, 74 bis add. II ad Is. chr. U 492 Bed. A
lU 2.58,48 Abram add. I ad Chr. 354 I 151, 22
Prosp. I 408, 361
Abrahlm v. Ibrahim
Absalom v. Abessalou
Absimarus v. Tiberlus III Apsimarus in ind. II p. 491
Abubeccar (Abubelcr) C. Byz. II 338, 19 Habubeccar
ib. 338, 17 Abuliaccar C. Hisp. II 338, 12 bis 339, 13
Abulchattar Hii.sam Abulcathar V. Hisp. U 364, 122
365, 124 366, 131 367, 136 Abulcathar nomine Albo-
zan ib. 364, 122 Alozzam cognomento Abulcatar ib.
354, 75 Aloozam ibid.
Abyron Geneal. I 176, 326
Acaclus (episc. Beroensls) Marc. II 65, 398, 3
Acacius, eplsc. Const., v. ind. VI p. 661
Acaz Geneal. I 192, 557''
Acaz cf. Acbaz
Acepbali Is. chr. A II 473, 385 bis. 386» Bed. B III
306, 263 312, 2Si». 282" add. I ad Bed. Ul 334, 509
Acefall Is. chr. A II 474, 389» 475, 394». 397» Is.
chr. B II 473, 249 475, 253 Bed. A III 312, 543
add. I ad Bed. III 334, 494 — acephalus episcopus
O. Hisp. II 340, 16
Accila V. Optila
Achab {qui vulyo Ahab, rex Israhel) Chr. Al. I 123,
274 Geneal. l \&l , \n 180,392 192 , 552. ;.53. 555»
Oild. Ul 50,22 51,11 Achap Oener. A I 134,342.
343. 344 Ahab Bed. A III 263, 98 264, 104 his Agab
Gener. B I 134, 155 bis Achaz Gener. A I 123, 277
c/'. leconias
Achan (fil. Charmin) Achar Geneal. I 176, 337
Achantia Cons. Const. I 245, 388, 1
Acbap V. Achab et Achaz
Achar v. Achan
Achaz (qui vuUjo Ahas, rex ludae) Oener. B I 132,
167, 45 Geneal. I 193, 569 Prosp. I 393, 152. I5r, Is.
chr. A U 443, 145 Is. chr. B U 443, 97 Bed. A III
266, 124. 128 Bed. B lU 266, 110 Lat. Bed. lU 350,
64. 65 Ahaz Oeneal. I 180, 401. 403 Agaz Oener. A
I 134, 335, 11 Acaz ib. 132, 332, 45 Chr. 511 I 63.5,
144. 147 Achas Oener. A I 124, 282. 283 135, 352. 353
Chr. Al. 1 124,279.282 Acbap Oener. B I 124,127
— c/'. Achab
564
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Aclieli {Vhal-alja, piiter Neemiae) Oener. A I 129,
299 Achillei Chr. Al. I 129, 313
Achia (pater Baasa, regis Israhel) Gener. A I 134,
339 Qeneal. 1 192, 548 c/. Achias
Achialou v. Elon
Acliias (Silonita, propheta) Gener. A I 121, 27o 122,
L'7i 133, 333, 14 Gener. B I 121, ii5. iie 133, iGs, 15
Chr. Al. 1 121, 267. 268 Chr. 611 1 634, a9. 114 Is.
chr. A n 441, 120 Is. chr. B II 441, 80 Achia Prosp.
I 392, 121 — c/. Ozias
Achila Beg. Vis. III 469 (Par.)
Achillas, episc. Al., v. ind. VI p. 556
Achilleae tliermae v. Constantinopolis in hid. VIII
Achillei v. Acheli
Achilles, Jil. Pelei Achilles filius l'yrri Scijth. B II
316, 16 AchiUeus Chr. Al. I 120, 262 Alixe filio
Scyih. L. II 316, 16
Achilleus tyrannus v. ind. II p. 481 sub Maximiano
Herculio
Achilon v. Elon
Achim (fil. Saddoc) Oener. A I 133, 332, 57 Oener. B
I 132, 167, 67 Geneal. I 185, 466. 467
Achima (uxor Saul) Geneal. I 190, 534
Achima (uxor DavidJ Geneal. I 179, 380
Achimas (pater Heliae prophetae) Gener. A I 135, 355
Achimaas Gener. B 1 135, 117
Achimelec, Achimelech vid. Abimelech, fil. Achitob
Achin {lachin, princeps sacerdotum) Geneal. I 190, 536
Achiuan (fil. Euac) Geneal. I 179, 375
Acbitob (fil. Amaria, saoerdos) Oeneal. I 191, 640
Aytop Oener. B I 135, 117 Amittib Gener. A 1 135,
355
Achitob (fil. Finees) Geneal. I 189, 525. 526
Acilius V. Severus
Acindynus, praef. urbis Septimius Acyndinus Chr. 354
I 66, 293 Septimius Aquindinus ib. 66, 294
Acisolus martyr Is. hist. II 285, 19/20
Aoo V. Catulinus
Acoemetense monasterium Vict. T. II 203, 552 mona-
steriorum Acoeraetensium ib. 191,487
Acoutius martyr Clir. 354 I 72, 7
Actaeon Acteum Chr. Al. 1 118, 244
Acyndinus v. Aoindynus
Ada (uxor Lameoh) Geneal. I 163, 4S. 55 164, 56
Ada (u.\or Esau) Geneal. I 173, 271
Adaluual (rex Laugobardorum) Ilavn. I 339, 24
.'Vdain Gener. A I 91,27.28 93,39 94,46 113, 23.s ll.'j,
248 121, 269 130, 301. 303. 305 131, 315 132, 332, 1 133,
333,1 Gener. B I 91, 26. 27 93, 38 94,45 120, 110 129,
173. 179 130, 138. 140 131, 148. 198 132, 167,1 133, 16S,1
137, 216 139, 2. 3. 12 Chr. Al. I 91, 1. 2. 3 bis 93,14
94,23 112,203 113,213.215.216 114,223.225 115,227.
228 119,259. 260 120,264 124,280 128,297 add. 1 ad
Chr. 354 1 151, 1. 13. 25 152, 27. 32. 35 153, 66. 70. 73
Geneal. l 161, 14. 24'' 164, 63 Savn. 1 267, 1 bis Barb.
I 276, 30 278, 80 294, 269 F. Vind. B I 278, 74 bis
3.30, 650 Prosp. I 385 inscr. 1 386, 13. 28 409, 385.
386 474, 1318 bls add. I ad Prosp. I 487, 18. 19 add. V
497 Chr. 511 1 632, 1. 11 634, 106 639, 293 add. I ad
Vlcl. Aq. 1 737, 7 Cass. II 120, 2 161, 1365 Vict. T.
II 206, .^67, 3 bls loh. II 220 V. 5. 12 C. Hisp. U 353,
72 367, 137 368, 140 add. VII ad Is. hist. II 376
Is. chr. A II 426, 3. 4 Is. ckr. B H 425, 3 426, 4. 5
add. II ad Is. chr. U 491, 1. 2 add. IV 506, 6 Ps.
Is. chr. II 498, 3. 3 mi/. quater. 4 bis, 4 m(/. 5. 31
Britt. ni 145 V. 9 (a). 13 (a). 1 (b). 16 (b) 146, 4 161,7
Bed. A III 247, 2 249, 9 ter. 10 Bed. B III 247, 3
249, 11 281, 176 add. I ad Bed. III 334, wbis add.
IV 345 Lat. Bed. III 349, 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10 353,
166 (Par.) Bil. III 416, 14. 21 Lat. Mal. lU 427, 3.
5. 8. 26 430, n. 48 432, 32 Eeg. Wand. 111 460, 22 —
gen. Adae Prosp. I 467, 1252 Ps. Is. chr. U 498, 5
bls Lat. Mal. III 427, 21 Ade Ps. Is. chr. II 498, 4
Adaricb Havn. mr/. 1311,478 Adaric Havn. A I 311,
478 Havn. B I 311,478
Adax [Hadad, rex Edom) Oeneal. I 174, 286 Arax
ib. 173, 285
Adda (fil. Ida) Britl. III 202, u 206, 4. 5
Addaeus patricius loh. II 211, 568, 1
Addax('(), rex Alanorum Addace {abl.) Chr. 511 I 655,
564 Hyd. II 19, 68 Atace (abl.) Is. hist. II 276, 14
.Addo (Iddo, pater Zacbariae prophetae) Gild. 111 58, 6
c/. Azarias
Addon v. Abdoneus
Adelbnsus {Alfonso, reges Hispauiae complures) Rey.
Vis. III 469 (Leg.) ter Adefousus, fil. Kaiinundi
ducis add. VII ad Is. hist. II 376 Audefonsus, fil.
Ordonii Beg. Vis. III 469 (Leg.)
Adelphius , praef. urbis Clodius Adelfius Chr. .354 I
69, 351
Adi [Addi, fil. Chosa) Oeneal. I 193, 589. 590
Adlas Barb. I 281, 120
Adlsing Britt. III 205, 2
Adolif V. Atbaulfus in ind. IV p. 494
Aea {AJja, fil. Sebegeon) Geneal. I 174, 297
Aedem (fil. Suthalam) Geneal. I 177, 349
Aedgum v. Eadguin
Aedibritli Britt. III 202, 6
Aedilberectus (rex Cantuariorum) Bed. A III 309, 531
Aedilfridus (rex Anglorum) Bed. A III 309, 531
Aedldric (fil. Ida) Britt. III 202, 12
Aedlfred v. Eadfered
Aedlric (fil. Adda) Britt. 111 206, 5
Aeggeus v. Euveus
Aegialeus, rex Sicyoniorum Egialeus Clir. Al. I 113,
214 Agialeus Is. chr. A II 431, 30 Aegealeus Bed.
A 111 261, 76 Aegialius ib. 255, 36
Aegidius (comes utriusque militiae) Ilgd. 11 33, 217.
218. 224. 228 Mar. II 232, 463 Is. hist. 11 280, 2s
s. Aegiditis sanotus Egidius confcssor add. IV ad Is,
chr. II 503, 1
Aegyptus Silvius Prosp. I 391, 116 Cass. U 122, 60
Bed. A UI 263,91 Athis vel Aegyptus Silvus Chr.
511 1 634, 109 (Atys sive Aegyptus S. Hieron., Atys
Liv. 3, 1) Aegyptus Bed. A III 263,95 Appius
Chr. 354 1 143, 21 (debuit esse Epitus' M.)
Aelam v. Elam
Aelfguin Britt. III 202,30
Aelfret v. Eadfered
Aelius V. Diouysius, praef. urbis
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
565
Aelle, rex Anglorum Bed. A III 309, .131
AeiiiiliaMus Frosp. I 457, iii'.i
Aemiliuiius imperatDr v. ind. II
Aemiliauus cf. Scipio
.Vemilius v. Paullus
Aeuion v. Haemon
Aenas w. Euos
Aeueas (fil. Ancliisae) Clir. 3,'i4 1 14.'!, m. rj. 1:1. 11. n;
Prosp. I 390, 9.S. 98. 99 I .'■)46, 20 Chr. 511 1 G34, 7S.
86 Cass. II 121,47 122, 48..-,! Is. chr. A II 438,9«
439,99 Ps. Is. chr. II 499,94 Pritt. III 149, ;. 150, r,. 8
152, 7/s 153, 3. 5 161, 14 Ne7m. int. III 149, 22 1,50,
3. 5 151, 13. 36. 36/37 152, 24 153, 11. 12 Sed. A III
261, 72 ter. 75 Bed. B III 260, 7^ Eneas Ps. Is. h.
n 379,3 Ps. 1.1. c/ir. II 499, 98 j\'e)m. III 151,42/43.
43 Euee (r/en.) Kenn. III 151, 14
Aeneas Silvius Chr. 354 I 143,18 Prosp. I 391,104
Chr. 511 I 634, ss Cass. II 122, .^3 Bed. A III 261,
78 SUvius Aeneas Bed. A III 262, s? Silvi Aenei
Ojen.) Chr. 511 I 634, Kio
Aenobarbus (pater Neronis) i^ilv. 1 520, s
*Aercius v. Odiel
Aeschylus Is. chr. A II 446, 174
Aetau Britt. III 205, s Eata Glinmaur {*. 205, 9
Aeter (pater Amessae) Geneal. I 179, 377»
Aetherius patricius loh. W 211, .%s, i
Aetius (Arrianus) Prosp. I 4.59, n4s Eti (ijen.) Clir.511
1 644, 499
Aetius (dux utriusque militiae et patricius) Harn. I
301,432 302, 451 Us 303, 454. 455, 2 F. Vind. B I 303,
572 Prosp. I 471,1288. 1290 472,1298. 1300 473,1303.
1310 Us 475, 1322 476, 1335 bis 477, 1.339 478, i34i
481, 1364 482, 1367, 2 483, 1373. 1. s. 9. 12. 1375 Us
add. I ad Prosp. I 487, 454 add. II 490, 2, 18. 3, 19.
24 Clir. 452 1 658, loo. 102. 106. 109. 111. 112 660, 115.
118. 123. 127 Chr. 611 I 659, 587. 588 661, 596 663, 615
Eyd. n 21, 92 22, 93. 96. 98. 99 qtiater. 103. 108 23, 110.
112 26, 150 (a) 27, 154. 160. 162 28, 167 3Iarc. II 78,
432, 2. 3 6)8 86, 454, 2. 455, 1 Us Cass. II 155, 1211 156,
1217. 1226 1.57, 1253. 1260. 1262 Vict. T. II 185, 449. 454
Is. hist. II 277, s. 10. 26 Bed. A III 303, 4s:! 304, 493
ndd. I ad Bed. III 334, 492 Agitius Gild. III 28, 3
36, 1. 2
Aetius (idemV Marc. II 75,421,3
Aeva V. Eva
Aezrasa (Eldaa, fil. Maxian) Geneal. I 172, 261
.'Vfer (fil. Maxiau) Geneal. I 172, 261
Afesor {Happizzez, princeps sacerdotum) Geneal. I
190, 536
Afifenet v. Ascanaz
Afius V. Amphion
.Vfranius (legatus Pompei) add. I ad Is. hist. II 301. 16
Afrauius, praef. urhis, rid. Ilaunibaliauus
Africanus scriptor lulius Africanus P. Camp. 1 745, 4
I add. p. VII (ad p. 78) Is. chr. A II 424 Bed. A
III 270,150 289,354 290,364 Africanus Chr. paach.
1 224, 148 Is. chr. A II 461. 290'' Bed. A III 271,
151 273, 170 Us 289, 351 Aftricanus Chr. 511 I 636,
201 Bed. B III 289, 209»
Agab V. Achab
Agaljus proplieta (Act. apost. 11, 28) Prosp. I 412,
429 Chr. 511 I (;39, 3UK
Agal (uxor David) Geneal. I 179, 380
Agam (fil. Naclior) Geneal. I 171,243
Agamemuou Prosp. I 390, 92 Chr. 511 1 633, 70 Bed.
A m 260,66 Agamoronus Chr. Al. I 120,262
Agapitus (martyr) Chr. 354 I 71, 37
.Vgapitus (sciiator) An. Val. 1 328, 90
Agapitus (senator nlius) An. Val. 1 328, 90
Apapitus, episc. Kom., v. ind. VI p. 554
Agar ancilla (Hagar, mater Ismahelis) Geneal. I 172,
253» ■ 'J Prosp. I 386, 29 Kp. Ov. II 375, 20 Is. chr. A
II 432, 34
Agatho, episc. Rom., v. ind. VI p. 555
Aijathijrsus Agathirsus Nenn. int. III 156, 11
Agaz V. Achaz
Ageuor Gener.A I 97, 7S Aginoru (jen.) Chr. Al. I 97,54
Aggaeus v. Aggeus
Agganaz v. Ascanaz
Aggeus (Chaggaj jirojtlieta , ruljo Hatjijai) Chr. Al.
I 127, 294 128, 303. 306. 30S Gencr. A I 128, 29S 133,
333, 40 Gener. B I 133, I6s, 40 Prosp. I 396, 185
Chr. 511 I 636,193 Bcd. A III 271, i;,6 Aggaeus
Gild. III 58, 3
Agialeus v. Aegialeus
Agila V. ind. IV p. 495
s. Agileus martyr Bei/. JVarnl. III 459,8. 16 (A)
Agilulfus (rex Laugohardorum) Havn. I 339, 15. 22 bis.
24 Agilulfus q. e. Ago ib. 339, 14
Agitius V. Aetius
Agiulfus V. Aioulfus
Agla (uxor David) Geneal. I 179, 380
Agues (martyr) Chr. .354 I 71,6 sanctae Agnae mar-
tyris Bed. A III 296, 4is ,
Aguobor Geneal. I 174, 2ss
Agnoitae Vict. T. II 199, 539 bis
Agnomiuis (jen.) Britt. III 154, 17/I8 Xenn. int. in
154, 27
Ago V. Agilulfus
Agrestius, Lucensis episcopus Hijd. II 22, 103
Agricola (Pelagianus) Prosp. I 472, 1301
Agricola (episc. Agaunensium) 3Iar. II 237, 565, 1
Agrippa Silvius Prosp. I 392, 127 Chr. 511 I 634, 130
Cass. U 122, 64 Nenn. int. m 153, 18 Bed. A in
263, 101 Agrippa Chr. 354 I 143,35 Bed. A III
265, 110
Agrippa cf. Herodes Agrippa; M. Agrippa v. ind. II
p. 474 sub Augusto
Agrippina v. ind. II p. 475 suh Claudio
Agrippinus, episc. Al., v. ind. VI 2>. 556
Agrippinus (comes) Eyd. II 26, 151 33, 317 Is. hist. II
280. 38
Ahah V. Achab
Ahaz r. Achaz
Ahiel Bed. A III 263, 96
Ahiripertus (rex Langobardorum) add. I ad Bed. IH
335, 581
Aiaiae (Haddschadsch) C. Byz. U 347, 33 idem Ta-
hihie ibid.; cf. p. 309
Aiax (^Vn-ianus) Hyd. II 33 , 232 Alax Is. hist. U 302, 17
566
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Aicas V. Egica in ind. IV p. 496
Aigiue (gen., filii Agathirsi) iVemi. int. 111 156: 'l
Ainmericus V. Gild. A 111 94, 32 95, 3
Aio (dux Langobardorum) add. VI ad Prosp. I 498,
37;). 389
AiouHus (Agiuultus apud lordan. c. 44) Ilyd. 11 29,
iso 30, 1S7 idein videlur Agiullus ib. 25, 13a
Air V. Assyr
Aiub (Aijub) ('. Ilisp. U 35(5, 79
Alamundarus (rex vel reges Sarracenoruni) Auct.
Marc. U 105, .^3«, 11 Vict. T. II 195, .512 Aramuu-
darus loh. II 214, .17:., 3
Alanus (fil. Fethuir) Britt. 111 159, 19/20 160, U Nenn.
III 147,9 Nenn. iiit. III 149, G. 15 171, u Alaneus
Brilt. 111 161, 11. 12 Alanius 111 127, Slll
Alanus (rex Veneficae regionis) V. Gild. A 111 101,
45 102,2
Alanus (comes, fil. Claufredi et Hadegogis) V. Gild. A
III 103, 15. 23. 39
jUaor (Al-awar'?) C. Eisp. II 356,79. 80. 81
Alaricus 1 et 11, reges Visigothorum, v. ind. IV p. 494
Alaricus cf. Athalaricus
Alascemi v. Abdella
Alascila v. Muhammed
Alax V. Aiax
Alba Silvius Chr. 511 1 634, ino Cass. 11 122, 59 Bed. A
m 262, 87 Alba Chr. 354 I 143, 20 Bed. A lU 263,
91 Albanus Silvius Frosp. I 391, 112 Nenn. int. 111
153, 19
Albanus (fil. Hisitionis) Nenn. inf. lU 149, 9 Britt.
III 160,3
Albanus (Verolamiensis) Gild. Ul 31, 20 Bed. A 111
295, 406
Albanus Silvius v. Alba
Albida v. Alboin
Albidus V. Aspidius
Albinus (procurator ludaeae) Clir. 511 I 639,316.318
Bed. A m 284, 292 bis
Albinus tyrannus v. ind. II p. 477 sub Septimio Severo
Albinus (praef. urbis) Numnius Alljinus Chr, 354 1
65, 2.56. 261—263
Albiiius (praef. urbis) Kufius Albinus Chr. .354 I 68,
335. 336
Albinus (patricius) An. Val. I 326, S5 328, ss. 86. S7
Albinus (adversarius Aetii) Prosp. 1 478, 1341
Albinus cf. Balbinus imperator in ind. II
Alboin (rex Langoljardorum) Agn. 1 336, 96 add. IV
ad Is. chr. II 505, 5 Alboinus Agn. I 336, 96 Eyd.
U 36 V. n Alboenus Havn. 1 338, 6 Mar. 11 238,
569 Alboaenus Harn. 1 337 , 4 Albuenus Mar. 11
238,572 All)uinus Ps. Is. chr. U 601,402 Bed. A
ni 308, 627 Aluinus loh. II 213, 573, 1 Albida Sang.
I 336, 717
Alcfrid Britt. 111 202,29
Alcimus (sacerdos) Prosp. I 401,270 Alchymus Bed.
A Ul 278,232
Alcippe Chr. jiasch. 1 221, 76
.\lcissus (episc. Nicopolitanus) Marc. U 99, 516, 3 bis
Aldul Britt. III 203,31
Aleittan (Alhaitham) C. Hisp. U 360, 96. 98. 99
Alesceini cf. Abdella
Aletes, rex Corinthiorum .lUethis Bed. A III 262, so
Alexander (fil. Priami) Chr. 511 I 633, 73 Is. chr. A
II 438, 91 h. chr. B U 438, 61
Alexander (rex Epiri) Cass. U 126, 222
Alexander Magnus Macedo Chr. 354 1 140, 13 add. I
ad Chr. 354 1 1.52, 53 Chr. 511 1 637, 209 iUexander
Magnus Scgth. L. W 312, 3 320, 27. 2k 322, 34 Scyth.
B U 312, 3 320, 27 Alexander Macedo Gener. A I
131, 329 132, 331 add. I ad Chr. 354 I 152, .50
Scyth. L. U 321, 30 Is. chr. A U 449, 195 Lat. Al.
III 447,32 450, 32 Alexauder Gener. A I 89, 11
132, 331 bis 137, 363 Gener. B I 89, 18 137, 200 F.
Vind. B 1 278, 74 bis Prosp. 1 397, 216 398, 222. 224
Chr. 511 1 637 , 211. 213. 214 Is. hist. U 268, 14 (a).
\b(b) Scyth. B. 11 316,17 320,28 321,30<er Scyth.
L. H 316, 17 321, 30 322, 33 Is. chr. A II 448, 193
458, 265 Is. chr. B 11 448, 129 449, 130 Ps. Is. chr.
U 499, 196 mg. Bed. A Ul 274, 193 275, 195. 200. 201.
202 295, 415 Bed. B 111 27.0, 145 Lat. Bed. 111 351,
85. 86 Lat. Al. 111 448, 1. 2. mg.a 451 imcr. 454
inscr. 1/2 (a) Allexander Gener. B I 131, 195
Alexander (fil. Alexandri Magni) Lat. Al. lU 448, 3
451, 2 454, 3
Alexander (rex Syriae) Ps. Is. chr. II 499, 195 mg.
(ann. VlUl)
Alexander lannaeus (pontife.x ludaeorum) Chr. 511 1
638, 249 lanneus cognomento Alexander Prosp. 1
403, 294 lanaeus cognomento Alexauder Bed. A 111
279,241 Alexander Prosp. 1 403,305 C/ir. S/i I 638,
250 Ps. Is. chr. U 499, 195 mg. (ann. XXVU) Bed.
A m 279,248
Alexander (fil. Aristobuli II) Bed. A lU 281, 264
Alexander (fil. Herodis) Bed. A 111 281,264
Alexander (martyr) Chr. 354 I 71, 19
Alexander imperator v. ind. II p. 478 (Severus A.) et 492
Alexander tyrannus c. ind. II p. 48'2 suh Licinio
Alexander, episc. Al., v. ind. VI p>. 556
Alexauder, episc. Autioch., v. ind, VI p. 558
Alexander, episc. Hierus., v. ind. VI p. 559
Alexander, episc. Kom., v. ind. VI p, 552
Alexander cf. Ptolemaeus X, XI, XII
Alexandra quae et Salina Prosp. 1 403, 305 Chr. 511
1 638, 250 Salina Alexandra Ps. Is. chr. U 499,
195 )»-/. Alexandra Bed. A III 279, 248
Alexandrinorum regnum Prosp. 1 398, 225
Alfide (gen.) add. I ad Bed. 111 335, 581
Alfonso V. Adefonsus
Alfurc V. Artaxerxes
Alfure qui dicitur Artus Ps. Is. h. II 378,2
Algelmundus (rex Langobardorum) add. VI ad Prosp.
I 498, 389
Alguing Britt. lU 204, 8
Algus V. Argus
Alhozan v. Abulchattar Husam
Alhun Britt. 111 205,1
Aliap Gener. A 1 136, 358
Alica Or. Const. 1 10, s
Alidulfus (rex Langobardorum) add. I ad Bed. 111
335, 581
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
567
Ali|iius ii. Alypiiis
Alixe i\ Acliilles
Alla coiues Chr. 511 1 065, Bj3
AUoccus V. Qild. A III 91,24. .fi
Allectus tyrannus i'. ind. II /i. 4S1 suh Moxlmiunii
llerculio
Alleiou V. Ella
Alli Britt. 111 203, 9 '2UH, l'7 Ulli Ib. 204, 3
AUon V. Abessan
Almuzar (Almansur) C. Jlisp. II 364, lis
Alo (dux Beneventi) Ps. Is. chr. II 501,414
Aloozam, Alozzam v!d. Abulcliattar Ilusam
Alphaeus (paler lacobi apostoU) Alpheus Oener. B
I 133, 169, 9
Althadas (rex Assyriorum) Cass. II 121, 17
Aluiuus V. Alboin
Alulit V. Izit, Welid
Aluson Britt. 111 202,4
Ahjpius Tayastensis Alipius Ilyd. II 36 v. 4
Amabilis (mag. militiae) loh. II 212,571,2
Amalabirga (soror Theoderici, uxor Herminirredi) An.
Val. I 324,70
Amalafrida (soror Theoderici, u.xor Trasamundi) Vict.
T. n 196,523 Amalafrigda An. Val. 1 324,68
Amalaricus v. ind. IV p. 495
Amalasuinthii , jilia Theodcrici Anijilasuentba Auct.
Marc. II 104,534 Amalasuiutii Cass. U 160, I3.'i8
Malasintha Agn. I 333, 62
Amalecb Oeneal. I 173, 275
Amalricus v. Athanaricus in hid. IV p. 494; cf. Ania-
laricus
Aman {Haman) Chr. Al. 1 129, 314
Amandus Or. Const. I 9, 30 10, 3. 4
Amantius (praepositus palatii) Marc. II 101, 519, 2 (a)
quater. (b) Vict. T. U 196, 519
Amargin Kenn. int. UI 158, 7
Amaria (sacerdos) Gener. A 1 135, 355 Aniarioth Oener.
B I 135, 117
Amasias (Amazja, rex ludae) Oener. A I 123, 279. 280
Oener. B 1 123, 124 Chr. Al. I 123, 276. 277 Brosp.
I 393, 145 Chr. 511 I 635, 133 Is. chr. A II 442, 134
Is. chr. B U 442,91 Bed. A 111 264, 107 265,111.
113 Bed. B III 265, 104 Lat. Bed. 111 350, 61. 62
Amassias Oeneal. 1 181, 429 Araessias Oener. A I
132,332,42 134,346 Oeneal. \ \W , 395.397 Amesias
Ocneal. I 182, 430
Amatbas (discipulus Antonii monachi) 1'rosp. I Abb,
1098
Amatheas rex Britt. Ul 195, 11 .\mathcus ib. 195, 14
198,12
Amathi (fil. Cb.inaan) Oener. A I 1(X), 129 Amatbius
Chr. Al. 1 100, 102 Amattbcus Ocneal. 1 167, 155
Amathi (Amithai, pater lonac propbelac) Ocncr. A 1
124,280 Gener. B I 123, 125 Amatlici ("//c/i.J ','/(/■. Al.
1 124,277
Amazones quaere in indice ijeoi/r.
Amhacuc, Ambacum v. Abbacuc
Ambiza C. Hisp. 11 358, -ss 359, 90. 91
Ambram (fil. Caath) Chr. Al. 1 114,220. 221 Oener. A
1 136, 359 ter. 360 ter Geneal. I 186, 476. 4so 187, 491
CHBONICA III.
Amram Oener. A I 114,243 1'ro.ip. 1 388,47 Chr.
511 I 633, 35 Bed. A 111 257, 46 7'. 15 Aram Oener.
A 1 114,244
Amhri v. Aniri
Ambrosius (episc. Mediol.aneusis) Prosp. I 459, 1163
461,1173 463,1204 7Vh(. r«/. 1 629, 5 Chr. 511 \
644, 500 647, 519 Chr. 4.'j2 I ()46, 8. 13. 14. 15 add. IV
ad Vict. Aq. I 755, 397 Ilijd. 11 15, 8. 13 3Iarc. II
65, .398, 2 66, 398 Cass. II 153, 1134 154, lico Is. chr.
A II 469, 353 Britt. III 168, 5/6 Nenn. int. lU 168, 3
Bed. A 111 298, 446 299, 458 Bed. S \\\ 298, 248
Ambrosius (rex Britonum) Britt. III 171,6/7 186,10
192,14 209,11 Nen7i. m/. 111171,4 181,9 186,6.11
192, 7 Ambrosius Aurelianus OiUl. 111 40, 12 Bed.
A \1\ 306, 504 Embros Guletic Nenn. int. lU 186, 7
Embreis Guletic Britt. III 186, 11
Amhrosius An. Val. I 315, 47
Amer (Omar I) C. Hisp. U 339,13. 14 340,19. 21.23
Hamer C. Byz. II 338, 19 339, 21 bis
Amer (Omar II) C. Byz. II 357, 38 llamer ib. 357, 38
Umar C. Hisp. II 357, S4 bis 359, ss my. Ilumar ib.
356, 81 359, 88
Amesa {Amasa, fil. Abigeae) Oeneal. I 179,3771"
Amessa ib. 179, 377''' bis
Amesias, Amessias vid. Amasias
Aminadab (fil. Arani) Oener. A I 132, 332, 27 Gener. B
I 132, 167, 27 Oeneal. I 178, 363. 364
Aminadab (fil. lesse) Oeneal. 1 178, 370
Aminadab (is apud quem fuit arca domini) Oener. A
I 120, 269 bis Chr. Al. I 120, 266 Oeneal. I 190, 537
191, .539 Aminabad Chr. Al. I 120,263
Aminoem (Abinoam, pater Baracb iudicis) Chr. Al.
I 117,237 Aminoen Qener. A I 117,2.54
Amital (uxor losiae) Geneal. 1 180, ii3
Amittib v. Achitob
Amnian (fil. Lotb) Geneal. 1 172, 249 Ammon ib. 172, 248
Ammon (Amnon, fil. David) Geneal, I 191, 541
Aramou c/. ind. geoijr.
Amolgitb Britt. III 197,2
Amon (rex ludae) Oener. B I 125, 130 132, 167, 48
Prosp. I 394, 163 Chr. 511 I 635, 160. 163 Is. chr. A
II 444, 155 Is. chr. B II 444, 103 Bed. A 111 267,
133. 135. 136 Bed. B m 267, 117 Lat. Bed. III 350,
67. 68 Amos Oener. A I 125, 285. 286 132, 332, 48 134,
335, 14 Chr. Al. I 125, 285. 286 Oeneal. I 180, 407. 409
Amorius (propbeta) Oener. A I 135, 356
Amorreus (fil. Chanaan) Gener. A I 100, 122 Chr. Al.
I 100, 94 Oeneal. I 167, 147
Amos rex v. Amou
Amos (sacerdos) Oener. A 1 135, 355
Amos (propbeta) Gencr. A I 123, 28u 133, 233, 23 Gener.
B I 123,125 133,168,23 Chr. .11. I 124,277 Prosp.
1393,148 Chr. 511 I 635,138 Is. chr. A II 441,
120 443, 141 Is. chr. B U 441 , 8u OiUl. 111 56, 37
.57, 9 73, 12 Bed. B \\\ 265, 105
Amphiou Bed. B 111 259, 58 Auphion Prosp. I 389, 69
Anfion Is. chr. A II 435, 63 436, 72 Amfius Chr.
Al. I 117,241 Afius ibid.
Amram r. Ambrara
Amri (Omri, rex Israhel) Bed. A UI 263,96 Arabri
73
568
NOMINA HOMTNVM.
INDEX VIT.
Oeneal. I 192, 651». y^i I.amljii Gener. B I 134, l.sn
Zambri Oener. A 1 134, 341
Amulius Silvius Chr.Hll I 635, 136». 139 Cass. II 122,
70 Bed. A III 265, 117 AmuUius Silvius Prosp. I
393, 144 Amulius Chr. 354 1 143, 28 Ps. Is. h. II
379, 3 ocHes Ps. Is. chr. U 499, 146 Bed. A III 266,
V2S Mulius Ps. Is. chr. II 499, 9S * Araulius (jn-o
Romulo) Ps. Is. chr. II 499, 14S
Amyiites (re.x Assyriornm) Cass. II 121, 28
Anaaurauht Brili. III 146
Anacletus, episo. Rom., vid. Aneiicletus in ind. VI p. 552
Anagastus patricius loh. II 214, 576, 2
Anambmlus episcopus C. Ilisp. II 361, lOi
Anania [Ilananja levita) Qcneal. I 191, 538
Ananias (Ilanani levita, alias) Geneal. I 191, 53s
Ananias (Hanani propheta, pater Abdiae) Oener. A
I 122, 274 Aunanias ib. 133, 333, 17 Gener. B I 122,
118 133, 168, 17 Chr. Al. 1 122, 270 Oild. III 51, 2
Anani Prosp. I 392, i2i Ananei Chr. Al. I 122, 271
Ananias (pseutloprnpheta) Gener. A I 125, 28s Anna-
nias lurdus Chr. Al. I 125, 288
Ananias (fil. Zorohahel) Annauias Oener. A I 132,
332, 53
Ananias (Sananja, socius Danielis, = Sadrach)
Prosp. I 395, 175 Is. chr. A II 445, 162 Bed. A III
268, 140 Annanias Chr. Al. I 126, 291
Auaolsus (dux GJothorum) Hyd. II 21, 92
Anastasia v. ind. II j>. 481 (snh Constaniio I). 483
(sub Valente)
beata Anastasia Marc. II 61, 380
Anastasius imperator v. ind. II p. 489 ei 491
Anastasius, episc. Antioch., v. ind. VI p. 558
Anastasius, episc. Hieros., w. ind. VI p. 560
Anastasius, episc. Kom., v. ind. VI A (n. XLI. LII)
Anastasius (hereraita) Vici. T, II 191,490,3
Anastasius (abbas) Bed. A 111 310, 539
Anastiisius (Persa monachus, martyr) Bed. A III 310,
639 311, 540
Anatolius (episc. Laodicenus) Prosp. I 443, 917 Bed.
A III 293,389 Aiiatholius Bed. B III 293,230»
Anatolius, episc. Const., ». ind. VI p. 561
Anatolius (magister militiae) Marc. II 80, 441, 1
Anchises Chr. 354 l 143, lo Nenn. int. III 149, 32
151, 13/14. 36 Jjs Nenn. Ill 151,41/42 Briit. III 161,
14 Anchise (<jen.) Nenn. III 151, 16. 41
Ancus Marcius v. ind. I
Andevotus (dux Itomanae militiae) Hijd. II 23, 114
Is. kist. II 300,22/23
Andragaisus (comes) C/tc. 511 I 647, 51? Andragathius
Marc. 11 62, 388, 2 Andragatius add. II ad Bed.
III 3.39
Andreas (apostolus) Gener. B 1 133, 169,2 Chr. pasch.
I 236, 337, 2 239, 357, 1 Cons. Const. I 239, 357, 1 F.
Vind. A 1 293, 447 F. Vind. B I 293, 447 Barb. I
293, 241 Prosp. [ 456, 1101 Is. chr. A II 467, 342
Bed. A 111 296,432 Bed. B III 296,241
Androas (episcopus) Vici. T. II 193, 499
Andreas (cubicularius) Marc. U 101, 519, 2 (a) his. (h)
Vicl. T. 11 196,519
AnJrogcus Prosp, I 390, 83
Andromachus Bed. A III 275, 196
Androiiicus Bed. A III 262, S4
Aner Gild. III 86, 2
Anfion v. Amphion
Anfrid Briit. III 202, 22
Auicetus, episc. Romanus, v. ind. VI p. 552
Auicius V. Faustus, lulianus, 1'aulinus
Anir Britt. III 217, 31
Anna (mater Samuhelis) Gener. B I 133, 170, (e) Geneal.
I 189,538
Anna (uxor Hieroboam) Oeneal. I 192, 547
Anna (uxor Abiud) Oeneal. I 180, 386
Anna (avia Christi) Gener. A I 133, 334, 6 Gener. B
1 133, 170, 7
AnnaC^), rex Ammonitarum Annae (ijen.) Geneal. I
180, 381»
Anna (?) Euaeus Annae Euhei Oeneal. I 173, 276
Anna (filius Rhesa, loanan ap. Luc. 3, 27) Geneal.
I 193, 595 194,596
Annae, regis Anglorum Bed. A III 315, 562
Aunanias v. Ananias
Annas? (Hannas 2'ontifex) Aunae Ojen.) Lai. Mal.
III 430, 13 Anna (abl.) Oeneal. I 194, 612
Annianus, episc. Al., v. ind. VI 2>. 555
Annianus (heremita) Vict. T. II 191, 490, 3
Annibalianus v. Hannibalianus
Annius v. Anulinus
Ansila Prosp. 1 478, 1344
Antaeus Pros2>. I 388, 52 Is. chr. A II 438, 88
Autemius v. Anthemius
Autemus Oeneal. I 195, 616 bis
Antenor Bed. A III 261, 74
Anteros, episc. Ilomanus, v. ind. VI 2>. 553
Anthemius iniperator «. ind. II
Antheros, Autherus v. Anteros
Anthimus, episc. Const., v. ind. VI 2>. 561
Anthropomorphitae Prosp. I 453, 1059 Anthropomorfi-
tae Is. chr. A II 467, 339 Is. chr. B II 467, 225
add. II ad Bed. III 338 cf, Audiani
Authusa (Fortuiia urbis Constantinopoleos) Chr.pnscli.
I 233, .12S, 2
Autiabis, Aiitiavis v. Antiope
Autigoims Bed. A III 27,5, 202
AiitiuKjIiis (pater Anthemii iiiiperatoris) ('lir. .'ill I
664, 649
Antiiious V. .\ntinoupolis in iiid. yeorjr.
Aniiochianus , praef. urbis Flavius Aiitiocianus Chr.
354 I 66, 269. 270. 372
Antiochi, refjes Syriae:
Antiochus (I, Soicr) Ps. Is. chr. II 499, 195 nifj.
(ann. XVUU)
Antiochus (II, Tlaus) Ps. Is. clir. II 499, 195711^.
(ann. XV)
Aiitiofhus (III) Magnus Chr. 511 I 637,230 Ps. Is.
chr. 11 499, 196 iiKj. Bed. A 111 277, 226 Antiochus
Prosp. I 400, 258. 262 Chr. 511 1 637, 236 Bcd. A
111 277, 222. 226
Antiochus (IV) Epiphanes Prosp. I 401,267 Bed. A
111 278,229 Anthiocus Epiphanes Chr. 511 I 637,
23S Antiochus Prosp. I 401, 271 415, 4so Chr, 511
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
569
1 (J37, 240 Js. clir. A II i:A, 2i:t Ps. h. chr. 11
499, la:. my. (,aim. XI) Ikd. A 111 278, a-jii. 23i
Bed. n 111 278, 157 Antliiocus Vhr. 511 1 G37, ■.•:i'.i
Antioclius (V) Eupjvtor P». Js. chr. 11 499, i;i.i »»//.
Antioclius (XIII, Asiaticus) Prosp. I 403, 2'.iG
Antiochus tyninnus v. ind. II p. 480 sub Aureliano
.\ntioclius (episc. Ptoloniensis) Mnrc. 11 6;"), :t;>H, :i
Autioclius (praef. praetorio) Marc. 11 83, 44«, 2
Autioclms (prnotectus, aUus) A</n. 1 33;'), 7'.i
Antiojie, regina Aviazotmm Autiabis iSct/lh. L. 11 31(>,
15 Antiavis Scyth. B. 11 316, 15
Autipas V. Herodes tetrarcha
Antipater (Macedonius, pater Cassandri) Scijlh. L. 11
322, 3:i Antipatris (ijen.) Hcylh. B. 11 322, ;i3
Antipater, Herodis Ascalonitae tilius 1'rosp. 1 404,
306 Chr. 511 1 638, 25H Bed. A 111 279, 24a Anti-
pater Ascalonita Prosp. I 405, 33.i, l Chr. 511 l 638,
270 Bed. A UI 281, 262 Antipater Prosp. 1 406,
3:15, 21
Autipater cf. Herodes Auti|)as
Antonina patricia (u.\or Belisarii) Vict. T. 11 200, ,=.42
V. 22. 28
Antoninus Severi filius imperator ii. ind. II
Antoninus (episc. Emeritensis) Eyd. 11 24, 130 25, 13»
Antoninus (episc. Gerniis) Marc. II 77, 42», 1
Autouinus, episc. Hieros., v. ind. VI p. ■'>59
C. Antonius Cass. 11 133, 510
M. Antonius (triumvir) Cass. II 134, 536. 555 Antonius
Gir. pasch. I 217, 71G, -2 (c/. 216, 713, 2) Prosp. 1
405, 325. 330 406, 336. 339 Silv. I 520, 2 bis Cass. U
134,5:19. 558 Is. chr. A II 458, '23.5» Bed. A 111 281,
265 ter. 2GS Marcus Ps. Is. h. II 380, 4
Autonius tyraimus r. ind. II j>. 476 sub Domitiano
Antouius monaclius Harn. I 269, :iO Prosp. I 439, ,'<48
451,1041 455,1095 Chr. 511 I 642,411 /«. chr. A
II 463, 306 467, 341 476, 400 Is. chr. B II 463, 205
Bed. B III 291,221 Bed. A Ul 296,430 .307,517
Anthonius monachus Chr. 511 I 643, 473 Antonius
heremita rict. T. 11 205,561 V. Gild. B 111 107, 13
Anfonius Prosp. 1 455, I0'.i8
Anulinus, 2>raef. urbis Aunius Anuliuus (.'hr. 354 I
66, 306 67, 312
Aod (sacerdos) Geneal. I 192, 557''' cf. Aotli
Aoth {Ehud iudex , fil. Gera) Oeneal. I 188, 503. 504
Chr. 511 I 633, 50 Is. chr. A U 435, 65 Is. chr. B
U 435, 46 Bed. A III 259, 51 Bed. B UI 259, 57
Lat. Bed. 111 3!jO, 34-:ift Aod Gener. A I 116,2.52
117, '253 Prosp. 1 389,67.68. 70 Haoth Gener. B 1
116,95 Naoth Chr. Al. 1 116, '233. 234. 235 117, 2;i6
Aoth (fil. Ahair) Nenn. int. 111 149, 17 171, 17 Oth
Britt. 111 161,2
Aoth {Ohad, fil. Simeon) Gencal. I 176, .'/J'.!
Aparanadisus , rex Chaldaeorum Aparanadius ImI,
Al. 111 450, 9 Apraanadius ib. 447, 9
Apemeu (filia Beziiachij OeneuL 1 184, 450
Aper (socer Numeriani) Prosp. I 445, 933 I.at. lust.
III 421,40
Aphatias (fil. David) GeneaL 1 191,543
Apion Appion grammaticus Bed. A III 258,47
Apis (rex Aryivorum) Prosp. I 387, 42 Bcd. A III 256,
44 Apis, quem Sorapiu vocant Prosp. 387, 36 (ubi
confundunlur Apis ct Arf/us)
ApoUinaris (episc. Kavennas) V. Gild. A 111 95,45 —
pons ApoIIiuaris v. Uavenna in indice geogr.
ApoIIinaris (episc. Ilierajiolitanus) ProsjK I 429, 683'
Bed. A 111 288, 332
AiMillinaris (episc. Laodicenus) Jfavn. I 268, 12 Prosp.
1 457, 1129 458, 1130» ndd. V ad Prosp. 1 496 Clir.
45J 1 648, 21 Chr. 511 1 649, 525 Is. chr. A U 469,
351 A|)pollinaris Chr. 511 I 644, 501 Bed. A 111 298,
441 Ajiolinaris add. II ad Bed. 111 339
Apollinaristae Chr. 452 1 648, 21
Apollinarius, episc. AI., v. ind. VI ])• 557
Apollo Prosp. 1 338, 49. 60 Is. chr. A II 436, 74 442,
133 Is. chr. B U 436, 49 Bed. A III 295, 416 gen.
Apollouis Bed. A 292, 376
circenses ApoUinares Chr. 354 1 146,28
ApoIIodorus (praeceptor Augusti) Js. chr. A 11 452, 230
Apollonius (Khodius) historiografus Chr. Al. I 119, 254
Apollonius Tyaneus Prosp. I 418, 529 Cass. U 140, 736
ApoIIonius stoicus (Chalcidicus) Cass. II 142, 814
Appion v. Apiou
Appius (Silvius) r. Aegyptus Silvius
Appius Claudius v. Chiudius
Appius patricius Marc. 11 97, 510, 2
Api'aanadius v. Aparauadisus
Apronianus centurio Barb. 1 281, 120
Apronianus, praef. urbis 'rurgius Apronianus Chr. 354
I 68, 339
Aproniani ibrum vid. Roma in ind. yeoijr.
Sextus Apuleius Cass. U 135, 590
Apulius Claudius v. Claudius
Aquila (interpres) /s. chr. A U 458, 270 Js. chr. B II
458, 179 Bed. B UI 286, 197
Aquilinus comes Marc. U 95, 499, l
Aquindinus v. Acindynus
Arabundus Cass. II 1.58, 1287
Araceus v. Aruceus
Arad (fil. Barad, rex Edom) Geneal. I 174, 289
Arad (fil. Balac) GeneaL I 177, 355 178, 355
Arad (fil. Arad, nepos Balac) Qeneal. I 178, 355
Aradius (fil. Chanaan) Qener. A I 100, 127 Arudius
Chr. Al. I 100, '.19 Azyrius Qeneal. 1 167, 153
Aradius cf. Uufinus
Aram (fil. Sem) Gener. A I 104, I6I. 163 Chr. Al. I
104, 134. 135 Geneal. I 165, 80. 82»- 1' I's. Is. h. II
378, 2 bis Haram Gener. B 1 104, 55
Aram (fil. Esrom) Gener. A I 132, 332, 26 Gener. B I
132, 167, 26 GeneaL I 178, 3C2. 363
Ai-am (fil. lesse) GeneaL I 178, 370
Aram cf. Ambram, Asarmot
Aramundarus r. Alamuud.-irus
Arau (Ilnrun, fil. Tliara) Gencal. I 171.241.247
Aran (= Aunami) Qencal. 1 174, :ioo»
Aratus (Solensis poefa) Prosp. 1 399,242 Chr.511 I
637,224 Bed. A 111 271), 217 Aratus astrologus Is.
chr. A II 4,50, 202
Aratus versificator ecclesie Eomane subdiaconus add.
II ad Is. chr. U 493, 8
Arax V. Adax
73»
570
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
ArazMi' (rex Syriae) Oenenl. I 180, 382
Arhiices, rex Medoruin Arbocns Bed. A III 265, 114
Alj.irces Ib. 265, 118
Arbogastes (comes, mag. militura) Jlavn. I 298 Prosp.
I 402,1191 463, 1197 bis add. VI ad Prosp. I 498,
391 Dom. Val. I 629, 23 Chr. 452 I 650, 29 Chr. 511
I 651, 529 Marc. II 63, 392, i* 64, :)94, i. 2 add. II ad
Bed. III 340 gen. Arbogasti Mare. II ()2, 391, 2. 3
Arvagastes Hyd. II 15,17 jre«. Arvagasti ib. 15,22
Argabastes Britt. III 169, 4 Arguba Nenn. hu. III
169, 5
Arborius Byd. II 32, 213 33, 230
Arcadia v. ind. II j>. 485 stib Arcadio
Arcadius imperator v. ind. II
Arcadius (martyr Hispanus) Prosp. I 475, 132» Archa-
dius add. V ad Prosp. 1 497, 1329
Arceanus (rex Chaldaeorum) Lat. Al. Ill 451), c. Ar-
caeanus ib. 447, 6
Arces {Haggi, fil. Cfad) Oeneal. I 176, 340
Arcbelaus (fil. Herodis) Prosp. I 408, 3G6. 3G8 Chr. 511
I 638, 278. 279 Bed. A III 282, 2C,9 bis Lat. Mal. III
428, 2G. 3G idcDi Lat. ilal. 427, 2? (tibi scribendmn
pater Arcbelai?)
Archelaus (episc. Mesopotamiae) Bed. A III 294, 394
*Archetis Ps. Is. h. II 380,5,
Archia {Barachias, fil. Zorobabel) Qener. A I 132,
332, S3
Archis, dux Beueventi Ps. Is. chr. II 601, 406 gen.
Aiichis ib. 501, 414
Ardabastus tyi-annus v. ind. II p. 491 sub Constan-
tino V
Ardabur Marc. II 76, 42.",, i
Ardabur (fil. Asparis) 3Iarc. II 90, 471 Ardaburius
Vict. T. n 188,471
Ardabur cubicularius Marc. U 101, .^19, 2 bis
Ardo Beg. Vis. HI 469 (Par.)
Areaagiii, filia Tlieodorici, regis Ostrogotboruin , vld.
ind. IV p. 495 sub Alarico II
Arelius (rex Assyriorum) Cass. II 121, 12
Aremulus Silvius Prosp. I 393, 141 Chr. 511 I 635,
128 Cass. U 122, 65 Nenn. int. Ul 153, 17 Bed. A
III 265, 110 Aremulus Bed. A UI 265, 112 c/. Remus
Silvius Chr. 354 I 143, 29, ubi confundi videntur
Arevmlus Silvius et Bemus
Areobindas, Areovinda v. Ariobiuda
Arf- V. Arph-
Argabastes v. Arbogastes
Argimundus loh. U 219, 590, 3 bis
Argonautae Prosp. I 389, 74 Chr. 511 I 633, 57 Cass.
II 121,38 Is. chr. A II 437,80
Arguba v. Arliogastes
Argus panoptes providens Algus Clir. Al. I 116, 23.',
Argus (rex Argivorum) Is. chr. A II 433, 43 Bed. B
III 256,48 c/. Apis
Ariagne v. ind. II p. 4S8 sub Zenone
Arianus cet. v. Arrianus
Ariaricus (rex Gotborumj Or. Const. 1 10, 25
Arichis v. Arcbis
Arideus v. Philippus Arrhidaeus
Ariel {Ahisalom, pater Macchac, uxoris Roboam)
Oeneal. I ISl), ;is4
Ariobinda patricius Marc. II 83, 449, 3 Ariobindus dux
Prosp. I 478, 1344
Areobindas, Romanus dux Mare. II 96, 503 98, 512, 4
Ariobiiulam patricium priiicipenKiue Romanae apud
AtVicam militiae Vict. T. II 201, 541;, 2 Ariovinda
Aucl. Marc. il 107, 54G, 3 Areovinda ib. 108, 547, 6
Ariobs (fil. Gad) Oeneal. I 176, 340
Aristarclius (tragoediarum scrijjtor) Prosp. I 396, 198
Is. chr. A II 447, 179
Aristides (apologeta, Atheniensis philosopbus) Prosp.
I 423, C04 add. II ad Is. chr. II 491, 3 Bed. A III
286, 31G
Aristobolus, peripateticus philosophus Prosp. I 401,
2GG Bed. A III 278, 228
Aristobolus (I, rex et pontifex ludaeorum) Prosp. I
403, k93 6%»-. 511 I 638, 247 Is. chr. A II 446, 171
Ps. Is. chr. II 499, 195 mg. Bed. A III 274, 177
279, 240
Aristobolus (II) Chr. 511 I 638, 259 bis Bed. A III 279,
249 bis 281, 264
Aristobolus (fil. Herodis inagni) Bed. A III 281, 264
bis 283, 275 Ristobolus Chr. 511 I 639, 297
Aristobolus, praef. urbis Chr. 354 I 66, 295
Ariston (martyr) Chr. 354 I 72, 19
Aristojihanes Aristofanes , tragoediaruin (sic) scriptor
Is. chr. A II 447, 179
Aristoteles Prosp. I 397, 212 Is. chr. A 11 448, 188
Is. chr. B II 448, 125 Bed. B lU 274, 140 Aristotiles
Bed. A lU 274, 184
Aristus, IUyricianae ductor militiae Marc. II 95, 499, 1
Aristus cf. Euaristus
Arivis (rex Assyriorum) Cass. II 121, 11
Arius (rex Lacedaemoniorum) Bed. A III 277, 223
Armametres (rex Assyriorum) Cass. II 121, 14
Armenon Kenn. int. III 149, 7. 9 Britt. lU 160, 1. 3. 9
Armonius Marc. II 96, 504
Arnigisclus (magister militiae) Marc. II 80, 441, 2 82,
447, 5
Arnobius (rhetor) Bed. A Ul 253, 2G
Arnulfus (frater Odoacri) Is. hist. II 283, 3 (a) Oiioul-
fus ib. 283, 5 (b) Unulfus Chr. 511 I 665, 670
Arogus V. Arses
Arouth Farao Chr. Al. 1 113,214
Arpedo v. Sagylus
Arphaxat {Arpakhschad , fil. Sem) Geneal. I 164, 63
Arfaxad Chr. Al. 1 93, 17. 18 104, 139 Oeneal. I 165,
93 171,230.231 Arfaxat Oener. A I 93,41.42 103,
159 104, 168 132, 332, 12 Oener. B 1 103, 53 104, 58
129, 174 132, 167, 12 139, 14. 15 add. I ad Chr. 354
I 151, 12. 14. 23 Geneal. I 165, 76. 94 166, 112 F.
Vind. B 1 278, 74 Chr. 511 I 632, ij. 13 Ps. Is. h.
II 378, 2 Is. chr. A il 429, 19. 20 Is. chr. B II 429,
IG. 17 Bed. A lU 252, 21 253, 21 bis. 22. 23 bis
Arfaxath Oener. B I 93, 40. 41 Prosp. I 386, 15. iG
Bed. B III 252, 24 253, 25 Lat. Bed. UI 349, 16. 17
Arfarad Chr. Al. I 103, I3i
Arpocras polyfagus Chr. 354 I 146, 2
Arranh (fil. Rison) Geueal. I 175, 3o2
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
571
Arrliidaeus v. Pliilippus Airliiilacus
Arrius (presbyter Alexandriiiu.s) Hmm. I 2(>8, f> liarh.
I 292, 224 An. Val. 1 328, as Proap. I 449, loio
add. V ad Prosp. I 49.T Vhr. 511 I 643, 4GI Vkl.
T. II 189, 473, 2 loh. U 219 V. 17. 21 Is. hiat. II
270, M 289, 11 298, 24 7«. chr. A II 465, :i;ii 4G6,
337 Bed. A 111 31u, .iUl add. II ud Bed. 111 'i\Vi ler
AiTiaiiu.s (suhst.) Havn. I 269,23 Iliid. 11 33,232
Mar<: 11 90, 471 Vict. T. II 193, 4ii.s Is. hist.
II 302, 17 Is. chr. A II 460, 336 469, 34;i 474,
392 Bed. A 111 306, 503 308, :i29 add. II ad
Bed. III 339 Ariauus Chr. pasch. I 240, .sc,4, 3
— Arriana Ilyd. 11 16,37 Vict. T. U 191, 4;u
Arriani (pl., sulist.) Barb. I 294, 2.'i8 An. Val.
I 328,91. 94 Brosp. 1 451, iu27 453, loui. 1002.
10G4 454, 1074. 107G 455, 1091. 109G 456, 1108. 1115
458, 1133 add. V ad Prosp. I 496 Dom. Val.
I 629, 9 Chr. 511 I 644, 479 Chr. 452 I 646, 8.
13 648, 22 652, 51 662, i3r Ili/d. II 17, 40 23,
11» (a). 120 Marc. II 60, 3so 61,3soto- 93,484,4
102, 525 loh. II 218, 5S8, 1 Bed. A III 297, 433
298, 443 299, 453 add. II ad Bed. 111 339 —
'AQUiyoih 'ESioxuofiTug Chr. pasch. 1 243, 379
Arrianus (adj.) Marc. U 90, 471 /». chr. xl II 474,
393 Arrianum caenum Gild. III 69, C Ar-
riauum contagiuin Is. hist. 11 298, 20 Arriaiuim
dogma 1'rosp. 1 452, 104« Clir. 511 1 643, 474
loh. n 216,580,2 Is. hisl. II 302, 21 (a) Is.
chr. A II 466, 334. 334" Ai-riauus error Vict. T.
II 193, 500 Arriana fides Marc. II 85 v. u
Arrianus furor Vict. T. II 187, 4fiG Is. hist. II
298, 14 Arriana liaeresis Chr. 511 1 644, 479
647,519 loh. II 219 w. 14. 26 Is. hist. II 270,9
(a). 12/13 289, 6 302, 23 Is ehr. A II 465, 331
Bed. A III 299, 458 Arriana impietas Havn. I
270, 38 Prosp. I 452, 1054 475, 1327 Hyd. U 23,
120 Is. hist. U 302, 25 Is. chr. A U 472, 377
Bed. A III 296, 428 302, 480 Arriana iusa-
nia Vict. T. II 193, 497, 4 Is. hisl. U 299, 2
Arriana perfidia Prosp. I 476, 1329 Hyd. 11 21,
89 Is. hist. II 287, 18 297, i Gild. 111 32, 21
Arriana pestilentia Is. hist. II 288, 2 297 , 14
Arriaua pravitas Prosp. I 459, 1143 Chr. 511 1
644, 480. 485 (Ariana 644, 485) Ai-riana secta An.
Val. I 315, 48 322, 60 loh. 11 212, 572 216, 58o, 2
218, 587, 5 bis
Arsaces (rex Partborum) Prosp. I 400, 249 Asarclies
Chr. 511 I 637, 225
Arsacidae Prosp. I 400, 249 Asarcidae Clir. 511 I
637, 225
Arsamus «. Darius UI
Arses Ochi filius (rex Persarum) Prosp. I 397, 217
Bed. A 111 274, 190 jVi-ses Lal. Bed. III 351, 83. 84
Arseu add. I ad Chr. .3.5J I 152, 49 Ar.sos notus
Geiier. A I 131, 328 AQoiyov Lat. Al. lU 447, 3u
450,30 Xerses Ochi filius Bed. B IIl 274, 141 Xerxes
Ocbi filius Is. chr. A II 448, 190 Xerxes Is. chr. B
U 448, 126 yOcbus Bed. A lU 274, 193
Artabanus (rex Persarum) add. I ad Chr. 354 I 152,
45 Prosp. 1 396, 193 Bed. A UI 273, 167
Artabanus (dux Carthaginis) Vict. T. U 201, 546, 2
Artabanes Auct. Marc. 11 108, 547, 6 bis
Artaxer,\es (I) qui et Longimanus Is. chr. A II 447,
176 Artarxerxes qui et Longimanus id e3t fjutxqoxeiQ
Bed. A III 273, 1C9 Artaxerxes qui et Longimanus
dictus Chr. 511 1 636, 197 Artarxerxes qui Longi-
nianus cognominabatur Prosp. I 396, 194 Artarxerxes
Longemanus Oener. A 1 131, 322 Artarxorxes longi-
bracius add. I ad Chr. 354 1 152, 39 AqtuSiqSov
TiQiaTnv ImI. Al. 111 450, 26 AQTuSsQiov UQoxov ib.
447,26 Artaxerxes Is. chr. B U 447, iis Artarxerxes
Chr. AL 1 129, 312 Bed. A 111 273, 170 bis Lnt. Bed.
III 351, 79. 80 Artaxerses add. V ad Prosp. I 494
Artarxerses Bed. B 111 273, 133 Artarxersis Oener.
B I 131, 189
Artaxerxes (II) Mnemon Prosp. I 397, 209 Artarxerxes
q. e. cognominatus est Mneiuou Bed. A III 274 ,
178 Artaxerses Memnon add. V ad Prosp. I 494
Artaxerses q. e. Mennou Chr. 511 I 636, 202 Aqtu-
ScqSov ji Lat. Al. III 447, 28 450, 28 Artaxerxes
Is. chr. A II 448, 183 Is. chr. B U 448, 122 Artar-
■ xerxes Gener. A I 131, 326 add. I ad Chr. 354 I
152, 47 Lat. Bed. UI 351, 81. 82 Artar.xerses Bed. B
lU 274, 137 Artaxersis Gener. B I 131, 193
Artaxerxes (UI) q. e. Ochus Prosp. I 397, 213 Is. chr.
A II 448, 186 Artarxerxes q. e. Ochus Bed. A III
274, 185 Artarxerses q. e. Ocbus Bed. B lU 274,
139 Artaxerxes q. e. Echus Chr. 511 I 636, 204 Ocor
q. e. Artarxerxes Gener. A I 131, 327 Ochus Artar-
xersis Gener. B I 131, 194 Artaxer.xes Is. chr. B II
448, 124 Artarxerxes Lat. Bed. III 351, 82. 83 Ochus
Is. chr. A U 448, 190 Bed. A III 274, 190 Bed. B
m 274, 141 Lat. Al. III 447, 29 450, 29 Plus add. I
ad Chr. 354 I 152, 48
Arta.cerxes veteris testamenti: Artaxerxes Geneal. I
185, 458 Jis Artarxer.xes Bed. A lU 271, 151 6is Ar-
tarxerses Oener. A I 129, 299 Artaxerses (Dario par
habetur) Oeneal. I 182, 445 Artaxerxes (= Arta-
xerxes I) Prosp. I 396, 199 Chr. 511 1 636, 200 Artar-
xerxes Chr. Al. I 129, 313 bis Artarxerxes (= Ar-
taxerxes II) Bed. A III 274, 179
Artaxerxes (Ardeschir I) , rex Persarum posterior
Xerxes Cass. II 146, 914 Xerses Prosp. I 436, 791
Chr. 511 I 641, 395 Alfurc Ps. Is. h. II 381, 7
Artaxerxes cf. Cambyses et Xerxes
Artemidorus'i Artemetoris (gen.) Ayn. I 333, 39
Artemon (baereticus) Havn. 1 268, 13 Prosp. I 441,
889. 891 (a) 460, 115S Chr. 511 I 642, 425 Artbeinou
Chr. 511 641, 381
Arteinius w. Anastasius II in ind. II p. 4i)I; cf. Tbeo-
dosius 111 ibid.
Artburus (rex Britanniae) V. Oitd. B lU 108,16.22.
25. 27. 34. 35. 38 Arturus ib. 108, 12 109, 37 111 130,
LXn Arthur Britt. III 199, 6. 17 217, 20 ^'cnn. int.
IIl 199, 4. 13 yen. Artbur Britl. Ul 200, 13 Nenn.
int. III 200, 4 yen. Arthuris Nenn. int. 217, 3 Ar-
tburi militis Britt. 217, 19. 31
jVrtorius v. Maximus
Artus V. Alfure
Arvagastcs v. Arbogastes
572
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Aruceus (fil. Clianaan) Chr. Al. I 100, 97 Geneal. I
167, ir,o Araceus Oener. A I 100, 124
Arudius v. Aradius
Arves v. Krvigius in indke IV p. 49G
Asa (rex ludae) Oener. B I 122, u» 132, isi, 37 Chr.
Al. I 122,270 Gener. A I 132, 332, 37 133, 335,6 Gild.
111 50, 29 51, 10 Bed. A lU 263, 94. 96. 97 Bed. B
III 263,92. 93 JmU Bed. III 350, 65. 56 Asa iustus
Prosp. I 392, 120 Asaa Chr. 511 I 634, lli Asab
Oener. A I 122, 273 Is. chr. A II 440, 119 Is. chr.
B II 440, 79 Asaf Gener. ^ I 122, 274 Oeneal. I
180, 385. 387
Asabias (Hasahja sacerdos) Geneal. I 190, 538
Asadia (fil. Zorobabel) Gener. A I 132, 332, 53
Asael (fil. Sarviae) Geneal. I 178, 371
Asaf V. Asa et Asaph
Asafli (sacerdos, = Asaph?) Oeneal. l 190, 538
Asal V. Gebal
Asam (fil. 8eir) Geneal. I 174, 301
Asaph, princeps sacerdotum Asaf Geneal. 1 186, 4S3
190, 537 191, 539
Asapb propbeta Prosp. I 391, 109 Chr. 511 I 634, 9«
Is. chr. A II 440, 110
Asaracus v. Assaracus
Asarcbes v. Arsaces
Asarcidae v. Arsacidae
Asaridinus (rex Cbaldaeoruin) Lat. Al. III 447, 13
450, 13
Asarmot {Hazarmaveth , fil. lectau) Gener. A I lO.i,
ni; Aram Oener. B I 105, 65 Chr. Al. I 105, 147
Sarniobt Oeneal. I 170, 209 Soroinot ib. 165, 102
Asbadus (magister militiae) Savn. I 337, 2 bis. 3 Asua-
dus ib. 337, 1
Asban (fil. Deson) Geneal. 1 174, 300^^ (his) et •"
Ascanaz {Aslcenas, fil. (iomer [vel Lotam]) Oener. A
I 96,63 Geneal. 1 169, ise Ascbanatb Chr. Al. I
96,45 Agganaz Gencrt/. I 168, 171 Aflenet Ps. /s. /;.
II 378, 2
Ascauius (Aeneae filius) Chr. 354 I 143, 11 Prosp. I
390, 96. 98. 99 Chr. 511 I 634, 85 Cass. II 122, 49 Is.
chr. A II 439, 99 /». chr. B II 439, 65 Ps. Is. chr.
11499,98 £Wtt. UI 149, 1; l.W, 10. 15/iG. k; 1.53,4
161, 13 his Nenn. int. III 150, 5. s. 13 151, 12. 37 153,
u. 22 Bed. A III 261, tj bis Bed. B III 261, 77
Ascbanius Nenn. III 151, 14 152, i
Ascanius Silvius (fil. Postumi Silvii) Nenn. int. III
153, 19 Asciinius Ps. Is. chr. II 499, 93
Ascanius delator Iliid. II 31, 201
Ascatadis (rex Assyriorum) ('«,«. II 121,26
Ascbam (uxor Gutboniel iudicis) Oeneal. I 1«8, 501
Ascbanatb v. Ascanaz
Ascbolius (episc. Thessalonic.) add. VI ad Prosp. I
498, 3S0
Asclepiades, episc. Antiocb., i'. ind. VI p. 557
Asclepiodotus (praefectus pr.aetorio) Bed. A III 294,4i}i
Asdingi (stirps Vandal(pruni) Vict. T. II 198,534,1
Asdingus ib. 198, 531
Aseas {lesaia levita) Oeneal. I 190, 533
Aseuoas v. Aseiineus
Aseiiiiet (uxor lo.sopli) Oeneal. I 177, 343
idem ?
Asenneus (fil. Chan.aa») Oeneal. I 167, 152 Aseneas
Oener. A I 100, 126 Asetlnieus Chr. Al. I 100, 98
Aser {Asser, fil. lacob) Geneal. I 175, 311''. 319 176,
341 his
Asetbneus v. Asenneus
Asibel (fil. Beniamin) Oeneal. I 177, 354
Asierus ?'. Asuerus
Asomu (fil. lesse) Geneal. I 178, 370
Ason (fil. Dan) Ocneal. I 178, 3r>6
Asor {Husam, rex Edoni) Geneal. I 178, 284. 285
Aspar Mare. II 76, 425, 1 1
Aspar (inag. militiae) Marc. II 80,441,11
Aspar (patricius) Hyd. II 35, 247 Marc. II 90, 471
Cass. II 158, 1291 Vict. T. II 188, 47u. 471
Aspidius loh. II 214, 575, 2 Albidus Ps. Is. h. II 385, 14
AsriX V. Esra
Assaracus (fil. Trois) Nenn. int. III 151, 15. 2s. 32 Asa-
racus Nenn. III 151, 17. 29. 38/39
Asser v. Aser
Assuerus v. Asuerus
Assur (fil. Sem) Gener. A 1 103, 158 Ps. Is. h. II
378, 2 bis Asur Chr. Al. 1 103, 130 Asyr Gener. B
I 103,52 Assyr Geneal. I 164, 7iab. 74» 166,131
Assyr {Assir, fil. Core) Geneal. I 186, 4S3 Air Gener.
A I 136, 360 cf. Assur
Assyrin (fil. Dedan) Geneal. I 172, 259
Asterius (comes Hispauiarum) Hyd. II 20, 74
Astiages v. Astyages
Asturius (mag. utriusque militjac, consul «. 449) Hyd.
II 24, 125. 128 2,5, 143
Astyages (rex Medorum) Astiages Clir. 511 I 636, 184
,Scyth. L. II 312, 4 quiiujuies 8cyth. B. II 312, 4 bis
Bed. A III 270, 149 v. 15 Astyaces Geneal. I 181, 421
Asuadus V. Asbadus
Asuerus (pater Darii) Chr. Al. I 128, 300 Bed. A III
270, 149 Asverius Gener. A I 128,296 Asierus Oeneal.
I 181, 424 Darius q. e. Asuerio ib. 182, U3^
Asuerus (rex Persarum) Bed. A III 271, 151 274, 179
(hic par hahetur Artaxerxi 3lnemoni) Assuerus
add. V ad Pro.y}. I 494 (= Artax. Mneinon)
Asur V. Assur
Asyr V. Assur
Atala V. Attila
Atal.aricus r. Atbalaricus
Atalia v. Atlialia
Atalus r. Attila
At;inagildus, Atanagillus «('d. Athauagiklus in ind. IV
p. 495
Atanaricus, Ataiuarigus r. Atlianaricus in ind. IV
p. 494
Ataricus v. Atbanaricus in ind. IV p. 494
Ataulfus (Atauulfus cet.) r. Atliaulfus in ind. 1 V p. 494)
Atax r. Addax
Atliacht Nenn. int. III 149, 17 171, 16
Atbalaricus (rex Ostrog(jthorum) An. Val. I 328, 96
A,/n. I .333, 62 Bed. A III 307, 512 Atbalarico add.
I ad Bed. III 334, 522 Atalaricus Mar. II 235, 526
Alaricus F. Vind. B I 334, 696
Atbalia (regina ludae, mater Ocboziao) Gener. B I
123, 122 /s. chr. A U 441, 127 Is. chr. B II 441, s7
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
573
Ikd. A JU 2U4, ws Us Bed. B III 2G4, iiio I.at.
Bed. Ilt 350,. ",9. 60 Atalia Oeneal. I 192, r,:,7b
Gotliolia Gener. A 1 123, 277 his Oeneal. 1 180, ;w.' Ks
iVo.';-. 1 3;)2, 134 Chr. 511 I 635, r.-,', Godolia Chr.
AL 1 12.-!, -.'74 6;«
AtliauaiUliis C. Ilisji. 11 354, 7', cf. Atliaiiagiltlu.'!
Atliaiiagiiiliis r. ind. IV p. 495
Atliaiiaricus v. ind. IV 2J.494
Athaiiasiiis. episc. Al., v. ind. VI B (n. XIX. XXXIII)
Atliaiilfus r. ind. IV p. 494
Atlieiie Prusp. I 388, hi cf. Minerva
AtlieiKiilorus (episc. Ponti) Bed. A III 290, .tG.i
Atlienodorus (Isaurus) Marc. 11 95,497 Vict. T. II
192, 49,5, 1
Athis V. Aegyptus Silvius
Atliulpus V. Athaulfus in ind. IV p. 494
Atlas frater Piomethei, astrologus Chr. Al. 1 IK), -.'35
bis acc. Atlatmn ihid. Atlans Prosp. 1 387, 4B
tW U 121, 21 Is. chr. A II 433, 46. 46» 434, 47 Is.
chr. D II 433, 39
Atlas cf. Aillas?
Atreus (rex Argivorum) Prosp. I 390, S7 Afrea Chr.
Al. I 119, 2S4
Attalus (III, rex Pergami) Prosp. I 402, 285
Attalus tyraiinus v. ind. II p. 485 suh llonorio
Atthuman {Othman, rex Saracenorum) C. Sisp. II
341 , 26 Attuman ib. 341 , 25 Atthoraam ib. 343 , 3.',
Etheman C. Byz. II 341, 23 bis
Attunian C. IPisp. II 360, 96
Atticus, episc. t'onst<intinop., v. ind. VI p. olil
Atticus (episc. Ilicrosolym.) Hyd. II 22, iiiG
Attila (rex Ilunnorum, <jen. -ae, acc. -am) Ilavn. I
301,451 302,451 An. Val. I 310 Prosp. I 480,1353
481, 1364 482, 1367, 1. 1370 add. II ad Prosp. I 490,
2, l.'i, 3, 19 Chr.511 I 661, 5S9 063, 615 bis. 617. 632
Chr. 452 I 660, 131 662, 139. 141 Ilyd. II 26, 153 27,
1.54 j/arc. U 81, 442. 445, 1 82,447,2.4.5 83, 44S, 2
84, 452, 3 86, 454, 1. 2 90, 469 Cass. U 156, 1243 157,
1253. 1255. 1258 Vict. T. U 185, 449 bis. 4.53, 2 Chr.
Caes. II 222, 450 /». Idst. U 278, i (a). 19. 26 Bed. A
IIl 303, 4S7 add. I ad Bed. UI 334, 488 Attile (dat.)
Bed. A UI 305,493 Attila (gen. -auis, ahl. -ane)
Ilacn. I 302, 452 Mare. U 79, 434 Attilanum (acc.)
add. II ad Prosp. I 490, 3, 19 Ataluni (acc.) Ps.
Is. h. II 384,10 Atala (ahl.) ibid.
Attuuiau V. Atthuman
Aucupa (Ohba) C. Bisp. II 362, 109
Audcca (tyraiinus Suevoruui, acc. -aneui) loh. II 216,
584, 2 217, 5S5, 2. 5 Is. hist. II 303, 9. 13
Audefiiusus V. Adefonsus
Aiulcus (liaercticus) Prosp. I 453, lu58. I05'j — herosis
.\udiana ih. 453, 10.58
Audiani Prosp. I 453, 1059 cf. Antliropomorphitae
Avenlinus Silvius Prosp. I 393, 142 Chr. 511 I 635,
I2',i 1'ass. U 122,67 Xenn. int. III 153,17 Bed. A
III 265,112 Aveiitinus Chr. 354 I 143, jg 1 add.
p. X {mont. 1) Bcd. A III 265,116
Aveiitius (episc. Asisiuas) Aiict. Marc. II lOS, 547, 1
Aufcntius V. Auxentius
Aufidius 1". Hassus
Augodada (uxor Theodorici) An. Val. I 322, 63
Augustinus (martyr) add. 1 ad Vict. Aq. I 738, 21
Auijustinus (episc. Hipjiuiiiensis) Aurelius Augustinus
Prosp. I 473, 1304 Augustinus ih. 463, 1204 468, 126I
add. V ad Prosp. I 497, 1304 Dom. Val. I 630, I8/19
Chr. 452 1 648, 17 652, 47 656, 81 Chr. 511 1 653,
541 P. Camp. I 745, 7 ffyd. U 18, 53 22, 108 (a. b)
36 V. 4 Marc. U 73, 416, 1 77, 459, 2 Cas.s. II 154,
1160 Is. chr. A II 471 , 369 Is. chr. B II 471, 241
J5ed .4 III 250, 15 251, 17 252, 19 255,37 .301,472
302,480 321,.593. 594W, 13 322, ,598 325,608 Bed. B
111 300, 254 Agustinus C. Hisp. II 343, 32
Augustinus (episc. Cantabrigiensis) Bed. A IIl 309,
531 bis. 532
Augustulus imperator !'. ind. II
Augustus imperator v. ind. II
Avienus consularis Prosp. I 482, 1367, 12
Avitus imjierator v. ind. II
Avitus (presbyter Bracarensis) Cons. Const. I 246, 415
Bed. A m 300, 471
Aunara {Ana, fil. Seir) Oeneal. 1 174, 299
Aunan {Onan, fil. luda) Geneal. I 176, 331. 334
Aureliauus imperator v. ind. II
Aurelianus cf. Ambrosius
Aurelius (rex Hispaiiiae) Rerj. Vis. Ill 469 (Lerj.)
Aurelius cf. Augustinus , Caninus , Celsinus , Hermo-
genes
Aureolus tyraiinus r. ind. II p. 479 suh Oallieno
Aurich v. Euricus in ind. IV j'- 494
Aurthach Britt. UI 161,2
Ause (uxor Cham) Oeneal. I 166, 114
Ause (pater Nave) Geneal. I 177, 350. 351
Ausonius (rhetor, praecejjtor Gratiani) Dom. Val. 1
629, 15
Austregildis regiua Mar. U 239, 5Sl, l
Autharic (rex Laiigobardorum) loh. U 216, 581, i 217,
586, 1 Autharith Ilucn. I 338, 8 Autherenem (acc.)
ib. 339, 14
Auxentius (episc. Mediolanensis) Prosp. I 459, 1153
Bed. A III 298, 446 Aufentius Chr. 511 I 644, 5oo
Auxentius (hereuiita) Vict. T. II 19I.4',i0, 3
Auxilius Britl. III 195, I7
Aytop V. Achitob
Aza (fil. Ismaliel) Gcncal. I 172,254
Azael V. Azahel
Azacr (fil. lectau) Gencal. 1 170, 212 = lezel'^
Azahel (Chazael [vulyo Hasael], rcx Syriae) Bed. A
III 265,111 Azael Oeneal. I 192,558
Azahel (angelus) Barb. l 281, 120
Azanae ('jen.) Oener. A 1 135, 355
."izarias {Asarja propheta, fil. Obed \hebr. Oded])
Oener. A I 122, 273 Chr. 511 I 634, 114 Is. chr. A
U 441, 120. 122 OHd. III 50, 29 Azarias q. e. Addo
Prosp. I 392, 121
Azarias propheta (alius) Prosp. I 392, 137
Azarias sacerdos Oener. A I 135, 355 Gener. B 1
135, 117
Azarias, fil. loram ct Athaliac, rex ludae, rid. t)cho-
zias
574
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Azari.is q. e. Ozias (Asarjn rel Usia, fil. Araasiae,
re.x Iiulae) Prosji. 1 393, 14C Jied. A III 2G5, 113
Azarias sive Ozias Prosp. I 393, U8 Ozias Gener.
A I 123, 2S0 Us 124, 2Si 132, 332, 43 Gener. B I
123, Mb 132, 167, 43 Chr. Al. I 123, 277 124, 277. 27S
Geneal. I 180, 397. 399 Chr. 511 I 635, 13.',. 139 Is.
ehr. A II 442, 1.3,'i Is. chr. B II 442,93 Bed. A III
2(5,5, 120 Bed. B lU 265, 106 Lat. Bed. III 350, G2.
63 Ilozias Geneal. I 181,429 yej». Hozie ib. 182,430
Azarias (Sacharja, fil. Hieroboam II, rex Israbel)
Gener. A 1 134, 348 Gener. B I 134, lei Zaccharias
Geneal. I 192, 563
Azarias (Asarja, socius Dauihelis) Frosp. I 395, n.s
/s, chr. A II 445, 162 Bed. A III 268, HO
Azor (fil, Eliachim) Gener. A 1 132, 332, 55 Gener. B
1 132, 167, 55 Oeneal. I 185, 464. 465
Azyrius v. Aradius
Baal Geneal. I 167,144 Oild. III 66,20 72, 19
Baasa (Baesa, rex Israhel) Oeneal. I 192, 548. 549
Gild. III .50, 12. 14 Basa Gener. B I 134, 1,52 Base
(gen.) Gener. A I 134, 340 Basan ib. 134, 339
Baath Britt. III 161,3 corruptum ex lobaathf
Babylas (Babilas cet.) episc, Antiocli., v. ind. VI p. 557
Bacaudae v. indicem yeogr.
Bacchylus (episc. Asianae provinciae) Pro.ip. I 433,
743 434, 751 Bacliilus Bed. A III 289, 343
Baduarius (gener lustini principis) loh. II 214, 576, 1
Baduila v. Totila
Balaac (Bela, rex Edom) Geneal. I 173, 282 bis. 283
Balaam (Bileam, fil. Beor) Geneal. I 173, 282
Balac V. Bellac
Balaeus (rex Assyriorum) Cass. II 121,16 alius vid.
Xerxes, rex Assyriorum
Balam (fil. Asam) Geneal. I 174, 301
Balbina Chr. 354 I 70, 12
Balbinus impei-ator v. ind. II
Balbus Sih. I 545
BaUa (ancilla, concubina lacob) Oeneal. I 175, sil»'''.
322
Balleiion (re.x Edoni) Gene.al. I 174, 2S8. 289
Ballia (ostiaria) Barb. I 281, 118
Balthasar (Belsazar, rex Babyloniae) Bed. A III 270,
150 Balthasar qui Naboan nuncupatur ib. 270, 149
V. 11/12 Baltasar Chr. Al. I 128, 298 Chr. 511 I
636, 183
BaUhasar mayus Bithisarea Barb. I 278, 86
Banba Nenn. int. III 1 58, 3
Banne (princeps sacerdotuni) Geneal. 1 190, 536
Barac (iudex) Gener. A I 117, 254 Prosp. I 389, 70 bis
Barach Chr. Al. I 117, 237 bis. 238. 239 Geneal. I
188, 507 Chr. 511 I 633, 52 Bed. A III 259, 53 iJa-
rech Gener. B 1 117, 97
Barachias Bed. A III 264, 109
Barachias (Berechja), pater Zachariae prophelae
Barucheus Clir. Al. I 128, 303
Barad (Bedad, pater Arad) Oeneal. I 174, 289
Barbas (episc. Arrianus) Vict. T. II 193, .soo bis Is.
chr. A II 474, 393 bis Barbus Havn. I 269, 24 bis
Barliatus v. Scipio
Barcelaicus abbas add. II ad Is. chr. II 493, 7
Bardesanes (haeresiarches) Prosp. I 430, 690. 691 (^o. i^
Chr. 511 I 641, 370
Bardesanitae Pros]). I 430, 69i
Barech v. Barac
Baria (Bria, fil. Aser) Oeneal. I 176, 341. 343 177, 342
Barnabas apostolus Vict. T. II 191,488,1 Is. chr. A
II 474, 388 Bed. A in 305, 499 Bed. B III 305, 264
Baruabus tribunus Prosp. 1 471, 1292
Barracim sacerdos Oener. A I 135, 356
Bartholomeus apostolus Oener. B I 133, 169, 7
Baruch propheta Chr. Al. I 12.5,288 126,289.290 128,
298
Barucheus v. Barachias
Basa, Basan v. Baasa
Basemath (uxor Esau) Oeneal. I 173, 26S. 269
Basianus Vict. T. II 191, 487
Basileus v. Basilius, ep. Amasiae
Basilides (haeresiarches Alexandriuus) Prosp. I 424,
616. 617 Chr. 511 I 640, 358 Is. chr. A II 459, 271
Basilides (Scythopolitanus, philosophus) Cass. II 142,814
Basiliscus tyrannus v. ind. II j>. 488 sub Zenone
Basiliscus episcopus Ma/rc. II 67, 403, 3
Basilius imperator v. ind. II
Basilius (praef. urbis) Valerius Maximus Basilius
Chr. 354 I 67, 319 Valerius Maximus ib. 67, 320.
321. 322
Basilius (episc. Amasiae) Basileus Prosp. I 449, 1007
Basilius (episc. Caesariensis) Chr. 511 I 644, 608 Is.
chr. A n 463, 312» Gild. III 69, 4. 8
Basilius Eyd. II 2,5, 141 bis. 142
Basilius (pater Theodori, praefecti praetorii) An. Val.
I 324, 68
Basilla Chr. 354 I 72, 5. 9. 11
Bassianus (maritus Anastasiae, sororis Constaiitini)
Or. Const. I 8, 28. 30. 31 bis
Bassus :
Aufidius Bassus Cass. II 161, 1370
Septimius Bassus (praef urbis) Clir. 354 I 67,
317. 318
Bathseba v. Bersabe
B.atuel {Bethuel, fil. Nachor) Oeneal. I 171, 243. 244
173,267»
Batuel (Pethuel, pater loel prophetae) Gcncr. A 1 124,
281 yen. B.atueli ib. 133,333,29 Hathueli (yen.) Chr.
Al. I 124, 278
Batzas Auct. Marc. II 105, .536, 11. 538, 1
Baux (Bus, fil. Nachor) Geneal. I 171, 243
Baux (fil. Abraham) Geneal. I 172, 257
Bearnoch Britt. III 202, 17
Beldiab Britt. 111 206,25
Beda presbyter add. III ad Bed. III 343, 2 add. IV
345 (Vatic.)
Beeri (pater Osee prophetae) Gener. B I 123, 125
Oener. A I 133, 333, 25 Belieri Gener. A 124, 280
Ebrei Chr. Al. I 124, 277
Belchana v. Elcana
Beldeg (fil. Wodeii) Britt. III 202, i Beldeyg ib. 201, 19
Belesarius v. Belisarius
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
575
lielgi (Beldsch) C. Hisp. U 354, 75
Belgi (idem'?) C. Bisp. n 363, iis 364, iis ii'.) bis. n-o
367, 136
Belibus (rex Clialdaeorum) I.at. Al. III 447, s liili-
bus ib. 450, s
Belisarius (patricius ac niagister militiae) Atjn. I 333,
62 Auct. Marc. II 104, .■i.15, l. 536, l. 3 105, ."i^e, s. 537,
1. 2. 538, 1. 2 106, 538, 5. 7. 539, 2. 4. 540, 3. 5. 541, 1
107, 544, 3 Us. 545, 3 108, 547, 5 Js. Mst. U 299, 22 (b).
23 (a. b). 28 Is. clir. A II 475, 39« lier/. Wand. III
459, 19 Belesarius Ilijd. II 36 v. 5 Vict. T. II 198,
532. 534, 1 ter. 2 200, ,'.42 V. 22 205, 5G0 Alar. II 235,
534, 2 236, 540, 2. 547, 3 Bilisarius F. Vind. B I 334,
697 Ins Auct. Marc. II 108, 547, 3 /s. hist. II 299, 29
Bilizarius Bed. A III 307, 516 Bilistarius Havn. I
269, 28 Belsuarius add. I ad Bed. III 334, 522
Bellac (Bela, fil. Beniamin) Geneal. I 178, 355 Balac
ib. 177, 3.=.4. 355
Bellepares (rex Assyriorum) Cass. II 121, 31
Bellerophon Bellorofou Is. chr. A II 436, 71 Vellero-
phons Ep. Ov. n 371, 5
Belliuus Britt. IH 162,17 Kenn. int. III 162,7/8
Belochus (rex Assyrioruni) Cass. II 121, 30 Hilochus
Chr. Al. I 114, 224
Belpoleims V. Gild. A III 101,46
Belsazar v. Balthasar
Belsuarius v. Belisarius
Belus (rex Assyriorum) Silv. I .547, 2 Is. chr. A II
431,30 Bed. A III 255,36 Bed. B 111 265, 107
Bilus Chr. Al. I 113,214
Ben Kenn. III 144, 26
Benadab (rex Syriae) Bed. A III 263, 94
Benedictus, episc. Eom., v. ind. VI p. 554
s. Benedictus abbas add. IV ad Vict. Aq. I 753 Is.
cftr. A II 476, 399" add. II ad Is. chr. II 491, 3
493, 4iw. 5 add. /F 502 .503,2 Ps. Is. chr. II
501, 394 mg. bis Bed. A III 307, ;.14 Bed. B Ul 307,
268*
Benenatus episcopus Vict. T. II 202, 549, 1
Beuianiiu (fil. lacob) Geneal. I 175,311'' 177, 354 iw.
355 178, 355 Beniamen ib. 175, 32i
Beniamiu (princeps sacerdotum) Geneal. V 190,536
Beniainin, episc. Hieros., v. ind. VI p. .559
Benli Britt. III 173, 1 Nenn. int. lll 173, 1
Beor (pater Balaac, retjis Edom) Sephor Geneal. I
173, 282
Beor (pater Balaam) Geneal. I 173, 282
Beorgor (rex Alanorum) F. Vind. A I 305, 593 Marc.
II 88,464 Cass. 11 158,1278
Beornec Brilt. 111 202,2
Berengarius v. lucbael
Berenice (mater Herodis Ayrippae I) Beronice Bed.
A HI 281,264
Beriochabel (fil. Fineesl Geneal. I 189, 525
Bernhartus, rex Italiae add. IV ad Bed. III 345
(Baris.)
Berolius i\ Braulio
Beronice v. Berenice
Bersabe {Bathseba, uxor David) Geneal. I 179, 3so 6m
191,543
CHRONICA III.
Beryllus episcopus Prosp. I 437, R03
Bessa (patricius) Artct. Marc. II 106, .i40, 6 107, 542,3.
545, 3
Besso (Fraucus) Chr. Caes. H 223, 531
Beulanus presbyter Nenn. IH 152,6 207,25 Beulan
III 144, 23 cf. p. 144 jmiescriptio codicis L ad
carmen Nennii
Bezzachi Geneal. I 184, 450
Bibia V. Perpetua
Bida (princeps sacerdotum) Geneal. I 190,536
Bileam v. Balaam
Bilibus V. Belibus
Bilisarius simil. v. Belisarius
Biloian »;. Valerianus in ind. II p. 479
Bilus V. Belus
Birdei Britt. III 202, 34
Bithisarea v. Balthasar magus
Bitibas v. Wamba in ind. IV p. 4y6
Bitissicus v. Theudisclus in ind. IV ]>.495
Blaedla v. Bleda
Blancona v. Abdoueus
Bleda (rex Huniiorum) Prosp. 1 480, 1353 Chr. 452 I
660, 116. 131 Marc. II 81, 442. 445, 1 Cass. H 156,
1243 Blaedla Bed. A 111 303, 487
Bleda (dux Gothorum) Auct. Marc. II 107, 542, 3
Bluchbard Britt. UI 205,20
Boarus v. Boguarus
Boas V. Boos
Bocia {Buhhia levita) Geneal. I 190, 538
Bodb V. Boidb
Boethius (patricius et praelectus praetorio, amicus
Aetii, f a. 454) Marc. II 86, 454, 2 Vict. T. H 185,
454 Boetius Prosp. I 483, 1373, 14 add. II ad Prosp.
I 490, 3, 24 Cass. H 157, 1260 Veaetius F. Vind. B
I 303, 572
Boethius (patricius et scriptor uobilis, f a. 524) An.
Val. I 326, 85 328, 86. 87 bis. 92 Boetius F. Vind. B
I 332, 679 Agn. I 333, 39 3Iar. H 235, 524, 3 add.
IV ad Is. chr. II 502
Boethius episcopus Vict. T. II 203, 652
Boguarus (fil. Neguae) Britt. III KiO, 7 Boarus Nenn.
int. III 149,12/13
Boidb (fil. Semoib) Nenn. int. IH 149, I6 Bodb ib.
171, 16 Boib Britt. III 160, 15
Boladia v. Placidia
Bonifatius (patricius, postea magister militum) Havn.
I 301, 432 Prosp. I 469, 1278 470, 1266 471, 1294 bis
472, 1294 473, 1310 Chr. 511 I 657, 571 Chr. 452 I
658, 96. 109. 111 Hyd. II 20, 76 22, 99 Marc. H 78,
432, 2. 3 ter 79, 435,2 Cass. II 156, 1214
Bonifatius, episc. Rom. , v. ind, VI A (n. XLIV.
LVIL LXVIIL LXIX)
Bouifatius (episc. Carthaginieusis) Vict. T. H 197,
523,2 198, .533. .535 lieg. Waud. III Am.\(.(A)
Bonifattus (archiepisc. J{ogontiacen.iisJ Bonifacius add.
III ad Bed. IH 343 Bonefatius add. IV 345 (Pal.J
Bonefacius ibid. (Vat., Par., Eins.)
Bonosus tyraunus v. ind. H p. 4S0 sub Probo
Bonus Britt. III 193, 6 Nenn. int. III 193, 5
Boos {Boas, niaritus Ruth Moabitidis) Geneal. I 178,
74
576
NOMINA HOMINVM.
iNDEX vn.
367 his Boo/, Gener. B 1 132, 167, 30 Boz Oener. A
1 132, 332, 30
Borboritae Prosji. I 424, 618
Boso (dux Francoruin) luh. II 218, 589, 2
Bostrenus Prosp. I 437, so;t
Boz V. Bnos
Bracila comes Marc. II 91, 477 {acc. -am) Brachila
{acc. -anera) Harn. A I 311, 477 Barn. B I 311,
477 Bami. mtj. 1 311,477 Bravila F. Vind. A I
310, 623
Braulio (episc. Caesaraugustanus) C. Hisp. II 340, 20.
22 Berolius Ps. /.?. h. 11 387, 17 his
Brennus (dux G,iII()rum) Bed. A III 274, 183
Briacat Britt. III 193, 4 Nenn. int. III 19.3, 3
beata Brigidda V. Gild. A HI 94, 23 sancta Brigida
Britt. m 159, 1. 3 III 127, XI
Britannicus v. ind. II p. 475 suh (Jlandio
Britus (is, a quo nomen ducunt Britones) Nenn. inl.
III 149, s/;i. 14 l.W, 18 l.^il, n 152, n 153, 12. 21. 23
154,3 171,13 Nenn. III 151, 2. 11 Brito Nenn. int.
m 147,7 151,3s/.39 Britto Nenn. IM 147,7 Britt.
m 153, 9. 10 160, 3 Brutus III 127, III. IV Britt.
III 159, 14 161, 10, 11 Bruto III 127, IV 2?);«. III
150, 22
Brond Britt. III 204, 20
Brumasius (episc. Africanus) Vict. T. 11 205, .'j6s
Brunliilde add. I ad Is. chr. II 490, 7
Brutius (scriptor) Prosp. I 418, W.Vi cf. Brutus
Bruto V. Britus
Brutus (is qui Hisj^aniam snhegit, D. Iimius Brtitus
Callaecus, cos. a. 616) add. I ad Is. hist. II .304, 17
Is. chr. A II 451, 216 Is. chr. B II 451, 144 Bed. B
III 278, 1S9 Brutius Prosp. I 402. 2so
Brutus dictator Iiilius {scr. lunius) Brutus Chr. 354
I 145, lo/it
Brutus (is qui Caesarem inlerfecit, M. lunius Brutus)
Cons. Const. I 216, 713, 2 Cltr. pasch. I 217, 716, 1
Silv. I 547,30
Brutus cf. Britus
Bubulcus (C. lunius Brutus Bubulcus) Cons. Const. I
209, 445 Chr. pasch. I 209, 445
Bucceleuus Mar. II 237, .'>55 238, 568 (idem an diversil)
Builc Britt. HI 156, 6
Bul V. Hul
Burdunelus (tyranuus) Chr. Caes. II 222, 496. 497
Burguiidus (fil. Armenon) Britt. III 160, 5 Burgan-
dus Netm. int. III 149, 11
Buzi (propheta) Gener. A I 126, 290 Gener. B I 126,
134 133,168,32 Buzzi Chr. Al. I 126,289 Buz
Gener. A 133, 333, 32
Buzi {Busi sacerdos, pater Ezechiel prophetae) Gener.
A I 135, 356
Caath {Kahath, iil. Levi) Gener. A I 114, 242. 243
Chr. Al. I 114,219.220 Bed.A III 257,46 Chaat
Geneal. I 186, 480 Caat ih. 190, 537 Cahaad Gener.
A I 136, 359 his Cabaad ihid. Cath Geneal. I 186,
475. 477. 482 add. I ad Vict. Aq. I 737, 23 (iaad
Geneal. I 176, 330 c/. Gad
Cibal (canis) BriH. III 217, is
Cacus Chr. 354 I 143, 8 Silv. I 545
Cadnnis Gener. A I 97, 7s /s. chr. A II 435, 62 Is.
chr. B U 435, 45 Bed. B III 258, 56 Cathmus
Chr. Al. I 97,54 Cadmu (gen.) ib. 117,241
Cadocus (abbas Nancarbanensis) V. Gild. B III 108,
31. 43. 4.'. 109, 4. 7. U. 15. 16
sancta Caecilia add. V ad Prosp. I 495
Caecilianus (diacomts Bom.) Cecilianus Geneal. I
196, 626
Caecilianus (episc. Carthaginiensis) Prosp. I 450, 1026
(a) his. (b) bis
Caecilius, cumoediarum scriptor Prosp. I 401,2i;5
{'accus V. Claudius
Caedar {Kedar, fil. Ismahelis) Geneal. I 172, 254
Caelestinus, episc. Rom., v. ind. VI p. 554
Caelestius (socius Pelagii) Prosp. I 467, 1252
Servilius Caepio Cass. II 132, 460
Neratius Caerealis (praef. urbis) Chr. 354 I 69, 3S2. 353
Caesar dictator v. ind. II
Cahaad )'. Caath
Cain (fil. Adam) Geneal. I 161, is^-b. -jiib ler. 23 <er
162, 36. 37. 38 163, 39» •1'. 40». 41. 53. 54 bis Prosp. 1
385, 12 /s. chr. A U 427, 6» 428, 14 Ps. Is. chr.
II 498, 4 ter Bed. A lU 249, 10 251, 16
Cainiin {Kenan, fil. Enos) Gener. A I 91,30.31 132,
332, 4 Oener. B I 91, 29. 30 132, 167, 4 139, 5. 6 Chr.
Al. 1 91,5. 6 Ws add. I ad Chr. 354 I 151,3.4
Gencal. I 162, 28. 29 Prosp. 1 385, 3. 4 add. I ad
Vict. Aq. I 737, 10. 11 Is. ehr. A U 426, 6 427, 7
Is. chr. B n 426, 7 427, 8 Britt. lU 161,7 Bed. A
III 250, 12 bis. 13 Bed. B lU 250, 13. 14 Lat. Bed.
111 349. 6. 6 Cayuam Chr. 511 I 632, 3. 4
Caiuan (fil. Arphaxat) Gener. A 1 93, 42. 43 Gener. B
I 93, 41. 42 132, 167, 12 139, 15. 16 Ohr. Al. I 93, is.
r.) 104, 139. 140 add. I ad Chr. 354 I 151, 14. 15
ProsjK I 386, 16. 17 Bed. A III 253, 23 quater Bed.
B III 252, 23 Caynam Chr. 511 I 632, 14 Caua-
an ih. 632, 13
Caiphas (pontifex ludaeorum) Oeneal. I 194, 612 lat.
Mal. III 429; 28 430, 13
Caitel V. Catel
C'aius V. Gaius
Caldu angelus Barh. I 281, 120
C.alel) {'. Chaleb
Calendio, episc. Antioch., vid. Calaudio m ind. VI
p.558
Caligula imperator v. ind. II
Calistus, Calixtus, episc. Kom., ti. Callistus
Callinicus, episc. Const., v. ind. VI ji. 561
Calliopius (patricius Autiocheuus) Marc. II 100, 518, 3
Callistus, episc. Rom., v. ind. VI p. 553
Calluc (mag. militum) Auct. Marc. U 106, 539, 6
Calocaerus tyrannus v. ind. U p. 482 sub Constan-
tino I
Calocerus (niartyr) Chr. 354 I 71, 12
Calon V. Elon
Cam V. Cham
Cambyses (rex Persarum) Bed. A III 271, 153. 15S ter
211, 220 Lat. Al. III 447, 23 450, 23 Cambysus
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
577
Ckr. Al. I 128, 305. 30T Cambises Oenct: A 1 131,
318 Lat. Bed. III 350, 76. 77 C.iiiibisses Chr. 611 I
636, 189 Ps. Is. chr. II ASi^ p. 16'.> Cabisses Chr. 511
I 636, 1S6 C.nmbies Oeiier. B I 131, is.') *Artai-
xerxes aild. I ad Chr. 354 I 152, 3S
Camenae I add. p. XI {j>ort. 3)
Camenms (praef. urbis) Ceionius luliaiius Kameuius
Chr. 354 I 68, 333
Camillus Prosp. I 397, 2U Chr. 511 I (;37,2io Cass.
U 125,183
Camillus tyrannus v. ind. II j^. 475 sub Cluadio
Cumpeius r. Carpentus
Canaau, Canaam v. Cbauaau; cf. Caiuau
Cananeus (pater Sedeciae pseudoproplietae) Gener. A
I 122, 274
Canazat (fil. Nachor) Geneal. I 171, 243
Caudianus, Candidianus v. ind. geogr.
Aurelius Caniuus Oild. III 43, 3
Capen v. Capys, pat. Ancbisae
Capis Silvius v. Capys S.
Capito, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
Capreolus (episc. Cartbaginiensis) Vict. T. II 187,
463, 1
Capturin Gener. A I lUO, ii7 Catliftboriim Clir. Al.
I 100,90
Capys, pater Anchisae (ApoUod. 3, 12, 2, 3) Capeu
Nenn. III 151, 17. 40 2\enn. int. 111 151, 14. 33. 34
Capys Silvius Prosp. I 392, 122 Cass. II 122, 61 Bed.
A m 263, 95 Capis SUvius Chr. 511 1 634, 112
Capys Chr. 354 I 143, 22 Bed. A UI 263, 99 ((/en.)
Caracalla imperator v. ind. II
Caram v. Charram
Caranus (rex Macedonuiu) Bed. A III 265, 119
Caratocus Nancarbaneusis T'. Gild. B UI 110, 25
Carausius tyrannus v. ind. II p. 481 sub Maximiano
HercuUo
Carcedo (Tyrius) Chr. 511 I 634, 94 Cass. II 122, 67
Bed. A UI 262, S5
Carinus imperator v. ind. II
Carlomannus (fil. Caroli Martelli) Lat. Bed. UI 353,
162. 163 Karlomanuus add. IV ad Bed. UI 345
(Vat., Pal., Par., Eins. sup.) Carlus add. III ad
Bed. 343, 2
Carlomannus (fil. Pippini regis) add. IV ad Bed. III
345 (Pal.) Lat. Bed. III 353, 164. 165 Karloman-
nus add. IV ad Bed. 345 (Vat., Par., Eins. sup.,
Eins. inf. ter)
Karlomannus add. IV ad Vict. Arj. I 754 jtost 283
Carmeutis uymfa Is. chr. A U 438, 97 Carmentis Is.
chr. B U 438, 57 Bed. B III 260, cs Carmentis
Nicostrata I add. p. XI (port. 21)
Carmiu (Karmi, fil. Euben) Oeneal. I 176, 328
Carmin (Kanni, fil. Zambri) Charmiu Geneal. I 176,
336
C.anu Bed. A UI 261,76
Carolus (Martellus) iMt. Bed. III 3.')3, i6i. 162 Karolus
add. IV ad Is. chr. II 50.1, 5 Carlus maior donius
add. III ad Bed. lU 343, 2 Carlus add. I V ad
Vict. Aq. 1 753 post 179 754 post 23,5 Karlus add.
IV ad Bed. III 345 (Val., Pal., Par., Eins. sup.)
Carolus Magnus Carolo magui add. II ad Is. chr.
II 491, 1 Karlomaguus add. IV ad Is. chr. U
503, 1 Carolus Maximus add. VII ad Is. hist. II
376 Carolus add. II ad Is. chr. II 492 {v. 3. 15)
Lat. Bed. III 353, 166 (BC) Karolus add. IV ad
Vict. Aq. I 754 posl 238 et 277 add. IV ad Bed.
UI 345 (Eins. inf. aexies) Lat. Bed. lU 354, 166
(Par. 12117) Carlus Lat. Bed. 353, 164. 165. 166
(Montp.) 354, 166. 166» (Guelf.) Karlus add. IV ad
Bed. 345 (Vat., Pal. bis, Par. bis , Eins. sup.)
Lat. Bed. 353, 166 (M)
Karolus (fil. Ludovici) add. IV ad Bed. III 345
(Eins. sup., inf) Lat. Bed. UI 353, I66l> (Par.)
354, 167 (Par. 4883). \(X^ (Par. 12117) Karolus iuuior
add. IV ad Bed. 345 (Eins. inf.)
Carosa v. ind. II p. 483 sub Valente
Carpentus Silvius Prosp. I 392, 123 Clir. 511 I 634,
116 Cass. U 122, 62 Bed. A III 263, 99 Campeius
Chr. 354 I 143, 23 {'debuit esse Calpetus' M.) [Ca-
petus Liv. 3, 1]
Carpophorus martijr Carpoforus Chr. 354 I 71, 28
Carrulus, cousul Fraucie iuterioris Austrie C. Sisp.
II 361, 104
Carus imperator v. ind. II
Casius V. Cassius
Casloniu (fil. Mesraim) Oeneal. I 167, 141 bis Casluin
Qener. A I 100, 115
Cassander (fil. Antipatri) Scyth. B. U 322, 33 Casander
Scyth. L. II 322, 33
Casser Brilt. III 203, 19
Cassiauus, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
Cassiauus (diaconus Eomauus) GeneqJl. I 196, 626
Cassianus (lohannes Cassianus, scriptor ecclesiasticus)
Clir. 452 I 658, 104
Cassiodorus add. II ad Is. chr. II 493, 8
Cassivellaunus Nenn. int. UI 164, 8
Sp. Cassius (mag. eguitum a. 253 u. c.) Cass. II 1 23, 105
Cassius ceusor I add. p. XI {viae 2)
Cassius (C. Cassius Loni/inus, qui Caesarem interfecit)
Cons. Const. I 216, 713,3 Silv. I 547,30
Cassius (Cassius Longinus, procurator Syriae , gid
templum spoliavit) Prosp. I 405, 326 Bed. A III
280, 260
Casius, praeses Syriae (alius) Lat. Mal. IH 429, 42
Cassius tyrannus v. ind. II p. 477 sub Marco
lulius Cassius (vice praefecti urbis a. 318 p. C.) Chr.
354 I 67, 31«
Cassius cf. Diou
Castinus (mag. militum) Prosp. I 469, 1278 470, 1282
471, 12SS Eyd. U 20,77
Castor (episc. Aptensis) Chr. 452 I 656, 86
Castores (i. e. Castor et Pollux) CIi. 354 I 146, 16
Catapbryges Prosp. I 429, 686 (a) Cataphrygas ib. 429,
6S5 Catapbrygarum Chr. 511 I 641 , 369 Catafri-
garam Is. chr. A II 459, 277 /s. chr. B II 459, 183
Katafrigarum Bed. U III 287, 201
Categiru Britt. III 187, is 192, 11 Catigeru Nenn. inf.
lU 187.11 192,6
74»
578
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Catel Brill. III 17(5, 4 Caitel Nenn. int. III 17G, 4
Catell Diiniluc BrlU. 176, i;/7
Catgabail liritt. III 208, \6 Catgabail Catguommed
ib. 208, 18/19
Catgualart BriU. lU 208, 5
Cafguollaunus (rex Guenedotae regionis) Britt. III
204, 38 Catgublaun ib. 207, 3
Cath V. Caath
Cathfthoriira v. Capturin
Catigern w. Categirn
Catiliua Cons. Const. I 215, 691 Prosp. I 404, 313
Cass. II 133, sio
Cato Uticensis Marcus Porcius Cato Prosp. I 404, 311
Cato Is. chr. A II 452, 228 Catho Ps. Is. h. II
380,4
CatuVtnus (praef. urbis) Aco Catulinus Philoniatius
Chr. 354 I 68, 342 Aco Catulinus ib. 68, 343. 344
Catulus (Q. Lutatius Catulus, cos. a. 652 u. c.) Prosp.
I 403,292
Q. Catulus (Q. Lutatius Catidus Capitolinus) Cass. II
133, f,oi
P. Lutatius Catus Chr. 354 I 145, 9 (in dictatoribus)
Caunus (pater Gildae) V. Oild. A III 91, i. 18
Cavvades (rex Persarura) Vict. T. II 194, 508
Caynam v. Caiuau
Cebetus v. Gepidus
Cebron (Hebron, fil. Caath) Geneal. I 186, 476 C'e-
brura Oener. A I 136, 360 Cefron ib. 136, 3.=>9
Cecropius (episc. Nicomediensis) Chr. pasch. I 239,
359, 1
Cecrops (rex Atticae) Chr. Al. I 117, 238 Prosp. I
388, 55 474, 1316 add. 1 ad Prosp. I 487, 14 Silv.
I 547, 5 Cass. II 121, 25 Is. chr. A II 434, 49 Ps.
Is. chr. II 499, 49 Bed. A III 260, 69 Bed. B III
256, 50 Cycropps add. II ad Is. chr. II 492 bis
Cefron v. Cebron
Ceionius v. Camenhis, Varus
Celadion, episc. Al., v. ind. VI p. 556
Celcias, Celcius r. Chelcias
Cele (abl.) I add. 2'. X (mont. 2)
Celechias v. Chelcias
Celer (magister officiorum) Marc. II 96, 503. .'04
Celer (senator) Marc. II 98, 512, 5
Celerianus (satelles) Marc. II 101, 620
Celestinus v. Caelestinus
Celius )). Probatus
Celjjha V. Zelpha
Celsinus (praef. urbis) Aurelius Celsinus Chr. 354 1
68, 341 Aur. Celsinus ib. 69, 351
Celsus (philosophus Epicureus) Bed. A III 291, 368
Celsus (patricius) Mar. 11 238, 570, 2
Celus ji. Coelus
Cencris Pharao Nenn. int. III 157, .3/4
Ceuez {Kenas, fil. Eliphas) Oeneal. I 173,274 Zenez
ib. 173, 273
Censorius comes Hyd.W 22,98. loo 23, ui. 121 2.5, 139
Ceutauri Prosp. I 390, so Chr. 511 1 633, 63 Bed. A
III 259, 60
Ccolfridus abba licd. A lU 320, 590
Cepliorinus v. Zepliyrinus
Cerberns Is. chr. A II 436, 63
Cerdo, episc. AI., r. ind. VI p. 555
Cerdo (haeresiarches) Prosp. I 425, 633 426, 635 (a. b).
636 Chr. 511 I 641, 362 Bed. A lU 287, 323
Ceres Is. chr. A 11 436, 66
Ceretic (interpres Guorthigirni Brilt., rex Nenn. int.)
Britt. III 177, 25 Nenn. int. III 177, n
Ceriiithus add. V ad Prosp. I 495
Certic BriU. (rex) III 206,29
Cestius «I. Florus
Cettheus (fil. Chanaan) Oeneal. I 167, 145 Chetheus
Oener. A I 100, 120 Chetteus Chr. Al. I 100, 93
Cetthyn (fil. laphet) Oener. A 1 96, 66 Cliattaim Chr.
Al. I 96, 43
Cettura (Kettira, uxor Abrahara) Oeneal. I 172, 257. 262
Ceurilas (dux Gothorura) Is. hist. U 280, 19 (a. b). 22
Cyrila Hyd. II 31,192. 193 33, 219 4(«. 220 iw
Chaat V. Caath
Chabus pliylarchus Auct. Marc. U 105, 536, 11
Chado episcopus add, II ad Is. chr. II 493, 7
Chaerea i<ilv. I 520, 5
Chalelj {Kaleb, iVater Gothoniel) Chr. Al. 1 115, 231
Oeneal. I 188, 501 6is Caleb Gener. A I 116,250
Chaleb (fil. David) Oeneal. I 191,541
Cliam (fil. Noe, vulgo Ham) Oener. A I 92, 37 95, 48.
50.54 99,94 101,137 103,153.154 112,230 Oeuer. B
I 92, 36 95, 91 Chr. Al. I 92, 12 93, 16 95, 25. 27. 30
99, 68. 69. 74. 80 101, 109 103, 126. 127 Geneal. I 164,
e^ti. 72 166,113. 114. 116». 133. 135^ 167,142 168,166'»-''
170,222, 223 175, 306 Prosp. I 385, 10 add. I ad
Vict. Aq. I 737, 17 add. I ad Is. hist. II 304, 5. 9
Ps. Is. h. II 378, 2 ter Is. chr. A II 429, i8 Gild.
111 86, 1 Nemi. int. III 149, 3 151, 22 Britt. III 1.59,
17 Bed. A III 254,27.28 Cam Nenn. III 151,22
Chanaan (Kanaan, fil. Cham) Chr. Al. I 99, 73
Oeneal. 1 167, 143 bis. 1.56 Chanahan Chr. Al. I
100, 91. 92 Canaan Ps. Is. h. II 378, 2 bis Chanaam
Gener. A 1 99, 93 100, 119 Canaam Geneal. I 166,
119
Clianaain (fil. Sem [?|) Geneal. 1 165,90
Cii.aribertus (rex Francorum) Mar. II 237, 501
Charinin v. Carmin
Charram (Kareah, avus Tholae iudicis) Chr. Al. I
118,243 Geneal.l 188,611 Caram Oener. A I 118,
2.58
Chat (fil. Sobal) Oeneal. I 174,296
Chattaim i'. Cetthyn
Chelcana v. Elcana
Chelcias (Hilkia, hebr. Chilqijja) , pontifex max. ludaeo-
rum Chelchias Prosp. I 394, 167 Celechias Chr. 511
1 636, 169
Chelcias (Ililkia) sacerdos, pater Hieremiae Colcias
Oener. A I 125, 287 133, 33:1, 30 Elehias Oener. B
I 125,132 129,182 Helehias iV;. 13.5, 117 Chelcheus
Chr. Al. I 125, 287 Chelcis Gener. A I 135, 355
Chelcias sacerdos (alius) Celcias Gener. A I 13.5, 355
llelchias Oener. B I 135, 117
Chelcias saccrdos (al.) Celcius Oener. A I 135, 356
Chetheus, {'hotteus v. Cettheus
Chenir (princeps sacerdotum) Oeneal. I 190, 036
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
579
Cliililebertus (I, rex Fraiicurum) Mar. II 2.'5i'), Siu, i
236, .^55, 2 237, 55S add. II ud Is. chr. U 4i)2
Hildebertus Is. hist. II 283, is/iii Hildilicrtus CVi»-.
C'ae«. U 223, .'.31
Childebertus (11, rex Francoruui , iil. Sigiberti) Jilar.
II 2;j9, .'.7G Cbildibertus ib. 239, .',si, 2
Cbildeljertus (rex Hurgundiuuuin) add. VII ad Is.
hist. U 376
Cbildericus (I, rex Francorum, fil. Merovei) V. OiUl. A
lU 96, iG Cbilderigus add. VII ad Is. hist. U 376
Childencus II, rex Francormn (Jll, Chlodovci) llil-
dericus add. II ad Is. chr. II 492 Ileldoricus ibid,.
Childcricus III, rex Francurum ultimus Uildericus
add. III ad lied. UI 343, J •
Cbildericus cf. Hildericus iu ind. III
Cbilpericus (I, rex Fraucorum) Mar. II 239, 57G Uil-
pericus ib. 237, .',Gi 2.39, 57G. 57»
Cbindasuindus (Cbiudasuiuctus simil.) v. ind.IVp. 490
Cbiudas v. Cbindasuindus
Cbintila !i. ind. IV p. 4'.tti
Cbinzirus (rex Cbaldaeorum) Lat. Al. lU 450, .) Cbiu-
zerus ib. 447, 3
Cblodomeris (rex Francorum, fil. Cblodovei) Jlar. 11
235, ;i-J4, 2 bis
Cblodomeris (fil. (Juutbegramni) 3Iar. II 239, ."177
Chlodoveus I, rex Francorum Clodoveus add. VII
ad Is. hist. 11 376 Lodovicus add. IV ad Is. chr.
U 503, 3 Fluduicus Is. hist. II 281, 24
Cblodoveus (U , rex Fi-ancoruni) add. II ad Is. clir.
II 492
Cblotbacarius (I, rex Fraucorum) Mar. II 236, .'i.',»,
1. 2 237, 556, 1. 55S. ,561 Cblothacbarius ib. 236, 555, 3
bis Cblotarius ib. 235, 534, 1
Chlotbacarius (U, rex Francorum) add. I ad Is. chr.
II 490, 3 Chlotacarius ib. 490, 8 Clutacharius ib.
490, 10 Cblotharius add. II ad Is. chr. U 493, 7
(abavus) Lotbarius add. I ad Is. clir. U 490, 1
Clodoarius add. IV ad Is. chr. U 505,6 idem'?
Clotharius (lU, rex Francorum) add. II ad Is. chr.
U 492 Clodoarius add. IV ad Is. chr. U 505, G
(uepos) i{lemf
Chlotbarius (IV, rex Francorum) add. II ad Is. chr.
U 493, 7
Cblotbacarius (fil. Guntbegramni) Mar. II 239, 577
Clodcarius (re.\ Hurgundiunum) add. VII ad Is. hist.
U 376
Cboadis (rox 1'ersarum) Marc. II 96, 502, 2
Cbober [Ileber, fil. Bariae) Oeneal. I 177, 342
Chober (liecher, fil. Benianiin) Geneal. I 177, 3.54
Chubodda (uxor (Jcboziae) Oeneal. I 180, 3U4
Cboljra (princeps sacerdotum) Oeneal. 1 190, 53G
Chucbebas (dux ludaeorum) Prosp. I 424, 619
Choos (princeps sacerdutuni) Oeneal. I 190, 536
Cbore (Korah, fil. Isaar [hebr. QorachJ) Oener. A
1 136,358.360 Cborao Oeneal. I 186, 4«2. ia^i bis
Coro Oener. A 1 136, 3gu Coreb ibid.
Choreb (princeps sacerdotum) Oeneal. 1 190, r,3G
Cborram {Keran, fil. Ueson) Oeneal. l 174, 3uu* iis
Corram ib. 174, ^oob
Cborrem (fil. Ksau) Qeneal. 1 173, 277
Cbnrri (Ilori, fil. Lutban) Ocncal. I 174, 2a5
Chosa (fil. Eldema, Kosam ap. Luc. 3, 26) Oeneal.
I 193, 588. 580
Cbosro V. Cosdroes
Cbramuus v. Cramnus
Christus Or. Const. I 10, 32 Chr. 354 I 71,2 Oener. A
I 90, 22 130, 302 bis 131, 312. 313 132, 331 bis 133, 333,
41. 334,5. 8 Oener. B I 90,21 131,147. 148 132, 167,
G2 133, 163, 42. 170, 7. 9 add. I ad Chr. 354 I \b2, 26
bis Oeneal. 1 162, 32" 163, 39». 53 ter 168, iGi'' 185,
471 191,543 194,612 (.'oHS. C'o«S<. I 218, 752 220,29''
Chr. pasch. I 221, 68 237 , 350 , 3 Havn. I 268, 15
269,24 F. Vind. A I 278,74 281, 114 F. Vind. B
1278,74 iiari. I 279, 100 Prosp. I 387, 43 405,
333. 335, 3 406, 335, 16 408, 361. 362 409, 37G 412, 421
420, 564 425, 634 (a . b) 42t;, 634 (b). 635 (a) bis. (b)
ter 427, 657 430, «;u 434, 757 436, 796 441, 890
443, 919 (i; 447,974 448,985 450, 1026 Ci) 458,
1130(0; 467,1262 468,1265 472,1297 473,1307
481, 1358, .32 add. II ad 1'rosp. I 489,3 (a.b)
add. IV, 4 493 ter add. V 494 prol. 495 qua-
ter 496 iis Chr. 511 I 63H, 271. 27G 639,284.286.
296. 305 649, 525 Chr. 452 I 652, 58 Vict. Aq. I 677,
14 682, 21 add. I ad Vict. Aq. I 737, 3. 31. 32 738, l
add. II 740, 6. 7. 9 I add. p. VII (ad p. 78) Hyd.
II 18,58 Marc. II 60,380 61,380 65,398,2 74,419,3
77, 429, 2 84, 453, 1 85 V. 9. 16. 27 88, 463 89, 466 93,
4S4, 3. 4. 486 bis 98, 512, 4. 6. 9 99, 616, 3 Vict. T. H
181, 447. 448 193, 499 199, 538, 2. 539 ter 200, 542 17. 25.
3U 201, 542, 1 loh. U 211, 567, 3 212, 569, 3 219, 590, 2
Is. hist. U 271, 11 273, l (b). 20. 25 (a). 26 (b). 31 (a)
274, 2 (a) 291, 17 297, 17 Scylh. L. II 319, 24 Scyth.
B. II 319, 24 C. msy. II 339, 15 340, 20. 22 342, 31
349, 50 353, 59 367, 137 ler. 138. 139 368, 139. 140 his
Ps. Is. h. U 383, 9 385, 15 Is. chr. A U 455, 245
462,303 46,5,330 467,345 468,345.347 471,374 472,
379 474, 393 476, 401'' 480, 416 Is. chr. B U 454,
159. 161 476, 257 add. II ad Is. chr. II 491, 2 bis
492 bis 493, 7. 8 add. 1 V .502 ter 505, 5 506, 6 Ps.
Is. chr. U 498, 3 mg. 499, 234 bis 501, 415 Gild. lU.
26, 24 27, 23 29, 9 31, 3. 22. 24 32, 15. 20 41, 12 42, 6.
10. 22 44, 1 46, 1. lu 47, 30 49, 23 61, 17. 21 62, 9. 16
64, 9 6.5, 0 66, 5. 14 67, 2. 17. 23. 26. 30 68, 1. 12. 21. 33
69, 2 77, 17 78, 23 79, 16. n 80, 10. 13 81, 7. 20 83, 26.
28. 36 84, 31. 33 V. Gild. A UI 91, 2 92, 12 93, 11. 40.
46 94, 3. 4. 10. 15. 35. 36 95, 41 96, 6. 37 100, 26. 32. 39
101,7 103,28. 29 104,9 Britt. m 145, laCo;. n(a).
16 (a) bis. 17 (b). 19 (b) 163, 8 164, 9. 22 172, 4 194,
14 195, 8 196, 7. 9. 24 206, 40 Nenn. int. 111 163, 3
164, 3. 13 172, 3 Nenn. 111 207, 23 Bed. A 111 249,
lu 250, n 257,46 262,86.89 273, 170 283,279 287,
321.327 289,346 290,358 293,383 295,405 302,482
304, 492 305, 495. 496 308, 272 309, 531 bis 310, 539 ter
312, .543 313, 548 bis 314, 559 315, 562 317, 572 322,
59G quater. 597 323, 600 325, 607. 610 326, 614 Bed. B
III 297, 246 309, 278 add. I ad Bed. UI 334, 521
add. II 339 Lat. Bcd. 111 351, luo. 105. 106 Lat.
Mal. 111 426, 2. u 427, u. ig. 21. 32 428, 15. 20. 32
430, 14. 15. 19. 20. 22. 47 431, 14. 21. 30. 37. 42. 43. 47. 48
432, 5. 23. 26 433, 4 434, i. 2. 3. 10. 13. 15. 19 435, 14
580
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Ijat. Al. III 452 mij. b — Christus quem Daniliel
scribit Prosp. I 405, 3:ts, 9 Christi i. e. sacerdotes
ib. 405, 3:ii, 10 406, 3:i5, la — lesus Christus Chr. ,354
I 73 inser. 2 Gener. A 1 131, 3U 133, \vi-i,e,-i
Geneal. I 160, \^ bis 161, as 16.5, 93 194, 613 Jlarb.
I 278, so bis 281, 118. 1-20 bis 292,219 F. Find. B
1 281, lu ProsiK I 386, :tD 408, s.w 409,378.388
410, 390 430, T96 458, ii3o (a) 480, 1358, :* otW. /
ad Prosp. I 487, 7 add. V 494 ^ro/. 497 bis Hilv.
1 519, 9/io Chr. 611 I 638, 27r, Vict. Aq. I 683, 6. 12
P. Camp. I 745, 5 add. IV ad Vict. Aq. I 753, i
Ilyd. II 13, 5. 7. 8 Marc. II 74, 419, 3 Cass. II 135,
596 137, e:j5 Vict. T. II 184, 447 206, 567, 3 bis
loh. II 211 V. s 220 V. 7. 10 /s. c/tn A II 454, 237
481 Ps. Is. chr. II 498, 31 499, 234 Gild. lU 68,
13/14. 16 80, 17. 20 82, 16. 30. 3l/32. 36 86, 9 V. Gild.
A III 92, 30. 34 94, 7. 19. 40 95, 31/32. 33. 42 99, 15. 19
100, 19. 29 Britl. m 145, 13 fi; 146, 9 200, 5 209, 19
Bed. A III 252, 20 282, 2gs Bed. B m 281, 176»
add. IV ad Bed. lU 345 bis Lat. Bed. III 351,
104 353, 167 (M) Lat. Mal. III 426, 21 427, 5. 7. 8.
22. 25. 44 429, 11. 14. 25. 33. 38. 41. 44 430, 4 435, 17
Bey. Vis. III 468, 42 Ihesus Christus Ps. Is. h. II
380, 5 add. II ad Is. chr. U 492 quater — Cluistus
lesus Geneal. I 172, 250" 194, Gli add. II ad Vict.
Aq. I 740, 6 Gild. m 82, 11/12 V. Gild. A UI 99,
16 — lesus Barb. I 280, 106 Prosp. I 458, 1130 (b)
V. Gild. A m 97,3 Bed. A UI 326, 6I1 Lat.
Mal. UI 427, 37 428, 14. 39. 4u 430, 7 435, 16 lesu
(nom.) Barb. I 280, 110 (lesus sacerdos magnus ap.
Zachariam prophetam: Lat. Mal. m 432, 35)
Christiani (pl. subst.) Or. Const. 1 9, 20 Geneal.
I 163,39a. 44 192, .S46 195,621.622* 196,626.627
Cons. Const. I 223,112 228,251 231,303 240,
363 Barb. I 291,202 An. Val. 1 326, 81. 82 AgH.
I 333, 39 335, 79 Prosp. 1 411, 403 bis 414, 466
418, 530. 533 420, 558. 564 424, 619 429, 682 434,
755 439, 847 440, S67 448, 990 449, 1005 453, locs
457, 1117 458, 1140 Chr. 511 I 639, 296. 319 640,
339. 346. 343 641, 399 642, 410. 419 643, 447. 459
644, 497 add. I ad Vicl. Aq. I 738, 8. 10. 14. 19.
23. 25 Hyd. U 35, 253 Marc. II 69, 408, 1 74,
420, 3 Cass. U 142, 785 145, 889 148, 966 Vict. T.
U 187, 466 Is. hist. U 269, 24 271, 13. 32 272,
29 (a) 274, 23/24. 2.5/26 298, 9 G. Eisp. U 349,
hobis 350, 54 354, 74 356, 8I 359, 90. 92 361, 101
362, 108 366, 131 Ep. Ov. 11 374, le Ps. Is h.
II 381,7 382,9 383, 9 4is Is. chr. A U 457,
258 462, 299 463, 312 464, 317 465, 325. 330 467,
344. 344» 468, 347. 347» /«. chr. B U 464, 213
480, 265 add. II ad Is. chr. II 491, 3 493, 8
494,8 add. /r 503,1 Gild. 111 68,4 V. Gild.
A m 93, 43 Bed. A III 284, 293 285, 302 286,
308.316 287, 3:io 289,344 291,370 292,378 294,
402 295,408 297,435 311, .540 .Bed. .B UI 290,
215 293, 229 294, 236 297, 243 310, 280 add. II
ad Bed. m 336 337 338 XQ^iaTuwoi) Lat.
Al. Ill 454, 9 (b) Christiauni add. II ad Bed.
m ;536 Cristiaui F. Viml. A 1 289, 356
Christiunus (subsl.) Or. Const. I 10, 30 bis Geneal.
I 163, 53 Prosp. I 438, S33 457, 1117 Silv. I
.521,37 Marc. II 76,423,2 Cass. U 147,943
Is. hist. II 273, 9 (a). 10 (h) Ps. Is. h. II 387,
19 Is. chr. A U 465, 330 468, 347 /s. chr. B
U 467, 227 468, 229 Gild. UI 68, 19 77, 6 83,
31 /Jeii. .4 lU 288, 331 291,367 295,414 Bed.
B III 297 , 243. 245 add. II ad Bed. 111 337
339 Cliristiana Prosp. 1 418,533
Cliristianus (adj.) Or. Const. 1 10, 32 Geneal. I
163, 43 Havn. I 268, 6 Prosp. I 431, 694 446,
95G 452,1044 453,10,59 473,1304 add. V ad
Prosp. I 496 Silv. I 522, 62 547, 34 Chr. 511
I 641,372 642,405 Cass. II 142, s04 153, 11:14
Vict. T. U 187,464 194,508 loh. U 212, ,569, 1
218, 587, 5 bis. 589, 1 Is. hist. II 270, 10 (b) 291,
14 C. Hisp. U 340, 22 Is. chr. B II 462, 203
Ps. Is. chr. U 501 ante 327 Gild. III 31 , 8 67, 13
Bed. A III 262, 81 286, 316 287, 321 bis 290, 36 1
291,367 310, .539 316,566 £e<i. .B lU 291, 219
Chrysaphius (praepositus, cubicularius) Vict. T. II
185,450,2 Chrysafius Prosp. I 481, 1361 add. II
ad Prosp. I 489, s (a). 11 (a) 3Iarc. U 83, 460, 3
Chrysouius (episc. Alncanus) Vict. T. U 205, 565
Chus (Kusch, fil. Cham) Gener. A I 96, 56 99, 95. 99
100, 108 Chr. Al. I 96,33 99, 70. 74. 80 100,83 Geneal.
I 166, UG» • b. 128 Ps. Is. h. U 378, 2 bis
Chusau Rasatliaim (Kusan Risalliaim, rex Mesopo-
tamiae) Bed. A III 259, 50 Chusarsaton Geneal. I
188, 500 Cusarsatou Gener. A I 116, 250 Cusarra-
tou ib. 115,249 Chusaisate Gener. B I 115,92
Chusather Chr. Al. I 115,231 Chusater ib. 115,230
Ciau qui vocatur Gueinth Guaut Britt. lU 205, 21
Cicero orator M. Cicero Cass. U 134, 54o Cicero Cons.
Const. I 214, G48 216, 711 217, 720 Chr. pasch. 1
215,700 217,717 Pros^A I 402, 290 405,331 Cass.
II 133, 514. 516 Is. chr. A II 451, 218 452, 231 Bed.
A m 279, 239 Bed. B m 279, iGi TulUus Maicus
add. IX ad Is. hisl. II 390, (b) 17
Ciuciunatus (dictator) Chr. 354 I 145, 8
Cineladanus (rex Chaldaeorum) Lat. Al. III 4.50, 15
Ciniladauus ib. 447, 15
Ciutila V. Chiutila in ind. IV p. 4i)G
Ciprianus v. Cypriauus
Cirillus V. Cyrillus
Cis (pater Saul) Chr. Al. I 120, 263 add. I ad Chr.
3.54 I 152, 31 Geneal. I 190, 533
Citthim (fil. lavan) Geneal. I 169, is4l> Citi ib. 169,
1S4» Citliii Gener. A I 96, 74 Ctici Chr. Al. I 96, 51
Clam V. Declam
Clau add. IV ad Vict. Aq. I 754 post 324
Claudianus poeta Prosp. I 463, 1205 Chr. 452 I 050,
35 Marc. II 66, 399, l Cass. II 154, 1161
Claudius censor Appius Claudius Caecus Prosp. I 398,
229 Bed. A III 275, 204 Appius Claudius 1 add.
p. XI (viae 1) Cass. U 126, 243
Olaudius dictator Apulius Claudius Chr. 354 I 145, 6
Claudi basilica Silv. I 545
Claudius iraperator v. ind. II p. 475 et 479
Claudius (dux Lusitaniae) loh. 11 218, 589, 2 bis Is.
hist. II 289, 21
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
5S1
Claviiis (inartyr) Clir. :ir>4 I 72, le
Cleaiithes (pictor) Js. chr. A II 434, i(.'>
riearclms (praef. iirbis Constaiitinop.) Cass. II l.^iS,
1120
Clelms )'. Clepplio
Cleniens (niartyr) C/ir. :iJ4 I 72, ir.
Clcinens. episo. Ronianus, »'. ind. VI p. .552
Flavius Cleniens (consul, inartyr) Bed. A 111 ^S.^i, :)02
Kl. Cleinens Prosj). 1 418, 5:13
Clemons (pre.sbyter Alexandriiius, scriptor ecel.) Prosp.
1 433, 741 435, 762 Bcd. A 111 28S, 342
Clemens ei>iscopus clirouogr.iplius Lal. Mal. III 42'j,
le 427. is
(■lemens cf. Vilbrordus
Cleopas rid. Simeoii in ind. VI p. .559
Cleopatra (mater Ptolemaei Soteris II et Alexandri I)
Bed. A III 279, 244 cf. Ptolemaeus Soter II
Cleopatra (soror Ptoleniaei XIV, regina Aegypti ultinia)
Gener.A I 137,37.^ Prosp. 1 404,316 40.'), 324 400,
339 Silv. I 520, 2 Cass. II 134, 558 Is. chr. A II
452, 232 (453, 232») Is. chr. B n 452, lf.3 Bed. A
in 280, 2.i4. 256. -.'SS 281, 261. 265 his. 368 Bed. B III
280, 168 Lat. Bed. III 351, 97. 98 Lat. Al. III 448,
13 451,12. mj./ 454, 13 Crt)
Cleppho (rex Laugobardoruni) Hmn. I 338, 6 Clebus
Mar. II 238, 573,1. 574 Clip add. I ad Bed. III
335, 527
Cletus, episc. Rom., v. ind. VI p. 552
Cleupas V. Simeon in ind. VI p. 559
Cliiius (= Linus) Is. chr. A II 435, 63
Clip V. Cleppho
Clodcarius i'. Chlotliacarius
Clodiae agger v. Roma in geoijr.
Clodionus (Clojo , rex Francoruin) add. VII ad Is.
hist. II 376
Clodiiis (trib. plebis) Cass. II 133, 514
Clodius tyrannus v. ind. II p. 475 sub Nerone
Clodius Albiuus tyraunus c. ind. II j>. 477 sub Sep-
iimio Severo
Clodius c/. Adelphius
Clodoarius v. Chlothacarius
Clodoveus V. Chlodoveus
Clotacharius, Clotharius v. Chlothacarius
?Cocboy Britt. III 208,29
Codrus (rex Atlieniensium) Is. chr. A 11 439, 108
Coelus Celus Kenn. int. III 151,19
Coloplius Geneal. I 163, 4i
Columba Britt. lU 1.59.2 Columkilla III 127. XI
s. Colnmbanus add. II ad Is. chr. II 494, s
Conimodus imperator v. inilex II
Conanus V. Gild. 4 III 102, 20
Conimmidus r. Cuniemundus
Conomerus tjTannus V. Gild. A III 97, 40
Conon (illustris Romanus) Auct. Ma/rc. II 105, 538, 1
Constans imperator v. ind. II p. 482 et 490
Coustans (filius ConsUintini tyranni) v. ind. II p. 485
suh patre
Constantia v. ind. II p. 481 (sub Licinio) et 482 (sub
Constantino I)
Constantiana r. ittd. II p. 482 suh Hannihalliano
Constantianus (niag. inilituui) Auct. Marc. 11 107,
546, 4
Const.nutinns iniperator v. ind. II p. 482. 49(1. 491.
492
Const;MitiiMis tyraniuis c. ind. II 71. 485 sub Honorio
Coustanlinus (111. Roinani 1 iinp.) j'. ind. II p. 492
sub patre
Constantiuus Ileraclius (fil. Constantini Pogonati iinp.)
V. ind. II p. 490 sub patre
' Constautinus fpraef. praetorio) Marc. 11 82, 447, 3
Constintinus (patricius) Marc. II 10.5, 53s, 2
Coust.intiiius (inag. inilituin ?) Auct. Marc. II 106,
54", 6
Con.stantiuus (episc. Laodicenus, oliin inag. inilitiae)
Marc. II 97, 510, 3
Constantinus, episc. Romanus, v. ind. VI p. 555
('oiistantinus (rex Britanniae?) Gild.Wl 41, '29
Coiistantius iniperator i'. i>ul. II j'. 481. 482. 486
Constautius ((iallus) v. ind. II p. 482 sq. sub Con-
stantio II
Constantius Augustus (imperator iucertus) c. Ind. II
p. 402
Constantius Prosp. 1 468, 1265
Constautius (praef. urbis Coustantinop.) Marc. II 95,
501, 1. 2
Consus Consuales ludi Bed. A III 266, 126
Contradis (praedo) Marc. II 79, 438, l
Core, Coreb v. Chore
Coretes v. Curetes
Cornelius, episc. Autioch., v. ind. VI p. 557
Coruelius, episc. Roni., v. ind. VI p. 553
Cornelius c/. Saecularis, Scipio
Corram v. Chorram
Corviuus (dictator a. 453) Cons. Const. I 209, 453 Vale-
rius Corvinius Chr. 354 I 145, 9 (in dictatoribus)
Corvinus c/. Messala
Corybantes Frosp. I 388, 56 Is. chr. A II 434, 51
Cosdroes (rex Persarum) loh. II 211,567,3 214,575,1
Cosdroas (gen. -ae) C. Byz. II 335, 9. 10 Cosdroe
(noni., gen., abl.) C. Hisp. II 335, 3 Ps. Is. h. II
386, 17 quinquies add. II ad Is. chr. II 494, s add.
IV 502 Cosdi-o (nom., abl.) C. Hisp. II 335,4 his
336,4.5 Chosro (acc. -onem) Bed. A III 311,540
Esdre add. II ad Is. chr. II 494, 9
Cosmas Marc. II 99, 516, 3
Cotafredus v. Gotafrid
Cottius rex Cass. n 138, 685
Cramuus (fil. Chlothacarii , regis Francorum) Mar. II
236, 555, 2 237, 556, 3 Chramnus ib. 237, .560, 2 bis
Crassus Prosp. I 404, 3i8 Chr. 511 I 638, 263
signa Crassiana Cass. II 135, 574
Cratinus comicus Prosp. I 396, I9S Is. chr. A II 447, I80
Credenus iVejm. i«^ III 155, 5
Crescens cynicus Prosp. I 427, 657 Bed. A III 287, 321
Crescenti.iuus (martyr) Chr.354 I 71,29
Cris|)us Caesar v. ind. II p. 482 suh Constantino I
Croesus (rex Lydoruiu) Cltr. 511 I 636, 1S4 Cryssus
Chr. Al. 1 128, 304 Cressus Sojth. L. II 312, 5
Crassus Scyth. B. II 312, 5
Ctici V. Citthim
582
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
s. Cudbert (episcopus Lindisfarneusis) Britt. III 208, 21
Cudberctus Bed. A III 316, s"o
Cuillus V. aild. A III 91, 19
Cultum (Kulthum) 0. JJisp. II 363, n:i. 115.. us mg.
365, 125
Cumanus (procurator ludaeae) Prosp. I 412,428
Cuned.ig Briit. III 205, 2fi Cuneda ib. 156, 11 Nenn.
int. III 156, 14
Cuneglasus Gild. III 44, s
Cuniemundus (re.^ Gepidorum) loh. II 212, .'.72 213,
.'i72, 1 Coniniundus Havn. I 337, i Cunemundeni
(aec.) ih. 337, 4
Curetes Prosp. I 388, r.6 Coretes Is. chr. A II 434, ^i
Cursor (L. Papirius Cursor, dictator a. 430 et 445
u. c.) Cons. Const. I 209, 445 Papinius Cm-sor ib.
208,430 Chr.pasch. I 208,430
Cusarraton, Cusarsaton v. Chusan Easathaim
Cyduram v. Hiduram
Cyuegius (praefectus Orientis) Cons. Const. 1 244,
388 Bi/d. II 1.5, is
Cynieus Prosp. I 427, 6.i7 Bed. A HI 287, 321
Cyprianus (episc. Carthagiuiensis , martyr) Chr. 354
I 72, 10 Geneal. I 160, i» 196, 625 Cons. Const. I
228, 258 Chr. pasch. I 228, 258 bis F. Vind. A I
289, 306 Prosp. I 439, 85s 440, S58. 864 Chr. .511 I
642, 418 add. J ad Vict. Aq. I 738, 20. 24 Cass. II
117, a64 Js. chr. A II 463, 308. 310 Is. chr. B II
463, 209 Bed. A III 292 , 378 Ciprianus Geneal. I
196, 624 Bed. B lU 292, 225 Cipryanus F. Vind. B
I 289, 366
Cyprianus ('referendarius, postea comes sacrarum et
niagister') An. Val. I 326, S5 328, 85. 86
Cypris (mater Ilerodis) Prosp. I 405,335,1/2 Bed. A
m 281, 262
Cyriacus (martyr) Chr. 354 I 71, 29
Cyrila v. Ceurilas
CyriUus, episc. Al., v. ind. VI p. 556
Cyrillus, episc. Antioch., )>. ind. VI p. 557
CyriUus, episc. Hieros., v. ind. VI j). 560
CyriUus (du.x) Jllarc. II 99, 514, 3
Cyrinus v. Quiriniu.s
Cyrus (rex Persarum) Gener. A I 89, 10 128, 297 131,
316.317 Gener. B 1 89, 10 130, isa 6js 131,184 140,
s. 11 Chr. Al. 1 128, 3111. 302 bis. 303. 304. 305. 307
Geneal. 1 I«l , 421 bis. 422. 433 bis. 424 182, 439 184,
453 F. Vind. B I 278, 74 bis 8ilv. I 547, 19 Chr. 511
I 636, 184 Cass. II 123, 91 Scylh. L. II 312, 4 quin-
quies. 5 bis 313, 5. 6 «ea;ies 314, 7 bis. s bis 320, 27 bis.
28 Scyth. B II 312, 4. 5 313, 5 bis. 6 ter 314, 7. 8 bis
320, 27. 28 321, 32 Ps. Is. ehr. II 499, 162 Bed. A
III 269, 148 bis 270 , 149 {v. 13. 16). 150. I5i 271 , 153
272, 160 305, 496 add. IV ad Bed. III 345 (Ein.i.
inf.) bis Lat. Bed. III 3.50, 76. 76 Lal. Al. III 447,
22 4.50, 22 Cirns add. I ad Chr. 354 I 152, 37
C!yrus iunior (IVater Artaxer.xis Mnemouis) Gener. A
I 131, 326 Cyrus Oener. B I 131, 193
Cyrus, opisc. Al., v. ind. VI p. 557
Cyrus, episc. Const., v. ind. VI p. 561
Cyrus (episcopus) Vict. T. II 193, 499
Cytallianus ». Quiutillus iniperator in ind. II
Dactyli Idaei Is. chr. A 11 435, 64. 64*
Daedalus Chr. 511 I 633. .=.5 Is. chr. A II 436, 75
Dagda Nenn. int. III 155, 8
Daiocus V. Gild. A III 102, 9
Dale (Ela, pater Osee regis) Gener. A I 135, 353
Dalea (princeps sacerdotum) Geneal. I 190,536
Dalmatius v. ind. II p. 481 (sub Constantio I) et 482
(sub Constantino I)
Dalyla [Delila, uxor Samson) Geneal. I 189, 520
Damasns, episc. Rom., «. ind. VI p. 553
Damhoctor Britt. IH 156, 3 Damoctor Nenn. int. III
156,4
Damianus 3Iarc. II 99, .'.16, 3
Dan (fil. lacoh) Geneal. I 175. 311''. 322 178, 356 bis
195, 620
Daniel (propheta, gen. -elis) Gener. B I 130, 182 ter
133, 168, 3.8 Chr. 511 I 636, 182. 183. 200 Is. hist. II
297, 16 Gild. III 59, 30 Britt. III 146, 8 Danihel
(^e?!. -helis) Gener. B I 126, 136 Gener. A I 128,
296 133, 333, 38 Chr. Al. I 126, 291 127, 294 128, 298.
300. 303. 306. 308. 309 129, 313 Geneal. I 182, 441 Prosp.
I 395, 17.1. 182 405, 335, 9. 14 406, 335, 29 Hyd. II 18,
57 23, 118 (a) Marc. II 63, 392 v. 13 90, 470 Is. hist.
II 275, 19 Is. chr. A U 445, 162 Britt. lU 146, 7
Bed. A III 268, 140 270, 149 (». I8/19. 20. 23). 150 271,
158 275, 202 324, 603 Dauihel (gen. -heli, dat., abl.
-he\o) Geneal. 1 181,4-.'5 182,439 185,461 Prosj). I
397,202 add. IV, 4 ad Prosp. I 493 iis Is. chr.
A II 454,236
Daniel (heremita) Vict. T. II 191, 490, 3
Darhia (uxor Oziae regis) Geneal. I 180, 400
Dardanus (rex Troiae, fil. lovis [fil. Elisae Britt.\)
Nenn. III 151,20 Nenn. int. III 151,17 153,7
Britt. III 161,15 *Darius Chr. Al. I 119,252
Dardanus Chr. 452 I 654, 69
JJarius I, rex Persarum Darius primus Chr. Al. l
128, 299 Ja^eiov Tigiatov Lal. Al. lU 450, 24
JuQiov TiQnjov ib. 447,24 Darius Chr. Al. 1
128, .300 Gener. A 1 131,320 Gener. B I 131,
187 add. I ad Chr. 354 I 152, 44 Geneal. I 181,
424 182, 439. 443». 444. 445 bis. 446. 447 183, 447 bis
184, ii-i^. 4550 Prosp. I 395, 181 396, 188. 190 405,
335, 12 409,380 415,481 474,1313 add. I ad
Prosp. I 487 , 8 Chr. 511 I 636 , 184. 185. 190. 196
638, 272 Scyth. L. II 317, 19 ter. 20 bis 319, 27 bis
320, 28 Scyth. B. U 317, I9. 20 320, 28 add. VII
ad Is. Iiisl. II 376 Is. chr. A II 446,170 /s. chr.
B II 446, 114 add. II ad Is. chr. II 492 Britt.
III 145, 10 (b). 12 (b) Bed. A m 270, 149 v. u. 20
271, 151. 158 quater 272, 1.59 bis. i6oter. 163 his Bed.B
111 271, 129 Lat. Bed. UI 350, 77 351, 78 yen. Dari
Geneal. I 183,447 Daryus Scyth. B. II 320, 27 iis
— Darius stultus Chr. Al. I 128, 307 129, 310
Darlus .\.stiagis filius Bcd. A III 270, 149 )'. 15
Darius filius Asueri (Asverii, Asieri) Gener. A 1
128,296 67(»-. ^U. I 128, 300 Genea/. I 181, 424
Bed. A III 270, 149 v. 21 Darius q. e. Asuerio
Geneal. I 182, in^ Artaxerses ib. 182, 445
Darius (II) q. e. Nothus Is. chr. A II 447, 181 Bed.
B III 273, 135 Darius cognomento Nothus Prosp.
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
583
I 397, 207 Bed. A in 273, 175 Darius Notus Gener.
A I 131,325 Gener. B_\ 131,192 add. I ad Chr.
354 I 152, 46 Jttgiov fi Lat. Al. III 447, 27 450,
27 Darius Prosp. 1 397, 209 h. chr. B II 447, 120
Bed. A 111 274, I7R Lat. Bed. III 351, 80. 81
Darius (UI) Arsanii filius Brosp. 1 398, 220 Chr. 511
1 637, 211 /s. chr. A 11 448, i'.>2 Bed. A III 275,
194 JtiQiov y Lat. Al. III 447, :u 450, :u Darius
Gener. A 1 131, 329 137, 363 Gener. B 1 131, 19S
140, 13 add. I ad Ckr. 354 1 152, 50 Scyth. L.
U 321, 30 ter 322, 33 Scyth. B U 321, 30 bis 322, 33
/«. chr. B II 448, 128 Ps. Is. chr. II 499, 195 mg.
Bed. A m '21b, 198. 200 Bed. B UI 275, 143 Lat.
Bed. lU 351, S4. S5
Darius cf. Dardanus
Datan (Dathan, fil. Eliab) Geneal. I 176,326
Datius (episc. Mediolanensis) Vict. T. II 203, 554, 3
David Gener. A I 120, 269 ter 121, 269 quinquies. 270
130, :i0i 132, 332, 33 133, 333, 12. 335, 2 Gener. B I
120, 113 132, 167, 33 133, 168, 12 Chr. Al. I 120, 265.
266 quater 121, 267 124, 281 129, 313 Geneal. I 172,
2.50^ 178, 370 179, 372. 373 septieS. 377». 37S. 379»'''. 380
180,382 182,444 183,4.50 186,483 190, .535 tis. 536.
537 191, 539 his. 540. 541. 542. ,543 bis 193, ^Ti^. 573 194,
610 Prosp. I 391, 106. 107. 110 396, 187 418,532
add. V ad Prosp. 1 497 Chr. 511 I 634, 91 638,
246 640, 339 Cass. n 122, 54. 58 add. VII ad Is.
hist. II 376 bis Is. chr. B II 425, 3 bis 439, 71 Is.
chr. A II 439, 107 457,261 Gild. III 49,26 51, 9
56,20 83,20 Britt. m 145, 6 (a). 7 (a) 146, 6. 7
Bed. A III 248, 4. 5 262, si. 82. 86. 89 Bcd. B III
248, .5. 6 262,84 add.IVadBed.mMbbis{Eins.
inf.) Lat. Bed. UI 350, 48. 52 Lat. Mal. lU 428, 21
431,9. 13 434,23
psalmi Davitici V. Gild. A III 105, I7
Debbora (Vehorah iudex) Gener. A I 133,334,4
Geneal. I 188, 507 Prosp. I 389, 70 his Chr. 511 1
633, 52 Is. chr. A n 436, 73 Is. chr. B U 436, 48
Lat. Bed. lU 350,35.36 Deborra Gener. A I 117,
254 CAr. ^/.I 117, 237 iiS. 238. 239 Gciier. B I 133,
170,4 Bed. A m 259,53 Bed. B III 259,59 Deb-
borra Gener. A I 117, 254
Decdric v. Deodric
Decentius v. ind. II p. 483 sub Constantio II
Decimus Chr. 354 I 145, 8 (in dictatorihus)
P. Decius Chr. 354 I 145, 9 (in dictatoribus)
Decius imperator v. ind. II
Declara (Dikla, fil. lectau) Gener. A I 105, 18O Chr.
Al. I 105, 151 Dehelam Gener. B 1 105, 69 Clam
Geneal. 1 166, iu6 Declax ib. 170, 213
Dedan, Jil. Bei/ma ludadan Gener. A I 99, io7 luda-
dat Chr. Al. I 99, 82 luda Geneal. 1 166, 127
Dedan (fil. lectan) Geneal. 1 172, 258. 259
Deebi (fil. lechoniae) Gener. A I 132, 332, .51
Dehelam v. Declara
Delbaith Nemi. int. III 155, s
Delfidius rhetor Prosp. I 462, 1187
Delila v. Dalyla
Demetrianus, episc. Antioch., v. ind. VI p. 557
CHRONICA IIl.
Demetrius (I, rex 8yriao) Prosp. I 401, 273 Chr. 511
I 637, 241 Ps. Is. chr. II 499, 195 mij. (ann. XI)
Demetrius (U, rex Syriae) Ps. Is. chr. II 499, 195 vuj.
(anu. III)
Demetrins, episc. AI., v. iiid. VI p. 556
s. Demetrius V. Gild. A lU 99, 41
Democritus (philosophus) 7s. dir. A II 447, 180
Demostheues (orator) Prosp. I 397, 215 Is. chr. A U
448, 187 Is. chr. B U 448, 125 Bed. A UI 274, 1S7
Demostenes Bed. B lU 274, 140
Curius Dentatus Chr. 354 I 145, 10 (in dictatoribus)
Denzicis (gen., regis Hunnoruni) Marc. II 90, 469
Deodatus v. Theodatus
Deodric (fil. Ida) Britt. lU 206, 12 Deoric ib. 206, 6
Decdric ib. 202, 13
Deogratias (episc. Carthaginiensis) add. II ad Prosp.
I 490, 3, 25 Vict. T. II 187, 463, 1
Deoric v. Deodric
Deothere Britt. III 202, 15
Derra (fil. lectan) Gener. A I 105, 178 Oderba Gener.
B I 105, 67 Odera Geneal. I 165, 104 Odorrem ib.
170, 211
Desiderius (dux Francorum) loh. II 218, 5S7, 6
Deson [Dison, fil. Seir) Geneal. I 174, 299. 300»- b
Deucalion Is. chr. A U 434, 52 Deucalios Chr. Al.
I 116,235
Deusdedit, episc. lionianus, v. iiul. VI p. 555
Devvi (gen.) V. Gild. B III 108, 1
Diadumenus v. ind. II p. 478 suh Macrino
Diauus Nenn. int. III 155, 5
Dictinius (episc. Gallaeciae) Ilyd. II 16, 31
Didimus v. Didymus
Didius lulianus imiierator v. ind. II
Dido (ahl. -one) Chr. 511 1 634, 94 is. chr. A II 440,
109 Is. chr. B II 440, 72 Bed. B III 262, S5 abl.
Dido Bed. A lU 262, S5
Didymus Ridimus Ps. Is. h. II 380, 4
Didymus Alexaudrinus Prosp. I 459, 1146 Didimus
caecus Chr. 511 I 644, 498 Didymus monachus et
confessor Alexaudrinus Vict. T. II 205, 566, 1
Didymus (dux Komanus) Is. hist. II 295, 12
dii inferi 7s. chr. A U 444, 153»
dii superi Is. chr. A II 444, 153»
Dile Gener. A I 136, 360
Dina (filia lacob) Geneal. I 175, 317 Diue (dat.) ib.
176, 339 Dyna ib. 175, 311'' bis
Diocletianus imperator v. ind. II
Diodorus (episc. Tarsensis) Vict. T. II 193, 499
Diogeues tyrannus v. Eugenius in ind. II p. 484
Cassius Diou (praef. urbis) Chr. 354 I 66,296
Dionysius (tyrannus Syracus.) Prosp. I 397, 208
Dionysius, episc. Alexaiidriuus, v. ind. VI 2'- 556
Dionysius (episc. Corinthiornm) Prosp. 1 429, 684
Bed. A m 288, 332
Dionysius (episc. Mediolanensis) Prosp. 1 455, 1091
Dionisius Chr. 511 I 644,485
Dionysius, episc. Komanus, v. ind. VI ji. 553
Dionysius, praef. urbis Aelius Diouisius Chr. 354 I
66, 301
75
584
NOMINA HOMINVM.
INDEX Vll.
Dionysius Exiguus Diouisius add. IV ad Vict. Aq.
I 75G, .".2.1 Bed. A III 307, sis Bed. B UI 307, 270
Dioiiysius cf. Pliilocalus, Ptolemaeus XIII
JJionysos deus Dionysu (gen.) Chr. Al. I 117,241
Dioscurus, episc. AL, i'. Mid. VI B (n. XX VII. XXX VI)
Dius Vict. T. II 191, 487
Dius, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
Dodam v. lavan
Doec (Syrus) Geneal. I 191, 542 bis
Dolicliianus, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
Dulobellus Britt. III 162, i,Vi6 Nenn. int. HI 162, a. n
Domitiaiius imperator v. ind. II
Flavia Domitilla Prosp. I 418, 533 Bed. A HI 285, 302
Cn. Domitius (Ahenobarbus, censor a. 639 u. c.) Cass.
II 131, 4,w
Domitius (inaritus prior Liviae) Silv. I ,520, 4
Domitius cf. Moilestus
Domnica v. ind. II j>. 483 sub Valente
Domuiuus (episc. Helenensis) lok. U 213, 572, 4
Domninus c/. Doinnus III, ep. Ant., in ind. VI 2>.558
Domnio (sacerdos Serilicensis) Marc. II 99, 516, 3 bis
Domnius (martyr >Salonensis) add. I ad Vict. Aq. I
738, 2G
Domnus, episc. Autioch., v. ind. VI C (n. XVI. XLI.
L VIII)
Donatus, praef.urbis lunius Donatus Chr. 354 1 65,257
Donatus (episc. Carthaginiensis, haereticus) Prosp. I
4.50, 1025. 1026 (a) 451, 1026 (b) add. V ad Prosp. 1
495 Chr. 511 I 643, 464 — alius Donatus Prosp. I
451, 1026 fn)
Donatistae Geneal. I 196, 627 (L) Cons. Const. I
246, 405 Ilavn. I 267, 2 Prosp. I 4.50, 1025.
1026 ('q) 465, 1225 add. II ad Prosp. I 488,
1225 Hyd. II 18, ,53 Is. chr. A II 465, 332
Donatiani add. V ad Prosp. I 495
Donatus (episc. Epiri) Is. chr. A II 470, 366
Donatus (episc. Africanus) Vicl. T. U 205, 565
Donatus (abbas monasterii Servitani) loh. U 212,
571, 4 217, 584, 5
Donatus (grammatieus) Cass. II 152, 1092 Is. chr. A
II 467, 340 add. II ad Bed. III 338
Doiiatus (medicus) Mar. II 239, 581, i
Dongual V. Glld. A III 104, 37
Donn Nenn.int. III 158,1
Donus Moutanus (martyr Africanus) Geneal. I 196, 624
Dorotlieus (uiartyr Alexandrinus) Barb. I 295, 286
Dorotlieus (episc. Ancyranus) Marc. II 98, 513
Dosis (uxor Ilerodis) lled. A 111 281,264
Dracou (legislator Atheniensium) Chr. 511 I 640, 354
Cass. U 141,777
Drusus (mag. cquitum a. 430 u. c.) Cons. Const. I
208, 430 Chr. pasch. 1 208, 430
Drusus (is qui duxit Aquam Drusiam) 1 546, 19
Drusus cf. ind. II 2>. 475 sub Auijusto et Tiberio
Dulcidius (pater lustini II imperatoris) Vict. T. II
206, 567, 3
Dulichianus, episc. ilieros., v. ind. VI 2>. 559
Dumiufort Britt. 111 204, 13
Dutigirn Britt. III 205, 17
Dyna v. Dina
Eadan Nenn. int. III 155, 6
Eadhyrth Britt. III 205. 10
Ivulfered Flesaurs Britt. III 206, 21 Aedlfred Flesaur
ib. 202, 20 Aelfret ib. 202, 19 Eadfred ib. 207, i
Eadlfrid ib. 208, 2/3
Eadfird (fil. Edgum, Eadfrid ap. Bed. h. e. II 14. 20)
Britt. III 204, 32
Eadguin (fil. Alli) Sritt. III 203, 9 Eoguiu ib. 206, 27
Eadgum ib. 206, 33 Edgum ib. 204, 33 Aedgum
ib. 204, 30 Edwinus Nenn. III 206, 1/2. 10 Nenn.
int. 111 206, 1/2 Eduinus Bed. A III 311, .'.41
Eadlbald (fil. Alguing) Britt. lU 204, 8
Eadlfrid v. Eadfered Flesaurs
Eadlit Britt. III 204, 6
Eadmundus Britt. III 146, 3
Eadric v. Ealdric
Eaeduc v. Sadoc
Ealdhald (fil. Ealdbert) Britt. UI 203, 15
Ealdbert Britt. III 203,14
Ealdric (fil. Ida) Britt. lU 202, 19 Ealric ib. 202, 18
Eadric ib. 205, 5
Eamcr Britt. III 203, 40
Eandulf Brltt. III 204, 14
Eanflcd (filia E,adguin) Britt. lU 203, 8/9 206, 3o Ean-
fleth Nenn. int. III 206, 1 Elfled Nenn. ill 206, 1
Eata ),'. Aetan
Ebha (dux Gothus) Is. hist. U 282,21 lleblia Chr.
Caes. II 223, 510. 513, 1
Eber, fil. Sala v. Heber
Eber (rex Hiberniae meridionalis) Nenn. int. 111 158, 9
Ebilath v. Evilat
Ebionitae add. V ad Prosp. I 495 Hebionitae Byd.
II 22, 106 Hehionita haereticus ib. 25, 145 haereti-
cus He))ionaeus ib. 23, loy
Ebissa Britl. III 179, 19 Nenn. int. 111 179, 12
Eboricus (rex Suevorum) loh. II 216, 583. 584, 2 217,
585, 5 Is. hist. II 303, 9
EbracariuB (dux Francorum) V. Gild. A Ul 101,47
Ebrei v. Beeri
Ebremud (gener Theodati) Marc. U 104, 536, 1
Ebroinus add. IV ad Is. chr. II 502
Ehsiba (Hephziba, uxor Ezechiae regis) Geneal. I
180, 406
Ecberectus , vir sanctus de gente Anglorum Bed. A
m 319,586 cf. Eegbirth?
Ecclesius (episc. Ravennas) An. Val. I 328, 9o Agn.
I 333, 39
Ecfridus (re.\ Anglorum) Bed. A III 315, 562
Ecgberth (fil. Ercunbert) Britt. lU 203,17
Ecghirth episcopus (fil. Eadbyrth) Britt. III 205, 11
cf. Ecberectus?
Ecgfird (fil. Osguid) Britt. III 204,40 I
Ecgfrid Ailguin ib. 204. 41 Echfird' . , „
° ° / ulem ?
ib. 202, 31 Echgfrid ib. 202, 32 (
Ecgfrid (fil. Oshiu) Britl. lU 208, 19 ■
Ecgfrid (fil. Otta) Britt. IH 204, 12
Ecgulf 7)'»-;«. UI 205, 6
Echfird, Echgfrid v. Ecgfird
Echun Britt. III 205,3
Ecui Brilt. lU 203,29
INDES VII.
NOMINA HOMINVM.
585
Ectam V. lectan
EctUet Britt. III 161, 2
Edgum V. Eadguin
Edico (pater Odoacris) An. Val. 1 314, 4.'.
s. Ediltlu-yda (regina Anglornm) Bcd. A III 315, 5ca
Edom V. Esau
Edric (fil. Ida) Brilt. III 202, 14
Edric (fil. Ecni) Britt. III 203,30
Eduinus, Edwinus v. Eadguin
Elrem v. Ephrem
Efron {Ephron, fil. Saar) Ocneiil. I 177, 3.'i3
Egialeus v. Aegialeus
Egica V. ind. IV p. 496
Egidius V. Aegidius
Egilonis v. ind. IV p. 496 sub lioderico
Eglom )'. Eglon, Elon
Eglou (rex Moabitarum) Gener. A I 110, 251. 2:.2
Bed.A III 259, 51 Jis Eglom Chr. Al. I 116,232.
233 Geneal. I 188, 502 his. 5U3 Heglom Gener. B
I 116, »4
Egreas V. Oild. ^ HI 91, 24. 31
Ehoarn V. Gild. A III 103, 44
Ehud V. Aoth
Eire Nenn. int. III 158, 4
Eithne (gen.) Nenn. int. III 155, 7
Eiulat «. Evilat
Ela (rex Israhel) Oener. B I 134, 154 Oeneal. I 192,
549. 550 Hela Gener. A I 134, 340
Eladan Nenn. int. III 155, 8
Elagal)alus imperator «. ind. II
Elam (fil. Sem) Chr. Al. 1 103 , 129 Geneal. I 164,
63» •'".69 Ps. Is. h. II 378,2 ter Aelani Oener. A
I 103, 157 Helam Oener. B I 103, 51
Elam (pater Sameae prophetae) Gener. A I 133, 333, IG
Helam Gener. B I 121, li« Aelarai (gen.) Gener. A
122, 271 EUamei (gen.) Chr. Al. I 121, 263
Elam (rex Sidouiensium) Geneal. I 192, 552
Elarius i'. Hilarius
Elas {Ma, dux Edom) Geneal. I 174, 2'.io
Elbobdus episcopus Nenn. III 207, 9
Elcana, Jil. Chore Helcana Oener. A I 136,360
Helcbaua ih. 136, 35s Uelchana Geneal. I 186, 483
Elcana, pater Samuelis Belchaue (</en.) Geneal. I
189, 523
Elcana, fil. leroham, sacerdos Chelcana Oener. A I
136, 358
Elchias v. Chelcias
Eldat (fil. Eldoc) Briu. III 193, 3 Nenn. int. III
193, 2
Eldema (fil. Er) Oeneal. I 193, 587. 588
Eldoc Britl. III 193, 4 Nenn. int. III 193, 2
Eleachim »'. loachim
Ele.Hzar (fil. Aaron, sacerdos vel pontilex ludaeoruni)
Gener. B I 135, 117 Gener. A I 136, 359 his Geneal.
1187, 488a-o. 489'' -c 190, .536 Prosp. l 3ii9, 63 Eleaza-
rum (acc.) Oener. A I 136,359 Chr.511 I 633,48
Eliazar Oener. A I 135, 355
Eleazar (fil. Eliud) Oener. B 1 132, 167, 59 Geneal. I
185, 468. 4iw Eliazar Oener. A I 133, 332, 59
Eleazarus (frater Simonis, pontifex ludaeorum) Prosp.
I 399, 237. 243. 247 C7ir. 511 I 637, 220. 221. 227 Is.
chr. A II 450, 2oi Bed. A III 276, 212. 21B. 218
Eleazar cf. Eliezer
Eleuter(us), episc. Rom., v. Eleuther in ind. VI p. 552
Eleutherius (dux Heraclii) Haxn. I 339, 21. 22 his. 23
Eleutherius cf. Eleuther in ind. VI p. 552
Elfled V. Eanfled
Eli V. Heli
Eliab (fil. Phallus) Geneal. I 176,32.5.326
Eliab (fil. lesse) Qeneal. I 178, 370
Eliachim v. loachim
Eliachim (?) pontifex, fil. loachim Heliachim Prosp.
I 396, 196 Heliasib Chr. 511 I 636, 198
Eliachim, fil. Enam Eliacim Geneal. I 193, 576. 577
Eliachim (fil. Abiud) Oener. A I 132, 332, 54 Oeneal.
I 185, 463. 464 Heliachim Gener. B I 132, 167, 54
Elias, episc. Hieros., v. ind. VI p. 560
Elias cf. Helias
Eliath (Eliatha levita) Gencal. I 191, 538
Eliazar v. Eleazar
Eliba V. Holda
Elibama {Oholihavia, uxor Esau) Oeneal. I 173,276
Elibathe (OhoUbama, fil. Aunam) Geneal. I 174, 299
Eliezer (fil. Abraham) Oeneal. I 172, ^ss*» (acc. -nm)
Eliezer (fil. Moysis) Oeneal. I 187, 495'' Eleazarum
(acc.) ib. 187, 491. 495»
Eliezer (fil. lorim) Geneal. I 193, 584. 585
Elifas (Eliphas, fil. Esau) Oeneal. I 173, 272 Helifas
ib. 173, 273. 275
Elinias (Oholihama, dux Edoin) Oeneal. I 174,290
Elis (fil. Gad) Oeneal. I 176, 340
Elisa (fil. lafet) Oeneal. I 169, 189
Elisa (fil. lavan) Chr. Al. I 90, 49 Geneal. I 169,
182* Elisan Gener. A I 96, 72 Flise (yen.) Britl.
III 161, 15 Esrifau Geneal. I 169, 132''
Elisa, fil. Odiel v. Elisafath
Elisa propheta v. Heliseus
Elisabeth (raater loliannis baptistae) Barh. I 276, 52
277, 68 his 279, 91 his Elizabeth Oener. B I 133,
170, 8 Helisabet Gener. A I 133, 334, 7
Elisaeus v. Heliseus
Elisafat (Eliseba, uxor Aaron) Geneal. I 178, 3r,5 187,
490 Helisafit Oener. A I 136, 359
Elisafath (EUzaphan, fil. Odiel [Aercius]) Gener. A
I 136, 360 Elisa Oeneal. 1 186, 477
Elisee, Eliseus, Elisseus r. Heliseus
Eliud (fil. Achim) Oeneal. I 185, 467. 468 Heliud
Gener. A I 133, 332, 58 Gener. B I 132, 167, 58
Elizabeth v. Elisabeth
Ella (Hillel, pater Abdon) Chr. Al. I 119,250 AUeion
Oener. A I 119,261 Abel Oener. B I 119, 106
Elladius (cpisc. Toletanus) C Hisp. II 339, 16
Ellamei i'. Elam
Elmet Nenn. III 178, 1 Nenn. inl. III 178, i; sed
cf. adnot.
Elmigisilus v. Hilraegis
Elniodab (Almodad, fil. lectan) Gener. A I 105, 174
Helmodat Geuer. B I 105, 63 Ermodad Chr. Al. I
10.5, 145 Elmodam Oeiieal. I 170, 2o7
Elom (Elon Cettheus, pater Adae) Oeneal. I 173,271
75*
586
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Elom {Ismael Eulieus, pater Basemath) Geneal. I
173, 26S
Elom cf. Elon
Elon (iudex) Gener. A I 118, 2f,3 Elom Geneal. I
189, r,i7 bis Eglom Ghr. Al. I 118, 248 Aaron
Gener. J3 I 118, 105 Achialon Ps. Is. chr. II 499,
93» Bed. A m 260, f.7 Bed. B III 260, 73 Lat.
Bed. III 350, 42. 43 Achilon Is. chr. A II 438, 93»
Calon Chr. 511 I 633, 74
Elric Brltt. III 203, 32
Elvodugus Nenn. III 143, 4. r,/7 Nenn. int. III 143,
6/7 s. Elbotus in 126
Emadan {Uemdan, f51. Desou) Geneal. I 174, 3uo» bis. ''
Eman {Hemam, fil. Lothan) Geneal. I 174, 295
Eman (princeps levitarum) Geneal. I 186, 4S3 190,
537 191, 539
Emhla, Emblas v. lerablas
Erahreis vel Embros Guletic rid. Amhrosius, rex Brit.
Emelier (fil. Gesson) Oener. A I 136, 359 cf. Lohon
Emiraegim v. Enemim
Emmer (Immer, princejis sacerdotum) Genenl. I 190,
536
Emmor {Hemor, pater Syclien) Oeneal. I 177, 352
Empedocles philosophus Enpedocles Prosp. I 396, 197
Enac Geneal. I 179, 375 bis
Enam (fil. Matliam) Geneal. I 193, 675. 576
Enasib (princeps sacerdotum) Geneal. I 190, 536
Encratitae Prosp. I 430, 688. 689 Ohr. 511 I 641, 370
Is. cUr. A II 459, 277
Eneas v. Aeneas
*Eneas lulius Ohr. .354 I 145, 7
Enemim (fil. Mesraim) Gener. A I 100, iii Enemigim
Chr. Al. I 100, S6 Emimegim Oeneal. I 167, 137
Ennins poeta Quintus Ennius Prosp. 1 400, 252 En-
nius ib. 401,272 402, 275 Is. chr. A 11 451, 211. ^W^
Enocli (fil. Cain) Bed. A III 251, 17 v. 9 Enos Geneal.
I 163, 4U»-b. 42. 45
Enocb {vnli/o Ilenoch, hehr. Chanohh, fil. lared)
Gener. B I 92, 32 139, 8. 9 Chr. Al. I 92, 8. 9 bis
add. I nd Chr. 354 I 151, 6. 7 Geneal. I 162, 3i.
32''. 33 Prosp. I 385, 6. 7 Chr. 511 I 632, 6. 7 add.
I ad Vicl. Aq. I 737, 13. 14 Is. chr. A II 427, 9.
10 bis Is. chr. B II 427, 10. u Gild. III 64, 25 iw
Britt. III 161, 6 Bed. A III 250, 15 bis. 16 251, 16
V. 3 Lat. Bed. III 349, a. 9 Enoc Oener. A I 92,
33. 34 132, 332, 7 Gener. B I 92, 33 Bed. B III
250, 16. 17 Enoci Oener. B I 132, 167, 7
Euocli (propheta) Gener. B I 133, I68, 1 Oeneal. I
194,614 add. IV, 4 )id Prosp. I 493 Bed. A III
323, 6011
Enoch {Ilanoch, fil. Maxian) Geneal. I 172, 261
Enoch {Hanoch, fil. liuhen) Geneal. I 176, 324
Euoch (fil. Phallus) Oeneal. I 176, 325
Enos (fil. Sotli) Oener. ^l I 91, 29. 30 132, 332, 3 Gener.
B 1 91, 28. 29 132, 167, 3 139, 4. 5 Chr. Al. I 91, 4.
i bis add. I ad Chr. .154 I 151, 2. 3 Geneal. I 162,
27» -c. 28 Prosp. I 385, 2. 3 Chr. 511 I 632, 2. 3
add. 1 ad Vict. Aq. I 737, 9. 10 Is, chr. A II 426,
5. 6 /,,. chr. B II 426, B. 7 Ps. Is. ehr. II 498, 5
Bviii. \\\ 161,7 £erf. vl m 249, 11 J«-s 250,11.12
Bed. B III 249, 12 250, 13 Lat. Bed. IH 349, 4. 5
Aenas Oeneal. I 162, 11^ bis cf. Enoch, fil. Cain
Enricus v. Alaricus I el II in ind. IV p. 494. 495
Enzer {lezer, fil. Neptalim) Geneal. I 178, 358
Eobba Britt. III 201, 1 202, 8 205, 13 Eubba Nenn.
III 205, 1
Eoguin V. Eadguin
Eormoric Britt. III 203, 13
Eoua V. Eua
Ephrem, fil. losepili (hehr, Ephrajim) Efrem Oeneal.
I 177, 343. 348
Eplirem (diaconus Nioomedensis) Marc. II 87, 459
s. Ephrem (scriptor) Lat. Mal. III 433, 11
Ephres, episc. Hieros., r. Ephraim in ind. VI p. 559
Epicuraeus Epicurus pbilosophus Bed. A III 291, 368
Epifanius v. Epipbanius
Epimetheus , frater Promethei Epimitheus Chr. Al. I
116, 235 bis
Epipbanes v. Ptolemaeus V
Epiphanius, episo. Const., v. ind. VI p. 561
Epiphanius (episc. Cyprius) Marc. 11 65, 39s, 3 Epi-
fanius Ilyd. II 17,33 Epyfanius Lat. Mal. III 428,33
Epiphanius fepisc. HispalensisJ EpUanius Ilyd. II 24, 124
Er (fil. luda) Oeneal. I 176, 331. 334
Er (fil. Hieu) Oeneal. I 193, 586. 587
Eraclas v, Heraclas, episo. Al.
Eracles v. Hercules
Eraclius v. Heraclius
Eram (Iram, dux Edoni) Oeneal. I 174, 290
Erarius (rex Gothorum) Aucl. Marc. 11 106 , 541 , 2
107, 542, 2
Ercunhert Britt. m 203, IG
Erechtheus vel Ericlithonius , rex Atheniensinm Ere-
theus Chr. Al. I 114,224 Erictonius /s. chr. B II
435, 43 Erectonius Is. chr. A II 435, 60
Erecbtonius, Erectonius vid. Erechtbeus et Erich-
thonius
Ereraon Nenn. inl. III 158, 10
Ereriliva (mater Theoderici, regis Gothorura) An. Val.
I 322, 58 quae in haptisino Eusebia dicta ihid.
Eretheus v. Erecbthens
Erictonius v. Erechtheus
Erichthonius (fil. Dardani) Erectonius Nenn. III 151,
19 Erecbtonius Nenn. int. III 151, 16;17. 26 c/.
Erecbtheus
Erisfan v. Rifat
Eritlion Prosp. I .388,60
Ernienegildus v. Hermenegildus
Ermengarius (rex Suevornra) Hyd. II 21,90'' Here-
inigarius ib. 21, 90»
Ermenigildus, Erminigillus v. Hermenegildus
Ermes v. Hermes
Ermodad v. Elmodab
Eron, episc. Aiitiocli., v. Heros in ind. VI p, 557
Eron c/. Heron
Eros, episc, Arelatensis Heros Prosp. I 466, 1247
Ersichon Prosp. I 388, 49
Ervigius v. ind. IV p. 496
Esaias (lesaias propheta, hehr. leschajahn) Oener. A
1 124, 280. 281. 282. 283 13.3, 333, 24 Chr. Al. I 124,
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
587
277. 278. 279. 283 125, 284 PrOSJ). I 393, 148. 151 394,
158 add. I ad Prosp. I 487, 10 h. chr. A II 443,
149 Oild. lU 38, 5 b\, 17 54, 3 G7, 4 70, 9 Bed. B
III 265, 109 Bed. A III 326, 613 Lat. Mal. III
432,48 433,6 Esaia Is. chr. A II 443, ui. 144
Isaias Oener. B I 123, 125 124, 12G. 127 133, 168, 24
Prosp. I 474, 1314 add. 11 ad Is. chr. II 492 Bed.
A ni 324, 605 Isaie (yen.) add. V ad Prosp. I
494 Ysaias trCJier. 23 I 124, 128 add. V ad Prosi).
I 494 Chr. 611 I 635, 138 Ysayas Chr. 511 635, 143'
losias ib. 635, 152 — illud Isaianum Gild. III 48, 16
Esau Geneal. I 173, 267» (Tiwj. '^. 268. 269 bis. 275. 276.
280 175, 304. 308. 310" Is. chr. A II 432, 35 Bed. A
III 256, 41 Esau qui dictus est Eilom Geneal. I
174, asia'"^ Esau q. e. Edom iVos/). I 386, 32 Edom
q. e. Esau Geneal. I 174, 291''
Esbal (fil. Saul) Geneal. I 190, 534 cf. Abessan
Esdras (Ezra sacerdos, fil. Seraja) Geneal. I 185, 458
add. V ad Prosp. I 494 Chr. 511 I 636, 198. 200
Is. chr. A n 447, 177 Gild. III 59, c Esdra Geneal.
I 185, 457. 459. 461 193, 571 Bed. B III 273, 134
Esdre (dal.) Geneal. I 185, 458 Hesdras Chr. Al.
I 129, 315 add. I ad Ohr. 354 I 152, 35 Is. chr.
B II 447, 119 Ezdra Oener. B I 131, 146. 147 Ez-
ras Prosp. I 396, 195 Ezra Bed. A III 273, 169
Heszras Gener. A I 131,311.312 (•/'. Zorobabel
Esdre cf. Cosdroes
Esdriel {Asareel levita) Geneal. I 1 90, 538
Esebon v. Abessan
Esra (fil. lobath) Nenn. int. III 171,17 Ezra Brllt.
III 161, 3 Asra Nenn. int. III 149, is
Esraim v. Mesraim
Esrifan v. Elisa
Esrom (ffezron, fil. Phares) Oeneal. I 176,332 178,
361. 362 Esrum Gener. A I 132, 332,25 Hesrom
Geiier. B 1 132, 167, 25
Esther v. Hester
Etan ti. Etham
Ethach Brilt. III 161, 1
Etliam (princeps levitarum) Oeneal. I 190, 537 Etan
ib. 186,483 191,539
Etheman v. Atthuman
Ethil V. lezel
Etlioram (fil. David) Geneal. I 191, 543
Eti !'. Aetius Arriauus
Etth (llothir levita) Geneal. I 191, 538
Ettis V. Sadoc
Eva (uxor Adam) Oeneal. I 161, 16 Bed. A III 249,
9 V. 13 Lal. Mal. III 430, I6 Aeva Chr. Al. I 91, 1
Geneal. I 161, 12 Ps. Is. chr. II 498, 3. 4 m(/.
Eua (fil. Pubba) Britt. III 204, 5. 9. 16 Eoua ib. 208, 30
Euagrius mouachus add. VI ad Prosp. I 499, 397
Euagrius (scriptor) Marc. II 76, 423, 2
Euagrius heremita diacouus Vict. T. II 205, 566, 1
Euagrius (presbyter Antiochenus) Chr. 511 1 642, 431
Euander I add. p. X (mont. 3). XI (port. 21)
Euangelus (sacerdos Pautalieusis) Marc. II 99, 516, 3 bis
Euanthius (archidiaconus Toletaaus) Euantius ('. IHsp.
II 358,87 Euantus ib. 363, 111
Euaristus, episc. Kom., v. ind. VI p. 552
Eubba V. Eobba
Eucliaristus )>. Euaristus
Eucherius (fil. Stilicouis) Chr. 511 I 655, 55S Mare.
n 69, 408, X bis
Eucherius (episc. Lugdunensis) Silv. I 518 inscr.
Chr. 452 I 662, 134 Marc. II 86, 456, 2
Eucherius episcopus (ul.) Vict. T. II 193, 499
Euchrotia Prosp. I 462, 1187
Euctemon Lai. Al. III 447 mg.
Eudo (dux Franooruni) C. Bi/z. II 358, 40 C. Sisp.
II 358, 86 361, 102 bis. 103. 104 bis. 104 viy.
Eudo (fil. Gaufredi ducis) V. Gild. A III 103, 24
Eudocia v. ind. II p. 486 suh Theodosio II
Eudoxia v. ind. II p. 485 (sub Arcadio) et 487 (sub
Valentiniano III); cf. Eudocia
Eudoxius, episc. Const., v. ind. VI p. 560
Eudoxius (medicus) Chr. 452 I 662, 133
Everdingus (comes stabuli) Chr. 511 I 664, 649
Euergetes v. Ptolemaeus III, VH
Euericus v. Euricus in ind. IV p. 494
Evexia Gener. A I 135, 356
Euf- V. Euph-
Eufa V. Tufa
Eugee V. Evilat
Eugenius tyrannus v. ind. II p. 484 sub Theodosio I
Eugenius (procurator) Marc. II 79, 434
Eugenius (episc. t'artliagineusis) Vict. 2\ II 187, 463, 1
189, 479, 1 194, 505 Rey. Wand. III 458, 5 459, 8. 9
Eugenius (episc. Toletauus) C. Ilisp. II 343, 35
Eugilat V. Evilat, fil. Chus
Evilat (Havila, fil. lectan) Gener. A I 105, 185 Evi-
lath Geneal. I 170,217 Ebilath ib. 166,110 Eiu-
lat Gener. B I 105, 76 Eugee Chr. Al. I 105, 155
Evilat (Havila, fil. Chus) Oener. A 1*99,101 Evilad
Geneal. I 166, 123 Eugilat Chr. Al. I 99, 76
Evilmerodacli (rex Babyloniorum) Bed. A III 269, 146
!'. 3 270, 149 j'. 8/9 Ulemadar Geneal. I 181,4l8 6i"s
sancta Eulalia martyr Hyd. II 21, 90 (a. b) 30, 182 Is.
hist. II 280, 11 (a . b) sancte Eulalie (gen.) Ps. Is.
h. II 384, 12
Eulalius episcopus cf. ind. VI p. 555
Eulogius (episc. Caesariensis) Hyd. II 17, 38. 40
Eumauii v. Euuomius
Eumenes, episc. AI., v. iiid. VI p. 555
Eunomia (filia Nazarii rhetoris) Havn. I 268, 5 Prosp.
I 452, 1044
Eunomius (haereticus) Ilavn. I 268, 11 Prosp. I 459,
1148 Chr. 511 I 644, 499 Is. chr. A 11 469, 351 —
secta Eunomiaua .1». Val. I 326, 73 heresis Euno-
miana Prosp. 1459,1149(0) *Eumanios (acc.)
Chr. 511 I 644, 479
Euo 1'. ind. IV p. 4'.I6 sub Vitizane
liuodius, episo. Antiooh., v. ind. VI p. 557
Eupater (martyr) Geneal. I 196, Mi
Euphemia, uxor lustini I imp., r. inil. II p. 489
s. Euphemia Vict. T. II 203, 552 Eufomia F. Vind. A
I 290, 413 Marc. 11 84, 451
Eupbemius, episc. Antioch., v. Ephraimus 111 ind. VI
p. 558
Euphemius, episc. Const., v. ind. VI p. 561
588
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Euphrasius, episc. Antioch., v. ind. VI p. 558
Eiiphratcs philosophus Prosp. I 418, 529
Euphronius (episc. Augustodunensis) Chr. 511 1 663,
616 Eufronius Hyd. II 26, i.si
Euricus V. ind. IV p. 494
Euripides Prosp. 1 396, 191 Is. c/ir. A II 446, 174
Is. chr. B II 446, 117 Euripidus Chr. Al. I IIG, -iw,
Europs (rex Sicyonis) Silv. I 547, 4
Eurystheus (rex Lacedaemonis) Bed. A III 2G2, so
Eusebia v. ind. II p. 482 sub Constanlio II
Eusebia cf. Ereriliva
Eusebius (episc. Caesariensis) add. V ad Prosp. I
494 prol. his 495 Vict. Aq. I 681, R. is P. Camp.
I 745, 6 add. IV ad Vict. Aq. I 754, 37« Syd. II
13, 18 3Iarc. II 60 praef. v. 2 loh. 11 211 v. 3
C. Hisp. II 367, 137 /s. chr. A II 424 469, 351»
Bed. A m 257, 47 258, 48 his 260, 67 267, 139 270,
150 271, 151. 158 272, 159 282, 27.t his 290, 355 293,
393 295, 407 305, 496 Eil. III 416, 12 Eusebius
Pamiiliili contubernalis Prosp. I 450, 1022 Eusebius
Pampliili F. Her. III 397 mij. 398 mg. Eusebius
Pamphiliensis Lat. Mal. III 426, 19 427, 20 cf.
Hieronymus
Eusebius, episc. Const., r. ind. VI E (n. V. XXV)
Eusebius (episc. Dorylaeensis) Vict. T. II 184, 448
185, 451
Eusebius (episc. Fanester) An. Val. I 328, 90
Eusebius (episc. Laodicenus) Prosp. I 442, 907
Eusebius (episc. Nicomediensis) Prosp. I 452, lOiG
Ohr. 511 I 643,474 Is. chr. A II 466, 334. 334a
Eusebius, episc. Rom., v. ind. VI p. 553
Eusebius (episc. Vercellensis) Prosp. I 455, 1091 456,
1116 458, 1141 Chr. 511 I G44, 485
Eusebius episcopus Havn. I 304, 456, 2
Eusebius (praef. urbis Ticini) An. Val. I 328, 87
Eusebius cf. Fuusdu
Eustachius, episc. Antioch., v. Eustathius
Eustatliius, episc. Antioch., v. ind. VI p. 557
Eustathius, episc. Hieros., v. ind. VI p. 560
Eustathius (presbyter Constantinop.) Prosp. I 452,
1045
Eustochius (presbyter Arrianus) Marc. II 85 v. 13
Eustochius, episc. Hieros., «1. Eustatliius in iiid. VI
p. 560
Eutharicus (gener Theoderici et consul) An. Val. I
326, 80 its. 81 Cass. II 160, 1358 Eutharicus Cil-
lica Cass. IGO, 1362 Eutharicus Cilliga An. Val.
326, 82
Euthi- V. Euty-
Euthoricus v. Euricus in ind. IV p. 404
Euti- V. Euty-
Etitnipius (scriptor) add. IV ad Is. chr. II 503, 3
Eutrupius (eunuclius et consul) Prosp. I 4G4, 1216
3{arc. n 64, 396, 2 66, 399, 1
Eutropius (abbas monasterii Servitani) loh. II 217,
584, 5 219 v. 10
Eutyches, episc. Const., r. Entychius
Eutyclios (presbyter ct archimandrita, haereticus; i/cn.
-is vel -etis, acc. -em, en, etem, abl. e vel -ete)
Prosp. I 480, 1358, 1. 12 482, 1369 Hyd. II 25, 145
Jirarc. n 84, 451 88, 463 89, 466 98, 513 Vict. T. II
184,447.448 185,4.50,2.451 186,459 192,497,1 199,
538, 2 loh. II 219 i'. 16 Is. chr. A II 472, 381 Eu-
tices {gen. -etis, acc. -en, abl. -e) add. II ad Prosp.
I 488, 2, 3 489, 3 (a). 5 490, 2, 14. n bis add. II ad
Is. chr. II 493, 8 Euthices {gen. -etis, acc. -em e<
-en) Bed. A III 305, 496 306, 50S 315, 561 c/. Eu-
tychius
Eutycliianus error Vict. T. II 190,482 Eutychiana
heresis Prosp. I 480, 135«, l Euticiani liereses
add. IV ad Is. chr. II 505, 5 episcopus Eu-
tychianista Vict. T. II 199, 537
Eutycliiaui (subst., plur.) Marc. II 87, 459
Eutychianus, episc. Rom., v. ind. VI p. 55S
Eutychianus, martyr Hispanus Eutycianus Prosp. I
475,1329 476, 1329 Euticius add. V ad Prosp. I
497, 1329
Eutychius, episc. Const., )'. ind. VI p. 561
Euuericus )'. Euricus in ind. IV p. 494
Euveus (fil. Chanaan) Gener. A I 100, 125 Oeneal.
I 167, 149 175, 306 Aeggeus Chr. Al. I 100, 96
Euvodius (praef. praetorio) Prosp. I 462, 1187
Exuperantius (praef. praetorio) Prosp. I 470, 1285
Exuperantis (nom.) Chr. 452 I 658, 97
Exuperantius (episc. Ravennas) Agn. I 301
Ezdra v. Esdras
Ezechias (rex ludae , vulgo Iliskia fhehr. ChisqijjaJ)
Oener. A I 124, 283. 284 131, 309. 310 132, 332, 46
134, 335, 12 Gener. B I 124, 128 131, I44. I45 132,
167, 46 Chr. Al. I 124, 282. 284 Geneal. I 180, 403.
405 Prosp. I 394, 157 Chr. 511 I 635, 149 udd. I
ad Vict. Aq. I 737, 29 bis Is. chr. A 11 443, 148
Is. chr. B II 443, 99 Gild. III 43, 20 67, 5 Bed.
A III 266, 128. 131 Bed. B m 266, 113 Lat. Bed.
III 3.50, 65. 66 cf. Ezechiel
Ezechiel (propheta, vulgo Hesekiel fhehr. lechezqeelj)
Gener. A I 127, 295 135, 356 Oener. B l 126, 136
133, 168, 33 (postil) Oeneal. I 190, 536 Chr. 511
I 636, 182 Is. hist. II 268, e Gild. III 59, 20 75,
37 Bed. A III 268, 144 Ezecliiliel Gener. A I 133,
333, 33 135, 356 Prosp. I 395, isi Hiezechiel Chr.
Al. I 126, 291 127, 294 bis 128, 298. 303 Ezechias
Oener. B I 133, 168, 33
Ezei V. lezel
Ezra !'. Esdras, Esra
Ezras ii. Esdras
{sub F quae desiderantur nomina quaere suh }'h)
Fabianus, episc. Antioch., vid. Fabius
Fabiauus, episc. Rom., )'. ind. VI p. 553
Fabius pastor (Faiislulus ap. lAr. 1, 4) Ps. Is. chr.
II 499, 146
Fabius (dux Romuli) Bcd. A III 2GG, 127
t^. Fabius (dictator) Chr. 354 1 145, 10
Fabius (dictator) Ohr. 354 I 145, s cf. Maximus
Fabius, episc. Antioch., )'. ind. VI p. 557
Fabius, episc. Rom., vid. Fabianus
Fabius cf. Titianua
Facee {Peqach, rex Israliel, til. Romoliae) Qe.neal. I
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
589
193, 567. 56S Faceae ih. Ii)3, siw Kaciica (iencr. A
I 135, 352 Faiicas Gencr. B I 13.5, ii;.'.
Fache (uxor losapliat) Oeneal. I 180, :wo
Facia {Pcqachja, rex Israhel, fil. Manae) Oeneal. I
193, .-.66 Falcias Gener. B 1 134, 164 Fahicias
Oencr. A I 134, 351
Facuea v. Facee
Facumlus (episc. Hermiaiieusis) Vict. T. 11 l.'(iy, 5511, l'
Fatila (dux, pater Telagii, ncn. -auis, ucc. -aiium) Ejy.
Ov. II 374, 16 bis
Faffila (rex llispaiiiac) Bey. Vis. III 4(^9 (Le;;.)
Fala V. Fua
Falacias, Falcias v. Facia
Faldas {Fildas, fil. Nachor) Geneal. I 171,243
Faleg (Peleg, fil. Ileher) Oener. B I 93,44 Clir. 511
I 632, 16. 17 Falecg Ocncr. B I 104, 61 Falec
Oener. A I 93, 45 104, 172 112, 232 132, 332, 15 Chr.
.1/. 1104, 143 107,166 112,206 Gc»icr. i>' 1139, is.
19 Falech Chr. Al. I 93,21 Gener.B I 129,174.
175 132, 167, 15 add. I ad Chr. 354 I 151, 17. is
Geneal. I nO,W6 171, 225» •1'. 226. 227. 22S. 236 F.
Vind. B I 278, 74 bis Is. chr. A II 429, 22 430, 23
Is. chr. B II 429, 19 430, 20 Bed. A III 253, 25 bis.
26 254, 29 Bed. B III 253, 27 254, 29 Lat. Bed.
III 349, 19. 20 Phalech Geneal. 1 165, 97. 9S Prosp.
I 386, 19. 21 Lat. Mal. III 427, 3 Us. 10
Faueas v. Facee
Fania (fil. lechoniae) Oener. A I 132, 332, 52 Fau-
ueam (acc.) ib, 132, 332, 51
Fanuc (fil. Fania) Gener. A I 132, 332, 52
Faramundus (rex Francorum) add. VII ad Is. hist.
II 376 Pharamundus ibid.
Fares (Perez, fil. ludae) Oeneal. I 176, 331. 332 178,
360. 361 183,450 Faris Gener. A I 132,3.32,24
Phares Oener. B I 132, 167, 24 Oeneal. I 182, 444
Fatnea (sacerdos) Oener. A I 135, 356
Faunus (fil. Pici) Chr. 364 I 143, G Ps. Is. chr. II
499,94 Britt. III 150,2 iS^jm. iii^ III 1.50, 1 1.53,
8/9 Bed. A III 261, 72
Fausta i'. ind. II p. 4S2 sub Vonstantino I
Faustiuus tyrannus v. ind. II p. 480 siih Anreliano
Faustinns, praef. urbis Pompeius Faustiuus Cltr. 354
I 66, 3011
Faustus, praef. urbis Anicius Faiistus Chr. 354 I 66,
299
Fausti hasilica add. II ad Prosp. I 490, 25
s. Faustus (fil. Guorthigirui) Britt. IJl 192, ifi. 22
Nenn. int. III 192,9
Faustus cf. Niger
Fazon (dux Edom) Oeneal. I 174, 290
Felicissimus tyiannus v. ind. II p. 480 sub Aureliano
Felieisslmus (martyr) Chr. 354 I 71, 27
Felicitas (niartyr ('arthaginicnsis) Chr. 354 1 71, 10 Oc-
neal. I 195, 623 F. Vind. A 1 287, 3U7 F. Vind. B
I 287, 307 Prosp. I 434, 757 Chr. 511 1 641, 386
Bed. A III 289, 346 302, 475
Felicitas (martyr Capuensis) add. I ad Vict. Aq. I
738, 21
Felius 1'. Valia i;i ind. I V 2>. 4'J4
Felix (procuiator ludaeae) Prosp, I 412, 434 413, 440
bis. 446 Chr. 511 I 639, 309. 314 Cass. II 138, 671
Bed. A III 2S4. 290
Feli.x (mag. mililum et patricius) Ayn. I 301 Prosp.
1 471,1292. 1294 472, 13U0 47.3, 13u3 IJyd. II 21,84
22, 94 Marc. II 77, 430, 2
Felix (raartyr) Chr. 354 1 71, is
Felix (niartyr, aliusl) add. I ad Vict. Aq. I 738,27
Felix, episc. Kom., v. ind. VI A (n. XXVIL XXXVIIL
L. LVI)
Felix (episc. Toletauus) C. llisp. II 351,60
Felix (Gillensis monasterii hegumeuus) Vict. T. II
203, 553, 1 204, 557, 2
Felix (abhas) V. Gild. A III 102, 24. 25. 31. 34 103, l.
18. 26. 36 105, 23. 31 10(i, 17
Ferezeus (fil. Chauaau) Chr. Al. I 100, lol
Fergus Lethderg Nenn. int. III 156, 2
Fernmail Britt. III 192, 25 Fernniael Nenu. int. III
192, 14
Ferrandus (diaconus Carthaginiensis) Vict. T. II 201,
546, 1
Festus (procurator ludaeac) Prosp. I 413, 446 Chr. 511
I 639, 314. 315 Bed. A III 284, 290. 292
Festus senator v. Niger
Fetebir v. Fetliuir
Fethuir (fil Ogaman) Nenn. int. UI 149, 15 171,15
Fetebir Britt. III 160,14
Feton V. Phaethou
Fevva (rex Kugorum, acc. -anem) Ilavn. A I 313, 487
ler Harn. B I 313, 487,2 «fc. Fevvanuui F. Vind.
A I 312, 635 bis Foeba Cass. 11 159, 1316
Fila V. Fua
Filim (acc.) V. Oild. A III 103, 22
Fiuan (episc. Lindisiarneusis) add. IV ad Vict. Aq.
I 753 post 116
Finees (Pinehas sacerdos, fil. Eleazar) Chr. Al. I 114,
235 115, 328 6i's. 229 Gener. A I 135,355 Oener. B
I 135, 117 Geneal. I 187, 489» ter. ''•o Prosp. I
389,85 Chr. 511 I 633, 48 Oild. III 65, 15. 20
Finies Gener. A I 136, 359
Fiuees (Pinehas, fil. Ileli) Geneal. I 189,524.535.531
Oild. III 69, 27 Fineis Oener. A I 135, 357
Finu Britt. III 171, 12 Nenn. int. III 171, 12
Firmus (episc. Nuinida) Vict. T. 11 202,551,1. 552,2
Placcilla v. ind. II p, 485 (sub Arcadio) et 486 (sub
Theodosio II)
Flaminius (C. Flaminius , conszU a. 531 et 537 u. c.)
I add. p. XI (riae 3)
Flaminius (T. Quinctius Flamininus , cunsul a. 556
u. c.) Prosp. I 400, 262 Flammiuus Chr. 511 I 637,
236
Flavia v. Domitilla; cf. ind. II p. 4'JO sub Hcraclio
Flavianus, praef. urbis lunius Flaviauus Chr. 354 I
(>7, 311
Flavianus, episc. Autiocb., v. ind. VI C (n. XXXVI.
LIII)
Flavianus, episc. Const., v. ind. VI p. 561
Flavianus, episc. Kom., v. Fabiaiius in ind. VI p. 553
Flavius )). Autiochianus, Clemens; cf. Domitiauus in
ind. II
Flavius Severus v. ind. II p. 481
390
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Flise 1!. Elisa
Florianus imperator i\ ind. II
Florus {Gesshis Florus, procurator ludaeae) Bed. A
III 284, 2<i2 Florus Cestius Chr. 611 1 639, 318
Fluduicus V. Clilodoveus I
Focas V. Pliocas
Fodepald v. Folcvald
Foeba v. Fevva
Fogor Geneal. I 187, 493. 496
Folabia r. Flavia in ind. II p. 490 (suh BeracUo)
Folcvald Nenn. int. III 171, 13 Fodepald Brilt. III
171,12
Folla Nenn. int. III 158, 3
Foroneus v. Plioroneus
Fortuna Marc. II 97, 5io, i
Fortuna (Constantinopolitana, )/ Tti/j; r»;^ ttoXecu?)
Chr. pasch. I 233, 328, 2 234, 330, i bis
Fotinus V. Photiuus
Framidaneus loh. 11 212, 571, 3
Franitano (rex Suevorura) Ilijd. II 30, 1S8 Framtane
ib. 30, 189 Frantan Is. hist. II 301, 21. 28
Francus (fil. Ilisitionis) Nenn. int. III 149, 8 Britt.
III 160,2/3
Francus cf. Pompeianus
Frautan v. Framtano
Fravitas, episc. Const., v. ind. VI p. 561
Frealaf Britt. III 171,11 Nenn. int. III 171, u
Fredbalus (rex Vandalornm) Ilyd. II 19, (a^
Fredericus (Frediricus) v. iud. IV p. 494 sub Theo-
dorico I
Fredoarius (episc. Accitanus) C. Hi.y). II 358, 87
Fredulf Britt. III 171, 11/12 Fredolf iVenn. int. UI
171,11
Frenn Nenn. int. III 171, 12
Fretimundus Bi/d. U 23, 111
Fretiricus v. Frcdericus
Fridericus F. Vind. A I 320, «45 Friderigius Havn.
I 321,2
Fridigernus (rex Gothorum) Is. hist. II 270, 6. 7 Is.
chr. A n 468, 349 bis
Frigdaricus v. l'^redericus
Friodolguald Britl. III 206, 7
Froila (rex Hispaniae) Eeg. Vis. III 469 (Leg.)
Froyla (rex Hispaniae, al.) Reg. Vis. III 469 (Leg.)
Froneus v. Phoroneus
Frontinus (episc. Salouensis) Vkt. T. II 203 , 554, 1
Frontinianus ib. 205, 5(12, 1
Fronto (orator) Cass. II 143, 829
Fronto (comes) Hyd. II 27, 155 28, no (a)
Froyla V. Froila
Frumarius (dux Suovorum) Hyd. II 31 , 201 32, 203
33, 223 I„. hist. II 302, 6. 7. II (a. b)
Fua (Pua, p.-iter Tholae iudicis) Geneal. I 188, 511
{iihi scribendum : [Thola] filius Fua [filii] Cliarrani)
Phoa Bed. A III 259, r.9 Fala Gener. A I 118,
258 Fila Chr. Al. I 118, 243. 245 Sela Gener. B I
118, 101
Fud V. Fut
Fuiziol (socer Eloazar sacerdotis) Geneal. I 187, 4«'.)»
Ful V. Fut
Fulgentius (episc. Ruspensis) Havn. I 269, 22 Vict. T.
II 193, 497,5 Is. hist. II 299,5 Is. chr. A II 474,
39! Is. chr. B n 474, 251 add. IV ad Is. chr. II
502 Bed. B III 306, 266
Fulvius (M. Fulvius Nobilior, cos. a. 565 u. c.) Cass.
II 130,373
Minucius Fundanus (proconsul Asiae) Prosp. I 423, 604
Furius V. Pliilocalus
Fut (Put, fil. Cham) Geneal. I 167,142 Futh Chr.
Al. I 103, 133 Ps. Is. h. II 378, 2 bis Fud Gener.
A I 99, 97 Chr. Al. I 99, 72 Ful Geneal. I 166, ns
Fuusdu quod est Eusebii Barb. I 278, 80
Gaad V. Caath, Gad; cf. Gad in geogr.
Gaba Geneal. I 180, 384
Gabel v. Gebal
Gabinius (dux Romanus, qui Syriam subegit) Prosp.
I 403,296 Is. chr. A II 451,221 Gabinus Bed. A
III 279, 243 Bed. B IH 279, 163
Gabriliel angelus Barb. I 277, 63 Lat. Mal. III 426,
24 Gabrihelus add. IV, 4 ad Prosp. I 493
Gad (fil. lacob) Geneal. I 175, 311''. 318 176, 340 iis
cf. ind. geogr.
Gad (propheta) Geneal. I 179, 373 ter Prosp. I 391,
109 Gaad Gild. III 49, 26 Gat Gener. A I 121,
269 Is. chr. A II 440, 110 Gatli Gener. B I 120,
269 Chr. 511 I 634, 96 Caath Chr. Al. I 120, 266
Gaddi (fil. Susi) Geneal. I 177,346 cf. Gadi
Gadi (pater Manae, regis Israhel) Gener. A I 134, 350
Gaddi Geneal. I 193, 565
Gaeta v. Geta
Gaianus, episc. Al., v. ind. VI p. 557
Gaianus, episc. Hieros., v. Gaius in ind. VI p. 559
Gaianus (Naisitanus sacerdos) Marc. II 99, 516, 3 bis
Gaina (comes) Marc. II 64, 39.% 5 66, 399, 3. 400 bis. 4oi
Gaisericus, Gaisiricus v. Gensericus in ind. III
Gaius imperator v. ind. II
Gaius Caesar cf. ind. II p. 475 sub Augusto
Gaius, episc. Hieros., v. ind. VI D (n. XXI. XXIII)
Gaius, episc. Kom., v. ind. VI p. 553
Galaad (fih Manasse) Geneal. I 177, 344
Galata v. ind. II p. 4S3 sub Valenie
Galba imperator v. ind. II
Galenus medicus Galienus Is. chr. A 11 459, 27.i Gal-
lieuus Ps. Is. h. II 381, 6
Galeoin Nenn. int. III 156, 9
Galerius Maximianus v. ind. II
Galla V. ind. II p. 484 sub Theodosio I
Galla Placidia v. ind. II p. 486 sub Constantio III
Gallicanus, praef. urbis Ovinius Gallicanus Chr. 354
I 67, 316
Gallienus iinperator v. ind. II
(iallienus cf. Galenus
Gallio (dux Komauusi) Prosp. I 471, 1294
Gallus imperator v. ind. II
Gallus Caesar v. ind. II p. 482 sq. sub Constantio II
Plotius Gallus (rhetor) Prosp. I 403, 303 Chr. 511 I
638, 251 Is. chr. A II 452, 224
s. Gallus add. II ad Is. chr. 11 494, 8
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
591
Gamalihel Bed. A III 300, 470
Garaer v. Gomer
Gamiiel (princeps sacerdotnm) Oetieal. 1 ISK), .'i36
Gamuliel (Kemvel, fil. Naclior) Geneal. I 171, i'4:)
Ganymedes Ganymides Chr. Al. I 117, 241
Garcia (rex Hispaniae) Reij. Vis. III 469 (Leg.)
Garmulem (ncc, re.x Mauroruni) loli. II 21,'), hix, 1
Garter v. Gatber
Gaslicus V. Gisaleicus i>i ind. IV p. 495
Gat V. Gad
Gatera v. Gather
Gath i'. Gad
Gathaspa magus Barb. I 278, S6
Gather [Oether, fil. Arani) Ckr. Al. I 104, 137 Gatliera
Gener. B I 104, 57 Gatera Geneal. I 1(35, S7 tJarter
Oener. A I 101, iil6
Gau (Puvva, fil. Isachar) Geneal. I 176, 338
Gaudentius (comes) Cons. Const. I 246, 39'.ii
Gaudentius (comes, pater Aetii) Chr. 452 I> idem?
658, 100 )
Gaudentius (fil. Aetii) Byd. II 28, 167
Gauiredus V. Gild. A III 102, 21. 26 103, l
Gauterit (coraes Gotlniruni) Chr. 511 I 6(54, 6.M
Gauzlinus (abbas Floiiacensis) V. Gild. A III 102, 22
103, 25
Gazuba (uxor losaphat) Geneal. I 180, 388
Gebal (Obal, fil. lectan) Gener. A I 105, isi Chr.
Al. l 105, 152 Gabel Oeneal. I 166, 1U7 Asal
Gener. B I 105, 70. 71
Gebamundus v. ind. III sub Gelimer
Gehel (Ebal, fil. Sobal) Geneal. I 174,2%
Gebidus v. Gepidus
Gechbrond Briit. III 202,3
Gecoiiias v. lechonias
Gedam (Irad, filius Euos, filii Cain) (leneal. I 163,
45. 46
Gedeon (Oideon iude.x, aiit indcci. aiit i/en. -imis)
Gener. A I 117,256 Oener. B 1 117, wi. loo Chr.
Al. I 117, 240 bis 118, 242 Oeneal. I 18«, 509 Prosp.
I 389, 72.77 Chr. 511 I 633, 54. Gi loh. H 218,
589, 2 Is. chr. A II 437, 77 Is. chr. B II 437, 50
Oild. III 66, 5 Bed. A III 259, 55 bis. 57 Bcd. B
III 259, 61 Lat. Bed. III 350, 36, 37 yen. Gedeoui
Chr. Al. I 117,241
Gefar (Epha, fil. Jlaxian) Geneal. I 172, 261
Geilamer, Geilimer r. Gelimer in ind. III
Geisericus v. Geusericus in ind. III
Gelasius, cpisc. Rora., v. ind. VI p. 554
Gelimer v. ind. III
•Gerainus Bed. A III 259,51 pro avo Aoth iiidicis
(an ex eo ortum, guod Aoth fuit ambidexterf)
Geminus (presbyter Antinchenus) Prosp. I 437,803
Gemuhel (lemuel, fil. Sinieon) Geneal. I 176,329
Genez (Kenas, dux Edom) Geneal. 1 174,290
Genez (Aenas, pater Gothonicl iudicis) Geneal. I 188,501
genius populi Roraani Chr. 354 I 148, 9
Gennndius, episc. Const, r. ind. VI p. .567
Genuadius Imag. milituui) loh, II 215,578,1
Genue (fil. lose, lannai ap. Luc. 3, 24) Geneal. I
194, 602. 603
CHRONICA UI.
Gensericus v. ind. III
Gentun v. ind. III sub Oenserico
Georgius, episc. AI., v. ind. VI p. 556
Georgius, episc. Const., v. ind. VI p. 561
Gepidvs (fil. Armenon) Gebidus Britt. III 160, 5 Ce-
betus Nenn. int. IIl 149, iu;ii
Gera (pater Aoth iudicis) Bed. A III 259, M
Gergesseus (fil. Chanaan) Gener. A I 100, 123 Geneal.
I 167,148 Gergeseus Chr. Al. I 100,95
Germauicus v. ind. II p. 475 sub Augusto
Gerraanio, episc. Hieros., V. ind. VI p. 559
Germanus (dux Theodosii 11) Prosp. I 478, 1344
Germauus (dux lustiniaui) Auct. Marc. II 104, 536, 2
105,536,9.537,3 106,539,5.540,1.641,1 G. patri-
cius loh. II 211, 569, 2
s. Germanus (episc. Autessiodorensis) Prosp. I 472,
1301 Chr. 452 I 660, 114 Britt. III 172,5/6 174,
9/l0. 19 175, 10. 16 176, 13 180, 11. 17. 19 181, 7. 8
190,14 191,3.11.19/20 192,17 193,13 195,7.9
Nenn. int. III 172, fi. 11. 12 173, 2. 6/7. 7 174, 2. 7.
10. 14. 14/15. 17 175, 3. 5. 13 176, 3. 6 180, 12. 19. 20.
21/22. 24 181, 4. 8 190, 5 191, 1. 3 192, 10 193, 8
194, 6 Bed. A III 304, 49i bis
Germanus (presbyter Arabicae regionis) Ilyd. II 22,
106
Gerontius comes Prosp. I 466, 1243
Gersam (Gersom , fil. Moysis) Geneal. I 187,491.492.
495""''
Gervasius (raartyr) Chr. 452 I 646, 14 Bed. A III
299, 458 300, 466
Gesalecus (Geseleicus etc.) v. Gisaleicus in ind. IV
p. 495
Gesericus, Gesiricus v. Gensericus i)i ind. III
Gesse v. lesse
Gesson (Oerson , fil. Levi) Oener. A I 136, 3596/5
Geneal. I 186,475.47« 190,537 Gethnon Oeneal.
176, 330
Geta (fil. Vanli aut dei) Britt. III 171, 12 Gaeta
Ne7t7i. int. III 171, 12
Geta iraperator v. ind. II
Gethicus v. Vitiza in ind. IV p. 496
Gethnon )'. 'Gesson
Geticus V. Vitiza iti ind. IV p. 496
Gideon v. Gedeou
s. Gildas Oild. III 86, 1. 11. 17 87, 19. 36 88,3. 25. 27.
31 89, 1 90, 27 V. Oild. A III 91, 1. 5 92, 8. 22. 25
93, 7. 21 94, 3. 10. 12. 18. 25. 28. 32. 35. 39 95, 1. 7. 23.
30. 36. 39. 44. 47 96, 18. 33 97, 47 98,13. 15. 24. 2.5. 27.
28. 31. 32. 34. 42. 47 99, 2. 5. 23. 27. 31. 37. 41 100, 1. 5.
14 102,4.9.10 10.3,41 104,9.13.19.28 105,2 V.
Gild. B III 107, 2. 28 108, 11. 12. 23. 29. 40 109, 3. 8.
15. 17. 19. 25. 28 110, 5. 14 Gildas Sapiens V. Gild. B
III 108, 34 109, 42 Gildas q. e. Gildasius V. Gild.
A III 92, 4 <■/'. indicem yeogr.
GUdo (comes) Cons. Const. I 246, 398 F. Vind. A 1
298, 528 Prosp. 1 464, 1214 add. IV ad Prosp. I
491, 1214 Chr. 452 I 650, 3G. 38 Marc. II 65, 398, 4
quater 66, 398
Gilimer v. Geliraer in ind. III
76
592
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Ginguriaims V. Glhl. A III 105, -.'6
Giusericus, Ginsiricus v. Gensericus 171 ind. III
Gisaleicus (Gisalecus) v. ind. IV p. 495
Gisericus, Gisiricus v. Gensericus in ind. III
Gisulfus (dux Langobardorum) Bed. A III 317,573
Giulglis BriU. III 204, 26
Gizericus v. Gensericus m ind. III
Glovi Brilt. ni 193, 6. s Glou Nenn. int. III 193, f.. 6
Glycerius imperator v, ind. II
Gnostici Prosp. I 424,618 460, ini Chr. 511 I G40,
358 Hyd. II 15, 13
Godegeselus (frater Gundobagaudi) Mar. II 234, 500,
1 bis. 2
Godemarus v. Godomarus
Godolia v. Athalia
Godolias {Gedalja levita) Geneal. I 190, 538
Godomarus (rex Hurgundionum) Mar. 11 235, 534, 1
Godemarus ib. 235, 524, l Gotmarus add. VII ad
Is. hist. II 376
Goericus Chr. Caes. II 223, 610
Gog Is. hist. II 268,8 Sajth. L. II 819,25
Goibuen Nenn, int. III 155,6
Goliath alterum Goliara C. Hisp. II 336, 4
Golla {Alwa, dux Edom) Geneal. I 174, 290
GoUa (Alwan, fil. Sobal) Geneal. I 174, 296
Gomer (fil. laphet) Ps. Is, h. II 378, 2 379, 2 Britt.
III 161, 17 Gamer Gener. A I 96, 59. 67 Chr. Al.
I 96, 36. 44 Geneal. I 168, 169
Gomorius sacerdos Gener, A I 135, 356
Gondolo, Gondolus v. Cbindasuiudus m ind. IV p.4'JG
Gondomarus v. Gundemarus in ind, IV p, 495
Gonteramuus v, Guntegramnus
Gordiani imperatores v, ind, II
Gordiauus cf, Sogdianus
Gordius, episc. Hieros., v. Gordianus in iiid, VI p. 559
Gorgias (rbetor) Is. chr. A II 447, 182^
Gorgo Is, chr. A II 436, 70
Gorgonius (martyr) Chr. 354 I 72, 8
Gosuiutha v, ind. IV p. 495 sub Athanagildo
Gotafrid dux add. IV ad Bed. III 345 (Vat.) Cota-
fredus ibid. ter (Pal., Par., Eins. siip.J
*GothoI Gener. A I 123, 276 (loco Helisei prophetae)
Gotbolia v. Atbalia
Gotholias (Giddalthi levita) Geneal. I 191, 53s
Gothomi {Gaetham, S\. Eliphas) Geneal. 1 173, 273
Gothoniel (Othniel iudex) Geneal. I 188, 601 ter Chr.
511 I 633, 47. 49 Gotbonial Chr. Al. I 115, 231 116,
231 Gothonihel Gener. A I 116, 250 Prosp. I 389,
64. 66. 67 Is. chr. A II 435, 61 Is. chr. B II 435,
44 Gottbouihelam (acc.) Gener. B I 116,93 Otbo-
niel Bed. A III 258, 49 Bed. B IH 258, 55 Othoni-
hel Lat. Bed. III 350, 33. 34
Gothus (fil. Armeuon) Britt. HJ 160, 4 Gotus Nenn.
int. III 149, 10
Gotmarus v. Godomarus
Gotus v. Gothus
Granius v. Serenus
Gratianus imperator v. ind. II
Gratianus tyrannus v. ind. II p. 485 siib Honorio
Oralianus, praef. tirbis Turranius Gratianus Chr. 354
I 66, 290
Gregorius (Hispanus) Prosp. I 459, 1143 Chr. 511 I
644, 4R5
Gregorius (Nazianzenus) add. VI ad Prosp. I 498,
381 Marc. II 60, 380
Gregorius (Nyssenus, frater Basilii) Is. chr. A II
463, 312»
Gregorius (comes) C. Byz. II 344, 24 C. Hisp. II
344, 38
Gregorius, episc. Rom., v. ind. VI A {n. LXVI. XCI)
Gregorius cf. Theodorus, episc. Neocaesareae
Grimoald (dux Beneventi) Ps. Is. chr. II 501, 4U
Grunitus diaconus Prosp. I 473, 1303
Gua (Galiam, fil. Nacbor) Geneal. I 171,246
Guallanc Britt. III 206, 11/12
Guauach Nenn. int. III 152, 10
Gueagon Britt. III 203, 35
Guecha Britt. III 203, 27 Guillem Guecban ib. 203, 24
Guectha Britt. III 171, 10/11 Nenn. int. III 171,10
Guedolgeat Britt. III 203, 34
Gueintb Guaut v. Cian
Guennuvar V. Gild. B III 109, 37
Guerdmund Britt. III 203, 37
Guerecus V. Gild. A lU 101, 46
Gufi^an Brilt. III 203, 27
Guictglis Britt. III 171, 10 Guictgils Nenn. int. III
171,10
Guigta Britt. III 171,10 Nenn. int, III 171, 10
Guital Nenn, int, III 171,2 193,4 Guitaul i'j-t«. III
193,6
Guithleg Britt. III 203,36
Guitigis V. Vitigis
Guitolin (fil. Glovi s. GIou) Briit. III 193, 6 Nenn,
int, III 193, 4
Guitolinus Britt, III 209,11
Gulfilas (episc. Gothorum) Is, hist. II 270, 20 (a.h)
Is. chr. A n 469, 350
Gulstanus V. Oild. A III 106, 13. 26
Gundebadus (patricius) Chr. 611 I 664, 650 Gundi-
badus Cass. II 158, 1295 Gundobadus F. Vhid. A
I 306, 608
Gundebadus (rex Burgundiouum) An. Val. I 322, 63
N. Gall. I 600, XI 2 Is. hist. U 282, 16 Gunde-
vadus add. VII ad Is. hist, H 376 bls Gundu-
badus Vict, Aq, l 729 Gundefade (abl.) Chr. 511
I 665, 690 Gundobagaudus Mar. II 234, 6OO, 1 ter.
2. 516
Gundemarus r. ind. IV p. 495
Gundericus, rex Vandalorum, v. ind. III
Gundericus (episc. Toletanus) C. Hisp, II 351,63
Gundevadus v, Gundelmdus, rex Burgund.
Gundibadus v, Gundebadus patricius
Gundicbarius (rex Burgundionum) Prosp, I 475, 1322
Cass, n 156, 1226
Gundiocus (rex Burgundionum) Havn, I 305, 457, 2
Gundobadus v. Gundebadus patrioius
Gundobagaudus, Gundubadus v. Guudebadus, rex
Burguiul.
Guni (fil. Neptalim) Oeneal, I 178, 35S
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
593
Guiitamundus (Guntabundus) v. ind. III
Guntegramnus (re.\ Kr.ancorum, til.(;iili)tli:u'arii 1) Mar.
II 237, 5G1 Gunthegramnus ili. 2.'i!t, un Goiiteram-
nus loh. II 218, 689, 2
Gunthamuudus >■. Guntamundus in ind. III
Guntliarius (mag. militum) Aiict. Marc. II 108, .'i47, G
bis Guutharith Fict. T. II 201, .',46, 2
Guntliegramnus v. Guutegraranus
Gunthiraer r. ind. III sub Gelimer
Guntramnus (rcx Burguudionum) N. Gall. I GOO, X 6
Guoidcaut Jiritt. III 193, 3 Netin. int. UI 193, i
Guorthemir Britt. lE 18G, 21 187, u 189, 1/2 192, 10
Kenn. int. UI 186,18 187,8 188, i 189,1,2 Guor-
themiri (yen.) ib. 186, 17 Guortimer ib. 192, 5 Gor-
themir III 129, XLVI Gortemir III 129, XLIV. XLV
Guorthigirnus Britt. III 171, 3. 17 172, 2 177, 23/24
178, 4 179, 9 180, 8/9 181, 2 183, 11/12 187, n 188,
15 189, 2. 4/5 190, 9. 14 191, 7. 8. 16/17. 19 193, 12
209, 8/9. 10. 13. 21 Kenn. int. III 171, 19 176, 12
177,6.15/16 178,15.23 179,3 180,16/17 181,3 183,
11 186, 10/11. 19 187, 11/12 189, 3 190, 2. 3 191, 10. u
199, 1 Guorthigernus Nenn. int. Ill 154, I3/H 171, 1
177,10 179,10/11 180,9/10.14 181,5. 19 188,8 190,5
191, 6 Guorthegiruus Britt. III 189, s Guorthi-
giru Britt. HI 186, 21 Nenn. int. III 193, 4 Guor-
thigirn Guortheneu Britt. III 193, 5 Gortigernus
m 129, XXXVI sqq. Vertigernus Bed. A III 303,
484
Guoyraucgonus Britt. III 179, 3 Guraugona Nenn.
int. m 179, i
Gurangona v. Guoyrancgonus
Habakuk v. Abbacuc
Habdelmele r. Abdelmelic
Habedella v. Abdella
Habel v. Abel
Habellaziz r. Abdellaziz
Habia, fil. Samuhel, i'. Abia
Habiathar v. Abiathar
Habital (uxor David) Geneal. I 179, 380
Habraham v. Abraham
Habubeccar v. Abubeccar
Hadad v. Adax
Hadegogis comitissa V. Gild. A III 103, 1/2. 21
Hadriauus imperator v. ind. II
Hadrianus abbas Bed. A III 313, 554
Ilaemon, rex Tliessalonim Aemou Proap. I 388, 50
Hagar «. Agar
Haggai v. Aggeus
Halaricus v. Alaricus I in ind. IV p. 494
Hamau v. Amau
Haraer «■. Amer
Hamilcar Cass. 11 128, 326 129, 339
Hanuibal Prosp. I 400, 26.' Cass. II 128, 326 129, 339
130,377 Annibal Chr. 511 I 637, -236
Hannibalianus, rex regum gentium Pont, v. ind. II
p. 4S2 aiib Constantino I
Hannibalianus, praef. urbis Afranius Annibalianus
Chr. 354 1 66, 297
Haoth v. Aoth iudex
Haram v. .Vrain, fil. Sem
llebba r. Ebba
Heber (lil. Sala) Gener. A I 104, no. I7l 132, 332, 14
Gener. B I 104,59. Go add. I ad Chr. 354 I 151,
16. 17 Geneal. I 168, IGll» bis. » 171 , 225». 226. 235
Prosp. I 386, 18. 19 Chr. 511 I 632, 15. 16 Is. chr.
A II 429, 21. 22 Is. chr. B H 429, 18. 19 Bed. A
III 253, 24 ter. 25 Bed. B III 253, 26. 27 Lat. Bed.
III 349, 18. 19 Eber Oener. A I 93, 44. 45 Gener.
B I 93, is. 44 132, 167, 14 139, 17. 18 Chr. Al. I 93,
•20. 21 104, 141. 142 Geneal. I 165, 96 168, 161» 170,
205 bis. 206 bis Lat. Mal. III 427, 3
Heber (Cettheus) Geneal. I 173, 268
Hebionitae v. Ebiouitae
Hebron (iudex) v. Abdon
Hector Bed. A III 261,74
Hegesar (rex Babyliiniurum) Bed. A lil 270, 149
Heglom V. Eglou
Hela V. Ela
Helam v. Elam
Helcana, Helchaua v. Elcana
Helchias v. Chelcias
Heldad (Eldad propheta) Gener. A I 133, 333, 9 Hel-
dat Gener. B I 133, 168, 9
Heldebadus (rex Gothorum) Aucl. Marc. II 106, 540, 5
bis Heldibadus ib. 106, 541, 2
Heldericus ». Childericus; cf. Hildericus in ind. III
Heldibadus v. Heldebadus
Helena (uxor Menelai) Prosp. I 390,91 Chr. 511 I
633, 73 Is. chr. A II 438, 91 Is. chr. B II 438, 61
Helena cf. ind. II p. 481 (sub Constantio I) et 483
(sub luliano)
Heleuus (Troianus) Bed. A III 261, T4
Heldefredus Chr. 511 I 665, 652
Heli (sacerdos) Chr. Al. I 115, 229 119, 256. 259. 260
120, 262. 263 Oener. A I 119, 267 121, 269 135, 357
Geneal. I 189, 528 Prosp. I 391, 100. 101 Is. chr. A
n 439, 101 Is. chr. B II 439, 66 Gild. lU 64, 20
69,17 Britt. m 153,10 Nenn. int. m 153,26
Bed. A m 261, 73 Lat. Bed. III 350, 45. 46 EU
Geneal. I 189, 524. 527. 531 190, 531 191, 542 Hely
add. V ad Prosp. I 497 Chr. 511 I 634, 84 Bed. B
TTT 261, 78 Helis Gener. A I 135, 357
Heli (fil. Natham) Geneal. I 194, GO6. 607
Heliachim v. Eliachiiu, loachim
Helias (propheta, vulgo Elia) Gener. A I 122, 274. 275
133, 333, 18 135, 355 Gener. B I 122, 120 bis 133,
168, 18 135, 117 Chr. Al. I 122, 271. 272 bis Geneal.
I 162, 32» 194, 614 Prosp. I 392, U'9. 130 add. IV, 4
ad Prosp. 1 493 bis Is. chr. ^ 11 441 , 122. I24. 126
Is. chr. B II 441, S2. 84. S6 Gild. UI 50, 18 51, 7
66, 21 Bed. A lU 263, 98 264, 104 323, 600 bis
Bed. B ni 263, 95 264, 99 Helia add. IV, 4 ad
Prosp. I 493 Helian Oeneal. I 162, 32'' Elias
Chr. 511 I 634, 122 635, 123
Helias, episc. Hieros., v. Elias in ind. VI p. 560
Heliasib v. Eliachim
Helilas v. Elifas
UeUogaba[Ii (yen.)->] Lat. Theod. III 414, 4
76*
594
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Heliogabalus imperator v, Elagabalus in ind. II
Heliphahi (levitaj Bed. A III 326, 613
Helis sacerdos v. Ileli
Ilelisabet v. Elisabeth
Helisaeus v. Heliseus
Helisafit v. Elisafat
Helisama v. Salom
lleliseus (propheta, vulyo Elisa) Oener. A I 122, 275
133, :t33, 21 GeJier. B I 122, 120 12.3,121.122 133,
168,21 Chr. Al. I 122,272 123,273 Frosp. I 392,
139 Is. chr. A II 441,122. 124 442,132 Is. chr. B
II 441, U 442, 9J add. II ad Is. chr. II 493, s
Bed. A III 263, 98 264, 104 265, iu Helisaeus aHd.
III 66,28 Helyseus Chr. 511 I 635,132 Eliseus
Geneal. I 192, ."..■.8 Prosp. I 392, 129 Elisaeus Chr.
511 I 634, 122 Elisseus Chr. Al. I 123, 274 Elisee
Gener. A I 123, 277
Heliud V. Eliud
Helle (soror Phri.x.i) Is. chr. A II 436, 69
Helmodat v. Elinodab
Helvia (niater Ciceionis) frosp. I 402, 290 Bed. A
III 279,239
Hely V. Heli
Helyachim v. loachim
Helyseus r. Heliseus
Hencgistus Britt. III 177,7.22.23 178,8 179,9 180,2
Hengistus j6. 186, 22 189,3.16 190,7/8 199,3 Nenn.
int. III 177, 3. 13. 15 178, 12. 16. 17/18. 19 179, 3. 12
180,4 186,19 189,2 199,3 Hengist £n"«. III 171,9
Nenn. int. III 154,15 171,8.9
Henoch v. Enoch
Henrious Hunteduneusis III 131
Heraclas, episc. Al., v. ind. VI p. 556
Heracles (heros) c/. Hercules
Heracleoticus quaere in ind. geogr.
Heracles, episc. AI., v. Heraclas in ind. VI p. 556'
Heracliaiius (conies AtVicae) v. ind. II ^j. 4S5 sub
Ilouoriu
Heraclitus philosophus I'rosp. I 396, 197
Heraclius iraperator v. ind. II
Heraclius Constantinus iniperator v. ind. II
Heraclius (spado) Brosp. I 483, 1373, 5. s 484, 1375, 6
JUarc. II 86, 455, 1
Heraclius (praepositus) Vict. T. 11 186, 455
lleraclonas imperator v. ind. II
Herculanus (Orestis filius) Vict. T. II 188, 473, 7
llerculanus (martyr) Chr. ,354 I 72, 7
llercules Chr. 354 I 143, 6 Prosp. I 388, 52 389, 78
Chr. 511 I 6.33, 72 635, 139 Cass, II 121, 41 Scyth,
B, II 315, 14 bis 316, 15 bis Ps. Is. h. II 378, 1
Is. chr. A II 437, 79. 82» 438, 87. 90 Is, chr. B II
438, 59 Nenn. int. III 1.56, 9. 12 Bed. A III 259,
.18 260, 63 Bed, B III 260, 70 Ercules Scyth, L.
II 315, 14 316, 14 ter. li bis Eracles Chr. Al. I
119, 254 cf, llerculis columnao iji indice geogr.
llerculcus quaere in ind. geogr.
Hercuiea turris v. Daras in geogr.
Herculius Maximianus v. ind. II
Hereberectus (rex [yangobardoiuni) Bed. A III 317,
575 319,585
Heremias !'. llieremias
Heremigarius v. Ermengarius
llerennius (centurio) Prosp. I 405, 331
Herennius (Etruscus) )'. ind. II p. 4T9 sub Decio
Hermenegildus v. ind. IV p. 495 sub Leovigildo
Hermericus (rex Suevorum) Chr. 511 I 657, 567 Hyd.
II 20,71 21,91 22,100 23,114 24,122 Is. hist. II
300, 11. 14. 15. 28. 30
Hernies (auctor libri q. i. Pastor) Bed. A III 287, 322
Ermes Chr. 354 I 74, 22
Hermes (martyr, gen. -etis) Chr. 354 I 72, 5
Hermiauus (coines stabuli) Chr. 511 I 664,649
llerniinifredus (rex Thuringorum) An. Val. I 324, 70
Ilcrininigildus v. Hermenegildus
Aurelius llennogenes (praef. urbis a. 309} Chr. 354 1
67, 3u9
Hermogenes (praef. praetorio et urbis «. 349, 350)
Chr, ,354 1 68, 349 69, 350
Hermogenes (mag. militiae) Prosp. I 453. 1061
Herinogenes (mag. of ficiorum) Marc. II 1 03, 533
Hermon, episc. Hieros., v. ind. VI p. 560
Herodes Ascalonita Prosp. I 404, 306 Chr. 511 1 638,
259 Bed. A III 280, 249
Berodes I, rex ludaeoruvi (Jil. Antipatri Ascalonitae)
Herodes maior Lat. Mal. III 427,2 (ubi filius
Ai'chelai perperam) Herodes senior Cli.r, 511 I 639,
297 Herodes F. Vind. B I 278, 77 Barh, I 278,
86 279,86 Prosp. I 402,284 405,335,1.10 406,335,
21 407, 351 404, 362. 366 Chr. 511 I 638, 270. 273. 274.
277. 278 639 , 297 Ps. Is. chr. 11 499 , 234 Bed. A
III 279, 237 281, 262 282, 269 1'. 1 283, 275 V. 2 Lat.
Mal. m 427, 38. 40 428, l. 6. ll. 18. 19. 24. 27. 36 431,
34. 37. 40
Ilerodes Antipas sive Antipater Antipater
Prosp. I 408, 366 Chr. 511 I 638, 278
Bed. A III 281, 264 282,269 Herodes
F. Vind. B I 281, 112 Barb. 1 281, ii7
3Iarc. II 84, 453, 1 Bed. A III 304, 490
Lat. Mal, III 429, 2o
Herodes tetrarcha Chr, 511 I 638, 279 639,
297 Bed. A III 282 , 272 283 , 275. 278
Herodes Prosp. I 408, 366. 369. 374 Chr.
511 I 638, 27S 639, 286. 300 Bed, A III
282, 269 V. 9 Herodes qui Autipas prius
nuncupabatur Bed, A III 282, 269 w. 10/11
Herodes Agrippa (I) Bed. A III 283, 277 .\giippa
cognomento Herodes ib. 283, 275 Agrippa Chr. 511
I 639, 297. 299. 306 Bed. A III 283,278 Herodes
Bed,A III 281,264
Herodes Agrippa II Agrippa Oener, A I 140, 15. 16
Prosp, I 413, 446 Chr. 511 I 639, 307 Bed. A III
283, 277
Herodias (uxor llerodis Antipatri, gen. -adis) Barb.
l 281, 117 Marc. II 84, 453, 1 Bed. A 111 283,278
abl. Herodladae Bed. A 283, 278 acc. llerodiam
Lat. Mal. III 429, 22
llerodotus, historiarum scriptor Prosp. 1 396, 192 Is.
cJu: A II 447, 175 Bed. A III 272, 165 Bed. B
III ^72, 132
Ileros, episc. Antioch., v. Eros in iud. VI p. 557
idem
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
595
Ileschol (Kschkol) Gild. III 86, 2
llesciain v. Iscini
Ilesdrara v. Zorubabel
Hesdras v. Esdras
Hesekiel v. Ezechiel
Hesiodus poeta C/ir. 611 I 1)34, uii Is. chr. A II
442, 138
Hesrom v. Esroni
Hessitio v. Hisition
Hester (quae vulgo Estlter) add. V nd 1'rosp. I 494
Chr. 511 I 636, 203 Is. chr. A II 448, 18* Is. chr.
B II 448, 123 Bed. A III 274, 179 Bed. B III
274, 138 Hesther Chr. Al. I 129, 314
Hesu r. lesus iil. Nave
Hesychius tril)unus Hyd. II 29, 177
Heszras v. Esdras
Hezidus phylarchus Auct. 3Iarc. II lOf), 536, 11
Hiduram (Hadoram, iil. lectau) Gener. B I 105,66
Iduram Chr. Al. I 105, 148 Geneal. I 165, iu3 Cy-
duram Gener. A I 105, 177
Hiecconias v. lechonias
Hieremias (propheta, vulgo leremia [hebr. lirmejahuj)
Gener. A I 125,287.288 126,290 127,295 133,333,30
135, 355 Gener. B I 125, 133 126, 134. 135 133, 168,
30 135, 117 Chr. Al. I 126, 239. -m 127, 294 add. I
ad Chr. 354 1 152, 34 Frosp. I 394, lus Marc. II
99,617 Is. chr. A II 445, 159 Gild. III 25,19
71,6 Bed. A III 267, 139 268, 143 269, 146. 147. 148
270, 149 {v. 24). 150. 151 Hieremie (gen.) Gener. B I
125 , 133 129, 182 Heremias Chr. Al. I 125, 288
leremias Gild. III 54, 6 67, 9 Iheremias Chr. 511
I 636, 172
Hieremias id est Adlas (miles) Barh. I 281, 120
Hierobal Geneal. I 188, 509 (ut pater Gedeonis; sed
lerubbaal coynomen est Gedeonis, pater eius loas)
Hieroboam (I, rex Israhel, iil. Nabath [vulgo lerobeam,
hebr. larobhamj) Chr. Al. I 121, 268 bis Gener. A
I 134, 339 Oener.B I 134, 150 Geneal. I 192,
545li. 546 bis. 547 Brosp. I 391, 114 Bcd. A III 262,
89 263,93 266,128 dat. Hieroboae Gild. III 50, ii
Hiroboam Gener. A I 134, 337 leroboam ib. 121,
271 122, 271 Geneal. I 192, 545» leroboae (gen.)
Nabath Gi7d. III 50, 15
Hieroboara (11, rex Israhel, til. loas) Geneal. I 192,
562 Hieroboas ib. 192, 563 Hierobam Gener. B I
134, ico leroboam Geuer. A I 134, 347. 34«
Uierouymus (presbyter, scriptor eccles.) add. VI ad
1'roep. 1 498, 381 Dom. Val. I 630, 18 Vict. Aq. I
681, 10 P. Camp. I 745, 6 Hyd. II 17, 39. 40 19,
59 22, 106 Marc. II 60 praef. v. 4. 380 63, 392 v. 5
73, 416, 1 Cass. II 153, ii4.'i loh. II 211 v. 3 U.
chr. A II 424 467, 340 469, 351» 470, 368 Is. chr.
B II 470, 235 Britt. III 168, 11 Nenn. inl. III
168, 10 Bed. A III 253, 21 Hieronimus Geneal. I
160, ib 4»« Havn. I 268, 4 Brosp. I 450, 1022 451,
1032 460, 1166 462, 1186 469, 1274 add. IV ad Vict.
Aq. I 754, 378 Bed. A III 251, 17 270, I50 271,
158 291,368 299,462 301, 472 302, 476 320, 690 321,
594 v. 5. 8 324, 603 Bed. B m 299, 2.'.0 add. II nd
iieii.-III 340 Iberouiiuus aild. V ad Frosp. I 494
prol. Ambis C. ^s;^. II 368, 139 m III 416, 12
Hieronymus cognomine Eusobius Hyd. 11 13 v. l/2
llicronymus idera Eusobius cognoraento ib. 13 v. 23
Hierouymus Eusebius Nenn. III 143, 25 Nenn. int.
III 143, 23/24 Eusebius Hieronymus Cass. II 161,
1365
Hiesus V. Ilieu, lesus
Hieu {lehu propheta, fil. Annaniae) Bed. B III 263,
93 Hiiu Chr. Al. I 123, 274 Iheu Chr. 511 I 634,
118 leu Prosp. I 392, 121. 125 Is. chr. A II 441,
120 Is. chr. B II 441,80 Gild. III 51,2
Hieu (lehu, rex Israliel) Oener. A I 134, 344 Geneal.
I 192, 556. 568 Bed. A III 264, los leu Geneal. I
192, 557». 5G0 Hiosus Oener. B I 134, 157
Hieu (fil. Eliezer, lesus ap. Luc. 3, '29) Geneal. I 193,
585. 586
Hiezechiel v. Ezechiel
Hiezabel (Isebel [IzehelJ , uxor Achab regis) Geneal.
I 192, 5.ia lezabel ib. 167, 144 Zezabel Oener. A
I 134, 344 Geneal. I 180, 392
Higinus v. Hyginus
Hiiu v. Hieu
Hilarianus, praef. urbis Mecilius Hilarianus Chr. 354
I 68, 338
HUarius (episc. Pictavieusis) Prosp. I 455, 109« 456,
1107. 1109 458,1136 Chr. oll I 644,486 Is. chr. A
II 466, 338 Bed. A III 297, 433 298, 447 Hylarius
Chr. 511 I 644, 496 Elarius Pectaviensis add. II ad
Bed. III 338
Hilarius (episc. Arelatensis) Clir. 452 I 662, 134
Hilarius cf. Hilarus
Hilarus, episc. Kom., v. ind. VI p. 554
Hilarus diaconus (exiliatus a. 354) Prosp. I 455, 1091
Hilarius Vhr. 511 I 644, 485
Hildebertus v. Childebertus
s. Hildefonsus C. Hisp. II 349, 48
Hildericus, rex Francorum, v. Cbildericus 111
Hildericus (Hilderix), rex Vandalorum, r. ind. III
Hildibertus v. Childebertus I
Hildiris, Hildirix v. Hihlericus in ind. III
beatus Hildutus V. Gild. A III 92, 5. 19. 23/24. 32 93,
1. 20. 21 sauctus lltutus Britt. III 215, 33/34 216,
9. 16
Hilia V. Ilia
Hilius V. Ilus
Hilmegis (rex Langobardoruiu) Mar. II 238, 572 Hil-
raaegis ibid. Elinigisilus Haon. I 337, 5
Hilochus V. Belochus
Hilpericus v. Chilpericus
Hiltirix «. Hildericus in ind. III
Hiob V. lob
Hipparchns Lal. Al. III 451 mg. b
Hipi)c)cent;iuri Is. chr. A \\ 436, 67
Hippucrates inedicus Prosp. I 397, 2uO Is. chr. A II
447, 180 Bed. A III 273, \u
Hippolytus (fil. Thesei) Prosp. I 390, 88
Hippolytus (episcopus et scriptor eccl.) Prosp. I 437,
803 Hyppulitus Bed. A 111290,355 Ypolitus Chr.
354 I 72, 2 Yppolitiis piesbiter ib. 74, 38
Hircauus v. Hyrcauiis
596
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Hireneus v. Iienaeus
HirminigilJus v. Hermenegildus
Hirobijani v. Hieroboam
Hisition (fil. Alani) Brilt. UI 160,7 1(J1, n i/s Hes-
sitio ib. 160, I bis Isiocon Nemi. III 147, s Isicon
Nenn. int. III 149, 15 Isocon ib. 147, 7/s Isacon
ib. 149, g/7. 7
Hiskia v. Ezecbias
Hispaniis (primus rex Hispaniae) add. I ad h. hi.'!l.
n 304, 12 Ispanus Ps. Is. h. II 378, i
Hlud- V. Lud-
Hobel V. labal
Hodera C. IJisp. II 359, 91
Holda {Sulda propbetissa) Gener. B I 125, 133 133,
170, 5 Chr. 511 1 636, 172 Olda Brosp. I 394, 168
Is. chr. A II 445, l.sii Oliba Gener. A I 125, 28s
133, 334, 5 Eliba Chr. Al. I 125, 288
Homerus poeta Prosp. I 392, 131 Chr. 511 I 634, loi.
121 Cass. II 122, 52 Is. chr. A Et 439, 106 Is. chr.
B n 439,69 Omirus Chr. Al. I 120,262
Houoratus (praef. urbis) Cons. Const. I 239, 359, 2
Chr. pasch. I 239, 359, 3 Gass. U. 152, 1099
Honoratus (episc. Arelatensis) Ohr. 452 I 656, S6
Honoria v. ind. II p. 486 sub Constantio III
Honoricus v. Hunericus in ind. III
Honorius imperator v. ind. II
Honorius (Placidiae filius) v. ind. II p. 486 sub Con-
staniio III
Hijuorius, episc. Romanus, v. ind. VI p. 555, itein
Bed. A III 314, 559
Hophni V. Ofni
Hor- cf. Or-
Horatius Flaccus Prosp. I 404, 30S Horatius Cass.
n 135, 564 Is. chr. A 11 452, 229. 229»
Hormisda(s), episc. Roni., v. ind. VI p. 554
Hors Britl. III 171, 9 187, 16 Nenn. int. III 171, 7. 9
187, 11 Horsa Nenn. int. III 154, 15 187, 1 Horso
(abl.) Britt. in 186,22
Hosmido v. Hormisda
Hostilianus v. Gallus imperator in ind. II
Hostilius V. Tullus Hostilius in ind. I
Hozias V. Azarias, rex ludae
Hueil V. Qild. B III 108, I6
Huguericus v. Hunerious in ind. III
Huir V. Ufir
Hul (fil. Aram) Chr. Al. I 104, 136 Ul Gener. A I
104, 165 Geneal. I 165, 84 Bul Gener. B I 104, 66
Huldin (rex Hunnoruin) Marc. II 69, 406, 3
Hulit V. VVelid
Humar v. Amer
Humeia v. Umeia
Hunericus (Hunerix, Hunii'icus) v. ind. III
Hurias v. Urias
Hussa Britt. III 206,9
Hyacinihus martijr lacintus Chr. 354 I 72, 9
Hydatius (episc. Hispanus , cf. II p. 4) Hyd. II 13
V. 4. 7. 12 17, 40 19, 62b 22, 96. 98 24, 130 32, 201. 207
Hyginus, episc. Kora., v. ind. VI p. 552
Ilybirius v. Hibirius
Hymeuaeus, episc. Hieros., v. ind. VI p. 560
Hypatius v. ind. II p. 489 sub Anastasio
Hypsipylc, refjina Lemniorum Ipsipyle C}ir. 511 I 633,69
Ilyrcanus, losepbi ducis ludeae filius Prosp. I 401, 264
Hyrcanus I (lohannes HyrcanusJ, ponlifex ludae-
orum Hyrcanus Chr. pasch. I 216, 714 Prosp. I
402, 283 Chr. 511 1 637, 246 638, 246 Bed. A III
278, 236 279, 240 lobannes Prosp. I 402, 282 Ps.
Is. chr. n 499, 195 m<j. Bed. A III 278, 235 cf.
lonatliti
Hyrcanus (II, pontif. lud.) Prosp. I 404, 306 405, 335,
13 406, 335, 20 407, 354 Chr. 511 I 638, 258. 259 bis.
272. 273 Ps. Is. chr. II 499, 196 mg. Bed. A III
279, 249 Jis 280,249 281,264 Hiroanus Chr. 511 I
638, 274
laades v. loadae
labal, fd. Lamech Hobel Geneal. I 163, 55
labin (rex Cbananeorum) Gener. A I 117, 263. 264
Geneal. I 173, 2s5 Bed. A III 259, 53 labes Gener.
B I 117,96 labis Chr. Al. I 117,237 Geneal. I
188,606 labi Chr.Al. I 117,236
lacbib (lahim, princeps sacerdotum) Geneal. I 190, 536
lachim {Hhi, fil. Balac) Geneal. I 177, 355
lacbin {lamin, fil. Simeon) Geneal. I 176, 329
lacintus v. Hyacinthus
lacob (patriarclia, fil. Isaac) Gener. A 1 113, 240. 241
132,332,22 133,333,5 136,359 C/i)-. ^U. I 113, 217.
218 Oe7ier. B I 132, 167, 22 133, 1G8, 5 140, 2 Geneal.
I 171,245 173,267a-b 175, 309a-l). 3ioa- b. 3ua ■ b 177^
362 bis. 353 178, 359. 360 187, 496 189, 531 195, 620
Prosp. I 387, 34. 37. 38. 40 bis. 41. 43. 44 Chr. 511 I
632, 28. 29 633, 38 Is. chr. A U 433, 39 Is. chr. B
II 432, 32. 34 Gild. III 26, 16 48, 3 54, lo. 26 57,
14. 19 73, 23. 35 74, 1 86, 5 Bed. A III 253, 21 256,
41. 43 Bed. B III 256, 43. 45 Lat. Bed. Ul 349,
29. 30 Lat. Mal. III 431, 14. 17. 32 432,41 lacob
qui postea Israbel Prosp. I 387, 32 lacob qui co-
gnomiuatus est Israliel Is. chr. A II 432, 35 Israbel
Geneal. I 175, 3i2a
lacob (fil. Mattbau) Gener. A I 133, 332, 61 Gener. B
I 132, 167, 61 Geneal. 1 185, 470. 471
laoobus , fil. Zebedei (apostolus) Gener. B\
I 133, 169,3 Gild. lU 67,20 idem"?
lacobus apostolus Bed. A III 308, 524 ]
lacobus Alphei (apostolus) Gener. B I 133, 109, 9
lacobus, frater domini, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
lacobus (episc. Nisibenus) Prosp. I 452, 1052 Bed. A
m 296, 427 add. II ad Bed. III 388
lacobus (medicus) Marc. II 88, 462
laddus (pontifex ludaeorum, yen. -i) Prosp. I 398,
219 Chr. 511 I 637, 212. 216 Bed. A III 274 , I9i
275, 196 276, 206 gen. laddus Prosp. I 398, 228
ladet {lidlaph, fil. Nacbor) Geneal. I 171, 243
ladou {liaddai, fil. lesse) Geneal. I 178,370
lafet, lafeth cet. v. laphet
laher v. lair
laio (lahja) C. Hisp. II 359, 92
lail (lael) Geneal. I 188, 507 bis
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
597
Inir (iiidex) Gener. A I 118, •jr.a aencal. I 188, sia
Prosp. I 390, s;. /«. ehr. A II 43S, 86 7s. cAr. B II
438, S6 JBed. A ni 2G0, 62 iierf. JS III 2(50, 67 Lat.
Bed. m 350,39.40 lahur Chr. Al. I 118,243.246
Ichir Chr. 511 I 633, c? lares GcJier. /J I 118, I02
lanibri v. Amri
lamiii (fil. Simeou) Geneal. I 17(), :t29
laiiiiies OiVii. III 82, 5
laiiacus, launaeus cct. v. Alexander
l'ouiponius lauuarianus (praef. urbis) Clir. 3o4 1 (H!,
289 Pomponius lauuarius ib. 66, 288
lanuarius (martyr) Chr. 354 I 71, 22
lainis (deus vel primus re.x Italiae) h. ehr. A II 454,
235» Ps. Is. chr. II 499, 94 Ncnn. int. III 153, 4
Bed. A ni 261,72
laidiet (fil. Noe) Gener. B l 92, 36 add. I ad Is.
/»•»«. II 304, s &?/(/(. i. II 320, 29 i;« Nenn. int.
III 149, 4. i. 19 lapheth add. I ad Is. hist. II 304,
.s. 10 lafet Gener. A I 95, 48 51. 62 96, 58. 76 97,
82 bis 99, 89. 93 103, 153 112, 230 Qcneal. I 168,
167» • c. 168» 169, 182l>. 189 170, 222 Scyth. B II 319,
ii Ps. Is. h. n 378, 2 lafeth Gener. A I 92, 37
Chr. Al. I 92, 12 93, 16 95, 25. 28. 29 97, 57 103, 126
Geneal. I 164, 65l> 168, 167!'. 168*. 175 169, 197 170,
202 Prosp. I 385, 10 add. I ad Vict. Aq. I 737,
17 Is. hist. n 268, 4 (l) 293, 26 Scyth. L. II 319,
25 Ps. Is. h. II 378, 2 Is. chr. A II 429, 18
Nenn. int. III 153,4 Britt. III 159, 17. 19 161, 4.
15. 16. 23 Bed. A III 254, 28 ter laphedi (gen.)
Nenn. III 147, 10 lafeh Ps. Is. h. II 378, 2
lared (fil. Malalehel) Chr. Al. I 91, 7 92, 8 his lareth
Gener. B I 91, 31 92, 32 132, 167, 6 139, 7. 8 Gener.
A I 132, 332, 6 add. I ad Chr. 354 I 151, 5. 6
Oeneal. l 162, 3i Prosp. I 385, .s. 6 Chr. 511 I
632, 5. 6 add. I ad Vict. Aq. I 737, 12. 13 Is. chr.
A n 421, 8. 9 Is. chr. B II 427, 9. 10 Britt. III
161,6 Bed. A m 250, 14 j;s, is Bed. B 111250,
15. 16 Lat. Bed. III 349, 7. 8 laret Gener. A I
91,32 92,33 GfiTico/. I 162, 30
lares r. lair
laret, lareth v. lared
larim (princeps sacerdotum) Geneal. I 190, 536
larimoth (leremoth levitii) Oeneal. 1 191, 538
lasou (pontifex ludaeorum) Prosp. I 401, 267
lasub {lob, fil. Isachar) Geneal. I 176, 338
lasura Chr. 354 I 147, 24
lavan (fil. laphet) Fs. Is. h. 11 378, 2 379,2 lovan
Britt. III 161,4 luvan Gener. A I 96,62. 71 Britt.
in 161,19 luvani (gen.) Britt. III 161,1.'. lobaii
Geneal. I 169, I80'' loran Nenn. int. III 149, is
lonan ib. 171,18 Yoias Chr. Al. I 96,39 Lotham
Geneal. I 169, I80» Lotam ib. 169, lso« Lotau ib.
169, I82b Dodam ib. 169, 187»
Ibas (episc. Edessenus) Vict. T. II 184,448 185, 4.M
193, 499 200, 542 V. 16
Ibat V. lobab, rex Edom
Iborca (dux Langohardorum) <idd. VI ad Prosp. I
498, 379
Ibrahim Ahrahim C. IJisp. IT 3(;(), 129. 130
Icarus (fil. Daedali) Is. chr. A II 436, 75
Tda (fil. IColil)a) Brilt. lll 201, 1 202, 9. 10 205, 13 20(;,
4. 6 Ncnn. int. III 200, s (205, a) Ncnn. III 205, 1
Tda Britt. III 205, .'1 idem videtur atque antecedens
Iddo V. Addo
Idippus V. Oedipus
Iditum {[eduthun, princejis lcvitaruni) Geneal. I 18(),
483 190,.',:!7 191, 539
Idiirain >i. lliduram
lehda (fil. Ahrahain) Gcneat. I 172,257
lebuscus (,til. Chauaau) Gencat. I 167, Hi; lebyseus
Gener. A I 100, 121
leccelia (uxor Amessiae regis) Geneal. I 180,398
lecclienir (Sechanja, princeps sacerdotum) Geneal. I
190,536
lecchonias v. lechonias
leccora (uxor losiae regis) Geneal. I 180, 412
lechonias q. e. loachim (lojachin vel lechonja, rex
ludae, Jitius loaehim q. e. Eliachim) lecbonias Chr.
Al. I 127, 295 Gener. A I 134, 335, 19 Oeneal. I
181,418 Oild. III 56,23 Bed. A III 269,147
lechoniam Gener. B I 132, 167, 50 leconias Gener.
A I 132, 332, 50 lecchonias Geneal. I 180, 4ifi» ■ l*
181, 419»- b Hiecconias iJ. 181, 418 Gecouias
Gener. A I 132 , 332, 51 loachim q. e. lechouiiis
Chr. 511 I 636, 176 loachim q. e. leconias Prosp.
I 395, 176 Toaciiu q. e. lechonias Bed. A III 268,
141 Toachim Gener. xi. I 126,292 127,293 Chr.
Al. I 126, 291 127, 292 bis
lechouias c/. leconias. Sedecias
lechor (lelur, fil. Ismahel) Geneal. I 172, 254
leconias {immo Achab, pater loram regis) Gener. A
I 134, 343
leconias (fil. regis lechoniae q. e. Toachim) Gener. A
I T32, 332, 51
leconias cf. Techouias, Sedecias
Tectan {loktan, fil. Heher) Gener. A I T04, 173 105,
174 Oener. B I 104, 62 105, 63 Geneal. I 165, luo
lecthau Geneal. I 170, 219 Tecta ib. T70, 206 lectae
(gen.) ib. T7T, 226 Ectam Chr. Al. I T04, 144 105,
145 T07, 166
lectau {lohsan, fil. Abraham) Geneal. I T72, 257
leddadida (uxor Amos regis) Oeneal. I T80, 410
Tefthe v. Tephte
legloria {laelam, fil. Esau) Geneal. I 173, 277
Tehir v. lair
lehu 1). Hieu
lebul {lehus, fil. Esau) Geneal. I 173,277 leul ib.
T73, 278
lemblas (patcr Micheae prophetae) Gener. A I 122, 274
Emhlas ib. 133, 333, 19 Embla Chr. Al. I 122, 271
lemna {limna, fil. Aser) Geneal. I 176, 341
lemuhel {Ilamuel, fil. Fares) Oeneal. I T76, 332
lephte (iudex, vulgo lephta [hebr. liphtach]) Prosp.
I 390, 89 add. IV ad Prosp. I 491 lepthe Bed.
B III 260, 69 Lat. Bed. III 350, 40. 41 lepthae
Bed. A III 260, 64 lefthe Chr. Al. I 118, 247
lepte 6'eHer. A I 118, 261 la. chr. A II 438, S9
Is. chr. B II 438, 58 Oild. III 65, 24 Teptae Bed.
.4 111260,64 leptha Geiier. iJ 1 1T8, 104 Geneal.
I 189,515 190, ;.3i Nepte Chr.511 I 633,69
598
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
lepphone Oeneal. I 188, 50i
lepte, leptha r. lephte
lepthe (letheth, dux Edom) Geneal. I 174, 2;io c/.
lephte
leremias v. Hieremias
lerobeam, leroboam v. Hierohoam
lesaias v. Esaias
lesbachas {loshekasa levita) Geneal. I 191, 53s
lesboe {lisbal-, fil. Abraham) Geneal. I 172, 262
lesca (fil. Aran) Geneal. I 171,242
lesdri {lizri levita) Oeneal. I 190, .'i38
lesiul (fil. Saul) Oeneal. I 190, Mi
lesse (pater David, vulgo Isai [hehr. lischaj]) Clir.
Al. I 120, 265 Gener. B I 132, 167, 32 Geneal. 1
178, 369. 370 194, 610 Gesse Gener. A I 132, 332, 32
lesu (lesua, princeps sacerdotura) Geneal. I 190, 536
lesua (liava, fil. Aser) Geneal. I 176, 341
lesus fil. Abiuth v. lesus fil. losedech
lesus Christus v. Cbristus
lesus filius losedech (pontifex) Chr. 611 I 636, iss.
198 Hiesus filius losedec Chr. Al. I 129, 315 Hie-
sus filius losedech Prosp. I 396, 185. 196 Hiesus
filius *Abiuth Gener. B I 132, 167, 52 Hiesus Gener.
A I 135,355 Gener. B I 135, 117 Bed. A III
271, 156
lesus filius T>iaye(Iosiia [lehoschuah] fil. Nun) Geneal.
1 188, 498 Hiesus filius Nave Chr. Al. I 1 14, 226
115, 228 his Gener. £ I 1 15, 91. 92 129, 179 Ihesus
filius Nave Gener. A I 110,216 lesus Nave ib. 114.
247 11.5,248 125,287 add. I ad Chr. 354 I 152,29
Geneal. I 190, 531 Gild. III 65, 18 lesus Navae
Geneal. I 173, 284 lesu Nave Chr. 611 I 633, 43
Hiesus Nave Chr. Al. I 114, 225 Gener. B \ 125,
132 129,178. 179 130,143 133, 168,8 Geneal. I 175,
305 176, 337 F. Vind. B I 278, 74 Hiesu Nave
Chr. Al. I 125, 287 F. Vind. B I 278, 74 Hesu
Nave Qener. A I 133, 333, 8 Iliesus Nave Geneal.
I 177, 352 lesus Gener.A I 115,249 121,269 130,
308 Geneal. I 188, 500 Chr. 611 I 633, 45 Cass.
II 121 , 29 Gild. III 65, 20 Hiesus Chr. Al. I
115, 229 Prosp. I 388, 62 389, 64 filius Nave
Gener. B I 140, 4 losue filius Nun Bed. A III
260, 67 losue add. V ad Prosp. I 497 Is. chr. A
U 435, 69 U. chr. B II 435, 42 Bed. A III 258,
48 V. I. 5 Bed. B III 258, 53 Lat. Bed. III 350,
32. 33 cf. Navve
lesus filius Sirach Is. chr. A II 450, 206 Bed. A III
277, 221 lesus filius Sjrac Chr. 511 I 637, 229
Hiesus filius Sirachae Prosp. I 400, 251 lesus Is.
chr. B 11 450, 136 Bed. B III 277, 151
Hiesus (pontifex) Prosp. I 401, 267
lesus (= lesus Navef) Geneal. I 173, 275
letliro V. Raguel
Icu ». Hieu
leul V. lehul
lezabel v. Hiezal)el
lezel {Usal , fil. lectan) Geneal. I 166. 105 Lezel
Gener. B J 105,68 Ezei 6'e»er. J^ I 105, 179 Ethil
Chr. Al. I lori, 149
lezid V. Izit
Iffi Britt. III 204, 28
Ifitus V. Iphitus
Iguatius, episc. Autioch., v. ind. VI p. 557
Ignius V. Hyginus
Iheremias v. Hieremias
Ihesus V. lesus
Iheu V. Hieu
Ihoram v. loiam
Ildericus, Ildirix v. Hildericus in ind. III
Ilia (mater Romuli) Chr. 354 I 144, 2 Bed. A III
266,122 Hilia Geneal. I 181,427
Ilius V. Ilus
Illoarudamus (rex Chaldaeorum) Lat. Al. III 447, 18
450, 18
IUus tyrannus v. ind. II 2>. 489 sub Zenone
Iltutus V. Hildutus
Ilulaeus (rex Chaldaeorum) Lat. Al. III 450, 4 lugaeus
ib. 447, 4
Ilus (fil. Trois) Prosp. I 389,71 Ilius Nenn. int. III
151, 27. 28 Hilius Nenn. III 151, 29. 30
Importunus senator Inportunus An. Val. I 328, 90
luachus (rex Argivorum) Clir. Al. I 114, 224 Prusp.
I 387, 33 Silv. I 547, 5 Is. chr. A 11 432, 36
Bed. A m 256, 42
Inatham v. lonatha
Ingenuus tyrannus v. ind. II p. 479 sub Oallieno
Inguec Britt. III 202, 5
Innocentius, episc. Rom., v. ind. VI p. 564
Innocenlius (conies) Marc. II 95, 499, 1
Inp- V. Imp-
Insteius v. Tertullus
luvitus V. Iphitus
lo (filia Inachi) Prosp. I 387, 33 Bed. A III 256, 42
loab (fil. Sarviae, <lux David) Gener. A I 121,269
Geneal. I 178, 371. 372 bis Moab Chr. Al. I 120, 266
loach.Ts {Tovhas, rex Israhel, fil. Hieu) Gener. A I
134, 345 lochas Geneal. I 192, .560. 56i loaz Gener.
B I 134, 158
loachas (loahas , rex ludae, fil. losiae) Gener. A I
126, 290 loachaz Prosp. I 394, 172 Chr. 611 I 636,
174 Ps. Is. chr. II 499, 160 Bed. A III 267, 139
268, 140 loaz Gener. B I 126, 134 loacham Chr.
Al. I 126, 289. :i90 loachim Gener. A I 134, 335, 16
cf. loachim
loachim (fil. losiae) Gener. A I 132, 332, 50 (primo
loco) = loachas?
loachim q. e. Eliachim (lojaldm, qui anlea Eljakim,
Jil. losiae, rex ludae) loachim Gener. A I 126,291.
292 132, 332, .50 (tertio loco) Gener. B I 126, 135 129,
180.182 Qeneal. l 180, 411. 416" ■ b 194,613 Prosp.
I 395, 174 bis Is. chr. A II 445, IGO Is. chr. B II
445, 107 Ps. Is chr. II 499, iGO Bed. B III 268,
121 Lat. Bed. III 3.50, 69. 70 luacim Bed. A III
267, 139 (juater 268, 140 ter. 141. 144 269, 146 v. 2. 4
loachim q. e. Eliachim Prosp. I 394, 173 Eliachim
qui cognoniinatus est loachim Ocner. A I 126, 290
Heliacliini q e. loacliini Gener. B I 126, 134 Gener.
A I 132, 332, 50 Helyachiin q. e. loachim Chr. 511
I 636, 175 Eliachim Chr. Al. I 126, 289. 291 Chr.
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
599
511 I 63G, 1T4 Eleacliim Clir. Al. 1 12(5, 290 iis
Hcliachim Gener. A I 134. 33S, 17
loacliim (sacerdos, fil. lliesu) Oener. A I 135,355
Qener. B I 135, 117 Prosp. I 396, l% Chr. 611
I 636, 198
loachim (fil. loseph) Oeneal. I 194, oos. C09
loachim c/. lechonias, loachas
loacim ii. lechonias, loachim
loadae (sacerdos) Oener. A I 135, 355 laades Oener.
B I 135, 117 cf. loiada
loade (uxor loas, regis ludae) Oeneal. I 180, 3',i6
loaunes r. lohannes
loas (rex ludae, fil. Ochoziae) Gener. A I 123,277.
278. 279 132, 332, 41 Oener. B I 123, 123 Geneal.
I 180, 393. 395. 413 192, 557» Prosp. I 392, 135 Is.
chr. A II 442, 130 Is. chr. B II 442, 89 Oild. III
51, 14 Bed. A m 264, lo?. los. io9 26.5, iii Bed.
B III 264, 102 Lat. Bed. III 3,50. fio. ei lohas
Chr. Al. I 123, 276. 276 Chr. 511 I 635, 127. i3i
loham (acc.) Chr. Al. I 123, 274
loas (rex Israhel, fil. loachas) Oener. A I 134, 346.
347 Gener. B I 134, 159 Oeneal. I 192, 561. 562
loastra v. Zoroastres
loastre v. Oxyartes
loatham {lothani, rex ludae, fil. Oziae) Oener. A I
123,280 124,281.282 132,332,44 134,335,10 Chr.
Al. I 123, 277 124, 278 Prosp. I 393, i.Mi Is. chr.
B n 443, 95 Bed. A m 265, 120 266, 123 lis. 124
Bed. B III 265, 108 Lat. Bed. Hl 350, 63. 64 loa-
than Gener. B I 124, 126 Chr. 511 I 635, i4l Is.
chr. A II 443, 142 loatlias Gener. B I 132, 167, 44
louatha Oeneal. I 180, 399. 401
loaz V. loachas
loh (fil. Zareth) Oeneal. I 173,269
luh (Ijjob patriarcha, vulrjo Hiob) C. Hisp. II 342, 29
Gild. III 58, 19 59, 30 Bed. A III 308, 526 loh
instus Marc. 11 63, 392 v. 13
lob (patriarcha?) Geneal. I 172, 256
lob (2>atriarchaf) Geneal. I 188, 504
lob cf. lobab
lobaath (fil. lovan) Britt. III 161,4 lobath Nenn.
int. III 149, 18 loban ib. 171, 18
lobab (fil. lectan) Geneal. T 170, 2is
lobab, re.r. Edom, Jil. Zara lobab id est lob Geneal.
I 173, 279 Ibat qui est lub patriarclia ib. 173, 2S3
lob ib. 173, 283. 2S4 ■
loban V. lavau, lobaatli
lobas V. loUas
lobath )'. lobaath
lochabet (mater Moysi et Aaron) Geneal. I 186, 4si
lochas V. loachas
lodae V. loiada
lode (sacerdos) Gener. ^ I 1 35, 356
loed (propheta, sub Asa rege) Prosp. I 392, 121 lohel
Is. chr. A II 441, 120 /«. chr. iJ 11 441, ao
loel (fil. Samuhel) Oeneal. I 189, 530 lohel Gener. A
I 136,358
loel (propheta, fil. Batuel , sub luatliam rege) Oener.
A I 124, 281 Oener. B I 124, 126 Gild. III 72, 33
lohel Chr. Al. I 124, 278 Gener. A I 133, 333, 29
CHRONICA III.
Gener. B I 133, 16S,29 Prosp. I 393, 151 Chr.5U
I 635, i»3 Is. chr. A II 443, i4t Bed. B III 265,
109
loel sacerdos lohel Oener. A I 135, 355
lofonias v. 8ophouias
lohannes baptista (vel ])raecursor) Chr. pasch. I 245,
391 Hami. I 269, 30 Barb. I 276, 52 279, 86. 91
280,112 281, 117 iis Prosp. I 409,376 add. V ad
Prosp. 1 495 add. VI 498, 390 Chr. 511 I 639,
300 3Iarc. H 84, 453, 1 85 V. 17. 21. 27 Vict. T. II
205, 661 Is. chr. A II 470, 360 476, 400 Ps. Is.
chr. II 499, 234 Britt. III 146, s. 9 Bed. A III
282, 273 295, 146 296, 421 297, 436 v. 2. u 304, 490
307, 617 Lat. Mal. III 429. 13. 20 432, 3. 26 435, 16
lohannis (nom.J Gener. A I 133,333,43 Barb. I
277,75 loannes Oener. B I 133, 168,43 F. Vind.
A I 281, 112 F. Vind. B 1 281, 112 Chr. 511 I
639, 284 lannis baptiste (gen.) Oener. B I 133,
170, 8
lohannes (apostolus et evangelista, fil. Zebedaei) Geneal.
I 194, 615 Prosp. I 409, 388 418, 530 419, 539. 660
add. V ad Prosp. I 495 Chr. 511 I 640, 339. 344
Ps. Is. h. II 381, 6bis Is. chr. A II 457, 259. ■ii<)^.
263 458, 267 Is. chr. B II 457, 173. 175 4,58, 177
Gild. III 67, 21 Bed. A III 285, 302. 303 bia. 305
286, 307 323, 601 v. 1 324, 6O6 326, 6II v. 6 Bed. B
m 285. 190. 192 286, 195 Hil. m 416, 20 Lat.
Mal. III 434, 21 435, 31 loannes Gener. B I 133,
169,4
lohannes anachoreta (vel monachus) Prosp. I 463,
1201 Chr. 452 I 648, 23 Cass. II 154, 1157 Is.
chr. A II 470, 363 Is. chr. B H 470, 237 Bed. B
III 299, 252 add. II ad Bed. III 340
lohannes, episc. AL, v. ind. VI B (n. AXXI. XXXIV.
XXXV)
lohannes, episc. Autioch., v. ind. VI C (n.XL. XLVIIl)
lohanues, episo. Const., v. ind. VI F (n. XII. XXVII.
XXXII)
lohannes (episc. Heracleensis) Vicl. T. II 196, 520, 1
lohannes, episc. Hieros., v. ind. VI D (n. VII. XL V.
LII)
lohaunes (episc. Paltensis) Marc. II 98, 512, 9 bis Vict.
T. II 194, 505
lohannes (episc. Portuensis) Bed. A III 314, 559
lohannes (archiepiscopus Raveunas) A(jn. I 321
lohannes, episc. Romauus, v. ind. VI A (n. LV.
LVIIL LXIIL LXXIV. LXXXIV. LXXXVII.
LXXXVIII)
lohannes {episc. Bavennas'?) Ilavn. 1 339,23
lohanues episcopus Vict. T. II 193,499
lohannes (cum Augustiuo iu Britanniam missus, postea
episcopus) Bed. A III 309, 531
lohannes (diacouus iu Aelia urbe) Marc. II 81,444,4
lohannes, Antiochenae paroeciae presbyter Marc. 11
93, 486
lohanues, presbyter ecclesiae Emeriteusis loh. II 215,
678, 5
lohannes imperator v. ind. II
lohannes Cottistis (tyrannus) Marc. 11 105, 537, 4
lohannes (comes Africae, a. 408) Chr. 452 I 652, 59
77
600
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
lohannes (mng. niilitiae a. 441) Marc. II 80, 441, 2
lohannes (praefectus lUyrici, a. 517) Marc. II I(X), 517
lohaunes (dux Komanae militiae in Africa, f a. 545)
Auct. Marc. II 107, .14.% 2 Vict. T. 11 201, .=,45 Ms
lohanne.s (patricius et praef. praetorio, a. 544) Marc.
n 107, ,■.44, 3
lohaunes (mag. militum ca. a. 538—548) Marc. II
105, .538, 1. 3 107, .544, 2. 545, 3 108, 547, 2. 3. 6. .548, 1
lohannes cognomento Cassianus (scriptor) add. VI ad
Frosp. I 490, 433
lohannes (librarius a. 800) add. II ad Is. chr. II
491,1
lohaunes cf. Ilyrcanus, Stotias iunior
lohas V. loas
lohel V. loed, loel
lojachim v. loachim
lojachin v. lechonias
loiada (pontifex) Gener. B I 123, 123 Prosp. I 392,
136 Oild. III 51, 15 loiade Chr. 511 I 635, 130 Is.
chr. A II 441, 129 loiadae Gener. A I 123, 277. 278
Bed. A III 264, loa. 109 Bed. B III 264, 103 loadae
Gener. A I 123, 277 lodae Chr. Al. I 123, 274 bis.
275
lollas, fl. Anlipatri lobas Scyth. L. II 322, 33 Scyth.
B. II 322, 33
lona (fil. Eliacim, lonam apud Luc. 3, 30) Geneal. I
193, 677. 578 cf. lonas
lonaam (fil. losiae) Gener. A I 132, 332, 50
lonadah (fil. Rechab, sacerdos) Prosp. I 392, 132 Chr.
511 1 635, 126 Is. chr. A II 441, 128 Is. chr. B U 441,
88 Bed. A III 264, 106 Bed. B III 264, 98^. loi
lonan v. lavan
lonas (propheta) Geiier. A I 124,280 133, 333,26 Gener.
B I 123, 125 133, 168, 26 Chr. Al. 1 124, 277 Frosp.
i 393, 148 Chr. 511 I 635, 138 Is. chr. A II 443, 141
Gild. in 55, 29 lona Geneal. I 164, 73 169, 183»
lonas, pater Fetri Simon Bar loua Gild. UI 84, 32
lonatha (pontifex ludaeorum) Frosji. I 402, 281 bis
Chr. 511 I 637, 242 lonathas Bed. A III 278, 232.
234 lonatha Frosp. I 403, 293 errore piro lohanne
Myrcano
louatha {abl., fil. Matathiae) Geneal. I 179, 37G lua-
tham (nom.) ib. 189, 519
louatlia cf. loatham
louatham (acc, fil. Gersain) Geneal. I 187, 492
lonatham {acc, fil. Saul) Geneal. I 190, 534 lonathae
(gen.) ibid.
lonitus (fil. Noe) add. I ad Is. hist. II 304, 7
loram {lehoram, fil. losaphat, rex ludae) Gener. A 1
122, 275 bis 123, 276 132, 332, 39 134, 335, 8 Chr. Al.
I 122,272 123,274 Gener. B I 132,167,39 Geneal.
I 180, 389. 391 192, 557" Frosp. I 392, 12S. 130 Clir.
511 I 634, 119 Is. chr. A II 441, 123 Is. chr. B H
441, 83 6ild. III 51, 7 Bed. A lU. 264, io3. 104 his.
105. 108 Bed. B III 264, 96 Lat. Bed. III 350, 57. 58
Ihoram C7(r. 511 I 635, 123
loram (fil. Aohab, rex Israhel) Gener. A I 123, 275
134, 343. 344 Geneal. I 192, 355»- b
loram (sacerdos) Oener. A I 135, 355 Gener. B I 135,
117
loran v. lavan
lordani (plur.) Chr. 354 I 71,19
lorim (fil. Matthata) Geneal. I 193, 583. 584
loroastrae v. Oxyartes
losaheth {losabath, filia loram regis, uxor loiada ponti-
ficis) Bed. A III 264, 108 losebeth Geneal. I 192,
557» losabe Clir. Al. I 123, 274 Zosabaae Gener.
A I 123,277
losaphat {loschaphat, rex ludae) Gener. B I 122, 119
132, 167, 38 Frosp. I 392, 124 Chr. 511 I 634, 115
Is. chr. A II 441, 121 Is. chr. B II 441, si Gild.
III 51, 2. 7. 10. 11 Bed. A III 263, 97 264, 102. los
Bed. B in 263, 94 Lat. Bed. III 350, 56. 57 losa-
fat Chr. Al. 1 122, 271 losafath Gener. A I 122,
274. 275 132, 332, 38 133, 335, 7 Geneal. I 180, 387. 389
lose (pater Genne, loseph ap. Luc.3,24) Oeneal. I
194, 601. 602
losebeth ji. losabeth
losedech (sacerdos, pater lesu pontificis) Gener. A I
135, 355 cf. Abiud, lesus
loseph (fil. lacob patriarchae) Geneal. I 175, :iii^.
312» • ''. 320 177, 343. 349. 352 bis Frosp. 1 387, 34. 40.
43. 44. 45 Chr. 511 I 632, 30 633, 32. 33 Is. chr. A II
433, 39. 42 Is. chr. B II 432, 34 433, 36 Gild. III
57, 7 65, 8 86, 6 Bed. B m 256, 45. 47 Lat. Bed. III
349, 30 Lat. Mal. ffl 433, u losep Chr. 511 1 633, 31
loseph (pater Asafh) Geneal. I 190, 538
loseph, Jil. lona (Luc. 3, 30) losef Geneal. I 193, 578.
579
loseph (spousus Mariae virginis) Gener. A I 133, 332,
62 Gener. B I 132,167,62 Geneal. I 185,471 191,
543 194, 610 Barb. I 280, 106 Lat. 3Ial. III 426, 26
428, 38. 29. 35. 39. 41 431, 39 losef Geneal. I 172,
249 185, 472^ idem loseph fil. Heli Geneal. I 194,
607. 608
loseph, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
losephus (dux ludaeae) Frosp. I 399, 246 401, 264
losephus (scriptor) Prosp. I 409, 387 410, 389 415, 478
Chr. 511 I 636, 201 640, 338 F. Camp. I 745, 3 Is.
chr. A II 428, 16. 17 Bed. A III 2.57, 47 258, 4S
V. 1/2 259, 56 260, 67 261, 77. 79 270, 149 v. 1 273, no
losias (rex ludae, fil. Amon, gen. -ae, acc. -am) Gener.
A I 125, 236. 287 126, 289 131, 310. 311 132, 332,49. ,'.0
134,335,15 Gener. £ I 125,131 131,145. U6 Chr.
Al. I 125, 286 bis. 287. 288 126, 289 Geneal. I 180, 4il
Prosp. I 394, 166. 171 Chr. 511 I 635, 164 636, 173
Is. chr. A II 444, 157 Is. chr. B II 444, 105 Bed. A
III 267, 136. 139 his 268, 140 bis. 142 Bed. B III 267,
119 Lat. Bed. III 350, 68. 69 gen. losie Gener. B I
125, 132 acc. losian Geneal. I 180, 409 losiam
(nom.) Gener. B I 132, 167, 49 cf. Esaias
losue V. lesus fil. Nave
lotapianus tyrannus v. ind. IF p. 479 sub Fhilippis
lothor, lothro, lotor v. Raguel
lovau V. lavan
lovetlien V. GiUl. A III 105,15
lovianus imperator v. ind. II
lovianus comes v. lovinus «
Sonorio)
ind. II p. 485 (sub
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
601
liivijinus {Tovintunus inonaclius) ('/«•. 456 I 656,80
c/. «o(.
lovinus tyrannus »\ ind. II ]>. J6'5 su/> Ilonorio,
item p. 486
fphitus (Elms, qui instawavit certamen Olympicum)
Ititus Frosp. I 393, I4a Ipitus Gener. A I 89, 13
132, 331 Invitiis (lil. Ilerculis per^ieram) Chr. 511
I (530, 13H
Ipsipyle r. Ilypsipyle
Irel (pater Abessan iudicis) Gvneal. I 1H9, .■,!(;
Ircuaeus (episc. Lugdunensis) Is. chr. A II 4G0 , aso
Hireueus Prosp. I 418, sao 419, .'>50 432, 7io 434, 751
Bed. A III 288, 335
Irene Chr. 354 I 148, 25
Irene imperatrix v. ind. II 2>- 491
Isaac (patriarcha) Chr. Al. I 112, 205 113, 212. 213. 2U.
215. 216. 217 Gener. A I 113, 23a. 240 132, 332, 21 133,
333, 4 Gener. B I 132, 167, 21 133, 168, 4 add. I ad
Chr. 354 I l.^il, 24. 25 Geneal. I 171, 244 172, 253^
('iwj-''. 263. 264a-b. 265 173, 266. 267" ' •< 177,353 187,
496 Prosp. I 386, 31. 32 387, 37. 41 Chr. 511 I 632,
29 Is. chr. A II 432, 34. 35 Is. chr. B II 432, 31. 32
6ild. III 26, 15 86, 4 Bed. A III 256, 40. 4i Bed.
B m 256, 41. 43 Lal. Bed. III 349, 28. 29 Ysaac
Gmer. B I 140, i Chr. 511 I 632, 27. 28
Isaac, Antiochenae ecclesiae presbyter Marc. II 87, 459
Isaaccliar v. Isachar
Isaar {lezear, fil. Caath) Gener. A I 136, 359. 360 bis
Geneal. I 186, 482 Issar Oeneal. I 186, 476. 484
Isachar (fil. lacob) Geneal. 1 175, 316 176, 338 bis
Isaacchar ib. 175, 311*'
Isacou )'. Hisition
Isai V. lesse
Isaias v. Esaias
Isba {lesebeah, priuceps sacerdotum) Geneal. I 190, 536
Iscam (Hischam) C. Eisp. II 359, 88 360, 95. 96 361,
100 362, 107. 109 363, 112 bis. 113 364, 116. 120 Yscam
ib. 359, 93 Hesciam C. Byz. U 359, 41
Isdrael (lesarela levita) Geneal. I 190, 538
Isembardus (episc. Pictavensis) V. Gild. A III 106, 41
Iserinus Britt. HI 195, 17
Isicon V. Hisition
Isidorus (episc. Hispaleusis) Ilavn. I 268, 8 add. I ad
Is. hist. II 304, 1 C. Hisp. II 339, I6 Ps. Is. h. II
378 ti«. Nenn. III 143,26 Nenn. int. III 143,23
Ilisidorus Havn. I 268, 10 Isydorus ib. 268, 14
Isidrus ib. 268, 15 Ysidorus add. V ad Prosp. I
494 proZ. C.Hisp.ll 340,20 367,137 Ps. Is. h. H
386, 16 387, 17 add. II ad Is. chr. 11 494, 8. 9
add. IV 505, 6
Isiocou V. Hisition
Isis Prosp. I 387, 33 Bed. A III 256, 42 — Iseum r.
Koma in geogr.
Ismahel (iil. Abraham) Geneal. I 172, 253» bis. 254 his
173, 270 Proap. 1 386, 29 Is. chr. A U 432, 34 Is.
chr. S U 432, 31 Bed. A III 256, 39 bis Bed. B III
2.56, 42 Ismael Geneal. I 172, -ai^
Ismail Izmael C. Hisp. II 365, 123 Zmaol ib. 365,
124 bis 366, 131
Israaro (til. Gad) Geneal. I 176, 340
IsoCDn V. Hisition
Isjianus r. Hisiianus
Israhel v. lacob patriarclia
Issar V. Isaar
Istoreth Britt. III 156, 5 Nenn. int. UI 156, 10
Istorinus Britt. III 156, 5 Nenn. int. III 156, 11
Itacius episcopus Prosj). I 462,1193 Is. chr.A II 470,
359
Ithamar (fil. Aaron) Gener. A I 136, 359 Geneal. I
187, ^ssl) ■ c 190, 536 Itaniar Geneal. I 187, 490 Ytha-
mar Gener. A I 136, 360
lubal (fil. Lamech) Geneal. I 163, 55 bis Is. chr. A
II 428, 14
luchael q. e. Bereugarius V. Gild. A III 102, 19
luda (fil. lacob) Gener. A I 132, 332, 23 Geneal. I 175,
31l'>. 312». 315 176, 331. 337 178, 360 Prosp. 1 391, 115
405, 335, 6 ludam (nom.) Gener. B I 132, 167, 23
luda, pater Daniel (?) Gener. B 1 126, 136
luda (fil. loseph) Oeneal. I 193, 579. 5so
luda (fil. Anna = loda fil. loanan ap. Luc. 3, 26127)
Oeneal. I 194, 596. 597
luda cf. Dedan
ludadan, ludadat v. Dedan
ludas Machabeus Prosp. I 401, 270. 273 Chr. 511 I
637, 240 luda Machabeus Bed. A IH 278,230
ludas Prosp. I 401, 271 Machabeus Bed. A Hl
278, 232
ludas Galileus Prosp. I 408, 360
ludas Ischarioth ludas Scariotes Lat. Mal. III 429,
26 ludas traditor Gild. III 62, u 63, 23 83, 29
ludas Barb. I 281, 118. 1-20 Gild. Ui. 26,25 83, 21.
23 Bed. A III 326, 611
ludas zelothes (apostolus) Gener. B I 133, 169, 10
ludas apostolus (auctor epistolae ludae) Bed. A III
250, 15
ludas, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
ludicael (episc. Venetensis) V. Oild. A III 102, 32
103,4
ludiu (uxor Esau) Oeneal. I 173, 268
ludith Oeneal. I 175, 313 Chr. 511 I 636, 1S7 Is. chr.
A II 446, 168 Is. chr. B II 446, 113 Bed. B III
271, 128 ludit Bed. A III 271, 153
lugaeus v. Ilulaeus
lugurtha Chr. 511 I 638, 248 lugurta Prosp. I 402,
287 — bellum lugurthinum Cons. Const. I 214, 642
lulia v. ind. II p. 474 sub Augusto
lulia gens cet. vid. ind. II j'- 474.
luliane (martyr) Chr. 354 1 71, 30
sancte luliane (gen.) Ps. Is. h. II 385, 13
lulianus (episc. Aeclauensis, Pelagianus) Prosp. I 467,
1252 473, 1304 477, 1336
luliauus, episc. Alexand., v. ind. VI p. 556
luliauus, episc. Antioch., v. ind. VI p. 558
luliaaus (episc. Bostrenus) Vict. T. II 194, 505
lulianus (episc. Halicarnasseusis) Vict. T. II 199,
539 ter
lulianus, episc. Hieros., v. ind. VI I) (n. XX. XXIV)
luliauus (episc. Toletanus) C. Hisp. 11 349, 60 350, 54.
55 ter 368, 139. i4o Ps. Is. h. 11 387 , 18. 1» novies
388, 21
77*
602
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
lulianus diacouus Bed. A 131 297, 436
lulianus imperator v. ind. II p. 477 (Didius lulianus)
et 483 (luliauus apostata)
lulianus tyrannus v. ind, II p. 480 sub Carino
Anicius lulianus (praef. urbis) Chr. 354 I 67, 326 68,
327. 328
luliauus (mag. militiae) 3Iarc. II 94, 493, 2
luliauus praefectus Vict. T. II 205, 566, 2
luliani portus Marc. II 97, 509, 2
lulianus cf. Camenius
lulius (fil. Ascanii) Chr. 511 I 634, 85
lulius (fil. Aremuli Silvii) Bed. A III 265, iio
lulius Proculus Bed. A III 265, uo
lulius Caesar dictator v. ind. II
lulius (episc. Puteolanus) Prosp. I 480, 1358, 16
lulius, episc. Eomanus, v. ind. VI p. 553
lulius (martyr Britannicus) Oild. III 31, 20 Bed. A
ni 295, 406
lulius Africanus v. Africauus
lunior (monachus) V. Gild. A III 104, 25
lunius V. Brutus, Donatus, Flavianus, Maximus, Ter-
tullus, Tiberianus
Inppiter Prosp. I 387, 36 Chr. 511 I 639, 302 Is. chr.
A n 433, 40 434, 50 454, 24i Nenn. int. III 151, 18
153, 7. stts lupiter (= gen.) Nenn. III 151,21
gen. Zini Chr. Al. I 117, 241 cf. Mous lovis in
indice yeoyr.
luppiter optimus maximus Prosp. I 411, 411
luppiter Olympius Bed. A III 278, 229 luppiter
Olimpius Chr. 511 I 637, 238
luppiter Peregriuus Chr. 511 I 637, 238 Bed. A
m 278, 299
lusclia (fil. Asam) Geneal. I 174,301
luschau (fil. Asam, alius) Geneal. I 174, 301
lustina v. ind. II p. 483 sub Valentiniano I
lustinianus imperator v. ind. II p. 489 et 491
lustiuiauus (legatus Valentiniani UI) Myd. II 27, I6I
lustinianus (mag. militum) loh. II 214, 675, 1 bis
lustiuus imperator (I et II) v. ind. II
lustinus philosophus Prosp. I 427, 640. 657 Chr. 511 1
641, 363 Cass. II 142, 804 Bed. A III 287, 321
lustinus (fil. Germaui patricii) Auct. Marc. U 100,
540, 1 loh. n 211, 568, 2
lustus a Tiberiade (scriptor) Prosp. I 419, 541
lustus, episc. Al., v. ind. VI p. 555
lustus, episc. Hierosol., v. ind. VI D (n. III. XI)
lustus (archiepiscopus Britannus) Bed. A III 311, 541
luvan V. lavan
luvenalis, episc. Hieros., v. ind. VI p. 560
luvencus (presbyter Hispauus) Ilavn. I 268, 3 luven-
tus Chr. 511 I 643,463
luzif (Jusu/) C. Uisp. n 367, 136 luzzif ib. 366, 131
367, 137
Ixmaracdus v. Smaragdus
Izit (lezid I), rex Saracenorum , fil. 3Ioaviae Yzit
C. Byz. II 344, 26 345, 27 C. Hisp. II 345, 41
Izit (lezid H) C. IJiap. II 356, 81 357, 84. 85 359, 88.
88 my. 89. 93 Yzit C. Byz. II 357, 38. 39 ter 359, 41
Izit (Iczid TH) C. Uisp. II 364 , 121 Izit Alulit ib.
365, 123 366, 129
Izit (dux rebellionis) C. Hisp. II 357, 85 Yzit C. Byz.
n 357, 39 bis
Izraael v. Ismail
Izrau Britt. III 161,3 (corruplum ex EzraV
Karitius v. Carausius
Karlomauuus r. Carlomaunus
Karolus v. Carolus
s. Kienan 3Iir. Hib. Paris. III 221,92
taban (fil. Batuel) Geneal. I 171, 244. 245 Prosp. I
387, 38 Chr. 511 I 632, 29
Labdou v. Abdon
Labdonae v. Abdoneus
Labiim (fil. Mesraim) Chr. Al. 1 100, 87 Labiin Oener.
A I 100, 112 Latin Geneal. I 167, 138
Labosordach (rex Babyloniorum) Bed. A III 270, 149
V. 11
Lactautius Prosp. I 449, 1001
Laelianus tyrannus v. ind. II p. 479 sub Gallieno
Laenas Popilius Lenas Chr. 354 I 145, B (iu dicta-
ioribus)
Popilius Laenas, trib. mil. Popilius Prosp. I 405, 33i
Cass. II 134, 540
Laetus (episcopus Neptensis civitatis, martyr) Vict. T.
II 189, 479, 1 198, 534, 1 Is. hist. II 298, 19 299, 21
Lafiu V. Lapidoth
Lagidae Bed. A III 281, 267
Lagus )'. Ptolemaeus I
Lamech (fil. Mathusalam, pater Noe, ex geuere Seth)
Oetier. B I 92, 34. 35 132, 167, 9 et post 13 139, 10
II Chr. Al. I 92, 10. 11 bis add. I ad Chr. 354 I
151, 8. 9 Oeneal. I 162, 34. 35» Prosp. I 385, 8. 9
Ghr. 511 I 632, s. 9 Is. chr. A II 428, 12. 15 /s.
chr. B II 428, 1-2. 13 Britt. HI 161, 5. 23 Bed. A
III 251 , 17 bis. 18 bis Bed. B III 251, 18. 20 Lat.
Bed. III 349, 10. u Lamec Gener. A I 92, 35. 36
132, 332, 9 Oeneal. I 162, 35I' bis Malec add. I ad
Vict. Aq. I 737, 1;.. 16
Lamech (fil. Methusael, ex genere Caiu) Geneal. I
163, 48. 52H' bis. 54 164, 61
Lamedon v. Laomedon
Lucius Lamia Cass. II 135, 569
Lamidou v. Laomedon
Lamiuir Geneal. I 174, 298
Lamissus (rex Laugobardorum) add. VI ad Prosp. I
499, 423
Lampares (rex Assyriorura) Cass. II 121,35
Lampedo (regiua Amazonum) Scyth. Ij. II 315, 12
Scyth. B II 315, 12
L.amprides (rex Assyriorum) Cass. II 121,32
Lanthacarius (dux Francorum) 3Iar. II 236, 548, 2
Laomedon (rex Troiae, pater Priami) Prosp. 1 390, 81
Bed. A III 260,61 Laomedus Chr. Al. I 119, 252
Laumodou Is. chr. A II 437, 84 Laraedon Nenn.
III 151,34/35 Lamidon Nenn. int. III 151,31
Lapidoth, maritus Deborra Lapidod Gener. A I 117,
254 Lafiu Chr. Al. I 117, 237
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
603
Lapithae Prosp. I 390, 80 Laphitae Chr. 511 I 033,
63 Bed. A III 259, so
T. Largus (dictator) Cass. II 123, lO.')
Largus (martjr) Chr. 3o4 I 71, 29
Latin v. Labiim
Latinus (re.K Latiiiorum, socer Aeneae) Chr. 354 I 143,
a. 11. 12 Cass. II 121, ih 161, 1367. 1368 Ps. Is. chr.
II 499, M BriU. III ItJO, 3. 3 Neim. int. UI 150,
1. 3 153, 9 Bed. A UI 261, 72
Latinus Silvius Prosp. I 391 , 105 Chr. 511 I 634, 89
Cass. II 122, bh Bed. A III 262, 83 Latinus Chr.
354 I 143, 19
Latisunt (iil. Dedan) Geneal. I 172, 259
Latronianus (parliceps liaereseos Priscilliani) Prosp.
I 462, 1187 Myd. U 15, 16
Laudaricus (Hunnus) Chr. 511 I 663, 615
Lavinia (uxor Aeneae) Cass. II 122, 51 Britt. III
150, 1 Nenn. int. III 150, 1
Laumedou v. Laomedou
s. Laurentius (diaconus Romauus, martyr) Chr. 354
I 72, 1 F. Vind. A I 289, 358 F. Viiul. B I 289,
356 Marc. II 80, 439, 2 85 v. 39 Ps. Is. h. II 381, 7
Bed. A III 296, 419 298, 442 303, 486 Laurencius
add. V ad Prosp. I 495 Byd. 11 16, 25» cf. basi-
lica Laurentii sub Roma in ind. yeoyr.
Laurentius (episc. Nuceriae civitatis, consecratus epi-
scopus Koiuanus) ^»1. Val. I 324, 65 Vict. T. II
192, 497, 2
Laurentius (episcopus Lychnidensis) Jlarc. U 99,
51C,, 3 ter
Lazarus Lat. Jlat. III 433, 5
Lea V. Li.a
Leander (episc. Uispalensis) loh. II 217, 585, 7 219
V. 9 C. Hisp. II 342, 29 Ps. Is. h. II 385, u Is.
chr. A II 477, 408» Bed. A III 309, 529
Leo imperator v. ijid. II p. 487. 48S. 491. 492
Leo minor v. ind. II p. 488
Leo, episc, Rom., v. ind. VI A (n. XLVII. XCVIII)
Leo (episc. Tyriassouensis) Myd. 11 25, 141
sancta Leocadia Is. chr. A 11 480, 416" gen. saucte
Leocadie C. Ilisp. U 340, 20. 22 Ps. Is. h. II 387, 17
cf. ecclesia s. Leocadiae sub Toletum in ind. geoyr.
Leodegarius episcopus add. IV ad Is. chr. 11 502
Leonides (pater Origenis, martyr) Prosp. I 434, 755
Bed. A III 289, 344
Leoutius imperator v. ind. II
Leontius tyranuus v. ind. II p. 489 sub Zenone
Leopardus V. Gild. A III 103, 45
Leovigildus (Leovegildus , Leovigillus) v. ind. IV
p. 495
Lepidus (triumvir) Chr. pasch. I 216, 707, i Silv. I
520, 2 4(8 Cass. II 134, 539 Lepidius Oir. pasch. I
217, 716, 2
Leucippus (rex Sicyouiorum) Chr. Al. I 114, 224
Levi (fil. lacob) Gener. A I 113,241 114,242 136,359
Chr.Al. I 113,218 114,219 Oeneal. I 175,314 176,
330 bia add. I ad Vict. Aq. I 737, 23 Gild. lU 75,
19. 26. 32 Bed. A UI 257, 46 v. 13 Levvi Geneal. 1
175,311'' 186, 474<=. 475. 478. 479 Lewi Gener. A I
136, 359
Levitae (pl.) Gener. A I 136, 361 Geneal. I 186,
474''. 483 Bed. A UI 326, 6I3 Levvitae Gener.
A I 136, 358. 359 ter. 360 Geneal. I 186, 474» • <=
Levvita Gener. A I 136, 360
Levvitici Gener. A I 136, 361 bis
Levi, fil. Simeon Levvi Geneal. I 193, 581. 582
Levi, fil. Melchi Levvi Geneal. I 194, 604. 605
Levi, episc. Hieros., v. ind. VI p. 55y
Leviba v. Liwa I in ind. IV p. 495
Levigeldus , Levigildus vid. Leo vigildus in ind. I V
p. 495
Levila (mag. militum) An. Val. I 318, 54 Libila
{ahl. -ane) F. Vind. A I 318, 640 Havn. I 319, 491
Levva v. Livva I in ind. IV p. 495
Levvi V. Levi
Leuvigildus cet. v. Leovigildus in ind. IV p. 495
Lezel V. lezel
Lia (Lea, uxor lacob) Geneal. I 171,245 175, 311».
317. 318 Lya ib. 175, 311^ bis
Liberius, ep. Rom., v. ind. VI p. 553
Liberius (praef. praetorii, post patricius) An. Val. I
324, 68
Libia v. Livia
Libila v. Levila
Licerius v. Glycerius
Licinius imperator, item Licinius iunior v. ind. II
p. 481. 482
Liciuius (Gallieni filius) v. ind. II p. 479 sub Oallieno
Liciuius {i. e. Livius) v. Saliuator
Liethan Britt. III 156, 8 Nenn. int. III 156, 12
Lilid (uxor Adam) Ps. Is. chr. II 498, 3 my.
Liiingis (Isaurus) Marc. II 94, 492
Limenius (praef. praetorio et urbis) Chr. 354 I 68,
347. 349 Ulpius Limenius ib. 68, "348
Linus (rausicus, praeceptor Herculis) Is. chr. A II
437, 79 Bed. B lU 259, 62
Linus, episc. Romanus, v. ind. VI p. 552
Liodgaald Britt. lU 205,7
Litorius (comes , dux liomanus) Prosp. I 475 , 1324
476, 1335 Hyd. U 23, 116 Cass. II 1.56, 1232 Is. hist.
U 277, ubis
Liuba V. Liwa II in ind. IV 2>. 495
Liudbrandus v. Liutprandus
Livia V. ind. II p. 474 sub Augusto
Limus Andronicus Lucius Livius Cass. II 128, 316
Livius (historiarum scriptor) Cass. U 135, 564 Titus
Livius ib. 161, 1370
Livius Severus imperator v. ind. II
Livius cf. Saliuator
Liutprandus, rex Lanyobardorum Liudbrandus Bcd.
A in 318, 585 321, 593 Liuprandus add. II ad Js.
chr. II 491,1
Liwa l et U (reges Visigoth.) v. ind. IV p. 495
Liuvigildus v. Leovigildus in ind. IV p. 495
Lobou (Libni, fil. Gesson) Geneal. I 186, 478 cf.Emelier
Lodovicus V. Chlodoveus I
Loigairus rex Gild. UI 88, 36 Loygare regis Britt.
m 196, 6
LoUianus (praef. ui-bis) Chr. 354 I 65, 254 cf. Ma-
vortius
604
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Liimoineu (fil. Dedan) Geneal. I 172, aiig
Ldiigimis (IVater Zeiiiiiiis iiiij).) v. ind, II p. 488 sub
Zenone
Longinus cognomento Selinunteus (tyrannus Isaurus)
Marc. II 95, 498, 2 Vict. T. II 192, 495, i
Longinus praefectus Ayn. I 33(5, 95. 96 bis
Longobardus (fil. Ai-menon) Nenn. int. III 140, 11
Britt. III lliO, 5
Lotam, Lotan v. lavan
Loth (fil. Aran) Geneal. I 1G7, 158 171, 242. 247 172,
248 Gild. ni 64, 14 86, 3
Lotham v. lavan
Lothan [Lotan, fil. Seir) Geneal. 1 173, 275 174, 295
Lotharius imperator add. IV ad Is. chr. II .503, 1 his
add. III ad Bed. III 343, I Hlotharius add. IV
ad Vict. Aq. I 754 post 306
Lotharius cf. Chlothacarius II
Loygare v. Loigairus
Lucanus (poeta) CJir. pasch. I 221, 67 Is. chr. A II
456, 249 Luccanus Chr. 511 l 639, 316
Lucas evangelista Geneal. 1 186, 47i^ 191, r.43 Chr.
pasch. I 236, 337, 2 Barh. I 293, 241 Prosp. I 456,
noi Bed. A IH 253, 23 v. 5 297, 432 Hil. Ul 416,
18 Lat. Mal. III 428, 40 Lucas Geneal. I 186, 473»
194, 610 F. Vind. A I 293, 447 add. V ad Prosp.
I 495 Bed. A III 284, 285. 287 289, 354 Bed. B nl
296, 241 Lucas apostolus Cons. Const. I 239, 357, i
Ckr.pasch. I 239,367,1 F. Vind. B I 293,447 Is.
chr. A II 467, 342
Luchtenus Nenn. int. III 155, 4
Lucianus (presbyter Antiochenus, martyr) Prosp. I
450, 1023 Bed. A III 295, 409 296, 423
Lucianus presbyter Cons. Const. I 246, 415 add. IV
ad Vict. Aq. I 755, 415 Marc. II 72, 415, 2 Bed. A
UI 300, 470
Lucifer Geneal. I 161,10. 20» Gild. III 68,21
Lucifer (episc. Caralitanus) Prosp. I 455, losi 456,
1116 bis 459, 1143 Chr. 511 I 644, 485
Lucina Bed. A III 292, 376
Lucius Caesar cf. ind. II p. 475 sub Auyusto
Lucius, episc. Eomauus, v. ind. VI p. 553
Lucius (rex Britanniae) Britt. III 164, 22 Nenn. int.
III 164, 15 Bed. A III 288, 331
Lucius cf. Otho in ind. II
Lucretia (uxor Tarquinii CoUatini) Bed. A III 271,
152
Lucretius poeta Is. chr. A 11 452, 222 Tit. Lucretius
Prosp. I 403, 297
LucuUus 6%?-. 511 1 638, 256 L. LucuUus Prosp. I
404, 310
Lud (fiL Sem) Chr. Al. I 103, 132 Geneal. I 165, 78
Luth Oener. B I 103, 54 Ludi Ps. Is. h. II 378, 2
his Ludii Oener. A I 103, 160
Ludin (fil. Mesraim) Geneal. I 166, 134 167, 136 Lu-
diin Gener. A 1 100, lio Lydiim Chr. Al. I 100, 85
Ludovicus Pius (imperator) add. IV ad Is. chr. 11
503, 1 Ludovicus ibid. Ludouuicus add. IV ad
Bed. III 345 fLins. sup.) Lat. Bed. III 3,53, 166
(Montp.) Ludowiclms Lat. Bed. III 353, ^(.''■(Montp.)
Illudovicus ib. 353, 166". Ki^ (Par.) 354, 166» (Par.).
166 (Guelf.) Hludouuicus add. IV ad Vict. Aq. 1
754 posi 306 add. IV ad Bed. III 345 (Eins. sitp.
et inf.) Lat. Bed. III 353, ibg. 166» (M) Illuduuui-
cus add. IV ad Bed. III 345 (Eins. inf.) llludo-
vigus ihid. (PaL) Hludwigus ibid. (Par.)
Ludouuicus (rex, fil. Ludovici Pii) add. IV ad Bed.
111 345 (Eins. sup.) Hludouuicus ibid. (Eins. sup.)
Ludovicus (II, imperator, fil.Lotharii) add. IV ad Is.
chr. II 503, 1 add. III ad Bed. HI 343, i
Hludo . . . add. IV ad Vict. Aq. I 754 post 324
Lug Nenn. int. III 155, 7
Lupus, praef. urbis Virius Lupus Chr. 354 1 66, 278.
279. 280
Lupus (episc. Trecasenus) Bed. A IH 304, 491
Lusidius Hyd. II 35, 246. 251 Is. hist. II 302, 17
Lutatius i\ Catulus
Luth V. Lud
Lya V. Lia
Lycurgus Chr. AL I 118, 244 Prosp. I 392, 140 Cass.
II 122, 66 Ligurgus Is. chr. A II 442, 133
Lydiim v. Ludin
Lysias tetrarcha Prosp. I 408, 366 Bed. A III 282, 269
Lisias Chr. 511 I 638, 278
Lysias cf. Quetus
Macarius (discipulus Antonii monachi) Prosp. 1 455
1098
Macarius, episc. Autioch., v. ind. VI p. 558
Macarius, episc. Hieros., v. ind. VI D (n. A'XA'/A'.
LIV)
Macca (Micha, fil. lonatham) Geneal. 1 190, 53t
Maccha (uxor Koboam) Geneal. I 180, 384
Macchabaei v. Machabaei
Macedonius, episc. Const., v. ind. VI E (n. V. XXV)
Machabaei Chr. 511 I 636, 201 Is. chr. A II 449, 199
Is. chr. B n 450, 138 Machabei Prosp. 1 398, 230
400, 261 Chr. 511 I 637, 218. 231. 233. 245 Is. chr. A
U 450, 210 Ps. Is. chr. II 499, 195 mg. Bed. A III
273, 170 276, 208 277, 225 Bed. B III 276, 147 277,
153 Macchabaei Is. chr. B II 449, 132
Machabeici libri GeneaL 1 187, 489»
Macbabeus v. ludas Machabeus
Machir (fil. Manasse) GeneaL I 177, 344
Machometus siinil. v. Muliammed
Macriuus imperator v. ind. 11 p. 47S
Macrinus (Macrianus) tyraunus v. ind. II p. 479 sub
Gallieno
Madai (fil. laphet) Britt. III 161, 18 Madahi Ps. Is.
h. U 379, 2 Madae Gener. A I 96, 61 Made Chr.
Al. I 96, 38 Madias Geneal. I 168, 177
Madam (Medan, fil. Abraham) GeneaL I 172, 260
Made v. Madai
Madia, Madian cet. vid. Madian in indice geogr.
Madias v. Madal
Magchaleus (rex Assyriorum) Cass. U 121, 20
Magediel {MagdieL dux Edom) Geneal. I 174, 290
Maglocuuus (rex Brittonum) Gild. III 44, 27 Mail-
cunus Britt. Ill 205, 24 Mailcun ib. 205, 31
Magnacarius (dux Francorum) Mar. 11 237, 665, 2
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
605
Magiieutius tyrannus v. iud. II ]'• •^*'^ '"* (^'oii-
atantio II
Maguus Ma.ximus (tyiiinnus) r. iiid. II p. -1^4 sub
Gratiano
Magnus (= Magus, cf. p. 150) add. I ad Chr. 354
I 152,42
Magog (m. laphet) Geiier. A I 96, 60 Chr. Al. I 96,
37 Geneal. I 168,17.-. Is. hist. 11 26», 4 (h). n 293,26
add. I ad Is. hist. II 304, lo. ii Scjth. L. II 319,
^.■i ter 320, 29 Sajlh. B II 319, 'H I's. Is. h. U 379, 2
Britt. III 161, 17 Mag Scylh. L. II 320,29
Mahniet, Maliomct )'. Muhammecl
Mailcunus v. Maglocunus
Mailocus (frater Gildae) V. Gild. A III 91,20. .31
Maiorianus imperator v. ind. II
Mair Briit. IH 161,1
Malachias (Maleachi propheta) Gener. A I 127, 295
133, 333, 39 Ge^ier. B I 126, 136 133, 16S, 39 Vhr. Al.
I 127, 294 Prosp. I 396, 1« Chr. 511 I 636, iss
Gild. III 58, 15 75, 1 Bed. A III 323, 60U Malachi
Bed. A III 271, i.ie
Malalehel (Mahalalel, fil. Cainan) Gener. A I 132,
332, 5 add. I ad Chr. 354 I 151, 4. 5 Prosp. I 385,
4. 5 Chr. 511 I 632, 4. 5 Is. chr. A II 427, 7. 8 Is.
chr. B II 427, s. 9 Britt. III 161, 6 Bed. A III 250,
13 his. 14 Lat. Bed. III 349, 6. 7 Malelehel Chr. Al.
I 91, 6. 7 Us Geneal. 1 162, 29. 30 Malaleel Gener.
B I 91, 30. 31 132, 167, 6 139, 6. 7 add. I ad Vict.
Aq. I 737,11. 12 Bed. B III 250, 14. 15 Meleleel
Gener. A I 91, 31. 32
Malaricus loh. II 217, SS5, 6
Malasintha v. Amalasuintha
Maldras (rex Suevorum, acc. -dram, abl. -dra) Is.
hist. U 301, 19. 21. 23. W (a.b) 302, 4 (b) Maldras
(nom. et acc.) Hyd. n 29, isi 30, 188 31, 195. 19S
Maldra (noni.) Is. hist. 302, 3 Maldarem (acc.)
Hyd. 30, iss Maldare (abl.) ib. 31,193 Maldere
(aU.) ib. 30, 190 (a) Masdras Is. hist. 280, 7. 30
Malec V. Lamech, fil. Mathusalam
Malel (Mahalath, filia Ismahel) Geneal. I 172, 254
173, 270
Jlalelehel r. Malalehel
Malelel (Mehiijael, fil. C4edam) Geneal. I 163, 46. 47
Mamaea v. ind. II p. 478 sub Severo Alexandro
Mamhres Gild. III 82, 6
Mamet v. Muhammed
Mamithus (rex Assyriorum) Cass. II 121, 19
Mammea v. Mamaea
Mammet v. Muhammed
Mammo (dux Gothorum) Mar. II 234, 509
Mamsuir v. Ufir
Mamylus (rex AssjTiorum) Cass. II 121, 23
Manacha (Manahath, fil. Sobal) Geneal. I 174, 296
Manae v. Manee
Manaoe v. Manoe
Manasse (fil. loseph) Geneal. I 177, 343. 344
Manasse (hcremita) Vict. T. II 191, 490, 3
Manasses (Manasse, rex ludae, fil. Ezechiae, ^reu. et
abl. -e , acc. -en) Gener. A I 125, 2S4 134, 335, 13
Gener. B I 124, 129 132, 167, 47 Chr. Al. I 124, 284
125,285 Prosp. 1 394, IM add. V ad Prosp. 1 494
bis Chr. 511 I 635, 157 Js. chr. A U 444, 151 Is.
chr. B II 444, 101 Gild. III 43,20 Bed. A III 266,
131 267, 133 Bed. B III 266, 115 Lat. Bed. III 350,
66. 67 Manasse (acc. -en) Geneal. I 180, 405. 407
Jlanasse (acc.) Gener. A I 125, 2S5 Mannasses ib.
132, 332, 47
Manasses (pontifex ludacorum) Prosp. I
399,247 Chr. 511 I 637,227 Bed. A III
276,218 ideml
Mauasses (frater laddi pontificis) Bed. A
III 274, 191
Manee (Menahem, fil. Gadi, rex Israliel) Gener. B I
134, 163 Geneal. I 193, 565. 566 Mane Gener. A I
134, 350 Mauae (gen.) ib. 134, 351
Maues v. Mani
Mangisus V. Gild. A III 105, 14
Mani Manis Prosp. I 443, 9l9(a.y Manes Chr. 511
I 642,437
Manichaei Ayu. I 335, 79 Prosp. I 443, 91S. 919 (a)
Chr. 511 I 642, 437 Chr. 452 1 646, 12 Ilyd. II
24, 130. 133 Marc. II 101, 519, 2 Cass. II 149,
1001 Is. chr. A II 464, 321 Is. chr. B II 464,
216 Bed. A III 293, 390 Manichei Prosp. I 460,
1171 479, 1350 Bed. B III 293, 232
Mauichaeus Chr. 452 I 648, 17 Syd. II 25, 138
Manicheum Bed. A III 294, 394
Manlius v. Torquatus
Mannase (? pater Hieu regis) GeneaL 1 192, 556
Mannasses v. Manasses
Manoe (Manoah, pater Samson iudicis) Chr. Al. I
119, 253 Oeneal. I 189,520 Manaoe Gener. A I 119,
266
Mansuetus (comes Hispaniarum) Hy^d. U 27, 155
JlarceUianus v. Marcellinus, episc. Eom.
Marcellinus, episc. Kom., v. ind. VI p. 553
Marcellinus (comes et patricius) Cons. Const. I 247,
464, 3 F. Vind. A I 305, 601 P. Camp. I 305, 601
745, 468 Byd. II 33, 227 34, 234 35, 247 Marc. II 90,
468 91,474,2 Cass. II 158, 12S5
Marcelliuus vir clarissimus comes (scriptor) Marc. U
60 praef. v. 7
Marcellus consul (M. Claudius Marcellus, is qui Si-
ciliam subegit) la. chr. A II 450, 208
Marcellus (M. Claudius Marcellus, adoptioue tilius
Octaviani Caesaris) Chr. pasch. I 218, 732 Silv. I
545
Marcellus tyrauuus v. ind. II p. 47S sub Elayabalo
Cl. Marcellus (praef. urbis) Chr. 354 I 66, 292
Marcellus, episc. Rom., v. ind. VI p. 553
Marcellus (preshyter) Marc. II 85 v. 24. 31
Jlarcellus (comes) Auct. Marc. II 106, 540, 3
Marchus v. Marcus
Marcianus imperator v. ind. II
Marcianus F. Her. lU 399 sin.
Marcion (haeresiarches) Prosp. I 425, 633 426, 636 bis
Chr. 511 I 641, 362 Is. chr. A II 459, 274 Is. chr.
B II 459, 181 Bed. B III 287, 199
Marcionistae Prosp. I 426, 636
Marcion (presbyter Autiocheuus) Bed. A UI 292, 383
606
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Maicliis Pliilippus )'. Aiicus Marciiis in ind. I
Jlarous (evangelista) Frosp. I 412, 421 414, 456 add. V
ad Frosp. 1 495 Chr. 511 I 639, 305 Ps. Is. h. II
381,6 Is. chr.A II 4.%, 245 /s. chr. £ II 455,165
add. II ad Is. chr. U 493, s Bed. A IH 283, 284
Bed. B m 283, 182 Lat. Mal. IH 427, 33
Marcus, episc. Al., v. ind. VI p. 556
Marcus, episc. Uieros., r. ind. VI p. 559
Marcus, episc. Kom., v, ind. VI p. 553
Marcus iniperator v. ind. II
Marcus tyrannus v. ind. II p. 4S6 sub Honorio
Marcus (fil. Basilisci tyranni) v. ind. II p. 489
Marcus cf. Autonius, ilem Philippus imperator (pater)
in ind. II
Marcus Aurelius Antoninus imperator v. ind. II
Mardocempadus (rex Chaldaeorum) Lat. Al. III 447,6
450,5
Mardocheus Chr. Al. I 129, 314 Mardoceus Gener. A
I 129,300
Maria {Mirjam, soror Moysi et Aaron) Chr. Al. I
114, 221 Gener. A I 133, 334, 3 136, 359 Gener. B I
133, 170, 3 Geneal. I 186, 480 Gild. III 88, 28
s. Maria (mater domiui) Oener. A I 133, 334, 8 Gener.
B I 133, 170, 7 Geneal. I 172, 250'>' 185, 472^ 186,
473" 191, 543 193, 572» 194, 609. 610. 611 Barb. 1 277,
68 280, 106 Prosp. I 441, 890 443, 9i9 (b) 458, im(b)
472, 1297 add. V ad Prosp. 1 495 V. Gild. B III
109, 45 110, 18 Nenn. int. III 199, 14 Bed. A III
303,485 Lat. Mal. III 426, 25 428, 15. 28. 39 Maria
virgo Oener. A I 133, 332, 62 Oener. B I 132, 167,
62 133, 170, 9 Oeneal. 1 172, 249 185, m^ Barb. I
277, 63 Prosp. I 426, 634 (h) 480, 1358, 4 Ps. Is. chr.
II 499, 234 Britt. III 200, 6 Maria virginem Oeneal.
I 161, 12 Marie virginis C. Ilis]). II 349, 47 Maria
semper virgo Vict. T. II 184, 447 C. Hisp. II 368,
139 Bed. A III 310, 536 Lat. Mal. III 429, 7 seraper
Marie virginis C. Hisp. II 349, 48 Maria perpetua
virgo Britt. lU 200, i
Maria Magdalene Bed. A lU 326, 612 Mariae Magda-
lene Lat. Mal. III 430, 1
altera Maria Bed. A III 326, 612
Maria (uxor Honorii imperatoris) v. ind. II j)- 485 sub
Honorio
Mariamme (uxor Herodis) Bed. A III 281, 264 v. 6
Marim Persam Vict. T. II 200, 542 w. 17
Marina v. ind. II p. 483 (sub Valentiniano I) et
485 (sub Arcadio)
Marinus comes Marc. II 71,413
Marinus Marc. 11 97, 5I2, 2 98, 612, 5. 6 Vict. T. II
195, 513
G. Marius (is qui ( 'imbros sujieravit) Prosp. I 402, 292
Titus Marius Chr. 354 I 145, s (in dictatoribus)
Marius (-'hr. 354 I 145, 10 (in dictatoribus)
Marius tyrannus v. ind. IT p. 479 sub Gallieno
Marius (i. e. Marcius) vid. Rutilus
Maroan (Marwan I) C. Byz. II 346, 29 quater 347, 32
C. Hisp. II 346,44 349,49 Maruan C. Hisp. II
346, 43 mi/.
Maroan (Marwan II) C. Hisp. II 366, 130 bis. 131 his.
134 his 367, 135
Mars Geneal. I 181, 427 Bed. A ffl 266, 122 c/. cam-
pus Martius et forum Martis in ind. VIII sub Konia
Martesia (regina Amazonum) Scyth. L. II 315, 12. 13
Scyth. B II 315, 12. 13. 14
Martialis (martyr) Chr. 364 I 71, 19
Martina v. ind. II p. 490 sub Heraclio
Martinianus Caesar v. ind. II p. 482 sub Licinio
Martinus (episc. Dumiensis) Is. hist. U 302, 26 Is.
chr. A II 476, 40i<l
Martinus, episc. Rom., v. ind. VI p. 555
Martiims (episc. Turonensis) Prosp. I 461, 1175 466,
1247 Dom. Val. I 629, 5 Chr. 452 I 646, 4 650, 43
6.52, 48 Chr. 511 I 651, 538 653, 542 Hyd. II 15, 8. 13
16, ■i^^bis 17,37" Cass. II 153,1136 Is. chr. A II
469, 3.55 Britt. III 166, 14 168, 20 Nenn. int. III 166,
15 168, 20 Bed. B III 298, 248 add. II ad Bed. 111
339
Martinus (magister militiae) Auct. Marc. II 105, 537, 2
Marturius v. Martyrius
Martyrius, episc. Antioch., v. ind. VI p. 558
Martyrius, episc. Hieros., v. ind. VI p. 560
Maruan v. Maroan
Marzabona (abl.) Bed. A III 310, 539
Mascezel Marc. U 65, 39R, 4 bis 66, 398
Masdras v. Maldras
Masea (sacerdos) Gener. A I 135,356
Masiel (lahzeel, fil. Neptalim) Geneal. I 178, 358
Masiel (fil. Odiel) Oeneal. I 186, 477
Maslama v. Mazlema
Masniam (Misma, fil. Ismahel) Geneal. I 172,354
Massen (Massa, fil. Ismahel) Geneal. I 172,254
Massila (s. Massilas, pater Maldrae, regis Suevorura)
Is. hist. II 280, 7 301,19 Massilia(s) Hyd. II 29, 18I
Mastlielamitaba (uxor Manasse regis) Geneal. I 180,
408
Matatbias v. Mattathias
Matesuentha (regina Gothorum, neptis Theodorici)
Auct. Marc. U 105, 536, 7
Matham v. Mattham
Mathathias, Mathatias v. Mattathias
Matbeus v. Matthaeus
Mathian v. Sedecias
Matliias, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
Mathusalam (Methusalah, fil. Enoch) Chr. Al. I 92, 9.
loAis i'ed. ^ III 250, 16 251,16.17 Lat. Bed. Ul
349,9.10 Mathusala 6'ene»-. iJ I 139, 9. 10 Mathu-
salae (gen.) Gild. lU 43, 10 Bed. A UI 252, 19 v. 15
Matusalam Oener. A I 92, 34. 35 132, 332, 8 add. I
ad Chr. 354 I 151, 7. R Oeneal. I 162, 33. 34 Prosp.
I 385, 7. 8 Chr. 511 I 632, 7. 8 Is. chr. A II 427,10
428. 12 Js. chr. B II 427, 11 428, 12 Bed. B III 250,
17 251, 18 Matusala Ocner. B I 92, 33. 34 132, 167, 8
Geneal. 1 162, 33 Matusalae (gen.) Britt. III 161, 5
Matusalem add. I ad Vict. A<j. I 737, 14. 15 Mat-
tusalam Geneal. 1 162, yi*'
Matrad (Matred, fil. Mezob) Geneal. I 174, 289
Mattathias
Matathias (pater loiiathae) Geneal. I 179, 376
Mathatbias ib. 189, 519
Matbatbias Geneal. I 190, 536
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
607
Mathathias (levita) lied. A III 326, 613 u. 9/l0
Mattliatias {Mattithja levita) Geneal. I 190, Ms
Matathias (pontilex ludaeoruni) Geneal. I 187,
489» Matliathias lied. A 111 278, 229 Matlia-
tias C/ir. 511 I 637, 2H9. 240
Matthaeiis (evangelista) Marc. II 63, 392 v. 15 Vict. T.
II 191, 4S8, 1 h. chr. A 11 454, 242 474,388 Is. chr.
B II 454, 163 Mattheus Geneal. I 185, 472» ■ « 191,
543 194, 610 add. V ad Trosp. I 495 Ikd. B III
283, 180 Matheus Gener. B I 133, 169, 8 Geneal. 1
185, 472l> add. V ad Frusp. 1 495 Fs. Is. h. II
381,6 Bed. A III 248,4.5 264, io7 283, 2si 30,5,499
326, 612 Bed. B III 248, 5. 6 Matthias Gild. 111
83,27
Mattham (fil. Natham, Mattatha ap. Luc. 3,31) Geneal.
I 191, 544 Matham ib. 193, 574. 575 c/. Matthan
Matthan (fil. Eleazar. Maththan ap. Matth. 1, 15) Gener.
A 1 133, 332, 60 Gener. li I 132, ig7, Cu Mattham
Geneal. I 185, 469. 470
Matthanias (Matlanja levita) Geneal. 1 190, 538
Matthata (fil. Levi, Maththath ap. Luc. 3, 29) Oeneal.
1 193, 582. 5S3
Matthati (fil. Serae, Mattathias ap. Luc. 3, 26) Geneal.
I 194, 599. 600
Matthatias v. Mattathias
Mattheus, Matthias v. Matthaeus
Mattusalam v. Mathusalaui
Matusahel (Methusael, fil. Malelel) Geneal. I 164, fii
Matusalam ib. 163, 47
Matusala v. Mathusalam
Matusalam v. Mathusalam, Matusahel
Mavia v. Moawija
Maun (qui postea Patricius) Britt. lll 195, 16
Mavortius , praef. urbis Fl. Lollianus Mav(jrtius Clir.
354 I 68,342
Mavortius (dux Komauus) Prosp. 1 471,1294
Mauregatus (rex Hispaniae) Reg. Vis. III 469 (Leij.)
Mauricius (martyr) Havn. I 338,7
Mauricius iniperator v. ind. II
Maurocellus Hnd. II 20, 74
Mauron Britt. III 19,3, 7 Nenn. int. Ul 193, 5
Mausona (episc. Emeritensis) loh. 11 213, 573, s
Maxentius imperator v. ind. II
Maxian [Midian, fil. Abraham) Geneal. I 172,260
Maxiniiani imperatores v. ind. II
Maximianus, episc. Const, v. ind. VI p. ■'itil
Maxiniianus ef. Maximus tyramius
Maximilla (pseudoprophetissa) Prosp. 1 429, 685 430,
686 (a) Chr. 511 I 641, 369
Maximinus imperator v. ind. II p. 478 et 481
Maximinus (ex praefecto) Chr. 452 1 631
Maximinus Marc. II 74, 420, 2
Maxiniinus Hyd. II 23, 120
Maximinus, episc, Hieros., i: ind. VI p. 5.59 (n. XIX)
Maxiuiinus (episc. Treverorum) Prosp. I 453, 1066 Bed.
A IH 296, 429 add. II ad Bed. UI 338
Maximinus <•/. Maximus tyrannus
Maximus imperator (Petronius M.) v. ind. II
Maximus lyrannus v. ind. II p. 4S4 (sub Gratiano)
et 480 (sub Honorio)
CHBONICA III.
Artorius Maximus (praef. urbis) Chr. 354 I 66, 298
Fabius Maximus (dictator) Chr. 354 I 145, 6
lunius Maximus (praef. urbis) Chr. 354 1 66, 286. 287
Porapeius Maximus Chr. 354 I 145, 7 (in dictatoribus)
Valerius Maximus (praef. urbis) Chr. 354 I 65, 255
c/. Basilius
Vibius Maximus (quaestor designatus) Prosp. I 405, 334
Maxinius Chr. 354 I 71,20
Jlaxinius (presbyter) Chr. 354 I 75, 8. 15
Maximus, episc. Al., v. ind. VI p>. .^56
Maximus, episc. Antioch., v. ind. VI C (n. VII.
XLII)
Maximus, episc. Hieros., <■. ind. VI I> (n. XXVI. XL;
cf. n. XIX)
Maximus (dux Romanus) Bed. A III 298, 450
Maximus cf. ind. II p. 480 sub IHocletiano
Mazabanus, episc. Hieros., i>. Mazabaues in ind. VI
p. 560
Mazalema v. Mazlema
Mazar (Mibzur, dux Edom) Geneal. I 174, 290
Mazia (Maasja, princeps sacerdotum) Geneal. I 190,
536
Mazlema (Maslama) C. Byz. II 357, 39 its 358,40
Mazalema ib. 355, 36 Muzilima C. Hisp. II 355,
78 bis 357, 85
Mazoth (Mahasioth levita) Geneal. I 191, 538
Mecilius v. Uilarianus
Medat (Medad propheta) Gener. B 1 133, 16«, lo
Modat Gener. A I 133, 333, lo
Medea Prosp. 1 390, 82
Melcha (Milka, filia Aran, uxor Nachor) Geneal. I
171, 242. 243
Melchi (fil. Adi) Geneal. I 193, .590. 591
Melchi (fil. Asal) Gener. B 1 105, 71.*72
Melcbi (fil Genne) Geneal. 1 194, 603. 604
Melchi (fil. Melchi) Gener. B 1 105, 72
Melchiades v. Miltiades
Melcbiam (fil. Fania) Gener. A I 132, 331;, .52
Melehiel (Malkiel, fil. Bariae) Geneal. I 177, 342
Melchisedech (sacerdos) Gener. B I 105, 72. 89 135,
117 Silv. I 547,4 Chr. 511 1 632,26 Is. chr. A II
429,19» Gild. 111 65,4
Melchius (sacerdos) Gener. A I 135,356
Melchol (Michal, filia Saul , uxor David) Geneal. I
179, 380i!S 190, .534
Meleleel v. Malalehel
Meletius, episc. Aiitioch., v. ind. VI 2>. 558
Melichior (Metchior inagus) Barb. I 278,86
Melitius v. Meletius
Melito (episc. Sardensis) Prosp. 1 429, 682 Bed. A III
287, 330
Mellitus (monachus) Bed. A III 309, 531
Melvas rex V. Gild. B Ul 109, 32. 43
Memfibos Geneal. I 190,534 ut Jilius Saul, sed idem,
videtur ac sequens
Memfiboste (Merihaal, fil. lonatham) Qeneal. 1 190, 534
Memmia (martyr) Chr. 354 I 71,30
Memoria (dea) Hyd. II 18, 66
Memphyn (Muppim, fil. Balac) Geneal. 1 177, 355
Menauder comicus Is. chr. A II 449, 198
78
608
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Menas, episo. Const, v. Ind. VI p. 561
Menelaus (rex Lacedaenionis) <'hr. Al. 1 120, 263 Proy).
I 390, 93 Chr. jll I 633, 7o c/. Onias
Mernias v. Menas
I
Mensurius (diaconus Carthag.) Geneal. I 196, 626
Mepurit Sriit. Ul 193, 4 Nenn. int. III 193, 3
Merari (fil. Levi) Geneal. I 176, 330 190, 537 Merarii
ib. 186, 475. 479 Mereri Gener. A I 136, 359
Merari (pater ludith) Oeneal. I 17!i, 313
Mercurius Is. chr. A II 434, 47 437, 771 Is. chr. B II
437, 61
Mereri «. Merari
Mergiauus v. Marcianus
Morminus rex Briu. III 158,17 Mervinus III 127
sup. 131
Merob (filia Saul) Oeneat. I 190,534
Merobaudes (magister militum) Prosp. I 461 , 11S3
*Parassis Meroblaudis Britt. III 168, 16/17 *Paras-
sis Merobladis Nenn. int. III 168, 17/ls (corruptum
e.v Parisiis Jlerobaudis)
Merobaudis (mag. utriusque militiae, alius) Hyd. II
24, 128
Meroveus (rex Francorum) add. VII ad Is. hist II
376 V. Gild. A m 96, 16
Meroveus (fil. Chilperici regis) Mar. II 239, 578
Mervinus v. Merminus
Slesesimordacus , rex Chaldaeorum Mesesemordacus
Lat. Al. III 450, 11 Mesesseniordacus ib. 447, u
Mesraim {Ilizraim, fil. Cham) Ps. Is. h. II 378, 3 bis
Mesraiu Gener. A I 100, 109 Mesram Nenn. int.
IIl 151,21/22 Mestraira Gener. A I 99,96 100,110
Mestreim Chr. Al. I 99, 71 100, 84. ss Mestrem
Geneal. I 166, 133 Esraim ib. 166, 135'' Mestrau
ib. 166, 117
Messala Corvinus orator Prosp. I 408, 370
Messiam v. Missianus
Mestraim simil., Mestrau vid. Mesraim
Mestrianus Or. Const. 1 9, 12
Metebel (Mehetabeel, filia Matrad) Geneal. I 174, 283
L. Metellus (L. Caecilius Metellus Diadematus, censor
a. 639 u. c.) Cass. II 131, 460
Metellus Creticus (Q. Caecilius Metellus Creticiis, cos.
a. 6S5 u. c.) Prosp. 1 404, 312
Metellus Pius Chr. 354 I 145, 10 (in diutatoribus)
Meton latet sub yiQovit Lal. Al. III 447 mij.
Mezob (Mesahab, pater Matrad) Geneal. I 174,289
Micha V. Micheas
Michae (Malclda, princeps sacerdotuin) Oeneal. 1
190, 536
Michael arcliangelus V. Gild. A 111 106, 1 Michahel
Bed. A III 323, 602 v. 8
Michael imperator v. ind. II p. 4!>1. 492
Micheas propheta (fil. lemblas, sub losaphat rege)
Gener. A I 122, 274 6ts 133,333,19 Chr. Al. I 122,
271 bis Gener. li I 133, isa, 19 Prosp. I 392, 125 Chr.
511 I 634, 118 h. chr. A II 441,122 Is. chr. B II
441,82 Bed.B III 263,95
Micheas propheta (Morathita) Gener. A I 124,281.282.
283 133, 333, 27 Oener. B 1 124, 126. 137 Chr. Al. I
124, 278. 279. 262 /«. chr. A II 443, 144 471, 367 Gild.
III 57, 2G 73, 21 Michae (ijen.) Gild. III 50, 23
Bed. A III 300, 464
Milchu Britt. III 194, 3 Nenn. int. III 191, 2
Miletius v. Meletius
Miltiades, episc. I!om., v. ind. VI p. 553
Minerva Chr. 354 I 146, 16 147, 31 Prosp. I 388, 65
Is. chr. A II 433, 38 434, 49 c/. Athene, Pallas
Minerva Chalcidica v. in ind. geogr. sub Koma
Minervius (monachus) Chr. 452 I 656, 86
Minocannus Britt. III 162, 18
Minotaurus Prosp. I 390, 84 Chr. 511 l 633, 66 Meno-
taurus Is chr. A II 437, 85
Minucius deus (genium porticus Minuciae habent
Preller-Iordan, Eom. Myth. II p. 258) Minutius I
add. p. XI (port. 11) Minuntius ibid. (port. 9)
Wiuucius cf. Fundanus
Miris M. Tamyris
Miro (rex Suevorum) loh. 11212,570,4 213,573,3
214,576,3 216, .V83. 584, 2 /s. /i/sf. II 303, 5 Mirus
Ps. Is. h. II 385, 14
Misael (Mallothi levita) Geneal. I 191, 538 c/. Misahel
Misahel (Misael, fil. Aercius i. e. Oziel) Gener. A 1
136,360 idem Misael Oeneal. I 186,484 (ubi fil.
Isaar male)
Misahel (socius Daniel) Prosp. I 395, 175 Is. chr. A
II 445, 162 Bed. A III 268, 140
Misahel (oubicularius) Marc. II 101, 519, 2 bis
Missianus (patricius) Savn. I 304, 456, 2 Messiam
F. Viitd. A I 304, 580
Mithreus (rex Assyriorum) Cass. II 121,40
Mithridates, praepositus thesaurorum Cyri Mitridates
Oeneal. I 181, 422
Mnasea, praef. urbis Septimius Muasea Chr. 354 1
69, 352
Moab (fil. Loth) Oeneal. I 172,248.2.50* 178,367 c/.
loab
Moawija I Moabia C. Byz. II 343, 24 344, 24 C. Ilisp.
II 343, 37 345, 39 Mohabia C. Byz. II 344, 26 345,
26 Mavia C. Hisp. II 344, 38. 39 Mavie (gcn.) ib.
345,41 348,46
Moawija II Mohabia iunior C. Byz. II 346, 29 Moha-
bia ib. 345, 27 Mavia iunior C. Ilisp. 11 346, 43
Mavia ib. 345, 42 bis
Rlochas (Maaclia, fil. Nachor) Geneal. 1 171, 3li;
Mochit t'. Medat
Modestus, praef. urhis Domitius Modestus Coiis. Const.
I 241, 3G9, I
Mohabia v. Moawija
Mohamat )'. Muhammed
Moises I). Moses presbyter, Musa
Molechus (rex Assyriorum) C'ass. 11 121, 15
Molorchus Is. hist. 11 267, 16 (cf. Very. Georg. 8, 19;
Apoll. 2, 5, 1)
Monotheletae Monothelitae add. IV ad Is. chr. II 502
Montanus (auctor Cataphryguni) Prosp. 1 429 , 685
A'iO,(,»6(a.b) C/tc.Sii I 641,369 Is.chr.A \iib{).2n
MooIIi (Maheli, fil. Merari) Geneal. 1 186. 479
Morcant Britl. 111 206,13 aU. Morcaiito ib. 2(16, is
Moriat (sacerdos) Gener. A 1 135, 355 Moriath Gener.
B I 135, 117
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
609
Moi-iud Ifil. Elrlat) Britt. III lOJJ, 3 Morut Nenn. int.
111 193,1/.'
Mosocli {Mesech, til. laphct) Vltr. Al. 1 i»i;, 41 /'«. /«.
h. 11 . "579, 2 Britl. 111 161, ai Mosoc Qener. A 1
96, 64 Geneal. I 169, 1S3 Ps. U. h. 11 378, 2
Mosoch {Mas, fil. Aram) C'/m'. Al. I 104, X3s Geneal.
1 165, 89 Mosoc Gener. A I 104, 1G7
Mosy )'. Moyses
Moyses (ijen. et dat. Moysi, acc. Moysoii, abt. Moyso)
Gener. ^189, 9 111, •-'•-'4. 226 114,245.246 130,307
133, 334, 3 136, 358. 359. 360 Gener. B l 115, 91 129,
177 130,142 133, 168,6. 170,3 140,4 Chr. Al. I 111,
196. 197 113, 215 114, 221. 223 bis. 223. 224. 225 his. 22G
Qeneal. I 177, 347 185, 460 186, ii^'*^ 187, 491. 493.
495». Wi^ bis. 496 ter. 497 Bavn. I 268, 15 F. Vind. B
I 278, 74 Prosp. 1 386.27 388,47. 57. 69. 61. 62 391,
106 392.136 401,266 40.1,335,6 406,335,26 409,382
434, 751 474, 1316 add. I ad Prosp. I 487, 14 add.
V 497 Silv. 1 547, 6 Chr. 511 1 633, 35. 36. 37. 41. 42.
43 634,80. 105. 106 635,130 639,290 641, 3S3 Vict. Aq.
I 682, 19 add. I ad Vict. Afj. 1 737, 6. 25. 27. 28
add. II 740, 1 Cass. 11 121, 27. 29 add. VII ad Is.
hist. 11 376 bis Ps. Is. h. 11 378, 2 Is. chr. A II
434, 54. 55 43,5, 59 441, 129 472, ;i79 Is. chr. B II 434,
40 add. II ad Is. chr. II 492 Ps. /s. chr. U 499,
59 Gild. m 56,6 65,11 75, 19 79, 1 82,5 86,8 88,
27 V. Qild. A III 97, 5 Britl. III 145, h (a.b) afa.b)
198, 3 Bed. A m 257, 46 (v. 15. 16). 47 bis 258, 47 bis.
48 «MS 260,64 278,228 325,610 Bed. B UI 257,51
258, 54 Lat. Bed. III 349, 3i Lat. Mal. III 427, 12
431,44 Moysem (acc.) GeneaL I 186,480 Moysc
(:jen.) ib. 186, ai^ Moysen (abl.) Qener. Z( I 89, 9
add. VII ad Is. hist. U 376 add. II ad Is. chr.
II 492 Moysen (nom.) Gener. A 1 133, 333, G Mosy
Lat. Mal. 111 427, 10
Muyses (presbyter) Chr. ?j'j4 1 75, 8. 15 Moises ib.
75,10
Mozae {Missa, fil. Eaguel) Qeneal. I 173, 209
Mugit (Muyhith) Ps. Is. h. U 388, 21 ter
Mugius I add p. XI {port. 10)
Muhantnied
Mahomet (propheta et dux Sarracenoruni) Ps. Is.
h. II 386, 17 387, is Mahmet C. Bijz. U 337,
13 338, 17 Mammet C. Hisp. II 337, 9 338, 12
his 340, is Mamet ib. 338, 12 Machometus
add. II ad Is. chr. U 494, 8 Maclioiuettus
ib. 494, 9
MaUmet (,fil. Marwanl C. Bi/r.. U 347, 29
Mammet C. Ilisp. U 360, 97. 9s bis Maminet Ala-
scila ib. 360, 99
Mohamat (fil. Ahdarrahman) Ep. Ov. II 375, 20
.Muuimolus (patricius) Mar. II 239, 5Si, 2
Muiulila (dux liomanus) Auct. Marc. II 106,538,6. 539, 3
Muudo Geta Marc. II 96, 505
Miindo, Ulyricianae utriusque militiae ductor Marc.
U 103, 530
Munnuz (Munusa) C. Hisp. II 361, 100
Musa Musae C. Bi/x. II 352 Muze C. Hisp. II 352,
67. 68 353, 70 354, 73 *Ub Muze ib. 354 , 73 my.
Jloises Ps. Is. h. U 388, 21
Musaeus Museus Chr. Al. I 119,2.54
Musicus (episc. Africanus) Vict. T. 11 205,565
Musolam (Mesullam , til. Zurobabel) Qener. A I 132,
332, 53
Musonius philosoplius Prosp. I 414, 465
Muze V. Musa
Muzilima v. Mazlema
Naasson (fil. Aininadab) Oener. A I 132, 332, 28 136,
359 Oeneal. I 178, 364. 366 Naason Oener. B I 132,
167, 28
Naath v. Namaan
Nahachadonosor r. Nahuchodonosor
Nabad, Nabat v. Nadab
Nabath {Nebat, pater Hieroboam regis) Qener. A I
134. 337' Oeneal. I 192, 545». 546 Oild. UI 50, 15
Nabdel {Adbeel, fil. Ismahel) Oeneal. I 172, 254
Nabiod {Nebajolh, fil. Ismaliel) Geneal. I 172, 254
Nabith v. Nafeth
Naboan v. Balthasar
Nabocolassarus (rex Chaldaeorum) Lat. Al. 111 450, 17
Nabocolasarus ib. 447,17 = Nabuchodonosor?
Nabonadius (rex Chaldaeorum) Lat. Al. III 447, 20
450,20 = Naboan fj.e. Balthasar'?
Nahonassar , rex Chaldaeorum Nahonasarus Lat. Al.
m 450, 1 454 inscr. Nahonazarus ih. 447, 1 Nabo-
nosorus ib. 448 mg. c
Nabojwlassar , rex Chaldaeorum Nahopolasarus Lat.
Al. III 450, 16 NabopoUasarus ib. 447, 16
Nahotli (lesreelita) Gild. III 50, 17. 20
Nahuchodonosor {vult/o Nebucadnezar , rex Bahyloni-
orum) Gener. A I 126, 291. 292 Chr. Al. I 126, 290
127, 292. 293. 294. 297 add. I ad Ctir. 354 I 152, 33
Qeneal. I 180,413.414.416» 181,418.422 182,437.441
Prosp. I 395, 174. 180 Chr. 511 I 636, 175. 186 Is. chr.
A n 445, 161 Is. chr. B II 445, 108 Ps. Is. chr. II
499, 160 Brilt. IIl 145, 7 (a) Lat. Bed. lU 350, 71
Nabucodouosor Bed. A III 267, 139 268, 140 bis. 141
269, 146 {v. 9). 147 (u. 6) 270, 149 V. 7 271, 153 Bed. B
Ul 268, 122 Nahuccodonosor Chr. 511 I 636, 179
Nabugodonosor Chr. Al. I 126, 291 Nabucadonosor
Ps. Is. h. II 380, 3 Nabachadonosor Oener. A I
134,335,19 Nabudonochosor Oener. B I 126,135
127, 137 129, 181
Nabuzardam (acc, Nebusar-Adan) Chr. 311 I 636, 180
Nachet {Nahath, fil. Raguel) 6'e)(ea/. I 173, 269
Nachor (fil. Seruch) Qener. A I 112, 234. 235 Chr. Al.
I 112, 208. 209 Oener. B I 132, 167, 18 139, 21.22
add. I ad Chr. 354 I 151, 20. 21 Qeneal. I 171, 234
his. 237» • l». 238. 239. 240 Prosp. I 386, 23. 24 Chr. 511
1 632, 19. 20 Bed. A 111 255, 33 bis. 35 Bed. B III
255, 33. 35 Lat. Bed. m 349, 22. 23 Nahor /«. chr.
A U 430, 27 431, 29 Is. chr. B II 430, 24 431, 26
Nagor Gener. A I 132, 332, 18
Nachor (fil. Thara) Qeneal. 1 171, 241. (243). 246
Nadab (fil. Aarou) Oener. A I 136, 359 bis Qeneal. I
186,486 Nahad Qeneal. I 186,487»
Nadab (rox Israhel, fil. Uieroboam) Qeneal. I 192,547
Nadap Gener.B I 134, 151 Nabat Gener. A I 134, 338
610
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Nadius (rex Chaldaeorum) Lat. Al. III 447, 2 450, 2
Nafer [Naphis, fil. Ismabel) Oeneal. I 172, 254
Nafeth {Nepheg, fil. Isaar) Oeneal. I 186, 484 Nabith
Oener. A I 131), 36o
Nagor, Nahor v. Nachor
Namaan (Naama, uxor Salomonis) Geneal. I 180,
381'" Naath ib. 180, 381"
Namdel ^fil. Dedan) Geneal. I 172, 259
Namsi {Nimsi, pater fimmo avus] Hieu regis) Gener.
A I 134, .144
Namuhel (fil. Eliab) Geneal. I 176, 326
Naoth V. Aoth iude.x
Naphtali v. Neptalim
Narbazaicus (legatus) Marc. U 68, 405
Narcissus, episc. Ilieros., v. ind. VI i^. 559
Narrai v. Abia
Narses (euuuchus, patricius, acc. -etem, abl. -e)
Mavn. I 269, 31. 32 337, 3. 4 Vict. T. H 203, 554, 4
Mar. H 236, 553. 554 238, 568 add. IV ad Is. chr.
II 003, 2 acc. Narsen Hyd. II 36 v. 8 Narsis {yen.
-is, acc. -em vel -ctem, abl. -e vel -ete) Agn.
I 334, 62. 79 ter. 90 33.5, 90 336, 95 his Samj. I 336,
714 Auct. Marc. H 106, 538, 5. 7. 539, 1 Is. chr. A H
476, 399''. 402 Bed. A HI 308, 522 abl. Narsi Agn.
I 334, 79 Nartisen (ace.) add. I ad Bed. HI 334,
522 Narseus Ilyd. II 36 v. 9 Mar. II 238, 566, 4
Narseus (rex Persarum) Prosp. I 447, 965 Chr. 511 I
643, 446 Cass. II 150, 1032 Bed. A III 294, 399 cf.
Narses
Narsis v. Narses
Nasica v. Scipio
Natael (Nethaneel, fil. lesse) Oeneal. I 178, 370
Natan (sacerdos) Oener. A I 135, 357
Natanias {Nethanja levita) Oeneal. I 190,538
Natham (fil. David) Oeneal. I 191, 543. 544 193, 572».
573. 574 gen. Nathae ib. 191, 543 Nathan ib. 193,
bVi^ 194, 610 e/. Nathan
Natliam (fil. Levi, Mathlhath ap. Luc. 3, 24) Oeneal.
I 194, 605. 606
Nathan (propheta) Gener. A I 121,269 133,333,11
Oener. B I 120, 114 121, U5 133, 168, 11 Chr. Al. 1
120, 266 121, 267 Prosp. I 391, 109 Ghr. 611 I 6.34,
96 Is. chr. A H 440, 110 Natham Gener. A I 121,
270 cf. Natham
Nau (rex Scottiae, pater Gildae) V. Oild. B HI 107, 1
cf. Cauuus
Navae, Nave v. lesus fil. Nave; c/. Navve
Naum (propheta) Oener. A I 127, 295 133, 333, 37 Gener.
B I 133, 168, 37 Chr. Al. I 127, 294 bis
Naum (ut filius Matthati, aed cf. Ijuc. 3, 25) Geneal.
1 194, 600. 601
Navve qui Ihesus appellatus est {sic, fil. Ause) Oeneal.
I 177, 351 t/. lesus fil. Nave
Nazaraoi Oild. III 26, e
Nazarius (rhetor) Havn. I 268, 5 Prosp. I 452, 1044
Nazarius (martyr) Havn. I 337, 2
Nebrod {Nimrod, fil. Chus) Chr. Al. I 96, 33 Oeneal.
I 164,72 Nebrot Gener. A I 96,56 Oeneal. I 166,
129 bis Nebroth Is. chr. A H 430, 22 Nebrud Chr.
Al. I 100, 83 Nebruth Oener. A I 100, los
Nebucadnezar v. Nabuchodonosor
Nechao (rex Aegyptiorum) Gener. A I 126, 290 Gener.
B I 126, 134 Prosp. 1 394, I7i Bed. A III 267, 13G
268, 140 V. 2 Nechao (abl.) Chr. 511 I 636, 173
Necaos ib. G36, 174 Sennachaoch Clir. Al. I 126, 289
Nectanebus (rex Aegyptiorum) Bed. A III 274, 186
Nectarius, episc. Const., v. ind. VI p. 560
Neemias Oener. A 1 129, 299 Chr. Al. I 129, 313
Prosp. I 396, 199 Chr. 511 I 6.36, 2ou Is. chr. A II
447, 178 Bed. A III 273, 169. 170 v. 7. 12 Bed. B IH
273, 134
Neftliabiim (fil. Mesraira) Chr. Al. I 100, RS Neptabin
Oeneal. I 167, 139 Neptoin Oener. A I 100, 113
Negua (fil. Alani) Nenn. int. III 149,7.12.13 171,13
Negue Britt. IH 160,1.6 abl. Neguio ib. 160,11
Neilus Gild. HI 88, 36
Neirin Britl. HI 205,20
Neniessanus (inartyr) Oeneal. I 196, 625
Nemeth v. Nimeth
Nennius Nenn. III 143, 3/4. 6 Nenn. int. III 143, 6
154, 19 192, 12
Neon V. Leontius in ind. II p. 491
Nephalyn v. Neptalim
Nepos imperator v. ind. II
Nepotianus tyrannus v. ind. II p,483 sub Constantio II
Nepotianus (comes, mag. militiae) Hyd. II 31, 197 (a).
201 32,213 33,222 Is. hist. H 280, '2i(bJ. 2b (a)
Nepozianus (rex Hispaniae) Beg. Vis. IH 469 (Leg.)
Neptabin v. Nefthabiim
Neptalim {Naplitali, fil. lacob) Geneal. I 176, 323 178,
358 Nepthalyn ib. 178,358 Nephalyn ib. 175, 311''
Nepte V. lephte
Neptoin V. Nefthabiim
Neptunus Sitv. 1 545
Ner (pater Abner) Gener. A I 120, 269
Neratius v. Caerealis
Neri (sacerdos) Oener. A I 135, 355
Neri (fil. Melchi) Geneal. I 193, 591. 592
Nerigasolassarus (rex Clialdaeorum) Lat. Al. III 450,
19 Nericasolassarus ib. 447, 19
Nero iraperator v. ind. II
Nerva imperator v. ind. II
Nestorius, episc. Const., v. ind. VI p. 561
Nicepliorus imperator v. ind. II
Nicetas, magister miiitiae Nicita C. Byz. II 334, 6
335, 7 Nichit;i C. Hisp. II 334, 1 bis 335, 2 Nubita
Ps. Is. h. U 386, 17 bis Nubitus ibid.
Nicodemus Nochodoxus Ps. Is. h. II 380, 4
Nicodemus Bed. A III 300,470
Nicolaus (liaereticus) Oild. UI 26,26 63,24
Nicolaus (medicus) 3Iar. II 239, 581, 1
Nicostrata v. Carmentis
Nicostratus (martyr) Chr. 354 1 72, 16
Nicostratus (diaconus) Chr. 354 I 75, 8. 14
Nicostratus (comes) Marc. II 95, 499, 1
Niger senator Faustus Niger An. Val. I 322, 57 idem
Festus ib. 316,53 322,64?
Nimeth Brilt. III 154,17 Nemeth Nenn. int. 111 1.54, 26
155, 2 156, 1. 2 Nimec 111 127, VI
Nimrod v, Nebrod
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
611
Ninus (priiuus rex Assyrioruni , niaritus Semiramidis)
Prosp. I 409, 3S3 474, 1H17 SUv. l .'J47, 2 Chr. 511
I G3-J, 23 Vkt. Aq. I G81, 16 ffyd. II 13, 19 Cass.
II 120, 3. 5. 8 121, 10 161, 1366. 1367 Scytk. L. U 311
exord.lbis 312,3 Scijth. B II Sll.liis Is. chr. A
II 431, 31« • ^. 32 add. II ad Is. chr. II 491, 2 bis
492 bis Ps. Is. chr. II 498, 31 ter Bed. A lU 256,
38 260, 70 265, 115
Ninus (rex Assyrioruni, fil. Nini et Semiramidis) Scyth.
L. II 311, 2 Sci/th. B II 311,2 Ninyas Cass. II
121, 10
Niobe Prosp. I 387, 36
Nochodoxus v. Nicodemus
Noe Gener. A I 92, 36. 37. 38 95, 47 103, 155 106, 187
112, 230 132, 332, 10 133, 333, 2 Gener. -B 1 89, 3 92,
3.',. 36. 37 95, 46. 91 103, 49 129, 173 130, 140. 141 132,
167,10 133,168,2 139, I3j8's 140,1 Chr. Al. 1 91,-2
92, 11. 12 bis. 13 93, 13 ter. 14. i.-^. 16 95, 24 96, 35. 44.
4«. 52 97, .'.7 99, 67. 68. 69. 74. 80 103, 127. 128 104, 135
106, 156. 162 107, 165 112, 203. 204 add. I ad Chr. .354
1 151,9. 10. 11 Geneal. I 162, 35* "'' iis. 37 164,62.
63 ter. 64. ii,^ • •> 166, 113. 114 168, 166''. 167». 168» 169,
197 170, 203. 204. 206. 220. 222. 223 171, 224. 225». 227
F. Vind. B I 278, 74 Prosp. 1 385, 9. lo. n. i2 386,
15 Chr. 511 I 632, 9. 10. 12 add. I ad Vict. Aq. I
737, 16. 17.18. 19. 22 Cass. II 120, 2 add. I ad Is.
hist. II 304, 5. 7 add. VII 376 bis Scylh. L. II 320,
29 Ps. Is. h. n 378, 2 Is. chr. A II 428, 15. 17 429,
13 /«. chr. B II 425, 3 bis 428, 13. 14 Ps. Is. chr. II
498, 17 ter Oild. UI 59, 30 64, 28 86, l Britt. UI 146,
4. 5 159, 15 161, 5. 23 Nenn. UI 151, 26 Nenn. int.
111149,1.19 \b\,r.. 171,18 Bed. A lU 247, 2. 3
251, 18 bis. 19 252, 20 254, 26. 27 Bed. B UI 247, 3. 4
251, 20. 21 Lat. Bed. UI 349,11. 12 gen. Noae Ge-
ner. ^ I 89, 2 Noel Gener. B I 139, li
Noema {Naama, filia Laraech) Qeneal. I 164, 57
Noemman {Naaman, fil. Balac) Geneal. I 177,355
Nonuus (martyr) Chr. 354 I 72, 7
Nonuita V. Gild. B III 108, i bis. 6
Norea (uxor Semi Geneal. I 164, 67 165, 92
Novatianus (coufessor) Chr. 354 I 75, lo. 13 Prosp. I
439, 855 Novotianus Chr. 511 I 642, 414
Novatus (presbyter, haereticus) Chr. 354 I 75, 9. 13
Prosp. I 439, 855 440, 856 (aj Chr. 511 I 642, 414
Is. chr. A II 463, 308 Is. chr. B U 463, 207 Gild.
III 64, 7
Novatiana heresis Is. chr. A II 463, 308 Bed. B
lU 291, '223
Novatiani Prosp. I 440, 856 fa . i) *Novati Chr.
354 I 71,20
Novatus (episc. Africanus) Pros}). I 475, 1327
Niivollus (cpisc. Coniplutensis) loh. 11 21;>, 579, 4
Nubita, Nubitus v. Nicetas
Numa Pompilius v. ind. I
Nuraerianus imperator v. ind. II
Numitor Cass. U 122, 71 Ps. Is. h. II 379, 3 qualer
Nenn.int. UI 153, ic, Bed. A III 266,12:. Nummi-
tor Ps. U. chr. II 499, 146
Nummius v. Tuscus
Numnius v. Albinus
Nuii V. lesus fil. Nave
Nympliae I 546, 21
Nyinphao indigonae I 546, 20
Nymphae Laurentes I .546, 21
Oamer (Asdingus) Vict. T. II 198, 531
Ob {Uz, fil. Nachor) Geneal. I 171, 243
Obed V. Oded
Obet (pater lesse, lobed ap. Matth. 1,5 et Luc.3, 22)
Gener. A I 132, 332, 31 Obeth Oener. B I 132, 167,
31 Geneal. I 178, 368. 369
Obs V. Os
Ocazat (Ahusat) Gild. III 86, 4
Ochozias {Ahasja , fil. Achab , rex Israhel) Geneal. I
192,553 Ocozias Gener. A I 134,343 Geneal. I
192, .554 Ocozie (gen.) Geneal. I 192,555'' Ocho-
dias Oener. B I 134, 156 bis
Ochozias {Ahasja, fil. loram et Athaliae, rex ludae)
Gener. A I 122, 275 123, 277 bis. 27S Oener. B I 123,
121 Chr. Al. I 122, 272 r23, 273. 274 ter. •Hi Oeneal.
1 180, 391. 393 Is. ehr. A 11 441, 125 Is. chr. B U
441, 85 Bed. B lU 264, 98 gen. Ochozie Oener. A
I 123, 277 Chr. Al. I 123, 274 Ocozias Gener. A I
123,276 132,332,40 134,335,9.344 Geneal. I 192,
557» bis Clir. 511 I 635, 124 Ozias Prosp. I 392. 133
Ozie (gen.) Oener. B I 123, 122 Azarias Bed. A UI
264, 105. 107. 108 quater. i09 Lat. Bed. U\ 350, 58. 59
Ochus V. Arses et Artaxerxes lU
Ocor V. Artaxerxes UI
Ocozias V. Ochozias
Octavianus Caesar cet. vid. Augustus in ind. II
Octha (fil. Uengisti) BriU. lU 179, 19 199, 3 203, 11
Nenn.int. UI 179, 12 199,3 Otta UI 129, XXXVU
130, LXI
Odaenathus v. Odeuathus
Oded, pater Azariae prophetae Obed dild. lU 50, 29
= Addo'? {cf. Azarias)
Oded (propheta) Prosp. I 393, 16 1
Odenathus rex Odaenathus Silv. I 521, 45 Odinatus
Prosp. I 442, 905 Ordinatus Chr. 511 I 642, 431
Odera, Oderba v. Derra
Odiel ( Usiel, fil. Caath) Oener. A I 136, 359 Geneal. I
186, 476. 477 Aercius Gener. A I 136, 360
Odiffa (Hudhaifa) C. Hisp. II 360, 95
Odinatus c. Odenathus
Odiva V. Ovida
Odoacar (gen. -cris, acc. -crem cet.) F. Vind. A I 308,
619 312, 635 4is 316 318, 640 6iS 320,646.649 322,57
P. Camp. I 308, 619 746, 476 Havn. A I 309, 476, 2
311, 478 Havn. mg. I 309, 476, 2 311, 476. 477 An.
Val. I 314, 45. 46 315, 47 bis. 48 bis 316, 50 bis. 51 ier.
52 ter. 53 ter 318, 54 ter 320, .'i4. 55 322, 64 Marc. II
91, 476, 2 Odoacar (abl.) Is. hist. II 283, 4 (b) Odo-
vacar {acc. -crem, abl. -cre) Cass. II 158, 1303 159,
1303. 1309. 1316. 1320. 1321. 1323. 1326. 1331 Odoachar
(acc. -chrem cet.) Havn. A I 311,477 313, 482 ter.
487 /er iTaDn. iJ I 309, 476, 1 311,477.478 313,482.
487, 2 Havn. I 317 bis 319, 491 quater 321, 3. 4. 6 An.
Val. I 315, 48 316, 49 Odoucer Marc. II 91, 476, 2
612
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
bls. 477 93, 4S9 add. IVad h. chr. II 503, 2 Bed. A
IH 30.'), 500 Odov,acer (acc. -crem cet.) An. Val. I
308 Agn. I 319 his 321 quater Mar. II 233, 476.
493 Lat. Imt. III 423, 22 Odoacrus Chr. Caes. II
222, 492 Odoacro (abl.) F. Vind. A I 310, 622 Odo-
fagro (abl.) Chr. 511 I 665, 670 Odoazar add. IV
ad Is. chr. II 503, 3
Odoiu (comes) An. Val. I 324, 6S Odoind Mar. II
234,500,3 Odomum (acc.) Havn. I 331,504
Udorrem v. Derra
Odovacar, Odovacer v. Odoacar
Oe ( Uz, fil. Kison) Oeneal. I 175, 302
Oedipus Idippus Chr. 511 I 633, 60
Offa (fil. Duminfert) Britt. III 204, 12
Ofta (fil. Eadfered Flesaurs) Britt. III 202, 28
Offa (fil. Gnerdmund) Britt. III 203, 38
Ofni {Ilophni, fil. Heli) Gener. A I 135, 357 Geneal. I
189, 524. 531 Gild. III 69, 27
Ogaman Nenn. int. III 149, 16 171, 15 Ougomun
Britt. III 160, 15
Ogma Nenn. int. III 155, 9
Olda V. Holda
Oldad (propheta) Chr. Al. I 125, 388
Oliba (filia luliaui episcopi) Ps. Is. h. II 387, 19 cj.
Holda
Ollo (dux Francorum) Ilavn. I 388, 8
Olylirius iinperator v. ind. II
Olympias (mater Alexaiidri Magni) Prosp. I 397, 216
Bed. A III 274, ims (Jlympiades Scyth. L. II 322, 34
Olympius (Arrianus) Vict. T. U 193, 498 Is. chr. A
II 474, 392 Olimpius Havn. I 269, 23
Olympius (magistrianus) Vict. T. H 200, 500, 1
Oman v. Onan
Omar (fil. Elifas) Geneal. I 173, 273
Omar cf. Amer
Omirus v. Homerus
Omousi (Musi, fil. Merari) Geneal. I 186,479
Onau {Onam, fil. Sobal) Oeneal. I 174,296
Onaii {Ana, fil. Sebegeon) Geneal. I 174, 298 Oman
ib. 174, 297
Ongen Britt. III 203, 39
Onias (I, laddi fil., pontifex ludaeorum) Prosp. I 398,
228.234 67«-. 5i7 1 637,216. 219 iVi^. ^4 III 276, 206. 211
Onias (II, fil. Simonis iusti, pontifex lud.) Prosp. I
399, 237. 248 400, 251 Vhr. 511 1 G37, 228. 229 Bed. A
m 276, 212 277, 221
Onias (111, fil. Simonis II, puntif.) Prosp. I 401, 267
V. 4 iii. Bed. A III 277, 223. 226 ter 278, 232 bis
Onias (IV) cognomento Meuelaus (pontifex) Prosp. I
401,267
Onnan (rex Easteranglorum) Britt. III 208, 26
Onoulfus V. Arnulfns
Ophimin {Iluppim, fil. lialac) Geneal. I 177, 355
Opllio Ilyd. II 34,239
Oppa V. ind. IV p. 400 sub Eyicane
Optatianus, praef. urbis l'ublilius Optatianus Chr. 354
I 68, 329. 333
Optatus add. V ad Prosp. I 495
Optila (satelles Aefii) Marc. II 86, 455, 1 idcm videtiir
Accila Ilavn. 1 303, 455, 2
Oraio (Gothus, nepos Vitigis) Auct. Marc. II 106, 538,
6. 540, 5
(jrdinatus v. (Jdenathus
Ordoinus (rex Hispaniae) Eey. Vis. HI 469 (Lcy.)
Ordonius ibid. bis
Ordoinus (rex Hispaniae, alius) Beg. Vis. HI 469 (Leg.),
Ordonius (rex Hisp., al.) Reg. Vis. IH 469 (Leg.)
(Jreb (Madianita) Chr. Al. I 117, 240 Orib ib. 117, 2:19
Orestes (fil. Agameinnonis) Chr. 511 I 634, sn
Orcstes (patricius, pater Augustuli imperatoris) An.
Val. 1 306 308 te)- 310 Bavn. A I 307,475 309,
475,1. 476,3 Mavn. B I 307,475 309,475,2. 476,2
Havn. mg. I 309, 475, 1. 2. 476, 3 F. Vind. A 1 308,
616. 617. 620 Marc. U 91, 475, 2. 476, 2 bis 92, 480, 2
Cass. II 158, 1301. 1303 ia(.ius^ III 423,23 Orestis
(nom.) P. Camp. I 306, 616 746, 475 Uorestes Lat.
lust. UI 423, 17. 20
Orestes pater Herculani Vict. T. II 188, 478, 7
Virius Orfitus (praef. urbis) Chr. 354 I 66, 273. 274
Vitrasius Orfitus (praef. urbis) Chr. 354 I 69, 353. 354
(jrib V. Oreb
(Jridria v. Oritbyia
Origenes (presbyter , scriptor) Prospi. I 434, 755 437,
807.808 Chr.511 I 641,389 Chr. 452 I 650,45 Cass.
II 145, 891 146, 924 Is. chr. A II 460, 287 462, 295
Is. chr. B II 462, 197 Bed. A UI 289, 344 290, 359.
361.365 291,368 292,375 £ed. iJ III 290, 213 cf.
Pierius
Orithyia, reyina Amar.oimia (Jridria Scyth. Jj. 11 315,
14 316, 14. 15 bis Scyth. B II 315, 14 bis 316, 15 bis
Orneus (lebuseus) Geneal. 1 179, 373 bis
Ornias (Adonia, fil. David) Geneal. I 191, .542 bis
Orosius, presbyter Hispanus, scriptor Ilorosius Paulus
Ps. Is. chr. II 498, 31 Orosius add. VI ad Prosp.
I 498, 396 P. Gamp. I 74.5, 7 Marc. II 73, 416, 1 bis
add. II ad Is. chr. II 491, 2 lU 131 bis Bed. A
III 301, 471. 472 Horosius Oener. B I 91, 24 F. Vind.
B I 296,491
Orpheus Bcd. B III 2.59,62 Orfeus Chr. Al. I 119,
254 Prosp. I 389, 76 Cass. II 121, 39 /s. chr. A II
437, 77». 79
Ortamo (fil. lechoniae) Oener. A I 132, 332, 51
Ortygius (epise. Celeuensis) Hyd. II 16, 3i
Os {Ih, fil. Aram) Gener.A I 104,164 Obs Ocneal.
I 165, k;i '■qui ((. e. oV) Chr. Al. I 104, 130
Osbiu (fil. Eadfered Flesaurs) Britt. III 202, 24
Osbiu Britt. lU 208, 19 = OsyuicU
Oseae v. Osee
Osech (fil. luda, losech ap. Luc. 3, 26) Geneal. I 194,
597. ,598
Osee {Hosea propbeta) Gener. A 1 124, 281. 283 133,
333, 25 Gener. B 1 123, 125 124, 126. 127 133, 168, 25
Chr. Al. I 124, 277. 278 Prosp. I 393, I4s. 151 394,
158 Chr. 511 I 635, 138. 143. 152 Is. chr. A II 443,
141. 144. 149 Oild. III 56, 33 73, 7 Bed. B m 265,
109 Oseae Oener. A I 124,280 Chr. Al. I 124,282
Ossee Qcner. A I 124, 282
Osee {IJosea, rex ludae) Oener. A I 13.'), 353 4ts Oencr.
B I 135, 166 Oseae Geneal. 1 193, 569 bis
Osfird Britt. 111 204, 31
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
613
Osguald V. Oswald
Osgiulii (fil. Kaillered Flesaurs) Brill. III 202, 26
Osgiiid ;;/■;«. III 202, 2r,. •.".i 20;j, s 204,40 208,2.12
Osuiu add. IV ad 17(7. Aq. I 753 potit !)7 cf.
Osbiu
Oslach (fil. Kcgfird) Bnll. III 204, 42
Oslapf (fil. Eadfered Flesaurs) Britl. III 202, 27
Oslaph (fil. Echuu) Brltt. III 20ri, 4
Osmcr Britl. III 202, 16
Ospiuio Bijd. II 31, 201
Ossa (fil. Aedibrith) Britt. III 202, 7
Ossa (fil. Octha) Britt. III 203, 12
Ossee V. Osee
Ossulf Britt. III 204, i.".
Osvvald (fil. Eadfered) Britt. III 207, l Oswald Lamu-
guin ib. 207, 2 Osguald ib. 202, 23
Oswald (rex Nordorum) Britt. III 208, 31 sauctus
Oswaldus ib. 208,27/28
Osuiu V. Osguid
Oth D. Aoth, fil. Abair
Othman v. Atthumau
Otho imperator v. ind. II
Othoniel, Othouihel v. Gothoniel
Otta V. Octha
Ougomun v. Ogaman
Ovida (comes) Havn. A I 313, 482 Jii' Hami. B I 313,
482 3Iarc. II 92, 480, 2 Odiva Cass. II 159, 1S09
Ovidius Naso Frosp. I 405, 332 Ovidius Chr. 511 I
639, 2S2
Oviuius V. Gallicauus, Pacatianus, Paternus
Oayyartes, rex Bactriaiwrum loroastrae Scyth. B W
321, 31 loastre Scyth. L. II 321, 31
Ozia ( Ussa, fil. Aminadah) Gener. A I 120, l6!) Ozam
Chr. Al.l 120, 266
Oxias {Vssi sacerdos) Gener. B I 135, 117 Acliias
Gener. A I 135, ihh
Ozias fpater leddadida regiiiae) Geneal. I 180,410
Ozias (propheta) Brosj). I 392, I2r. Chr. 511 I 634, lis
Ozias c/. Azarias rex ludae et Ochozias
Pacalianus, praef. iirbis (Jvinius Pacatianus Chr. ,S54
I 66, 276. 277
Pacuvius, tragoediarum scriptor Prosp. I 402, 275
Padusia Prosp. I 473, 1303
Palacmon i/ratntiiaticus Palenion Chr. 511 I 63!), 311
Palaephatus mythoyrophus Palefatus Bed. A III 259, 6U
Palladius (fil. Petronii Ma.ximi imp.) v. ind. II p. 487
sub patre
Palladius, cpisc. Antiocli., v. ind. VI p. 5oS
Palladius (episc. Britannus) Prosp. I 472, I3ui 473,
13117 Brilt. 111 194, 12. is 195, 2/3 Nenn. int. III
194, 3 Bed. A III 302, 4S2 Paladius 111 129, I.III
Pallas dea: Palladium Chr.pasch. 1 233,328,2
P.ill.is (fil. Euandri) I add. p. X {moni. 3)
Palogorius Hyd. II 33, 21'.t
Pamphilus (preshyter, martyr) Prosp. I 450, 1022 Bed.
A III 295, 407 c/. Eusebius Caesariensis
Pancratius (preshyter Komanus) Prosp. I 455, 1091
Chr. 511 I 644. 4«.-.
Pauias (rex Assyriorum) Cass. II 121,36
Pantaenvs, stoicus philosophus Pantenus Prosp. I 433,
741 Pantlienus Bed. A IIl 288, 342
Pantha v. Penda
Panthaptes (filia Cambysis) Bed. A III 271, iriS it"s
Panthenns v. Pantaenus
Papias (episc. Hierapolitauus) Prosp. I 419, r,:,u
Papirius v. Cursor
Pappus Lat. Al. III 449 mg. a
Parassis v. Merobaudes
Parmenides philosophus Prosp. I 396, 197
Partheiiius (martyr) Chr. 354 I 71, 12
Partholomus Britt. III 154, 11 Partholon Nenu. int.
lU 154, 21 Bartholomeus m 127, VI
Parysatis (uxor Darii Nothi) Prosp. I 397, 209 Bed. A
m 274, 178
Pascent (fil. Guortbigirni) Britt. 111 192,12 193,5
Nenn. int. 111 192, 7 193, 3
Pascent (fil. Guoidcant) Britt. lU 193, 2 Nenn. int. III
193,1
Pascentius (Manichaeus) Hyd. II 25, 138
Paschasinus (episc. Lilyhitanus) add. IV ad Vicl. Aq.
I 755,444 Bed. A III 302,481
Paschasius (martyr) Prosp. I 475, 1329 476, 1329 add.
V ad Prosp. 1 497, 1329
Pasquetenus V. Gild. A III 101,45 102,1
Pastor (episcopus) Hyd. II 22, 102
Paternus (praef. urhis) Chr. 354 I 65, 264. 265. 266
Ovinius Paternus (praef. urbis) Chr. 354 I 66, 28i
Paternus (episc. Venetensis) V. Gild. A III 102, 12
Patriciolus (pater Vitaliani) Vict. T. U 194, 5io
Patriciolus ef. Patricins Caesar
Patricius Caesar v. ind. II p.4S7 sub Leone I
Patricius (dux Komanus) Marc. II 96, 503
Patricius (seuator) Marc. U 98, 612, ^
s. Patricius Gild. lU 88, 36 Britt. III 158, 19. 2U 159,
6.8 194,1 19.% 3. 15 196,8 197,15 198,4.15 Nenn.
int. m 194,1.4 196,1.5 Mir. Ilib. Paris. lU 221
post V. 89, V. 91 cf. Maun
Patroclus (episc. Arelatensis) Prosp. I 466, 1247 471,
1292 Chr. 452 I 654, 74
Patrosoniim (fil. Mesraim) Chr. Al. I 100, 89 Patro-
sonim Gener. A 1 100, 114 Patrosin Geneal. I 167,
140
Paul (fil. Glovi s. (Uou) Byitt. UI 193,7 Paulus
Ne7m. int. III 193, 5
Paul (fil. Mepurit) Brilt. III 193, 4 Nenn. int. III 193,2
Paulillus (frater Paschasii martyris) Prosp. I 476, 1329
Pauliuus, episc. Antiocbenus , v. ind. VI C (n. XXII.
XXIV)
Paulinus (episc. liiterreusis) Hyd. II 20, 73
Paulinus (episc. Eboracensis) Nenn. III 207, 13 Bed. A
III 311, 541 V. 3. 7
Pauliuus (episc. Nolanus) Dom. Val. I 630, 19 Chr. 452
1 650, 41 Hyd. U 20, 8i
Paulinus (episc. Trcverorum) Prosp. I 455, 1090 456,
1102 Chr. 511 I 644, 485 add. II ad Bed. 111 338
Paulinus, praef. urbis Anicius Paulinus Chr. 354 I
68, 331. 332. 334
Paulinus (mag. ofticiorum) Marc. U 80, 44u, 1
614
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Aemilii Paulli:
Aeniilius (M. Aemiiius Pmillus, mag. equitum a.45.H
u. c.) Cons. Const. I 209, 453
Aemilius Paulus Chr. 354 I 145, s (in dictalori-
hus)
Pauli basilica Silv. I 545
Paulus (apostolus) Chr. 354 I 71, le 73, s acld. I acl
Chr. 354 I 152, 31 Geneal. I 194, 614 Cons. Const.
I 220, .58 Chr. pasch. I 23(5, 337, 2 238, 356 Barh. I
281, 121 283, 149 F. Vind. A I 283, U6 Prosp. I 412,
434 413,440,446 414,466 ^2^ , (,»6 (h) add. V ad
Prosp. I 495 Jis Chr. 511 I 639,314. 319 add. I ad
Vict. Aq. I 738, 9 Cass. U. 138, 671. 689 C. Eisp. II
342, 31 343, 35 350, 64 Is. chr. A II 455, 247 his Is.
chr. B 11 455, 167 add. II ad Is. chr. II 492 Gild.
m 79, 16 83, 37 V. Gild. A III 95, 24. 32 Bed. A
111284,290.291.293 292,376 296,416.421 298,442
311, 540 Bed. B m 284, 184 Reg. Vis. Ul 468, 50
c/. basilica Pauli in ind. geogr. suh Roma
Paulus (martyr) Oeneal. 1 196, 624
Paulus Thebeus Prosp. I 455, 1095
Paulus, episc. AI., v. ind. VI p. 557
Paulus, episc. Autioch., v. ind. VI C (n. XV. LV)
Paulus, episc. Const, v. ind.VI E (n.III. XXXVIU)
Paulus (episc. Oxismorum) V. Gild. A lU 92, 21. 23
93, 4. 5 102, 33. 36. 38. 45
Paulus (frater Orestis patricii) An. Val. I 308 Havn.
A I 311, 476, 3 Havn. B I 309, 476,2 Bavn. mg. I
311,476 F. Vind. A I 310,620 Cass. II 158, 1303
Paulus (tribunus notariorum) Marc. II 95, 500, 2 100,
517
Paulus (satelles Vitaliani) Marc. II 101, 520
Paulus (dux Romanus) Auct. Marc. II 105, 538, i 106,
538, 6. 539, 3
Paulus (dux Hispanus) Ep. Ov. II 374, 16 his (Wamha)
Paulus cf. Orosius, Paul
Pax forura Pacis Silv. I 545
Pegasus Cass. II 121, 34
Pelagia (uxor Bonifatii patricii) Marc. II 78, 432, 3
Pelagius, episc. Rom., v. ind. VI A (n. LXII. LXV)
Pelagius (Britto, haereticus) Prosp. I 467, 1252 Chr.453
I 650, 44 Js. chr. A II 474, 374 Neim. int. III 194, 6
Bed. A III 300,467 Bed. B III 301, 2.56^ Pelagi-
anus Hgd. II 19, .59
Pelagiani Prosp. 1 468, 1261. 1265 469, 1268 473,
1306 add. II ad Prosp. I 488, 1268
Pelagianus Prosp. I 472, 1301 bis
Pelagianus error Prosp. 1 477, 1336 heresis Pe-
lagiana ib. 469,1266 Bed. A Ul 304,491 311,
541 )>. 17/18
Pelagius Marc. II 93, 490
Pelagius (fil. Fafilanis) Ep. Ov. U 374, 16 bis (Vitiza)
Pelagius (rex Hispaniae) Peg. Vis. III 469 (Leg.) bis
Pelagius cf. Polycletus
Peleus cf. Pyrrhus
Pelops Chr. 511 1 635, 139 Pelopum Chr. Al. I 118,244
Penda (fil. Pubba) Britt. III 204, 4. 7. 10 208, 14 bis. u
Pantha ib. 204, 6 Pantha rex ib. 208, 7. lo
Penthesilea (regina Amazonum) Scyth. B. 11 316,
16.17 Pentisilea Scyth. L. U 316, leiis
Perdiccas, succeseor Alexandri Magni Perdicca Scyth.
B. II 322, 33 Perdicam Scyth. L. II 322, 33
Perdicae statua Marc. II 97, 509, 1
Perpetua, martyr Africana (Vibia Perpetua) Bibia
Perpetua Geneal. I 195, 623 Perpetua Chr. 354 I
71,10 F. Vind.A I 287,307 F. Vind. B I 287,307
Prosp. 1 434,757 CJir.511 I 641,386 Bed. A lU
289, 346
Perseus Persea Chr. Al. I 117, 241
Persius Flaccus, satyricus poeta Cass. II 137, 640
Persius Is. chr. A II 456, 248
Pertinax iniperator v. ind. II [cf. Septiraius Severus)
Pervincus diaconus Byd. U 24, 135
Pescennius tyrannus v. ind. II p. 477 suh Septimio
Severo
Petefres (socer loseph) Geneal. I 177, 343
Peteova V. Gild. A m 91,24
Petessonsius Farao Chr. Al. I 114, 224
Petia (comes) Bavn. I 331,514
Petreius (legatus Pompei) add. I ad Is. hist. II 304, 15
Petronax'? gen. Petrouaois add. IV ad Vict. Aq. I
753 post 179 7,54 post 285
Petronius Maximus iraperator v. ind. II
Petronius (praef. Syriae) Prosp. I 411,411
Petronius (episc. Bononiensis) add. VI ad Prosp. 1
498, 383
Petronius cf. Probianus, Volusianus
Petrus apostolus v. ind. VI p. 552
Petrus (martyr) add. I ad Vict. Aq. 1 738, 26 Bed. A
III 296, 420
Petrus, episc. Al., v. ind. VI p. 556 (n. XVI. XXII.
XXXII)
Petrus, episc, Antioch., v. ind. VI p. 558
Petrus, episc. Const. (?), v. ind. VI p. 561
Petrus, episc. Hieros., ?', ind. VI p. 560
Petrus (episc. Ravennas?) An. Val. I 326,81.83
Petrus (episc. Salonensis) Vict. T. U 203, 554, 1 205, 562
Pelrus, Toletane sedis diaconus C. Bisp. II 366, 133
Petrus (orator Caesaraugustanus) Chr. 452 I 631
Petrus (tyrannus) Chr. Caes. II 222, 506
Petrin.ne portae v, ind. geogr. suh Alexandria
Phaedra Faedra Prosp. I 390, 88
Phaethon Faeton Is. chr. A II 434, 53 Feton Gener. A
1 112,229,39
Phalech v. Faleg
Phalensi, Cilicie tyrannus Chr. 511 1 635, 162
Phallus (Pallu. fil. Ruben) Geneal. I 176,324.325
Phaner (Pethahja, princeps sacerdotum) Geneal. I
190, 536
Pharamundus v. Faramundus
Pharao Geneal. I 172, 249 180, 3.8it> Gild. lU 38, 18
69,21 A'ci!n. 111 157,1/2 Nenn.inl. 111 156,22 157,
1/2. 16 Farao Chr. Al. 1 114. 222 Gild. 111 48, 20
86,6 Lal. Mal. m 433,36 cf. Arouth, Cencris,
Petess(msius
Phares v. Fares
Pharisaei Gild. Ill 79,1 Pbarisei Ps. Is. chr. II
498, 3 mg.
Phcrecydes, historiarum scriptor Ferecydes Prosp. I
396, 198 Ferecides Is. chr. A U 446, 169»
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
615
rhicol {Pichol, <lux militum) Oild. III 8(5, 4
rhi(l(jn (Argivorum rex) Chr. 511 1 63^), m Kidoii
Jk. chr. A II 442, 139
Phierius t'. Pierius
1'hiladelphus v, Ptolemaeus II
Philemon Filemon /». chr. A II 437, 77''
Philetus, episc. Antioch., v. ind. VI p. .557
Philibertus V. Oild. A III lOG, 30
Philippicus imperator v. ind. II
Pliilipims Irex Macedonum, pater Alexandri Magni)
Proap. I 397, 2i6 398, --J Sajth.L. II 3-22,34 Bed. A
III 274, 193 Philipphus Gener. A I 137, 3B3
Philippus Arrhidaeus, rex Macedonum Philippus q. e.
Arideus Bed. A III 27.5, 2oa Arideus Scijth. L. II
322,34 Scyih. B. U 322, 34 Philippus F. Her. III
392 mg.a ter 395 mg. a Lat. Al. lU 448, 1 449
7ng.c^''bis ^.'il, 1 4,53 mg.a. mc/.b i54,l(a)
Philippus (rex Syriae) Prosp. I 403, 296 Bed. A III
279, 243
Philippus (tetrarcha, fil. Herodis Magni) Prosp. I
408, 366 Chr.511 I 638, 27s 639, ss:. Bed. A III 282,
269 bis Filippus Lat. Mal. III 429, 22
Philippus (apostolus) Gener. B I 133, 169, ."i Bed. A
m 308, 524
Philippus (martyr) Filippus Chr. 354 I 71,18
Philippus, episc. Hieros., v. ind. VI 2>.5.59
Philippus (abbas Hierosolymitanus?) Bed.A 111297,436
Philippi imperatores (pater et filius) v. ind. II
Philippus (praelectus ) Prosp. 1 453, 1064
Philippus (philosophus) Marc. II 76, 423, i
Philipus dux add. IV ad Vict. Aq. I 753 posl 179
Philippus c/. Philippicus
Philistus, historiarum scriptor Filistus Chr. 511 I
633, 68
Philo (ludaeus, scriptor) Gild. III 36, 10
Philo (episc. Libyae) Prosp. I 459, 1143 Chr. 511 1
644, 485
Philocalus Furius Dionysius Filocalus Chr. 354 I 39
cf. p. 15 sqq.
Philogonius, episc. Antioch., v. ind. VI p. 557
Philomatius v. Catulinus
Philometor v. Ptolemaeus VI
Philopator v. Ptolemaeus IV
Philoxenus, episc. Hierojiolitanus Filoxenus Vicl. T.
II 193, 499
Phoa V. Fua
Phocas imperator v. ind. II
Phoebus Geneal. I 195, 617 bis
Phorbas Prosp. I 388, 51
Phormieus, rex Arrjivorum Foroneus Is. chr. A II
432, 37 Is. chr. B II 432, 35 Bed. A IH 256, 45
Fronens Chr. Al. I 114,224
Photinus (haereticus) Chr. 511 1 644, 505 Fotiiius
Frosp. I 441, 891 (a.b) 460, 115« Is. chr. A H
469, 351
Fotinianum dogma Prosp. 1 460, 1158
Fotiniani Frosp. I 441, S9i f6) 442, RsiCn)
Phrixus Frixus Is. chr. A II 436, 69
Picus (Saturni fil., rex Latinorum) Chr. 354 1 143,
3. 6 /«. chr. A II 436, 76 Fs. Is. chr. U 499, 94
CHRONICA III.
BriU. III 150,2 Nenn. inf. III 1.50,2 Bed. A III
261,72 Bed. B III 2.59,60 fil. lovis Nenn. inl.
III 1.53,8
Pierius, presbyler Alexandrinus Phierius Bed. A III
294, 397 cognominatus Origenes iuuior ibid.
Pierius (comes domesticorum) An. Val. I 316, 53
Ilavn. I 319, 491
Pilatus, procurator ludaeae Pontius Pilatus Geneal.
1 194,612 Prosp. I 411,410 Lat. Mal. III 429,28
430, 10 433,20 Pilatus Prosp. I 408,373 410,389.
398 411,403 Chr. 511 I 639,283.295.296.301 Cass. II
137, 646 Bed. A HI 282,271 283, 279 Lat. Mal. III
429,29 IJtfAtirog Chr.pasch. I 221,68
Pindarus Is. chr. A II 446, 174
Pinehas v. Flnees
Pinytus (episcopus Gnosiae urbis) Prosjy. I 429, 684
(a.h) add. IV ad Prosp. I 491
Pionius (martyr) Cons. Const. I 225, lei'' Prosp. I
428, 674 Bed. A III 287, 327
Pipinus v. Pippinus
Pippa r. Pubba
Pippinus (mniordomus) add. IV ad Vict. Aq. I 753
post 193 Pippinus senior add. IV ad Bed. III 345
(Pal., Par., Eins. sup.) Lat. Bed. III 353, 16O. 16I
Pipinus senior add. IV ad Bed. III 345 (Vat.)
Pip])inus (Francorum rex) add. III ad Bed. III 343,
2 bis add. IV 345 (Pal. his, Par. bis, Eins. sup. bis,
Eins. inf.) Lat. Bed. III 353, 162. 163 iis. 164 Pi-
pinus add. VII ad Is. hist. II 376 add. II ad Is.
chr. n 492 add. IV ad Bed. m 345 (Vatic. bis)
Pip .... add. IV ad Vict. Aq. I 754 post 235
Pirus V. Pyi-rhus
Piso V. ind. II p. 475 sub Galba
Pius Antoninus imperator v. ind. II
Pius, episc. Rom., v. ind. VI p. 553
Placidia v. ind. II p. 486 sub Constantio III
Placidus (praef. urbis) Chr. 354 I 68, 34G. 347
Platanus Vict. T. II 194, 504
Plato (philosophus) Frosp. I 397, 203. 211. 212 Is. chr. A
II 447, 182. 182» 448, 185. 189 /s. chr. B II 447, 121
Bed. A III 273, 173 274, 184. 189 Bed.B III 273. 136
Plato (praef. urbis Constantinop.) Marc. II 97, 512, 2
98,512,6 Vict. T. II 195,513
Plautus poeta Marc. II 94, 496, 2
Plinius Secundus Prosp. 1 420,564 421,569 Cass. II
141, 766 Bed. A III 286, 311 Plinius Chr. 511 I
640, 348 confunduntur Plinius maior et minor
Plinos Scyth. B. II 314, 9
Plinta comes Marc. II 73, 418
Plotius V. Gallus
Plus V. Artaxerxes III
Plutarchus philosophus Prosp. 1 414, 465 Cass. II
141,772
Pneumatoniachi Frosp. I 4.53, 1063 (a)
Polycarpus (episc. Smyrnaeus, martyr) Cons. Const.
I 225, l^it» Prosp. 1419, .550 427,659 428,674 Qild.
III 68, 33 Bed. A ni 287, 323. 3S7
Polycarpus (episc. Asianus. al.) Prosp. I 433,743 Poli-
carpus Bed. A III 289, 343
Folycletus Pelagius Fs. Is. h. II 380, 4
79
616
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Polycrates (episcopus) Prosp. I 434, 751
Pompeianus cogiiomento Francus (dux Koraanus)
Prosp. I 442,905 Chr. 511 I 642,431
Gn. Pompeius Magnus Prosp. I 402, 291 Pompeius
Magnus Chr. pasch. I 215, 697. 702 Gn. Pompeius
Prosp. I 403, 306 Pompeius Chr. 354 I 148, 23
Prosjl. I 403, 29G 404, 314. 319. 322 Silv. I .520. 1
.545 Chr. 511 I 638, 259 I add. p.XII Cass. II 133,
525. 526 134, 531 bis Is. Jiisi. II 268, 27. 29 Ep. Ov.
II 373,13 Ps. Is. h. II 380, iquater Is. chr. A
II 452, 227 453, 234» Is. chr. B II 452, 152 Bed. A
III 279,249 280, 251. 2.55 ^Js Bed.B III 280,167
*nof/7irjt.ng riToXe/^cdog Chr. pasch. I 216, 707, 1 —
curia Pompeia v. Eonia in yeogr.
rompeius (nepos Anastasii imp.) v. ind. II p. 489
sub Anastasio
Pompeius cf. Faustinus, Maximus
Lucius Pomponius, Atellanarum scriptor Prosp. I
403, 298
Pomponius cf. lanuarianus, Victorianus
Pontianus, episc. Rom., v. ind. VI p. 563
Pontianus C!ir. 354 I 71, 23
Pontius (diaconus) Bed. A III 292, 378
Pontius cf. Pilatus
Popilius V. Laenas
Porcius V. Cato
Porphijrius Porphirius Chr. 511 I 643, 465
Porphyrius Gild. III 29, 16
Porus (rex Chaldaeorum) Lat. Al. III 447, 3 450, 3
Porus (rex Indorum) Chr. 511 I 637, 213
Posidius (episc. Africanus) Prosp. I 475, 1327
Possidonius Chalamensis Hijd. II 36
Postumius V. Postumus, Syagrus, Titianus, Varus
Postumus Silvius (Aeneae filius) Chr. 354 I 143, 16
Silvius Postimus Chr. 511 I 634, .S6 Silvius Prosp.
I 390, 99 Cass. II 122, 61 Ps. Is. chr. II 499, 98 Britt.
III 150, 7 bis 153, 5 Nenn. int. III 153, 12 Bed. A
III 261,75 4« Postumus Bcd. A III 261,75
Postumus (fil. Silvii aut Ascanii) Britt. III 153,6.12
Postumius Silvius Nenn. int. III 153, 20 Postumius
ib. 153, 22. 24/25
Postumus tyrannus v. ind. II p. 479 s«i Gallieno
Praedestinati Chr. 452 1 656, 8i
Praete.\tata Chr. 354 I 71,22
Praetextatus Chr. 354 I 71,27
Priamus Prosp. I 390, 81 Chr. 511 I 633, 64 Cass.
II 121, 42 Is. chr. A II 437, 84 Is. chr. B II 437,
55 Nenn. 111151,38 Nenn.int. III 151,32 Bed. A
III 260, 61 Bed. B lE 260, 66 *Siamus Chr. Al.
I 119,252
l'rimasius (episcopus concilii Byzaceni) Vict. T. II
202, 551, 1 203, 552
Primosus (episc. Carthaginiensis) Vict. T. II 202, 552, 1
203, 554,3 204, 551, 1. 556, 1
Primus, episc. Al., v. ind. VI p. 555
Princeps agoras v. Protagoras
Prisca Prosp. I 429, 685 430, 686 (a) Priscilla Chr.
511 1 641, 369
Priscianus (grammaticus) add. II ad Is. chr. II 493, 8
Priscilla Chr. 354 1 70, 4. 6 71, 18 cf. Prisoa
Priscillianus (epi.scopus Callaeciae, haereticus) Prosp.
I 460,1171 46-2, 11S7 iis. 1193 Hyd.n 15,13.16 16,31
/s. chr. A II 469, 3.54 470,359 Is. chr. B II 469,233
add. II ad Bed. III 339
Priscillianistae Hyd. II 15, 16 16, 31 17, 37» 24,1,35
Priscus tyrannus v. ind. II p. 479 sub Decio
Priscus comes Marc. II 95, 498, 2
Priscus cf. Tarquinius Priscus in ind. I
Probatus, praef. urbis Celius Prohatus Chr. 354 1
69, 351
Probianus, ^Jraef. urbis Petronius Probianus Chr. 354
I 68, 329. 330
Probinus (praef. urbis) Chr. 354 1 68, 345. 346
Probus imperator v. ind. II
Probus (nepos .\nastasii imp.) v. ind. II p. 489 sub
Anastasio
Prohus (grammaticus) Cass. II 138, 672
Probus (martyr) Prosp. I 475, 1329 add.V ad Prosp.
I 497, 1329
Probus Or. Const. I 7, 26
Probus add. IV ad Vict. Aq. I 754 post 305
Procas Silvius Prosp. I 393, 143 Cass. II 122, 69 Bcd.
A III 265, 116 Procas Chr. 354 I 143, 27 Chr. 511
I 635, 140 Procus Silvius Chr. 511 1 635, 136 Nenn.
int. m 153, 16
Prociclus Is. chr. A II 434, 48
Procla (uxor Pilati) Lat. 3Ial. III 429, 29
Proclinus (episc. Salonensis) Vict. T. II 205, 562, 2
Proclus Chr. pasch. I 245, 393
Procopius tyrannus v. ind. II p. 483 mb Valente
Procopius (frater Antheraii imp.) v. ind. II p. 488 sub
Anthemio
Proculus tyrannus v. ind. II p. 480 sub Probo
Valerius Proculus (praef. urbis) Chr. 354 1 68, 337
Valerius Proculus (praef. urbis, al.) Chr. 354 1
69, 351. 352
Proculus (episc. Massiliensis) Chr. 452 I 652, 60
Proculus cf. lulius Proculus
Procus V. Procas
Proheresius (sophista Atheniensis) Prosp. I 457, 1117
Prometheus Prosp. I 387,46 Cass. II 121,18.21 Is.
chr. A II 433, 45 Promitheus Chr. Al. I 116, 235 ter
Prosias v. Prusias
Prosper Havn. I 268, 7. il. 12 F. Vind. B I 296, 494
add.V ad Prosp. I 494 proZ. Vict. Aq. I 681, 12. 23
P. Camp. I 745, 5 add. IV ad Vict. Aq. I 756, 455
3Iarc. II 88,463 Vict. T. II 184 mi(. loh. II 211
V. 4 Is. chr. A II 473, 382 » Nenn. III 143, 26
Protagoras philosophus Princeps agoras filosofus Chr.
Al. I 128, 304
Protasius (martyr) Chr. 452 I 646, 14 Bed. A III
299, 458 300, 466
Proterius, episc. AI., v. ind. VI p. 556
Protus (martyr) Chr. 354 I 72, 9
Prudentius, lyricus poeta Chr. 452 I 650, 37
Prusias (rex Bithyniae) Prosp. 1 400, 262 Cass. II
130,377 Prosias OJi.r. 511 I 637,236
Pseudophilippus (rex Macedonum) Frosp. I 401,269
Ptotemaei Ptholomei Prosp. I 401,267
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
617
Ptolemaeus (I) Lagi filim Soter Ptolomeus Lagi Soter
Oener.A 1 137,364 Ptholomeus Laius Sotei" Gener.B
I 137, iui nToXfutdog o .li'(}'ov Lal. Al. 11 ^'.ti,i(a)
llioXf/jaiof Aayov ib. 451, 3 nToke/Jiiiog Attyoiag
ib. 448, 4 Ptolomeus Lagi filius Is. chr. A II 449,
19G Ptholomeus Lagi filius Prosp. I 398, 225 Chr.
511 I 637, 214 Ptolomeus Largi filius Bed. A III
275, 202. 203 Ptholomeus Largi filius Bed. B 111
275, 146 l'tholomeus autiquus add. I ad Chr. .354
1 152, r,4 Ptolemaeus Frosp. I 398, 234 399, 23»
Lat. Al. 111 448 mg.b Ptolomeus Is. chr. B 11
449, 131 Lat. Bed. III 351, 86. 87 Ptholomeus Bed.
A m 276, 205. 207. 219
Ptolemaeus (II) Philadelphus Lat. Al. 111 448, .'.
Ptolomeus Philadelphus Bed. A 111 276, 2I4 Ptolo-
meus Filailcllus Is. chr. A II 449, 200 Ptholonieus
Philadelphus Chr. 511 I 637, 221 Bed. A 111 276, 219
Ptholomeus q. e. Philadellus Prosp. I 399, 241
Ptholomeus Filadelphi Qener. B I 137, 202 Ptolomsis
Filadelfus Oener.A I 137,365 Jlro 4'ilu6t).(fov Lat.
Al. III 451, 4 Ptholomeus Pros^). I 399, 248 400,
248 Bed. A III 276, 216 Philadelphus Lat. Bed. III
351,87.88 Lat. Al. III 454, 3 (a) Filadelfus Is.
chr.B n 449,133 Bed.B lU 276,148 cf.add. V
ad Prosp. 1 495 sup.
Ptolemaeus (III) Euergetes (I) Tlro EveQycrrjg Lat.
Al. III 451, .'> Ptolomeus Euergetes Is. chr. A II
450, 204 Bed. A III 276, 220 Ptholomeus Euergetes
Prosp. I 400, 250 Ptolomeus Euergeta Gener. A I
137, 366 Ptholomeus Uergetis Gener. B I 137, 203
Eij£p;'£r?;s ii Lat. Al. III 454, 6 (a) EvsQyertg «
ib. 448, 6 Euergetes Is. chr. B II 450, 135 Bed. A
m 276, 220 277, 222 Bed. B m 276, i.w Lat. Bed.
III 351,88. 89 Ptholomeus Epifanes add. I ad Chr.
354 I 152, 55
Ptolemaeus (IV) Philopator Uro •ti/.onarioQ Lat. Al.
m 451,6 Ptolomeus Philopator Oener. A I 137,
368 Ptolomeus Filopator Is. chr. A II 450, 206
Ptolomeus Philophator Bed. A III 277, 222 Ptholo-
meus Philopator Prosp. I 400, 255 Philopator Ptholo-
meus ib. 400, 2.i8 Ptholomeus Filopator add. I ad
Chr. 354 1 152, 56 Philopator Lat. Bed. III 351, 89.
90 ^iXondruiQ Lal. Al. m 454, 7 (a) 4>i).onaToQ
ib. 448, 7 Philopater Bed. B III 277, 152 Philo-
phator Bed. A 111 277, 222. 224 Filopator Is. chr.
B II 450, 137 Ptholemeus Filometoris Oener. B 1
137, 205
Ptolemaeus (V) Epiphanes Tlro EniTpavijg Lat. Al.
m 451, 7 Ptolomeus Epiphaues Bed. A III 277,
224 Ptolomeus Epifanes Is. chr. A II 450, 209 Ptholo-
meus Epifanes add. I ad Chr. 354 I 152, 57 Prosp.
I 400, 2,i9 Ptholomeus Epifani Gener. B I 137, 204
1'tolomeus Bed. A III 277, 226 bis Ptholomeus ibid.
V Ptolomeus filius Euergit. Gener. A I 137, 367
Epiphanes Is. chr. B II 450, 139 Bed. B III 277,
154 'Enicpaytjg Lat. Al. III 454, 8 (a) Enitpuvtg ib.
448, 8 Epyphanes Lat. Bed. III 351, 90 Epyfanes
ib. 351,91 Ptholomeus Epifanes c/'. Euergetes I
Ptolemaeus (VI) PkHonietur flro 'f^tXofjijTioQ Lat. Al.
III 451,8 Ptolomeus Philometor h.chr.All 451,
212 Bed. A III 277, 227 Ptholomeus Philometor
Prosp. 1 401, 261 Ptholomeus I''ilometoris add. I
ad Chr. 3.'>4 1 153, 58 Philometor Ptolomeus Bed.
A III 278,228 Philometor Ptholomeus Prosp. I 401,
266 Ptholomeus Prosp. I 401, 264. 268. 270 Bed. A
III 278, 230 Philometor Bed. B m 277, 156 ^do-
fi>jru)Q Lat. Al. III 454, 9 (a) ^ii.ojjir^roQ ib. 448, 9
Filometor Is. chr. B II 451, 141 Phylometor Lat.
Bed.m 351, 91.92 Pthnlemeus Filometoris t;. Philo-
pator
Ptolemaeus (VII) Eueryetcs (II) Physcon Jlro EveQ-
ytrijg (i Lat. Al. III 451, 9 Ptolomeus Euergetes
Is. chr. A n 451, 215 Bed. A ni 278, 233 Ptholo-
raeus Euergetes Prosp. I 402, 278 Ptholomeus Euer-
gentis Gener. B I 137, 208 Ptolomeus frater Oener.
A I 137, 369 Ptholomeus frater add. I ad Chr. 354
I 153, 59 Ptholemeus iunior Gener. B I 137, 206
EviQyhijg jS Lat. Al. III 450, 10 (a) EviQyertg ^
ib. 448, 10 Euergetes Is. chr. B II 451, 143 Bed. A
m 278, 235 Bed. B III 278, 158 Lat. Bed. lU 351,
92. 93 Euergeta Gener. A I 137, 371 Euerceta add.
I ad Chr. 354 I 153, 61
Ptohmaeus ( VIII) Ncos Philopiator (Pldlometorisfilius)
Ptolomeus Fuscus Gener. A I 137, 37u Ptholomeus
Puscus add. I ad Chr. 354 I 153, 60 Ptholomeus
Fusci Gener. .B I 137, 207 cf. I p.l50; Frick p.55S
not.
Ptolemaeus (IX) Soter (II) Ptholomeus Fysoon q. e.
Soter Prosp. I 402, 286 Ptolomeus Fiscon q. e.
Soter Bed. A III 279, 238 Ptolonieus Fiscon ib.
279, 244 IIto luirtjQ Lal. Al. III 451, 10 Ptolo-
meus Soter Is. chr. A 11 451, 217 Ptholomeus Soter
add. I ad Chr. 354 I 153, 63 Ptholomeus secundus
Sotheris Gener. B I 137, 210 Ptotomeus Cleopatrae
filius Is. chr. A II 452, 223 Ptholomeus Cleopatrae
filius Prosp. I 403, 299 Ptholoineus Cleopatre filius
Bed. B III 279, 164 Ptolomeus Is. chr. B II 452,
149 Bed. A III 279, 245 Lat. Bed. HI 351, 96 Ptholo-
meus Lat. Bed. III 351, 95 Soter Is. chr.B II 451,
145 Bed. B III 279, 16O Lat. Bed. IH 351, 93. 94
Lat. Al. III 448, 11 454, 11 (a)
Ptolemaeus(X) Alexander (I) Ptoloraeus q.e. Alexander
Bed. A III 279, 242 Ptholomeus q. e. Alexander
Prosp. I 403, 295 Ptolomeus Alexander Is. chr. A
II 451, 220 Ptholoraeus Alexas add. I ad Chr. 354
I 153, 62 Ptolomeus Alexus Gener. A I 137, 372
Ptholomeus Alexi Gener. B I 137, 209 Alexander
Is. chr. B II 451, 147 Bed. A III 279, 245 Bed. B
III 279, 162 Lat. Bed. III 351, 94. 95 cf. Ptol.
Alexander II
Plolemaeus (XI) Alexander (II) Alexander frater
Ptolomei .\lexe Gener. A 1 137. 373 Alexander frater
Ptholomei add. I ad Chr. 354 I 153, 64 Ptholomeus
Alexi frater Gener. B I 137, 211 cf. I p. 150
Ptolemaeus (XII) Alexander (III) Ptole-j
maeus Cass. II 132, 471 \ idemf
Ptholomeus Alexandri Oener. B I 137, 212 J
Ptolemaeus (XIII) Neos Dionysos (q. e. Auletes vel
Nothus) IIto Jiovvaov vutov Lat. Al. III 451, 11
Neog Jiovvaog ib. 454, l^f^o^ Nsog Jiiavvaog ib.
* 79*
618
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
448,12 Ptolomeus Dionysius /s.c/ir. ^ 11 4,52,226
Bed. A III 279, 2-17 Ptholomeus Dionysius Prosp. I
403, 304 Ptholomeus Dionisius add. I ad Ckr. 354
I 153, 6.1 Ptholomeus Dionisi Gener. B I 137, 214
Ptholomeus Dyonisi ib. 137, 217 Ptolomeus Dioui-
sius heoate Gener. A I 137, 374 Ptolomeus Is. chr.
A 11 453, 232» Ptholomeus Prosp. I 404, 307 Dio-
nysius Is. chr. B II 452, 151 Dionisius Bed. B III
279, 166 Dyonisius Lal. Bed. III 351, 96. 97
Ptolemaeus (XIV, frater Cleopatrae maior) Ptolo-
meus Ps. Is. h. II 380,4 Is. cfir.A II 453, 232aits
Bed. A III 280, 254. 255. 256
Ptolomeus Bed. A III 252, 19 v. lo/ii
Ptholomeus Gener. B I 137, 213
Ptolemaeus {Claudius Ptolemaeus, scriptor) Lat. Al.
III 451 mg. e
Ptolemaeus cf. Pompeius
Pubba Britt. III 204, i. 2. 7. u. 17 Pybba ib. 208, 24
Pippa ib. 208, 30
Valerius Publicola (dictator) Chr. 354 I 145, 7
Publilius V. Optatiauus
Publius, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
Pulcheria v. ind. II p. 487 sub Marciano
Pulpius V. Pupienus
Pupienus impei-ator v. ind. II
Pybba v. Pubba
Pynon {Pinon, dux Edom) Geneal. I 174, 290
Pyrrhus q. e. Neoptolemus (fil. AchiUis) Pirus Chr.
511 I 634, 83 — Pyrrus Scytlt.. B. II 316,16 videtur
esse Peleus
Pyrrhus (rex Epiri) Is. hist. II 268, 15 (a). 16 (b)
Pyrrhus, episc. Const., v, ind. VI p. 561
Pythagoras pbilosophus Prosp. I 396, 186 Cass. II
123, 93 Is. chr. A II 446, 169 Phytagoras Ps. Is.
chr. II 499, 169 Phitngoras Bed. A III 271,157
ijuadratus, discipulus apostolorum Prosp. I 423, 6U4
add. II ad Is. chr. II 491, 3 Bed. A III 286, 316
Quartadecimani Bed. A III 311,541«. 14
Quetus (= Lusius Quietus) procurator ludaeae Prosp.
I 421, 576 sive Lysias Quetus ibid.
Quietus tyi-annus v. ind. II p. 479 sub Gallieno
Quinquegentiani Bed. A III 294, 399
Quintilianus rhetor Prosp. 1 417, 513 Chr. 511 I 640,
334 Quintillianus Cass. II 139, 725
Quintillus imperator v. ind. II
Quirinius, praeses Syriae Quirinus Prosp>. I 407,358
Cyrinus Lal. Mal. III 427, i. 38
Quirinus (deus) Chr.354 I 144, 7 I add. p. X (mont. i).
XI (port. 15;
Quirinus (episc. Siscianusj Prosp. 1 448, 985 Chr. 511
I 643, 456
Quirinus cf. Quirinius
Quodvultdeus (episc. Carthaginensis) Vict. T. II 187,
463, 1 bis
Ra, Kaa v. Roa
Rabam (propheta) Gener. A I 133, 333, 28
Eabauus add. IV ad Is. chr. II 503, l
Rabbuti (uxor Achaz regis) Geneal. I 180, 404
Kacab (uxor Salmon) Geneal. I 178, 367
Racau v. Kagau
Kachel (vulgo Bahel , uxor lacob) Geneal. 1 171,245
175, 311 a-b. 320 Chr. 511 I 632, 29 Lat. Mal. III
431, 35
Radagaisus Huvn. I 299, iohter Prosp. I 464, 12I8 465,
12.'8 Clir. 452 1 652, 50. 52 Chr. 511 I 653, 546 Marc.
II 68, 4u6, 2 69, 406, 3 Cass. II 154, 1169 Is. hisi. II
272, 26 (a) Ragadaisus Is. hist. II 272, 19 [b). 27/28 (b)
273, 8 9 (j; Kogodius Ps.Is.h. II 383,9 quater
Rademirus (rex Hispaniae) Reg. Vis. III 469 (Leg.)
cf. Ranemirus
Ragadaisus )'. Radagaisus
Ragau (Reu, fil. Faleg) Chr. Al. I 93, 21 112, 206. 207
Gener. A I 112, 232. 233 132, 332, 16 Oener. B I 132,
167,16 add. I ad Chr. 354 I 151,18.19 Geneal. I
165, 98. 99 171, 226 4is. 228. 229. 230. 232. 233. 238 PrOSp.
I 386, 21. 22 Chr. 511 1 632, n. is Is. chr. A II 430,
23, 25 Is. chr. B II 430, 20. 22 Racau Gener. B I
139, 19. 20 Reu Bed. A III 254, 296(s. 3i Bed. B
III 254, 29. 31 Lat. Bed. III 349, 20. 21
Raguel (fil. Dedan) Geneal. I 172, 259
Raguel (Reguel, fil. Esau) Geneal. I 173, 269 bis
Raguel y. e. lethro, socer Moysi Kauel q. e. lothro
Gencr.A I 111,225 Kaguel et lothor Chr. Al. I
111, 197 lethro Gild. UI 86, 8 lotor Geneal. 1
187, 491
Raimundus (dux Hispanus) add. VII ad Is. hist. II
376
Ramasi (Romamthi-Eser levita) Oeneal. I 191, 538
Kanerairus (rex Hispaniae) Beg. Vis. III 469 (Leg.)
cf. Rademirus
Rannulfus V. Gild. A III 105, 15
Rasyn (acc, rex Syriae) Bed. A III 266, 124
Ratfredus V. Gild. A III 105, 13/14
Rauel V, Raguel
Razaza (Serahja sacerdos) Oener. A I 135, 355 Raza-
zath Gener. B I 135, 117
Rea Silvia v. Khea Silvia
Rebecca (uxor Isaac) Gener. A I 133, 334, 2 Oener. B
I 133,170,2 Oeneal.l 171,244 173,267"
Kecaredus v. Reccaredus
Reccaredus I et II (reges Visigothorum) v. ind. IV
p. 495
Keccesuindus (Reccesuintus) v. ind. IV p. 496
Reccharedus v. Reccaredus
Recciarius v. Rechiarius
Reccila v. Kecliila
Keccimerus v. Kicimer
Keccimundus v. Kemismundus
Recemer v. Ricimer
Recesuindus (Kecensuinthus simil.) v. Reccesuindus in
ind. IV p. 496
Rechab (pater lonadab sacerdotis) Prosp. I 392, 132
Is. chr. A II 441, 128 Bed. A III 264, 106 Bed. B
III 264, 101 Recab Chr. 511 I 635, 126
Recliaredus v. Reccaredus
Rechiarius (rex Suevorum , fil. Rechilae) Ilyd. II 25,
137. 140. 142 28, 172. 173 (a) 29, 175 (a). 178 Recciarius
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
619
Is.hhl. 11219, n 280, lfaj.8 S0\ , h (l>) . u (h) Ke-
ciarius Uavn. I 30.'), 4n7, l Uectiaiius /s. hisi. II
301.5 fa;. \l(a) Richarius Hyd. II •i'd,\Ti(b) 29,
\K(b)
Rechila (rex Suevorura, acc. -am, abl. -a) Hyd. II 23,
114. 119. 121 24, 133 2o, 137 Reccila (acc. -anem) /«.
hist. II 300, :'0 ('ij. 31 301,14 tjen. Keccilani ib.
301.6 Riccila ;*. 300, 20 fn;
Kechinier v. Ricimer
Recliimuudus v. Remismuiulus
Recimer v. Ricimer
Rectiarius v. Rechiarius
Regalianus tyrannus »'. ind. II J). 479 sub OalHeno
Regebelus (rex Chaldaeurum) Lat. Al. III 447, 10
450, 10
Regma {Raema, lil. Chus) Oener. A I 99, ius. lu.'. Vhr.
Al. I 99, 78. 80 Oeneal. I 16(>, va
Rema (abl.J Auct. Marc. II, 105, 538, 1
Remedius episcopus Chr. 452 I 6,^2, (jo
Remismundus (rex Suevorum) Hyd II 33, 2i0 bis. -223.
226 iis 34,233. 237. 238 3o, 251 (a) /s. /ijs(. II 280,
29/30. 31 281, 2 302, 12 Reccimundus /s. hist. II
301, 29 ('i; 302,6.8 Rechimundus Hyd. II 31,193
32,202.203 33,219 Richymuiidus ih. 3b,2rii(b)
Remistus patricius F. Vind. A I 304, 579 Havn. I
304, 456, 1
Remma [Reuma, uxor Nachor) Oeneal. I 171,241;
Kemus (frater Romuli) Chr. 511 I 635, 142 add. VII
ad Is. hist. II 376 Ps. Js. h. II 379, 3 Is. chr. A
II 443,143 Ps. Is. chr. U 499, i46 iis Bed. A III
266,122. 125. 127 Reuiu (abl.) Geneal. I 182,431
Remus Silvius v. Areraulus Silvius
Kenchidus episcopus Nenn. III 207, 7/8
Reparatus (episc. Carthaginieusis) Vict. T. 11 198, 535
202, 551, 1. 552, 1 203, 554, 2 205, 563, 1
Reptila (nepos Cuniemundi, regis Gepidorum, acc.
-anem) Joh. 11 213, 572, 1
Reu V. Ragau
Revocatus (martyr) Oeneal. I 195, 623
Khea (mater deorum) Chr. pasch. I 211,543
Rhea Silvia Kea Silvia Nenn. int. III 153, 15 Britt.
m 161, I2iis Reha SUvia Bed. A III 266, 125
Uerea Silvia Ps. Is. chr. II 499, 146
Rhesa (fil. Zorobabel) Oeneal. I 193, 594. 595
Rhodanius (episc. Tolosanus) Prosp. I 455, 1090 Ro-
danius add. II ad Bed. lli 338 Rodianus Chr.
511 1 644,485
Rhodanus (praef. palatii) Chr. pasch. 1 241, 369, 1
Rhodii V. Kodi
Rhos {Ros, fil. Balac) Oeneat. I 177, s.^is
Riaulus V. Gild. A UI 105, 48
Ricaredus v. Reccaredus II in ind. IV p. 495
Riccila e. Rechila
Riccimii'u8 v. ind. IV p. 495 sub Suinthilane
Richardus, Richaredus vid. Reccaredus 1 in ind. IV
p. 495
Richarius v. Rechiarius
Kichymundus v. Rechimundus
Ricimer (patricius, gen. -ris, abl. -re) F. Vmd. A I
304, 580 305, 582. 588 306, 606. 607 Chr. 511 I 664,
6.'i0 Marc. II 88, 464 Cass. II 157, 1274 158, 1278.
1280. 1293 Ricimirus Vict. T. II 186, 456 188, 473, 6
Chr. Caes. II 222, 461 Recimer {acc. -rem, abl. -re)
Havn. I 304, 456, 2 P. Camp. I 306, 606. 607 746,
47J bis Chr. 511 I 664, 635 abl. Recimero Alarc. H
90, 472, 2 Rechimer (yen. -ris) Hyd. II 29, 176 32,
210 acc. Rechimerum ib. 35, 247 Keccimerus /s.
hist. II 297, 32/33 Keceraer Mar. U 232, 456, 1. 461
Kicimerius Lat. lust. 111 423, 9
Riderchhen Britt. III 206, 11
Ridimus v. Didymus
Riemmelth Britt. III 203, 7
Kifat {Riphaih, fil. Gamer) Oeneal. 1 168, 172 Rifad
I's. Is. h. II 378, 2 Rifan Gener. A I 96, 69 Eris-
fan Chr. Al. I 96, 46
Rippan Britt. III 203, 23
Rison (Disan, fil. Seir) Geneal. I 175,302
Ristobolus V. Aristobolus
Roa (fil. Esra) Nenn. int. III 149, 18 Raa ib. 171, 17
Ra Britt. III 161, 3
Roboam (Rehabeam, fil. Saloraonis, rex Iiidae) Gener.
A I 121,271 122,272 132,332,35 133,335,4 Gener.B
1121,116 132,167,35 CAr. ^/. I 121, 268 GeneaL
I 180 , 3S1 '^ • ''. 382 Ais. 383 191,544 192 , 545 '>■. 546
Pros^). I 391, 113. 115 Is.chr.A 11440,113 Is.chr.B
n 440, 76 Bed. A III 262, 89 263, 93 Bed. B III
262, 88 Lat. Bed. UI 350, 53. 54 gen. Roboae
Prosp. I 391, 117 Roboan Chr. 511 I 634, 107
Roburrus, praef. tirhis Titucius Roburrus Chr. 354
I 66, 283
Rodanius v. Khodanius
Rodericus v. ind. IV p. 496; cf. Athanaricus in eodem
indice p. 494 ^
Rodianus v. Rhodanius
Rodi (fil. lavan) Oeneal. I 169,185» Rodii Oener. A
I 96, 75 Rhodii GeneaL 169, 185 b
Rodmunt Britt. III 203, 22
Rodoaldus (dux Beueventi) Ps.Is.chr. U 501, 4i4 Jis
Rogodius V. Radagaisus
Rohane v. Koxane
Koma (dea) Chr. 354 I 146, 26 148, 32 Cass. II 142, 7S9
Komanus (fil. Hisitionis) Nenn. int. UI 149, 8 Britt.
UI 160, 3
Romanus imperator v. ind. II p. 492
Romanus (patricius) Cass. II 158, 1289
Roraauus (comes domesticorum) Marc. II 97, 508
Romanus (mag. militiae) loh. U 214, 576, 2
Komelia (Remalja, pater Facee, regis Israhel) Gener.
A 1 135, 352 Geneal. I 193, 567. 568 gen. Romelie
Oeneal. I 193, 569
Romwemia (filia Heugisti) lU 129, XXXVI
Romulus re.\ v. ind. I
Romulus Augustulus imperator v. ind. II
Rosmunda (uxor Alboini, regis Langobardorum) Ayn.
I 336, 96 ter Rosemunda Ilavn. I 337, 5
Rotharit (rex Langobardorum) add. II ad Is. chr.
U 491, 2
Roxaue (iixor Alexaudri Magui) Scyth. L. U 322, 33
Scyth. B. U 322, 33 Rohaue Scyth. L. II 321, 31
Royth Britt. lU 203,8
620
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Euben (fil. lacob) Geneal. I 175, sul'. 31.'» Jis."! 17(>,
324. 327. 328
Kudericus, Ruderigus vid. Kodericus in ind. IV p. 490
Ruderit (dux Gothus) Aucl. Mare. II 107, hA-i, 3
Hujimis, praef. urbis :
Aradius Rufinus Chr. 354 1 GG, 30+
Aradius Kufinus (aliusl) Chr. 354 I 67, 312 tts
Statius Rufinus Chr. 354 I G7, 308
Vetius Rufinus Chr. 354 I 67, 31.5
Ruiinus (presbyter Aquileiensis, scriptor eccl.) add. V
ad Prosp. I 494 prol.
Rufinus episcopus Vict. T. II 203, 554, 2
Rufinus (patricius) Chr.452 I 650,34 Marc. 1164,395,
4. 5. 396, 2
Rufinus (raag. militum) Marc. II 99,516,1 ( i^iem^
Rufinus (patricius) Marc. II 103, 533 1
Rufius V. Albinus, Volusianus
Mufus, procurator ludaeae Tinius Rufus Prosp. I
424, 614
Rugila (rex Hunnorura) Chr. 452 I 658, 112 660, 116
Ruga Chr. 611 I 659, 587 661, 589
Rum Pritt. III 203, 8
Rum map Urbgen (i. e. filius Urhgen) Britt. III 206,
37 Run mep Urbegben i. e. Paulinus Eboracensis
arcbiepiscopus Kenn. III 207, ll/l2
Q. Rusticus (praef. urbis) Chr. 354 1 68, 344 Quintus
Rustious ib. 68, 345
Rusticus (comes scholariorum) Marc. II 97, 508
Rusticus, Romanae ecclesiae diaconus Vict. T. II 203,
653,1
Ruth (uxor laphet) Geneal. I 168, 168 " • •>
Rutb (Moabitis) Geneal. I 172, 250a-l> 178,367
Butilus Marius Rutulus (C. Marcius Eutilus, dictator
a. 398 u. c.) Chr. 354 1 145, 9
Saar {Zohar, pater Efron Cetthei) Geneal. I 177, 353
Saar (Zohar, fil. Simeou) Geneal. I 176, 329
Saar Geneal. 1 195, 620
Saba {Seba, fil. Chus primitivus) Gener. A I 99, loo
Geneal. I 166, 121 Sabat Chr. Al. I 99, 75
Saba [Scheba, fil. Regma) Gener. A I 99, 106 Sabam
Geneal. I 166, 126 Sabat Chr. Al. I 99, 81
Saba (uxor lonatham regis) Oeneal. I 180, 402
Sabacatha {Sabiecha, fil. Cluis quintus) Geneal. I
166, 128 Sagabacata Oener. A I 99, 104 Secathatb
Chr. Al. I 99, 79
Sabael {Subael levita) Oeneal. I 190, 538
Sabal V. Sabat
Sabam v. Saba
Sabascatha v. Sabata
Sabat {Seba, fil. leotan filii Ileber) Gener. A I 105,
183 Sabal Chr. Al. I 105, 153 Sabeu Oeneal. I
166, 109 Sabebi Gener. B I 105, 74 Soba Geneal.
I 170, 215
Sabat c/. Saba
Sabata {Sabta, fil. Chus tertius) Oener. A I 99, 102
Geneal. I 166,124 Sabascatha Chr. Al. I 99,77
Sabau {Scba, (ilius leotan filii Abraham) Oeneal. 1
172, 258
Sabebi v. Sabat
Sabellius (haereticus) Prosp. I 4.36, 79.';. 796 Chr. 511
I 642, 422 Is. chr. A II 461,293 Is. chr. B II 461,
195 — Sabelliana beresis Prosp. I 436, 796
Sabeu v. Sabat
Sabinianus Magnus (Illyricianae utriusque militiae
ductor) 3/arc. II 91, 479 92,479,2.481,2 96,505
Sabinianus (fil. Sabiniaui Magni, ductor militiae) Marc.
II 96, .505
Sabini.anus, episo. Roni., v. ind. VI p. 555
Sabiuus (episc. Carapanus) An. Val. I 328, 90
Sabinus (episc. Hispalensis) Byd. II 24, 124 31,192*
Saddoc V. Sadoc
Sadduc (pater Darbia reginae) Oeneal. I 180, 400
Sadoc sacerdos, sub Darid Saddoc Oener. A I 121,
269
Sadoc (Zadok saoerdos, fil. Aohitob, sub Salomone)
Chr. Al. I 121, 267 Prosp. 1 391, 111 Sadoch Oener.
B I 121, 115 135, 117 (priore loco) Chr. 511 I 634,
98 Saddoc Geneal. I 191, 540 Soddoc Gener. A I
121, 270 Ettis ib. 135, 355
Sadoc sacerdos, alius >Sadoch Oener. B 1 135, ll7_/?n.
Eaeduc Gener. A I 135, 355
Sadoo (fil. Azor) Gener. A I 133, 332, 56 Sadooh Gener.
B I 132, 167, 56 Saddoc Geneal. I 185, 465. 466
Saecularis, praef. urbis Cornelius Saecularis Chr. 354
I 65, 258. 259. 260
Sagabaoata v. Sabaoatha
Sagittarius episcopus Mar. II 239, 579, 1
Sagylus, rex Scytharum Arpedo Scyth. L. II 316, 15
Scyth. B. n 316, 15
Sahul V. Saul
Sala {Selah, pater Heber, aut filius Arpbaxat aut
filius Cainan filii Arpbaxat) Gener. A I 93, 43. 44
104, 169. 170 132, 332, 13 Oener. B I 93, 42. 43 104, 58.
,59 132, 167, 13 139, 16. 17 Geneal. I 165, 94.96. 97
166, ii2iis 170,204.205 171,231 Is. ckr. A II 429,
21 Is. chr.B II 429,17.18 ^e?i. Salae Oeneal. I 170,
203 ^en. Sale ii. 171, 225» acc. Salam Is.chr.A
U 429, 20 — Salam Chr. Al. I 93, 19. 20 add. I ad
Chr. 354 I 151, 15. 16 Prosp. 1 386, 17. 18 Sale Chr.
511 I 632, 14. 15 Bed. A III 253, 22. 23 {v. 5. 17. 19).
24 Bed. B III 253, 25. 26 Lat. Bed. lU 349, 17. 18
Salathee Chr. Al. I 104, 140. 141
Sala c/. Salepb
Saladi {Selomith, filia Zorobabel) Oener. A I 132,
332, 53
Salam v. Sala
Salamihel {Saul, fil. Simeon) Oeneal. I 176, 329
Salamon i). Saloraon
Salatbee v. Sala
Salathiel {Sealthiel, fil. lecboniae, idem pater Zorobabel)
Gener. A 1 132, 332, 51 Oener. B I 132, 167, 51 Geneal.
I 181, 4201» 183, 450 Salatiel Geneal. 181, 419 a-b.
420» 182,443» — Salatiel (fil. Neri, pater Zorobabel)
Geneal. I 193, 592. 593 — Saratbiel v. Zorobabel
Salbanasar v. Salmanassar
Sale (fil. lechoniae) Gener. A I 132, 332, 51 c/ Sala
Saleph (fil. lectan) Chr. Al. I 105, 146 Salef Gener.
A I 105, 175 Oeneal. I 170, 208 Salech Oeneal. I
165, 101 Sala Oener. B I 105, 64
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
621
Salina v. Alexandra
Salmator Licinius Salinator (JU. Livius Salinator,
dictator a. 547 u. c.) Chr. 354 I 145, 10
Salla (acc. -anem) Hyd. II 34, 237 Is. hist. II 281, i
Sallon {Elon, fil. Zabulon) Geneal. 1 171), 339
Sallustius (historiarum scriptor) Prosp. I 403, 300 404,
313 40tj, 337 Is. chr. A II 452, 22ri Salustius Cons.
Const. I 214, 668 217, 7i6 Chr. pasch. I 214, 66s
216, 715 Chr. 511 I 638, 2.^3 Bed. B III 279, 165
horti Sallustiani v. ind. geogr. sub Konia
Sallustius philosophus Marc. II 76, 423, 4
Sallustius tyraimus v. ind. II 2). 478 siib Severo
Alexandro
Sallustius (frater lovini tyramii) v. ind. II p. 486 sub
Honorio
Saltustius, praef. praelorii et patricius Salustius Chr.
pasch. I 240, 364, 1 bis
Sallustius, cpisc. Hieros., v. ind. VI p. 560
Salma (Samla, rex Edoni) Geneal. I 174, 2S6. 2S7
Sahnanasar, praepositus lude Geneal. l \?>\, iii dat.
Salnianasaro ibid.
Salmanassar ("rex Assyriorum) Gener. A I 135, 353
Bed.A ni 266, 128 Salmauasar Gener.A I 124,
282 Gener. B I 135, 166 Geneal. I 193, 569 bis. 570
Chr. 511 I 635, 14S Salbanasar Chr. Al. I 124, 281
cf. Scnnacherib
Salmon (fil. Naasson) Gener. A I 132, 332, 29 Gener.
B I 132, 167, 29 Geneal. I 178, 366. 367
Salom (sacerdos) Gener. A I 135, 355 (priore loco)
Gener. B I 135, 117
Salom (sacerdos, pater Chelciae) Gener. A I 135,355
latet sub Helisama Gener. B I 135, 117
Salom (sacerdos, alius) Gener. A I 135, 356
Salome, soror Herodis Salomae (gen.) Prosp. I 407,355
Salomon (rex ludaeorum) Gener. A I 121, 270. 271 ii«
132, 332, 34 133, 333, 13. 335, 3 Chr.Al. I 121, 267.
268 bis Gener. B I 132, 167, 34 Geneal. I 166, 122
172,249 179, 379". 380 180, 381». 382 189,526 191,540.
U2bis. U3ter. 544 192, 545» bis. 546 193, 572 a-l^ Prosp.
I 391, 110. 112. 114. 115 409, 381 415, 482 474, 1315 add.
I ad Prosp. 1 487, 12 Chr. 511 I 634, 97. 102. 103.
107 640, 326 Cass. II 122, 58 Ps. Is. h. II 380, 3 Is.
chr. A II 440, 111 Is. chr. B H 440, 73 add. II ad
Is. chr. II 492 Gild. III 38,2 47, 15 48,4 50,7
60, 11 85, 8 Britt. m 145, (.(b). 9(b) Bed. A III 262,
86. 88. 89 Bed. B III 262, 86 Lat. Bed. III 350, 52.
53 Lat. Mal. IH 430, 30. 33. 34 Salamon Gener. B
I 133,168,13 134,150 Geneal. I 179, s^gb 180,381''
194, 610 Salaman Gener. B I 121, 115 Solomon
Chr. Al. I 121, 267
Salomon (rex Brittonum) V. Gild. A HI 101, 38
Saloninus v. ind. II p. 479 sub Gallieno
Salonius episcopns Mar. II 239, 579, 1
Salum {Sallum, fil. losiae; Gener. A I 132, 332, 50
Salus 1 add. p. XI {port. 18)
Salustius V. Sallustiua
Samaa {Samma vel Simea, fil. lesse) Geneal. I 178,370
Samaas v. Sameas
Samace v. Samias
Saman (fil. David) Geneal. I 191, 543
Samareus (fil. Chanaan) Chr. Al. I 100, ino Geneal. I
167, 154 Samaream (acc.) Gener. A I 100, 128
Sambida (rex aut dux Alauorum) Chr. 452 I 660, 124
Sameas (propheta, fil. Elam, sub Salomone) Gener. A
I 122,271 133,333,16 Sameias Gener. B I 121,116
Sameus Chr. Al. I 121,267 Sammeus ib. 121, 268
Semeias Gener. B 1 133, 168, 16 Samaas Chr. 511
I 634, 99
Sameas (propheta, sub Asa rege) Prosp. \
I 392, 121 Samaas Chr. 511 I 634, 114 idemi
Sameas (propheta) Gener. A I 133, 333, 35 '
Samera Geneal. I 189, 521
Sameus v. Sameas
Samias (pater Uriae prophetae) Clir. Al. I 126, 289
Samace Gener. A I 126, 290
Samiramis v. Semiramis
Sammeus v. Sameas
Samson (iudex, qui vulgo Simson) Gener. A I 119,
266 Gener. B 1 119, 106 Geneal. I \89, iw Prosp. I
390, 97 add. I ad Prosp. I 487, 13 Is. chr. A II
439, 98 Is. chr. B U 439, 64 add. II ad Is. chr. U
4926is Bed. A HI 261, 7i Bed. B III 261,76 Lat.
Bed. III 3.50,44.45 Sampson Chr. Al. I 119,253.
254. 255 Gild. IH 66, 10 Sanson Chr. 511 I 634, 81
Samson (archiepisc. Britannorum) V. Gild. A III 92, 21.
22 93, 7
Samuel (propheta) Gener. A I 120, 268. 269 Gener. B
I 129, 179 Geneal. I 189, biibis. 531 190, 533. 535 Chr.
511 I 634, 87 add. I ad Vict. Aq. I 737, 28 bis Gild.
III 49, 1 56, 6 66, 13 Bed. A HI 260, 67 Bed. B lU
258, 54 Samuhel Gener. B I 120, 109 133, 170, [6]
Chr. Al. I 120, 263 hls Gener. A I 135, 356 136, 358
bis add. I ad Chr. 354 I 152, 31^ Geneal. I 189,
529. ;i30 Prosp. I 391, 102 Is. chr. A II 439, 104 Is.
chr. B U 439, 68 Bed. A UI 261, 77 Bed. B lU
261,80. 87 Lat. Bed. UI 350, 46. 47
Samuel (fil. Beulani) Netin. 111 144, 19. 23 152, 4
Sancualis I add. p. XI {port. 19)
Sauoeces Prosp. I 471, 1294 iis
Sanson v. Samson
Saosduchinus (rex Chaldaeorum) Lat. Al. III 447, 14
450, 14
Saphath (pater Helisei prophetae) Bed. A UI 263, 98
Sapor (I, rex Persarum) Prosp. I 440,867 Chr. 511
I 642, 419 Cass. II 148, 966 Bed. A lU 292, 378
Sapor (U, rex Persarum) Prosp. I 452, 1052 453, 1068
SdntOQi; Chr. pasch. I 236, 337, 3
Sappho Is. chr. A II 445, 165
Sara (Serah, fil. Aser) Geneal. I 176, 341
Sara, uxor Abraham, v. Sarra
Sarathiel v. Zcjrobabel
Sardanapallus (rex Assyriorum) Chr. 511 I 635, 134 Is.
chr. A II 442, 136 Thonos Concoleros qui voca-
tur graece Sardanapallus Bed. A UI 265,114
Sareas (Seraja sacerdos) Gener. B I 135,117 Sareu
Gener. A I 135, 355
Saret (fil. lechoniae) Gener. A I 132,332,51
Sareu v. Sareas
Sarmata (diseipulus Antonii monacbi) Prosp. I 455,
1098
622
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
S;irinolit v. Asarmot
Sarpedon Sarpidus Chr. Al. I 119,252
Sarra (uxor Abraham) Gener. A I 133, 334, l Geneal.
I 172, 253 a ■ b 173, 266 6is 177, 353 ij« Ep. Ov. U 375,
20 Is. chr. A II 432, 34 Sara Gener. B I 133, no, i
Sarvia (soror David) Gener. A I 121, 269 Geneal. I
178, 370. 371 Sarva Chr. Al. I 120, 266
Sarus (rex Gothorum) Marc. II 69, 406, 3
Saturninus tyranuus v. ind. II p. 480 sub Frobo
Saturiiinus (comes domesticorum) Slarc. II 81, 444,
ibis
Saturninus (spado) Marc. II 83, 449, 2
Saturniuus (martyr) Chr. 354 I 72, 17 j . , ^
Saturninus (martyr) Geneal. I 195, 623 '
Saturninus (episc. Arelatensis) Prosp. I 455, losfi
Saturnus Chr. 354 I 143, 3 Is. chr. A II 431, 30 436,
76 Ps. Is. chr. II 499, 94 Britt. IH 1,50, 2 Nenn.
int. III 150,2 151,18/19 153,6/7 Bed. A III 261,72
Saturus (martyr) Geneal. I 195, 623
Saviniauus v. Sabinianus
Saul (rex Edom) Geneal. I 174, 287. 288
Saul (rex ludaeorum) Gener. A I 120, 268. 269 133,
335, 1 Gener. B I 120, 109. 112 129, 179. 180 130, 138
131, 197 add. I ad Chr. 354 I 152, 31. 32. 33 Geneal.
I 179, 378 190, 533 Ks. 534 191,.542iis F. Vind. B
1 278, ubis Prosp. I 391, 102. 103 add. VadProsp.
I 497 Chr. 511 I 634, 87 Is. chr. A II 439, 104 Gild.
III 49, 5 Bed. A III 260, 67 261, 79 Bed. B III 261,
80 262, 87 Lat. Bed. III 350, 47. 48 Saule add. VII
ad Is. hist. n 376 Sahul Chr. Al. I 120, 263. 265
Sauuis {Snni, fil. Gad) Geneal. I 176,340
Saxo (fil. Neguae) Nenn. int. III 149, 12. 13 Britt. III
160, 7 Saxus Nenn. int. III 171, 13
Scintilla v. Suinthila in ind. IV p. 495
Scintula v. Chintila in ind. IV p. 496
Scipio Africanus maior Scipio Prosp. I 400, 262 401 , 272
Scipio Africanus minor AemLlianus Scipio Cass. II
131,428 Scipio Prosp. I 402, 277. 279 Chr. 511 I
637, 244 Is. chr. A II 451, 214 Is. chr. B 11 451, 142
P. Cornelius Scipio Africanus Chr. 354 I 145, 6
(in dictatoribus)
Cornelius Soipio Chr. 354 I 145, 9 (in dictatori-
bus)
Scipio Barbatus'? Barbatus (dictator) Chr.354 I 145, 7
Soipio Nasica Chr. 354 I 145, 8 (in dictatoribusj
Scipio (Q. Caecilius Metellus Scipio) Chr. pasch. 1
216, 714
Sciscundus v. Sisenandus in ind. IV p. 496
Scocia s. Scota, filia Pharaonis Scozze (gen.) Nenn.
III 157,3
Scolasticus (patricius) Bed. A III 318, 584
Scolopecius Scytli. B II 314, 9
Scopas (priuceps militiae) Prosp. I 400, 26O
Scylla SoUle (abl.) Chr. 511 I 634, 82
Searicus v. Sigericus in ind. IV p. 494
Hebald (fil. Siggar) Britt. III 204, 21
Sebastianus (martyr) Chr. 354 1 71,5
Sebastianus (frater lovini) v. ind. II p. 4S5 sub Sonorio
Sebastianus (gener Bonifatii patricii) Prosp. 1 478, 1342
fll/d. 1122,99.104 24,129.132 25,144 Ji/arc. II 79,435,2
Sebastinus v. ind. IV ]>. 496 sub Vitizane
Sebegeon (Zibeon, fil. Seir) Geneal. I 174,297 Sebe-
gon ib. 174, 298
Secathath v. Sabacatha
Secundus fmartyr) Chr. 354 I 71,28
Sedbel (liasuba, fil. Zorobabel) Gener. ^ 1 132, 332, 53
Sedecias {Zedehia, qui antea Mattanja, fil. losiae, rex
ludae) Gener. A I 127,295 Geneal. 1 ISO, U3 Prosp.
I 395, 177 Is. chr. A II 445, 163 Is. chr. B II 445,
109 Bed. B III 268, 123 Sedecbias Chr. Al. I 127,
295 Gener. B I 127, 137 130, 138 Gener. A I 134,
336, 18 add. I ad Chr. 354 I 152, 33 Chr. 511 I 636,
177 Ps. Is. chr. II 499, 160 Lat. Bed. III 350, 7o. 71
Sedecias q. e. Mathian Bed. A III 268, 142 Sedecias
q. e. lecbonias Gener. A I 127, 293 Sedechias q. e.
lechonias Chr. Al. I 127, 292 bis Sedechias q. e.
Zeconias Gener. A 1 130, 30l Sedicias q. e. leconias
ib. 132, 332, 50 leconias ib. 130, 301
Sedecias, fil. loachim Sedicias Gener. A 1 132, 332, 50
Sedecias (pseudopropheta) Gener. A I 122,274 Chr.Al.
■ I 122, 271
Sedecias (sacerdos) Gener. A I 135, 355
Seder {Sered, fil. Zabulou) Geneal. I 176,339
Sedicias v. Sedecias
Seffora v. Sepphora
Segericus (fil. Sigismundi regis) Mar. II 234, 522
Segerus Britt. III 195,9
Segga loh. II 218, 588, liw
Segisvultus (comes) Prosp. I 472, 1294 Sigisvuldus
Chr. 452 I 658, 96
Seir (Chorreus) Geneal. 1 173, 275 174, 294» 175, 303
Sela V. Fua
Selem v. Sellum
Seleucus (I) Nicanor Bed. A lU 275, 202 276, 207
Seleucus Nicbanor Chr. 511 I 637, 217 Seleucus
Prosp. I 398, 232. 233 Bed. A lU 276, 210. 213 Se-
leuchus Ps. Is. chr. U 499, 195 mg. (ann. XXXU)
Seleucus (II) Calllnicus Seleucbus Ps. Is. chr. II
499, 195 mg. (ann. XV)
Seleucns (III) Ceraunus Seleuchus Ps. Is. chr. II
499, 195 mg. (ann. lU)
Seleucus (IV) cognomento Philopator Bed. A III 278,
229 Seleucus q. e. Pbilopater Chr. 511 I 637, 232
Seleuchus Ps. Is. chr. II 499, 195 mg. (ann. XII)
Seleucus tyrannus v. ind. II j). 478 sub Severo
Alexandro
Seleucus 0ir. pasch. 1 238, 3.54
Sella {Zilla, uxor Lamech) Geneal. I 163, 50 164, 57
Sellum {Sallum, rex Israhel) Gener. B I 134, 162
Sellem Geneal. I 192, 564 Selem Ocner. A I 134,
349
Sellum {Sallum, maritus Iliildae propbetissae, vesti-
arius sacerdotum) Gener. B I 125, 133 Sellim
Gener. A 1 125,288 Sillim Chr. Al. I 125,283
Selom {Sela, fil. ludae) Geneal. I 176, 331
Selthi (pater Gazuba reginae) Geneal. I 180, 388
Sem (fil. Noe) Gener. A I 92,37.3« 93,40.41 9.5,48.
49.53 103,156.156 106,188.193.195,14 112,230 132,
332, 11 Gener. B I 92, 36. 37 93, 39. 40 95, 48 103,
49. 50 132, 167, 11 139, 14 Chr. Al. I 92, 12 93, 16. 17
INDEX VII
NOMINA HOMINVM.
623
95, ifS. 26. 31 103, U'S 104, 1.1.S 1(H;, I.M;. l.',7. IKl!. IKS.
IM, 14 add. I ad C/ir.3d4 1 lf)l, lo. 13. 14. 33 Geneal.
I 164, 63ter. 64.6.S»'''. esb 165, 76. Sab. 90. 92 166,111.
112.131 170,203.204.222.224 171, 225». 227. 230 Prosp.
I 385,10.11 386, l.-. Chr.511 I 632,12 add. I ad
Vict. Aq. I 737, 17 add. I ad Is. Idst. II 304, .■>. 7
Fs. la. h. II 378, 2 ter Is. chr. A II 429, 18. 19. 19»
Is. chr. B II 429, 16 Ps. Is. chr. U 498, 17 bis Nemi.
int. III 149, 3 Britt. lU 159, I6 Bed. A III 252, 21
253, 21 254, 26. 28 Bed. B III 252, 24 Lat. Bed. III
349, 12. 13. 16
Sem (fil. Zabulon) Oeneal. I 176,339
Seme (fil. Osecli [«'. e. losecli], Semeein ap. Luc. 3, 26)
Geneal. I 194, 598. 599
Semegar (Samyar iudex) Geneal. I 188, 505 Seniegas
Chr. Al. I 116,234 Semega (gen.) Chr. Al. 116,
235 117, 236
Semei (Simei, fil. Gesson) Gener.A I 136, .359 (Jeneal.
I 186, 47S
Semei {Simei levita) Geneal. 1 190, 533
Semeias r. Sameas
Semiarriani Prosp. I 453, 1063 (a)
Semiramis (regina Assyriorum) Bed. A 111 256, 3S
Bed. B III 255, 38 Samiramis Prosp. I 409, 383
Cass. II 120,8 121,10 Scrjth.L. 11311,2 Scyth. B.
n 311,2 312,3 Is. chr. A II 432,33 Semeramitis
(gen.) add. II ad Is. chr. II 492 Samirame (abl.)
Scyth. L. II 311,2
Semne (martyr) Chr. 334 I 71, 23
Semoib (pater Boidb) Nenn. int. 111 149, n 171, u;
Simeon Britt. III 161,1
Sempronianus (martyr) Chr. 354 I 72, 16
Sempronius (martyr) Oeneal. I 196, G24
Scmpronius (Sophronius Hieruii.) add. VI ad Prusp.
I 498, 379
Seneca (phUosophus) Ps. Is. h. II 381, 6 Is. chr. A
II 456, 249
Seneca, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
Senicio Or. Const. I 8, 30. 32
Sennachaucli v. Nechao
Sennacherib (rex Assyriorum) Geneal. 1 19,'!, .'uo Chr.
511 I 635, 148 /«. chr. A II 443, 147 Seniiacherim
Prosp. 1393,155 17.5 Sennacherim q.e. Salmanasar
ibid. V. 3
Sephor v. Beor
Sepphora {Zipora, uxor Moysi) Lat. Mal. 111 431,46
Seftbra Geneal. I 187, 491. 495»
Septimius cf. Acindyuus, Bassus, Mnasea
Septimius Severus imperator v. ind. II
Serapion, episc. Antioch., v. ind. VI p. 557
Serapis (^en. -idis) Prosp. I 387, 36. 37 Is chr. A 11
433, 40 gen. Serapis (.'hr. 452 1 6.50, 2s Jlarc. U
62, 389, 4 Bed. A III 297, 436 c/'. Apis
Serapeum, Serapiura vid. templuni Isidis et Sera-
pidis in ind. geogr. sub Koiua
Serenus Granius Prosp. I 423, 604 Bed. A UI 286, 3I6
Sergius, episc. Const., r. ind. VI p. .561
Sergius, episc. Kom., v. ind. VI p. 555
Sergius (dux Africanae militiae, patricius) Auct. Marc.
U 106, 541, 3 107, 543, 3. 546, 3 Vict. T. II 205, 560
CHKONICA 111.
Sericli 1'. Sigcricns in iiid. J V p. 494
Seroib {Seorim, princeps sacerdotum) Geneal. 1 190,
536
Sersex v. Xerxes
Servatus tyrannus i\ ind. II p. 486 sub Honorio
Serubabel v. Zorobabel
Serucli {Serug, fil. Kagau) Gener. A 1 112,233.234
Vhr. Al. 1 112,207. 208 Gener. B 1 132, 167, 17 add.
lad Chr.354l 151, 19. 20 Geneal. I 165, 99 171,
229 ijs. 2.33. 234. 235. 237''. 239 Prosp. I 386,22. 23 Chr.
511 I 632, 18 Bed. A Ul 254, 31 255, 3i. 33 Bed. B
III 254, 31 Lat. Bed. III 349, 21. 32 Seruc Oener. A
I 132, 332, 17 Gener. B 1 139, 20. 21 Chr. 511 I 632,
19 Bed. B III 2.55, 33 Serug Is. chr. A II 430, 25. 27
Is. chr. B U 430, 22. 24
Seruch (fil. lectan) Oeneal. I 170, 210
Servilius r. Caepio
Servius TuIIius v. ind. I
Sesac {Sisac [Scheschonhj , rex Aegypti) Bed. A III
263, 90 Susachim Geneal. 1 180, 3S2 Chr. 511 1 634,
108 Susachin Prosp. I 391, 117
Sesibutus v. Sisebutus in ind. IV p. 495
Sessi Oeneal. I 179, 375
Seth (fil. Adam) Oener. A I 91, 2s. 29 132, 332, 2 Gener.
B I 91,27.28 132,167,2 139,3.4 Chr. Al. 1 91,3.
ibis add. I ad Chr. 354 I 151, 1. 2 Oeneal. I 161,
24a-b 162, 27a-c Pros;). 1 385, 1.2 C/ir. oii 1 632,
1. 2 add. I ad Vict. Aq. 1 737, 8. 9 Is. chr. A U
426, 4. 5 Is. chr. B U 426, 5. 6 Ps. Is. chr. U 498,
hbis Britt. lU 161, 7 Bed. A UI 249, loter. 11 Bed.
B III 249, 11. 12 Lat.Bed. III 349, 3. 4 Set Geneal.
I 162, 27 b Sed Ps. Is. chr. U 498,4
Setri {Sithri, fil. Aercius [i. e. Odiel]) Oener. A I 136,
360 Soseri Geneal. I 186, 477
Severianus (martyr) Chr. 354 I 71, 28
Severianus (episc. Gabaliensis) Marc. U 65, 398, 3
Severianus (episc. Pelagianus) Prosp. 1 472, 1301
Severianus (episc. Africanus) Prosp. I 475, 1327
Severinus, episc. Rom., v. ind. VI p. 555
Severiuus monachus An. Val. I 314, 45
Severus iraperator v. Ind. TT p. 478. 481. 487
Severns, praef. urhis Acilius Severus Clir. 354 I 67,
325
Severus (discipulus s. Martiui) Clir. 452 1 652, 48 Chr.
511 1 653, .542 JByd. U 16, 37» iis
Severus, episc. Antioch., v. ind. VI p. .558
Severus (episc. Calchedonensis) Marc. 11 65, 398, 3
Severus (presbyter in Aelia urbe) Jlarc. II 81,444,4
Severus (heremita) Vict. T. II 191. 490, 3
Severus add. III ad Bed. III 343, 2
Severus cf. Silverius, episc. Kom.
C. Sextius Cass. U 131, 442
Sfereus (rex Assyriorum) Cass. II 121,22
Sguerthing Britt. III 204, 2:.
Siamus v. Priaraus
Sibylla Erythraea Sibylla Kritria Is. chr. A II 440, 116
Sibylla Samia Is. chr. A U 444, 154 /«. chr. B 11 444,
102 Sibylla Cass. U 122, 81
Siculus, Graecae scriptor historiae Is. chr. A II 453,
232 b
80
624
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
idem ?
Sidona (fil. Chanaan) Cfener. A I 100, irj Chr. Al. I
100, 92 Sydona Oeneal. I 167, 144
Sigericus v. ind. IV p. 494
Siggar Britl. m 204, 20
Sigibertns (I, rex Francorum. fil. Chlotha-
carii I) Jlar. II 237, 561 239, 576 Sisber-
tus loh. II 215, 679, 2 (
Sisbertus loh. II 217, 585, 3 218, 587, 4 1
Sigebertus (II, fil. Theuderici II) add. I ad Is. chr.
II 490, 7
Sigismundus (rex Burguiidionum, fil. Gundebadi) An.
Val. I 322, 63 Sigimundus Mar. II 234, 515. 5i6.
5:;2 235, 523. 524, 1 Sismundus add. VII ad Is. hist.
II 376
Sigisvuldus ■('. Segisvultus
Silanus (martyr) Chr. 354 171, 20i(»
SiUa V. Sulla
Sillem (fil. Neptalim) Geneal. I 178, 358
Sillim V. Sellum
Silo (rex Hispaniae) Iie</. Vis. III 469 (Ley.)
Silvanus tyrannus v. ind. II p. 483 sub ConstatUio II
s. Silvanus Bed. A lU 302, 475
Silverius, episo. Rom., v. ind. VI j). 554
Silvester, episc. Rom., v. ind. VI p. 553
Silvii (Albauorum reges) Prosp. I 390, 99 Britt. III
153, 8 Bed. A HI 261, 75 Silvi Chr. 354 I 143, 17
Silvius nomen omnium reguni Nenn. int. III 153, 13
Silvius Aeneae filius v. Postumus Silvius
Silvius (fil. Ascanii, qui alihi filius Aeneae) Nenn. int.
m 150, ibis 151, 12 Nenn. III 151, 13
Silvius cf. Aegyptus, Aeneas, Agrippa, Alba, Anmlius,
Aremulus, Ascanius, Aventinus, Capys, Carpentus,
Latinus, Postumus, Procas, Tiberinus Silvius
Silvius (Polemius Silvius scriptor) Silv. I 518 inscr.
Chr. 452 I 660, 121 cf. I p. 513
Simachus v. Symmachus
Simeon (fil. lacob) Oeneal. I 175, 313 Symeoii ib.
175, 311 b 176,329 6(8
Simeon, fil. luda Syraeon Geneal. I 193, 58u. ssi
Simeon (propheta) Gener. A I 133, 333, 42 Oener. B I
133, 168, 42 Symeon Barb. 1 279, loo
Simeon (q. e. Simon), episo. Hieros., v. «nrf. VI p. 559
Simeuu cf. Semoib
Simon, pontifices ludaeorum :
Simon (I) lustus (fil. Oniae I) Prosp. I 399, 248
Bed. A m 277, 221 Symon lustus Chr. 511
I 637, 219. 228 Simou Prosp. I 398, 234 899,
237 Bed. A III 276, 211 Symon Chr. 511 I
637, •.-.'0
Simon (II, fil. Oniae II) Prosp. I 400, j^i Bed. A
III 277, 221 Jis. 223 Symon Chr. 511 I 637, 229
Simon (III, frater lonathae, ex genere Macha-
baeorum) Prosp. I 402, 28 1 Symon Chr. 511 I
637, L'43. 245 Ps. Is. chr. II 499, 195 mij. Bed. A
III 278, 2.35
Simon Cananaeus, apostolus Symon Cananeus Oener.
B I 133, 169, 11
Simon magus Is. chr. A II 455, 244. 247 Gitd. III 63,
10. 20 88, 33
Siinon (haereticus) Prosp. I 424, 617
Simon ludaeus Marc. II 76, 423, 2
Simon, episc. Hieros., «. ind. VI p. 559
Simon cf. Petrus in episc. Bom. p. 552
.Simplicius, episc. Rom., r. ind. VI 2>. 554
Simson v. Samsou
Sinderedus (episc. Tuletanus) C. Hisp. II 352, 69
Sindewala (Herulus) Marc. II 238, 566, 4 acc. Sinde-
valem ib. 238, 568 Sindual rex Sanr/. I 335, 71o
Sindila (comes) Chr. 511 I 665, 653
Sindual v. Sindewala
Siraoh v. lesus fil. Siracli
Sirenae Chr. 511 I 634, 82 Is. chr. A II 439, luo
Siricius, episo. Rom., v. ind. VI p. 553
Sirious x. Siricius
Sirus, aceplialus episcopus '_', Hisp. II 340, 16
Sisara (Sisera, princeps militiae labiu, regis Chauaai]')
Chr. Al. I 117, 237 Bed. A III 259, 53 Sisarra
Oeneal. I 188, 506. 507
Sisbertus v. Sigibertus
Sisebutus (Sisebotus, Sisebutis) v. ind. IV p. 495
Sisegutia (uxor Mironis, regis Suevorum) loh. U 216,
584, 2
Sisenandus (Sisinandus) v. ind. I V p. 496
Sisinnius, episc. Const, v. ind. VI p. 561
Sismundus v. Sigisniundus
Siuma (episcopus Arrianus) loh. II 218, 5ss, 1 bis
Sixtus V. Xystus
Smarar/dus martijr Ixmaracdus Chr. 354 1 71, 30
Smerdis magus Bed. A UI 271, 15S Smerdius Oener.
A I 131, 319 Zmerdius Gener. B 1 131, 186
Soa V. Recoesuindus in ind. IV p. 496
Soba V. Sabat
Sobal (fil. Seir) Oeneul. I 174, 296
Soban [Ezbon, fil. Gad) Geneal. I 176, 340
Soban (fil. David) Oeneal. I 191,543
Soboseo [lusab-Hesed, fil. Zorobabel) Gener. A I 132,
332, 63
.Socdanius, .Socdianus v. .Sogdianus
Soorates philosophus Prosp. I 397, 200 Is. chr. A U
447, 180 Bed. A UI 273, 168
Sooratici Is. chr. A II 448, 185
Soddoo V. Sadoo
Soemil Britt. III 204, 23. 25
Sofan {Sep/io, fil. Sobal) Geneal. I 174, 296
Sofan [Zaphon, fil. Gad) Oeneal. I 176, 34u
Sofar V. Sopbar
Softonias, Sofonias v. Sophonias
Sogdianus (rex Persarum) Prosp. I 397, 206 Bed. A
III 273, 172 Socdianus add. I ad Chr. 354 I 152,
41 Socdanius Gener. A I 131, 324 Gordianus Oener.
B 1 131, 191
Sol Chr. 354 I 148,9.11 Oeneal. I 195,617 Vass. U
148, 990
Solinus Oeneal. I 165, 75 166, 132
Solomon (mag. militiae et patricius) Auct. Marc. II
104, 535, 1. .'i36, 2bis 106, 539, 5. .540, 4. 541, 3 Vict. T.
II 201, 543 Jis
Solomon cf. Salomon
Solon Chr.511 l 640, .1.54 Cass. U 141,777 /s. chr. A
U 445,166
INDEX VII.
NOMINA nOMINVM.
625
Some {Samma, fil. Raguel) Geneal. I 173,269
Somer (Semer) Bed. A 111 263, 96
Sonericus v. Suniericus
Sophar {Zeplio, iil. Kliplias) Geneal. 1 173,274 Sofar
ib. 173,273
Sophia V. ind. II p. 490 mh histino II
Sophocles Is. chr. A II 446, 174 Is. chr. B II 446, 117
Sotbcles Prosj). 1 396, 191 Is. chr. A 11 447, 179
Sophoiiias (proplieta, vulyo Zephanja [hebr. Sejihan-
jahuj) Gener. A 1 133,168,31 Gener. B I l^,'!, 133
Prosp. I 394, les Vhr. 511 I 636, 172 Gild. 111 57,
.10 74, 12 Sotbnias Gener. A 1 125, 288 133, 333, 31
Chr. Al. 1 125, 288 Suftbnias Is. chr. A II 445, l.i9
Sophonias sacerdos Soffonias Oener. A 1 135, 356
Sophonias falso regibus ludae insertus SoflToiiias
Oener. A 1 126, 289 lofouias ib. 126, 290
Sophronius )>. Sempronius
Soreri {Suah, fil. Abraliani) Geneal. 1 172,262
iSoromot V. Asarmot
Sorum (mater Hieroboam regis) Geneal. I 192, 545 "•
Sosares (rex Assyriorum) Cass. II 121, 33
Sosai'mus (rex Assyriorum) Cass. II 121, 37
Soseri r. Setri
Sosthenes v. Constantiuopolis jn ind. geor/r.
Sostratus (Cnidius) Bed. A 111 276, 2i.i
Soter, episc. Rom., v. ind. VI p. 552
Sparaethus (rex Assyriorum) Cass. II 121, 24
Spartus (fil. Phoronei) Bed. A 111 256, 45
Speusippus Bed. A III 274, 189. 192
Sphinx Spinga Chr. 511 1 633, 60
Statius V. Rufiuus
Stauracius imperator v. ind. II
Stelico V. Stilico
s. Stephanus (diaconus, primus martyr vel protomartyr)
Barb. I 281, 121 bis F. Vind.B I 282,119 An. Val.
I 326, s3 add. IV ad Vict. Aq. I 755, 415 Marc.
II 72,41,1,2 73,416,1 80,439,2 Oild. III 26,25 63,
■2A, Bed. A m 283,274 300.470 301,472 303,486
add. III ad Bed. IIl 342 Stefanus Cons. Const. I
246, 415 Hyd. II 18, 58
Stephanus, episc. Antioch., v. ind. VI p. 558 (n. XLIX
aut L)
Stephanus, episc. llom., r. ind. VI p. 553
Stephauus (is qui Doraitiauum interfecit) Silv. 1 520, 13
Stephanus, Hispanianira praefectus Chr. Caes. II 223,
529
Stephanus (fil. Romani I inip.) ;•. ind. II p. 492 sub
paire
Stilico (comes, mag. militiae) Ilavn. 1 299,405 300,
408 Sang. 1 300, 539 Chr. 452 I 650, 34. 3S 652, 52.
55. .-.7 Chr. 511 I 655, 555 Marc. 11 69, 408, i Cass.
11 154, 1172 Is. hist. n 273, 3 295, 8 Stilicho Havn.
1 299, 405 Prosp. I 465, 1228 Stelico Chr. 511 1
653, 546
Stoicus Cass. II 142, 8i4 Is. chr. A II 449, 19S stoi-
cus philosophus Prosp. 1 404, 311 433, 741 (non omnes
locos colletjimus)
Stotias (tyiannus) Auct. Marc. II 107, 545, 2 Stotzas
ib. 105,537,3 107,543,3 Stozas Vict. T. U. 200,
541,2 201,543. .545 StUza (4. 201,54.5
Stotias iunior loliaimes vocitatus Stotias iunior Auct.
Marc. II 107, 546, 2 lohannes i. e. Stotias iuniur
ib. 108, 547, 6 Stotzias iuuior ibid.
Strathon (diaconus urbis) Geneal. I 196, 626
Straton Prosp. 1 407, 352
Stuza, Stuzas v. Stotias
Suagrus v. Syagrus
Suatrius (dux Gothorum) Havn. I 331,498
Sufen Oener. A 1 136, 358
Suftbnias v. Sophonias
Suinthila (Suintila) v. ind. IV p. 495
Sulaiman v. Zuleimau
SuUa dictator Snlla Felix Cltr. 354 I 145, 7 Sylla
Cass. II 132, 484 Silla Chr. 511 1 638, 252 Bed. A
m 279, 246
s. Sulpicius add. II ad Is. chr. II 493, 7 bis add. IV
505, 6
Suiuericus v. Suniericus
Suudrarius (dux Langobardorum) Havn. I 339, 22
Suniericus (coraes) Hyd. II 31, 20i 32, 206. 212 Is. hist.
11 280, 24 (a) Sunericus Hyd. 31, 197 (a) Is. hist.
280, 21 Sonericus Hyd. 31, 193 Suniericus Is. hist.
280, 24 (b)
Superbus v. Tarquinius Superbus in ind. I
Suranae thermae v. Roma in geogr.
Susachim, Susachin v. Sesac
Susanna Gener. B I 129, 182
Susgosa (filia Sigiberti, regis Francorum) Ps. Is. h.
11 385, 14
Susi (fil. Galaad) Oeneal. I 177, 345. 34fi
Suthalam (fil. Efrem) Oeneal. I 177, 349 Sutalam ib.
177, 348
Syagrius episcopus Hyd. II 22, 102
Syagrus, 2'raef. urbis Postumius Suagrus Chr. 354 I
66, 275
Sychen (Sichem, fil. Emmor) Geneal. I 177, 352
Sydona v. Sidona
SylUi V. Sulla
Symeon v. Simeon
Syimnachus (interpres) Is. chr. A II 460, 284 7s. chr.
B II 460, 1S9 Simachus Bed. B III 288, 206
Symmachns, episc. Hieros., r. ind. VI p. 559
Symmachus, episc. Kom., v. ind. VI p. 554
Symmachus (patricius, socer Boetliii) An. Val. I 328,
92 F. Vind. B I 332, 679 Mar. II 235, 525 Simma-
chus Agn. I 333, 39 Bed. A UI 307, 5i2
Symmachus, scholasticus ludaeus An. Val. I 328, 94
Symmachus, Urientis legatus Cass. II 161, 1364
Symon v. Simon
Symphosius (episcopus Gallaeciae) Hyd. II 16, 3i
22, 101
Syrac v. lesus fil. Sirach
Syreuus (haereticus) Prosp. I 426, 636
Syricus v. Siricius
Taber (Tebah, fil. Nachor) Geneal. 1 171,246
Tacitus imperator r. ind. II
Tacius V. Tatius
Tahihie v. Aiaiae
H)*
626
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Tai (fil. Boidb) Nmn. int. lU 149, le 171, i.", Thoi
Britt. III IGO, 1.^
Taio (episc. Caesaraugustanus) (J. Hisp. II 841, 2»
342, 29 343, 33
Talania V. Hisp. II 367, isc
Talastiidis r. Thalestris
Talca V. Tulga in ind. IV p. 496
Tales V. Thales
Talhaern Tataguen Britt. III 205, 19
Taliessin Sntt. III 205, 20
Talistridis «. Thalestris
Tamyris (s. Tomyris), reylna Scytharum Tamoris
Seijth. L. II 313,5.7 314,8 Scylh. B. II 313, r. i(».
6.7 314,8 Miris Geneal. I 181,42.1
Tanaus v. Tanus
Tanetli (abbas Moriacensis) V. Gild. A lU 102, 8
Tanus (rex Scytharura) Is. chr. A II 430, 2r, Tanaus
Bed. A III 255, 32
Tancus comes Marc. II 95, 499, i
Tara v. Thara
Tarec (Tarik) l's. Is. h. II 388, iOter. 21 sexies Tarcch
ib. 387, 19 quater 388, 2i
Taric Abuzara (Tarif Abu Zura) 0. Hisp. II 352, 6S
Tarpeia Chr. 354 I 144, 8 I add. p. X (mont. 6)
Tarquiiiius Priscus v. ind. I
Tarquinius Superbus v. ind. I
Tarquinius iunior {Sextus Tarquinius, fil. Tarquinii
Superbi) Bed. A lU 271, i.s^
Tatianus (liaereticus) Chr. 511 1 641,370
Tatiauus (praeses) Barb. I 295, 279. 286
Tatius, rex Sabinorum Titus Tatius C'hr.354 I 144,8
Geneal. 1 182, 433 Titus Tacius Ej'- Ov. II 372, 13
Tacius I add. p. XI {viae 4)
Taurinus tyrannus v. ind. II p. 478 sub Severo
Alexandro
Tauriuus (martyr) Chr. 354 I 72, 7
Taurus (patricius) Marc. II 83, 449, 3 — cf. forum
Tauri in ind. geogr. sub Constantinopolis
Teglafellasar i;. Thiglath Pileser
Teia (rex Gothorum) Agn. I 334, 62 Mar. II 236, .W3.
554 238, 568 Theia Agn. I 334, 79
Teitan v. Titan
Telesphorus, episc. Rom., vid. Telesphor in ind. VI
p.552
Tellus Menn. int. III 151, 20
Teo- V. Theo-
Terasia (coniux Paulini episc. Nolani) Hyd. II 20, 81
Terbellus (rex Bulgarorum) Bed. A III 317, .',77
Terentius (comoediarum scriptor) Prosp. 1 402, 274
Is. chr. A 11 451,214»
Terentius cf. Varro
Tertullianus C. Hisp. U 368, 139 Tertulliauus Afer
Chr. 511 I 641, 388 Cass. II 145, 889 Is. chr. A II
460,286 Bed.A lU 289,349
Tertullus :
Insteius Tertullus (iiraef. urbis) Clir. 354 I 67, 3u7
luuius Tertullus (vicarius praefecti url)is) Chr.
354 I 68, 34U
Tetrici tyranni (pater et filius) w. ind. II p. 479 sub
GaUieno
Teudubir Kenn. int. III 192, 16 Britl. lU 193, \bis
Thaani (fil. Efrera) Geneal. I 177, 348
Thales philosophus Prosp. I 394, 165 /». chr. A II
444, 158 Is. chr. B II 444, 106 Bed. B III 267, i2o
Tales Chr. 511 I 636, 170
Tliulestris, reyina AmaT.onum Talastridis Scyth.Ij. 11
316, 17 321, :;i Talistridis Scyth. B. 11 316, u
321, 31
Thalini Oeneal. I 179, 375
Thamar (nurus ludae) Geneal. I 178, 360
Thaniar (soror Abessalon) Geneal. I 191, 541. 543
Tliameni (Thibni) Geneal. 1 192, 551 •>
Tliamna c. Tliemau
Thamuas (IViimna, ccjucubina Elipbas) Geneal. I
173, 275
Thara (pater Ahraham, indecl. aut gen. -ae, acc. -am)
Gener. A I 112,235 113,236 132,332,19 Chr. Al. I
112, 209 113, 210 Gener. B I 132, 167, 19 139, 22. 23
add. I ad Chr. 354 I 151,21.22 Geneal. I 171,
237 ='iis. 240 172,252" P»-OSp. I 386, 24. 26 Is. chr.
A U 431, 29. 31 Is. chr. £ U 431 , 26. 28 Bed.
B m 255, 35. 37 Lat. Bed. lU 349, 23. 24 yen.
Thare Geneal. I 171, 243 Tara (gen.- ae) ib. 171,
241. 247 Thare Chr. 511 I 632, 20. 21 Bed. A III
255, 35 bis. 37
Tbareis v. Tharsis
Thargama v. Togorma
Tharram {lithran, fil. Ueson) Geneal. I 174, 30ul'
Thasra ib. 174, 30oaiis
Tharsis (fil. lavan) Gener. B I 96, 73 Geneal. I 169,
183 a • '' Thareis Chr. Al. I 96, 50
Thasra v. Tharram
Theglatb Falasar v. Thiglatb Pileser
Theia v. Teia
Thela (fil. Odoacris, acc. -anem) An. Val. I 320, 54
Thelesphorus v. Telesphorus
Thema (fil. Ismahel) Geneal. I 172, 254
Theman (filius lectau filii Abraham) Cencal. 1 172,
258
Themau (fil. Elifas) Geneal. I 173, 273
Themau {Thimna, dux Edom) Geneal. I 174,290
Tbemau (Thimna, filia Seir) Geneal. I 174,294''
Tbamiia ib. 175. 303
Tbemna {Theman, dux Edom) Geneal. 1 174,290
Theocritus (satelles) Marc. U 101,519,2
Tbeoctistus (mag. militura) loh. II 212, 570, 1
Theodatus (rex Uothorum) F. Vind. B I 334, 696
Auct. Marc. II 104, 535, 2. 536, l. 6 bis Theudatus
add. I ad Bed. III 334, 522 Deodatus Agn. I 333,
6'iter Theodabadus AiKt. Marc. II 104, 534. 536,4.5
Theodebertus (rex Francorum) Tbeudebertus Mar.
II 235, 534, 1 236, 539. 54S, 1 237, 556, 5 Tlieudibertus
Auct. Marc. U 106, 639, 4
Thcodebertus (rex Burgundionum) add. VII ad Is.
hist. II 376 idem Theudobertus add. I ad Is. chr.
II 490, 6 ?
Tbeodegotha (filia Tlieoderici . regis (iothorum) Aii.
Val. 1 322,63
Theodericus (rex Burgundionum) add. VII ad Is.
hisl. 11 37()
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
627
Tlieodericus (rex Franennim^ add. VII ud h /lisl.
II 370 Toodericus add. 11 ud h. clir. 11 4!I2
Tlieuilcricus add. I ad h. c/ir. 11 490,«. 7
Tlieodoricus (Triarii filius, re.x Ustrogotlioruiii) Marc.
11 92, 479, a. 481, 1 Ued. A 111 305, ;.oi
Theodericus, filius Walamerici (rex Ostrogotlioruni)
.•l7i. Val. 1 314, 42 Theodoricus cognoniento Vala-
nier JJarc. 11 92, i»'>, 2 lied. A lU 305. .'.oi Theo-
dericns iunior Is. /dst. 11 283, l (u) Theudericus
iunior ib. 283, 1 (b) — Theodoricus 1'. Vamp. 1 310,
623 320 746, 478 747, 493 Eatm. 1 319, 491 Agn. I
319 ter funo loco perperam) 321 Ais 333, 39 ter F.
Vind. A 1 320, 647. 648. 649 Vict. Aq. 1 727 Marc.
II 92, 483 93, 487. 4S8, 2. 489 ter 102, 525 10.5, M6, 7
C/ir. Caes. II 223, .iio. 513, 2 add. 1 V ad. Is. c/ir.
U 503, 3 Ued. A UI 307, su Theodericus F. Vind.
A I 310 318, 640. 644 320, 646 F. Vind. B I 332, 679
An. Val. I 316, 49ter. .iO. ilbis. 52. biter 318, 54 320,
r.4. 55 Jis. 56 322, 5764« 324, 65 326, 79. so. 8I 328, 93
C/ir. 511 I 665, 670 Cass. U 159, 1319. 1326. 1331 160.
1339. 1342. 1344. 1353 add. 11 ad Is. c/ir. II 493, 4
Ps. Is. c/ir. U 501,394)»«/. Bed. B III 305, 262 b
Theoderichus Cass. U 159, 1323 Theudoricus Havn.
I 317 iis 319, 491 JiS. 493 321,493,3.4 331,504.514
337, 1 Mar. U 233, 489 235, 526 Theudericus C/ir.
Caes. U 222, 490. 492 Mar. U 233, 493 Is. /list. U
282, 6. 17. 20. 21 283, 17 Eeg. Vis. III 465, 17 — no-
minatus Traianus vel Valentinianus An. Val, I
322, 60
Theodericus I et 11 (reges Visigothorum) v. ind. 1 V p. 494
Theoderidus v. Theodoricus 1 in ind. IV p. 494
Theodimirus (rex Suevorum) Is, /list. 11 302, 24 303, 5
Theudemirus lo/i. II 212, 570, 4
Theodolridus (,dux Fraucorum) Mar. II 238, 573, 2
Theodolus v. Theodulus
Theodor v. Theodoricus I in ind. 1 V p. 494
Theodora v. ind. II j). 481 (sub Constantio 1). 489
(sub lustiniano I). 492
Theodoredus v. Theodoricus I in ind. IV p. 494
Theodoretus (episcopus Cyri) Vict. T. II 184, 448 185,
451 193, 499 200, 542 V. 20. 20/2l Theodoritus Marc.
II 89, 466 Theodorus Bed. A lU 305, 496 c/. Theo-
dorus
Theodoricus v. Theodericus
Theodoritus v. Theodoretus
Theodorus (Irater Heraclii imp.) u. ind. II p. 490 sub
Seraciio
Theodorus (praef. praetorii) An. Val. I 324, 68
Theodorus (senator) An. Val. I 328, 9o
Theodorus Marc. U 98, 514, 1
Theodorus (praef. Africae) lo/i. 11 212, 569, 2
Theodorus (exarchus) Bed. A III 313,549
s. Tlieodorus Marc. II 97,512,3 Vict. T. II 195,513
Theodorus (episc. Cebarsusitanus) Vict. T. II 204, 555,
2. 556, 2 205, 565 206, 567, 2
Theodorus, episcopus Cyri v. Theodoretus
I Theodorus (episc. Mopsuestenus) Vict. T. U 193, 499
) 2t)0, 542 v. 18
1 Thcodorus Bed. A III 315, '.6i idemi an = T/ieo-
1 doretus'^
Tlieridorus cognninento (iregorius (episcopus Neocae-
sareae Ponti) Bed. .4 111 290,365 292,379
Theodorus, episc. Uoni., v. ind. VI p. 555
Theodorus (archiepiscopus) Bed. A III 313, 554
Theodorus cf. Thcodoricus I in ind. IV p. 494
Theodosius iniperator v. ind. II p. 484. 486. 491
Thendosius (conies. pater Theodosii iniperatnris) Prosp.
I 400, 1170 r/ir. 4r>2 I 631 C/ir. 511 I 647, 5i:i CVtss.
II 153,1130
Theodosius (fil. Mauricii iuip.) v. ind. II p. 49(1 siib
patre
Tlieodosius (frater Ilogodii i. e. Uadagaisi) Ps. Is. /t.
II 383, 9
Theodosius, episc. Al., r. iiul. VI p. 557
Tlieodosius cf. Theudis in ind. IV p. 495
Theodotion (Ephesius. interpres) Is. c/ir. A II 400,
279 Is. c/ir. B II 460, 185 Teodotiou Bed. B III
288, 203
T/ieodotus *Todora Ps. Is. /i. II 380, 4
Theodotns (choriarius) C/ir. 511 1 641,381
Theodulus (presbyter) C/ir. 452 I 631
T/ieodulus, presbyter (al.) Tlieodolus Marc. II 91, 478
Theonas, episc. Al., v. ind. VI p. 556
Theopascliitae episcopi Vict. T. II 195, 512
Theophanius, episc. Antioch., v. Theophanes in ind. VI
p. 558
Theophilus imperator v. ind. II
Theophilus, episc Al.. v. ind. VI p. 556
Theophilus, episc. Antioch., v. ind. VI p. 557
Theophilus (episc. Caesariensis) Bed. A UI 288, 340
289, 343 Theofilus Prosp. I 433, 743
TlieophUus episcopus chronographus Lat. Mal. III
426, 16 427. is
Theophilus episcopus cf. ind. VI p. o55
Theofilus Christiauus Marc. II 76, 423. 2
T/ieop/irastus p/iilosop/ms Tlieofrastus Is. c/ir. A 11
449, 198
Therm.mtia r. ind. II p. 485 sub Ilonorio
Theseus C/ir. 511 I 633, 66
Tlieudatus v. Theodatus
Theudebaldus (rex Francorum) Mar. II 236, 548, l
Theudobaldus ib. 236, 555, 1
Theudebertus v. Theodebertus
Theudeliuda (regiiia Langobardorum) Ilarn. I 338, 9
339, 15. 24
Theudemirns v. Theodimirus
Theuderedus (Theuderidus) rid. Tlieodoricns 1 in Ind.
IV p. 494
Tbeudericus r. Theodericus
Theudibertus v. Theodebertus
Tlieudimer C. Hisp. U 354, 74
Tlieudis r. ind. IV p. 495
Tiieudisclns v. ind. IV p. 495
Thendobaldus v. Thendebaldus
Theudoricus v. Theodericus
Theudoridus v. Theodoricus I in ind. IV i}.494
T/iiylat/L Pileser, rex Assyriornm Tlieglath Falasar
Bed. A UI 266. 124 Teglafellas.ir Ceneal. I 193, rn-.a
Thiras v. Tiras
Thiudis v. Theudis in ind. I V p. 495
628
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Thiudisclus v. Theudisclus in ind. IV p. 495
Tliobail )'. Tubal
Thobel V. Tubal, Tubalcain
Thober v. Tubal
Tliogorma v. Togorma
Thoi V. Tai
Thola {Tola, fil. Isachar) Oeneal. I 176,338
Thola (iudex) Oener. B I 118, loi Chr. Al. I 118,
243. 24r, Prosp. 1 390, J'.i add. IV ad Prosp. I 491
Chr. 511 1 633, 63 Bed. A III 259, .',9 Bed. B III
259, 65 Lat. Bed. lU 850, 38. 39 Thole Oener. A I
118,258 Tola Is. chr. A II 437,83 Is. chr. B II
437, 54 Tole Geneal. I 188, 5i2
Thomas (apostolus) Oener. B I 133, 169, 6
Tlionos Concoleros v. Sardanapallus
Thorgaman v, Togorma
Thovibius (episcopus) Ilyd. II 24, 130. 135 Jis
Thorisarius (comes stabuli) Clir. 511 I 664, w
Thorismodus, Thorismotus vid. Thurismuudus in ind.
IV p. 494
Thothila, Thotila v. Totlla
Thoul {Ohel, fil. Zorobabel) Gener. A I 132, 332,53
Thraustila (sateUes Aetii) 3Iarc. II 86, 4;i5, 1 idem
mdetur Trasila Havn. I 303, 455, 2
Thurismundus (Thui-ismo) v. ind. IV p. 494
Thyestes Clir. Al. I 119, 254
Thyras v. Tiras
Tibatto Ckr. 452 I 660, 117. 119
Tihenanus, praef.urhis lunius Tiberiauus Chr.354
I 66, 291. 3U3
Tiberinus Silvius Cass. II 122, 63 Tyberinus Silvius
Bed. A III 263, loo Tiberius Silvius Tros^K I 392,
126 Chr. 511 I 634, 117 Nenn. int. Ul 153, is Titus
Chr. 354 I 143, 24
Tiberius imperator v. ind. II p. 475. 490. 491
Tiberius (fil. Constantini Pogonati imp.) r. ind. II
p. 490 sub patre
Tiberius (fil. lustiiiiaui U imp.) v. ind. II p. 491
suh paire
Timaeus, episc. Antioch., v. ind. VI 2>. 557
Timocharis Lat. Al. III 448 mg. h
Timotheus (apostolus, socius Pauli apost.) Chr. pascli.
I 236, 337, 2 238, 356 Cons. Const. I 238, 356 Prosp.
I 455, 1097 Gild. III 81, 35 82, ii Bed. A III 296,431
Timotkeus martijr Timoteus Chr. 354 I 72, 4
Tiniotheus (martyr, al.) Barh. I 291,202 Prosp. I
447,974 Thimotheus F. Vind. A I 291,417 Bed. A
m 295, 410
Timotheus, episc. Al., v. ind. VI B (n. XXIV. XXIX.
XXX. XXXVII)
Timotlieus, episc. Const., v. ind. VI p. 561
Tiniotlieus, episcopus chronographus Lat. Mal. III
426, 16 427, 18 429, 7
Tinius v. Rufus
Tiras (fil. laphet) Ps. Is. h. II 379, ihis Britl. 111 161,
22 Thiras Gener. A I 96, 65 Ckr. Al. 1 96, 42
Thyras Qeneal. 1 169, 195
Tilan Teitan Oeneat. I 195, uniis
Titanus Oild. 111 35, 9
Titianus (haereticus) Prosp. I 430, 688. 689 Is. ckr. A
II 459, 277
Titiani qui et Encratitae Prosp. I 430, 689
Titianus, praef. urbis:
Fabius Titianus Chr. 354 I 68, 33». 34o 69, 350. 351
Postumius Titianus Chr. 354 I 66, 305
Titinon Britt. III 203, 20
Titucius v. Roburrus
Titus (socius Pauli apostoli) Oild. III 82, 8
Titus (diaconus) Prosp. I 471, 1292
Titus iraperator v. ind. II
Titus cf. Tiberinus Silvius
Titus Tatius v. Tatius
Toaba (Tkoaba) C. Hisp. II 365, 124 366, 131
Tobias Oeneal. 1 193, 569
Tobias, episc. Hieros., ». ind. VI p. 559
Tocus {2hhas, fil. Nachor) Oeneal. I 171,246
Todora v. Theodotus
Togorma {Togarma, fil. Gomer) Ps. Is. h. II 378,2
Thogorma Oener. A I 96, 70 Thorgaman Chr. Al.
1 96, 47 Thargama Qeneal. I 168, 173
Tola, Tole v. Thola
Tolemo add. I ad Is. hist. II 304, 18
Tomyris v. Tamyris
Torquatus Mallius {i. e. Manlius) Torquatus Prosp. I
398, 221
Totila (rex Gothorum, yen. -ae, acc. -am) Ilavn. I
269, 31 Auct. Marc. U 107, 543, 2. 543, 1. 544, 1. 545, 1.
546, 2 108, 547, 5 bis. 548, 1 add. IV ad Is. chr. II 503,
2 Bed. A lU 308, 522 add. I ad Bed. III 334, 522
his acc. Totilan Auct. Marc. 11 108, 548, 2 Totila
{acc. -anem) Viet. T. II 203, 554, 4 Is. ckr. A U
476, 3991). 402 Totilas Auct. Marc. II 107, 545, 4
Tothilane (ahl.) Havn. I 337, 3 Thotila {acc. -am)
Hyd. II 36 V. 9. 10 add. I ad Bed. III 334, 522
Thothila {acc. -anem) Havn. 1 269, 33 acc. Thothi-
lem Hyd. II 36 v. 8 abl. Tutilano Agn. I 334, 62
Baduila Mar. II 236, 547, 2. 553 238, 56« Vadna F.
Vind. B I 334, 701. 7u4
Totmirus rex Ps. Is. h. II 388, 21 quater
Trachylus Prosp. I 388, 53
Traianus imperator v. ind. II
Transmundus v. Thurismundus in ind. IV p. 494
Trasamundus v. ind. III
Trasaricus (episc. Arriauus) loli. II 212, 572
Trasemuudus v. Trasamundus in ind. III
Trasila c. Thraustila
Trasimundus v. Trasamundus 171 iml. III
Trasmundus v. Thurismundus in ind. IV p. 494
Traso Chr. 354 1 72, 17
Trechmorus (vocatus Gildas) V. Gild. A III 99, 38
Treino (dux Gothorum) Auct. Marc. U 105, 538, 3
Treptolemus v. Triptolemus
Triarius (pater Theoderici, regis Gothorum) Marc.
II 92, 481, 1 Bed. A lU 305, soi
Trifina (filia Werooi) V. Gild. A lU 99, 19
Trilinus rex V. Oild. B III 107, 26
Trigetius (vir praelectorius) Prosj). 1 474, 1321 (uld. 1
ad Prosp. I 486, 1321 add. V 497, 1321 Iteg. Wand.
lU 458, 1 Trygetius Prosp. I 482, U67 v. 12
INDEX VII.
NOMINA HOMINVM.
629
Tiigil JJritt. m 203, 21
Triopa r. Xuntlms
Triptoleimts Treptolciuus h. clir. A 11 435, ci;
Tritheitae Vict. T. II 1 99, .iM ii»-
Triwa (praepositus cubiculi) An. Val. I 326, S2
Tros Nenn. III 151,18.27 Nenn. int. III 151,16.25
Troi (ijen.) Britt. III 161, 14
Troyiit Britl. III 217, is
'rryfon Prosp. I 402, 281 Bed. A III 278, 23S
Trygetius v. Trigetius
Tubal (fil. laphet) add. I ad Is. hist. II 304, 11 his
Ps.Is.h. II 378,2 379,2 £W«. 111161,20 Tho-
bail Chr. Al. I 96, 40 Tliobel Gener. A I 96, e.'!
Thober Oeneal. I 169, uii
Tuhalcaiu ( Thtihall.mn, fil. Lamech e.x Sella) Is.
chr. A II 428, M Tbobel Oeneal. I 164, .=,7
Tuta (mag. militum, acc. -anem) An. Val. I 316, 51 bis.
52 ijs Havn. 1321, 2 6is Eufanem ('acc.J F.Vind.
A I 320, 645
Tulga (Tulgas) v. ind. IV p. 4il6
Tulius Servilius v. Servius Tullius in ind. I
Tullius V. Cicero
TuUus Hostilius v. ind. I
Turgius V. Aprouianus
Turismodus, Turismuudus vid. Tliurismundus in ind.
IV p. 494
Turnus Brilt. lU 150, l 152, 7 Nenn. int. III 150, 3
152, 23
Turranius v. Gratianus
Turrem v. Tyrrenin
Tuscus, praef. urhis Nummius Tuscus Chr. S-54 1 66,
302
Tutila V. Totila
Tyberinus Silvius v. Tiberinus Silvius
Tyche v. Fortuna
Tydil Britt. m 203, 28
Tyrannus, episo. Antioch., v. ind. VI p. 557
Tyi-renin (fil. lavan) Oeneal. I 169,187"' Tnrrem
ih. 169, is7a
Tzitta (patricius) Auct. Marc. II 104, 535, 3
Vabalathus Silv. I 521,49
Vadua v. Totila
Vaefarius (dux Francorum) Mar. II 238, 573, 2
Waipbarius (dux Aquitanorum) add. IV ad Bed. III
345 (Eins. inf.)
\'alagothus (fil. Armenon) Britt. III 160, 4/5 Uile-
gotus Nenn. int. III 149, 10
Valamer add. IV ad Prosp. 1 492, 3, ii
Valamer, pater Theoderici, regis Oslrogotlwrum Wa-
lamir An. Val. I 322, 58 Walamericus ib. 314, 42
cf. Theodericus
Valens imperator v. ind. fl
Valens Caesar v. ind. II p. 482 sub Licinio
Valens tyrannus v. ind. II p. 479 sub Decio
Valens, episc. Hieros., v. ind. VI p. 559
Valentinianus imperator v. ind. II p. 483. 484. 486
Valeutinus (haeresiarches) Prosp. I 425, 633. 6.34 ('a . &j
430, 689. 691 fa . 6) Chr. oJl 1 641,362 Is. chr. A II
459, 274 Is. chr. B II 4.59, i.si Bed. A III 287, 323
Bed.B III 287, iw
Valentinus Vhr. 354 l 76, 15
Valentinus Chr, 354 I 39 qttater, quintmn in mono-
grammate 41 cf. p. 15
Valeria v. ind. II p. 481 sub Galerio Maximiano
Valerianus imperator v. ind. II
Valerianus (mag. militiae) Auct. Marc. II 1
105, 537, 2 ! idem '!
Valerianus Auct. Marc, II 108,548,2 )
Valerius v. Basilius, Corvinus, Ma.xinius, 1'roculiis,
Puhlicola
Valia (Vallia, Wallia) v. ind. IV p. 494
Wamba v. ind. IV pt- 496
Vandalus (fil. Neguae) Nenn. int. 111 149, 12 171, 13
Brltt. III 160,6
Vare (Bedad, pater Arax, regis Edoin) Oeneal. I 173,
285
Varro (M. Tereniius Varro Beatinus) Is. chr. A II
451, 218 Bed. B UI 279, 161
Varro Atacinus V. Terentius Varro Prosp. l 403, 302
Varus, praef. urbis:
Ceionius Varus Chr. 354 I 66, 284. 285
Postumius Varus Chr. 354 I 66, 271
Veaetius v. Boethius
Veila (comes) Chr. Caes. II 223, 611
Welid (I) Ulit C. Hisp. II 351. 65. 66 352, 68 ter 353,
70 354, 73. 76 bis 355, 78 Hulit C. Byz. II 348
351, 34 355, 36
Welid (II, s. Ahoelid) Hulit C. Byz. U 359,41 Alulit
pulcher C. Hisp. II 364, 121 Alulit ib. 359, 93
364, 122 365, 123 cf. lezid III
Velleropbons »1. Belleropbon
Venus Chr. 354 I 143, 10 146, 26 Cass. II 142, 789
Verecuudus (episo. luucensis) Vict. T. 11 202, 551, 1
203, 552
Veremudos (rex Hispaniae) Reg. Vis. III 469 (Leg.)
Vergilius Maro Prosp. I 404, 307 Bed. A III 280, 250
Vergilius Cons. Const. 1 215, 685 218, 736» Prosp.
1407,349 1546,20 Cass. II 135,564 Bed.A m28{),
252 Virgilius Chr. iMsch. I 215, 685 F, Vind. A
I 276, 51 Chr. 511 I 638, 255 Is. chr. A 11 452, 229.
229 a Britt. m 164,4 c/. Geneal. I 169, 196»
Verina v. ind. II p. 489
Verinianus Is. hist. II 295, 12
Verinus, praef. urbis Lucer. Verinus Chr. 354 I 67,
323 Lucer. Viriuus ib. 67, 324
Weroous (comes Venetensium) V. Oild. A UI 98, 4. 5.
10. 11. 12
Vertigernus v. Guorthigirnus
Verus imperator v. ind. II
Verus (raag. militum) Attct. Marc. II 108, 548, 2
Vespasianus imperator v. ind. II
Vestales virgines Chr. 354 1 144, 10 Is. chr. A II 444,
152 virgo Vestalis Chr. 354 I 144, 9 Ps. Is. chr.
II 499, 146 Bed. A IH 266, 125
Vestilianus v. domus Vectiliana in ind. VIII sub Koma
Vestina Bed. A III 300, 466
Vetius V. Kufinus
Vetranio tyrannus v. ind. II p. 483 aub Constantio II
630
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII
Vetto Hyd. II 22,97
Veturiiis (inag. inilitiae) rrosj). I 44H, 3S6 Victus
Chr. 511 1 643, 447
Ufir (Ophir, fil. lectan) Gener. A I 105,184 Ufer
Geneal. I 170, 216 Huir Chr. Al. I 10,5, 154 Mam-
suir Gener. B I 105, 7.1
Ugnericus v. Hunericus In ind. III
Viator (comes) Marc. II 92, 4Sii, 2
Vibia V. Perpetua
Vibius (episcopus) Vicl. T. II 203, .'..H, a
Vibius cf. Maximus
Victiliana domus !'. tlomus Vectiliana in ind. fieorjr.
sub Roma
Victor (Maximi filius) v. ind. II p. 4S4 suh Graliano
Victor (Capuanus episcopus) add. IV ad Vict. Aq. I
753 post 13 Bed. A III 307, .i20
Victor, episc. Romanus, v. ind. VI p. 553
Victor (Tunnennensis episcopus) Viet. T. II 204, .1,',,'i,
2. 556,2 205, ,565 loh. II 211 V. 1.4 Is. chr. A II
424 c/. // p. 178
Victor (angelus dei) Britt. III 195, 6
Victorianus, praef. urbis Pomponius Vietorianus
Chr. 354 I 66, 282
Victorinus tyrannus v. ind. II p. 479 sub Gallieno
Victorinus (martyr) Chr. 354 I 71, 28
Victorinus (rhetor) Cass. II 152, 1092
Victorinus cf. Victorius
Victorius, episc. Poetovionensis Victorinus Oeneal. I
194, 616 19.5, 619
Victorius (Aquitanus) Vict. Arj. 1 677, i. u add. IV
ad Vict. Aq. I 756, 457 add. II ad Is. chr. II 492
493, 7 bis add. IV 505, 6 Bed. A III 305, 497 307,
520 add. II ad Bed. III 339 cf. I p. 669 sq.
Victus V. Veturius
Vigilantia v. ind. II p. 489 sub lustiniano I
Vigilius, episc. Eom., v. ind. VI p. 554
Vilbrordus cognomento Clemens (episc. Fresonuni)
Bed. A III 316, 566
Uilegotus V. Valagothus
Viliarid (dux Gothorum) Auct. Marc. II 107, 542, 3
Vincentius (dux Hispaniarum) Chr. 511 I 665, 652. 653
Vincentius (episc. Caesaraugustanus) Is. hist. II 288, 5
Vincentius (martyr) Is. hist. II 296, 24f6j s. Vin-
centius Ps. Is. h. II 382, R
Vindalonius Magnus (praeiectus) Cons. Const. I 242,
375, 1 Vindathnius Magnus Chr.pasch. I 242, 375, i
Vindex tyrannus v. ind. II p. 475 sub Nerone
Vindimiolus (lieremita) Vict. T. II 191,490,3
Virgilius v. Vergilius
Virinus v. Verinus
Virius V. Lupus, Orfitus
Vitalianus tyrannus v. ind. II ji. 489 sub lustino I
Vitalianus, episc. Kom., v. ind. VI p. 555
Vitalis (martyr) Chr. .5.54 I 71, 1 9
Vitalis (abbas) V. Gild. A III 106, 38. 44
Vitalis, episc. Antioch., v. ind. VI p. 557
Vitalis add. I ad Vict. Aij. 1 737, 4
Vitellius imperator v. ind. II
Vitericus Prosp. I 477, 1337
Witericus v. Vittericus in ind. I V p. 495
Vitigis (rex Ostrogothdrum) Auct. Marc. II 104,5.36,4
105, 537, 1. 2*1». 538, ibis. 4 106, 540, 3. ibis Wittegis
Mar. II 236, 640, 2 Guitigis F. Vind. B I 334, 696
Vitiza (Witiza) v. ind. IV p. 496
Vitrasius v. Orfitus
Wittegis •('. Vitigis
Vittericus (Wittericus, Wittiricus) v. ind. I V /i. 4y5
Vittiza (Wittiza) i'. Vifiza in ind. IV p. 496
Vitus (mag. utriusque militiae) Hyd. II 24, 134
Viutericus v. Vittericus in ind. IV p. 495
Vizoves (rex Aegyptiorum) Bed. A III 255, 34 Zoes
Is. chr. A II 430, 28 (ubi cf. not.)
UI V. Hul
Uldida (episcopus) loh. II 218, 5S9, lits
Ulemadar r. Eviinierodacli
Ulit V. Welid
Ulixes Chr. 511 I 634, 82 Is. chr. A II 439, loo
UIU V. Alli
Ulphula (dux Honorii) Havn. I 300,411 Prosp. I 466,
1243
Ulpianus (iuris consultus) Prosp. I 436, 797 Cass. II
146,918 Is. chr. A U 462,296
Ulpius V. Limenius
Umar v. Amer
Umeia (Umaija) C. Hisp. II 367, 136 Humeia ib. 364,
118, 120
Unericus v. Hunericus in ind. III
Unulfus V. Arnulfus
Woden Britt. 111 171, 11 202, 1 203,19. 34 204,19
Voden Nenn. int. III 171, 11
Volusianus imperator v. ind. II
Volusianus, j^raef. urbis:
Petrcinius Volusianus Chr. 354 I 6.5, 267. 268
Kufius Volusianus Chr. 354 I 67,310. 313. 314
Vortiporius (tyrannus Uemetarum) Gild. III 43, 20/21
Uranius tyrannus v. ind. II p. 478 sub Severo
Alexandro
Uranius ("episc. Emetzenus) Marc. II 85 )'. 30
Uranius Marc. II 99, 515, 3
Urbanus C. Hisp. II 3,55,77
Urbanus, episc. IJom.. v. ind. VI p. 5.53
Urbanus (episc. Toletanus) C. Hisp. H 358, 87 363, 111
Urbgen rex Britt. III 206, 11.13 cf. Rum map Urb-
gen
Urbica (discipula Priscilliani) Prosp. I 462, 1187
Urias (sacerdos) Gener. A I 124, 282 Oener. B I 124,
127 Uria Gener. A I 135, 355 Hurias Chr. Al. I
124, 279 Gener. B I 135, 117
Urias (propheta) Oener. A I 126, 29o 133, 333, 34
Hurias Chr. Al. I 126, 289. 290 Gener. B I 133,
168. 34
Urias Chetteus, maritus Bersabe Urie (gen.) Gencal.
I 191,543
Uriu (sacerdos) Oener. A I 135, 357
Urraca, mater Adefonsi rerjis Urrace (ijen.) add. VII
ad Is. hist. II 376
Ursacius (episcopus) Prosp. I 462, 1193
Ursiana ecclesia Arjn. I 301
Ursulus (rlietor Tolosensis) Cass. II 138, 673
Ursus Gild. 111 44, 4 bis
INDEX VII.
NUMINA HOMINVM.
631
Usbon V. Abessau
UsfVeau Brilt. III 204, 27
Vulcauus Chr. 354 I 143, 8
Vulfilas V. Gulfilas
Uz V. Ob, Oe, Os
Xanthus Triopa {i. e. Xautlius fil. Tiiopae) Pros]). I
388, 54
Xaries v. Xerxes
Xenocrates philosophus Is. chr. A II 448, IHI Is. chr.
B II 448, 127 Bed. A III 274, 192 Bed. B III 274, 142
Xenophanes Xenofanes tragoediai-iini .scriptcjr Is. chr.
A n 446, 169»
Xenopkon Xeuofon /s. chr. A II 448, i»i
Xerses v. Arses
Xerxes q. e. Balaeus Cass. II 121, 13
Xerxes (I, rex Persarum , acc. -em rel -en) Chr. Al.
I 129, 310. 311. 312 Gener. A I 131, 321 Prosp. I 396
190. 193 Chr. 511 I 636, 196 Is. chr. A II 446, 173
7». chr. B n 446,116 Bed. A III 271,158 272,163
Lat Bed. IH 851, 78. 79 Lat. Al. III 447, 25 450,
25 Xerses Bed. B III 272, 131 Xersis Gener. B
I 131, 188 Sersex add. I ad Chr. 354 1 152, 43
Xerxes (11, rex Persarum) Prosp. I 397, 205 Bed. A
III 273, 171 Xersis iuuior Gener. B I 131, 190
Xaries Gener. A 1 131, 323 Artarxerxes add. I
ad Chr. 354 I 152, 40
Xerxes cf. Arses, Artaxerxes
Xystus, episc. Rom., v. ind. VI A (n. VIII. A'A'F.
XLVI)
Yoias V. lavau
Ypolitus, YppoHtus v. Hippolytus
Ysaac v. Isaac
Ysaias, Ysayas v. Esaias
Yscam v. Iscam
Ysidorus v. Isidorus
Ythamar v. Ithamar
Yzit V. Izit
Zabdas, episc. Hieros., v. ind. VI p. 560
Zabulou (Zebulun, fil. lacoh, vulgo Sebulon) Geneal.
I 175, 31lb. 317 176, 339iJS
Zaccliarias Geneal. I 190, 636
Zaccharias (pater Eabbuti reglnae) Geneal. I 180, 404
Zaccharias cf. Azarias (rex Israhel) et Zacharias
Zacchur v. Zacliur
Zacharias {Sacharja propheta , fil. loiadae sacerdotis)
Gener. A I 123, 278 Chr. Al. I 123 Prosp. I 392,
138 Chr. 511 I 635, 131 Is. chr. A II 442, I3i Gild.
III 51. 15 Bed. A III 264, 109 Bed. B III 264, 103
Zacharias (Sacharja proplieta , filius Hereclija filii
Iddo) Chr. Al. I 127, 294 128, :io3. .306. 308 Gener. A
I 128,298 Gener.Bl 133, I6s, 41 Prosp.l 396,185
Chr. 511 I 636, 188. 192 Bed. A III 270, 150 v. 7 271,
156 272, 159 Lal. Mal. III 432, 35 Zacharias filius
Addo Oild. III 58, 6 74, 20 Zaccharias Gener. A
I 133, 33 3, 41
CHRONICA III.
Zacharias (sacerdos) Gener. B I 185, 117
Zacharias (pater lohannis baptistae) Barb. I 276, 45
278, 75 279, 86 bis. 100 bis Prosp. I 409, 376 Zaxarias
Barb. 1 279,86
Zacharias (protospatarius) Bed. A III 316, 565 6(s
Zacharias, episc. Rom., v. ind. VI p. 555
Zacheus , episc. Hieros., vid. Zacchaeus in ind. VI
p. 559
Zachur {Saklcur levita) Zacchur Geneal. I 190, 538
Zachur (sacerdos) Gener. A I 135,356
Zafan, Ticinensium dux Havn. I 338, 7
Zali C. Hisp. II 366, 130. 134
Zama (Samh) C. Hisp. II 358, seijs Zame ib. 356,
82 Zema C. Byz. II 358, 40
Zambram (Simron, fil. Isachar) Geneal. I 176, 338
Zambri {Simri, fil. Zara) Gencal. I 176, 335
Zambri {Simri, rex Israhel) Oeneal. I 192, 550
Zambri cf. Amri
Zara (fil. lehul) Geneal. I 173, 278. 279
Zara {Serah, fil. ludae) Geneal. I 176,333 Zaro ib.
176, 335
Zara (Aethiops) Bed. A III 268, 96
Zareth (Serah, fil. Raguel) Oeneal. I 173, 269 bis
Zaro V. Zara
Zat (Saad) G. Bisp. n 360, 97
Zazyr (Sichri, fil. Isaar) Gener. A I 136, 360 Zecris
Oeneal. I 186,484
Zeb (Seeb) Chr. Al. I 117, 240
Zebedaeus Zebedeus Gener. B I 133, 169, 4
Zebennus, episc. Antioch., vid. Zebinus in ind. VI
p. 557
Zeconias v. Sedecias
Zecris v. Zazyr
Zedekia v. Sedecias
Zedmar {Kedma, fil. Ismahel) Geneal. I 172, 254
Zef- V. Zeph-
Zegulf Britt. III 204, 22
Zelpha {Silpa ancilla , coucubina lacob) Geneal. I
175, 3lia-l' Celpha ii. 175, 318
Zema v. Zama
Zenez v. Cenez
Zeno philosophus (Eleaticus) Prosp. I 396, 197
Zenon stoicus Is. chr. A II 449, 198
Zeno imperator v. ind. II
Zenobia Prosp. I 442, 905. 90S 443, 908 Silv. I 521, 49
Cli.r. 511 I 642, 431 Cass. II 148, 988
Zenobia famUia Prosp. I 443, 908
Zenonida v. ind. II p. 488 sub Basilisco tyranno
Zephyrinus (Zepherinus), episc. Rom., v. ind. VI p. 553
Zeraam (leroham sacerdos, fil. Aliap) Oener. A I
136, 358
Zethus (fil. lovis) C7ir. Al. I 117, 241
Zeuxippus (rex Sicyoniorum) Bed. A III 261, 76
Zeuxippus c/. Constantinopolis (thermae) in geogr.
Zeuxis pictor Is. chr. A II 447, I75 Bed. A EII 273,
166
Zezabel v. Hiezabel
Zievi (lisvi, fil. Aser) Oeneal. I 176, 341
Ziezi (fil. lectan) Oener. B I 105, 77
Zini V. luppiter
81
632
NOMINA HOMINVM.
INDEX VII.
Zmael v, Ismail
Zmerdius v. Smerdis
Zoes V. Vizoves
Zoilus, episc. Al., v. ind. VI p. 557
Zoleimam, Zoleiman v. Zuleiman
Zoroastres (rex Bactrianorum) Is. chr. A II 431, 32.
32» Is. chr. B II 431,29 Zoroastris Silv. I 547,4
Zorasti-es (gen.) Nenn. int, III 151, 20/21 (ubi cf.not.J
Zoroastrae (abl.) Scyth. B. II 311, 1 loastra (abl.)
Scyth. L. II 311, l
Zorobabel {Zerubbabel [vulgo Seriihabel] , fil. Salathiel
[fil. Fania Gener. A I 132, 332, 52]) Chr. Al. I 128,
300. 302 Gener. A I 132, 332, ^2 bis. 53 Gener. B I
132, 167, 62 Ji«. 53 GeneoZ. I 181, 42oa -t 182, 443a-l>
183,4!i0 184,4r,2t> 185,460.462 193,571.593.594 Bed.A
III 271, 155 Zorobabel q. e. Sarathiel CJir. 511
I 636, 188 Zorobabil q. e. Hesdram Lat. Mal. HI
430, 31
Zosabaae v. losabeth
Zosimus, episc. Kom., v. ind. VI 2'- 554
Zotto (dux Beneventi) Ps. Is. chr. II 501, 4u6
Zucam (fil. Asam) Geneal. I 174, 30i
Zuleiraan (Sulaiman) C. Hisp. II 355, 78 356, 80. 81
C. Byz. II 357, 38 Zuleman C. Hisp. 11 356, 80 mg.
Zoleiman C. Byz. II 355, 36 bis 357, 38 Zoleimam
C. Byz. II 348
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
633
VIII. GEOGRAPHICA.
Nomina additamentorum Isidori Pelagianorum II p. 305-
sprevimus utpote maximam partem recentiora.
-307
Abela Ps. h. h. n 382, s Abila I 573 (Lus.)
Abinio v. Avenio
Abinna (Abila) Sih: I 539, 4, 7
Abiria Ps. Is. h. II 384, ii
Abitus V. Abrytus
Aboruis Ps. Is. h. II 382, 8
Abottbi lar (Haboth lair ffieron.) Geneal. I 188, .".13
civitas Abrincatum X. Gall. I 585, ii 'i
Abrytus Abryptus Chr. 3.54 I 147, 35 Abrittus Vass.
Q 147,966 Abitus Prosp. I 439,850
Absarus t'. Apsarus
Acarnania Acainea Gener. A I 98, 88, 2S Acarnia
Chr. Al. I 98, 62, 29
Acaraanes Silv. I 519, l
monasterium Acauno Mar. II 234, M5 monasterium
sanctorum Acaunensium ib. 239, 574 locus Agau-
uensiura martynun Havn. I 338, 7 monachi Agau-
nensi (plur., sic) Mar. II 237, 665, l
Accaron (Eqron) Gild. III 66, 19
Acci Ps. Is. h. n 382, 8 Accii I 573 (Cart.) Ac-
citane sedis (gen.) C. Hisp. U 358, 87
Acciinses simil. v. Athenienses
Acbaia Gener. A I 98, s8, 27 Chr. Al. I 98, G2, 27
Prosp. I 416, 485 Silv. I 539, 17 Acaia Chr. 511
I 640, 327 Acchaie (ge7i.) Ps. Is. h. II 384, il
Achaei Achai Gener. A I 107, 197, 46 Achei Chr.
Al. I 107,167,46 119,256 120,262
Achivus Marc. II 88,462 Achiva ib. 75,421,1
Achelous Gener. A I 111,229,26 Achelmus Chr. Al.
I 111,201,26
Acincum v. Aquincum
Acres castellum Marc. II 99, 515, 4
Actium Cass. II 134, 555
bellum Actiaoum Prosp. I 406, 337 ludi Actiaci
Cass. n 134, 657
Acyro Prosp. I 452, 1048 Cass. II 151, 1069 Anciro
Lat. lust. III 422, 9 c/. I 11, 9
Adalia xV. Gall. I 587, 9
Adamosynii v. Alamosyni
Adano insula Geneal. 1 165, 75
Addua fluvius An. Val. I 316, 53 Cass. II 159, 1323
Adda Havn. I 319, 491
Adiabeni Cass. II 144, 376 Adiabiui Chr. Al. I 107,
167,8 Adiabiuii ib. 110,192 Adiabenici Gener. A
I 107,197,8 110,221 Azaleni Chr. 511 I 641,384
Adiabenicus Azabeuicus Prosji. 1 434, 750
Adria Adracia [Adriacia] Chr. Al. I 98, 62, 33 Hadriace
Gener. A I 98, 88, 33
Hadriaticum pelagus Gener. A I 98, 88, 33 Chr.
Al. I 98, 62, 33
Adrianopolis v. Hadrianopolis
Aduatud civitas Atuaticorum N. Gall. I 585, 11 4
Adversa (ea quae hodie Aversa, antiquitus Atella) add.
IV ad Is. chr. II 503, 3
Aeclanum Aeclanensis Prosp. I 477, 1336
Aedesseni v. Edesseni
Aedui civitas Aeduorum N. Gall. I 584, I 2 Ednii
Chr. Al. I 110, 186
Aegialea Agialea Is. chr. A II 431, 30
Aegimurus Aegimuritana iusula Vict. T. 11 204, 556, 2
Aegyptus Gener. A I 101,133.137 106,188 111,225
114,246 126, 2906iS 127,194 130,307.308 Chr. Al. I
126, 289 127, 293. 294. 297 add. I ad Chr. 354 1 152,
27. 31 Geneal. I 168, 163 Jis. I64 172, 249. 254. 255 180,
381 •> Chr. pasch. I 223, 122 Havn. I 338,12. 13
Prosp. I 386, 27 387, 34. 42. 43. 44. 45 388, 67 391, 117
398, 223. 227 399, 243 406, 339 409, 382 412, 421 421,
677 Silv. I 522, 59 542 tit. 10. 10, 1, Chr. 511 I 634,
108 637, 215. 221 Chr. 452 I 658, 104 Vict. Aq. I 682,
20 add. I ad Vict. Aq. I 737, 24 bis. 25. 26 add. II
740, 12 Hyd. II 15, 18 Cass. 11 126, 229 132, 471 134,
531 Vict. T. II 186, 457, 3 190, 484 194, 507 199, 539
205, 565 Scyth. L. II 322, 34 Scyth. B. II 322, 34 C.
Byz. n 334,4 335,-4« 339, 21 341,23 344,24 347,
29. 32 357, 38 Is. chr. A II 433, 41. 44 442, i4o» 449,
197. 201 463, 306 473, 381 478, 412 479, 414 » Is. chr.
B n 453, 154 473, 247 Gild. ni 54, 12 69, 20 Nenn.
int. m 156, 24 Bed. A III 256, 43. 44 257, 46 quater.
47 260,67 262,86 263,90 268,140.142 271,153^8
272, 163 274, 176. 186 275, 197. 202. 203 276, 205. 216
277, 220. 226quater 278, 232 281, 267. 26s 283, 284 294,
399 295,409 Bed. B lli 256,46 291,221 305,262
add. I ad Bed. IH 334, 494 Lat. Mal. III 428, 28.
30. 31. 34 431,40. 44 433,35 Lat. Al. ni 451 mg. a
Aegiptus Gener. A I 101, 139 Gener. B I 126, 134
130, 143 Chr. 511 I 636, 174 Egyptus Chr. Al. I
101, 106. lU 103, 126 106, 157 114, 222fer. 224 Geneol.
I 166, llfit>. 1.15» 177,352 178,359 180, .382 185, 460
192,546 193, 569 Cons. Const. I 244, 388 Barb. I 280,
106 Chr. 511 I 633, 31 Mir. Hih. Paris. III 219, 11
Bed. B m 262, 87 Lat. Bed. m 349, 31 Egiptus
Qener. B I 101, 79 129, 176 130, 142 Chr. 354 I 140,
2. 3 add. Vad Prosp. I 497 Chr. 511 1633, 31. 37.
38 C. Hisp. n 335, 2 339, 14 341, 25 344, 38 367, 134
Ps. Is. h. n 378, 2 380, 4 384, 11 386, 17
81*
634
6E0GRAPHICA.
INDEX VIII.
Aegyptius (mbsi.) Prosp. I 413, uobis
Aegyptii (plur.) Oener. A I 99, 9G 100, ins 101,
132, 8 107, 197, 17 Chr. Al. I 100, 84 101, 105, 8
126, 289 Oeneal. I 172, 255 Prosp. I 387, 33
394, 171 Silv. I 518, 30 519, 6 547, 3 Vict. Aq.
I 679, 10 680, 11. 13 684, 17 Vicl. T. II 187, 4R8
add. IX ad Is. hist. II 389, (b) 3 390, (b) 3 Is.
chr. A II 430,28 433,40 453,232» Is. chr. B
n 430, 25 Britt. III 156, 17. 20 157, i. 20 Nenn.
int. m 156,20 Bed. A m 254,27 255,34 256,
42 267, 136 268, 140 274, 186 276, 220 Bed. B III
255, 34 Lat. Mal. III 428, 30 Aegiptii Chr. 511
1636,173 Egyptii e/ir.^Z. 199,71 101,108 107,
167,17 113, 214 Egiptii add.II ad Is. chr. II 492
Aegypti (pl. = Aegyptii) Gener. A I 101,136 Oe-
neal. I 166, 117 168, 162 add. VI ad Prosp. I
499, 397
Aegyptius (adj.) Oeneal. I 172, 253 *> P. Ciz. I
507, 3/4 Chr. 462 I 648, 23 Vict. Aq. I 682, 12.
24 Is. chr. A n 434, 54 equi Egyptii C. Hisp.
II 363, 114
Aegyptiacus (adj.) Oild. III 29, u Aegyptiaca
lingua Oeneal. I 187, 495 •> Egyptiaca lingua ib.
187,495»
Aelarona v. Uuro
Aelia Prosp.l 425,625 Is. chr. A II 458,269 Bed.A
111 286, 317 Aelia urbs Marc. II 81, 444, 4 Aelia
civitas ibid. et Cass. II 142, 797 cf. Hierosolyma
Aelymei v. Elymaei
Aemilia Silv. I 535, 3 Auct. Marc. II 106, 539, 4 107,
542, 2 Mar. n 236, 539
Aemilienses Emilienses Gener. A I 109, 2io Emil-
lisui Chr. Al. I 109, 181
Aeolia Eolia Chr. Al. I 102, 123, 13
Aeolis Aolis Gener. A I 102, I5i, 13
Aeolii Eolii Chr. Al. I 108, 175 Aeoli Oener. A
I 108,204
Aethiopia Oener. A I 102, i4l 107, 197, 69 Oeneal. I
165, 75 166, ll6b Scyth. L. II 312, 3 Scyth. B. H 312,
3 Bed. A III 274, 186 Ethiopia Oener. A I 101,
140 Oener. B I 101, 80 102, 8i Chr. Al. I 101, 109.
112 102, 113 103, 126 107, 167, 72 -Oeneal. I 182, 446
Ps. /«. A. II 384,11 Bed. A 111216, 219 Aetiopia
C. Byx. II 341, 23 Eziopia C. Hisp. 11 341, 25
ulterior Aethiopia C. Byz. II 347, 29 Aethyopia
quae aspicit Indiam Oeneal. I 168, 164 alia
Aethyopia unde prodit Eubus fluvius ibid.
Aethiops Oener. A I 96, 56 Bed. A III 263, 96
Oild. m 50,30 55, 33 Ethiops Chr. Al. I 100, ss
Aethiopissa Gild. III 88,27
Aethiopes Gener. A I 99, 95 101, 132, l 102, 141
107, 197, 16 Is. hisl. II 268, 31 Bed. A 111 254,
27 Ethiopes Ps. Is. h. II 378,2 Aethyopes
Geneal. 1 166,116» 168,162
Aethiopus: yen. Ethiopu Chr. Al. 1 96,33 99,74
Aethiopi (pl.) add. IX ad Is. hist. II 389, fa)ii
Ethiopi Chr. Al. 1 99, 7o 101, 105, i 102, 113
Ethiopi primi et secuudi ib. 107, 167, 16
Aetolia Etolia Chr. Al. 1 98, 62, 25 Betolia Gener. A
I 98,88,25
Afiomine monte v. Appenninus
Africa Or. Const. I 8, 9 Chr. 354 1 71, lo 72, lo 75,
9. 14 147,28 Geneal. 1 188,499 196, 624iis Havn. I
269, 21. 26 Prosp. 1 433, 736 434, 757 450, 1025 463,
1204 464, 1214 467, 1219 469, I278 470, 1286 471, 1294
472, 1295 473, 1310 474, 1321 475, 1327 478, 1342. 1344
479, 1347 484, 1375, 17 add. I ad Prosp. I 486 (ad
c. 1321) add. IV 491, 12I4 add. V 495 Silv. I 521,
34 538 iit. 3 547, 27 Dom. Val. 1 629, 28 Chr. 452 1
631 650, 36. 38 652, 59 654, ih 658, 96. los. 109 660,
129 Chr. 511 I 641, 382 657, 571 664, 634 Hyd. II
18, 51. 66ij« 20, 78 21, 90 » e« b 22, 99 23, 115 34, 236
36 Marc. U 65, 398, 4 <er 71,413 79,435,2 80,439,3
86, 455, 3 92, 484, 2 103, 529. 534 Auct. Marc. II 104,
535, 1 bis. 536, 1 105, 536, 9. 537, 3 106, 539, 5. 540, 4.
541,3 107, ."i^S, 3. 545, 2. 546, 3 108, 547, 6 JiS Coss.
II 154, 1160 156, 1214. 1215. 1225. 1240 157, 1270 161,
1364 Vict. T. II 187, 464. 466 189, 479, 1 198, 531.
533. 534, ibis. 534, 2 200, 541, 2 201, 543 JiS. 545. 546, 2
205, 565 loh. II 212, 569, 2. 571, 2 215, 578, 1 Chr.
Cass. II 223, 5io. 513 Mar. II 235, 534, 2 Is. hist. II
276, 19. 22 282, 18. 19 297, 4. 6. 15 298, 1. 15 299, 19.
27 300, 2. 13 add. I ad Is. hisi. II 304, 6. 9 C. Byz. II
334, 6bis 335, 6 344, -iibis 347, 29 C. Hisp. II 344,
38 363, 110 Is. chr. A II 451, 214 472, 377 475, 399
Is. chr. B II 451, 142 475, 255 Nenn. int. IH 149,
3. 4 Britt. III 157, 8 159, 17 Bed. A III 289, 346
294, 399 302, 480 306, 503. 507 307,516 312, 544 315,
564 Bed. B III 315, 288 add. II ad Bed. III 336
Eeg. Wand. III 458, 3 (A). 1. 3 (II) Alrice (gen.)
C. Ilisp. II 344, 38 Affrica Havn. 1 269, 29 C.
Hisp. II 334, 1 335, 1 Ps. Is. h. II 378, 2 381, 7
384, 11 bis 386, 17 add. IV ad Js. chr. II 502 Nenn.
int. m 157, 6 — Atricam restituendum Sang. I
300, 548
Africa proconsularis Silv. I 538, 3, 1
Affricani (subst.) Ps. Is. h. H 378, 2
Africanus (adj.) Vict. T. II 205, 560 C. Hisp.
II 360,95. 96. 99Jts 363, 113 iiS Ps. Is. h. II
378, 1 provincia Africana Vict. T. II 203, 553,
1.554,2 loli. II 212,570,1 Africana ecclesia
Vict. T. n 193, 497, 4 204, 557, 1 loh. II 211
V. 1. 5 Is. hist. II 299, 4 episcopi Africani (pl.)
Vict. T. U 204, 556, 2 Africani antistites ib. 202,
550, 1 Africaue regionis C. Hisp. U 355, 77
Affricanus Ps. Is. h. II 383, 9 386, 17 bis
Afer Chr. 511 1 641, 388 Cass. II 144, 869 145,
889 Is. chr. A II 460, 286 Bed. A III 289, 349
Afrus add. IX ad Is. hist. II 390 jwst (b) 17
Afri (pl.) Oener. A 1 99, 7S 107, 197, 67 109, 211
Chr. Al. I 99, 73 107, 167, 67 109, 182 Oeneal.
I 166, 119 Prosp. 1 468, 1261 add. IX ad Is.
hist. n 390, (a) T.(b) 9 Meg. Wand. Hl 459, 16
(S)
Agabra v. Igabrum
Agareni Prosp. I 386, 29 Ep. Ov. U 375, 20 add. I
ad Bed. III 335, 541 Agarensi Is. chr. A II 432, 34
Agatha civitas Agatliensium N. Oall. 1 608, 5
Agathicum Marc. II 94, 494, 2
Agaunenses v. Acauno
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
635
ager Calventianus An. Val. I 328, 87
Aggageni v. (iagarini
Ag-gci Oener. A I 101, i:ia, :i Vlir. Al. I 101, lo.-,, :i
agger v. vallum
Agialea v. Aegialca
At/innum civitas Aginucnsium N. (lall. I (>04, xiu 2
Agned nions Brltt. IIT 200, lu
Agrippina, Agrippincuses v. Cdlcmia Agrljipiiia
Agnsteilnnnm, Agnstidnnnm ?!. Augustodnnnin
Alamauni iVos^. I 441, 8715 4G0, 1160 (Jass. II l.^JO, 1027
152, 1095 153, 1126 add. II ad Bed. III 339 (Orat.)
Alamani Vhr. 611 I 642, 420
Alamannia P«. Is. h. II 384, 11
Alamannica gens Vons. Vonst. I 241, :)66, 3
Alamosyui Vhr. Al. I 110, I9:i Alamosenni Gener. A
I 107, 197, 10 Salaiuossini Vlir. Al. I 107, 1G7, 10
Adamosyuii ib. 105, \M
Alani Cons. Vonst. I 243, 379, 3 Eavn. I 299, 406 302,
4;.3 F. Vind. A 1 305, 693 add. I ad Prosp. I 487,
4S5 Dom. Val. I 630, 9 Chr. 511 I 653, 547 655, 552.
557. 562. 564 Clir. 4.52 I 654, 63 660, 124. 127 Ifyd. II
17, 42 18,49 19,60. 6S Cass. II 154, 1177 Is. hist.
II 276. 13 294, 13 295, s. 23a-b 296, 9 300, u add. I
ad Is.hist. 304,2 add. VII 31ti Is. chr. A II 471,
368. 373» Halani Prosp. I 465, 1230 Marc. 11 60,
379, 2 69, 408, 1 88, 464 Cass. II 158, 1278 Bed. A III
298, 462 300, Ae,h 302, 4so cf. Ellaini
Alazonii v. Lazones
Alba longa Chr. 3o4 I 143, 14 Nenn. int. III 150, 5
Alba Chr. 354 1 143, 16 Prosp. I 390, 98 Ps. Is. h.
II 379, 34;« Is. chr. A II 439,99 Is. chr. B H 439,
6.i Britt. III 150,5 Bed.A III 261,72 Bed. B III
261, 77
Albani Prosp. 1 390, 99 I add. p. X (ad p. 545)
Britt. m 153, 7 160, 8 Bed. A IH 261, 75 265,
110 reges Albani Chr. 354 I 143, 15
Albania (ad mare Caspium) Gener. A I 98, 88, 2 Chr.
Al. I 98,62,2 Scyth. L. II 321,31 Scyth. B. H
321,31
Albani Gener. J. I 97,83,2 107,197,14 111,223
Chr. Al. I 97, 58, 2 107, 167, 14 111, 195
Albanum Chr. 354 I 71,28 Cass. II 122, .50 Alba-
nensis civitas Bed. A UI 296, 422
basilica lohaunis baptistae Bed. A III 296, 422
Albensium civitas N. Gall. I 601, 4
Albia Ps. Is. h. II 382, 8
Albigensium civitas N. Oall. I 603, xii 4
Albion Keim. int. III 147, 14
Albis (flumen) Cass. II 135,589
Albula (jiiwius, qui post appellatus Tiberis) Bed. A
III 263, 100
Alcala Ps. Is. h. II 387, 19
Alcufa Ps. Is. h. II 381, 6 <jen. Alcule ib. 384, 11
Aldsaxones v. Estsaxum
Alexandria Chr. 354 I 40 Oener. B I 137, 199 Savn.
I 269, 30 Barb. I 290, 197. 198 292, 224. 228 294, 258
295,279.286 296,297 297,31:) Prosp. I 398,223 401,
268 412, 421 415, 476 417, 507 421, 578 422, 583. .593
424, 616 431, 705 432, 721 437, so7 439, 842 441, 883
444,927 448,993 449,1008 451, 1030 453, io70 456,
1115 Silv. I .542,10,1 Chr.511 I 637,214 639,305
640, :i52. 358 641, 389 (;43, 467 Clir. 462 I 648, 24
650, 28. 45 Ilyd. II 14, 5 17, 38 23, 109 3Iarc. Tl 62,
389, 4 77, 430, 3 83, 449, 2 89, 466 Cass. U 126, 229
134, .558 141, 768 145, 891 146, 924 Vict. T. U 186,
457, 3 199, 538, 2. 539 bis 204, 555, 2 205, 561 loh. II
211, 568, 2 V. Byz. n 339, 21 C. Hisp. II 339, 14 Kp.
Ov. II 371, 5 Ps. Is. h. II 384,11 Is. chr. A II
449, 195 453, 2.12 aJiS 455, 245 460, 287 462, 295 472,
375 473, 384 475, 3971) 476, 400 add.II ad Is. ehr.
II 493, 8 Bed. A IH 275, 197 276, 215 280, 255. 256 Ws
285, 296 290, 359. 364 291, 372. 374 294, 397 295, 409
296, 429 305, 496 307, 517 312, .543 314, 557 Bed. B
m 283, 182 290, 213 300, 256 add. I ad Bed. III
334, 494 335, 557 bis Alexaudri(a] Barb. I 296, 300
Alexandrina urbs Prosp. I 480, 1358 v. 20 add. II
ad Prosp. 489, ;i Vict. T. II 204, 556, 2
Alexandriuus (subst. vel adj.) Chr. 354 I 145, 16
146, 2 Havn. I 399, 235. 243 300, 428 Prosp. I
404, 322 459, 1146 Vict. T. II 192, 495, 2 194,
507 200, 542 t>. 22 203, 553, 1 205, 566, 1 Is. chr.
A II 453, 235 a Bed. A 111293,389 Alexandrina
ecclesia Prosp. I 414, 456 419, 638 420, 656 423,
611 427, 645. 655 428, 673 433, 741 437, 806 446,
962 449, 1010 Hyd. II 19, 61 Marc. II 84, 451
Vict. T. II 185, 453, 1 186, 458, 2. 460 187, 460
189, 475, 5. 477, 1 190, 480 bis 191,490, 1 192, 492,1
193, 497, 3 196, 521, 1 197, 524 199, 638, 2 200,
541, 1 202, 551, 2 loh. II 219 V. 21 Bed. A III
288, 342 Alexaudrinus episcopus Barb. I 290,
197 297, 313. 325 Prosp. 1 453, 1066 464, 1220
472, 1297 480, 1358 V. u 484, 1376 Hyd. n 25,
145 Marc. n 61, 3Si, i 65, 398, 5 Vict. T. II
184, 448 185, 461 190, 482. 484. M85. 487 192, 494
196, 617, 1. 521, 2 199, 540, 2 Is. chr. A II 471,
370 472, 381 Alexandriuus antistes Vict. Aq. I
680, 1 Alexandi-iuus praesul Vict. T. II 184,
447 185, 451
Alexandriui (plur.) Oener. A I 137, 362 Ps. Is.
h. n 384, 11
topographica Alexandriae :
balueum Diocletiani Barb. I 290, 199
basilica v. ecclesia
bybliotheca Prosp. I 399, 243
carcer casteUi Diocletiaui Vict. T. II 204, 655, 2
— praetorianus carcer Vict. T. 11 204, 555, 2.
556, 2
castellum Diocletiani Vict. T. II 204, 555, 2
ecclesia lohannis baptistae Mavn. I 269, 30 Is.
chr. A n 476, 400 Bed. A III 297, 436 307,
517 basilica sancti lohannis baptistae Vict.
T. II 205, 561
mausoleum Antonii et Cleopatrae Cass. II 134,658
Pharus Ep. Ov. II 371, 5 Farus Bed. A III
276, 215
portae Petrinae Barb. I 296, 297
praotorium Vict. T. 11 204, 556, 2 cf. carcer
templum Serapis Chr. 452 I 650,28 Marc. II 62.
389,4 Serapis sepulchrum Bed. A III 297,436
Tatianus Uuvius Barb. I 296, 297
636
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Alfeus, Alfius ». Alpheus
Alfura Ps. Is. h. H 386, n
Alimalas v. Elymais
Aliud vel Adalia N. Gall. I 587, 9
Allogobrorum moutes Ps. Is. h. TL 378, 1
Almarie (gen.) Ps. Is. h. 11 378, l
Almidina C. Byz. II 346, 29 v. 9/10
Alpes Or. Coiist. I 7, 15 Havn. I 337, 1 Prosp. I 482,
1367, 4 Chr. 452 I 654, 67 Is. hist. II 269, 6 294, 11
Alpes Appenninae Silv. I 536, 8 »
Alpes Cottiae Silv. I 536, 8 Cass. II 138, 685
Bed. A ni 317, S75 319, 685 Alpes Gothiae
Havn. I 337, 2
Alpes Graiae Silv. I 538, 17 proviucia Alpium
Graiarum et Poeninarum N. Qall. I 598
Alpes luliae Havn. I 299, 40l Chr. 511 1 651,
540
Alpes maritimae Silv. I 537, 7 provincia Alpium
maritimarum N. Gall. I 611
Alpes Poeninae v. A. Graiae
cf. Inalpes
Alpheus Alfeus Gener. A 1 111, 229, 16 Is. hist. II
267, 13. 14 Alfius Chr. Al. I 111, 201, 16
Alsa Prosp. 1 452, 1056 Cass. II 151, 1073 Alsa
fluvius add. II ad Bed. III 338
Alsaxan v. Estsaxum
Altinum Oener. A 1 112, 229, 39 Chr. 354 I 147, 2
Prosp. 1 429, 681 Cass. U 143, 838 Lat. lust. III
420, 35
Altiodorum, Altisiodorum v. Autessioduruni
Alys, Alyus v. Halys
Ama Geneal. I 167, 158
Amaia loh. EI 213, 574, 2 eastrum Amaia Ps. Is. h.
II 385, 14 Amaya ib. 282, 8
Amalechitae [Geneal. I 173, 275] Amalecitae Bed. A
III 259, 55
Amanitae v. Ammonitae
Amathus (Palaestinae) Amathusi (pl.) Gener. A I 100,
129
Amasia Prosjp. I 449, 1007 c/. Pontus
Amaxobii Gener. A I 110, 218 Chr. Al. I 110, 188
Amazoues (gen. -um) Gener. A I 97, 83, 6 Cass. II
122, 56 Scyth.L. n 314, 8 316, I6 Scyth. B. II 314,
9 315, 11. 13 bis. 14 316, 15. 16 317, 17. 18 320, 29 321,
31 Is. chr. A n 438, 93 Amazonis (acc.) Scyth. L.
n 320, 29 321, 3i(?) Amazoni (nom.) Chr. Al. I
97, 58, 6 Amazoue (= nae) Scyth. L. II 315, 11
Amazonarura Scyth. B. II 316, 16. 17 Amazonas
Scyth. L. 316, 14. 16 Amazonis (dat. vel abl.) Scyth.
L. 316, 14. 15 321, 31
Amazonia Oener. A I 98, 88, 3 Chr. Al. I 98, 62, 3
Ambiani Prosp. I 458,1135 Cass. 11 152, 1110 Bed.A
in 298, 444 apud Ambianis Cons. Const. 1241,
367,2
civitas Ambianensium N. Oall. I 591, 10
Amida Marc. 11 96, 502, 2. 503 100, 518, 3 101, 51B add.
II ad Bed. III 338 Amideusis ecclesia Marc. II
100, 518, 3
[Aiiiiens Amiaus N. Gall. I 591, lu]
Amisus Araisos libera Gener. A 1 109, 209, 16 Amis-
sus eleuthera Chr. Al. I 109, 18O, 16
Amiternura Prosp. I 403, 300
Ammon (i. e. Ammonium oasis) Bed. A III '275, 201
Ammonitae Ammauitae Oener. A 1 118, 260 Oener.B
I 118, 103 Oeneal. I 189, 514 Bed. A III 260, 64i;s
Araanitae Chr. Al. I 118, 246 — civitates Amon
Geneal. I 189, 515 filii Ammou Oeneal. I 180, 38i "
filii Amnon ib. 180, 381 b
Amnias Jtuvius Amnem (fluvium) Scyth. L. II 314, 9
316, 14
Amorrei Gener. A I 107, 197,23 Chr.Al.l 107,167,23
Amorrhaei Oild. III 38,9 Amorreus Chr. Al. 1 115,
226 Amorretis (abl.) Geneal. I 177, 352
Anaplus Marc. II 92, 481, 1
Anas fluraen Hyd. II 21,90^
Anchiale Bed. A III 265, 114
Anciro v. Acyro
*Ancosi Ps. Is. h. II 386, 16
Aucyra (Galatiae) 3Iarc. 11 98, 513 Vict. T. II 195,
515, 2 205, 562, 1
Andecavorum civitas N. Gall. I 586, iii 4
Andes (pagus prope Mantuam) Prosp. I 404, 307
Bed. A ni 280, 250
Andrus (insula) Chr. Al. I 108, 177, 1 Andrum Ge-
ner. A l 108, 206, 1
[Angers Angiers N. Gall. I 586, HI 4]
Augli Havn. I 270, 55 add. II ad Is. chr. II 491, 3
add. IV 505, 5 V. Gild. A III 95, 30 Britt. III 146,
3 186, 4 205, 18 Bed. A III 303, 484 304, 4S9 309,
hilbis 311, 541 (er 313, 554 315, 562 316, 566 319, 586
320, 590 Bed. B III 304, 260» add. IV ad Bed. III
345 *AngIi jjro Hunni Ps. Is. h. II 382, 9 383,
10 384, 10 bis. 12
Anglia V. Oild. B III 109, 17
Angligenae (pL) V. Gild. B III 110, 22
Anglice (adv.) V. Gild. B III 110, 23 Neiin. III
205, 12
Antiates v. Antium
Antinoupolis (Aeyypti) »;' 'Aiirivoov riig 0);,5(d'cfos Chr.
paseh. I 223, 122 Antinoensi primae Thebaidae ci-
vitatis exilio Vict. T. 11 203, 654, 1 exilio Antinoensi
ib. 205, 562, 1
Antiochia (Syi-iae) Cons. Oonst. I 236, 341 Chr. pasch.
I 238, 351, 1. 2 Prosp. I 398, 232 412, 423 414, 471
427,641 429, 678 431, 699 432, 723 435, 770. 781 437,
804 439,849 440,857.871 441,889 442,902.905 444,
9.'3 446,961 451, 1027 456, iiie 457, 1121. 1124 460,
1164 Silv. I 522, 72 541, 8, 1 Chr. 511 I 638, 430.431
642, 425 644, 493 Chr. 452 1 648, 24 Marc. II 65,
398, 3 77, 428, 1 87, 459 98, 512, 9 102, 526 Cass. II
144,879 Vict. T. II 191,490, 2 200, 542 V. 19 Mar.
U 236, 540, 1 Ps. Is. h. II 384, n add. II ad Is.
chr. II 494, 9 Oild. III 67, 31 Bed. A III 276, 2io
286, 309 290, 359 291, 371 292, 383 297, 438 314, 559 Jis
Anthiocia add. II ad Sed. III 339 bis Antiochena
urbs Atarc. II 100, 518, 3 )f 'Avrioxiiav Chr. pasch.
I 237, 350, 1 238, 355, 1 Antiochia magna Auct. Marc.
II 106, 540, 2
Antiochenus (subst. vel adj.) Prosp. I 437, 803
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
637
Marc. II 93, 486 Vict. T. II 193, 497, 3 104,
Mbls 199, .'.39 200, 542 V. •j:t 203, ,■.53, 1 Sed. A
III 295, 4U9 provincia Aiitii.chena V. liyz.
II 355, 3S Antiochena ecclesia Prosp. I 412,
419 420, 561 423, 608 add. V ad Prosp. I 495
Marc. n 87, 459 Vict. T. II 184, 444 187, 465, i
188, 473, 4 189, 477, 3 191, 488, 3 192, 492, 1 196,
521, 1 197, 524 Bed. A in 283, 283 292, 383
Antio<rlienns episcopns Prosp. I 419, 5.'.o Marc.
n <il,. 181,1 T7c<. 3". II 190,492.48.5.487 191,
488, 3. 490, -J 192, 491, 2 194, 504 195, 512. 516 196,
521, 6 200, 540 202. 548, 2 Aiitiochenus praesul
Vict. T. II 184, 447 185, 451 193, 499
Antiocheni (j,l.) Bed. A III 293, 393
Antiochensis episcopus Vict. T. 11 204, 555, 3
Antiochensis metropolitaiius Ps. Is. h. II 384,11
topographica Antiochiae :
circus Marc. II 102, 526
thermae Severianae Cass. 11 144, 879
Antiochia (Isauriae) Marc. II 95, 498, 2 Antiochia
maior Isauriae Hyd. II 32, 215
Antipolis civitas Antipolitana N. Oall. I 610, 7
Antium Antiates Cass. 11 126, 21G
Antuaticura v. Lausanna
Apamea (Syriae) Prosp. I 398, 232 Apamia Bed. A
m 276, 210
Appenninus Auct. Marc. II 105, 538, 4 monte Afiomine
Ps. Is. h. n 380, 5
Apsarus congregatio Apsari Ckr. Al. I 111, 199 ac-
cessus Absariis Gener. A I 111, 227
Apta civitas Aptensium N. Gall. I 610, 2
Apulia Silv. I 536, 10 add. IV ad Vict. Aq. I 755
Ps. Is. h. 11 379, 3 add. II ad Is. chr. U 493, 5
Apuli (pl.) Bed. A III 254, 26 Apulienses Gener.
A I 109, 210, 5 Apulisii Chr. Al. I 109, isi, 5
Aquae Tarhellicae (hodie Dax) eivitas Aquensium
N. Gall. I 606, 3
Aguae Flaviae Flaviae Uyd. II 32, 207 Aquaefia.
Tiensis ecclesia ib. 32, 201
Aquae Grani ( Aquisgranum , hodie AachenJ add. IV
ad Bed.iUl 345
Aquae Sextiae oppidum in quo aquae Sextiae Cass.
II 131, 442 civitas Aquensium N. Gall. I 610, 1
Aqualasineusium ciTitas v. Ecolisnensium
Aquileia Chr. 354 I 147, 27 148, 7 Cons. Const. I 245,
388, 2 Eavn. I 302, 452 Agn. I 302 Prosp. I 438,
821 442, 899"4.52, 1056 462, 1191 482, i365 add. IV, 1
ad Prosp.l I 492 Silv. 1^536, 7 Ckr. 511 I 642, 423
644, 477 649, 523 663, 617 Hyd. n 15, 17 Marc. II
62, 388, il 84, 452, 3 Cass. II 146, 935 148, 983 151,
1073; 157' 1255 Qild. m 338 Bed. A III 299,460
oM. II ad Bed. III 338 Lat. lust. IH 421,14
Aquileie (gen.) Bed. A 111^317, 572 Avvileua Britt.
m 169, i Eigilia Nenn. int. III 169, 3
Aquileienses clerici Prosp. I 459, 1154
Aquincum (Pannoniae) Acincum Cons. Const. I 230,
294 242, 375, 3 'Axiyxof Ckr. pasch. I 242, 375, 2
Aquitania Chr. 452 I 654,73 Hyd. II \9,i9^ Chr.
Caes. II 223, 513 Is. hist.\ll 279, 21 282, 20 Ps. Is. h.
II 378, liw 384, u. 12 secunda Aquitania Is. hiat.
II 276, 31 provincia Novempopulana Aquitnniae
tertia N. Oall. I 605
Arjuitanicus Aquitanica regio Marc. II 88, 463
regnuin Aquitanicum Is. hist. 11 277, 3
Aquitanica Hyd. II 19, 69»
Aquitanica priraa Silv. 1 537, 4 proviucia Aqui-
tanica priina N. Oall. 1 603
Aquitanica secunda Silv. I 537, 5 secunda Aqui-
tanica Prosp. I 469, 1271 provincia Aquitanica
secunda N. Gall. 1 604
Aquitani (pl.) Gener. A 1 98,83,43 107,197,61
add. IV ad Bed. lU 345 Aquitanii Chr. Al. 1
98, 58, 43 107, 167, 61
Ara insula Nenn. int. III 156, 8
Arabia Gener. A I 110,221.222 Chr. Al. 1 111, 200, 9
Prosp. I 437, 803 Scytk. h. 11 318, 23 Scyth. B. II
318, 23 C. Byz. U 334, 4 335, 7 337, 13 346, 29 v. 37
C. Eisp. n 335,2 337,9 Is. chr. A U 458, 265»
260, 283» Gild. m 25, 15 64, 14 74, 17
Arabia eudemon Gener. A I 106, 195, n Arabia
eudemones ib. 108, 201 Arabia famosa Ckr. Al.
I 106, 164, 11 108, 172
Arabia vetus Gener. A I 106, 195, s Arabia anti-
qua Chr. Al. I 106, 164, 8
Arabia interior Chr. Al. I 110, 192
inferior Arabia Chr. Al. 1 110, 193
Arabs Arabam (acc) C. Eisp. n 364, 118
Arabes Gener. A I 107, 197, 6 108, 201 Gener. B
I 105,6.5.74 Chr. Al. I 110,193 Oeneal. I 172,
255 C. Hisp. II 338, 12 Us. 13 340, 18. 19. 21. 23
341, 25. 25 H(ir. 26 343, 37. 37 mj. 345, 41. 41 m^.
346, 43 his 347, 45 348, 46 349, 49. 52. 53 350, 57.
58 351 , 62. 65. 65 mg. 66 352, 68 bis 353, 69. 70
353/54, 73 354, 74 bis 355, 78 356, 79. 80. si. 82
357, 84 359, 89. 89 mg. 90. 92. 93 mg. 360, 93. 95.
96 bis. 96 mg. 361, 100. 102. 104 mg. 362, lo4. 105
bis. 105 mg. 107. 109 363, nibis 364, 120. 121 365,
123 366, 129. 130. 131 ter. 134 367, 137 C. Byz. H
355, 36 Ps. Is. h. n 380, 4 386, n ter add. IV
ad Is. chr. H 502 Arabas Cass. H 140, 747
C.Hisp. II 343,34 351,65 352,69 356, so 361,
103 mg. 363, 110 Arabis (abl.) ib. 366, 130 Arabi
Ckr. Al. I 108, 172 Arabii ib. 105, 147
Arabes eudemones Gener. A 1 108, 201 Arabi fa-
raosi air. Al. I 108, 172
Arabes veteres Oener. A I 106, i9o, 17 Arabi
antiqui Chr. Al. I 106, 159, 17
Arabes primi Oener. A I 106, 190, 14 Arabi primi
ib. 105, 183 Chr. Al. I 106, 159, 14 Arabi primi
et secundi Chr. Al. I 107, 167, 6 Arabes priores
Gener. A I 105, 176
Arabes maius Geneal. \ 166, 109 Arabes miii. ib.
165, 102
Arabas interiores (acc.) Ckr. 511 I 641,384 Cass.
II 144,876
Arabicus Prosp. I 405, 335 i'. 2 434, 750 Hyd. II
22, 106 Marc. 11 63, 392 v. 14 C. Byz. 11 346, 29
V. 30 C. Eisp. II 346, 44 356, 79 358, 86 v. 12
363, 112 bis. 114 Ps. Is. h. 11 381, 6 386, 17 Bed.
A III 281, 262
638
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Aracellitani Bacaudae Hyd. II 24, 128
Aradii (lener. A I 100, 127 Chr. Al. I 100, 99
Ararat inontes Js. chr. A TI 428, 17
Araris, Arasis v. Ara.xes
Araugio civitas Araiisicorum N. Gall. 1 602, 9
Araxes Arasis fluvius Scyih. L. II 313, 5 fluvium Ara-
rim Scyth. B. U 31.3, f,
Arbela (Assyriae) Arbelisya pugua Oener. B 1 131,
195 *ininarrabiles Gener. A I 131,329 (^latet. iu Ar-
belis' Frick)
.Vrcadia (Aegypti) Silv. I 542, lo, 6
.\j-cades (Graeciae) Gener. A I 108, 204 Silv. I 518,
30 Arcadii Chr. Al. I 108, 17.".
Archabico v. Ai-cobriga
Archad Geneal. I 166, 131
Archelais Prosp. I 435, 780 Cass. II 145, 905 Bed. A
III 289, 352 Arcelaida (abl.) Chr. 354 I 147, 17
Arcilas v. Arelate
Arcobriga Arcabica I 573 (Cart.) Arcbabico Ps. Is.
h. U 382,8
Ardraaca V. Gild. B UI 108, 24
Arecluta V. Gild. A III 91, i. 3
Aregia Is. hist. U 287, lo (b) Reia Ps. Is. h. II 385, 14
Aregenses Is. hist. II 287, lo (a)
Aregenses montes loh. II 214, 575, 2
cf. Auregenses
Arelate Chr. 511 I 664, 635. 649 665, 657. 666 Syd. II
21,92 29,177 Arelatem (acc.) OAr. 5J1 I 663, 621
664, 633 Arelaten Ps. Is. h. II 384, 12 Arelas Savn.
I 304, 455, 6 Savn. A I 309, 476, i 313, 486 Prosp.
I 471, 1290 Chr. 452 1 658, 102 Ai-elatum Syd. U
27, 163 Marc. II 70, 411, 3 Chr. Caes. II 222, 473
Mar. U 232, 455 Is. hist. U 281, 13. 19 Arcilas Is.
hist. U 277, 7
Aj-elatense oppidum Savn. I 300, 41l Prosp. I
466, 1243. 1247 civitas Arelatensis Prosp. I 470,
1285 Arelatensis episcopus Prosp. I 455, 1096 471,
1292 Chr. 45-2 I 654, 74 662, 134
civitas Arelatensium N. Gall. I 603, xi 13
Aremorici add. II ad Silv. I 613, 2 c/. Brittones
Aremorici
Armorica V. Gild. A UI 96, 12 Armoricae (i:il.)
Britt. UI 148, 2
Armoricana provincia Syd. II 33, 218
Areto V. Oretum
Arevernus v. Arverui
Argentaria Prosp. I 460, 1160 Cass. U 153, 1126 castrum
Argentariense N. Gall. I 598, 7
Argentorato A^. Oall. I 598, 7
Argentoratum Cass. II 152, 1095 civitas Argentora-
tensium N. Gall. I 592, vii 2
Argi vel Argos Argi Prosp. 1 390, 87 /9(7)). I 547, 5
apud Argos Bed. A III 256, 42 aput Argos Prosp.
I 387, 33
Argi^Tis Cbr. 511 1 635, 137 Is. chr. A II 442, 139
Argivi (pl.) Is. chr. B II 432, .13 Bed. A lU
256 , 44. 45 Bed. B III 256, 44 Argion (gen.)
Chr. Al. I 1 14, 224
Argi (= Argim) Silv. I 547, 7
Ariani Chr. Al. I 106, 159,5 Arriani Gener.A I 10,5,
179 106, 190, 6 Arrianii Chr. Al. I 105, 149
Ariminum Sam. 1 301,432 319,493 F. Vind. A I
318,644 Agn.iaW Proap. 1 399, 239 456,1104 Auct.
Marc. II 10.5, 538, 3. 4 106, 538, 7
Ariminensis perfidia Prosp. I 456, 1109
castrum Arisidensium N. Gall. 1 604, xii 9
Armaten Geneal. I 190, 531
Armenia Prosp. I 404 , 310 407, 343 Chr. 511 I 638,
256 Marc. II 67, 403, 3 99, 515, 5 Cass. II 141, 7G1
Vict. T. U 195, 515, 1 204, 559, 2 loh. U 212, 571, 1
C. Byz. II 346, 29 v. 36 Ps. Is. h. II 381, 6 Is. chr.
A II 428, 17
Armenia minor Gener. A I 98, «s, 4 Silv. I 541,
9, 6 Armenia maior Gener. A I 98, 88, 6 Silv.
1 541, 9, 7
Armenia parva et magna Chr. Al. I 98, 62, 4. 5
Armenius Armenus add. III ad Bed. lU 342
Armenii Gener. A I 96, 70 105, 184 107, 197, 32
111,226 Gener. B 1105,75 Chr. Al. l 96,i7
98,60,6 105,154 107, 167,32 111,198 Geneal. I
165,86 169, I85t> Prosp. I 407,353 loh. U 211,
567, 3 add. IV ad Is. chr. II 502 Bed. B UI
308,272 Arraeni Gener. A I 97,83,5 98,
85, 6 air. Al. I 97, 58, 5 Geneal. I 168, 174
Is. chr. A II 476, 401 1> Is. chr. B II 476,257
add. I ad Bed. III 334, 521
Armorici v. Aremorici
Aroer Geneal. I 189, 515
Arpinum Bed. A III 279, 239 Arpis (ahl.) Prosp. I
402, 290
[Arras N. Gall. I 591, 5]
Arrei Geiier. A I 97, 83, 4 Errei Chr. Al. I 97, 58, 4
Arriani v. Ariani
Arsinoe quae est Indiae Gener. A I 106, 188 Arsino-
ita India Chr. Al. I 106, 157
Arures C. Sisp. 11 363, iio
Arverni civitas Arvernorum N. Gall. I 603, Xn 2
Arevernus add. II ad Silv. I 613, 3
Ascalon Geneal. I 189, 5i9 Ascalona (acc.) ib. 167, i.5s
Ascalonita Prosp. I 404, 306 405, 335, l Chr. 511 I
638, 259. 270 Bed. A III 280, 249 281, 262 Asca-
lonitae (pl.) Bed. A lU 293, 393
Asculum Auct. Marc. U 107, 544, 1. 545, 1 Asculis Silv.
I 535, 5
Asia Or. Const. I 7, 9 9, 15. 29 Oener. A I 99, 91, 13
Chr. Al. I 99, 65, 12 128, 297 Chr. pasch. I 238, 356
Prosp. I 420, 560 423, 604 428, 674 434, 75i 441, S77
Silv. I 540 {tit. 7). 7, 1 547, 2. 27 Chr. 511 1 637,
230. 238 641, 383 642, 421 Marc. II 73, 417, 2 90, 472, 3
Cass. II 122, 56 132, 484 148, 972 Is. hisi. II 269, G
add. I ad Is. hist. II 304, 6. 7. lo Scyth. B. II 311, l
312, 3. 5 315, 13 317, 19 318, 23 319, 25 Seyth. L. II
312, 3. 5 315, 13 317, 19 318, 23 321, 29 C. Hisp. II
355, 78 C. Byz. 11 355, 36 bis Is. chr. A U 458, 263.
265 463, 311 7«. chr. B II 449, 130 Ps. Is. chr. II
499, 195 Nenn. int. III 149, 3 bis Brilt. III 159, 16
£e(J. ^ UI 275, 202 277,220 281,265 287, 327 add.
II ad Bed. III 336 Asie (gen.) C. Htsp. II 356, 80
Asianus Prosp. I 429, 682. 683 433, 743 add. V ad
Prosp. I 495 Marc. II 81,443, 2 Bed. A \l\
287, 330 288, 332 289, 343
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
639
Asiaiii (pl.) Oener. A 1 l()7,r.';, :w 108, •ju.s, l
Chr. Al. I 107, 1(57. :» 108, nn, l
Asiaticus Is. chr. A II 453, 23.s»
Asido Asidona I 573 {Bet.) luh. U 212, .S7i, :i A.ssi-
doua Pa. le. h. 11 382, s
Asisium Auct. ilarc. II 107, .ii.s, 4 civitas Asisinatium
ib. 108, 547. 1
Asopus (flumen) Gener. A 1 111, 22'.i, u A.sscii)Us ''/(;•.
Al. 1 111, 201, u
Asor (Chasor) Bed. A IU 259, 53
Assat sisa Ps. Is. h. 11 384, u
Assauch Ps. /«. /(. II 282, 8
Assidona r. Asido
Assur Ps. Is. h. W 381, «iis 384, u
Assyria GeHer. .1 I Idt;, is.s, 6 Chr. Ai. I lOli, ii;i, (i
Cass. II 141, 761 /s. cAr. yl II 4;')9, 271;»
Assyrii '_'/«•. Al. I 95, 29 103, uo 100, I5;i, 6. ifil, 1;
107,167,2 114.224 117, 2,-!6 124,^^81 127,2%
Gener. A 1 106, 190, 6. 192,6 107, 197,2 Qener.
B 1 135, 166 Geneal. 1 164, 74^ 172, 255 193,
568 Prosp. I 393, 147 Silv. I ,547, 2. 11 Chr. riU
1 632, 23 635. I4R Hiid. II 13, lo Cass. II 120,
3.6 121,43 161,1.166 ,S'c)/</l. iJ. U 311,1 312,4
Scyth. L. 11 311 ante \. i 312,4 /s. chr. A II
431,30 6Js. 3ia^b 432,33 442,137 443,147 /s.
chr. B II 431,27 Gild. III 67,6 M. ^ III
255,36 256,38 260,70 265, U4. \Kbis. ii8 266,
124. 128 bis 268, 140 269, 148 Bed. B III 255, 36
265,107 Assirii Gener. yl 1103,168 124,282
Sajth. B. II 311 ante l Ps. Is. h. II 378,2
add. II ad Is. chr. U 491, 2 Ps. Is. chr. II
498, 31 Asyrii Gener. B 1 103, 52 Geneal. 1
193, 569 bis Assyi-i Geneal. I 164, 74="
Assyrius (adj.) Prosp. I 393, 156 Oild. lO 39, 14
reges Assyrii Cass. II 120, 4
Astagi V. Astigi
Astaroth Geneal. I 188, 506
AsHyi (Baeticae) Astigis I 573 (Bef.) Astagi Ps. Is.
h. U 382, s
Astigi (alia) Ps. Is. h. II 382, 8
Astipalis v. Astypalaea
Astituecensi v. Ucetia
Astures Gener. A I 109, 215 (Jass. II 135,569 Is. hist.
U 291, 20 Ep. Ov. II 374, 16 Aspores Chr. AL I
109, 185 bis
Asturia Ps. Is. h. II 378, l de Asturias Ep. Ov.
U 371,7
Asturica (Asturica Auffusta) I 574 (Oallit.) Hyd. II
25, 138 30, 186 ter Ps. Is. h. II 282, 8 Auxturga
Ps. la. h. II 384, 12 Asturiceusis urbs Ilyd. II 24,
130 28, 173 (a) Is. hisl. II 279, 24 cf. Turga
Asturicensis conTentus Hyd. II 35, 249 Asturi-
censis regio /s. hist. 11 280, 16
Astypalaea insula Astypala Oener. A I 103, 134, 14
Asta vetera Chr. Al. 1 103, 125, 14 Astipalis Geneal.
I 168,165
Atax (flumen) Prosp. 1 403, 302
Atella I.al. Insl. UI 419,4
Aternum Auct. Marc. U 105, 538, 3
CHRONICA III.
Atlieiiae Oeiier. A I 97,77 Chr. Al. I 97, 6:i Prosp. l
422, 595 .S'i7»i. I 547, :. Chr. 511 I 636. 199 Cass. II
121,25 124,151 112,791 143,826 Is. chr. A U 434,
49 A. /». chr. II 499, 49 Bed. A III 287, 318 Bed.
B lU 256, .50 Athinae Chr. Al. 1 129, 311 Atheuae
male yro Athenienses Prusp. I 388, 55
sofista Atheniensis Pros/i. I 457, U|7 Atheuieusis
vir Bed. A III 286, :ii6
Athenienses Prosp. I 397, •204 404, ;f23 408,366
Chr..'>ll I 637, -207 640, :(54 Cass. II 141,777
/«. chr. A II 434,49 435,60 439, 108 445,166
Ps. Is. chr. U 499, 49 Bed. A lU 279, 246
Athinenses Bed. A Itl 274, 180 Athinei Chr.
Al. I 114,224 117, •.':i8 Lat. Mal. UI 428,46
Acciinsis Scytli. L. 11 318, 20 Aciinsebus ib.
317, 20 Acciliiselms ibid.
iopuyrapliica Alhenarum:
arx Prosp. 1 388, 55
bibliotheca Hadriani Cass. II 142, 79i Bed. A
III 287, 318
Atlas mons Athlans Gener. A 1 111, 22«, 4 Aulas Chr.
Al. I 111, •200, 4
Atrebates civitas Atrabatuin K. Oall. 1 590, 5 Atra-
batas facc^ Cass. U 152, u 11
Attica Gener. A I 98, 88, 26 Chr. Al. I 98, 62, 26 Prosp.
I 388, 56 474, 1316 add. I ad Prosp. I 487, 14 Bed.
A III 260, 69 Atice (r/en.) add. II ad Is. chr. U 492
sextarius Atticus I 549 (mens.)
Attici (plur.) Prosp. I 388, 66 Is. chr. A II 434,
49 Atticu.s (= -cos) Ps. Is. chr. II 499, 49
c/. Saitei
Atuatici v. Aduatuci
Aturensium civitas N. Gall. 1 607, 9
Avari Agn. 1 336, 95 Hami. I 338, 10* Vict. T. II 205,
663,2 Avares /oA. II 212, 67o, 3 214,676,6 215,
577, 1 biB. 579, 1 Is. chr. A U 478, 409
Auca I 573 Ps. Is. h. U 382,8
Auchiuitis v. Lychnitis
Avenio Avinio Mar. II 234, 600, i 239, 681, 2 Abinio
Vict. Aq. 1 729 civitas Avennicorum N. Oall. 1
602, 12
Aventicum Aventicus N. Oall. I 597, 3
[Augsburg Ogesburc N. Gall. I 594, vii I6j
Augusta Praetoria N. Gall. I 600, x 4
Augusta Vindelicorum Augusta N. Oall. I 591, vii 15
civitas Augustensis ibid.
Augustamnis Silv. I 542, lo, 2
Augustodunum Prosp. I 454, I07s Augustiduuum Clir.
511 I 663, 616 Agustedunum N. Oall. 1 584, i 2
apud Agustiduno add. II ad Bed. 111 .338
Augustoduueusis episcopus Hyd. II 26, I6i
Avila Byd. U 15, 13
Aulas V. Atlas
Aunonenses Hyd. II 35, 249 Aunonensis plebs ib. 34,
233. 239
Aurae portus v. portus
Auregenses Syd. II 32, 2o2 Is. hisl. II 302, 9 Cf.
Augenses
Auieliauorum civitas N. Oall. I 588,6 iuxta Auielia-
nis Mar. II 232, 463
82
640
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Ausciorum civitas N. Oall. 1 605, xiv l 606, 3
Ausona Ps. Is. h. 11 382, S
Austria add. II ad Is. chr. II 492 Austrie (gen.) ''.
Hisp. II 362, 105 Francie interioris Austrie ib. 361,
104
Austrasii add. I ad Is. chr. 11 490, 6 bis
Autalei Chr. Al. I 101, 105, 25 Lygallii Gener. A I
101, 132,25 = Awjilaet- Fr.
Autessiodurum Autisiodorum N. Gall. I 588, 3 Al-
tisiodorum Chr. 452 1 660, lU Altiodorum Bed. A
Ul 304,492
Autisidorensis episcopus Prosp. I 472, 1301 Altio-
dorensis ecclesia Bed. A III 304, 49i
Autricum N. Gall. I 588, 4
Autrigones Autrigonii (Jhr. Al. 1 109, I85li's Autri-
coni Oener. A 1 109, 215
Avvileua v. Aquileia
[Auxerre N. Oall. I 588, 3]
Auximum Auct. Marc. II 106, 539, 2 107, 545, 4
Auxturga v. Asturica
Axius (fiumen) Oener. A I 111, 229, 21 Axxius Chr.
Al. 1 111, 201,21
Azabenicus, Azafeni v. Adiabeui
Azariae montes v. lasdaire
Azotus (Asdod) Oeneal. I 167, 158 189, 519
Azunummin O. Hisp. II 367, 135
Azzuz Ps. Is. h. II 386, 17
[Bal)inbergeusis civitas N. Oall. I 594, VU 13]
Babylon Gener. A I 127,292 Oeneal. 1166, 13 1 Prosp.
I 395, 175. 182 396, 199 398, 224. 233 Cass. II 140,
747 Is. chr. A II 445, iG2 Bed. A III 248, 5. 6 268,
141 269, I4fi. 147 quinquies 270, 149 bis 273, 169 275,
198. 201. 202 276, 207 Bed. B III 248, e Babilon add.
I ad Chr. .354 I 152, 33 add. V ad Prosp. I 497
bis Chr. 511 I 636, I8I. 200 637, 211. 217 Fs. Is. h.
II 380, 3 Bed. A III 268, I4i. 142 269, 146 bis Babyl-
lou Chr. Al. 1 126, 291 Scyth. L. II 322, 33
Babylonia Chr. Al. I 95,29 124,281 126,290.291
127, 293 bis. 294 129, 311 Gener. A I 99, 93 106,
195, 4 124, 282 127, 294. 295 130, 301. 302 Gener.
B I 126, 135 127, 137 Chr. 354 I 148, 17 Geneal.
I 166, 132 170, 2011^ 180, 413. 415. 417 181, 418.
420». 422 bis 184, 453. 45S 185, 457. 458 193, 571
bis Prosp. 1 395, 174 Cass. II 120, 9 Is. chr. A
II 432, 33 445, 164 458, 265. 265» Is. chr. B II
425, 3 Britt. III 145. 9;iu (a). u (a) Bed. A III
254, 28 bis 267, i3i 268, i4o. 142 270, 149 v. u
Bed. B III 255, 38 Babylonie (gen.) Geneal. I
185, 457 Babilouia Oener. A I 95, 52 126, 291
Oener. B I 129, isi Chr. Al. I 99, 66 128, 302
Chr. 354 I 140, 7. 9. 12 Oeneal. I 181, 4is Chr.
511 I 6.35, 140. 148 636, 176 Scyth. B. II 312, 3. 5
.322, 33 C. Ilisp. II 353, 72 Bed. A III 268, 142
Babilonie (yen.) Gener. B I 130, 182 bis Babyl-
lonia Chr. Al. I 126, 290 128, 298. 299 Oener. A
I 132, 332, 50 Scyth. L. II 312, 3. 5 Babillonia
Gener. B I 130, 182 bis
Babylonius (adj.) Prosp. l 395,178 Bed. A III
279, 240
Babylonii (pl.) Bed. A m 270, 149 v. 15
Habilonica captivitas Chr. 511 I 638, 247 (^ampi
Babilonici C. Byz. II 357, 39 C. Hisp. II 357,
85 366, 130
Babylon in Aegypto Bed. A III 271, 153 Babilo C.
Byz. n 339, 21
Bacaudae (pl.) Prosp. I 445, 938 Chr. 511 I 643, 443
Chr. 452 I 660, ii9 Hyd. II 25, 141 cf. Aracellitani
et Tarraconenses
Bacauda Chr. 452 I 660, 117 662, 133
Baccis (abl.) Mar. H 239, 574
Baccuates v. Bacuatae
Bactriane Baetrianae Oener. A I 106, 195, 2 Bactriana
Chr. Al. I 106, 164, 2 Bactriona Chr. Al. I 106, 157
Bactra Bactris (abl.) Gener. A I 95, 49 106, 188. 193
Silv. I 547, 4 Bed. A III 254, 26 Bactrium Chr. Al.
I 95, 26 106, 162 Bactranon Geneal. I 166, lli
Bactriani Gener. A I 105, 175. 186 Oeneal. I 165,
101 Scyth. B. II 321, 31 bis Is. chr. A II 431,
32» Bacteriani Scyth. L. \l ?,\\ , \ 321,3l6is
Bactrianii Chr. Al. I 105, 146 Bactrionae Scyth.
B. II 311, 1
Bactri Betrii Gener. B I 105, 6*
Bacuatae Baccuates Gener. A I 107, I97, 65 Macuaci
Chr. Al. 1 107, 167, 65
[civitas Badebrunnensis (Paderborn) N. Gall. I 594,
VII 7]
Badouicus mons Oild. III 40, 18 mous Badouis Brltt.
III 200, II
balnea Badonis III 130, LXVni
Baeterrae Biterrae Hyd. II 20, 73 Biteris Ps. Is. h.
II 382, 8 civitas Beterrensium N. Oall. I 608, 3
Baetis (fluinen) loh. II 216, 583 Betis Gener. A I
112, 229. 38 Betus C/(»-. Al. I 112, 201. 3S cf. Vitu
Baetica provincia Hyd. II 21, 90» 24, 123 Chr.
Caes. II 223, 568 Is. hist. H 280, 19 (b) 297, 3
300,24 301,1/2 Baetioa Silv. I 538,4,3 Chr.
511 I 655, 557. 562. 564 657,568 Hyd. II 18,49
19, 60. 67 20, 74. 77 23, 114 31, 192. 193. 194 Is.
hist. II 276, 13. 18 280, 20 (a) 296, lu. 20 Betaca
Hyd. II 2\,M(b)
Baetici Hyd. U 24, I34 Betici Oener. A 1 109,
215 Beticii Chr. Al. 1 109, 185 bis
Baiae Prosp. I 425, 626 Cass. II 142, 799 Lut. lust.
III 420, 27 Baiae veteres Chr. 354 I 146, 26
Baioarii Harn. I 338, 9 proviutia Baioriariorum N.
CaW. I 594, VII A Boguarii -Britt. III 160, u Bavarii
add. IX ad Is. hist. H 390, (a) 13»
Bevaria Ps. Is. h. U 384, li
Baiocasses civitas Baiocassium N. Gall. I 585, ii 2
Baius (flumen) Oener. A I 111, 229,23 Beus Chr. Al.
I 112, 201, ssbis
Baleares insulae Sitv. I 538, 4, 6 Balcaricae iiisulae
Chr. 511 1 659, 584 Vicf. T. II 204, 555, 2 Is. hist.
II 296,17 Baliaricae insulae -Syd. II 21 , 86 insulae
Valliaricae Oener. A I 110,216
Bamma Geneal. 1 190, 533
Barbares AlVi ^ui et Barbares Gener. A I 107, 197, 67
Barbarica Ps. Is. h. II 384, ii
INDEX vm.
GEOGRAPHICA.
641
campi Barbarici (ad Tarracinam) Anct. Marc. II 104,
036, 4 cf. lordan. index p. l.JT
Barciiio Chr, Caes. 11 223, 5io. .Mi. ;)3i Barciiioiia {i/en.
-ae) Chr.511 1 655, 562 665, 6»o Is. hist. II 275,
30 (b) 282, 16. 22 283, 20 bis Barchinoua I 573 Ps.
Is. h. II 382, 8 383, a 384, 12 bis Barchinone (tjen.)
ih. 385, 12 Barcilo (ijen. -onis) Hiid. 11 24, 132 U.
hist. U 275, 31 Barcilona (gen. -ae) Jfyd. 11 19, oo 24,
12»
palatluui Chr. Caes. II 223, 510
Barduuii Chr. Al. l 110, 187, 2 (= Vandali l''n.)
Barra fluvius add. IV ad Js. chr. 11 .505, .5
Bartubaccuni v. Victoriacuin
Basanotes, Basantii t'. Bastetani
Bascones !■. Vascones
Basilea Basilia A'. Oa/l. I 597, 4 civitas Basilieusium
dnd.
Bassas fluraen £ritt. III 199. u JVeim. Jn^ III 199. m
Bastarnia Oener. A I 98, 8s, 17 Chr. Al. I 98, 62, 17
Bastarni Gener. A I 97, 83, 24 Chr. Al. 1 97, 58, 24
Bastetani Basauotes Gener. A 1 98, 83, 45 Basantii
Chr. Al. 1 98, .'18, 4.'i Bastetania (Bastctania urbs 'i)
loh. U 212, 570, 2
Bastiu Geneal. 1 181, 424
Bavarii v. Baioarii
[Beauvais Biauv.ais iV. Gall. 1 591,9]
Bebbauburth Britt. III 206, 26/27
Bedesis Jlurius Bcdente (abl.) An. Val. I 318
Bedriacum Lat. Inst. III 420. ,', Vetriacum Frosj). I
415, 47.-.
Belijae Bilici Chr. Al. I 110,186
Belgica prima Silv. I 537, 2, 8 provincia Belgica
prima -V. Gall. 1 589
Belgica secunda Silv. 1 537, 2, a provincia Belgica
secunda N. Gall. I 590
cf. Gallia Belgica
Beliceusium civitas N. Oall. I 598, 7
Belisio N. Gatl. 1 601,4
Bellovacoruin civitas N. Gall. 1 591, 9
BeUumvidere castrum V. Gild. A III 106, 24
Beltliar Geneal. I 189, 515
Benageui Gener. A I 97, ^s, 9 Uennagi Chr. AL I 97,
58,9
Beneharnum Benarnus N. Oall. 1 607, 8 civitas Benar-
nensium ibid.
Beneventum Brosp. I 399, 239 Silv. I 536, 9 Ps. Is.
chr. II 501, 406 iis. 414 4!< add. IV ad Js. vhr. II
504, 3 Bed. A 111 317, 573
Beniamiu (tribus) Gener. A 1 121, 269 Chr. Al. 1 120,
266 add. I ad Clir. 354 1 152, 31 Geneal. I 178, 3J2
189, 523 Prosp. I 391, 103 Beneamin Gener. A l 133,
335, i filii Beniamiu Geneal. I 179, 376
Benigi/a Girda quae et Benigga (i. e. Girba s. Meninx
intula) Gener. A I 109, 212, 3
Beornica, Beoruicia v. Beruicia
Berdilii ». Heruli
Bergomum Bergamo F. Vind. A I 305, .i9:i 1'ergainuin
Cass. 11 158, 127S
Bernicia Netin. III 205, 13 Beoriiicia Nenn. iiU. III
201, :i 205, .-i/e Bernica III 130, I.Xill Beornica Britt.
III 201, ^ Berneicli ib. 20.5, ic 206,22 Biraeich ii.
201, n Birnech Nenn. III 205, 7/» Bernech ib. 205, 11
Beroea (Syriae) Or. Const. 1 9, 10 Prosp. I 398, 232
Bed. A III 276, 210
Beroensis Marc. II 65, 398, 3
Berona v. Verona
Bersabee (Beerseba) Geneal. 1 178, 372 Gild. III 49, 2
Bersabe Geneal. I 179, 373
Beruatum (?) N. Oall. 1 604, xii 8
Berijtus Biryto Clir. Al. 1111, 200, 1
Beseo Ps. Is. h. II 382, 8 Veseo I 574 (Gallit.)
Bessi Gener. A I 107, 197, si Chr. Al. I 107, 167, 5t
Chr. 511 I 638, 257
Besubius, Besuvius moiis »>. Vesuvius
Betaea v. Baetica
Beterreuses v. Baeterrae
Bethania Bed. A III 326, fill
Bethel Geneal. I 192, 546 Gild. III 70, 1 Bed. A III
263,96 Lat. Mal. m 431,18 Betliel quae dicitnr
Luza Oeneal. I 189, 531
Bethlehem Cass. II 135, 596 Ps. Is. chr. II 499,234
Nenn. int. 111 168, 11 add. II ad Bed. UI 340 Beth-
leem Geneal. 1 189, 5i6 Prosp. 1 408, 359. 362 425,
625 462, 1186 Chr. 511 1 638, 277 Hyd. II 17, 39 Marc.
W 63, 392 8!. 6 Cass. II 142, 797 153, 1145 Scyth. L.
H 319, 24 Is. chr. A II 470, 35» Britt. III 168, 12
Bed. A m 260,65 Lat. Mal. III 426,37 427, 37
428, 20/21. 22 431, 13 Betleem Chr. 354 I 71, 2 F.
Tind. B I 278, 74 Bethlem Gmeal. 1 189, 516 Marc.
II 63, 392 V. 22 Is. chr. B n 470, 235 Bed. B III
299, 250
Bethleraita Chr. Al. I 118, 249
Betici, Beticii v. Baetici
Betis, Betus v. Baetis
Betolia v. Aetolia
Betrii v. Bactri
Bevaria v. Baioarii
Beus V. Baius
Bezca Ps. Is. h. II 382, 8 = Betica I 574 (Oallit.)f
Biblo r. Byblus
Bibrani Chr. Al. I 107, 167, 34 Librani Gener. A 1 107,
197, 34 iidem ac Birranif
BUasz Ep. Ov. U 371, 7
Bilici V. Belgae
Biotes, Biotii ;'. Boeotia, Boeoti
Birca Ps. Is. h. II 378, 1
Birnech, Birneich r. Bernicia
Bii-rani Oener. A 1 111,226 Chr. Al. I 111,193
Birri v. Hiberi
Biryto v. Berytus
Biscouii V. Vascones
Bisintia P«. Is. h. II 384. 11
Biteris, Biterrae v. Baeterrae
Bithynia Or. Const. 1 7, 20 Chr. Al. I 102, 123, 14 Chr.
pasch. 1 223, 123 233 , 32s, 2 237, 350, 3 240, 364, 1
Prosp. 1 400,262 4i« 449, 1011 450, 1023 ,Si7i;. I 541,
9, 4 Marc. II 81, 144. 3 95, 498, 2 Vict. T. II 190,
484 Bed. A III 296, 423 Bithinia Chr. 511 1 637, 236
Bytynia Gener. A I 102, 151, u
Bithyui Oener. A 1 101, 132, 18 Bitini ib. 108,
82»
642
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
i;u5, -J Bithynii C/ir. Al. I 108, 176, 2 Bythynii
ib. I 101, 105, 18 Bitinii Oeneal. I 168, les
Hituriges civitas Biturigum N. Oall. I 603, XII i Bi-
tiu"iceusis regio V. Oild. A lU 102, 5 Bituricensis
ecclesia ib. 102, 23
basilica s. Sulpicii add. II ad Is. chr. U 493, 1
Blavetus flumen V. Qild. A 111 96, 2a
Boatium civitas N. Gall. I 606, 7
Boeotia Gener. A I 109, 2m Byotia Ohr. Al. I 98, G2,
24 111, 200, 6 Boetia Gener. A I 98, 88, 24 Biotes
C%r. Al. I 109, 180
Boeoti Boeti Gener. A I 108, 204 Biotii Chr. Al. I
108, 17S
Boggenes III 128, XXIV
Boglada Chr. Caes. U 223, 507
Bogorra castrum (Bigorra) N. Oall. I 607, ll
Boguarii v. Baioarii
Boius N. Oall. I 606, 7
Bononia (Italiae) Bouoniensis Prosp. 1 403, 298
Bononia (Galliae) Or. Const. I 7, 16 Bolouia N. Gall.
1 592, VI 12 civitas Bononiensium ibid.
Bononia (Moesiae) Cons. Const. 1 230, 294
Bonouiensis episcopus add. VI ad Prosp. I 498, 383
*Bononie (immo Lorii) Ps. Is. h. II 381, G
Boradii v. Macarii
Borysthenes flumen Borusthenes Oener. A 1 111, 229,
15 Borystlienus Ohr. Al. 1 111, 20l, 15
Bosporina Chr. Al. I 98. 62, u Bosphorina Oener. A
I 98, 88, u
Bosporani Chr. Al. I 107, 167,38 111, 19S Bospho-
rani Gener. A I 107, 197, 38 Cass. II 140, 747
Bosforani Oener. A I 111, 226
Bosforitauus Clir. 4t>2 I 6»0, 34
Bostra Bostreuus episcopus Vict. T. II 194, 505
Bovis N. Oall. 1 606, 7
[Boulogne-sur-mer Bouloigne N. Gall. I 592, vi 12]
Bracara Hyd. II 20, 74 29, I74 (a) Braccara Ps. Is.
h. II 382, s eivitas Bragarensis Is. hisi. II 279, 27
couventas Bracarensisi7(/d.II29, 179 32,214» pres-
hyter Bracarensis Cons. Const. 1 246, 415
Breyetio (civitas Pannoniae) Brigitio Prosp. I 459,
1165 Cass. 11 153, 1124 Virgitio castellum Cons.
Const. I 242, 375, 2 castellum Vergio Lat. lust. III
422, 23 xuajtUov HtQyitivuiv Chr. pasch. 1 243,
378, 1
Bretti v. Britti
Brienceii N. Qall. 1 587, 12
Britannia Silv. I 522, 59 537, 2, li 538, 2, I4 Ps. Is. h.
II 378,1 /«. chr. A \\ 460, 283» Oild. UI 27, 7
29, 17 30, 19 31, 17 33, 10 37, 7 41, 1.'. 47, 15 62, 3
V. Gild. A III 91, 3. 5. 6. 15 93, 42 95, 23 97, 26 101,
39. 41 102, 13. 15. 22 103, 38 104, 33 V. Oild. B \\\
107,24 108,18.29.34 109,35 110,9 Nenn. \\l 143,
lo/n. 18 152, 12 165, 8 Nenn. int. UI 143, lo/ii 147,
e. 15. 22 148, 1/2. 8 152, 26 153, 24 154, 7. 13 158,
17/18 163, e 164, 2. 15. 16 166, 3. u. 17/18 168, u 169,
9. 11/12. 13. 20. 22 170, 2. 6. 23 172, 6/7. 8/9. 12/13 180,
15 181,14.22 182,14/15 185,22 186,3.12.14 206,5
213, 1. 2 Britt. III 148, 17 199, 4 Lat. lust. III 422, 4
Brittania Or. Const. 1 7,21 Prosp. 1 447,976 461,
1183 465, 1232 472, 1301 Silv. I 537, 2, 9 542 (tit. ii).
u, 2 (b) 547, 27 Chr. 452 I 646, 6 Scyth. L. 11 318,
22 Scylh. B. U 318, 22 Is. chr. A II 453, 233'' Bed.
A III 284, 286. 294 285, 297 Us 288, 331 295, 404. 411
299,457.461 303,483 309,531 311, 541 fer 313,554
316, 566. 570 320, 590 Bed. B \\\ 304, 26o» 309, 278
Brittannia Silv. I 537, 2, 9 Cass. II 145, S93 Oild. III
28, 6 45, 2 49, 25 Nenn. m 143, 2 147, 6 207, 33
Britt. lU 147, 1 148, 4. 7. 10 152, 12 1.53, 1/2. 10 154,
6. 7 156, 5 158, 7. 16 161, 10 162, 12 163, 10 164, 4. 8.
12. 15/16 165, 5. 12. 15. 19. 21 166, 12. I7/I8. 19. 23 167,
4. 9. U. 14. 16/16. 22 168, 14 170, 5. 13 171, 1/2. 3/4 172,
6 182, 19 186, 2. 16 188, 10. 18 195, i. 22 199, 2 200,
20 203, 25 205, 14 209, U. le. 21 210 212 Brittannie
(gen.) Nenn. III 147, 1 Britania Chr. 354 I 147, 11
add. IV ad Is. chr. II 505, 5 Bed. A III 295, 406
301, 473 304, 489
Brittania prima Silv. 1542, 11, 1 Brittania secunda
ib. 542, 11,2
maior Brittannia V. Oild. B III 107, s maior
Brictanuia ib. 108, 13
Britanuiae (plur.) Chr. 4.52 I 654, 62 Chr. 511 1
661, 602 V. Oild. A III 97, 21 Nenn. int. III
156,15 Brittaniae Pro«p. 1435,764 445,939 Silv.
I 547, 29 Dom. Val. I 629, 16 630, 9 Bed. A
III 289, 345 294, 399. 401 Brittanniae Chr. 452
I 660,126 Britaniae C7(r. 5ii 1 641, 390 643,454
Britanni Prosp. 1 472, 1301 Chr. 511 1 639, 310
add. II ad Is. chr. II 491, 3 OHd. III 30, 13
36, 2 V. Oild. A \\\ 92,22 96, 13 99,37 101,
38 102, 7. 17 103, 13 V. Oild. B lU 110, 20. 22
Nenn. int. III 158, 21 162, 1/2. 6 165, 1/2. 5. 8.
13 166, 17 169, 10 170, u. 17. 21. 30 199, 2 Britt.
III 164, 6 Brittaiii C%r. Al. I 98, 58, 60 107,
167, 62 Oener. A I 107, 197, 62 Prosp. I 435,
763 Mar. U 237, 560 ter add. IX ad Is. Itisl. II
390, (a) 18. (b) 17 Bed. A III 280, 253 3UI, 473.
474 304, 491 Brittanni Cass. II 137, 664 145,
886 Brilt. m 162, 4. 7 165, 2. 20 169, 7 Britani
Chr. 511 I 641, 385 add. IX ad Is. hist. 11
389, (a) 6
Britti Britt. \\1 160, 9 Bretti Scijth. L. II 318, 22
Britto Prosp. 1 467, 1252 Is. chr. A II 471,374
Nemi. lU 178, 2. 4/5 Bed. A Ul 300, 467
Brittones Qener. A I 98, 83, 50 Scyth. B. II 318,
22 add. IV ad Is. chr. II .505, 5 Oild. III 88,
31. 33 V. Oild. A m 101, 36 102, 15 BriU. IIl
147, 10 148, 19 158, 6. 11. 12 161, 10 16.5, 8. 10/u
166, 19 167, 18 his 168, 2 169, 7 170, 9. 17 176,
24 177,1 180,12 181,9 189, u 191,4 199,8
205, 24 208, 6. 9. 15 Nenn. int. III 154, u. 17
167,3 169,16 Nenn. III 178,2 Bed. A III ,304,
489. 491 306, 604 add. I ad Bed. 111 334, 494
Britones V. Oild. B III 108, 23 Nenn. III 151, 5
Nenn. int. \\\ 147, 23/24 148, 9 149, u. 20 152,
II 154, 11 158, 13 162, 8. 9/10 164, 4 165, u
167, 3 169, 7. 17. 22. 24 170, 3. 7/« 171, 2 176, 15
177,1.4 178,3/4 180,13 181,7 185,17.23 186,
1. 7/8 187, 1. 4. 6 188,3.6 189, 4. 4/5 190, 1 191,
2. 4 192, 7 199, 4 Bed. ^ m 311, 541 v. vi
INDEX VIII.
GEOGBAPHICA.
643
Hiitamiicus fadj.) GUd. IK 89, i V. Gild. B III
109, 36 110, 21 Nenn. int. III 172,1 178, 2:i liriU.
III 205, 22 Brittanicae iusulae Gener. A I 99, 89
Brittanioae («c. insulae) ibid. l 99, su Brit-
taunicus Britt. III 156, i:' I(J2, 1G,17 163, 7 164,
16.22.23 165,6,7 171,19 177, Il/l2 192, i.s 193,
10 215, 26 Brittaiiiacae insulae C/ir. Al. I 99, 63
Britias Geneal. I 169, 200
Britannigenae (pl.) V. Oild. B III 107, n
Britones Aremorici Nenn. int. III 171,. i. 14 Britones
Armorici ib. I 167, l Brittones Ai"morici Britt. III
167,2
Brittia, Brittii cf. Bruttium
BrixeUuin Brixellis (ahl.) Vhr. 354 1 148, fi Brixillam
(acc.J Havn. I 339, 16
Bro Gueret V. Gild. A UI 101,46
Brontotas Cass. II 158, 1283
Bruiulisium Prosp. I 407, 349
Bruttiuiu Brittia Silv. I 536, ii
Bruttii i2>l.) Bed. A UI 254, 26 Brittii Aiict. Mare.
U 107, 546,2 Britii ib. 104,536,1
Buciui portus v. portus
Buelt Britt. lU 192, 13. 26 217, 15 Nenn. int. III 192, 7
217, 2 Buelitia regio Britt. UI 193, 2
Bulgares Marc. U 95, 499, i 103, 530 104, 535, 3 108,
548, 1 Vict. 2\ II 205 , 560 Vulgai-es Oener. B I
105,77 Cass. U 160, 1344 add. III ad Bed. 111 342
Bulgari Marc. II 96, 502, i Vulgari Bed. A III
317,577 321, 592
Burdelum (castrura) C. Hisp. 11 361, 104 mr/. (= Burdi-
ijala i)
Buriligala Havn. I 331, 498 Prosp. 1 462, 1187 Burde-
gala Chr. 511 I 657, 565 Burdegal N. Gall. I 606, 7
syuodus Burdigalensis Prosji. 1 462, 1187 in Burde-
galense (abl.) N. Gall. 1 606, 7 oivitas Buidi-
galensium ib. 604, xiii i
liiiiguudia Mar. II 235, 634, 1 add. 1 ud Is. chr. II
490, 6 add. II 492 Burgundie (ijen.) add. VII ad
Js. hist. U 376 bis Ps. Is. h. II 384, 12
Bm-gundi Britt. Ul 160, 10
Burgundiones i/ara. 1304, 455, 5 305,457,2 Prosp.
I 467, 1250 475, 1322 N. Gall. I 600, x 5. xi 2
Chr.452 I 660,118.128 Chr. 511 I 661,596
665, 689. 690 Hyd. 11 22, los 23, iio Cass. U
153, 1119 155, 1190 156, 1226 Mar. II 232, 456
234, 500, 1. 2 235, 523 bis. 524, 1. 538 Is. hist. II
282, 1/2 C6J. 15 add. II ad Is. chr. II 491,3
add. II ad Bed. lU 339 (Val.) Burgundiones
reges add. VII ad Is. hist. U 376
Bnrtama Ps. Is. h. U 382, 8 Britonia I 574 (Gallit.)
n 307
Byblujs Biblo Chr. Al. U 111, 200,1
Byotia !'. Boeotia
Byzacium Silv. 1 .538, 3, 3 concilium Byssacenum Rct.
T. II 202, 551, 1 203, 552
Byzantium Or. Const. I 9, 10. 35 bis 10, 6. 19 Oener. A
l 109,209,13 Chr. pasch. 1233,328,2 234,330,1
Prosp. 1 416,485 Silv. I 540, 6,5 Marc. U 60,380
81,445,2 93,484,4 99,516.3 CasS. II 122,84 151,
1061 add. II ad Bed. III 337 Lal. Al. 111 449, 13.
17. 25 Bizaiitium Barh. I 291,206 Chr. 511 I 63.5,
161 640,327 Lat. Iiist. 111 422,37 Bizancium add.
IV ad Is. chr. II 504, 4 Byzantius Chr. Al. I 109,
180, 13 )} lliiCov nohg Chr.pasch. I 233, 328, 2
Byzantii Chr. pasch. I 233, 328, 2 Marc. II 66,
399,3 90,472,1 92,480,1 94,491,2 97,512,3
Bizantii C. Byz. 11 335, 6 Bizantici ('. Tlisp.
II 335, 1
cf. Constantinopolis
Cabalia Camalia Oener. A I 102, 151, 7 Camilia Chr.
Al. I 102, 123, 7
Camehi Oener. A I 105, 177 Camerii Geneiil. 1
165, 103 Gamer Oener. B I 105, 66 Milii Chr.
Al. 1 105, 148
Cabalonnura v. Cabillonura
Cabellio civitas Cabellicorum JV. Gall. I 602, u
Cabillonum castrum Cabillonense N. Gall. I 584, I 4
Cabalounum Mar. II 239, 579, 1
Cades, Cadix, Cadiz v. Gades
Caditium mare v. Gaditanum fretum
Cadurcorum civitas N. Oall. I 603, xii 5
Caenolrurium Cons. Consi. I 229, 275 Prosp. I 443,
»11 Bed. A III 293, 385 Caenophrurium Clir. 354
I 148, 12 Cenolrurium Lal. lust. lU 421, 32
Caesaraugusta Chr. 452 I 631 Chr. 511 1 664, 651
Chr. Caes. II 222, 460. 504. 506 223, 541 Is. hist. II
281, 9/10 (a). 9 (b) 284, 3/4 (a) Cesaraugusta 1 573
Ps. Is. h. II 380, 5 bis 382, 8 384, 12 385, 13 Cesar-
auguste (yen.) ib. 378, 1 Cesaragusta C. Hisp. U
353, 71 Cesaragustana civitas C. Hisp. II 363, 110
Caesaraugustanus /s. hist. II ^88, 6 Caesar-
augustaua regio Hyd. 11 25, 142 Is. hist. II
301, 9 Cesaraugustanus episcopus C. Hisp. H
340, 20. 22 Cesaragustanus episcopus ib. 342,28
praesul Cesaraugustanus Ps. Is. h. II 387, 17
Caesarea Cappadociae Chr. pasch. I 235,335,2 Marc.
II 80, 440, 1 Caesariensis Chr. 511 I 644, 508 Is-
chr. A U 463, 312»
Caesarea Mauretaniae: Caesariensis v. Mauretauia
Caesarienses (i. e. Mauri Caesarienses) Oener. A
I 109,213 Sarinei Chr. Al. I 109,184
Caesarea Palaesfina Caesarea Palestinae Prosp. I 439,
849 Bed. A III 290, 365 291, 371 Cesarea Palestinae
Bed. A III 310, 539 Caesaria Palestinae ib. 288,
340 Caesarea Prosp. I 407, 352 Hyd. U 17, 38
Caesariensis Marc. 11 60 praef. v. 2 Is. chr. A
U 424 Cesariensis add. V ad Prosp. I idAprol.
bibliothcca Cesariensis add. V ad Prosp. 1 495
Caesariensis ecclesia loh. II 211 v. 3 Caesa-
riensis episcopus Prosp. I 433, 743 Vict. Aq.
I 681,8 P. Camp. I 745,6 Hyd. 11 13, 18
Gild. III 69, 4 Bed. A III 289 , 343 295 , 407
Cesariensis episcopus C. Hisp. U 867, 137
Caesarea Paneas Paneas Proap. I 407, 351
Paniou ibid.
Caesarea iuxta Ravenua Ayn. 1 336, 95
Caesena Auct. Marc. U 107, 542, 2 castrum Cesinate
Ayn. I 335, 90
644
GEOGRAPHIOA.
INDEX VIII.
Caieta Caes. II 134, 540
Cair Biitliou Brilt. III 211,22 Cair Britnc ,/<. XIX
Cair Caratauc Briil. III 210, Xlll 211, a
Caii- Ceiut Briit. III 210, II 211, 13
Cair Celemion Briii. III 212, 27 = XXXII
Cair Ccri Briti. III 210, XIV
Cair Colun Briit. III 211, c, Cair Collon ih. XXIV
Cair Daun Briit. III 211, ic = XVIIl
Cair Draitou Britl. III 212, 24 (Jair Draitliou ib. XXVIII
Cair Ebrauc Britt. III 210, I 211, 7
Cair Glovi Britt. III 193, lO Cair Gloui ih. 211, XV
Cair Glou Nenn. int. III 193, 6
Cair Grauth Britt. III 211,10 Cair Grant il. XVII
Cair Guent Britt. III 211, 21 = XXm
Cair Guiuntguic Britt. III 210, a Cair (iuintrui.s ib.
VIII
Cair Guiragon Brili. 111211,14 Cair Gunranegon ii.
210, VI
(lair Guorcon Jlritt. III 211, XXVI Cair (Uuicon ih.
211, 18
Cair Guorthigirn Briii. III 18B, 20 210, 1 Cner (inot-
thigirn Nenn. int. III 18(5, 1« Cair (iuortliegeriu
Britt. III 210, IV
Cair Gurcoc Britt. III 210, in
(Jair Gusteint Britt. III 210, V C^air flustoeint ih.
211,8
Cair Legeion Guar Usic Britt. III 211, 20
Cair Legion Britt. III 211, 17 Cair Ligion ih. XXI7
Caii- Leriou Britt. III 212,23 = XXVn
(;air Ligualicl Britt. UI 210,4 Cair Luilid ih. 211,
XVI
Cair Lion Britt. III 210, XI
Cair Luit (^oyt Briit. III 212, 28 Cair Loitcoit ih.
XXXIII
Cair Lundem Britt. III 211, 12 Cair Londein ih. XXV
Cair Maunguid Britt. III 211, ii Cair Mauiguid ih.
XXI
Cair Meguaid Britt. 111 211,5 = XX
Cair Merdin Briit. III 210, IX
Cair Mincip Britt. III 210, 3 Cair Mencipit ib. XU
Cair Pensa vel Coyt Britt. III- 212, 25 Cair Pensa
vel Coin ih. XXIX
Cair Peris Britt. UI 210, X 211, 15
Cair Segeint Britt. lU 166,4 210, vii 211, is Cair
Segint Nenn. int. III 166, 4
Cair Teim Britt. III 212, XXX
Cair Urnarc Britt. III 212, 26 Cair Urnalic ih. XXXI
Calabria tiilv. I 536, lo Chr. 511 I 637, 222 Auct. Marc.
II 108, 547, 3. 548, 2
Calabri Gener. A 1 97, 83, 34 Bed. A III 254, 26
Calabrii Chr. Al. 1 109, 181 Colabri ib. 97, 5S, 34
Calahria (= Cantahriai) Prosp. I 406,341
Calabria (Talahricay Ps. h. h. II 382, s Kalabria
I 573 (Lus.)
Calagurris Nassica Caiagurris 1 573 Calaliorra Ps.
Is. h. 11 382,8
Calagurritanus Prosp. I 417, 513
Culaiha iusula (Jalata Oener. A I 103, 134, s 109, 212, 5
Chr. Al. 1 102, 125, 8 109, 183, 5 Genea/. 1 168, ig5
Calcecia v. Gallaecia
Calcliedon Cass. U 122, 84 Calchedona (j/en. -ae) Prosp.
1 481, IM-J Marc. II 84,451 97,511 Vict. T. U 185,
450, 3. 451 200, 542«. 20 203,552 loh. U 219 V. 15
Calcedon Gener. A I 109, 209, 14 Calcedo Chr. 511
1 635, 156 Calcidona {acc. -am) Hain. I 339, is
Cilcidonia add. I ad Is. chr. II 490, 4 Bed. A III
310,539 Chalcedon Chr. pasck. I 229,284 245,391
Jled. A lll 3lb, 'M{ Clialcedona (^e/i.-ae) Or.Const.
I 10, 6 Chr. Al. 1 109, 180, 14
Calchedonensis Marc. II 65, 398, 3 bellum Calcae-
donense Cons. Const. 1 232, 324 Calcliedonense
couciliuui Vicl. T. II 202, 550, 2 /s. chr. A II
472, 381 473, 385 Calcidonense concilium Bed. B
UI 304, 260 Calcliedonensis synodus Vict. T.
II 186, 457, 3 ter. 458, 2 187, 460. 468 188, 468 189,
475, 4. 5. 477, 1 his 190, 460 ter. 482. 484. 485. 486. 487
191,489 192, 491,1. 2 4JS. 492, 2. 494. 496. 497, 1 193,
49». 501 bis 194, 504. 507. 509 bis. 510 195, 512. 514.
516 196, 517, 2 bis. 518, 2. .521, 2 197, 524. 528 199,
538, 2. 539 bis. 540, 1 200, 541, 1. 542 V. 12. 16. 17. 21
202, 549,2 loh. U 211, .567,2 his 219 V. 13 Is.
chr. A II 473, 386» 474, 389» 475, 394=1. 397»
476, 40ia Is. chr. B U 472, 245 synodos Calche-
donensis Prosp. I 482, 1369 Calcedoueusis syuo-
dus add. I ad Bed. III 334, 488 tomus Calche-
donensis. Marc. U 87, 458 tliomus Calcedonen-
sis Bed. A III 305, 495
6 KaQX'l^oyio)i' noXe/uog (= bellum Calcaedo-
nense) Chr. pasch. I 232, 325, 2
topographica:
basilica sanctae Eufemiae Marr. II 84, 451
diversorium gloriosae matris luipliemiae Vict.
T. U 203, 552
Caldunis (hodie Chalons-sur-Marne) N. Gall. I 590, 3
silva Calidonis Nenn. int. III 199, ii silva Celidonis
Britt. III 199, 15 Cat Coit Celidou (i. e. 'hellum
silvae Calidonis') Britt. III 199, I5;'ii; Nenn. int.
Ul 199, 11/12
Callaeci, Callaici, Calleci r. Gallaeci
Callaecia v. Gallaecia
Calli V. tialli
Callinicum Marc. II 96, 504
Callipolis Or. Const. 1 10, 3
Calpe (Hispaniae) Silv. 1 5.39, 4, 7
Canialia v. Cabalia
Camaracttm Cameracus N. Gall. I 591 , 6 civitas
Camaraceusium ihid.
[Cambray Cambrais N. Gall. I 591, 6]
Camehi, Camerii, Camilia i\ Cabalia
Campania (Italiae) Barh. 1 296, 291 An. Val. I 310
.1^«. I 334, 79 335, 79 Prosp. I 404, 309 411, 405
Silv. I 535, 1 add. I ad Vict. Aq. 1 738, 22 Byd.
II 20, 81 Marc. U 90, 472, i 91, 476, 2 Aiict. Marc.
11 104, .536, 3 105, .538, 2 4i« 107, ,543,1 108,547,5.
548, 1 Cass. U 137, 642 Ps. Is. k. II 384, ii add. II
ad Is. chr. U 493, 5 Bed. A III 308, 523 317, 573
l.at. lust. III 419, 4 420, 27
Campaniae (pl.) Chr. 511 1 638, 2So
Campanus An. Val. I 328, 90
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
645
Campaiii (pl.) (leiier. A 1 109, 210 (Jhr. Al. I
109, isi
fainpaiiia ((ialliae, hodie Vhampagne) Uavn. 1 302, 4.") t
(Jana (]'alaestinae) Cauaneus Oener. B 1 133, I6'J, U
castrum Cana venusta X. Gall. I 599, 3
Canaan, Cananei v. Chanaan
Candiani oampus Agn. I 319 pous Candidiani Cass.
II 1.59,1326
Canopus Vict. T. II 204, .■.'.(;, ■>
Cantabiia loh. II 213, 574, l' A)<. (h: U 371,16 (J/'.
Calabria
Cautabriaruni loca maritiuia IJijd. U 2b, 171
Cantaber(?) Byd. II 33,229
Caiitabri (pl.J Prosp. 1 407, 344 Cass. II 13,0,
.■i67. 569
Caiitaljrum (urbs) /s. hist, II 287, 8
Cautarliorg Kenn. int. III 180, s civitas Cantorum
Britt. III 180, 7
Cantguaraland Kenn. ini. 111 178, 21 Cauturguoralen
Britt. III 179, 1
Caut Guic Sritt. III 166, 27/28 Cantguic A^enn. int.
III 166,2-.
Cautia Brilt. III 179,3 203,10 Bed. A III 311, .-.41
Cancia III 129, XXXVI
Canti (pl.l Britt. III 199, .-,. 6 206, s c/. Cantarborg
Cantuarienses III 130, LXI Cautuarii Bed.AWl 309, .iSi
Cappadocia Or. C'on$t. I 10, 16 Oener. A I 98, 88, 6
Chr. Al. 1 98, G2, 6 111, 198. 200, 3 Chr. pasch. 1
235, 33.=;, 2 Prosp. I 456, 1111 Silv. I 521, 38 541, 9, 8
Marc. II 80,440,1 91,476,1 99, ;.i.-., .■. Cass. II 152,
1102 Vict. T. II 189, 476 195, .M5, 1 add. IV ad
Is. chr. II 503, 2 Bed. A III 289, 34S Lat. lust.
III 422, 14 Capadocia Chr. 511 I 644, 4ss
Cappadox Vict. T. II 196, .^17, 2
Cappadoces Gener. A I 96, S9 97, 83, 10 107, 197,
31 111,226 Geneal. 1 168,170 Britt. III 161,
21/22 Capadoces Ps. Is. h. II 379, 2 Cappa-
doci Chr. Al. I 96, 36 97, .-,8, 10 107, 167, 31
Capsa Vict. T. II 197, 523, 1
Capua Proap. I 400, 257 Silr. I 535, 1 I add. p. XI
(porl. 3; Ps. Is. h. II 384, 11 add. IV ad Is. chr.
II 503, 3 civitiis Capuensis add. 1 ad Vict. Aq. I
738, 21
Capuanus add. IV ad Vict. Afj. I 753 Capuanus
episcopus Bed. A III 307, .S20
Caralis Caralitaiia ecclesia Prosp. I 455, 1U9I Carali-
taiius episcopus ib. 459, 1143 Charalitanus Chr. 511
I 644, 4S.S
Carbana vallis V. Gild. B III 108,32 109, 19 cf. Nan-
carbaiiensis
Carcaso Carcassona Ps. Is. Ii. II 382. s Carcasso-
nensis iirbs loh. II 218, 5S9, 2 civitas Caicasso-
nensium jV. Qall. I 609, 9
Careatus v. Carpathus
Carga v. Caria
Caria Omer. A I 102, 151, 9 Prosp. I 400, 253 Silv.
I 540, 7, 5 Carga Chr. Al. I 102, 123, 9
Caree Cari Gener. A I 108, 205, 5 Geneal. I 168,
162 Carii Chr. Al. I 101,105,12 108,176,5
Cbari Oener. A I 101, 132, 12
Cariac r. Carrh.ae
Cariatlia v. Carpatlnis
Cariathiariiu (Kirjath JeariinJ Gener. A I 126, 29u
Chr. Al. I 126, 289
Carifes N. Gall. I 587, 9
Carmona Ps. Is. h. II 381,5
Caru Cabal Britt. III 217, 22/23
(■arnotes v. CJarnutes
Carnuntum Cons. Const. I 231, 3os Chr. pasch. l 231,
307 Prosp. I 431,703 448,982 Bed. A lU 295,413
apud Carnunto add. II ad Bed. III 337
Carnutes civitas Carnotum N. GaU. I 588, 2
Carpathus insula Carpatus Qeneal. I 168, 165 (^areatus
Qener. A I 103, 134, 13 Cariatlia Chr. Al. I 103, 125, 13
Carpentoractc civitas Carpentoratensium N. Gall. 1
602, 10
Carpetani Cyrtani Gener. A I 98, 83, 46 Cyrtanii Chr.
Al. I 98, 58, 46
Carpi (gens Sarmat.) Cons. Const. 1 230, 295
Carrhae Carrae Clir. 354 I 147, 15 Prosp. I 404,
318 Chr. 511 I 641,390 Cass. II 14.5,903 C. Bijz. II
347, 32 C. Hisp. II 347, 45 Charrae Prosp. I 435,
777 Cariae Chr. 511 I 638, 263
Carthago (Africae) Geneal. I 169, is^* F. Vind. A I
289,366 Prosp. 1390,86 434,757 446,9,59 450, 1026^0)
464, 1210 469, 1268 477, 1339 his 478, 1342 Ks add. II
ad Prosp. I 488, 1210. 1268 490, 25. 29 add. V ad
Prosp. 497 {ad vm) Silv. 1 538 , 3, 1 Chr. 511 I
633,68 661,. 598 Chr. 452 I 658,98 660, 129 Hyd. II
18, 56 23, 115. 118 (aj 28, I67 29, 176 Marc. II 71,
413 80, 439, 3 90, 468 103, 534 104, 535, 1 Cass. U 122,
57 156, 1233 Vict. T. U 193, 497, 4 196, .523 198, 531
201, .546, 1. 2 Us 203, 554, 2 204, 555, 1. 556, 1 Is. hist.
11 297, 10 (a. b) 298, 4 299, 4 Is. chr. A U 440, 109
442, 134» 471, 374 474, 392 Is. chr. B II 440, 72
Bcd. A III 302, 4S1 307, 516 315, .564 Bed. B III
262, 85 Eeo. Wand. UI 458, 2 (A. H). 4 (HJ. 7 (HJ
459, 8. 12 (HJ. vi(HJ. 15 (H). 16 (A) Karthago Geneal.
I 169, 196» 196, 624. 625. 626 Bed. A III 262, 85
Cartago Cons. Const. I 217, 726 Prosp. I 402,277
468, 1266 484, 1375, 31 add. V ad Prosp. I 495
497 t;s C7()-. .37/ I 634, 94. 102 637,244 add. I ad
Vict. Aq. I 738,24 add. IV 7.38, 439 Ps. Is. h.
II 384, 11 Eeg. Wand. lU 459, 19 Kartago Ilavn.
I 269, 23 Bed. A III 289, 346 Chartago F. Vind. A
I 276, 41 F. Vind. B I 287. 307 289. 366 abl. Charta-
ginae Barb. I 291, 202 Chartagina (nuiiij ib. 276, 4(i
Charcedon (Jener. A 1 97, 79
Carthafjiniensis ecclesia Cartliaginieiisis Prosp, 1
450, 1026 (h) Carthaginiensis episcopus Cass. II
147, 964
Carthaginensis Chr. 511 I 642, 4is Cartagiuensis
Prosp. I 402, 274 Carthaginense concilium
Prosp. I 465, 1225 add. 1 1 ad Prosp. I 488, 1225
concilium Cartagiuense Bed. B III 301,256»
Carthaginensis ecclesia Vict. T. U 187, 463, 1
189, 479, 1 197, 523, 2 198, 535 202, 551, 1. 552, 1
205, .563, 1 Carthaginensis episcopus Prosp. I
440, 864 F^i. T. II 194, 505 Bed. A lU 292,
378 Beg, Wand. 111 458, 5 459, 8. 9
646
GEOGRArmCA.
INDEX VIII.
Carthafflnienses Kartagiiiienses Geneal. l lii'J, ina
(Jartliagiiienses Bed. A III 274, isi Kartli.iglnetises
Prosp. I 399, i46 Cartaginenses Ps. Is. h. II
384, 11
Chalcedonii Chr. Al. I 97, 5S
topographica Carthaginis:
aedes Memoriae Hyd. II 18, 56
lialnea Is. chr. A II 474, 392 cf. tliermae
basilica Fausti add. IT ad Prosp. I 490, K
castra Prosp. 1 434, iwi
palatium Vict. T. II 201, 546, 2
thermae Maximianae Prosp. I 446, 969
Carthayo (Uispaniae) intelligenda Silv. I 538, 4, 2
(civitas eiusdem nominis) Cartago Ps. Is. h. II
378, 1 .381, 7 382, « ter
Carthago Spartaria Chr. 511 I 659, 584 664, 634
Eyd. II 21, 86 Is. hist. II 296, 18/19 Cartago
Spartaria Mar. II 232, 460
Carthaginiensis (sc. provincia) Chr. 511 I 655, 557
Carthagiuiense litus Hyd. II 31,200 Cartba-
ginieusis provincia ib. 16,31 18,49 24,123 31,
200 Carthaginienses regiones ib. 28, 168
Carthaginienses Hyd. II 24, 134
Carthagiuensis («c. provincia) Silv. I 538, 4, 2
Carthaginense litus Is. hist. II 297, 29 Cartha-
ginensis proviucia iJ. 296 , 9/10 297,26 301,2
Carthagineuses regiones ib. 301, 13
Casfeni v. Gaspheni
Casiuensis w. Mons Casinus
Caspii Gener. A I 107, 197, 13 Caspiani Chr. Al. I
107, 167,13 111, 195
portae (pylae) Caspiae filae Caspiae Gener. A I 111,
323 Caspianae portae Chr. Al. I 127, 397 Caspia-
norum portae ib. I 111, 195
mare Caspium Chr. 511 I 636,305 Scyth. L. II 321,
31 marae Caspium Scyth. B. II 321, 31
Catalauni civitas Catalaunorum N. Gall. I 590, 3 apud
Catalaunos Prosp. I 442, 903
campus Catalaunicus Cass. II 157, 1253 campus
Catalannus Ps. Is. h. II 384, 10
campi Catalaunici Hyd. II 26, 150 (a) Chr. Caes.
U 222,450 Is. hist. II 277, 22 fa). 25
Calana Catina Prosp. I 394, 160 Auct. Marc. II 104,
535, 1 Cass. II 122, 77
Cat Coit Celidon v. Calidonis silva
Catina v. Catana
Cauca Hyd. II 14, 2
Caucasus (mons) Gener. A 1 111, 228, 2 Chr. Al. I 111,
200, 2
Caurium Cauria Ps. Is. h. II 382, R v/. Caurio I 573
(Lus.)
Causo limin v. Hyssi portus
Cayster (fiuvius) Gener. A I 112,329,30 Gaustrus
Chr. Al. I 112, 201, .30
Cebarsusitana ecclesiu Vict. T. II 204, 555. 2 Cebar-
suscitanus episcopus ib. 206, 567, 2
Cebron v. Chebron
Cedrusi, Cedrusii, Cedrysii v. Gedrosi
Cei- V. Cepli-
Celaenae Celenae Hyd. II 16, 31
Celatne v. Celtae
Celidiinis silva v. Calidonis
Celtae Gener. A I 96, 60 98, 83, 38 107, 197, «0 ( 'eltei
Chr. Al. I 107, 167, 60 Celatae Geneal. I 168, 176
Chaldei Chr. Al. I 96, 37
Celtica Chr. Al. I 98, 62, 39
Celtes Gallia (Celtogallia) Gener. A I 99, 8R, 39
Celtiberia Cass. II 130, 409 loh. II 21.5, 578, 4 Is hist.
II 288, 18
Celtiberi Gener. A I 98, 83, 40 Celtibirii Chr. AL
I 98, 58, 40
Celtionii Chr. Al. I 107, 167, 71
Cemenelenum civitas Cemenelensium N. Gall. I 612, 7
Cemerinus campus v. Themiscyra
Cenei Geneal. I 173, 273 Cinei ib. 173, 274
Cenezei Geneal. I 173, 274
Cenofrurium v. Caenofrurium
Cenomani civitas Cenomannorum N. Gall. I 586, III 2
Cent V. Chent
Centumcellae Chr. 354 1 75, 16
Cephallenia insula Cefalenia Gener. A I 99, 91, 9
Geneal. I 170, 200 Cefalinia Chr. Al. I 99, 65, 9
Cephissus (finvius Boeoiiae) Cefisos Gener. A I 111,
229,6 Cifissus Chr. Al. I 111,201,6
Cephissus (fluvius Eleusin.) Prosp. l 422, 595 Cefisus
fluvius Cass. II 141, 779
(pous Hadriani in Cephisso) Prosp. I 422, 595
Cass. II 141, 779
Cerasiolum castrum C. Hisp. II 361, 104 mg.
Cercina (insula Africae) Chr. Al. I 102, 125, 5 109,
183 Gener. A 1 109, 213 Cercenna Gener. A I 103,
134,5 Circina Geneal. I 168,165
Cereticiaun Britt. III 218, 6 Cereciaum III 131, LXXXV
Cereuus Britt. III 218, 33
Cerritanie C. Hisp. II 361,ioi>«j. Cerritanensem op-
pidum ib. 361, 101
Cersona v. C'hersona
castrum Cesinate v. Caesena
Cessei v. Cossaei
Cetgueli Britt. III 156, 10 Nenn. int. III 156, 13
Ceth, Cettheus v. Chettei
Ceus (insula) Chr. Al. I 108, 177, 5 Geos Gener. A
I 108, 206, 5
Ceutronum civitas A'^ Gall. I 599, 1
Chahimeusis Hyd. II 36
Chalane Geneal. I 166, 131
Chalcedon, Clialcedona ;>. Calchedon
Chalcedonii )'. Carthaginienses
Chalcidicus Cass. II 142, 814 Minerva Chaluidica v.
mb Koma
Chaldaei Gener. A I 107, 197, 3 108, 2o2 Genetil I
165, 77 Is. chr. A II 429, 19 Is. chr. B II 429,
16 Bed. A III 269, 14« Chaldei Gener. B I 103,
53 Gener. A I 106, 192, 4 128, 296 Chr. Al. I 103,
131106,161,4 107,167,3 108.17.1 127,296 128,300
Geneal. I 166,130 171,246 181,424 182,445 184,4.54
Prosp. I 393, 155 395, 180 C. Byz. II 347, 32 ('.
Hisp. II 347, 45 add. IX ad Is. hist. II 389, (a) 3
390, (a) 6. (h) 8 Ps. Is. chr. II 499, 160 Bed. A UI
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
647
253,21 268, 140. 141. 14L' 269,147 270, 149 AiV Bed. B
in 252, 24 Caldei Geneal. I 164, 74» Ep. Ov. 11
375, 20 Clialidaei Gener. A 1 103, 159 cf. Celtae
lingna Chaldea Geneal. 1 1 78, .SS6
litterae Cbaldaicae Marc. II 63, 392 v. ii Clialdae-
icus stilus ib. 63, 392 v. 13
Clialech Geneal. 1 164, 72 bis
[Chalons (sur Marne) K. Gall. 1 590, 3]
Chalyhes Chalibes Gener. A 1 97, S3, 14 Cballyri Chr.
Al. 1 97, .vs, 14
Chauaau Gener. B I 105,89 117,96 129, i7.'i Chr. Al.
I 113,211. 212 122, 271 add. I ad Vhr. 354 I 152,
31 Geneal. 1 167,1.^8. 159 176,334 177,352 Prosp.
I 386, 2C add. I ad Is. hist. II 304, 10 Ps. Is.
chr. II 498, 31 Bed. A III 256, 38 257, 46 v. 10. 14
259, 53 Chanaam Gener. A I 113, 237. 23S. 239 115,
248 Geneal. I 177, 353 Canaau (leneal. 1 166, 131
Chanan Oeneal. I 179, 375 188, 50G Chananea
Bed. B III 255, 40»
Chananeus Chr. Al. 1 115, 226 Geneal. I 179, 375
Chanauei Gener. A 1 100,118 110,216 Chr. Al. l
100,91 107,167.20 Geneal.ll^l.nsbis 189,519
Cananei Gener. A I 107,197, 20 110, iubis
Cananaei Gener. A I 117,253
Chapterini Geneal. I 167, 141
Cbaralitanus v. Caralis
Charcedon v. Cartbago
Chari V. Caria
Charrae v. Carrhae
[Cbartres N. Gall. I 588, 2]
Chazae v. Gazae
Chebron (vulgo Bebron) Chr. Al. I 120, 265 Geneal.
I 177,353 179,375 191, 541 dis Cebrou Geneal. I
179, 380 Ebron Gener. A I 121 , 269 Ps. Is. chr.
II 498, 3 mg.
Cbent Britt. UI 179, 2 Cent Nenn. inf. III 178, 22
Cbersona llct. T. II 186, 460 189, 5 Cersona Bed. A
in 313, 549 Cersona insula add. IV ad Is. chr.
II 502
Cliersonesus Thracica Cherronesus Morc. II 66,400
Chettei (i/ui nobis Hetliiter, hebr. Chittim) Gener. A 1
107, 197, 19 Cbotthei Chr. Al. I 107, 167, 19 filii
Ceth Geneal. I 177, 353
Chetteus Chr. Al. I 115,226 Cettbeus Oeneal. I
173, 268. 271 Ettheus ib. 191, .543 cf. Gettbeus
Cbitera v. Cythera
Chius (insula) Oener. A 1 99, 9i, 5 103, 134, 15 Chr.
Al. 1 99, 6.S5 103,12.5,15 109, 179,8.180,9 111,200,
u Chios Genea/. I 168, 165 169,200 Chyus Gener.
A I 109, 208, 8 Cius ib. 109, 209, 9
Clmidos t;. Cnidus
Cholcis v. Colchis
Chomos V. Cos
Cboreb (vulgo JBoreb) Gaieal. I 187, 496
Cborrei i'. Correi
Chotthei v. Chettei
Chrysopolis Or. Const. 1 10, 7
Chuni V. Hunni
Chydus V. Cnidus
Chyus V. Chius
CHBONICA 111.
Cibalae Cibali Chr. .Ml I ()44, 491 Cibalensis campus
Or. Const. I 8, lti bolhini Cibalense Cons. Const.
I 231,314
Cibyra Marc. U 73, 417, 2
Cidamis (Cydamusf) C. IlisjK U 344, 38 Cuidam C.
Byz. U 344,24
Cilicia Gener. A l 102, I5l, i 106, 191 Chr. Al. I 102,
123,1 106,160 111,200,3 Oeneal. I 169,199 Cons.
Const. I 240,361 Prosp. I 416,485 456, iiu Silv.
I 541, 8, 5 Cass. II 152, 1102 Bed. A lU 277, 220
Lat. lust. III 422, u tlilic.ie (gen.) Chr.oll I 635, 162
Cilices Gencr. A I 101, 132, 26 Oeneal. I 168, 162
Cileces Oener. A 1 100. 117 Cilicii Chr. Al. I
100, 90 101, 105, 26
Cilioes Tbarseuses Gener. A I 107, 197, 30 Cilicii
qui et Tbarsi Chr. Al. I 107, 167, .10
Cillium Vict. T. II 201,543
Cimbri Prosp. I 403, 292
Cinaedocolpitae Cinedocolpitas Chr. Al. I 108, 174
Cynedocolpitae Gener. A I 108, 203
Ciuei 4'. Cenei
Cinlipiuc Britt. III 214, 33
Cinti V. Cnitbi
Circina v. Cercina
Cisou torrens Geneal. I 174, 285
Citera v. Cytbera
Citliaeron Cityi'on Gener. A I 111,228,6 Citberus
Chr. Al. I 100, 200, 6
Citheinn vallis Britt. III 218, 32 Ciudenn Nenn. int.
III 218, 7
*Citi Geneal. I 169, 199
Citienses Gener. A I 96, 76 bis 109, 210 Cittei Chr. Al.
I 96, 52 bis 107, 167, 58 109, 181
Cityron v. Citbaeron
Ciudenn v. Citheiun '
civitas antiqua (Halberstadff) N. Oall. I 594. vii 14
civitas nova v. Novae
Cius V. Chius
Cizicus V, Cyzicus
Cladiomena v. Clazomenae
Clarus mons (hodie Clermont) N. Gall. I 603, -xii 2
Classis (portus Ravennae) F. Vind. A I 304, 579 320,
647 .ffoCTi.I 304. 4.56, 1 321,4 .I.yn. I 321 333, 62
Classis Ravennae An. Val. I 310
palatium F. Vind. A I 304, 579
Clazomenae Clazomena Chr. Al. I 109, iso, 1 Cladio-
mena Oener. A I 109, 209, 1
Clituranus (fluvius) Is. hist. II 267, 13. 14
Clodiae agger v. via Claudia sub Roraa
Clusae Mar. II 239, 574
Clusium Auct. Marc. II 107, 545, 4
Clut flumen V. Gild. A UI 91, 4
Cnidus (insula) Chr. Al. I 103, 125, 22 Cbnidos Oener.
A I 103, 134, 22 Cbydus Oeneal. I 168, 165
Cnidius Is. chr. A U 447, Wi^ Bed. A III 276, 215
Cnitbi (pop. Africae) Chr. Al. I 109, 182 Cinti Gener.
A I 109,211
Cnossus V. Gnosus
Cobus ». Cos
Coche Chr. 511 I 642, 441 Cocbem (acc.) Prosp. I
445, 932
83
648
GEOGRAPHICA.
INDEX viir.
Coelesyria Marc. II 91, 478 Cylisyria Chr. Al. I 106,
164, 12 Coele Syriae (gen.) Oeneal. I 184, 456 Coeles
Syria Gener. A I 106, I95, 12 Syria coele Silv. I
541, 8, 1 Syriam Coelae Gener. A I 108, 200
Coetlann raons V. Gild. A III 100, 2
Colchis (terra) Cholcis Gener. A I 98, 88, 9 Colchus
Chr. Al. I 98, 62, 9
Colchi (pl.) Gener. A I 97, 83, 16 107, 197, 36 111,
226 Chr. Al. I 107,167,36 111,198 Cass. II
140, 747
Colchis (fem.) Prosp. I 390, 83
Coli Chr. Al. I 97, ss, 7 Culi Gener. A I 97, 83, 7
Collatia Conlatia I add. p. X {port. 1)
Colofa, Colofon v. Colophou
Colonia Agrippina Colonia N. Gall. I 595, VIII i
Agrippina Prosp. I 419, 543 civitas Agrippinensium
N. Oall. I 595, Vin 1
Colophon Colofon Gener. A I 109, 209, 8 Golofa Chr.
Al. I 109, !80, 8
colossus V. Rhodus, Roma
columnae Herculis v. Herculis columuae
Comana villa Marc. II 67, 403, 3
Combumzant Ps. Is. h. H 384, 11
Commagene Prosp. I 416, 485 Commagena Gener. A
I 106, 195, 13 Commagine Chr. 511 1 640, 327 Com-
magenia Chr. Al. I 106, 164, 13
Communica N. Gall. I 606, 5
Compluium Compluto (nom.) I 573 (Cart.) Copluto
Ps. Is. h. II 382, 8
Complutensis episoopus loh. II 215, 579, 4
Comzumant Ps. Is. h. II 384, 11
Conachfa Britt. IH 196, 24
Coucordia (Italiae) Prosp. I 429, 681 Cass. II 143, 838
Conimbriga Conimbrica Hyd. II 33, 229. 231 34, 241 Is.
hist. II 302, 15 Conimbria I 574 (Gallit.) Ps. Is. h.
H 378, 1 382, 8 385, 14
Conlatia v. Collatia
Consorannorum civitas N. Gall. I 606, 6 Consurana ibid.
Constantia (prov. Lugdun. U, hodie Coutances) N. Oall.
1 586, 117 [Const-ance ibid.]
Constantia (Germaniae I) N. Oall. I 594, VTI 10 civi-
tas Constantiensis ibid.
Constantina (Africae) rex Constantinorum Ps. Is. h.
U 386, 17
Constantinopolis Or. Const. I 10, 19 11, 11 Chr. 3.54 I
40 Cons. Const. I 233, 330 238, 366 239, 357, 1. 358, 1.
359, 2. 360 240, 361, 2. 364, 3. 365, 2 241, 367, 1 242, 376,
2 243, 378, 1. 380, 2. 381, 1 244, 383, 1. 2. 384, 1. 386, 2.
388 Chr. pasch. I 233, 328, 2 234, 330, l. 2 bis. 3. 332
235, 337, 1. 2 bis 236, 345 238, 356 239, 357, 1. 359, 3.
360 240, 364, 2. 3 241, 367, 1 242, 370 243, 378, 3 244,
383, 1. 2 245, 391 ITavn. I 268, 17 305, 457, 3 307,
474,1 £ori. I 291, 216 293,241 297,322 298,328
F. Vind. A I 293,447 297,603 298,521 299,531.535
F. Vind. i? I 301, 564 An. Val. I 306 314, 42 322,
.".7.64 326,78 328,88 Agn. I 334 33,5, 90 336,96
Prosp. I 443,911 453,1061 455,1097 4.56, 1101. 1107
457,1125 458,1131 459,1142.1148 461, 1177 465,1234
475, 1328 480, 1358, 2 add. II ad Prosp. I 489, 9 (a)
add. IV 492 , 2, 3 add. VI 498, 380. 390 Sih. I
540, 6, 5 Chr. 511 I 643, 466 644, 489. 499 663, 611.
(Constaniinopolis)
614 664, 629 Chr. 452 I 650, 33 ITyd. II 14, 4 15,
6. 11 16, 37 20, 84 22, 106 23, 109 24, 129 25, 146. 147
30,185 32,216 34,234 j/orc. II 61, 381, 1.2. 384, 1
62, 386, 2. 391, 1 64, 395, 2. 5 65, 398, 3 66, 399, 3. 401
67, 402, 3 70, 409 79, 437 82, 446, 1 88, 465 90, 469.
473, 2 93, 485. 488, 1 94, 493, 1 95, 498, 2 98, 514, 1
99,516,3 101,519,3(0^ 102,525 104,534 Auct.
Marc. II 104, 535, 2. 536, 5 105, 536, 10. 537, 5 106,
538, 5. 539, 1. 5 107, 546, 4 108, 547, 4 Cass. II 122, 84
148, 993 151, 1061 152, 1099. 1106 153, 1120. 1138 1,55,
1180 156,1229 158,1291 Vict. T. II 184,447 18.5,
4,50, 1 186, 457, 1 188, 471. 474, 1. 475, 2 189, 476 191,
487. 491 193, 499 194, 506 195, 514 196, 522 197, 523, 3
198,530.534,2 199,540,1.2 200,541,1 203,553,1.
554, 3 205, 560 loh. II 211, 567, 2 212, 570, 3 213,
572, 1. 573, 6 214, 675, I. 3. 576, 2 3Iar. U 235, 634, 2
236, 540. 547, 1 Is. hisl. II 272, 4 298, 6 (a. b) 300, 2
C. Byz. II 334, 6 335, 6 344,26 351, 33 C. Hisp. II
334, 1 bis 344, 39 355, 78 Ep. Ov. U 371, 5 Ps.
Is. h. II 384, 11 386, n ter Is. chr. A U 466, 337
467, 339. 342 469, 357 470, 360 add. I ad Is. chr. II
490, 5 add. II 494, 9 add. IV 503, i 504, 4 Ps.
Is. chr. U 501,327 Britt. III 168,9 Nenn. int.
III 168, 7/8 Bed. A III 293, 3S5 296 (424). 431 297,
433 298, 445 306, 610 307, 516 308, 526 313, 549 314,
560 315, 661 bis 316, 566 bis 318, 678 320, 692 Bed. B
m 296, 241 299, ^^o^' add. I ad Bed. III 334, 48s
add. II 337 339 bis add. III 342 bis Lat. lust.
UI 419, 1 422, 33. 42 423, 15. 27 Lat. Al. lll 449
mg. b. c bis gen. Constantinopoleos add. II ad Prosp.
I 490, 2, 15 Vict. T. II 192, 492,2 Constinopolis
Ps. Is. h. II 378, 1 382, 8 Constinotipolis ib. 381, 7
urbis Coustautiuopolitaue Cons. Const. I 243, 378, 3
Constantinopolitane urbi Ps. Is. h. II 386, 17 Con-
stantinopolitana civitas Marc. U 67, 403, 3 Vict. T.
U 195, 513 — urhs Chr.pasch. I 241, 369, 1 add. VI
ad Prosp. I 498, 390. 393 Marc. II 61, 383, 2 62,
386, 1 64, 395, 5 66, 399, 3 68, 404, l 77, 429, 1 81, 443,2
84, 452, 1 92, 481, 1 94, 491, 2. 493, 1. 494, 1 95, 601, 1
98,5i4,ii!« 101, 519, 3(^4; 102,523 Cass.U 153,
1120 Vict. T. U 195, 613 Bed. A lU 318, 578 civi-
tas Vict. T. U 195, 613 urbs regia add. VI ad
Prosp. I 499, 433 Marc. II 63, ,393 78, 433 80, 439, 2
92,480, 1 102, .527.528 103, 532 Auct. Marc. U
104, 535, 4 106, 541, 1 Vict. T. U 193, 498 195, 515, 2
199, 540, 2 bis 201, 544, 1 202, 561, 1 203, 553, 2. 554, 1
205, 565 bis. 566, 2 206, 567, 2 loh. II 211, 568, 1 213,
673, 4 214, 574, 4. 575, 1 215, 577, 1 bis C. Hisp. U
359, 88 C. Byz. II 355, 36 356, 37 Bed. A lll 312,
543 314,568.559 318,581 319,588 regia civitas J/arc.
II 82, 446,2 93, 487 Bed. A lU 312, 544 313, 548
urbs augusta Marc. II 61, 381, 1 78, 431, 2 79, 436. 2. 436.
438, 2 82, 447, 1. 3 95, 501, 3 97, 609, 1. 611 Bed. A ni
299, 454 315, 661 augusta civitas Marc. II 94, 495 —
Kmv6i((ViivovTtohi 'Pai/i}] Chr. pasch. I 23.5,336,1
Konia altera ib. 234, 33o, 1 uova Koma C. Bys. II 336,
11 Roraa CVw. ^asc/i. 1 236, 337, 2 C. Ssp. U 336, 5
Constantinopolitanus Cons. Const. I 241 , 369 , 1
Prosp. I 452, 1046 Byd. II 25, 146 Marc. II
INDEX VUl.
GEOGRAPHICA.
649
(Constantinopolis)
68,404,1 72,415,1 FJc«. r. II 184, 447 188,
47.'., 1 191, 488, 3 200, 642 V. 23 203, 5.".3, 1 Bed.
A III 314 , 558 Constautinopolitaua ecclesia
^ffyd. U 24, 127 Marc. II 77, 430, 3 90, 470 Vict.
T. II 185, 450, 4 188, 473, 3 197, 524 199, 537 bis.
540. 1 bis Bcd. A III 310, 535 Constautiuopoli-
tauus autistes Vict. T. II 184, 448 Coustau-
tinopolitanus episcopus Prosp. I 464, 1220 472,
12i)7 480, 13.58, 13 Marc. II 73, 41G, 2 76, 4-'G
Vict. T. U 190,482.485.486.487 191,489 192,
491, 1. 496. 497, 1 193, 501 195, 515, 2 196, 517, 2.
521.2 205,566,1 h.chr.A 11471,370 472,
378 Constautiuopolitauus metropolitanus Ps. Is.
h. II 384, u ConstantiuopoUtauus praesul Vict.
T. II 184,447 185,451 suburbauum Coustau-
tinopoUtanum Or. Const. I 11, 9 Constantiuo-
poUlaua synodus Vict. T. U. 185,451 197,528
add. IV ad Is. chr. II 502 c/. supra civitas
et urbs
ConstautinopoUtaui (plur.) Marc. II 77, 428, 1 Vict.
T. II 196, 518, 2 Bed. A Ul 297, 432
ConstautinopoUtes episcopus Chr. 452 I 650, 42
652, 58 ConstautiuopoUtes presbyter add. II
ad Prosp. I 488, 2, 3
topographica :
ampbitheatrum Marc. II 102, 521
aquae ductus Marc. II 84, 452, l c/. Cass. II
153, U20
atrium v. ecclesia
Augusteum Chr. pasch. 1 233, 328, 3
balnea [cf. thermae) :
balnea Ileleniana Vict. T. II 193, 498 c/.
HeUane
basiUca Chr. pasch. I 233, 328, 3 (= seuatus)
c/. ecclesiae
biUiotheca Bed. A III 314, 55s
rj /«AxjJ V. palatium
circus Marc. II 62, 390, 3 81, 445, 2 90, 473, 2 94,
491, 2 96, 507 97, 507, 2 98, 512, 6 102, 521. 528
103,532 Ifar. II 235, 532 Innixov Chr.pasch.
1 233, 328, 2 234, 330, 1 241, 369, l
— oboUscum (in circo) Marc. II 62, 390, 3
— utraque senatorum porticus Marc. U 102, 528
— regium vestibulum Marc. U 102, 528
cistemae Cons. Const. 1 241, 369, l
— cisterna Aetii Marc. U 75, 421, 3
— cistema maxima Marc. U 69, 407
Kox^ioy V. columna Arcadii
columnae (cum statuis):
AuastasU statua super iumanom columnam
Marc. U 96, 5u6
Arcadii statua super immauem columnam
Marc. II 75,421, 2 (tiyiiQnk 'AQxaSiov iaTOJi
inuvu) rov Ko/AioD tov xiocoj Chr. pasch.
U 75) rov Xeyofiiyov Kox^iov Chr.pasch.
r 233, 328, 2
porfyretica Const<autini columua Marc. U 69,
407 o xiiov riji ar>]h]? avrov (sc. Kmy-
aravtivov) Chr. paach. I 233, 328, 2
(Constantinopolis)
Eudoxiae super porfyreticam columnam ar-
gontea statua Marc. II 67, 403, 2
ar/jhi 'EXeviji; iv noQfpvQto xiovi Chr. pasch.
1 233, 328, 3
columna argenteam Theodosii Magni statuam
ferens Marc. II 62, 390, 3 statua Tbeodosii
Magni super cochlidem columnam ib. 92,
480, l statua Theodosii Magni ib. 96, 50G
comitatus Marc. II 61, 382, 1 92, 484, i 99, 516, 3
Lat. lust. lU 423, 26 idem cometacum Lat.
lust. 423,2?
dominicum v. ecclesia Sophiae
ecelesiae :
oratorium beatae Anastasiae Marc. II 61, 380
(Anastasia Nolitia urbis Constant. reg. VII,
ap. Seeciium Not. dirjnitatum)
ecclesia apostolorum (martyrium apostolorum
Not. urb. Const., reg. XI) sancta ecclesia,
ubi beati apostoli positi sunt Cons. Const.
I 242, 370, 2 ad apostolos ib. 245, 383, l
ixxhjoice riiiv ayiiov i<noar6'A(x)v Clir.pasch.
1242,370 vaog riSv dyiiuv ilnoaroXiav ib.
236,337,2 nhjaiov ruiv unoaroXwv ib.
236, 345 ei; rovg icyiovg (inoaroXovg ib.
239, 357, 1
atrium Basilisci Marc. II 67, 403, 3
atrium Cosmae et Damiani Marc. II 99, 516, 3
basilica lobannis baptistae add. VI ad Prosp.
I 498, 390 Chr. pascli. I 245, 391
ecclesia sancti Laurencii Hyd. U 16, 25'' atrium
beati LaurentU Marc. U 85 v. 39 basilica
s. Laurentu ib. 80, 439, 2 Bed. A UI 303, 486
ecclesia Macedonianorum Marc. U 11, 429, 1
ecclesia maior r. e. Sophiae
ecclesia Petri ad apostolum Petrum add. II
ad Prosp. I 489, 12 (b)
ecclesia sanctae Sophiae Bed. A UI 314, 559
ecclesia s. e. Sophiae Ep. Ov. U 371, 5
ecclesia maior Auct. Marc. U 105, 537, 5
Vict. T. II 195, 513 »? /Ltcyiihj ixxXijaia
Chr. pasch. I 239, 360 eoclesia Eavn. I
268,6 Marc. II 62,390,3 66, 399,3 iis 67,
403 , 2 68 , 404, 1 bis 74, 415, 1 bis 78 , 431,2
bis 97,512, 2 6tS 102,525 103,532 Is. chr.
A U 466, 337 dominicum Cons. Const. I
239, 360 templum Marc. II 82, 446, 2
ecclesia sancti Tbeodori Vict. T. II 195, 513
atrium s. Theodori Marc. II 97, 512, 3
ifipoXov V. porticus
fora :
forum Arcadii Marc. U 75, 42i, 2
forum Coustantini Chr. pasch. 1 233, 328, 2. 3
Uavn. I 268, 6 Marc. II 69, 407 97, 509, 1.
612, 3 98, 512, 4. 7 103, 632 Vict. T. U 195,
513 bis Is. chr. A U 466, 337
forum Strategii Marc. II 97, 510, 1 (strategium
in quo est forum Theodosiacum Not. urb.
Const., reg. V) cf. forum Theodosu
forum Tauri Marc. II 82,447,1 92,480,1
96, 506
83*
650
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
(Conetantinopolis)
foruin Theodosii Marc. 11 79, 435, l 0f orfoffin-
xog KfoQog Chr. pasch. I 245, 393, 2. 394, 1
cf. forum Strategii
Ilebdomon v. miliaria
Heliane Marc. 11 79, 435, l cf. balnea Heleni-
ana (vid. I. P. Bichter, Quellen der byz.
Kunstgesch. p. 377)
hoiTea publica Marc. II 78, 431, 3
miliaria :
Vn miliarium Cons. Const. I 383, l Marc. II
61, 383, 2 63, 393 (67, 402, 2) Is. chr. A U
470, 360 miliario IIU [scr. VII) F. Vind. A
I 298, 521 septimo lapide add. VI ad
Prosp. I 498, 390 Septimus Marc. II 98,
514, 1 Vict. T. n 188, 474, 2 t6"E^&0-
fiov Chr. pasch. I 244, 383, i t6 Xeyofieyoi'
"E§6o[j.ov ib. 245, 391
XII miliarium Bed. A III 318, 578
muri Chr.pasch. I 233, 328, 2 Havn. I 339, 20
Mare. U 77, 429, l 82, 447, i. 3
— murus longus Havn. I 339, 20 loh. II 215,
577, 1 bis
obeliscus v. cirous
oratorium v. ecclesia, palatium
palatium Or. Const. I 9, 20 Clir. pasch. I 233,
328, 2. 3 234, 330, 1 235, 337, 2 241, 369, 1 bis
Hyd. II 22, 104 Marc. U 99, .ns, 6. 516,3
103, 532 ter Vict. T. 11 196, 518, l 197, 523, 3
C. Hisp. U 345, 40 Bed. A UI 315, 560 add.
III ad Bed. UI 342
— 7/ z"^xij Vict. T. II 195, 613
— (fc^qtlfd Vict. T. II 197, 623, 3
— oratorium palatii add. III ad Bed. III 342
— Regia palatii v. Regia
portae Marc. II 83, 448, 2
— porta quae aurea dioitur Marc. U 98, 514, l
porta quae vocatur aurea Bed. A III 306, 5io
porlicus (cf. oirous):
utraque porticus Marc. II 97, 609, i dvo
efijSoXot Vhr. pasch. I 233, 328, 3
utraque porticus Troadensis Marc. U 83, 448, 2
ambac Troadenses portious ib. 92,480,1
portus luliani Marc. U 97, 509, 2
Regia Chr.pasch. I 233, 328, 3 Regia palatii
ib. 234, 330, 1
Rheuma Vict. T. II 196, 519 198, 530
senatus Chr. pasch. I 233, 328, 3
Septimus v. miliaria
Sosthenes Vict. T. II 195, 514 Systhenense
praedium Marc. U 99, 515, 2
statuae :
statua Constantini v. columna
statua Fortuuae {Tvj(7j Tijg noXewg)
Chr. pasch. I 233, 328, 2 (cf. L P.]
Richter, Quellen der byz. Kunsl-
gesch. p. 300J
simulacrum aeneum cornu copiae
Fortunae retinens Marc. II 97, 510, 1
statua Helenae i>. colurana
statua Perdicae Marc. U 97, 509, l
eademf
(Constandnopolis)
statua Theodosii (in foro Theodosiaoo) Chr.
pasch. I 245, 394, 1 cf. columnae
strategium v. fora
Syoae Chr, pasch. I 245, 393, i Vict. T. II 199,
540, 2 205, 560
templum v. eoclesia Sophiae
theatrum Marc. II 95, 601, 1. 2
thermae (cf. balnea) :
Achilleae Marc. II 81, 443, 3
Anastasianae {ifijfioaioi' 'JvctaTuaiayid) Chr.
pasch. I 240, 364, 3
Arcadianae Marc. II 64, 394, 4
Carosianae Cons. Const. I 242, 376, l if^jfxoaiov
KttQovaiuval Chr. pasch. I 240, 364, 3 yv-
fAvuaiov KuQovaiuvui ib. 242, 375, 1
Constantinianae (KMvaTUVTiuvui ifijfioaiot')
Chr. pasch. I 236, 345
Theodosianae Marc. II 76, 427, 2 {fiuae antea
Constaniinianae, cf. Chr. pasch. U 76)
tliermae Zeuxippi vel Zeuxippus Chr. pasch. I
233, 328, 4 (ro" dijfioaiov t6 '/.e/oficyot' Zev^-
innog) 234, 330, l {t6 dtjfioaiov Xovtqov
ZevStnnog)
cf. Byzantium
Consurana v. Consoranni
Convenarum oivitas N. Gall. I 606, 5
Copluto V. Complutum
Corcyna v. Cyrene
Coroyra (iusula) Oener. A I 99, 91, u Chr. Al. I 99,
65, 11 Corgira Oeneal. I 170, 200
Cordilia v. Gordyaea
Cordissus rivus Marc. 11 100, 518, 3
Corduba I 573 (Bet.) loh. U 213, 572, 2 Chr. Caes.
U 223, 568 Ps. Is. h. II 380, 4. 5 381, 5 382, 8 bis
385, 13 bis 388, 21 bis Cordube (gen.) C. Hisp. II
366, 132 Cordoba C. Hisp. II 353, 71 356, 8i 362,
108 363, 110 364, 117. 119 365, 123 Cordova Kp. Ov.
U 375, 20 Cordubensis urbs loh. U 217, 584, 3 Is.
hist. II 285, 17 flumeu Cordube A. Is. h. 11
382, 8
Corduljenses cives Is. hist. U 285, 23 sedes Cordo-
beusis C. Hisp. II 360, 98
eoolesia sancte luliaue Ps. Is. h. U 385, 13
Cordulia v. Gordyaea
Corgira v. Corcyra
Corintbus Prosp. I 388 , 68 Is. chr. A II 434 , 46''
Bed. A III 262, 80 Choriuthus Bed. A III 288, 332
Corintus Ps. Is. h. II 384, u
Corinthii (pl.) Prosp. 1 429, 684 6ild. III 80, 18
81,2 Corinthi Silv. I 547,9
*Corinti (gen.) Ps. Is. h. II 384, 12 bis
Coriosolites v. Curiosolites
Cornubia V. Gild. B lU 109, 41
Cornugallia V. Oild. A III 101, 16
Corozaim Ps. Is. h. II 386, 17
Corozoitani ibid.
Correi Chorrei Oeneal. I 174, 292* • ''. 294»
Correus Oeneal. I 173, 276 174, 294» ■ 'J Chorreus
ib. 175, 303
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
651
Corsica Oener. A I 109, 212 Chr. Al. I 109, 183 Hyd.
II 29, 177 Cursica Silv. 1 5.37, 16 cf. Corsuna
Corsola, Corsula v. Cossyra
Corsuna (Corsica iiisula% de Oorsyna cogitat Frick)
Gener. ^ I 103, 134, 9 Gorsuna Chr. Al. I 103,
i^,"!, 9 Corsica Qeneal. I 168, 165
Corvi Ps. h. h. II 382, s
ecclesia saucti Vincentii ihid.
Corzieni Oener. A I 97, 83, 8 Corzini C!ir. Al. I 97,
58, 8
C08 insula Cous Chr. Al. I 103,i2.s,2i 109,179,5
Oener. A I 109, 2O8, 5 Cobus Oener. A I 103, 134,
21 Chomos Geneal. I 168, 165
Coslai vicus add. VI ad Prosp. I 498, 390
Cossael Cossei CJir. Al. I 106, i'>9, 13 Cessei Oener.A
I 106, 190, 13
Cossyra insula Cossura Oeneal. I 168, 165 Corsula
Chr. Al. I 102, 125, 1 Corsola Oener. A I 102, 134, 1
Cotyaium Cottiaium Marc. II 94, 492
Coviacense castrum Hyd. II 30, 186
CrassopoUnorum N. Oall. I 596, 1
Cremona An. Val. I 316, 53 Harn. I 339, 16 Bed. A
m 280, 252
Creta Oener. A I 103, 152 Havn. I 268, 1= Silv. I
539, 16 /s. chr. A II 472, 379 Crita Ctir. Al. I
103, 125, 10 109, 179,2 Cretae (nom.) Gener. A I
103, 134, 10 109, 20S, 2 Cretes Geneal. I 168, 165
Cretensis Prosp. I 429, 684
Creticum beUum Prosp. I 404, 312
Cretes (pl.) Gener. A I 100, U4 Geneal. I 168,
162 Cretae Gener. A I 101, 132, 28 Criti Chr.
Al. I 101, 105, 28
Oroton Prosp. I 399,240
Cruachau Eile BriU. III 197, 5 coUis EUe ib. 197, 4
acervus Ely HI 130, LES
Crnc Waur (mons) Britt. lU 218, 7
Cruc Ochidieut Britt. III 167, 1 Ochidient Nenn. int.
m. 166, 26
Ctesiphon Tesiphon Prosp. 1 445, 932 Tesifon Chr. 511
1 642, 441 Etesiton Cass. II 140, 747
Cuadrii v. Quadi
Cuccusum Jlarc. II 67, 403, 3
Cuidam v. Cidamis
Culi tj. CoU
Cumae Agn. I 335, 79 Chr. 511 I 634, 92
Cunienses Oener. A I 98, S3, 49 Cynii Chr. Al. 1 98,
58, 49 {'videntur intelligi Conii Lusitaniae' Frick)
Cures Sabinae Ckr. 354 I 146, 11. 13
[Curia (hodie ChurJ K Oall. I 594, VII 11 civitas
Curiensis ibidi\
Curiosolites civitas CoriosoUtum N. Gall. I 586, in 6
Cursica ». Corsica
Curus V. Gyarus
Cycladcs insulae Oener. A I 99, 91, 12 108, 205,9 Silv.
I 540, 7, 12 Cycladas Chr. Al. 1 108, i76, 9 qui in
circuitu sunt ib. 99, 65, 12
CyUsyria v. Coelesyria
Cynedocolpitae v. Cinaedocolpitae
Cyuii V. Cunieuses
Cyprus Or. Const. I 11,3 Oener. A I 103, 152 109,
208,4 Clir. Al.l\m,m,i Pros/). I 421, 579 Silv.
I 522, 63 Hijd. II 17, 3« Vict. T. II 191,488, 1
Bed. A III 279,244 Cypros Silv. I 541, 8,6 Ci-
prus Geneal. I 168, 165 megistae Cyprus Oener. A
I 103, 134, 24 magna Cyprus Chr. Al. I 103, 125, 24
Cyprius episcopus Marc. II 65, 398, 3 Lat. Mal.
III 428, 34
Cyprii (pl.) Gener. A I 96, 76 Chr. Al. I 96, 52
Cyrene Oener. A I 102, 143 Prosp. I 421, 577 Bed.
A III 266, 124 277, 226 Cyrenae (nom.) Bed. A
III 259, 52 Cyriuem (acc.) Gener. B I 102, 83 Cyre-
nas (acc.) Oeneal. I 168, 164 Corcyna Chr. Al. I
102, 115
Cyrenaei (pl.) Cyrinei Gener. A I 108, 205, 8 Chr.
Al. I 108, 176, 8
Cyria civitas v. Cyrhus
Cyrnus (Cythnus insula f) Chr. Al. I 108, 177, 10 Cyr-
nos Gener. A I 108, 206, 10
Cyrrhus Cyi-us ifarc. U 89, 466 rici. T. U 184, 448 185,
451 193,499 200, 542«. 20 Cyria civitas Bed. A III
305, 496
Cyrtani v. Carpetani
Cyrus V. Cyrrhus
Cythera insula Cythira C7ir. Al. I 99, 65, 7 Citera
Oeneal. I 170, 200 Chitera Gener. A I 99, 91, 7
Cyzicus C/ir. pasch. I 223, 123 245, 391 Prosp. I 389,
75 Marc. II 79, 436 87, 460 Cizicus Chr. 511 I 633,
58 Quicicus Ep. Ov. II 371, 5
templum Chr. pasch. I 223, 123 Ep. Ov. U 371, 5
Dabir Oeneal. I 188, 50l
Dacia Or. Const. I 8, 23 9, 4 Sih. I 539, 14 Chr. 511
I 643,444
Eipensis Dacia Marc. II 82, 447, 6 92, 483
Daci (pl.) Prosp. 1 418, 524 420, 559 Cass. U
140, 745
Dadastana Cons. Const. I 240, 364, 1 Dadanasta Lat.
Itist. III 422, 21
Dalmatia Gener. A I 98,88,20 Prosp. I 473,1310
Scyth. L. II 318, 23 Dalmacia Scyth. B. II 318,
23 Dermatia (Jir. Al. I 98, 62, 20
Dalmatia super mare Silv. I 539, 1
Dalmatiae (pl.) Or. Const. I 7, 3 Havn. A I
307, 475 313, 482 Havn. B I 307, 475 311, 480
313,482 Havn. mg. 1 S09, ili, i 311,480 F.
Vind. A I 308, 616 312, 630 Auct. Marc. U
106, 540, 6 Cass. II 158, 1301 159, 1309
Dalmaticus triumphus /s. chr. A II 4.53, 235»
Dalmata Chr. 511 I 643, 442 Cass. II 149, 1009
Dalmatae (pl.) Gener. A I 107, 197, 57 Havn. mg.
I 309, 475, 1 Havn. A I 311, 480 Prosp. I 408,
364 Delmatii Ckr. Al. I 107, 167, 57
Dalrieta Briit. III 156, 6 Darieta ib. 157, 21
Dalriatae (pl.) Nenn. int. UI 158, 19
Damascus Scijth. L. II 318, 23 Scyth. B. U 318, 23
C. Byz. II 337, 15 338, 16 345, 26 346, 29 v. 12 347,
33 V. 32 C. Hisp. U 338, 11. 12 344, 39 366, 130 Ps.
Is. h. II 378,2 386, 17 Bed. A lU 263, 94 266, 124
Damuouia leaeua Oild. UI 41, 28
652
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Daii (tribus) Gener. A I 119, 266 Clir. Al. I 119, 25.-)
Geneal. I 187,492 195,620 add. IV,4 ad Prosji. I
493 Chr. 511 I 683,47 Bed. A IH 261,71
Dan (oppidum) Geneal. I 178, 372 179, 373 192, 546
Gild. 111 49, 2
Danai Danei Chr. Al. I 120, 262
Danaun v. Tuatha
Dani add. IV ad Is. chr. II 505, 6 V. Oild. A III
101, 39
Danuvius Ilavn. B I 313, 487 Prosp. I 482, 1367, 17
Sih. I 539, 9 Vict. T. II 185, 449 205, 560 Is. hisl.
U 269, 17 271, 15 283, 6 (b) 294, 2 Danubius Chr.
Al. I 111, 201, 35 Gener. A I 112, 229, 35 Havn. A
I 313, 487 Us Bed. A lU 298, 450 321, 592 Dano-
vius N. Gall. I 594, VII A Jetvov^ig Chr. pasch. I
233, 328, 1 c/. Istei-
Daras Marc. U 100, 51«, 3 his Auct. Marc. U 105,
537, 4 loh. 11 213, 574, 1 214, 575, 1
turris Herculea Marc. U 101, 518
Dardania (regio Moesiae) Clir. 354 I 148, 30 iSilv. I
539. 12 Marc. II 100, 518, l
Dardani Gener. A 1 107, 197, 52 Chr. Al. I 107,
167, 52
Dardanus urbs (= Troia) mura Durdani Chr. Al. I
119, 252 Dardana mura ib. 119, 256
Darieta v. Dalrieta
Daronig flumen Fs. Is. h. II 384, 12
Dassen Geneal. I 164, 72
Dauni Gener. A I 97, 83, 32 Chr. Al. I 97, 58, 32
Dea civitas Deensium N. Gall. I 601, 5
Defantes Inlyrii Geneal. I 169, 194
Deira Nenn. III 205, 12 Deura Nenn. UI 205, 11
Deur Britt. lU 204, 24 206, 22
Deuri (pl.) Britt. UI 204, 18
Delmatii v. Dalmatae
Delphi Delfi Chr. 511 1 634, 83 Is. chr. A II 434, 56
Delficus Prosp. I 388,49
templum (ApoIIinis) Prosp. I 388, 49 Is. chr. A
II 434, 56
Delus Delos Gener. A I 108, 206, 7 Dilus Chr. Al. I
108, 177, 7
Delius Prosp. I 388, 60
templum ApoUinis Prosp. I 388, 60
Demetae fpl.) Oild. III 43,20
Demeti (pl.) Britt. III 156, 9 191, 9 Nenn. int. III
156. 13
Demuaba (Dinhaba) Oeneal. I 173, 282
Denia v. Dianium
Deuuagi v. Benageni
Deprana v. Drepana
Derbis regio Derris Chr. Al. I 98, 62, 13 Derres Qener.
A I 98, 83, 13
Derguentid flumen Britt. III 187, 13 Derguent Nenn.
int. III 187,9
Dermatia v. Dalmatia
Derres, Derris v. Derbis
Dertona F. Vind. A I 305, 588 Chr. 511 I 664 , 635
Mwrc. n 88, 461,2 Mar. U 232,461
Dertosa Chr. Caes. II 222, 506 Detorsa I 573 Tor-
tosa Ps. Is. h. II 378, i 382, 8 Tortose ib. 384, 12
Deur, Deuri v. Deira
Deuso Cass. II 1.52, 1118
Diablintum civitas N. Gall. I 587, 9
Dianium (hodie Denia) Denia Ps. Is. h. II 378, i
382, 8
Dibnenia V. Gild. B III 109, 41
Dictyni (gen.) Hyd. II 31, 201
Dilus V. Delus
Dina V. Dinia
Dinguoaroy Britt. III 206, 24 Dinguayrdi ih. 205, 16
Din Gueirm Nenn. III 205, 7
Dinia Dina N. Gall. I 611, 2 civitas Diniensium ihid.
Divio Mar. II 234, 500, 1
Doleii N. Oall. I 587, 10
Domiensis v. Dumio
Dornonia (hodie Dordogne) C. Hisp. U 361, 103
Dorostori Prosjy. I 457, 1119
Donacum v. Dyrrbachium
Dorylaeum Vict. T. II 184, 443 185, 451
Drepana (Bithyniae) Prosp. I 450, 1023 Deprana
Bed. A III 296, 423
Druentia Druentius fluvius Is. hist. II 282, 23
Dubglas flumen Britt. III 199, 12 Dubglass flumen
Nenn. int. lU 199, 9
Dumio I 574 (Gallit.) Ps. Is. h. II 382, 8
Dumiense monasterium Is. hist. U 302, 27 Domi-
ensis episcopus Is. chr. A II 476, ^oid
Duorig Habren i^vere dou rig Habreu i. e. duo reges
Sabrinae' H. Z.) Britt. lU 214, 1
Durius flumeu Hyd. U 30, 190 (a. h) Is. hist. U 802,
l(a)
Durocortorum Durocordorum N. Gall. I 590, 1
Dyrrhachium Dyrracio Auct. Marc. II 108, 547, 3 Dur-
racium P. Camp. I 310, 623 746, 478 add. IV ad
Prosp. I 492, 3, 11 Dorracum Chr. 511 I 636, 171
Dyrrachenus Vict. T. U 191, 491
Easterangli ib. 208, 27
Ps. Is. h. U 382, 8
Bed. A III 289, 345 311,
Eastangli Britt. III 203, 18. 26
Ebenus v. Euenus
Ebora-i Elbora I 573 (Lus.)
Eboracum v. Eburacum
Ebrei v. Hebraei
Ebrodunum r. Eburodunum
Ebroici v. Eburovices
Ebron v. Chebron
Ebrus V. Hebrus
Eburacum Prosp. I 435, 764
541 Eboracum Or. Const. I 7, 17 Prosp. I 447,
976 Cass. U 145, 893 Nenn. lU 165, 9/10 Bed. A
UI 295, 404 309, 632 add. II ad Bed. III 337 Lat.
lust. UI 421, 3 422, 4
Eboracensis archiepiscopus Nenn. UI 207, 13/14
Eburodunum (prov. Alpium maritimarum) civitas
Ebrodunensium N. Oall. I 611, 1
Ehurodunum (prov. Maximae Sequanorum) castrum
Ebroduneuse N. Oall. I 597, 6
Ehurovices civitas Ebroicorum N. Gall. I 585, 11 4
(hodie Evreux)
Ebusus (oppidum Pityusarum insul.) Ebuso Oener. A
I 110,216
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
653
Echin insula V. Oild. B III 109, 16
Ecolisnensium civitas K. Gall. I 604, Xin 3 id est
Aqualasiuensium ib. 605, XIII 3 (hodie Anyoulevie)
Edessa Chr. 364 I 147, 15 Froap. I 398, 232 435, 777
Clir. 511 I 641, 390 Cass. U 145,903 /s. chr. A
II 461, 290b Bed. A UI 276, 210 289, 351 Lat. lusl.
III 421, 6
Edcsscuus Vict. T. II 18.5, 4.'>l Edessenus aiitistes
ib. 184, 448 Edessenus episcopus ib. 193, 499
200, 542 V. 17
Edesseni (i>l.) Bed. A III 27G,2u9 Aedesseni
ib. 293, 393
Ednii v. Aedui
Edom Geneal. I 173, 281. 283 174, 290 188, .=.04 Bed.
A m. 264, 104 Bed. B UI 264, 97
Ef- V. Eph-
[Eichstadt Eistetiu N. Gall. I 594, VII 8 civitas Ege-
stetensis id est Rubilocus ibid.\
Eigilia v. Aquileia
Eile V. Cruachan
Eilge Bed. A lU 315,562
Elamitae v. Elymaei
Elas eremum Geneal. I 174, 298
Elbora v. Ebora
Elecem v. Ilici
Elei V. Elis
Elenensium civitas v. Heleua castrum
Elenptien C. Hisp. U 344, 38 Helemptieu C. Bijz. U
344, 24
Eleusis Eleusinam (acc.) Prosp. I 422, 595 Cass. II
141, 779
Eliberri v. Illiberri
Elicus V. Helicon
Elieth mons Geneal. I 189,518
Elimei v. Elymaei
Elis:
Elei (subst.) Elii Brosp. I 393, 149 Elienses Bed.
A lU 266, 121
Eleus (adj.) Is. hist. II 267, 16
Elisiponia i'. Olisipo
Ellada, EUadii v. Hellas
Ellaini Chr. Al. I 101, 105, 7 Velanni Gener. ^ I 101,
132, 7 Alaui Geneal. I 168, 162
campus Elleti Britt. m 182, 22 Nenn. int. III 182, 16
Elloronensium civitas v. Iluro
Elmail pagus V. Gild. A UI 91, 22
Elmet Britt. lU 206,28 cf.Nenn. 111 178,1
Elnia v. Heleua castrum
Elusa civitas Elusatium N. Gall. I 605, XIV 1
Elymais Elymea Chr. Al. 1 106, 164, 9 Alimalas Gener.
A I 106,195,9
Ehjmaei Elymei Chr. Al. 1 106, 159, 12 Helymei
Gener. A I 106, 190, 12 Aelymei ib. 103, 157
Elimei Chr. Al. I 103, 129
Elamitae Geneal. 1 164, 70 Elamite Ps. Is. h. II
378, 2 Helamite Gener. B I 103, M
*Emecis Ep. Ov. U 371,5 tetrapulura ibid.
Emerita Silv. 1 538, 4, 4 I 573 (Lus.) Hyd. 11 21, 90 (a)
23,119 25,137.138 30,182.186 35,245 Is. hist. li
280, 13 (a) 286, 1 (b). 10 (a. b) 300, 26 301, 3 Ps. Is.
h. II 380, 5 bis 382, 8 384, 12 385, 13 bis Emeriten-
sis urbs Is. hist. II 280, 9
Enieritensis ecclesia loh. II 213, 573, 8 215, 578, 5
Emeritensis episcopus Hyd. II 24, 130
rimeritenses Ps. Is. h. U 385, 13
topographica :
ecclesia sancte Eulalie Ps. Is. h. U 384, 12
Emesa Emissa Bed. A III 304, 490 Emetzena civitas
Marc. 11 84, 453, 2 85 v. 20 Emetzena urbs ib. 85
V. 5/6
Emilienses, Emillisui v. Aemilienses
Emissa v. Emesa
Emmaus Cass. U 145, 910 £ed. A UI 289, 3." 4 bis
Emona Or. Const. I 8, 34
Endor v. Hendor
Engleseie insula III 130
Ephcsus Chr. pasch. I 238, 366 Prosp. I 419, 539 473,
1306 480, 1358, 10 Chr. 511 I 634, 93 640, 344 Marc.
II 77, 430, 3 83, 449, 2 Vict. T. II 184, 448 Scijth. L.
U 315, 13 Scyth. B. H 315,13 Ps. Is. h. U 381,6
Is. chr. B II 457, 175 Bed. A UI 262, 84 285, 305
286, 307 315, 561 Bed. B III 285, 192 Lat. Mal. UI
435, 32 Epheso Scyth. L. II 320, 29 Etesus Gener.
A I 109, 209, 10 Chr. Al. I 109, 180, lO Is. chr. A II
457, 263
Ephesius Is. chr. A U 460, 279
Ephesii (pl.) Gild. lU 81, 10
Ephesena synodus Frosp. I 481, 1362 Vict. T. II
185, 451 ter 189, 475, 4 197, r>28 Is. chr. A II
472, 378 Bed. B lU 302, 258
Ephraim tribus Efraim Chr. Al. I 116, 233 118, 243
119,250 121,268 Effraim £ed. ^ III 259, 53 260,
68 262, 89 Efrem Geneal. I 187, 496 189, 518 Prosp.
I 389, 68. 70 Effrem Gener. A I M6, 252 117, 254
118, 25S 119,264 121, 271 Chr. 511 I 633, 50. 52
mons Effraim Bed. A III 259, 59 mons Efrem Geneal.
I 188, 498. 511
Ephyra Prosp. I 388, 58
Epidamuus Chr. 611 1 636, 171
Epidaurus Prosp. I 388, 48
Epipam (acc.) Marc. U 83, 449, 2
Epirus Cass. U 126, 222 Ps. Is. h. 11 381, 7 Is. chr. A
II 470, 366 Epirotia Gener. A I 98, 88, 30 Ipirotia
air. Al. 1 98, 62, 30
Epirus vetus Silv. I 539, 5, 7 Marc. II 100, 517
Epirus nova Silv. I 539, 5, 8
Episford Britt. III 187, 15 Episfort NeJin. int. lU 187, 15
Eporadas v. Sporades insulae
Equestrium civitas N. Gall. I 596, 2
sancta Eqtoria N. Gall. 1 607, 9
Eraclia simil. v. Heraclea et Herculis columnae
Erasinus (fluvius) Gener. A I 111, 229, 13 Erasimus
Chr. Al. I 111, 201,13
Erbasi montes Is. hist. II 296, 15 Erbasorum montes
Chr. 511 I 657, 567
Ercing Britt. III 217, 28 Nenn. Int. III 217, 7
Erepla Ps. Is. h. U 382, 8 Elbra I 573 (Bet.)
Eridanus (flumen) Oener. A I 112, 229, 39 Chr. Al. I
112, 201, 39 Heridanus Gener. A 112, 229, 39 Prosp.
I 403, 292 c/. radus
654
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Eritiia «. Erythraea
Ermiinduli v. Hermuncluri
Eroest (aestuariuni) V. Glld. A III 101, 25
H>olus V. Herulus
Errei o. Arrei
Eruli ». Heruli
Erymanthus (fluvius Arcadiae) Gener. A I 111,229,9
Chr. Al. I 111, 201,9
Erythara v. Nilus Iluber
Erythrae Erytrae Gener. A I 109, 209, j Erythra Chr.
Al. 1 109, 180, 6
Erylhraeus sibylla Eritria ]s. chr. A II 440, 116
Esmeuos v. Ismenus
Esperia v. Hesperia
Estsaxum Brltt. III 190, 12/13 Alsaxau Nenn. int. III
190, 4
Aldsaxoues Nenn. lU 207, 19/20
Etes priores v. Ituraei
Etesifon v. Ctesiphon
Etruria Is. hist. II 267, 15 Hetruria I add. p. X
(mont. 2) cf. Tuseia
Etrusci Hetrusci I add. p. X (mont. 7)
Ettlialienses v. Thessali
Ettheus V. Chetteus
Euaei Euvei Gener. A I 107, 197, 22 Eugei Chr. Al.
I 107, 167, 22
Euheus Oeneal. I 173, 268. 276 Eugeus Chr. Al.
I 115, 226
Euboea Gener. A I 99, 91, 3 109, 208, 1. 209 Eubya
Chr. Al. I 99, 66, 3 111, 200, 8 Eubia ib. 109, 179, 1.
180 Geneal. I 169, 200
Eubonia insula Britt. UI 148, 5 156, 7 Nenn. int. UI
148, 2 156, 7
Eubya v. Euboea
Euchais? acc. Euchaita Marc. U 97, 511 Euchaida
Vict. T. U 192, 496 202, f,52, 1 Euchaidam ih. 205,
563, 1
Eiuenui (fiuvius Aetoliae) Ebenus Gener. A I 111, 229,
28 Euginus Chr. Al. I 112, 201, 28
Euf- V. Euph-
Eugei V. Euaei
Euginus V. Euenus
Evilath Geneal. I 172, 255
Euphrates fluvius Vict. T. II 191, 490, 3 Eufrates Oener.
A I 111, 229, 4 Chr. Al. 1 111, 201,4 acc. Eufratem
Oener. A 1 95,53 Eufraten Oener. B I 95,48 Qeneal.
I 166, 111 Silv. I 541, 8, 7 Cass. U 147, 943 Is.
chr. A 11 458, 268« Bed. A lU 254, 28
Eufratesia (regio) Silv. I 541, 8, 8 Auct. Marc.
U 105, 536, 11
Euri V. Syri
Europa Chr. pasch. 1 234, 33u, 2 Silv. I 540, 6, 5
Marc. II 64, 394, 3 82, 447, 2 86, 454, 1 90, 472, 1 97,
612, 3 Is. hist. 11 294, 11 add. I ad Is. hist. II
304, 6. 8 Nenn. ini. III 149, 2. 4. 5 166, 20 Britt.
UI 159, 17. 19 160, 13 166, 21
Europenses C. liisp. II 362, 105. 106
Eurotas fiuviua Eurota Gener. A I 111,229,18 Eu-
rotus Chr. Al. I 111,201, 18
Euxiuus pontus Is. chr. A II 431, 31''
Exala Ps. Is. h. U 382, 8
Exit- v. Soyth-
Exmirne v. Smyi'na
Exonova v. Ossonoba
faesulae Faesulara Aiict. Marc. U 106, 639, 2
Fanum Fortunaef civitas Fano Af/n. I 335,90 Fa-
uestrem (episcopum) An. Val. I 328, 90
Farathon (i. e. Pirathon) Pharathon Geneal. 1 189, .iis
Farathonoin Gener. A I 119,264
Farathonita Chr. Al. I 119, 25u Farathonites
Geneal. I 189, 5is
Farsalicus v. Pliarsalus
Fasga V. Pisga
Fasis V. Phasis
Faventia An. Val. I 316, 52 bis Aiict. Marc. II 107,
542, 2
Fenice, Fenices cet. v. Phoeuice, Phoeuices cet.
Ferezei (hebr. Perizzi) Oener. A I 107, 197, 21 Clir. Al.
I 107, 167, 21
Ferezeus Chr. Al. 1 115, 226
Ferrata v. Sirmium
Fidenae Chr. 354 I 145, 21
— amphitheater (sic) ibid.
Filiitae v. Psylliti
Filistiim, Filistini v. Philistini
Finici v. Phoenices
Finnaun Guur Helic (fons) iJnH. III 214,34 staguum
Heilic Nenn. int. III 214, 6 fons Guorelic III 130,
LXXII
Firholg Nenn. int. lU 154, 31 156, 6
Fir Domnann Nenn. int. lU 155, 1
Fir Galeoin Nenn. int. lU 155, 1 progenies Galeoin
ib. 156, 8/9
Firmum Auct. Marc. II 107, 544, 1. 545, 1
*Fu"manos (falso pro Germanos) Prosp. I 404, 317
Fison (= Indus) Oener. A I 111, 229, l Chr. Al. I
111, 201, 1
*Fistucal Ps.Is.h. H 382,8 (= Poritis Calef)
Flaminia (provincia) Sitv. I 535, 4
Flaudrenses Ps. Is. h. U 385, 14
Flauona insula Cons. Cotist. I 238, 354 Lat. lust. lU
422, 13 cf. Istria
Flavia (proviucia IJritanniae) Sili). 1 542, 11, 3
Flaviensis urbs (Hispaniae) Is. hist. U 302, 7
Florentia Ilavn. I 299, 405 (a. b)
Floriacum Floriacense monasterium V. Gild. A 111
102, 22 Floriacense coenobium ib. 102, 34
Flygii V. Phryges
Focea v. Phocaea
Focida v. Phocis
Foenices, Foenicia v. Phoenices, Phoenicia
Fogor Oeneal. I 174,289 = Segorf
Fomorachi (pl.) Nenn. int. lU 1.54, 30 155, 12
Fordun Nenn. int. lU 194, 8
Formianum Prosp. I 405, 331
Forum Corneli Ayn. I 336, 95 civitas Foro Cornelii
ib. 335, 79
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
655
Forum Flamiiii Clir.354 1 148,2
Forum lulii (pruv. JVarbonejisis II) civitas Foruiulieii-
sium A'. Gall. 1 610, 4
Fossasconii Ayn, 1 'iSb, 79
Franci Cons. Const. I 236, 341, l. 342, l Havn. I 298
302,451 ter 331,498 338, 8.9 An. Val. I 322, 63
Agn. I 33.5, 90 bis Frosp. I 462, 1191 472, 1298 Silv.
I f)22, 67 Chr. 5 11 I 644, 478 664, 638 665, 688. 689
add. IV ad Vict. Aq. 1 754 (post 238) Hyd. II
22, 98 35, 244 (b) Auct. HJarc. II 10(>, 539, 4 Cass.
II 151,1076 1.52,1118 1.56,1217 160, 1349 i/s lok. II
215, 579, 2 217, 584, 4. 585, 4 bis 218, 587, 3. 6 bis. 589, 2
quater Chr. Caes. II 223, 507 bis. 531. 541 Mar. U
234, 500, 1 bis 235, 523. 524, 2. 534, 1 236, 539. 548, 1. 2.
555,1.3 237, 555. 556,2.4. 558. 565,2 238,568.573,2 239,
574 bis. 576 Is. hist. II 281, 24 282, 2 (a). 5 (a). 8 283,
19 284, 3 (a . b). 7/8 (b) 289, 20 295, lO C. Byz. II
358, 40 bis C. Hisp. II 358, 86 bis 359, 90. 91 361, loo.
102. 103 362, 108 363, 109 add. VII ad Is. hist. II
376 bis add. IX 389, (a) 5 390, (a) 12. (b) 11 Fs.
Is. h. U 384, 11. 12 bis 385, 12. 13. u add. I ad Is.
ckr. n 490, 2. 3. 6 bis 491, 1 add. IV 503, 1. 3 505,
.=. bis V. Gild. A III 96, 16. 17 101, 47 Nenn. int. lU
152, 24/25 168, 15 169, 5 171, 4/5 Briit. 111 160, 8
add. II ad Bed. III 338 add. III 343 add. IV
345 Franchi add. IV ad Bed. III 345
Francus Chr. Caes. II 223, 531 add. IX ad Is.
hist. II 390 pos< (b) 17 bis cf. Pompeianus Fran-
cus in ind. VII
Francia Mar. II 235. 523 Ps. Is. h. 11 384, 12
add. I ad Is. chr. II 490, 6 Lat. Bed. III
354, lee^fGue//".) Francie interioris (?) C.Hisp.
n 361, 104
Francigene (nom. pl.) Ps. Is. h. II 385, I5
Fres- V. Fris-
Frigia, Friges v. 1'hrygia, Phryges
Frisii Prosp. I 452, 1056 Fresones Bed. A III 316,
566 mare Fresicum Nenn. int. III 179, I6 mare
Frenessicum Britt. III 179, 23/24
[Frisinria (i. e. Freising) civitas Frigisiensis N. Oall.
I 594, VII A 4]
Fryg- V. Phryg-
Fulda add. III ad Bed. III 343
Funice, Funici v. Phoenice, Phoenices
Fygabii, Fygadii v. Phryges
Fylistei v. Pliilistini
Fynici, Fynicia v. Phoenices, Phoenicia
Gabala (oppidum Syriae) Gabaliensis Marc. II 65,
398, 3
Gabali (pop. Galliae) civitas Gabalum i\'. Gall. 1 604,
XII 7
Gabaon (vulyo Gibeon) Gabaonitae (pl.) Oeneal. 1
175,304 Oild. III 25,17
Gabatha C. Byz. II 337, le Gabata C. Hisp. II 338, 11
Gabita castellum Ps. Is. k. 11 386, 17
Gad (tribus) Oener. A I 118,261 Geneal. I 193,568
filii Gaad Gener. A I 135, 357
Gades Gadis Gener. A I 110,216 Geneal 1 166, 111
167, 157 168, 163 169, 198 Cades Oener. B I 95, 91
CimONICA III.
Cadiz Ps. Is. h. II 378, 1 insula Cadix ib. 378, 1
Gades Herculis ibid. — Gadira Gener. A 1 95, 50.
51 98, 86 100, 130 102, 149 Bed. A III 254, 27. 28
Garira Gener. A I 101, 137 Garirum Chr. Al. I
95,27.28 98,61 100,103 101,109 Garari 46.102,121
Gaditanum Iretum C. Byx. U 348 C. Hisp. U 353, 70
Nenn. int. III 157, 10/11 Gaditana freta C. Byz.
II 347, 29 fretum G.aditani maris Is. hist. II 276, 22
mare Caditium I's. Is. h. II 383, 9
Gaeluli Getuli Gener. A I 107, 197, 66 Chr. Al. I 107,
167, 66
Gagarini Chr. Al. 1 101, 105, 4 Aggageni Gener. A
I 101,132,4
Gai campus Brift. 111 208, 8 bis
Galaad (regio, vulgo Gilead) Geneal. I 189, 515 Qild.
III 55, 12
Galaaditis in Galatidin Geneal. I 188, 513
Galaadita Gener. A I 118,261 Galadita Chr.Al.
I 118,245.247 Galadites Gener. A I 118, 259
Prosp. I 390, 89 add. IV ad Prosp. I 491
Galadites (gen.) Bed. A lU 260, 64 Galadius
Oener. i? I 118, 102
Galaad mons Geneal. I 188, 498
Galata insula v. Calatha
Galatae (= Oanif) Oener. A I 96,60 Geneal. I 168,
176 Galates Chr. Al. I 96, 37
Galatae (incolae Galatiae Asiae min.) Gener. A I 107,
197, 43 Galatas Clir. Al. I 107, 167, 43
Galata Hyd. II 33, 232 Is. hist. H 302, 17
Galatae cf. Galli
Galatia (regio Asiae minoris) Oener. A I 98, 88, 3 Chr.
Al. I 98,62,8 Prosp. I 421,570 460,1158 Silv. I
540, 7, 3 Chr. 511 I 644, 492. 505 ' Vict. T. II 195,
515, 1. 2 205, 562, 1 Is. chr. A II 463, 305» add. II
ad Bed. UI 339 cf. Gallia
Galatidis v. Galaaditis
Galgala (Gilgal) Oeneal. I 189, 531 c/. Galilaea
Galilaea Galilea Lat. Mal. III 426, 25 428, 37 429, 14
Galgala Ps. Is. h. II 384, 11
Galilaeus viri Galilaei (pl.) Lat. Mal. UI 430,
Galileus Fro-^sp. I 408, 360
Gallaecia (forma itsitata, verius Callaecia, cf. II p. 3)
Callaecia Prosp. I 460, 1171 Hyd. II 22, 106 23, 113
Gallaecia Silv. I 538, 4, 5 Chr. 511 I 655, 557 657,
565. 568 Hyd. U 13 V. 12 14 V. 19 et c. 2 15, 16 16, 31
18,49 19,68 20,74 21,91 22,97 24,130.131 26,149
27, 169 28, 172. 173 (a) 29, 174 (a). 177. 178. 180. 181 30,
186. 190 (a) 31, 193. 201 32, 214 33, 217^. 219 quater. 220
35, 253 loh. II 212, 570, 4 214, 576, 3 216, 583. 584, 2
217, 585, 6 218, 588, 1 219 V. 3 Is. hist. U 296, U(a)
302, 1 (a) Is. chr. A U 476, 401 * Gallicia Hyd.
U 30, 190 f*; Is. hist. n 276, I6 280, 7. 9. \i(a). 25
(a . b) 296, 9. 14 300, 12. 13 301, 19 303, 4 Ep. Ov. II
371, 7 Ps. Is. h. U 381, G 384, 12 Gallitia Ps. Is.
h. II 378, 1 382, 8 bis 385, u gen. Gallitie Ep. Ov.
II 374, 16 Ps. Is. h. II 384, 12 bis Calcecia Gener.
A I 98, 88, 34 Gallia Chr. Al. I 98, 62, 34
Gallaeciae (pl.) loh. II 217, 585, 2 Galliciae Hyd.
U 28, 173 (b)
84
656
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Gallaeci (pl.) Callaeci Hyd. II 22, 96 31, 196
Callaici Chr. Al. I 109, iss'''» Calleci Gener.
A I 109, 21S Gallaeci Hyd. II 22, loo 24,13.".
30,188 31, 197 (a) 32, 204 33,220 Gallici Is.
hist. II 300, \h 302, n
Gallia Chr. Al. 1 111, 200, lo Chr. 354 I 148,28.30
Chr. pasch. 1 235, 337, i Havn. I 298 299, 406 300,
413 304, 45.% 5 305, 457, 2 309, 47G, 1 Prosp. I 408,
368 428,674 435,763 456,1109 461,1175 462,1191 463,
1197 467,1250.1251.12.54 476,1333 477,1339 482,1367,1
Silv. 1 522, 67 547, 26 N. Oall. I 600 Chr. 511 1
638, 279 644, 486 Hyd. U 18, 5i Cass. H 138, 673
153,1136 155,1190 157,1264 loh. II 217,685,4 219
V. 3 Mar. II 232, 456 234, 509 238, 570, l Is. hist.
U 277, 7 282, 1 (b) 286, 25 287, 4 289, 6 295, 15
Scyth. B. II 318, 22 Is. chr. A II 469, 355 add. II
ad Is. chr. II 491, 3 V. Gild. A III 96, 12 V. Gild.
B III 107, 6 Britt. III 169, 5 Bed. A III 282, 269
287,327 289,345 299,457 add.IIadBed.ll\9>Z(,bis
338 Lat. lust. III 421, 12 422, u gen. Gallie O.
Hisp. n 340, 20 349, 47 350, 54 Galatia Is. chr. A
II 463,305'' cf. Celtes Gallia, Gallaecia
Gallia (= Oallaecia'?) Ep. Ov.ll 371,7 374,l6ii's
Fs. Is. h. n 386, 16
GaUia Belgica Oild. III 28, u Gallia Belgica
prima Silv. I 537, 2, 8 Gallia Belgica secunda
*. 537,2,9
Gallia bracata Ps. Is. h. II 383, lO Gallia brac-
cata ib. 378, i 383, 9 bis 384, 12 bis Gallie
braccate (gen.) ib. 382, 8
GaUia cisalpina Silv. I 536, 6
Gallia comata *arita Ps. Is. h. II 384, ii
Gallia Narbonensis loh. II 213, 673, 2 217, 586, 4
218, 589, 2 Chr. Caes. U 223, 531 C. Hisp. U
356, 80 358, 86 C. Byz. II 358, 40
Gallia Senonia Seuonia Gallia Silv. I 538, 15
Gallia togata Ps. Is. h. II 384, u
Gallia ulterior Chr. 452 I 660, li7. 127
Galliae (plur.) Or. Const. I 8, 26 11, 7 Cons. Const.
I 237, 3.60,1 241, 367, 2 Chr.pasch. I 237,349 238,
354. 355, 2 241, 367, 2 Havn. I 302, 453 304, 455, 6
338, 7. 8 F. Vind. B I 304, 575 An. Val. I
322, 63 Prosp. I 441, 876 442, 903 455, 1088. 1090
456,1107 460,1160 461,1183 465, 1230. 1232 466,
1246 470, 1285 471, 1290 472, 1298 475, 1322 478,
1341 483, 1371 add. II ad Prosp. I 490, 2, 18.
3, 19 bis add. IV 492, 3, 4 add. V 496, 1237
Silv. I 537 lit. 2 547, 29 N. Gall. I 584 praef.
V. 1 Doni. Val. I 629, 7. 17. 20. 23. 28 630, 8
Chr.'511 I 642,420 643,443 644,483 653,547
657, 565 Chr. 452 I 646, 9 652, 55 654, 63. 67. 71
656, 86 658, 97. 100 660, 117.123 662, 139.141 Hyd.
II 15, 13 18, 50 19, 69 (a) 26, 150 (O . b). 151. 163
27,163 29,176.177 30, 186jis 31,192^.193 32,210.
212 34,237 Marc. II 63, 392 i;. 3 70,411,2 71,
412, 1 Auct. Marc. II 106, 539, 4 Cass. II 123,
88 131, 442 133, 526 149, 998 152, 1095 153, 1126
154, 1177 155, 1188 156, 1217 160, 1349 Vict. T.
U 186, 455 Mar. II 232, 455, 1 238, 669 Is. hist.
11275,15. 28(4;. 29 fa; 276,25.29 277, 23 (i; 278,
19 280, 13 (a . b). 17. 23 281, 2. 13 282, 23 289, 20
294, 4 295, 9 Ps. Is. h. II 385, 14 Is. chr. A
II 453, 233» 464, 320» 470, 369 471, 368. 373 add.
II ad Is. chr. II 491,3 Gild. III 32,28 V.
Gild. A III 101,40 Britt. m 168, 16 Bed. A
III 293, 392 297, 433 299, 461 300, 465 add. II
ad Bed. III 338 bis 340 Meg. Vis. lU 464, 4
Galleae add. II ad Bed. lU 337 dat. vel
abl. Gallis Cons. Const. I 236, 341, 1 238, 353, 1
245, 388, 3 F. Vind. A I 304, 576 Prosp. 1 419,
,643 445, 938 Chr. 452 I 654, 72 Hyd. II 15,
8. 13. 17 22, 96 25, 145 34, 242
Gallus Hyd. II 27, 163 33, 217
Galli (pl.) Or. Const. I 7, 16 Gener. A I 97, 83,
38 98, 83, 42 107, 197, 60 Chr. Al. I 98, 58, 42
107, 167, 60 Prosp. I 397, 214 399, 238 400, 2.64
404, 317 Silv. I 522, 52 Chr. 511 I 637, 210
Hyd. n 30, 183 Cass. II 125, 183 Mar. II 232,
456,2 Is. hist. II 279,21 Scyth. L. 11 318,22
C. Hisp. U 361, 103 mg. Ps. Is. h. U 386, 16
add. IX ad Is. hist. II 389, (a) 12 390, (a) s.
(b) 10 Britt. III 152, 8 161, 17 Bed. A III 274,
188 280, 253 Calli Chr. Al. I 97, 58, 38 ruhiiM
Chr. pasch. I 216, 707, 2
Galli (= Oallaecii) Prosp. I 406, 341
Galli Narbonenses Gener. A I 110, 217 Talli qui
et Narbudisii Chr. Al. I 110, 186
Galli Senones Prosp. I 397, 2lo I add. p. XI
(porl. 4) Bed. A III 274, 182
Gallica nomina add. II ad Silv. I 613 in Gal-
lico ib. 613, 4
mare Gallicum V. Gild. B III 107, 6 Britt. III
187, 19
GaUicanus (adj.) Prosp. I 481, 1364 Dom. Val.
I 629, 2 Hyd. II 20, 73 27, 163 34, 232 Is. hist.
II 302, 20 (b) Bed. A III 304, 49i Gallicanae
provinciae (pl.) N. Gall. I 584 praef. v. \ et c. l
Gallicia, GaUitia v. GaUaecia
GaUici v. Gallaeci
Gamer v. Cabalia
Gangra Vict. T. II 185, 453, 1
Garamantes Oener. A I 107, 197, 69 loh. II 212, 569, 1
Bed. A III 254, 27 Taramantii exteriores Chr. Al.
I 107, 167, 72 Tarantii exteriores ib. 107, 167, 69
Garari v. Gades
Gargani Oener. A I 97, 83, 3 Chr. Al. I 97, 68, 3
Garira, Garirum v. Gades
Garizim mons Chr. 511 I 637, 238 mons Garizi Bed.
A UI 274, 191 278, 229
Oarumna fiuvius Garonna C. Bxsp. II 361, 103
Gascones, Gasconia vid. Vascones, Vasconia
Gaspheni Gasfeni Gener. A I 104, 166 Oener. B I
104, 57 Casfeni Geneal. I 165, 88 Gasfinii Chr.
Al. I 104, 137
Oaudus (insula Africae) Gaudius Gener. A I 103,
134, 3 Gaulos Geneal. I 168, 165 Gaula Chr. Al.
I 102, 125, 3
Oaudus (insula prope Cretam) latet sub Gaulus rbedae
Gener. A I 103, 134, 11 Gauloroda Chr. Al. I 103,
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
657
125,11 (intelligendae mnt fort. duae insulae, Oau-
dua et Ehodua, cf. I 168, 165, ubi est Khodus)
Gavisa regio Marc. 11 100, 518, i
Gaustrus v. Cayster
Gaza (urbs Palaestinae) Geneal. I ItiT, 158 189, 51»
Gazae (pl.) C. msp. II 351,64 Cliazao C. Byz. II
351, 53
Gazania (i. e. Aelhiopia) C.Hisp.ll 341,2:. Kazania
C. Byz. II 341, 23
Gebedi, Gebidi, Gebodi v. Gepidi
Oedrosi Cedrusi Gener. A I 105, 180 Geneal. I 166,
106 Cedrusii Oener. A 106, lao, 15 Chr. Al. I 106,
159, 15 Cedrysii Chr. Al. 105, 151 Zedirusii Oener.
B I 105, 69
Gelboe mons (Gilboa) Oeneal. I 179, 378 bis
Gemuosofutae v. Gymnosophistae
Geuava Mar. II 237, 563 bis Geneva N. Oall. I 600,
XI 2 civitas Genavensium ibid.
Genua Silv. I 536,8» Auct. Marc. II 106,539,4
Geon fluvius Oener. A I 95, S4 103,153 111,229,2
Gener. B I 95, 91 Chr. Al. I 95, 30 102, 113 103, 126
111,201,2 Geneal. 1 167,159 Bed. A III 254,28
cf. Nilus
Geos V. Ceus
Gepidi loh. II 212, 572 Gebidi Briu. III 160, 10
Gebedi Agn. I 336, 96 Gebodi Havn. I 337 , 4
Gippidi Havn. 1 304, 455, 5 Gepidas Auct. Marc.
II 106, 539, 6 Gipides Is. chr. A II 476, 401<=
Gerara (Oerar) Geneal. I 167, 158 189, 519
Gergesei (pl.) Gener. A I 107, 197, 24 Chr. Al. I 107,
167, 24
Gergeseus Chr. Al. I 115, 226
Germania Prosp. I 407, 350 415, 475 add. VI ad Prosp.
I 498, 379 Chr. 511 I 638, 262 Nenn. int. III 154, 16
171,6 177,7/8.12 187,5 200,6 Britt. III 171,8
187, 6 200, 17. 19 Bed. A III 285, 297
Germania prima Sitv. I 537, 2, 10 proviucia Ger-
mania prima N. Gall. I 592
Germania seounda Silv. I 537, 2, 11 bis proviucia
Germania secunda iV. Gall. I 595
Germani Oener. A 1 106, 190, 11 107, 197, 54 Chr.
Al. I 106, 159, u 107, 167, 54 110, 187 Chr. pasch.
I 225, 176, 2 Prosp. 1 404, 315 418, 524 431, 694
441, 875. 879 Chr. 511 I 641, 372 Cass. II 135,
567.589 Seyth. L. II 318, 2i6ss Is. chr. B II
462, 199 Bed. A III 280, 253 288, 334
Germanica sitis Prosp. I 431,694
Oernia'? Germis Marc. II 77,429,1
Gerunda I 573 lerunda Ps. Is. h. II 382, 8 civitas
Gerundensis Chr. Caes. II 223, 529
Gesoriacum Or. Const. 1 7, 16
Getae Marc. II 103, 530 Is. hist. II 103, 530 293, 27
294,8 Getae equites Marc. U 100,517
Getes (sini/.) Is. hist. II 294, 23
Geticus Marc. II 99, 514, 3 Is. hist. II 294, 10
Getica gens Is. hist. 267, 6 294, 17 cf. Gothi
Geth {Oath, urbs Pliilistiuorura) Oeneal. I 167, 158
189, 519
Geth (in terra Moab?) Geneal. I 187,493. 496 j,„(jg„,8
Gettheuin civitas Oeneal. I 174, 2»5 J
Gettheus (incola urbis Gath) Oener. A I 120, 269
Chetteus Chr. Al. I 120, 266 Cettheus Oeneal. I
177, 353
Getuli V. Gaetuli
Gilboa V. Uelboe
raonasterium sancti Gildae V. Oild. A III 102, 8/9
locus sancti Gildae ib. 102, 3/4 103, 41 apud sanc-
tum Gildam ib. 104, 45 cf 101, 34. 35
Gillense monasterium Vict. T. II 203, 553, 1 mona-
storium Gillitanum Vict. T. II 204, 557, 2
Gipides, Gij^pidi v. Gepidi
Girba insula (sive Meninx) Chr. Al. I 109, 183, 3
Girda Oener. A I 109, 212, 3 cf. Meninx
Gizirat-AIhadra Ps. Is. h. II 378, 1
Glauatina civitas N. Oall. I 612,6
Glastiberia V. Oild. B III 110,23/24 Glastigberi ib.
110, 22
Glastonia V. Oild. B III 109,32.35.42 110,6.11.12.20
Glastoniensis abbas V. Oild. B III 109, 33 110, 3. 4
Gleguissing v. Gleuisic
Glein flumen Brilt. III 199, 10 Nenn. int. UI 199, 7
Gleuisic Nenn. int. III 182, 17 Gleguissing Britt. III
183,1
Gloecester Britt. III 193, 11 Nenn. int. Ul 193, 7
Onosus, vulgo Cnossus Gnosos Prosp. I 388, 56 Gnosia
urbs add. IV ad Prosp. I 491 Gnosia urbis (sic)
Prosp. 429, 684
Gofer Gener. A I 124, 280 Gener. B I 123, 125 Go-
mor Chr. Al. I 124,277
Gomorrha Oild.lil 51,25 72,22 Goraorra Oeneal. I
167, 158
Gophera raons Oeneal. I 170, 219
Gordyaea vel Oordyene Cordulia Oener. A I 106, 195, 5
Cordilia Chr. Al. I 106, 164, 5 '
Gorsuna v. Corsuna
Gothi Or. Const. I 9,21 10,8.23 11,2 Chr. pasch. I
223, 106 229, 271 Oons. Const. I 228, 269 234, 332
242, 376, I. 377, 1. 2 243, 37», 2. 3. 379, 2. 3. 381, 1. 382, 2
Hami.l26S,io 269,33.35 270,37.38 4Js 299,405 301,
451 bis 302, 451 ter. 453 bis 305, 457, i. 2 bis 317 331,
498 bis 337, 1 bis. 3 ter Havn. A I 309, 476, l 313, 486
Havn. B I 313, 487, i Sang. I 300, 541 An. Val.
1 314, 42 322, 57. 58. 60 bis Agn. I 333, 62 334, (548)
334, 79 ter 33.5, 79. 90 Prosp. I 441, 877 442, 896 451,
1036 458, 1140 460, 1161. 1163. 1165. 1167 461, 1177 464,
1218 465, 1222. 1228 466, 1238. 1240. 1246 467, 1254. 1256
468, 12.59 (b) 471, 1290 475, 1324. 1326 476, 1333. 1335
477, 1338 481, 13B4 bis 483, 1371 add. IV ad Prosp.
1 491 add. VI 498, 379. 380 Silv. I 521, 39 522, 71
Dom. Val. I 629, u 630, 6. 13 Chr. 511 I 642,421.
427 643, 471 644, 497. 509. 510 651, 540 653, 546 655,
554. 559. 562 657, 565 661, 594 663, 615. 621 664, 643. 651
665, 688 Chr. 452 I 652, 50 654, 65. 67. 69. 71. 73 656,
78 658, 102. 113 Ilyd. II 14, 3 15, 6. 7 17, 43. 44 18,
55 19, 63. 68. 69 (a . b) 20, 77 21, 92 22, 97 bis. 107 23,
112. 117 24, 129. 134 27, 156 28, 170 (a). 172. 173 (a) 29,
174 (b). 180 30, 183 bis. 186 bis 31, 192. 197 (a) 33, 217.
320. 228 34, 232. 238. 240. 243 35, 244 (b). 245. 246. 250
Marc. II 60, 379, 2 61, 381, 2. 382, 2 64, 395, 4 66, 400
69, 406, 3 71, 414, 2 91, 476, 2 bis 92, 481, 1. 483 93, 487.
84*
658
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII,
488, 2. 489 bis Auct. MarC. II 104, 534. 53.'i, 2. 53G, 4
105, 538, 3 lOG, 539, 3. 540, 3. 5 bis. 541, 2. 542 107, 543, 2
108, 547, 1. .548, 1 Cass. II 147, 956 148, 972 153, 1127.
1129. 1138 154,1169. 1172 155, 1185. 1188. 1194 156,1215,
1232 157, 1253 bis 161, 1364 bis Tict. T. U 203, 554, 4
loh. II 212, 568. 569, 4. 571, 3 213, 572, 2 bis 215, 577,
2 biB bis. 579, 3 217, 585, 2 218, 587, 5. 6. 5S9, 2 bis 220
V. 13 Mar. II 232, 455, 2. 463 bis 233, 467, 2. 489 234,
509 235, 526 236, 540, 2. 547, 2. 553. 554 Is. hist. II
267, 23 268, 1. 2 fa . b). 28 269, 5. 12. 17. 18. 21. 23 270,
6. 14. 23 271, 13. 24. 25 272, 6. 9. 18 (b). 19 (a). 27 (b)
273, 12 (b). 19. 32 (b) 274, l (a). 4 (a). 6 (a). 38. 32 (a)
275, 13. 17 276, 1. 4. 6 277, 13. 15 (a . b). 28 (a . b) 281,
15. 18. 22 282,3(b). 10 283, 8 284:, 6 (b). U. 16. 18 285, 7
286,7.22 287,16 289,11.22.24 292,6 293,2.23.26
294, 13 301, 7. 9. 15 302, u. 2o(b) 303, 7. 12. 16 add. I
ad Is. hist. II 304, 1. 2. u C. Byz. II 334, 2. 5 335, 8
352 C. Eisp. II 340, 18. 19. 20. 21. 23. 23 mg. bis 341,
26 bis. 26 mg. 343, 35. 35 mg. 348, 46. 46 mg. 349, 49.
49 mg. 53 bis. 63 mg. 350, 58. 58 mg. 351, 62 mg. 352,
67. 67 mg. 68. 68 mg. 354, 74 add. F/J ad Is. hist. II
376 Ps. Is. h. n 378 tit. 379, 2 382, 8. 9 bis 383, 9
guinquies. 10 septies 384, 10 <er. 12 seaijes 385, 12. 13
sexies. 14. 15 386, 16 bis 387, 17. 18 /s. chr. A II 463,
311.314 468,349.349» 469,349 471,368.372 473,382
476, 403 477, 403. 405. 407. 408 479, 415 Is. chr. B II
463, 211 268, 231 477, 26i add. II ad Is. chr. U
493, 6 add. IV 503, ^ter. 3 505, 6 Britt. III 160, lo
161, 18 Bed. A III 292, 382 298, 450 bis. 452 300, 465.
469 302, 480 305, 500. 501 308, 522. 523. 529 309, 529
add. I ad Bed. 111 334, 493. 522 335, 540 add. II
337 339 Lat. lust. UI 423, 22 Beg. Vis. III 464, i. 4
Goti Mar. U 235, 638 238, 568 bis C. Byz. U 337, u
Ejp. Ov. U 373, 15 Us 374, i6 Fs. Is. h. II 381, 7
382, 9 quater 386, 16 add. VII ad Is. hist. II 376
add. IV 505, 5 Beg. Vis. III 469 (Par.) Gotti
Havn. I 299, 40l. 405 Gotthi Chr. Caes. U 222,
450 bis. 461. 467. 458 bis. 466 bis. 473. 485. 494. 497. 506
223, 507. 508. 613, 2. 625. 544. 545. 552 add. IX ad Is.
hist. U 389, (a) 2 390, (b) 7 Bed. B UI 308, 274
Gothi reges /s. hist. II 293, 20 tempora Gotta Ep.
Ov. II 371, 7 campi Gotti ibid.
Gothus An. Val. I 322, 61 bis Eyd. II 19, 60 /s.
hist. n 275, 30 (a)
Gothia Scyth. L. U 319, 25 Hcyth. B. U 319, 25
Gotia Ep. Ov. 11 374, 16
Gothicus Or. Const. 1 11,8 An. Val. I 322,58
Prosp. I 483, 1371 Sih. 1 521, 46 Eyd. II 23,
116 31, 192. 201 34, 242 /s. hist. II 270, 20 (a).
21 (b) 273, 16/17 280, 18 (a). 24 (a) Is. chr. A II
469, 350 Lat. lust. UI 422, 25 Gothica geus
An. Val. I 316, 49 326, 84 loh. U 219 v. 6 Is.
hist. U 289, 4 Gotice facZu.^ Geneal. I 195,
616. 618
Gothiae Alpes v. Alpes Cottiae
Graecia Silv. I 549, 8 CVir. 611 I 642, 421 iliarc. II
C4, 395, 4 92, 479, 2 6'oss. U 148, 972 loh. II 215,
579, 1 /s. hist. II 269, 6 Scyth. B. 11 316, 15 /s.
cAr. J. II 432, 37 433, 43 434, 46 •> 435, 58. 60. 64='
439,106 445,165 463,311 479,414» /s. chr. B U
432, 35 433, 37 437, 53 Grecia Geneal. I 169, 180 » • b.
199 Prosp. I 392,131 420,560 441,877 Scyth. L.
II 316, 15 317, 20 318, 23 Scyth. B. II 318, 23 C.
Bisp. II 337, 8 Ps. Is. h. II 884, 11 Bed. B lU
256, 48 Bed. A UI 272, 164
Graeci (subst., plur.) Oener. A I 108, 207 Geneal.
I 195, 616 Prosp. I 387, 36 Silv. I 519, 7
Chr. 511 I 637, 235 Vict. Aq. I 717 ' 723 bis
731 733 Eyd. II 22, lOG Marc. II 95, 498, 3
Vict. T. n 195, 513 /s. hist. 11 268, 32 Scyth.
B. II 316, 16 Is. chr. A II 432, 36 435, 63 442,
133. 140 449, 194 450, ^io" /s. chr. B II 425, 2
435, 45 442, 94 450, 140 add. IV ad Is. chr.
11504,5 .BW«. in 152, 7 161,19 Nenn.int.
III 152,22 Bed. A III 276,213 278,230 321,
694 V. 3 Greci Oener. A I 96, 62 97, 77. 83, 28
98,85,4 108,204 131,331 Chr. Al. 1 96, 39
97, 58, 28 98, 60, 5 107, 167, 46 108, 176. 178 124,
280 Geneal. I 169, 180«= F. Vind. B I 278,
74 Prosp. 1 398, 230 453, 1063 (a) Vict. Aq. I
693 703 715 727 733 735 P. Camp. I 746,
482 748, 543. 546. 550 Scyth. L. II 315, 14 316,
16 Sci/th. B. II 315, 14 C.Eisp. II 354,74
Ps. Is. h. II 379, 2 add. IX ad Is. hist. U
389, (a) 1. (h) 4 390, (b) 4 add. II ad Is. chr.
II 492 ter add. IV 504, 3 Bed. A m 253,
23 270, 149 V. 18 276, 208 290, 364 294, 394 295,
415 Bed. B III 275, 144 277, 155 280, 169 Lat.
Bed. III 353, 167 (Par.) Lat. lust. III 420, 34
Gregi Chr. Al. 1 116, 235 Gregus (= Graecos)
Lat. Mal. III 426, 23 — Uelleues Gener. A I
97, 83, 27 "Elh]VK Chr.pasch. I 215, 701 243, 379
Graecus (subst.) Grecus add. IX ad Is. hist. U
390 post (b) 17 add. IV ad Is. chr. II 503, 2
— "E).{hjy) Lat. Al. UI 449, 11
Graecus (adj.) Geneal. I 195, 616. 618 add. V ad
Prosp. I 495 Vict. Aq. I 677, 5 Eyd. U 18,
21 35, 253 Marc. II 60 praef. v. 4 63, 392 v. 5
72, 415, 2 Vict. T. U 188, 468 197, 523, 3 /«.
chr. A II 485, 62 450, 201 453, 232^ Bed. A III
276, 216 814, .■.60 320, 590 Grecus Geneal. I
195, 617 bis Prosp. I 399, 243 403, 302 424, 617
add. V ad Prosp. I 494 prol. 495 Bed. B III
258,. 56 Bed. A Ul 300,470 Lat. Bed. Ul
353, 167 (Par.) reges Greci Gener. B I 137,
199 secuudum Grecum (ntr.) Geneal. I 175,
•iio^ iu Greco add. V ad Prosp. I 494 prol.
de Graeco Vict. Aq. I 677,2 Eyd. II 13,23
adv. Graece Oeneal. I 195, 616 Prosp. I 388,
65 449, 1010 /«. chr. A 11 456, 253 Bed. A UI
265, 114 Grece Oeneal. I 178, 356 Prosp. I
459,1155 P«. /«. /i. II 381, 5 6is Liieca.e Geneal.
I 175, 310" Bed. A lU 247, 1
grecauioum Chr. 354 I 147, 23
Graecosarmatae Grecosarmatae Geaer. A I 110,218
Grecosarmates Ohr. Al. I 110, I88
firaiae v. Alpes, Iiialpes
Grunicus flumeu Bed. A III 275, 195
Oratianopolis clvitas Gratianopolitaua N. Oall. I 600,
XI 3
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
659
Grec- )'. Graeo-
Greotliingi Hyd. II 15, 12 Oreotliyngii Cons. Const.
I 244, 386, 1
Gualia v. Wjillia
Guascouos v. Vascoues
Guaul (murus s. agger) Britl. III 165, 7 179, 18 Nenn.
int. III 16u, fi 179, 10 cf. vallum Severi
Gueith insula Briit. III 148, 3 iVeun. int. III 148, i
tiueith Lin Garan v. Liun Garau
Ciuenedota Briit. III 205, 2'i 207,3 208,16 Guendota
ib. 204, 39 Weuedotia ib. 146 Gueruet ib. 146
Guined ib. 181,23 Nenn.int. III 181,23
Guent Britt. LU 215,20 216,30 Nenn. int. III 215,9
Guined v. (iuenedota
Guinnion castellum Britt. III 199, 17 Nenn. int. 111
199, 12/13
Guir Britt. III 156, lO Nenn. int. III 156, 13 Guyr
Britt. III 215, 29
Guorthigirniaun (regio) Britt. 111 190, 18 192, 26 Nenn.
int. III 191,3 192,8.15 Guorthegiruiaun Britt. Ul
192, 13
arx Guorthigirni Britt. III 191, 8
Guoy tlumeu Britt. III 215, I6 Nenn. int. III 215, 7
Guunnessi Briit. III 186, 18 Guuuis Nenn. int. III
186, 15
Guyr V. Guir
Gyarus (insula) Gener. A I 108, 206, 6 Curus Chr.
Al. I 108, 177, 6
Gymnosophistae Gymnosophiste Gener. B I 105 , 76
Gymuosoiistae Gener. A I 106, 190, 18 Geneal. I
166, 110 Gemnosofutae Gener. A I 105, 185 Nudi
sapientes Chr. Al. 1 105, 155 106, 159, 18
Habelmaula Bed. A III 263, 98
Habren v. Duorig H.
Hadriace, Hadriaticus v. Adria
Hadriauopolis Or. Const. I 9, 5. 31 Cons. Const. 1 243,
378, 2 Adriauopolis Lat. Itist. IH 422, 25
bellum Adrianopolitanum Cons. Const. I 232, 324, 1
'AdQi((vonoi.iT ca Chr. pasch. I 232, 325, 2
Haemimontus Sitv. I 539, 13
Haila villa Jilarc. II 99, 616, 2
Halani v. Alani
[Halberstat (Ualberstadt) N. Gall. I 594, vii 5 civi-
tas Alverstetensis ibid.]
Halicarnassus Halicarnassensis episcopus Vict. T. U
199, 539
Balys Jiuvius Alys Oener. Al 111, 229, lO Alyus Chr.
Al. I 111, 201, 10
Hebraei Prosp. I 387, 45 388, 50 389, 63 391, 103. lU
Chr. 311 1 632, 24 633, 34 635, 163 636, 184. 186. 20l
Vict. Aq. I 682, 22 683, 4 Ilyd. U 13, 20 Marc. U
63, 392 V. 12 Cass. II 122, S4 /«. chr. A II 429, 21
433, 44 440, 118 445, 167 449, 197 Is. chr. B II 424
429,18 433,38 434,41 415,113 Gild.m i^,i
Bed. A m 270,150 271,153 Hebrei Gener. A I
104, 170 106, 190, 1 107, 197, 1 adi. I ad Chr. 354 I
152, 33 Geneal. I 168, lei»''' Prosp. I 388, 57. 59
389, 64. 6.'.. 67. 70. 72 391, 107. 111 392, 119. 125. 136 393,
148 394, 158. 167 395, 185 396, 195 add. I ad Prosp.
I 487, 10. 13 add. V 494 add. VII ad Is. hist. II
376 add. IX 390, (b) i add. II ad Is. chr. II 491, i
492 4Js Bed. A III 253,24 258, 4 k 261,73.79 271,
151 274, 179 282, 273 bis 293, .393 Bed. B III 248, 10
252,23 253,26 256,49 262,83 269,127 //i/. U1416,9
Lat. Mal. III 433, 15 Ebrei Chr. Al. I 104, I4l 106,
159, 1. 161, 1 107, 167, 1 119, 258 128, 300. 302 Bed. A
m 266, 123
Hebracus (subst.) Is. chr. B II 424 Ilohreus
Prosp. I 396, 199 Hobraeus Chr. 511 I 636, 200
Hebraeus (adj.) Geneal. 1 168, 161"= 187, 495b Hyd.
H 19, 59 35, 253 Marc. 11 63, 392 V. 15 Hebreus
Geneal. I 168, 161» • b Prosp. I 398, 230 399,
243 add. V ad Prosp. I 495 Bed. A III 247, 3
251, 18. 19 255, 37 320, 590 Bed. B III 247, 4
Lat. Mal. III 429, 2 Haebrea liistoria Bed. A
lU 276, 208 Aebrea liugua Geneal. I 187, 495»
Hebraea gens Prosp. I 386, 27 Hebree gentis
add. V ad Prosp. I 494 prol. plebs Hebrea
Bed. A III 248, 6 Bed. B UI 248, 7 Ilebreus
populus Bed. A III 250, 15 reges Hebraei Chr.
511 1 634, 90 reges Hebrei Gener. A I 89, 17
Gener. B I 89, 15 120, 111 — Hebraeum (nir.
= sermo Hebraeus) Geneal. I 175, 310'' add. II
ad Silv. I 613, 4 Clir. 511 I 634, 84 Hebreum
Geneal. I 178, 356 Chr. 511 1 633, 74 Bed. A
lU 267, 139
Hebraicus (adj.) add. V ad Prosp. I 495 Marc.
1163,392,11 Bed.Am2bl,n Sil. m ilQ,
9. 11 Hebraica auctoritas Bed. A III 247, 3
253, 23 Hebraica veritas ib. 247, 2 248, 5 251,
17 253, 23 bis 257, 46. 47 267, 133 321, 594 v. 2. 5.
10 Lat. Bed. III 353, 167 (Par.) Hebraicae
(adv.) Geneal. I 175, 310» '
Hebron v. Chebron
Hebrus (fluvius) Gener. A I 111, 229, 24 Ebrus Chr.
Al. I 111, 201, 24
Heilic V. Finnaun
Helamite v. Elymaei
Heleraptien v. Elenptien
Helena casti'um (ex Helena, matre Constantini, nuncu-
patum, c/. Zonar. XIII 6) Chr. 511 I 644, 481 ca-
strum cui Helenae nomen est Prosp. 1 454 , 1078
Cass. II 151, 1086 Elnia N. Gall. I 608, xiv, 12
(cf. I p. 57S) Elenensium civitas ib. 608, 4 Hcle-
nensis ecclesia loh. II 213, 572, 4
Helenopolis (= Drepana Bithyniae) Prosp. I 450, 1023
Bed. A m 296,424
Heliada v. Hellas
Helicon Gener. A 1 111, 228, 7 Elicus Chr. Al. I 111,
200, 7
Hetiupolis Aeijypti regio Heliopoleos Bed. A UI 277,
226
nellas Helladam Oener. A 1 97, 80 Ellada Chr. Al.
I 97, 56 Heliada Gener. A 97, 77 EUadii CVir. Al.
97, 53
Hellenes v. Graeci
Hellespontus Silv. I 540, 7, 6 Marc. II 66, 400
Ilelvetiorum civitas N. Gall. I 596, 3
Helymei v. Elymaei
660
GEOGR PHICA.
iNDEX vni.
Hendor (imlyo Endor) Oeneal. I 174, 285
Heraclea (Perinthus) Prosp. 1 443, 911 Heraclia Cass.
II 148, 993 £ed. A in 293, 385 'HgitxUia Chr.
pasch. I 234, 330, 2 Eraclia Ps. Is. h. II 381, 7
Heraclea Thraciae Vict. 2\ II 196, 520, l cf. Perinthus
Heraclea Pontica n. Pontus
Heraclea tlieatrum Eraclie Ep. Ch. II 371, 5
[Herbipolis (Wurzbury) N. Oall. I 594, vii 9]
Herculea turris u. Daras
Herculis columnae C. Hisp. II 353, 70 Britt. III 157,
13 Nenn. int. UI 157, lo statua Heroulis Gener. B
I 102,90 Oeneal. I 168,164 Eracliae fines Chr.
Al. I 127, 297 Eracleotious terminus ib. 102, i2l
Herouleae quod est Heracleoticae stellae Oener. A
I 102, 149
montes Hereri Nenn. int. IH 181, 23 Briit. lU 182, l
Heridanus i'. Eridanus
Herinam loh. II 214, 575, l (ubi cf. not.)
Hermianensis ecclesia Vict. T. U 202, 550, 2
Sermunduri Ermunduli Chr. Al. I 110, 187, 5
Hermus (fluvius) Gener. A I 111, 229, 20 c/. Orentus
Heruli Havn. mg. 1 309, 476, 2 Havn. B I 318, 487, 2
An. Val. I 318 Uarc. II 98, 612, 11 Eruli Havn.
A I 309, 476, 2 313, 487 Havn. I 319, 491 F. Vind.
A I 318, 640 Hyd. 11 28, 171 31, 194 Cass. II 159,
1326 Berdilii Chr. Al. I 110, 187, 4
Herulus Erolus Mar. II 238, 666, 4. 668
Hesperia (= Eispania) add. I ad Is. hist. II 304, 15
Esperia Ps. Is. h. II 378, i Esperie (gen.) C. Hisp.
II 356, 79
Hesperii (incolae Italiae) Nenn. int. III 153, 4
Hesperius (adj. = occidentalis) Hesperium imperium
Marc. II 91, 476, 2 Hesperium regnum ib. 86, 464, 2
Bed. A III 305, 493
Hetruria, Hetrusci v. Etruria, Etrusci
Hettali v. Thessali
Hibeni v. Hiberi (Caucas.)
Hiberia (= Hispania) Oener. A I 99, 88, 41 Prosp.
I 402, 280 415, 475 add. I ad Is. hist. II 304, 14
Ps. Is. h. n 378, 1 Iberia C. Hisp. II 339, 15 349,
48 Iberie (gen.J ib. 356, 79 Ibiria Chr. Al. I 98,
62, 41 Yberie C. Hisp. 11 341, 26
Iberia oiterior C. Hisp. II 356, 80 ulterior vel
citerior Iberia ib. 358, 86
Hiberi (pl.) Oener. A I 96,73 98,83,41. 85, i
Hiberei Britt. III 161 , 20 Hiberii Geneal. I
169, m^ Iberi Chr. Al. I 96, 50 Itirii ib. 98,
58, 41. 60, 1 Yberi Ps. Is. h. 11 379, 2
Hiberia (ad Caucasum) loh. II 212, 571, l
Hiberi (pl.) Cass. II 140, 747 loh. 11 211, 567, 3
Is, chr. A II 476, iui^ Hiberii Gener. A I 111,
226 Hibeni ib. 107, 197, 33 Ibiri Chr. Al. I 107,
167, 33 Birri ib. 111, 198
Hibernia Oild. m 88, 36 V. Oild. A III 94, 32. 36 95,
23 V. Gild. B m 108, 11. 24 Briil. III 148, 4
154, 10. 17 155, 1. 23 156, 15 157, is 158, 8 159, 6
194, 18 196, 3 197, 17 198, u Nenn. int. III 148, 3
154, 19. 21. 23. 26. 31 155, 3 156, 5 157, 14/l5 158, 3. 9.
15/16 194, 2. 4. 7 196, 1. 2 Mir. Hib. Paris. UI 220,
33 Hibernie (gen.) Mir. Hib. Paris. III 220 Hy-
bernia ib. 219
impudeutes grassatores Hiberni Oild. III 36, 16
Hibernenses Gild. III 88, 37 V. Gild. A UI 95,
8. 20 Nenn. ini. III 155, 14 196, 4. 5/6 BriU.
III 196, 5 197, 7. 13. 22
Hiberneusis insula V. Oild. A lEI 94, 24
mare Hibernicum Britt. III 195, 25
Hiherus flumen v. Iberus
Hiebuseus v. lebuseus
Hierapolis Marc. II 94, 494, 2 Bed. A III 288, 332
310, 539
Hieropolitanus episoopus Prosp. I 419, 550 429,
683 Hieropolitanus praesul Vict. T. 11 193, 499
Hiericho (lericho) Chr. Al. I 115, 226 Oeneal. I 176,
337 187 , 496 Is. chr. A H 461 , 289 Bed. A III
263,96 264,104 Hierico Oeneal. I 177,353 187,496
190, 631
Hieropolis v. Hierapolis
Hierosoli/ma (gen. -orum) vel Hierosolymae (gen. -arum)
Hierosolyma Hyd. II 13, 26 Vici. T. II 186, 459 192,
492, 1 Bed. A m 259, 56 289, 343 291, 37i Hieru-
solyma Is. chr. A 11 447, 178 454, 241 456, 254 458,
266 460, 285 add. II ad Bed. III 338 Lat. Mal.
m 428, 10 Hierosolima Cons. Const. I 246, 419
Bed. A III 269, 146 284, 29i 286, 308 Bed. B III
286, 194 Hierusolima Chr. Al. I 128, 300. 302
Is. chr. A II 461 , 289» Iherosolima Clir. 511 I
640, 346 — Hierosolimae Prosp. I 399, 243 406,
335, 23/24 410, 393. 398 415, 479 433, 743 434, 751
439,849 441,887 454,1074 — abl. Hierosolymis
Oeneal. I 162, 32» 193, 571 F. Vind. A I 283, 151
Prosp. I 395, iso 396, 185 398, 227 Hyd. II 17, 38.
40 18, 68 19, 66 22, 106 Marc. II 80, 439, 2 Cass. II
122, 64. 58 Is. chr. A II 466, 333 Bed. A III 297,
436 303,486 Hierusolymis C/ir. ^/.I 121,267 Chr.
452 I 648, 24 Is. chr. A II 467, 345 Is. chr.B II
440, 74 445, 110 461, 191 add. II ad Bed. m 339
Lat. Mal. III 428, 8 Hierosolimis Cons. Const. I
246, 4i5i»s Prosp. I 391, 110 403, 305. ,306 411, 4U
412,428 415,478ji"s 420,558 422,699 432,715 446,
953. 960 448, 996 452, 1045 add. II ad Is. chr. II
492 Bed. A HI 276, 205 280, 251 283, 274 Sed. B
m 268, 124 272, 130(A; 289, 20S Hierusolimis Chr.
Al. I 127, 293 Is. chr. A II 440, 112 Hyerosolimis
add. I ad Prosp. I 487, 8 Iherosolimis Chr. 511
I 640, 357
Hierosolyma {gen. -ae) Marc. II 74, 419, 3 84, 453, 1
Vict. T. II 193, 497, 3 Is. chr. A II 478, 413
Bed. A III 276, 216 279, 249 286, 3i7 287, 319
289, 348 304, 490 310, 537. 539 326, 611 Bed. B
III 284, 186 Lat. Mal. III 427, 41 Hierusolyma
Is. chr. A II 449, 193 452, 227 456, 251 458, 269
Is. chr. B 11 448, 129 456, 169 Hierosolima
Prosp. I 424, 620. 622 428, 663 435, 771 add. II
ad Is. chr. II 494, 8 Bed. A lU. 263, 90 Bed.
B III 273, 134 Hierusolima Barb. I 279, 86
292,219 Iherosolima Chr. 511 1 639, 302. 317
640, 326. 359 C. Hisp. II 353, 72 Ps. Is. h. U
384, 11 386, 17 add. II ad Is. hist. II 494, 8
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
661
lerosolima add. IV ad Is. chr. 11 504, 4 V.
Gild. B III 109, 1 lerusolima P«. h. chr. II
499, ISO Hierosolomia €hr. 354 I 140, 7
llierusalem Chr. Al. I 120, 26.", 124, 281 128, 30o
bis 129, 313 ter. 315 Oener. A I 121, 26» 128,
297 129, 299 134, 346 135, 363 Gener. B I 132,
167,52 135,117 GeneaZ. I 1G4, 74» 1G7, 146 179,
373 iiS. 374 180,414 181,418.422 182,437 184,
453 bis. 465» • ''. 456 ter 185, 457. 458 ter. 459. 460
191, 541. 543 192, 646 193, 571 194, 613 PrOSp.
1 391, 115 397, 202 406, 335, 16 423, 599 Hyd. II
29, 174 (a; (W II 142,797 /«. cAr. ^ II 429,
19» 445, 164 446, 171 Gild. III 47, I8 70, 23/24
72, 11 74, 2. 6. 13 Bed. A III 262, 86 267, 136.
139 268,140. 141 269,147 270,149 j!<a<er. 150 271,
151 bis 272, 159 bis 273, 169 bis. 170 bis Lat. Mal.
III 426, 37 428, 40 432, 37 435, 27 Hyerusalera
Oener. A I 134, 346 135, 352 Iherusalem Chr.
511 1 636, 180. 200 bis C. Bisp. 11 340, 16 Ps.
Is. h. II 380, 3 381, 6 Yerusalem add. II ad
Is. chr. n 494, 9 Jis leiusalem Geneal. I 179,
376 Chr. 511 1 638, 259 Ps. Is. chr. II 498, 3 mg.
add. IV ad Is. chr. 11 502 Oild. III 32,
10 53, 24 54, 9 55, 3 56, 7 57, 3 72, 20. 24 —
basilica Eomae quae cognominatur Hierusalem
Bed. A III 296, 417 Hierusalem caeleste Gild.
III 85, 25
Hierosolymitanus (adj.) Hierosolimitana femina
Bed. A III 281,264 Hierosolymitana urbs Marc.
11 99, 516, 2 Hierosolymitana ecclesia Vict. T.
II 187, 465, 2 188, 473, 5 189, 477, 2 196, 521, 1
197, 524 198, 635 201, 544, 2 ecclesia Hierosoli-
mitana Prosp. 1 421 , 572 Hierosolymitanus
episcopus Jlarc. II 61, 38i, i Vict. T. II 194,
509 203, 652. 553, 1 205, 564, 2 Hierosolymitanus
praesul Vict. T. 11 184, 447 185, 451 patriarcha
Iherosolimitanus Ps. Is. h. II 384, 11
topographica :
amphitheatrum add. II ad Bed. III 339
aquaeductus Chr. 511 I 639, 295
Calvariae locus Geneal. I 162, ^^*"
martyrium Prosp. I 452, 1045
mons oliveti Vict. Aq. I 683, 13 Marc. 11 74,
419,3
locus qui vocatur Pellan Lat. Mal. III 435, 29
porta qua Bethleem egrediuntur Prosp. I 425,
625 Cass. II 142, 797
templum C7ir. ^/. I 121,267 127,293 128,302
Chr. 354 1 140, 8 Geneal. I 181, 422 182, 444
184, 464. 455I'. 456 185, 458. 460 bis. 461 Barb.
I 276, 45 F. Vind. A I 283, 151 Prosp. I
391, 110 395, 180 396, iss 403, 306 405, 326
409, 380 415, 481. 482 474, 1313. 1316 add. I
ad Prosp. I 487, 8. 12 Chr. 511 I 634, 103.
104. 108 636, 176. 180. 184. 186. 191 637, 238 bis.
240 638, 272 639, 289 bis. 295 640, 326 bis Cass.
II 122, .58 Ps. Is. h. II 380,3 Is. chr. A
II 440, 112 445, 164 449, 193 454, 241 467, 345
ter Is. chr. B II 440, 74 445, 110 add. II
ad Is. chr. II 492 bis Briu. III 145, 7 (*;.
10 (b) Bed. A III 259, 56 260, 67 262, 86
263, 90. 96 264, 109 bis 266, 123 267, 136 268,
140. 142. 144 270, 149, 2. 150 271, 151 bis 272,
iwler 275,196 276,212.216 278,231 279,249
280, 260 281, 263 285, 296 Bed. B III 262,
87 268, 124 272, 130 (b) Lat. Mal. lU 426,
33 428, 40 430, 27. 29. 31. 33. 35. 46 433, 10 (non
omnes locos congessimus) — porta templi quae
vocatur speciosa vel loathara Bed. A III 266,
123
cf. Aelia, lebus, Salera, Sion, Solyma
[Ilildesheim Hildisheim N. Gall. I 594, vii 16 Hilde-
nensis ibidl\
Hilium V. Ilium
Hilliricum, liillyricum r. Illyricum
Hiones, Hionii v. lones
Hippo regius Prosp. I 463, 1204 add. V ad Prosp. I
497, 1321. 1339 Cass. II 154, 1160 Beg. Wand. III
458, 2 (H) Yppo regius Ilyd. II 36 v. i Hippo
Prosp. I 474, 1321 add. I ad Prosp. I 486, c. 1321
Beg. Wand. III 458, i
Hipponense concilium Prosp. I 464, 1210 Yppo-
nense concilium add. II ad Prosp. I 488, 1210
Hipponiensis ecclesia Marc. 11 77, 429, 2 Ilip-
poniensis episcopus Bed. A III 302, 480 Hip-
poneregiensis episcopus Myd. H 18, 63
Ilira fluvius v. Ira
Hircania, Hircani v. Hyrcania, Hyroani
Hisauria, Hisaurienses v. Isauria, Isauri
Hiscite v. Scythae
Hiscitopolis v. Scythopolis
Hismaelitae, Hismahelitae v. Ismahelitae
Hispalis I 573 (Bet.) Chr. 511 I 659, 584 bis Hyd.
II 21, 86. 89 24, 123. 124 25, 139 29, 177 loh. II 215,
579,3 216,583 217,684,3 Chr. Caes. 11223,568
Is. hist. II 276,19 add. I ad Is. hist. U 304,13
C. Eisp. II 366, 133 Ep. Ov. II 371,7 Hyspalis
Ps. Is. h. II 380, 5 Ispalis C. Hisp. II 340, 16
Ps. Is. h. II 385, 13. 14 387, 19 ad Ispali Ps. Is. h.
380, 4 Yspalis ib. 380, 5 382, 8 387, 19 ab Yspali
regione ib. 378, 1 Spalis Is. hist. U 285, 13 286, 6
296, 21 (a. b) 801, 1 303, 8 C. Hisp. U 356, 79
Hispalensis (adj.) Ispalensis Ps. Is. h. II 387, 19
civitas Hispalensis loh. II 216, 583 Hispalen-
sis populus ib. 216, 584, 1 Hispalensis ecclesia
ib. 217, 585, 7 219 V. 9 episcopus Hispalensis
Hyd. II 31, 192» Ispalensis episcopus C. Hisp.
H 340, 20 Yspalensis episcopus add. II ad
Is. chr. II 494, 8 Spalensis episcopus 0.
Hisp. II 342, 29 Hispalensis metropolitanus
episcnpus C. Hisp. II 339, 16 Ispalensis archi-
episcopus Ps. Is. h. H 385, 14 387, 17 Yspa-
lensis archiepiscopus ib. 386, 16
Hispalenses (subst.) Ispalenses Ps. Is. h. II 384,
11 385,13
Hispalitanus episcopus Bed. A III 309, 529
topographica:
basilica Vincentii niartyris /s. /ii«(. II 296, 24(^6^
secretariimi sancte Iherusalera C. Hisp. II 340, 16
662
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Hispaiiia Chr. 354 1 143, 7 Frosp. I 419, 543 422, .".82
454, I07S 4()6, 1243. 1245 472, 1295 478, 1342 add. V
ad Prosp. I 497, 1329 Silv. 1 538 tit. 4 547, 2G Dom.
FaZ. 1630,13 i?2/d. II 18,49 Cass. II 128, 326
129,339 139,725 151,1086 /oA. II 212, 568 213, 573, 2
215, 678, 4. 579, 3 219 V. 3 Chr. Caes. II 222, 496 223,
510. 513,2. 542 /«. hist. II 276,27 283, 11 287,12 300,
6 (a) add. I ad Is. hist. II 304, 3. 14. 17 add. VII
376 bis C. Eisp. II 339, 15. le Ep. Ov. II 371, 7
Ps. Is. h. II 379, 2 Qild. III 33, 5 Britt. III 154,
10 155, 3. 5 156, 2 157, 14 Nenn. int. III 154, 28
157, 11. 12/13 Bed. A III 283, 278 Bed. B III 278,
159 310,280 Hispanie (gen.) C. Bisp. II 340,20
Hyspania Scyth. B. II 318, 23 add. VII ad Is. hist.
11 376 bis Ps. Is. h. II 378, l Ps. Is. chr. II 501,
415 Hyspanie (gcn.) add. VII ad Is. hist. 11 376
Ispania Havn. I 269, 33 270, 37 add. V ad Prosp.
I 496, 1237 Chr. 511 I 640, 342. 350 C. ffisp. II
352, 68 mg. Ps. Is. h. M 380, 4 381, 7 384, u. 12
387, 17. 18. 19 388, 21 bis Ispanie (gen.) C. Eisp. II
340, 18 359, 92 Ps. Is. h. II 383, 9 385, is Ispanias
(gen. f) Havn. I 269, 33 Yspania Ps. Is. h. II 378, i
379, 2 380, 5 382, 8 bis 385, u add. II ad Is. chr.
II 494, 9 bis add. IV 505, 5 Yspanie (gen.) Ps.
Is. h. II 387, 17 add. IV ad Is. chr. II 505, 5
Spania Chr. 511 I 659, 584 Is. hist. II 267, i. 3
276, 21 282, 21 283, 9. 25 284, 7 (b) 286, 9. 26 287, 4.
16 289,6 292,19 295,4.14 296,i.i(b) 301 , 16
Scyth. L. II 318, 22 C. Hisp. II 343, 36 349, 49 351,
62 bis 353, 70. 71. 72 354, 73 mg. 74. 75 356, 79 his. 80.
80 Tng. 82 358, 86 Us. 86 mg. 359, 92 mg. 360, 95 mg.
96 bis. 96 mg. 97 mg. 99 mg. 362, 107. 107 mg. 109.
109 mg. 364, 120. 122 366, 131. 133 Ep. Ov. II 373, 15
quater 374, 16 ier /s. c?ir. A II 451,216 469,354
473, 382 475, 399" 477, 403 479, 4i5 480, iu^ Is. chr.
B II 451, 144 480, 265 add. II ad Is. chr. II 493, 6
add. I ad Bed. III 335, 540 add. II 336 Beg. Vis.
ni 465, 18 Spanie (gen) C. Hisp. H 349, 47 350,
54 353, 70. 72. 72 mg. 354, 73 his. 74. 76 355, 77 356, 79.
79 m^. 358, 86 mg. 359, 90. 90 mg. 360, 96. 96 mg. bis
361, 100. 101 mg. 362, 109 364, 116. 120 mg. 122 366, 132
367, 136. 137 add. II ad Is.chr. II 493, 6
Hispania citerior loh. II 212,669,4 citerior
Spania C. Hisp. 11 353, 71 Spania ulterior ib.
353, 71 356, 80 Yspania citerior et ulterior
Ps. le. h. II 378, i
Hispania superior /s. Ai"s(. II 281, lo/ii fia) supe-
rior Yspania Ps. Is. h. II 378, i superior
Spania /«. hist. 281, lo/ii (b) Hyspania in-
ferior Ps. Is. h. 378, i Ispania inferior ih. 384,
11 Hyspania superior et inferior ih. 378, l
Yspania superior et inferior ibid. superioris
et inferioris Yspanie ibid.
utriusque Yspanie Ps. Is. h. 11 382, 8
Hispania maior Gener. A I 99, 88, 42 Spania
magna Chr. Al. 1 98, 62, 42
Hispania Terraconensis Gener. A I 110,216 c/.
Tarraconensis
Hispaiiiae (plur.) Cons. Const. I 245, 383, i Prosp.
I 441, 879 459, 1143 465, 1237 467, 1256 469, 1278
Dom. Val. I 630, 8 Chr. 452 I 654, 64 656, 85
658, 107 Chr. 511 I 655, 562 664, 634. 651 665,
652 666, 691 Hgd. II 13, 2 17, 42. 46. 48 19, 60.
63 20,74 21,86. 90 fa; 24,126.134 27,155 28,
173 (a) 31, 192. 200 JUarc. II 75, 422, 2 Cass. II
155,1183. 1203 156,1215 Chr. Caes. U 222,494.
497 223, 629. 541 Alar. II 232, 460, I Is. hist.
II 275, 29/30 (a) 280, 19 (a) 292, 16 add. IV ad
Is. chr. II 506, 7 Bed. A III 302, 480 Ispaniae
Chr. 511 I 639, 300 644, 481 Yspaniae Ps. Is. h.
II 378, 1 Spaniae Cons. Const. I 246, 409 Hyd.
II 2^,iu(b) Is. hist. II 275, 29 f*; 276,10
279, 21 284, 4 (b) 289, 22 294, 4. u 295, 21. 24
(a.h) 296, 13 297, 4. 26 300, 12. 14 C. Msp. II
342,29 351,66 352,67 356, siifs 3.59, 90 364,
115. 116 366, 131 C. Byz. II 352 Ep. Ov. II
374, 16 /s. chr. ^ II 471, 373. 373'' 472, 377 477,
408» add. II adBed. m.3S6 iJe^. FJs. III 464, 4
Hispanus (subst.) Havn. I 268, 3 Chr. 452 I 6.50,
37 Jllarc. II 60, 379, 1 Ispanus Chr. 511 I 640,
334 Yspanus ib. 644, 485 Spanus Hyd. II
14, 2 Is. hist. II 272, 3 Lat. Al. ni 449, 17
Hispani (pl.) Gener. A I 98, 86, 3 107, 197, 63 109,
214 Hyd. II 18, 49 add. 1 ad Is. hist. II 304,
2. 11. 12. 15 Ps. Is. h. II 379, 2 Britt. III 161,
20 Ispani Ps. Is. h. II 383, 9 386, 15 Yspani
Ib. 379, 2 382, 8 Spani Chr. Al. I 98,60,3
107,167,63 109,185 Is. hist.ll 2°iG,n C.
Hisp. II 361, loamg. 364, 116 mj'. add. IX ad
Is. hist. n 390, (a) 16. (b) 16 Ispanii Ps. Is.
h. II 386, 17
Hispanus (adj.J Prosp. I 475, 1329 add. VI ad
Prosp. I 498, 396 Marc. II 73, 416, 1 Bed. A
111300,471 Ispanus C/»-. 5« I 643, 463 Spa-
nus triumphus /s. chr. A II 453, 235» Spania
bella C. Hisp. H 365, 125
Hispaniensis Ispaniensis (subst.) Ps. Is. h. II
382, 9 Hispanienses episoopi Hyd. II 24, 135
Hispanogallia Hispanogalia Gener. A I 99,88,40
Spanogallia Chr. Al. I 98, 62, 40
Histria, Histri v. Istria
Histrus r. Istri
Hitali V. Itali
Hodierno casfrum loh. II 217,686,4
Honoriada Silv. I 541, 9, 3
Horata insula V. Gild. A III 100, n
Horoslia civitas Ps. Is. h. II 383, 10
Horrea Margi ad Horreo Margo Marc. II 96, 505
Hosdroene v. Osroene
Hosma v. Oxama
Hosroeni v. Osroene
Hostia V. Ostia
Ilostracina v. Ostracine
Hovetum v. Ovetum
Hr- V. Kh-
Huaccai v. Vaccaei
Hugni V. Hunni
Huioh regio Brilt. III 213, 13
Humbcr Humen Bed. A III 309, 531 cf. Trans-
umbraua gens
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
663
IIuDihra Nenn. int. III 205, 7/8 1
Humbium mare Nenn. III 205, 4 Umhrum niare
Britt. III 205, 14
Hunni Chr. 611 1 644, 509 Marc. II 60, 379, 2 69, 406, 3
75,422,3 76,427,1 80,441,1.3 81,445,1 84,452,3
86,454,1 90,469 99,515,6 Cass. II 156,1226.1232.
1239. 1243 Chr. Caes. II 222, 450 bis Is. chr. A II
478,409* lluni Cons. Const. I 243, 379,3 Agn. I
302 Prosp. I 460, 1161 add. II ad Prosp. I 4!)(),
2, 13. 3, 19 Ilyd. II 23, 116 26, ir.o (a). tr.3. 154 Cass.
II 155,1211 Is. hist. II 271,14 277, 12. 21/22 fn;.
23 (b) 278, 1 (a). 17. 29 279, 16 294, 2 297, 21 add. II
ad Is. chr. II 491, 3 Bed. A III 298, 450. 452 add.
n ad Bed. III 339 Hugni Chr. 511 I 659, 5S7
663,615 Vict. T. II 185,449.453,2 Vni Cons.
Const. I 242, 376, 1 add. IX ad Is. hist. II 390,
(a) 10 Ugni Vict. T. II 195, 615, 1 204, 559, 2 Cliuni
Havn. I 302,451 339,20 Prosp. I 471,1288 473,
1310 475, 1322. 1326 476, 1335 479, 1346 480, 1353 482,
1364 483, 1370 Chr. 452 I 650, 34 652, 52 658, 100.
112 660, 116. 130. 131 662, 132. 133 Ilyd. II 26, 1.50 (b)
Hunni cf. Veneti Italiae
Huntedunensis III 131
Hyerusalem v. Hierosolyma
Hylici !). Ilici
Hyra fluvius v. Ira
Hyrcania Gener. A I 106, 195, 3 Hircania Chr. 511
I 636,205 Yrgania Chr.Al. I 106, 1C4, 3
Hyrcani (pl.) Prosp. I 402, 283 Bed. A III 275,
201 278, 236 Hircani Gener. A I 105, 182 106,
190, 7 Gener. B I 105, 73 Yrcaui Chr. Al. I
106, 159, 7 Y^rcanii ib. 105, 150 Scani Geneal.
I 166,108
Hysp- V. Ilisp-
Hyssi portus Yssi limen Gener. A I 111,227 Causo
limin Chr. Al. I 111, 199
labolonita v. Zabulonita
lacentus v. Zacynthus
lacobitae fpl.) lacobite Ps. Is. h. II 378, 2
*Iactu Ps. Is. h. II 384, 11
lades Ps. Is. h. II 385, 15
lahen Ps. Is. h. II 385, 14
lambra, lamrus )>. Imbrus
lamo (oppidum ins. Balear.^Tomaene Gener. A 1 110,216
lapygii Chr. Al. I 97, 5S, 33 lapigesi Gener. A 1 97,
83, 33
lasa V. Thasus
lasdaire mons Nenn. III 157, 8 Azariae nnmtes Britt.
ra 157, 11
lassus V. Thasus
latrus (fluvius) Auct. Marc. 11 104, .■■35, 3
Iberi, Ibiri, Ibirii r. Hiberi
Iheria, Ibiria r. Iliberia
Iberus flumen add. I ad Is. Jiist. 11 304, 14 llilierus
flumen Ps. Is. h. II 378, 1
raare Icht Nenn. int. III 148, 10 187, 12
Ichihyophagi Icthyofagi Gener. A I 101, 132,6 Ictyo-
fagi ib. 108, 203 Sciofagi Geneal. I 168, 162 Pisces
comeduli Chr. Al. I 101, 105,6 108, 174
CHRONICA 111.
Idaei Daetyli (j^l.) Is. chr. A II 435, 64. 64"
Idos V. Indus flumen
Idumaei (pl.) Prosp. I 386, 32 Is. chr. A II 432, 35
Idumei Gener. A I 107, 197, 26 Idomei Chr. Al. I
107, 167, 26
Idumea geus Bed. A III 256, 41
lebus (= Eierosolyma) Oeneal. I 167,146 179,374
lebuseus (subst.) Geneal. I 179, 373 bis Hiebuseus
Chr. Al. I 115,226
lebusei (pl.) Chr. Al. l 107, 167, 25 Gener. A I
110,216 Geneal. I 179,376 Lebusei Gener. ^4
I 107, 197, 25
lericho v. Hiericho
lerosolima v. Hiorosolyma
lerunda v. Gerunda
lerusalem, lerusolima v. Hierosolynia
lesdona Ps. Is. h. II 384, 11
Igabrum Egabro I 573 (Bet.) Agabra Ps. Is. h. II
382,8
(Iggeliuham (Inyelheim) add. IV ad Bed. III 345]
Iherosolima, Iherusalem v. Hierosolyma
Ilerda I 573 Ylorda Ps. Is. h. II 382, « Ilerdensis
urbs Hyd. II 25, 142 Is. hist. II 301, 11
Ufintinc V. Gild. A III 104, 36
Ili insula Nenn. int. III 156,8
Ilici Hylici Ps. Is. h. II 382, 8 Elecem (acc.) Mar. II
232,460
Ilium Prosp. I 389, 71 Silv. I 540, 7,1 Cass. II
121,42 Is.chr. A II 437,82" Nenn.int. III 151,
29 Bed. A III 259,58 261,74 Hilium Nenn. III
151, 31 *soIis (ex graeco tjXiov i. e.'li.iov) Chr. Al.
I 119, 2.52. 256 120, 262 c/. Troia
lUiberri Eliberri I .573 (Bet.) Ps. Is. h. 11 382,8
IUiricum, IUirii v. Illyricum, IUyria
Illurius, Illuri cet. v. IUyria
Illychinitia v. Lychnitis
niyria Gener. A I 98, 88, 31 Chr. Al. I 98, 62, 31
Ulyrius (adj.) Marc. II 95, 500, 2 Ister IUurius
Gener. A I 112, 229,35
Illyrii (subst., pl.) Is. chr. A II 448, 193 Illirii
Bed. A III 275, 195 Illuri Gener. A I 97, 83,
25 c/. Defantes
Illyrici (pl.) Chr. Al. I 96,41 97,58,25 98,58,44
Illyryci Gener. A I 96, 44
Illyriani (pl.) Is. hist. U 297, 23 (b). 24 (a) Illuri-
ani Oener. A I 98, 83, 44
lllyricum Or.Const. I 7,20 8,3.27 11,7 Prosp. I
442, 896 479, 1346 Silv. I 539 tit. 5 Dom. Val. I
629,2 j/arc. II 80, 441, 3 iJS 81,442 92,411,1 99,
516,3.517 100,517 103,5,30 Auct. Marc. 11 107,
543, 2 loh. n 216, 581, 2 Is. hist. II 269, 6/7 297,
21 Is. chr. A n 463, 314 Is. chr. B II 463,211
Bed. A III 292, 382 303, 487 lUiricum Chr. 511 I
642, 427 add. II ad Bed. III 338 bls Hillyricum
Cass. II 156, 1239 add. II ad Bed. IH 336 Hil-
liricum add. II nd Bcd. III 339 lUyricus Silv. 1
547, 27
Illyricianus (subst.) Vict. T. II 196,518,2
lllyricianus (adj.) Marc. II 91,479 95, 499, 1 Jis
99, 516, 3 103, 530 Vict. T. II 191, 491 202, 549, 1
85
664
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Illyrioiani episcopi (pl.) Vict. T. 198, 536 204,
559, 1
Iluro (hodie Oloron) civitas Elloronensium N. Gall.
I 607, 12 id est Aelarona ib. 608, xiv
Imbrus (insula) Gener. A I 103, 134, 18 lamrus Geneal.
I 168, 165 lambra Chr. Al. I 103, 125, 18
Imma apud Immas Prosp. I 442, 905
Inalpes Graiae iV. Gall. I 598
Inalpes maritimae N. Gall. I 611
Inalpes Poeniuae N. Gall. I 598
Inoionensium civitas N. Oall. I 605, xiii 7
India Gener. A I 95,49 101,140 106, 193 JJs. 195,10
Gener. B I 95, 48 101, 80 Chr. Al.l 95, 2« bis 106,
163 bis. 164, 10 Geneal. I 165, 75 166, 111 168, 164
182, 446 Marc. n 83, 448, 1 94, 496, 2 Cass. II 140,
749 Scijth. B. II 312, 3 319, 24 bis 321, 31 Scyth. L.
II 321,31 C. Byz. II 3.52 Is. chr. A U 458,265.
265" Bed. A III 254, 26 Indie (gen.) C. Hisp. II
352, 66
Indus (incola) Chr. 511 1 637, 213
Indi (pl.) Chr. Al. I 101 , 112 Gener. A I 105,
174 106, 190, S. 192, 5 107, 197, 15 Silv. 1 547, 2
Is. hist. II 267, 2 268, 3i Scyth. L. II 312, 3
321 , 31 Scyth. B. II 321, 31 Is. chr. B II
429,17 Gild. m 29,25 Bed.B III 253,25
Indii Gener. B I 105, 63 Chr. Al. I 105, 145
106, 159, 8. 161, 5 Geneal. I 165, 100 Is. chr. A
II 429, 20 Indie Scyth. L. U 319, 24 — Indi
primi et secundi Chr. Al. I 107, 167, 15
India (= Arabia) Gener. A I 106, 188 Arsinoita
India Chr. Al. I 106, 157
India cf. Sindica
Indice v. Sindiea
Indicus oceanus Bed. A III 275, 201
Indus (flumen) Chr. Al. I 111, 201,1 Idos Gener. A
I 111, 229, 1
Insula laci Volsiniensis Auct. Marc. II 104, 534. 536, 6
106, 538, 7
Interamna (Umbriae) Or. Const. I 7, 26 Prosp. I 440,
859 Lat. lust. in 421, 22 Teramna Cass. II 147,960
lones Gener. A I 96, 62 108, 204 Hiones Chr. Al. I
96, 39 Hionii ib. 108, 175
lonia Gener. A I 99, 91, 12 Chr. Al. I 99, 65, 12
ab lone Oener. A 109, 209 ab Hiones Chr.
Al. 109, 180
lonides civitates Gener. A I 109, 209 lonidis civi-
tates Chr. Al. I 109, I80
lordanes (flumen) 6-'e«er. ^ I 114, 247 130,308 Gener.
B I 130, 143 Prosp. I 409 , 376 Chr. 511 I 639,
284 Vict. T. II 195,516 Gild. III 25,15 32,4 65,
19 74, 33 Bed. A III 258, 48 Lat. Mal. III 432,
28 lordanis (nom.) Gener. A I 111, 229, 5 Chr. Al.
I 111, 201,5 lordanes ((jen.) Lat. Mal. III 432,42
lordanis fluvium CJir. Al.\ 115, 226 lordannes Lai.
Mal. III 429, 15. 17 432, 4 435, I6
lovis mons ». Mons lovis
Ipirotia v. Epirus
Ira (fluvius Uispaniae, hodie Staffora) F. Vind. A I
305, 588 Mar. II 232, 461 Hira Marc. II 88, 46i, 2
Uyra Lat. lusl. III 423, 5
Iren (acc.) V. Gild. A III 93, 24
Isabini Gener. A I 101, 132,6 Chr. Al. I 101, 105,5
Geneal. I 168,162 = Sabaeif Fr.
Isacar (tribus) Prosp. I 390, 79 add. IV ad Prosp. I
491
Isauria An. Val. I 314, 39. 41 Prosp. I 421, 58o 456,
1104 Silv. I 541, s, 4 Hyd. U 32, 215 Marc. II
91, 475, 1 93, 485. 488, 1 94, 492 95, 497. 498, 2 Vict. T.
n 189,476,3.476 190,483 Lat. lust. III 420,23
Hisauria Cass. II 141, 766
Isaurus Marc. II 92, 484, 1 95, 498, 2
Isauri (pl.) An. Val. I 314, 42 Marc. II 68, 405
80,441,1 90,473,2 9i,mbis 95,497 Auct.
Marc. II 108, 647, 5 Issaurii Chr. Al. I 107,
167, 40 Hisaurienses Oener. A I 107, 197, 40
Isauricus Ayn. I 314 bellum Isauricum Cons.
Const. I 216, 713, 1 Chr. pasch. I 216, 713, l
Marc. II 94, 492 bis. 497, 2 Vict. T. U 192, 495, i
Ismahelltae (pl.) Prosp. I 386, 29 C. Hisp. 11 366, 130
Is. chr. A n 432, 34 Is. chr. B II 432, 31 Bed. A
ni 256, 39 Lat. Mal. III 433, 14 Ismahelite Bed.
B III 256, 42 Hismahelitae C. Hisp. II 362, 105
Hismaelitae C. Byz. II 339, 2i 343, 24 346, 29 v. 35
Smahelitae C. Hisp. II 343, 37
Isinahelita (sing.) Geneal. I 179, 377^»
Ismemts fluvius Isminius Chr. Al. I 111,201,8 Es-
menos Gener. A I 111, 229, 8
Isontius fluvius v. Sontius
Isp- V. Hisp-
Israel (terra vel populus, indecl.) Chr. 354 I 90, 2l(b)
Gener. B I 120, 109. iu 121, 116 129, 179 Oeneal.
I 167, 144 177, 352 179, 372. 373. 377» 185, 458 186,
474IJ 188, 498. 509. 511 189,621 190,533.535 192,551»
F. Vind. B I 278, 74 Chr. 511 I 639, 290 Vict. T.
II 199, 639 add. VII ad Is. hist. U 376 Oild. III
26, 11. 32 37, 11 57, 8. 9. 13 59, 22 bis 60, 7 65, 18 69,
21 71, 27 72, 13. 20 73, 8. 35 74, 1 76, 5 bis. 32 V.
Gild. A III 100, 10 Bed. B III 257, 51 Bed. A m
259, 63 260, 64 Israhel Chr. 354 I 90, 22 (a) Chr.
Al. I 116,234 117,240 118,242.243.246 119,250.253.
256. 257. 259. 260 bis 120, 263. 266 bis 121, 268 125, 287
127,292.295.296 Gene»-. ^ I 121, 269 123,277 129,
299 (reJieo/. I 173, 281 178,359.372 187,497 188,498
189,52,3.629 190,533 191,539 192,546.668 193, .569
add. 1 ad Chr. 354 1 152, 27. 31 Barb. I 280 Prosp.
1391,114 393,155 394,156 409,382 add.Vad
Prosp. I 497 Chr. 511 I 633,37.38.40 634,104
635, 147. 148 Is. chr. B II 440, 76 Oild. UI 48, 3
49, 2. 7. 18. 19 50, U. 13. 17 51, 7. 14. 20 52, 9. £4 54,
10. 19 55, 21 56, 14. 35 57, 4. 12. 16 Britt. III 153, 11
Bed. A III 257, 4? 258, 48. 49 259, 6i. 65 260, 67. 70
263,94.96.98 264,108 265,111 266,128 268,144
Bed. B III 262, 89 263, 93 265, 105 266, 112 Lat.
Mal. in 431, 32 432, 37. 41 — acc. Israelem Gild.
III 40,17 gen. Israhelis Bed. A III 262,86 Lat.
Bed. III 350, 32
filii Israel Gener. B I 129, 176 130, 142. 143 Oeneal.
I 164,74» 177,352 179,373 186,487» 188,505.
508 189,514.523 191, .538 Ps. Is. h. II 378,2
Nenn. int. III 154, 1 156, 21 filii Israhel Chr.
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
665
Al. I 113,21.'. 114,222.223 115, 226 il'j(. 230 116,
232. 234 117, 237 his 118, 242. 243. 246 111), 253. 260
120,263 126,291 127, 2;i3 128, 302 Gener. A l
114,24.1 119,266 121,269 GeneoZ. I 170, 224
C?ir. 511 1 633, 45 Vict. Aq. I 682, 19. 24 add.
I ad Vict. Aq. I 737, 24 add. II 740, 12 Britt.
III 156, 17 Bed. A III 257, 46 bin 259, 50. 53
Lat. Bed. III 349, 31 Lat. Mal. III 426, 31
Isralielitae (j^l.) add. I ad Chr. 354 I 152, 35
1'rosp. I 387, 32 Is. chr. A II 432, 35 viri
Israhelitae add. I ad Chr. 354 I 152, 31
Israeliticus (adj.) Gild. III 32, 3 Israhelitica
gens Bed. A III 256, 41 323, 600 Israhelitica
plebs ib. 323, 600
Issaurii v. Isauri
Ister fiumen (== Danuvius) Ister IUurius Qener. A I
112, 229, 35 Isti-us Chr. Al. I 112, 201, 35 in Istrium
Is. hist. II 270, 5 apud Strium Is. chr. A U 468,
349 c/. Danuvius
Istri s. Istropolis (oppidum iu Ponto) Histrus Bed. A
in 267, 134
Istria s. Hislria (regio Illijr.) Histria Prosp. I 455,
1089 Chr. 511 I 644, 483 eV laTQto rfl fijato (i. e.
Flanona , insula Istriae) Chr. pasch. I 238, 355, 1
Histri (pl.) Oener. A I 97, 83, 30 Silv. 1 536, 7
Istrii Chr. Al. I 97,58,30
Italia Or. Const. I 7, 15. 20 8,9. 13. 24. 30 10,29 11, 7
Oener. A I 98, 88, 36 Chr. Al. I 98, 62, 36 111, 200,
10 Chr. 354 I 143, 2 Chr. pasch. I 235, 337, l 237,
350, 1. 2 bis 245, 394, 2 Havn. I 269, [31]. 33 299, 401.
402. 405 bis 300, 411 304, 455, 7 309, 475, 1. 476, 2 337, 1
ter. 2. 3 ter. 4 6««. 5 338, 7. 8 bis 339, 21 Havn. vig. I
309, 476, 2 337 Havn. A I 313, 487 Havn. B I 313,
487, 2 F. Vind. A I 299, 532 An. Val. I 310 314,
46 bis 315, 46. 47 316, 49 bis 322, 59 324, 73 Sang. I
335, 712 Agn. I 335, 90 bis 336, 9.5 ter Prosp. I
441,876 459,1153 464,1218 466,1243 471,1294 473,
1310 481, 1358 482, 1367, 1. 5 Silv. I 521, 45 535 tit. 1
547, 26 Dom. Val. I 629, 7. 21. 28 Chr. 511 I 642,
420 644, 476 649, 522 051, 540 664, 635 665, 653. 670
Chr. 452 I 648, 18 650, 30 652, 50 bis 658, loo 660,
123 662, 141 Vict. Aq. I 727 add. IV ad Vict. Aq.
I 754 bis Hyd. 11 15, 8. 13 18, 56 22, 99 26, 153. 154
29, 176. 177 30, 185 31, 200 34, 234 36 ter Marc. 11
61, 382, 1 62, 387, 2. 391, 1 65, 398, 4 68, 406, 2 79, 434.
437 93, 488, 2. 489 97, 508 Auct. Marc. II 104, 535, 1
105, 538, 1 107, 542, 2 bis. 543 , 2. 545, 3 108, 547, 2
Cass. U 122, 48 133, 526 154, ii69 155, 1211 157, 1268
158,1283 159,1319 160,1344 Fic*. 2'. II 185, 449
190, 487 203, 554, 4 loh. 11 214, 676, 1 215, 578, 3
216, 581, i bis 217, 586, 1 218, 587, 3 Chr. Caes. II
222,490 223, 510. 513,2 Mar. II 233,489 236,5.39
237, 556, 5 238, 568. 569. 570, 1. 572 239, 580 Is. hist.
n 272, 25. 27 (a). 31 (b) 273, 11 (a) 275, 3. ii. 14 bis
278, 20 282, 6. 8 283, 4 (a). i. n. n 294, 3 297, 25. 32
Scgth. L. n 318, 22 Scyth. B. II 318, 22 Ps. Is.
h. n 379, 3 381, 6 383, 9 384, 11. 12 Is. chr. A U
438, 96 471, 368 476, 399''. 402 bis 477, 404» Is. chr.
B n 477, 259 add. II ad Is. chr. H 491, 1 493,
4. 8 add. 1 V 503, 2 bis 505, 5 Ps. Is. chr. U 499,
94 501, 394 mg. 402 Oild. ni 30, 16 33, 5 Britt. III
149,6 152,5 Nenn. int. III 149,23 152,21 Bed.
A m 261,72 287,328 298,446 299,4,58. 460 300,465
306, 502 308, 522. 523 bis. 527 318, 584 Bed. B III
260, 75 add. I ad Bed. lU 334, 494. 522 his. 523 add.
II 336 338 340 Lat. Bed. III 354, 166» (Guelf.)
Lat. lust. III 420, 5 Beg. Vis. III 464, 3. 4 465,
7.18 Italie Ps. Is. h. U 379,3 Ytalia add. IV
ad Is. chr. U 503, 3 Ytalya ibid. Italica Chr. 511
I 653, 546
Italus (subst.) Chr. 354 I 147, 21
Itali (pl.) add. I ad Is. hist. II 304, u Brilt.
m 161, 21 Hitali Ps. Is. h. II 379, 2
Italus (adj.) Is. hist. II 283, 10
Italicus (adj.) I 550 {tit.) Marc. II 64, 395, 5
Italica (urbs Hispaniae) Prusp. I 419,543 422, 582
Chr. 511 I 640, 342. 350 Marc. II 60, 379, 1 Cass.
II 141, 766 loh. II 216, 584, 1 Ps. Is. h. II 382, 8
Idalia I 573 {Bet.) cf. Taliqua
Itei V. Ituraei
Ithaca Ithagae Gener. A I 99, 91, lo Thaci Chr. Al.
I 99, 65, 10 Trace Geneal. I 170, 200
Ituraei Iturei Gener. B I 104, 55 Itei Oeneal. I 165,
81 Etes prioris Gener. A I 104, I6i Yantii Chr.
Al. I 104, 134
luncensis ecclesia Vict. T. II 203, 552
luda Chr. Al. I 120, 264 Gener. A I 126, 291 134,
344 Geneal. I 178,372 181,421 192, 557» ijs. b 193,
569 F. Vind. B I 278, 74 Prosp. I 391, 115 408,
3,59 add. V ad Prosp.l ^2i Hyd. II 11, 39 Scyth.
L. II 319, 24 Is. chr. B II 425, 3 Gild. lU 51, lO
54, 26 57, 3 59, 22 Bed. A III 264, 104 269, 14G 272,
159 Lat. Mal. lU 428, 22 431, 13 gen. lude Chr. 3,54
I 140,6 Geneal. I 181,422 in ludas Chr. Al. I
129,313 — tribus luda Gener. A I 89,8 116,250
121, 269 133, 335, 1 Chr. Al. I 115, 231 118, 249 120,
265 Geneal. I 182, 444 183, 450 191, 543 Prosp. I
389, 66 391, 107 Bed. A lU 258, 49 262, 82 — reg-
num luda Is. chr. B U 440, 76 Bed. B UI 262,
89 regnum ludae Bed. B III 264, 97 — terra luda
Oeneal. I 185, 457 terram luda ib. 187, 496 — iilii
luda Gener. A I 121, 269 Geneal. I 179, 376 Gild.
III 57, 1
ludaea (regio) Cons. Const. I 221, 62 Havn. I 338, 13
Prosp. I 395, 174. 178 400, 263 Chr. 511 I 638, 270.
279 639, 283. 299. 309. 314. 315. 318 640, 325 CaSS. II
139, 699 C. Byz. II 335, 7 Is. chr. A II 440. uo
441, 120 443, 141. 144. 147 445, 159. 161 449, 197 454,
242 Is. chr. B II 445, los 452, 152 Gild. UI 39,
14 70, 1 Bed. A III 269, 148 275, 196 277, 222. 226
278, 231 279, 249 283, 28I 284, 292. 296 Lat. Mal. lU
430, 10 435, 27 ludea Chr. 354 1 71, 2 140, 8. 10. 12.
13 Chr. Al. I 124, 28i 127, 296. 297 128, 302 Oener.
B I 130, 182 Geneal. I 181, 429 184, 454 185, 458
Barb. I 283, I66 Prosp. I 393, 155 396, 199 398, 227
400, 248. 260 401, 264. 267. 271 405, 326. 335, 4 406, 335,
22 407,358 408,373 412,428.434 413,440 415,476.478
421, 578 add. V ad Prosp. I 495 Scyth. L. U 318,
23 Scyth. B. U 318, 23 C. Hisp. U 335, 2 Bed. A
III 267,136 268,142 270,149,2 271, i5i 276,205 280,
85*
666
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
260 281,262 282,271 283, 274 iiS. 277 284,290.292 285,
296 Bed. B III 268, 122 280, 167 Lat. Ual. III 426,
37 427, 2 428, 21 429. u
ludaei (pl., subst.) Gener. A I 106, 190, i. 192, 1 Chr.
354 I 140, 7. 16 add. I ad Chr. 354 I 152, 31 Cons.
Consl. I 221 , 77 Chr. pasch. I 221, 68 Havn. I
268, 15 An. Val. I 326, 81 bis. 82 bis Prosp. I 387,
32 389,67 391,11.1 394,171 395, m. 181 396,187 399,
237.247 401,268 403,306 418,532 /St7u. 1519, 7
547, 10 Chr. 511 1 636, 198. 205 637, 212. 215. 216. 219.
220. 221. 227. 228. 229. 238. 239 638, 246. 247. 260 bis. 258.
260. 273 639, 306. 317. 318 640, 330. 351. 359 Vict. Aq.
I 683, 14 add. I ad Vict. Aq. I 737, 29 738, lo. ii
Cass. 11 142, 797 Is. hist. II 291, 14 add. IX ad
Is. hist. II 389, (a) 10 Is. chr. A II 434, 55 446, i7i
449, 201 450, 207 451, 213 452, 227 454, 237 456, 251
457, 261 458, 269 467, 345 bis 468, 345 472, 379 480,
416 Is. chr. B n 446, iis 480, 265 Cfild. m 67,
27 83,24 88,32 Sed. A HI 268, uo 270,148 271,
151 273,170 276,213 277 , 225. 226 iis 278,232.234
280,251 281,264 282,269 283,277.280 284,287.292
286,313 288, 340 321, 594 u. 11 Bed. B m 218, m
310, 280 add. I ad Bed. III 335, 540 add. II 338
his Lat. Mal. III 426, 33 427, 38. 40. 46 bis 428, 26
429, 31. 32. 41 430, U. 11/12. 13. 25. 29 431, 19 433, 13
— ludei Oener. .B I 89, 8 127,137 130,182 Chr.
Al. I 106, 159, 1. 161, 1 107, 167, 1 127, 295 Chr. 354
I 140, 3. 5. 6. 9. 12. 14 Oeneal. I 163, 53 182 , 431
185, 458 F. Vind. A I 283, lol 284, 168 Barb. I
283, 166 Frosp. I 388, 62 389, 64. 72 391, 117 393,
155 396, 188 398, 219. 228. 232. 234 399, 243 400, 248.
261.256 401, 270 6JS. 271 402,281 403,293.305 404,323
405, 335, 2. 11 407, 354 408, 360 409, 376. 387 410, 389.
398.399 411,411 412,428 413,452 414, 468. 470 419,
641 421,577.578.579 422,588 424,614.619.620.622
425, 625 C Hisp. II 339, 15 349, 60 368, 139 Ps.
Is. h. U 380, 3 381, 6 386, 16 387, I8 add. IX ad
Is. hisl. II 389, (6) 1 Ps. Is. chr. II 499, 64. 94. 162
bis.l9bmg.bis 501,415 Bed. A III 249, lo 268,142
270, 150 ijs 272,160 274, 177. I9i 276, 206. 2u. 216. 218
277, 221. 223. 226 278, 229. 230 279, 248 bis 281, 262. 263
282, 272 284, 291 286, 317 287, 319 Bed. B IH 272,
130
ludaeus {subst.) Marc. II 76, 423, 2 Bed. A III
278, 228 ludeus Prosp. I 401, 266
ludaeus {adj.) An. Val. I 328, 94 Lat. Mal. III
428, 20 ludaea gens Silv. I 520, 12 Cass. 11
121,29 gens ludea Prosp. I 393,155 401,264
415,478 ^ed. ^ III 262,81 281,263 ludaea
regio Lat. Mal. III 428, 2 ludea terra ib.
428, 35
ludaicus {adj.) Prosp. I 424, 620 434, 749 453, 1059
460, 1158 Chr. 511 I 640, 359 Oild. III 66, 3
Bed. A III 268, 143 282, 26» captivitatis ludaice
Bed. B III 272, 130
ludeu urbs Britt. III 208, u Atbret ludeu (i. e. 'resli-
tutio apud ludeu' H. Z.) ib. 208, 15
luthungi Chr. 452 I 658, 106 Myd. II 22, 93
luvavum luvavo N. Gall. I 594, vu A 1
Kartliago v. Carthago
Kazania v. Gazania
Labau Geneal. I 167, 158
Labooti Chr. Al. I 111, 199
Labordo N. Gall. I 610, 5
Lacedaemon Prosp. I 390, 92 Is. chr. A II 435, 57
Lacedemon Bed. B III 257, 52 Bed. A III 262, 80
Lacedaemonius (subst.) Prosp. I 392, uo
Lacedaemonii (pl.) Silv. I 547, 9 Is. chr. A II
439 , 105 Bed. A III 277, 223 Lacedemoi.ii
Scyth. L. II 3 17, 20 bis 318, 20 Bed. B III 262,
81 Bed. A III 265, 119 Laoedemonls {abl.)
Scyth. B. II 317, 20
Lacedaemones Laoedaemonas {acc.) Cass. II 122,
66 Lacedemones Scyth. B. II 317, 20 318, 20
Lacones Oener. A I 108, 204 Laconii Chr. Al. I 108,
175
Lactora {hodie Lectoure) Lictora N. Gall. I 606, 4
civitas Lactoratium ibid.
Lais municipium IJyd. II 35, 253
Lameca (hodie Lamego) Lameco I 574 (Gallit.) Ps.
Is. h. II 382, 8
Lampadusa v. Lopadusa
Langobardi Sang. 1 336, 717 Agn. I 336, 94 bis. 95 bis.
96 quater Harn. I 338, 5. 6. 7 bis. 8 339, 14. 21 add.
VI ad Prosp. I 498, m 499, 423 Mar. II 238, 669, 572.
573, 1. 574 239, 574 add. IX ad Is. hist. II 390 , (a) 9
Is. chr. A II 476, 401C. 402 477, 404'' Is. chr. B II
477, 259 add. II ad Is. chr. II 491, 1 bis add. IV
505, 5 Ps. Is. chr. II 501, 327 Bed. A III 308,
523. 527 317, 573. 575 bis 318, 585 add. I ad Bed. III
335,581 Lougubardi Sang. I 335, 712 Mavn. I
337, 4 bis. 6 338, 8. 9 339, 22 quater. 23 Havn. mg.
I 337 add. VI ad Prosp. I 498, 379 Byd. II 36
V. u/12 loh. n 212, 572 213, 573, ibis 214, 576,1
215,578,3 216, 581, 1 JiS 217,584,4.586,1 218,587,3
add. IX ad Is. hist. II 390, (A) 6 add. IV ad Is.
chr. II 504, 3 bis Britt. lU 160, lo/u 164, 19 Nenn.
int. ni 164, 10 Langabardi add. II ad Is. chr. II
491,2
Lanua Hilduti (insula) V. Oild. A III 93, 20
Laodicea Laodicia Marc. II 97, 5lo, 3 Bed. A III
276,210 293,389 Laodicie (gen.) Bed. B III
293, 230 a Laudioia Prosp. I 398, 232 Marc. H 94,
494, 2
Laodicenus episoopus Prosp. I 457, 1129 Bed. A
III 298, 441 Laudicenus episc. Havn. I 268, 12
Prosp. I 442, 907 443, 917 Laudochenus episc.
Chr. 511 1 644, 50i
Laodiceni (pL, subst.) Bed. A UI 293, 393
[Laon Loon N. Oall. I 592, vi 13]
Lapanduoa v. Lopadusa
Larissa (Thessaliae) Marc. II 92, 482, 2
Lasdania v. Lusitania
Latium Havn. I 337, 2 (carm.)
Latiui (subst.) Oener. A I 96, 74 97, 83, 36 98, 85, 2
107, 197,53 Chr. Al. I 96, 51 97, ;,8, 36. 38 98, 60, 2
Chr.354 I 143, 9 Oeneal. I 169, 187» • b Prosp
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
667
I 390, 95. 96 391, 104. 112. 116 392, 122. 126 393,
141 Lib. pasch. I 508, 52 Silv. 1 547, 8 Chr.
511 I 634, 78. 86 Vict. Aq. 1 677, 2 679, 13
680,14 684,16 687 689 (er 691 iw 693 695
697 quater 699 bis 701 703 bis 705 quiwpdes
711 713 ter 719 721 bis 725 727 729 731
P. Camp. I 746, 475 747, 497. .sn 748, ssu. .".s.i
I add. p. VII (ad p. 78) Cass. II 121, 46 122,
75 Fs. Is. h. n 379, .1 Is. chr. B n 425, 2
7«. chr. A U 436, 76 add. II ad Is. chr. II
492 bis Britt. Ul 150, 4 153, 4. 13 160, 8 Nenn.
int. m 150, 4 Bed. B 111 259, 60 Bed. A 111
261, 72. 75. 78 262, 83. 87 263, 91. 95. 99 26.5, 110.
112. 116 275, 199 add. III ad Bed. III 342
Lat. Mal. III 426, 22 cf. Cittei
Latinus (adj.) Prosp. I 403, 303 Silv. I 547, 26
Ckr. 511 I 638, 251 Chr. 452 I 646, 15 Vict.
Aq. I 677, 5 I add. p. XI (port. 21) Hyd. II
35, 253 Marc. II 63, 39J v. 5 Cass. II 121, 44
132, 450 143, 829 Is. chr. A n 438, 97 451, 211»
452, 224 Is. chr. B U 438, 57 Bed. B III 260,
68 Bed. A UI 301, 471 Lat. Mal. III 429, 5
Latina lingua Geneal. 1 161,25 162, 27^^ ■•> • c.
31 163,39» 164,63 Prosp. I 393,155 add. V
ad Prosp. I 495 P. Camp. I 745, 6 Ps. Is. h.
II 381,6 Bed. A III 254,2(5 Latinus sermo
Vict. Aq. I 681, 11 Bed. A UI 254, 27 La-
tinum (ntr. = Latinus sermo) Oencal. I 178,
356 195, 617 add. V ad Prosp. I 494 prol.
Eyd. II 13, 23 Marc. II 60 praef. v. 4 63, 392
V. 13 Bed. A III 320, 590 Ilil. III 416, 12
Latine (adv.) Geneal. I 162, 33 164, 66 Ps. Is. h.
U 381, 5 bis Is. chr. A II 456, 253 V. Gild. B
m 110,21.23 Britt. m 215,27 Bed. A III
314, 559
Laudiceniis, Laudochenus v. Laodicenus
Laudicia v. Laodicea
Laudunum civitas Laudunensiuni N. Gall. I 592, vi 13
Lavinium Chr. 354 I 143, 13
Laurentum Laurentes nymphae I 54t>, 21 ager Lau-
rentiuus Chr. 354 I 143, 3
Lauretum v. Ravenna
Lausanna (Lousonna) N. Gall. I 597, 3 Lausanum
Antuatioum ibid. [Lausanne ibid.]
[Laz]ae Hyd. 11 29, 177
Lazdenia v. Lusitania
Lazones Gener. A I 103, 16O Oeneal. I 165, 79 Lazici
Oener. B I 103, 54 Alazonii Chr. Al. 1 103, 132
e/. Ludiani
Lebdeni v. Nebdini
Lebusei v. lebusei
Lectimagna v. Leptis maior
Legio (Uispaniae) Hyd. U 32,214»
Legionum urbs (Britanniae) Oild. III 31, 21 urbs
Legionis Britt. m 200, 7 Nenn. int. III 200, l
Lemica (civitas Gallaeciae) Hyd. II 13, 12
Lemn flumen Britt. III 213, 7 Leman tiumen Nenn.
int. UI 213, 5 Leueu III 130, lxvi
Lemnus (insula) Gener. A I 109, 2u8, lu Chr. 511 I
633, 59 Limuus Chr. Al. I 109, 17 9, 10
Lemovices civitas Leraovicum N. Gall. I 604, xii 6
Leodium (hodie Luttich) N. Oall. I 595, viii 2
Leonen N. Oall. I 587, iii 14 (= Leonensis pagus,
hodie St. Pol de Leon?)
Leptam (acc.) Ps. Is. h. II 387, 19 bis Lepdam ib.
381,7
Leptis maior Lepthi magna Geneal. I 168, 164 Lecti-
magna Gener. B I 102, 86 Leptis Oener. A I 102,
146 Prosp. I 433, 736 Chr. 511 I 641, 382 Cass. II
144, 869
Lesbus (insula) Oener. A I 99, 21, 6 109, 203, 11 Chr.
Al. I 99, 65, 6 103, 125, 16 109, 179, 11 Geneal. I 168,
165 170, 200 Prosp. 1 388, 54 Lesbius Oener. A
I 103, 134, 16
Letaria V. Oild. A III 96, 13 101, 4i/42
Leuci civitas Leucoram N. Oall. I 589, v 3
Leudimum, Leuduna v. Lugdunum
Levi (tribus) Oener. A I 121,269 Chr.Al.l 120,266
Oeneat. I 178,372 add. IV, i ad Prosp. I 493
Lexovii civitas Lexoviorum N. Gall. I 586, 11 6
Libanus Gener. A I 111,228,1 Chr. Al. I 111,200,1
Geneal. I 184, 456 bis Oild. Ul 56, 15
Libia (= Libyssa) Bithyniae Prosp. I 400, 262
Libia cf. Libya
Libias v. Livias
Libies, Libii v. Libyes
Librani v. Bibraui
Libya Gener. B I 102, 86 Chr. Al. I 102, U5. 1I8 111,
200, 4 Prosp. I 399, 246 421, 577 459, 1143 Auct.
Marc. II 104, 535, 1 Vict. T. II 199, 539 add. I
ad Is. hist. U 304, 9 C. Byz. II 334, 6 Is. chr. A
n 438, 88 Bed. A lU 259, 52 Lybiae (nom.)
Oener. A I 102, 143 Lybia Sc)^th. L. II 311, l
Lybyae (nom.) Oener. A I 102, 146 Lyiba Geneal.
I 168, 164 Libia Chr. 511 I 644, 485 Scyth. L.
n 321, 31 Scyth. B. U 321, 31 C. Eisp. U 366,
134 Libie (gen.) C. Hisp. II 334, 1 350, 56 mg. 352,
66 301, 100 Livie (gen.) ib. 360, 97
Libya Marmarica Libin Slarmorichim C. Hisp,
U 341, 25 Lybin Marmoricim C. Byz. U
341, 23 cf. Marmarica
Libya pentapolis Silv. I 542, 10, 5 Libin Penta-
polim C. Hisp. U 341,25 Lybin Pentapolim
C. Byz. U 341, 23 Libia quae est Pentapoli
Oeneal. I 168, 164 Libia quae est Peuthapolis
Oener. B I 102,83 cf. Pentapolis
Libya sicca Silv. I 542, 10, 4
Libyes Libies Oener. A I 100, 112 107, 197, 18 Ly-
byes ib. 101, 132, 10 Libyi Chr. Al. I 101,
10.5, 10 107, 167, 18 Libii «6. 100, 87 Lybii
Geneal. I 166, 134 168, I62 Lybyes cf. Ligures
Licat Anir (fous) Britt. III 217, 29/30 tumulus Amr
lU 130, Lxxviii
Licia, Licii v. Lyoia, Lycii
Lictora v. Lactora
Lidia, Liddia v. Lydia
Lidii V. Lydi
Liger flumen acc. Ligerim Chr. 511 I 664, 63S Li-
gerem Hyd. II 19, 69'' Mar. U 232, 463
Ligerecinus (fluvius) Mar. U 232, 463
668
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Ligistini v. Ligustini
Liguria Sarn. I 299, 4u2 337, 1 Silv. I 536, B Auct.
Marc. II 106, 639, 4 Mar. II 236, 539
Ligures Ligyres Oener. A I 107, 197, .i9 Ligyrii
Chr. Al. I 97, 58, 29 Lygurii ib. 107, 167, 59
Lybyes Oener. A 97, 83, 29
Lic/ustini Ligistiui Chr. Al. I 98, 5S, 39 Lybyestini
Gener. A I 98, 83, 39
Lilyhaeum Lillybitanus antistes Bed. A III 302, 481
[Liman (Le Mans) N. Gall. I 586, iii 2]
Limnis (oppidum Cappadociae) Marc. II 91, 476, l
Limnus insula v. Lemnus
Lindisfarnensis ecclesia Bed. A III 316, 370
Lingones (Luydunensis L) Cass. 11 135, 587 Liugonas
(acc.) Bed. A m 320, 590 add. II ad Bed. IH 336
civitas Lingonum N. Qall. I 584, I 3
— ecclesia beatorum geminorum martyrum Bed. A
III 320, 590
— templum Augusti Cass. II 135, 587
Linn Garan Gueith Liu Garan ('i. e. pugna ad pa-
ludem gruim H. Z.) Britt. III 203, 5
Linnuis regio Britt. III 199, 13
Lipara Prosp. I 468, 1263
Liuan v. Oper
Livias Prosp. I 408, 374 Chr. 511 1 639, 285 Libias
Bed. A III 282, 272
Livie V. Libya
Lochlandia Nenn. int. III 177, 14 179, 7
Lochmenech (monasterium) V. Oild. A III 102, 3
Locmenech ib. 102, 8
Locris Locria Oener. A I 98, 88, 23 Lucria Chr. Al.
I 98,62,23
Loingarth v. Loyngarth
Lomnon v. Lmuonoy
Longobardi v. Langobardi
Lopadusa s. Lampas, insula Africae Lupadusa Gener.
A I 102, 134, 2 Lampadusa Oeneal. I 168, 165
Lapanduoa Chr. Al. I 102, 125, 2
Loresham monasterium (Laureshamense monasterium,
hodie Lorch) add. IV ad Bed. III 345
Lorium Chr. 354 1 146, 29 Prosp. I 428, 664 Cass.
II 143, 823 Lorum Lat. lust. III 420, 3o
Lotharingia Lotoringia Ps. Is. h. II 384, ii
Lousonna ». Lausanna
Loyngarth Britt. III 215, 30 Loingarth Nenn. int.
III 215, 12 Longarith III 130, Lxxv
Luca (Italiae) Agn. I 335, 79
Luca (Hispaniae) v. Lucus Augusti
Lucabautus v. Lycabettus
Lucania Prosp. I 442, 908 Silv. I 536, n Aucl. Marc.
n 107, 546, 2 c/. Lucus Augusti
Lucaniae (pl.) Chr. 511 1 664, 636
Lucanus Cass. II 157,1274
Lucani (2)1.) Oener. A I 109, 210, 6 Chr. Al. I
109, 181, 6 Bed. A IH 254, 26
Luoh Echach Britt. III 219, n
Luchlein Britt. III 219,4/5
Lucidissima v. Lycluiitis
Luciolis castrum Uavn. I 339, 23
Lucria v. Locris
Lucrinus lacus Cass. II 134, 548
Lucullauum, Campaniae castellum Marc. II 91, 476, 2
Luculanum oppidum Lat. lust. III 423, 23
Lucus Augusti (Hispaniae, hodie Lugo) Lucus Byd.
II 31, 199. 201 Is. hist. II 280, 26 (4) Luco I 574
(Oallit.) Luca Ps. Is. h. II 382, 8 Lucania
Is. hist. II 280, 26 (a) Lucensis urbs Hyd. II
33, 219
Lucensis (adj.) Hyd. 11 28, 171 conventus Lu-
censis ib. 22, 102 31, 194 32, 202 Is. hist. II
302, 9 Lucensis episcopus Hyd. 22, 102
Ludiani (= Lazones ?) Ps. Is. h. II 378, 2
Lugdunum (Galliae) Cons. Const. I 238, 353, i Chr.
pasch. I 238, 354 Prosp. I 435, 763 455, 1088 461,
1183 Silv. I 522, 73 add. II ad Silv. I 613, l Dom.
Val. 1 629, 17 Chr. 452 1 646, 9 Chr. 511 I 647,
517 Marc. II 61, 383, 3 Cass. II 153, 1142 Britt. III
168, 18 Nenn. int. HI 168, 18 Bed. A III 289, 345
299, 457 add. II ad Bed. m 340 Leuduna (ahl.)
Barh. I 297, 321 Leudimum F. Vind. A I 297, 502
civitas Lugdunensium N. Oall. I 584, i i
Lugdunensis ecclesia Marc. II 86, 456, 2 Lugdu-
nensis episcopus Prosp. I 432, 710 Chr. 452 I
662, 134 Is. chr. A H 460, 2so Bed. A m
288, 335
Lugdunensis {sc. provincia) Silv. I 538, 14
provincia Lugdunensis prima N. Gall. I 584
Lugduuensis prima Silv. I 538, 12
provincia Lugdunensis secunda N. Oall. I 585
Lugdunensis secunda Silv. I 538, 13
provincia Lugdunensis tertia N. Oall. I 586
Lugduuensis tertia Sih. 1 538, 14
provincia Lugduneusis quarta N. Oall. I 587
provincia Lugdunensis quinta Sequanorum N. Oall.
I 595
provincia Lugdunensis Senonia N. Oall. I 587
Lugduuii (pl.) Chr. Al. I 110, 186, i
Lumonoy (stagnum) Britt. III 213, l/2 Lomnon
Nenn. int. III 213, 3 Lummonu III 130, LXVi
Lundonia Bed. A III 309, 532
Lupadusa v. Lopadusa
Lurca Ps. Is. h. II 381, 7 382, 8
Lusitania Oener. ^ I 98, 88, 35 Prosp. I 404, 314
Silv. I 538, 4, 4 Chr. 511 I 638, 261 655, 557. 562 Hyd.
II 18,49 19,60 2\,<ia(a) 25,138 29,178 30,188 31,
193 34, 240 35, 246. 249. 250 loh. II 218, 589, 2 Is.
hist. U 280, 9 281, i(a.b) 296, 9 301, 24 302, i (b).
15 Lysitania Chr. Al. I 98, 62, 35 Lasdania
Ps. Is. h. II 384, 12 terra Lazdenie ib. 382, 8
Lusitani (pl.) Oener. A I 98, 83, 47 Lysitani ib.
109, 215, 1 Chr. Al. I 98, 58, 47 Lysitanii Chr.
Al. 109, 185^3, 1
Luteva castrum N. Gall. I 609, 8 Luteba Ps. Is. h.
II 382, 8 civitas Lutevensium N. Gall. I 609, 8
Luza V. Bethel
Lybia, Lybyae v. Libya
Lybii v. Libyes
Lybyes v. Liljyes et Ligures
Lybyestini v. Ligustiui
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
669
Lyeabettus mons Lycabantus Chr. Al. I 111,200,10
Lucabautus Gener. A 1 111, 22S, 10
Lycaonia Gener. A I 102, isi, .". Sitv. I iJ40, 7, u
Marc. II 99, 515, 5 Lygdonia Chr. Al. I 102, 123, 5
Lycaones Gener. A I 107, i97, 41 Lycaonii Chr.
Al. I 107,167,41
Lycbuitlensis Marc. 11 99, 5IG, 3
Li/chnitis (regio Illyriae) Lucidissima [lllycliinitia]
Chr. Al. I 98, 62, 32 Aucliinitis Gener. A I 98,
88, 33
Lycia Gener. A I 102, 151, 8 Chr. Al. I 102, 123, 8
Frosp. I 416, 485 &ilv. I 540, 7, 2 Licia Chr. 511
I 640, 327 Liciem ib. 644, 48s
Lycii Gerier. A I 100, 115 Chr. Al. I 101, 105, 20
108, 176, 6 Licii Chr. Al. 100, 89 Oener. A
108, 205, 6 Lycinii Gener. A 101, 132, 20
Lycos Silv. I 540, e, 5
Lydia Gener. A I 102, 151, 10 Chr. Al. I 102, 123, 10
128, 304 Silv. I 540, 7, 4 Scyth. L. II 312, 5 ter
Lidia Scyth. B. II 312, 5 Liddie (rjen.) ihid.
Lydi Silv. I 547, 13 Bed. A III 265, 119 Lydii
Oener. A I 100, 110 Chr. Al. I 100, 85 104, 136
128, 304 Geneal. I 165, 91 Lidii Gener. A I
104, 165 Gener. £ I 104, 56
Lygallii v. Autalei
Lygdonia v. Lycaonia
Lygurii v. Ligures
Lyiba v. Libya
Lyubes V. Gild. A UI 91, 22
Lysitania, Lysitaui cet. vid. Lusitauia, Lusitaui
Macae Gener. A I 102, 145 Chr. Al. I 102, 117
Macardi Gener. A I 106, 190, 9 Magardi Chr. Al. I
106, 159, 9
Macarii Chr. Al. I 101, 105, 31 Macrones Gener. A
I 101, 132, 31 Meroni Geneal. I 168, 162 Boradii
Chr. Al. I 107, 167, 70
Maccam (acc.) C. Byz. II 347, 32 C. Hisp. II 347, 45
Maccurritae loh. 11 212, 569, 3 213, 573. 6 Mascuritae
Is. chr. A n 476, ^oib
Macedonia Or. Const. I 10, 29 Chr. Al. I 98, 62, 19
111,200,12 Prosp. 1401, 269 441,877 442, 896 Silv.
I 521, 40 539, 18 Chr. 511 I 642, 421. 427 Cass. II
130,403 148,972 Vict. T. II 191,490,2 Is.hist. II
269, 6. 7 Scyth. L. II 317, 19 318, 23 Sajth. B. 11
317, 19 318, 23 Ps. Is. h. 11 384. 11 Is. chr. A II
463, 311. 314 Bed. A III 305, 502 Macbedonia Gener.
A I 98, 88, 19 Bed. A Hl 292, 382
dnae Macedoniae Mare. II 100, 517 utraque
Macedonia ib. 92, 482, 2
Macedo Chr. 354 I 140,13 add. I ad Chr.354
1 152, 50. 53 Chr. 511 1 637, 209 /«. chr. A n
449, 195 Lat. Al. III 447. 32 4.50, 32 Macbedo
Oener. A I 131,329 Macedonum (acc. ting.)
ib. 132, 331 Macedo (abl.) Scyth. L. II 321, 30
Macedones Gener. A I 89, 11 96, 66 97, 83, 26 137,
362 Chr. 354 I 140, 14. 15 add. I ad Chr. 354
I 1.52, 52 Geneal. I 168, 162 169, imI' Prosp.
I 400, 249 Sili). I 547, 11 Chr. 511 1 687, 225
Bed. A III 265, 119 275, 193 Lat. Al. m 451
ante v.\ Macedonas (acc.) Prosp. I 401,269
Bed. A III 275, 202 Macbedones Gener. A I
107, 197, 48 Gener. B I 89, 18 Vict. Aq. 1 715
717 Macedoni CVir. ^/. I 96, 43 97, 58, 26 Mace-
donii ib. 107, 167, 48 Macedon (= Macedonum)
Scyth. L. II 322, 34
yvvrj M(txeif(uyKii'tj Chr. pasch. I 24,5, 391
Machara Ps. h. h. II ,381,7
Maciam v. Madian
Maclonieu iV. Gall. I 587, 11
Maconii v. Macrones
Macri Vict. T. II 189, 479, 1
Macrones Magoues Gener. A I 101, 132, 17 Maconii
Chr. Al. I 101, 105, 17 cf. Macarii
Macuaci v. Bacuatae
Madian (regio, vulijo Midian) Gild. III 86, 7 Madiam
Geneal. 1 188, 509 Madia (ahl.) ih. 187, 491 Maciam
ib. 173, 285 Mazia ih. 188, 5g8
modica Madian Chr. Al. I 111, 197 minor Ma-
diam Gener. A I 111,225
Madianitae Gener. B 1 117,98 Chr. Al. I 117,
239 loll. II 218, 589, 2 Ps. Is. h. II 379,2
Sed. A III 259, 55 Madianite Chr. Al. I 108,
174 Mazanite Geneal. I 188, 508 Mazianite ih.
169,199
Madiani Gener. A I 107, 197, 7 Madianei ib.
117,255
Madianenses Gener. A I 108, 203
Madiani primi et secundi Chr. Al. I 107, 167, 7
Madianitae maiores Gener. A I 111, 224 Madinii
fortiores Clir. Al. I 111,196
Maeander fiuvius Meander Gener. A I 111,229,19
Meandrus Chr. Al. I 111,201,19 >
Maeotia (regio) Meotia Gener. A I 98, 88, 12 Chr. Al.
I 98, 62, 12
Maeotae Meotbes Gener. A 1 91 . 83, 2u Meoti
Chr. Al. I 97, 58, 20
Magalona Ps. Is. h. 11 382, 8 civitas Magalouensium
N. Gall. I 608, 6
Magardi v. Macardi
Magartae Gener. A I 101, 132, 29 Magartei Chr. Al.
I 101, 105, 29 Magartheni Geneal. I 168, 162
Mageddo v. Megiddo
Magi Gener. A I 107, 197, 12 Chr. Al. I 107, 167, 12
Maguantia v. Mogantia
Mago (urbs insulae Batear. minoris) Magoue Gener.
A I 110, 216
Magones v. Macrones
Magontia N. Gall. I 592, vii l
Magri v. Mauri
Mahiam Ps. Is. h. II 384, ll
Maiorica (insula) Gener. A I 110,216
Mairae (regio) Nenn. int. III 194, 9
Malaca Ps. Is. h. II 382, 8 385, u 387, 19 Malaga
I 573 (Bet.)
Malacitana urbs loh. II 212, 570, 2
Malava Ps. Is. h. 11 382, 8
Maliacenses mouacbi V. Gild. A III 106, 25/26
670
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Malicum insula Oeneal. 1 165, 75 [Malichu insula Solin.]
Malvam flumen (acc.) Britt. III 157, 12 Nenn. int. III
157,9
Mambrae {Mamre) Geneal. I 177, sss
Mamertina v. Messaua
Manasse (tribus) Gener. A I 117, 256 118, 259 Chr.
^/.1118,245.247 Geneo/. I 193, 568 Prosp. I 389,
72 390, 85 Chr. 511 I 633, 54. 67 Bed. A ni 259, 55
260, 62 Mannasse Geneal. I 187, 496
Manau insula Britt. III 148,'6 Mnn. int. III 148, 2
Manau Guotodin (regio) Britt. EII 205, 29
Mancario (ahl.) Ep. Ov. II 371, 7
Mandracium (portus) monasterio de Mandracio Vict.
T. II 204, 555, 2
Mantua Havn. I 339, 16 Prosp. I 404,307 Silv. I
536, 6 Is. chr. A II 452, 229» Bed. A m 280, 250
Marathon campi Maratonii (Scj/iA.i/. H 317, 20 Scyth.
B. II 317,20
Marat?iusa instila Maraton Oener. A I 108, 206, 11
Marathrum Ckr. Al. I 108, 177, 11
Maratth Oeneal. I 189, 515
Marcomanni Cons. Const. I 230, 299 Marcomallii Chr.
Al. I 110, 187
Mardi (pop. Pers.) Gener. A I 105, 178 Oeneal. I 165,
104 Bed. A m 275, 201 Mardii Gener. B 1 105, 67
campus Mardiensis Or. Const. I 9, 7
Margum (acc.) Prosj). I 445, 934 Cass. II 149, 1009
campus Margensis Chr. 354 I 148, 20 c/. Horrea
Margi
Margus flumen 3Iarc. II 96, 505
Mariandyni Mariandini Chr. Al. I 97, 58,12 101, 10,5,
21 Mariandeni Oener. A I 97, 83, 12 101, 132, 21
Maritania v. Mauritania
Marmaredae Oener. A I 101, 132, 11 107, 197, 69 Mar-
maridii Chr. Al. 1 101, 105, 11 Marmarici Oeneal.
I 168, 162
Marmarica Marmarices (nom.) Oener. B I 102 , 84
Marmaria Chr. Al. I 102, 116 Marmaris Oener. A
I 102, 144 Geneal. I 168, 164 c/. Libya
MarrochinuB v. Maurusii
Marsi Prosp. 1 398, 231
Martyli Byd. U 23, 121
Mascuritae v. Maccurritae
Masechas Oeneal. I 174, 286
Masefath (Mizpe) Oener. ^ I 118, 261 Masefat Oeneal.
I 190,531
Massalia Oener. A I 99, 88, 38 Messalia Chr. Al. I
98, 62, 39
Massaiada (Masaagetarum terra) Geneal. 1 181, 423
Masse Geneal. I 170, 219
Massennas Gener. A I 107, 197, 65
Masseria v. Massylii
Massilia Prosp. I 395, 179 448, 983 add. VI ad Prosp.
I 499 a. 433 Chr. 511 I 665, 657 Cass. II 123, 88
Chr. Caes. II 222,473 Is. hist. IT 281, 14 Ps. Is.
h. II 384, 12 Masilia add. II ad Bed. III 337
civitas Massiliensium N. Gall. I 603, xi 14
Massiliensis episcopus Chr. 452 1 652, 60
(Massyliorum terra) Massyris Chr. Al. I 102, 120
Masyris Oener. B l 102, 88 Masseria Oener. A I
102, 148 Masuria Geneal. I 168, 164
Massyni Oener. A I 104, 167 Mossinii Chr. Al. I
104,138
Mastusia (promunturium Cherson. Thrac.) Oener. A
I 98, 86 Mastusias Chr. Al. I 98, 61
Masuria v. Massylii
Masyris v. Massylii
*Mathdiuiam Ps. Is. h. U 384, 11
Matisco casfrum Matisconense N. Oall. I 585, i 5
Mauri Oener. A 1 107, 197, 64 109, 213 Chr. Al. I 107,
167,64 109,184 5o;i^. I 300, ,148 F. Vind. B l
304, 576 Auct. Marc. II 105, 537, 3 107, 543, 3 loh.
II 212,569,2. 570,1. 571,2 215,578,1 Mar. II 239,
574 C. Byz. II 344, 24 C. Eisp. II 344, 38 352, 68
356, 81 359, 92 361, loo 363, iio bis. 112. 113. 114. 114
mg. 364, 116. 117 365, 125 Ep. Ov. II 371, 7 Ps. Is.
h. II 378, 1 Magri add. IV ad Vict. Aq. I 755
c/. Maurusii
Maurus Ps. Ts. h. U 387, 19
Mauritania Oener. A I 102, 149 Chr. Al. I 102, 121
Chr. 452 I 650, 38 Chr. 511 I 659, 584 Hyd. II
21, 86. 90 (a . b) Is. hist. II 297, 4 C. Hisp. II 352,
66 Mauritanea Oener. B I 102,90 Mauretanea
Geneal. I 168, I64 Maritania Britt. III 157, 12
Mauretania Caesariensis Silv. I 538, 3, 6
Mauretauia Sitifensis Silv. I 538, 3, 5
loco Mauriacos (ad Tricasses) Chr. 511 I 663, 615
loco nuncupato Maurica Havn. I 302, 451
Maurusii Maurusi Oeneal. I 168, 162 Maurosii Gener.
A 1 101,132,27 Maurisii Chr. Al. I 101,105,27
c/. Mauri
Marrochinae partes Ps. Is. h. II 383, 9
Maxima (Britanniae) Silv. I 542, 11, 4
Maxima Sequanorum Silv. I 538, 2, 16 provincia
Maxima Sequanorum N. Oall. I 595
Maximianopolis Bed. A m 267, 136
Mazanitae, Mazianitae v. Madianitae
Mazia v. Madian
Mazices Mazicei Oener. A I 107, 197, 68 Mazici Chr.
Al. I 107, 167, 68
Meander, Meandrus v. Maeander
Medcaud insula Britt. m 208, 22 Metcaud insula ih.
206, 17
Media Oener. A I 95, 51. 52 97, 82 98, 86. 88, 1 99, 92
124, 282 Chr. Al. I 95, 29 Oeneal. 1 169, 198 170,
soib 182, 446 Bed. A HI 254, 28 ter 270, 149 v. 19
Midia Chr. Al. I 95, 28 97, 57 98, 61. 62, 1 99, 66
124,281 126,290
Medus Bed. A III 265, 114. 1I8
Medi (pl.) Gener. ^ I 96, 61 97, 83, IJ 98, 8.5, 5
106,190,3.192,3 107,197,5 108,200 128,296
135,353 Geneal. I 165,75 182,445 193,569
Prosp. I 393, 147. 155 Silv. I 547, 12 Chr. 511
I 635, 148 his 636, 184 Marc. U 103, 533 Is.
hist. II 268,^32 Scyth.L. IV 312, i;bisZScyth.
B. n 312,4 [Is. chr.A II 442,137 443,147
Britt. III 161, 19 Bed. A III 265, 118 270, 149
V. 14. 22 Bed. B III 265, 107 266, 112 Midi
Chr. Al. I 96, 38 98, 60, 4 106, 159, 3. 161, 3 107,
167,54 108, 171 127, 296 Medii Gener. A I 96, 56
Oeneal. I 168, 178 Midii Chr. Al. 1 97, 58, i
civitatemjMedica Oeneal. I 181, 422
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
671
Mediolanum Or. Const. I 8, 26 Chr. 354 I 148, s Chr.
pasch. I 245,394,3 Cons. Const. I 246,395 I".
Vind. A I 298, ,-.2.'. Hmn. I 302, 452 An. Val. I
316, 51. 53 Prosp. I 447, 969 455, 1093 459, iiss 463,
iao6 add. IV ad. Frosp. I 492, 2,2 Chr. 511 I
643, 450 644, 484. 500 651, 633 Chr. 452 I 646, u
648, 17 Syd. II 15, 8 Marc. II 64, 395, i Auct.
Marc. II 106,538,6. 539,3 Cass. II 148,979 150,
1035 Mar. II 238, 5fis Bed. A 111 294, 403 298,
446 add. II ad Bed. III 336 Lat. lust. III 421,
26 422,31 Mediolaiiiiim Havn. I 319,491 331,514
339, 17. 24 Dom. Val. I 629, 29 ffyd. II 16, 25
Mediolanus Silv. I 536, 6 Mar. II 235, 538
Mediolanensis Chr. 511 l 644, 485 add. IV ad
Vict. Aq. I 755, 397 Marc. II 65, 398, 2 territori-
um Mediolanense Mar. II 235, 524, 3 Medio-
lanensis ecclesia Prosp. I 455, 1091 Chr. 452
I 646, 13 Mediolanensis episcopus Vict. T. II
203,554,3 Is. chr. A II 469,353 Brltt. III
168, s Nenn. int. III 168,3
Mediomairici civitas Mediomatricum N. Gall. I 589,
V 2
Mediterraneum mare Ps. Is. h. II 378 , 1 ter niare
meditraneum ibid.
Megiddo Mageddo Bed. A III 267, 136
Meicen in bello Meicen (i. e. in pugna apud Meicen)
Britt. m 204, 34
Melanchlaeni Melanceni Oener. A I 97, 83, 17
Meldi civitas Melduorum N. Gall. I 588, 8
Melentiadam oppidum (acc.) Marc. II 93, 487
Melezius v. Milesius
Melita insula Meleta Geneal. I 168 , 165 Meletae
Gener. A 1 103, 134, 4 Melitia Chr. Al. I 102, 125, 4
Mellesocrum civitas N. Gall. I 605, xiii 8
Memphis Prosp. I 387, 42 Is. chr. A II 433, 41 Bed.
B m 256, 46 Memfis Bed. A III 256, 44
Menand insula Nenn. int. III 218, l (uln cf.J
Mene pelagus Briti. III 219, i
Meninx insula Menis Gener. A I 103, 134, 6 Moenis
Oeneal. I 168, 165 Minna Chr. Al. I 102, 125,6
cf. Girba
Mentesa I 573 (Cart.J Ps. Is. h. II 382, 8
Meotia, Meoti, Meothes v. Maeotis
Mercii Britt. UI 203, 33 208, 26. 31
Meroni v. Macarii
Mesopotamia Gener. A I 106, 195,7 111,224 115,249
Chr. Al. I 106,164,7 115,230 Oeneal. I 171,246
188,500 C;ir.;)ascA. 123.5, 337, 1.2 236, 337,3 Prosp.
I 387, 38 404, 310 441, 88o Silv. I 541, 8, 7 Chr. 511
I 638, 256 Marc. II 96, 504 100, 5I8, 3 Cats. II 141,
761 C. Byz. n 335, 7 337, 13 346, 29 v. 37 347, 32
V. 26 C. Hisp. II 335, 2 337, 9 Is. chr. A II 465,
326» £e(Z. .4 111259,50 294,394 Mesopotamie (^cn.;
Gener. £ I 1 15, 92 C. Hisp. II 347, 45 Mesopotamia
Syriae Oeneal. I 171,246 177,3.52
Mesopotameni Oener.A I 108,202 Mesopotamite
Chr. Al. I 108, 173
Messalia v. Massalia
Messana quae et Mamertina Prosp. 1 387, .39
CBRONICA 111.
/«. chr. A II 444, 158
170
Messula civitas C. Ilisp. II 364, us
Metcaud v. Medcaud
Mettis N. Gall. I 589, 2 Hyd. II 26, 150 (a) add. 1
ad Is. chr. II 490, 7
[Metz Mez N. Gall. I 589, 2)
[Miauz (Meaux) N. Gall. I 588, s]
Micaenis, Micynei v. Mycenae
Midelsexe Nenn. III 190 Mitilsaxaii Nenn. int. III
190
Midi, Midia )•. Medi, Media
Midian. Midianitae v. Madian
Miletus Bed. A 111 2,59, 54
Milesius Prosp. I 349, 165
Melezius Chr. 511 I 636,
Milii V. Cabalia
Mimas Chr. Al. I 111, 200, ii
[civitas Mimigardervordensis (Mimigardeforduvi, hodie
Miinster) N. Gall. I 595, viii 5]
Minantia v. Minmanton
Minau insula V. Gild. B m 108, 21 c/. Manau ?
Mincius Mincia fluvius Havn. I 300, 411 = Prosp. I
466, 1243
[civitas Mindensis (Minden) N. Oall. I 595, vm 4]
Minius flumen Hyd. II 35, 253
Minmanton BriU. III 166, g/lu Minantia Nenn. int.
III 166,4/5
Minna v. Meninx
Minorica (insula) Gener. A l 110, 216
Misenum Chr. 354 I 145, 22
Misudi Gener. A I 101, 132,23 Mososini Chr. Al. I
101, 105, 23
Mitilina v. Mytilene
Mitilsaxan v. Midelsexe
Mitylenae v. Mytilene ,
Moab Oener. A I 116, 25i Gener. B I 116, 94 Chr.
Al. I 116,232 Geneal. I 173,285 178,367 187,496
Bed. A m 259, 5i cf. Roboth Moab
Moabitis Oeneal. I 178,367
Moabites Geneal. 1 172, 250«
Moabitae (pL) Geneal. 1 188, 502 Bed. A lU
268, 140
Moenis «;. Meninx
Moesia Or. Const. I 9, 22 Com. Const. I 243, 378, 3
Prosp. I 440, 859 Marc. II 93, 487 98, 514, 2
Moesia superior Mysia superior Silv. I 539, 6
Moesia inferior Marc. II 92, 483 Mysia inferior
^lv. I 540, 6, 3
Moesia minor Or. Const. I 9, 15
miles Moesiacus Chr. 354 l 148, 34
Moesi Mysi Gener. A I 107, 197, 50 Myssi Chr.
Al. 1 107, 167, 50
Mogantia (Monza *) Britt. Ill 164, 18 Magnantia Nenn.
int. lU 164,10
Mogontiacum Chr. 354 I 147, 25 Prosp. I 411, 416
437, 814 Cass. 11 146, 931
civitas Mugontiacensiuni N. Oall. 1 592, vii l
Molossis Molchia Chr. Al. 1 98, 63, 21 Mollis Oener.
A I 98, 88, 21
Morasocrenae v. Mopsucrene
[Monasteriensis N. Qall. I 594, vii 14]
86
672
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Mon Brltt. IH 146 Monia iUd. Monie insule UI 130
Mons Caslnus monasterium Casinense add. IV ad Is.
chr. II 504, 3 Casinensis ecclesia Is. chr. A II
476, 399=
Mons feretris Auct. Marc. n 107, 542, 2
Mons lovis Britt. IH 166, 26 Nenn. int. in 166, 24
Mons Nivis III 129, XL
[Mons Pavonis (Bamberg) N. Oall. I 594, vii 7]
Mopsucrene Mopsucrenae (plur.J Cons. Const. 1 240,
361 Mopsocrenae Cass. II 152, no2 add. II ad
Bed. III 338 Lai. lust. III 422, 14 Momsoorenae
Proip. I 456, 1111
Mopsuestia Mopsuestenu.s Vict. T. II 193, 499 200, 542
V. 18
Morathita Oener. A I 124, 281 Morathitha Chr. Al.
I 124,278
Moriacense coenobium V. Oild. A III 102, 7
Morienna N. Oall. I 600, x 5
Morinum civitas N. Oall. I 591, 11
Morsa w. Mursa
Mososini v. Misudi et Mossynoeci
Mossinii i>. Massyni
Mossynoeci Mossynoeti Gener. A I 101, 132, 15 Mos-
synnoti ib. 97, 83, 15 Mossonici Chr. Al. I 97, 58, 15
Mussonici Oeneal. I 168, 162 Mososiui Chr. Al.
101, 105, 15
Mosulami v. Musulami
Mouric Britt. HI 216, 31
Mucelli Auct. Marc. II 107, 542, 3
Murcia Ps. Is. h. II 381, 7 388, 21 bis
Mursa Prosj). 1 454, 1078. 1082 Morsa Cons. Const. I
237, 351 £(' Movazit) Clir. pasch. I 238, 354
murus (in Britannia) Gild. III 33, 21 Bed. A III 301,
473. 474 303, 483
Mussi V. Mysi
Mussonici v. Mossynoeci
Movexu) V. Mursa
Musulami Musulani Oener. A I 109, 213 Mosulami
Chr. Al. I 109, 184
Mycenae Prosp. I 390, 93 Bed. A III 260, 66 Micae-
nae Chr. 511 I 633, 70
Mycenenses Micynei Silv. I 547, 7
Myrtouvi mare Myrtium pelagum (acc.J Chr. Al. I
108, 176, 9 Myrti pelagum Oener. A I 108, 205, 9
Mysia (regio Asiae min.) Oener. A I 102, 151, 4 Auct.
3Iarc. n 104 , 535 , 3 Myssia Chr. Al. I 102, 123, 4
Mysi (pl.) Oener. A I 101 , 132, 14 Myssi Chr.
Al. I 101, 105, 14 Mussi Geneal. I 168, 162
Mysia alia Gener. A 1 102, 151, 11 cf. Moesia, Moesi
Mytilene Mitylenae fnom.) Oener. A I 109, 209, 2 Miti-
lina Chr. Al. I 109, 180, 2
Nabau mons v. Nebo
Nacolea vel Nacolia neSiov NaxoXiag Chr. pasch. I
241, 366, 2 Nacoliensium campus Coits. Consl. I 241,
366, 2
Naid terra Qeneal. I 161,17 163,44
Naissus Or. Const. I 7, 7 Naisus Chr. pasch. I 237,
350, 2 Prosp. I 454, 1081 Marc. II 80, 441, 3
Naisitanus Marc. II 99, 516, 3
Namnetum civitas N. Gall. 1 586, lli 5
Nancarbanensis V. Gild. B III 108, 44 109, s 110, 25
cf. Carbana vallis
castrum Nandonis N. Oall. I 589, iv 10
[Nantes N. Oall. I 586, iii 5]
Naphthali v. Nephthali
Narhona Chr. 511 1 65.5, 559 661, 594 Hyd. U 18, 54.
55. 57 19, 60 20, 107 23, 110 33, 217 Is. hist. II 282,
13 283, 19. 21/22 Caj 286, 22 Ep. Ov. II 371, 7 Ps.
Is. h. II 378, 1 ter 382, 7. 8 383, lo 384, 12 385, 12.
13 Narbonense oppidum Prosp. I 475, 1324 Narbo-
uensem oppidum C. Sisp. II 358, 86 Narhonensis
urbs Is. hist. II 277, 10/11 cf. Narbonenses
Narbonensis Prosp. I 444, 933 Chr. 511 I 642, 440
Narhoneusis (sc. provincia) Silv. I 537, 2/3 pro-
vincia Narbonensis Prosp. I 403, 302
Narbonensis prima Silv. I 537, 2, 2 provincia Nar-
honensis prima N. Gall. I 608
Narbonensis secunda Silv. I 537, 2, 3 provincia
Narbonensis secunda N. Oall. I 609
Narbonenses civitas Narhonensium N. Gall. I
608, 1 cf. Galli Narbonenses
topographica :
forum Is. hist. II 283, 22 (a)
cf. Gallia Narbonensis
Narhudisii v. Galli Narhonenses
Nasamones Nasamonas Gener. A I 102, 145 Oeneal.
I 168, 164 Nasamona Chr. Al. I 102, 117 Naso-
mones Gener. A I lOI, 132,32 109,211 Nasamonii
Chr. Al. I 101, 106, 32 Nassamonii ib. 109, 182
Nasciraenia Gener. B I 102, 85
Nato castellum Marc. II 96, 505
Nauthi Chr. Al. I 111, 199
Navam fluvium C Hisp. II 363, 114
Navarri (pl.) Ps. Is. h. II 379, 2
Naxus (insula) Gener. A I 108, 206, 4 Chr. Al. I 108,
177, 4
Nazareth Lat. Mal. III 426, 25 428, 36
Nazianzus Nazianzenus add. VI ad Prosp. I 498, 381
Marc. U 60, 380
Neapolis F. Vind. B I 334, 697 Sang. I 336, 714 Prosp.
I 407,349 Auct. Marc. II 104,536,3 107,544,1.
546, 2 Bed. A III 296, 423 308, 523
— basilica Bed. A lU 296, 422
Nebdini Chr. Al. I 109, 182, 1 Lebdeui Gener. A I
109, 211, 1
Nebo mons Nabau Geneal. I 187, 496
Nemausus Nemausum Ps. Is. h. II 382, 8 civitas Ne-
mausensium N. Gall. I 609, 7
Nemetum civitas JV. Oall. I 593, 3
Neocaesarea Bed. A lU 292, 379
Nephthali tribus (vulgo Naphthali) Neptali Oeneal. 1
193, 568 Nepthalim Bed. A lU 259, 53 263, 94 Nep-
talim Gener. A I 117, 254 Chr. Al. I 117, 237
Geneal. I 187, 496 Prosp. I 389, 70 Chr. 511 I
633, 62
Nepte Neptensis civitas Vict. T. U 189, 479, 1 Is. hist.
II 298, 19
Nerbasi montes Byd. II 20, 71
Nerviorum (civitas) N. Gall. I 591, 6
iNDEX vni.
GEOGRAPHICA.
673
[Nevers N. GM. I 589, iv 9]
Neumansensis urbs Ep. Ov. II 374, 16 ( Wamb.)
Neustria add. II ad la. chr. II 492
Nicaea (Bithyniae) Chr. pasch. I 223, 123 240, 364, 1
241, 368, 1 Marc. II 95, 498, 2 Casa. XI 152, 1106
Nicea Cons. Const. I 240, .164, 2 Barb. I 292,224
Prosp. I 449,1011 457,112.'. Bed. A III 315,561
319, 588 Nichea Chr. 511 I 643, 461 add. II ad
Bed. UI 337 Nicaena urbs Prosp. I 422, 598 Cass.
II 141, 774 loh. U 219 V. 14 cf. Nicaeni
Nicaenum concilium Is. chr. A\l 405, 331 Nice-
num coiicilium Bed. A III 295, 415 Nicaena
sjmodus Frosp. I 442, 891 Vict. T. II 185, 451
197, 528 loh. II 219 V. 12. 22 Is. chr. B II
465, 223 Nicena synodus add. IV ad Vict. Aq.
I 754, 324 Bed. B lU 295, 239
Nicaeni civitas Nicaenorum Cons. Const. 1 241, 368
topoyraphica:
forum (Hadriani) Chr. pasch. I 223, 123
Niceabde add. II ad Bed. III 338
Nicomedia Or. Const. I 11,9 Prosp. I 422,598 447,
969 450, 1020 452, 1048 Chr. 511 I 635, 155 643, 450
Marc. II 87,459 Cass. II 141, 774 150, 1035. 1056
151, 1069 Bed. A UI 294, 403 add. II ad Bed. lU
336 Lat. lust. UI 422, 9 Ntxo/iijdeia Chr. pasch.
1223,123 229,284 230,287 233,328,2 235,337,1
Ntxofiijifiu ib. 230, 293 239, 359, 1 Nicbomedia
Chr. 511 I 643, 474 cf. Nicomedenses
Nicomedensis episcopus Prosp. I 452, 1046 Nico-
mediensis episcopus Is. chr. A II 466, 334. 334*
Nicomedenses civitas Nicomedensium Cons. Const.
I 289, 358
Nicopolis (Epiri) Cass. U 134, 557 Is. chr. A II 461,
292 Nicapolis Bed. B UI 289, 211
Nicopolis (Moesiae) Nicopolitanus Marc. U 99, 516, 3
Nicopolis (Palaestinae, 'quae prius Emmaus') Cass.
U 145, 910 Bed. A lU 289, 354
Nilus (flumen) Gener. A I 95,54 103,153 111,229,2
Chr. Al. I 95, 31 103, 126 111, 201, 2 C. Eisp. II
366, 130 367, 134 Bed. A lU 254, 28 280, 256 Nylus
Gener. B I 95, 91
Nilus Buber NLlus Rubra Chr. Al. l 102, U3
fluvius Rubrus Gener. B I 102, 81 Rubus flu-
vius Geneal. I 168, 164 Erythara quud est
Rubrum Gener. A I 102, 141
cf. Geon
Ninive Geneal. I 193, 569. 571 Nineve ib. 164, 72 bis
193, 571 acc. Nineven Cass. U 120, 7 Nineveiu
Geneal. I 181,422
Ninivitis propbeta Gitd. III 55, 30
Nippis Vict. T. U 189, 479, 1
Nirea v. Rhenea
Nisa V. Nysa
Nisibis Chr. pasch. I 236, 337, 3 Prosp. I 404, 310
Chr. 511 I 638, 256 Marc. II 101, 518 Nisibe (abl.)
add. II ad Bed. lU 338 Nisebes (nom.) ibid.
Nisibim Chr. 511 I 644, 492 Nisibi add. II ad Bed.
lU 339 Nisibinum oppidum Marc. II 100, 513 v. 23
Nisibenus Prosp. I 452, 1052 add. II ad Bed. lU
338 Nisibinus episcopus Bed. A III 296, 427
Nizivios (acc.) loh. II 214, s^.^i, 1 huc pertinens"?
Nisyrus (insula) Geneal. I 168, 165 Nisurus Gener. A
I 103, 134, 23 Nisyra Chr. Al. I 103, 125, 23
Nivernensium civitas N. Oall. I 589, iv 9
Nizivii )>. Nisibis
Noiodunus v. Noviodunum
Nola Chr. 354 1 145, 19 Ilijd. II 20, 81 add. IV ad
Is. chr. II 503, 3
Nolauus episcopus Dom. Val. I 630, 19 C7ir. 452
I 650, 41
Nomades (= Numidae) Qener. A I 101, 132, 19 No-
madi Geneal. I 168, 162 173, 273 Nomadii Chr. Al.
I 101, 105, 19
Nomba Geneal. I 191,. 540
Nomidia w. Numidia
Nordi Britt. Ul 208,26.28.31
Noricum
Noricus mediterranea Sih. I 539, 10 N. Gall. I
594, vir A
Noricus ripensis Silv. I 539, 9 N. Gall. I 594,
VII A
Norici (pl.) Gener. A I 107, 197, 56 Chr. Al. 1
107, 167, 66
Nori Eyd. II 22, 93. 95
Normanni add. IX ad Is. hisl. H 390, (o) 19 » his Nor-
maui ibid. Nortmanni V. Gild. A UI 102, 1
Northimbri UI 130, LXIV
Nortmanni v. Normanni
Novae (Moesiae) civitas Nova An. Val. I 314, 42 316,
49 Novensis civitas Marc. II 93, 487
Novae (al.) civitas Nova N. Gall. I 594, vii A 5
Novempopulana Silv. I 537, 2, 6 jjrovincia Novem-
populana N. Gall. I 605
Noviodunuvi Helvetiorum Noiodunus N. Gall. I 596, 2
Noviomagus (Viromanduorum) N. Gall. I 590, vi 4
Nobio magno (abl.) add. IV ad Bed. lU 345
[Noyon Noions N. Gall. I 590, vi 4]
Novocomensis Prosp. I 421, 569 Cass. II 141, 756
Bed. A m 286, 311
Nueeria Vict. T. U 192,497,2
Nudi sapientes v. Gymuosophistae
[Nuenburgensis N. Gall. I 594, vii 13]
Numantia
Numantiuum beUum Cass. II 131,428
Numantini {pl.) Prosp. I 402, 279
Numidia Gener. A I 102, 147 Geneal. I 168, 164 Silv.
I 538, 3, 2 Vict. T. U 202, 552, 2 204, 555, 1 Ps. Is.
h. II 384, 11 Nomidia Gener. B I 102, 87 Nu-
meda Chr. Al. I 102, 119
Numidae {pl.) Gener. A I 109, 211, 3 Numidi
Geneal. I 168, 162 Numidii Chr. Al. I 101, 105,
30 109, 182, 3 Numidiae Gener. A I 101, 132, 30
Numidae episcopi Vict. T. II 202, 551, 1
cf. Nomades
Nursia Silv. I 535,3»
Nylus V. Nilus
Nysa mons Nisa Gener. A I 111, 228, 9 Nysseus Chr.
Al. I 111, 200, 9
86*
674
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Occidens add. V ad Prosp. I 497, 1289 Chr. 453 I
648, 22 Chr. 511 I 651, 533. 534 Marc. II 73, 416, i
89, 465, 2 90, 46S Joh. II 219 V. 24 Js. hist. II 297, 5
C. Byz. II 334, 6 339, 21 344, 24 C. Bisp. II 339, u
342, 31 344, 38 358, 86 v. 4 360, 94 363, 113. 115 Bed.
A m 294, 402 301, 472 add. JI ad Bed. Ul 336
338 occiduum Barb. 1 291, 202
Occidentale imperium Prosp. I 470, 1286 Marc.
II 63, 392, 1 Cass. II 155, 1209 regnum Oc-
cideutale Marc. n 76, 424, 3 Occidentalis res
publica Marc. II 79, 434 86, m, 2 Bed, A III
304, 493 Occidentales antistites Vici. T. II
196, 521, 2
Occidentales (subst.) Chr. 4.52 I 662, 132 C. Byz.
II 339, 21 Bed. A Ul 301, 472
Ochidient v. Cruo Ochidient
Ocriculum v. Utriculo
Octodurus Octodoro N. Oall. I 599, 2
Odessus Odyssus Marc. II 98, 614, 2
Oghgul insula Britt. III 178, 10
Olimpiacus v. Olympia
Olisipo Olisipona Is. hist. II 302, 16 Olisepona ib.
301, 26 Olisbona I 573 {Lus.) Elisiponia Ps. Js.
h. n 382, 8 Ulixippona Syd. R 30, 188 35, 246
Ologicus civitas Js. hist. II 293, 2 civitas Olivita
Ps. Js. h. n 386, 16
Olympia Olympiacus agon Js. chr. A II 438, 87 Bed.
A IU 260, 63 certamen Olimpiacum Chr. 611 I
635, 139 Olympicae palniae Is. hist. II 267, 14
Olympus (mons Macedoniae) Gener. A I 111, 228, 12
Olympius Chr. Al. I 111,200,12
lupiter Olympius Bed. A III 278, 229
Oper Linn Liuan Britl. III 214, 12/13 Liuan ib. 214, 21
stagnum Livane III 130, Lxxi
Ophiuio {abl^ Chr. 511 I 643, 460
Opici (= Osci) Gener. A I 97, 83, 35 Oppici Chr. Al.
I 97, 58, 35
Orbicus flumen v. Urbicus fluvius
Orc insula Britt. III 148, 8
Orcades insula Silv. I 542, 11, 6 V. Gild. B HI 109, 29
Britt. m 154,3 164,13 179,21/22 Nenn. int. UI
148, 4 154, 4 164, 5 179, 14 aec. Orcadas insulas
Cass. II 137, 654 Nenn. int. HI 156, 10 Bed. A III
284, 286
mare Orcadum Nenn. int. UI 148, 11
Orec Geneal. I 166, 131
*Orentus (fluvius) Chr. Al. I 111, 201, 23 Orontes
videtur Frickio, mihi potius Hermus
Oretum Oreto I 573 (Carl.) Areto Ps. Js. h. II 382, 8
Oria Ps. Is. h. II 382, 8 Iria I 574 (Oallit.)
Oribe (gen.) Ps. Js. h. U 387, 18
Oriens Or. Const. I 7, 19 9, 15. 19 11, 7 Oeneal. I 166,
111 172, 263 Cons. Const. I 236, 341, 2 238, 351, 4
243, 378, 1 244, 388 247, 469. 461 Sang. I 300, 543
An. Val. I 316, 49 Ayn. I 321 333, 39 Havn. 1
338, 12 Prosp. I 442, 906 460, ino 470, 1280 add. I
ad J'ros2). I 487, 452 add. II 489, 9 (i). 11 (a) Silv.
1 520, 19 521, 45 541 tit. 8 547, 27 J)om. Val. I 629,
7. 14. 19. 21. 26. 31 Chr. 511 I 642, 431 644, 476 647,
513 649, 522 651, 632. 634. 639 653, 549 661, 593 663,
618 Chr. 452 1 646, 5 648, 22 652, 63 658, 99 662, 132
Hyd. II 20, 82 22, 104. 106 26, 147. 151 30, 184
Marc. U 74, 420, 2 92, 484, 1 103, 529 Auct.Marc.
U 105, 537, 4 106, 540, 5. 541, 1 107, 543, 2. 3. 514, 3.
645, 3. 546, 4 Cass. II 153, 1130 155, 1205 157, 1268
161, 1364 Vict. T. U 190, 484 194, 504 195, 514 Joh.
II 214,676, 1 215, 578, 2 216, 580, 1 Jis. 681, 4 219 V. 24
Js. hist. II 268, 33 297, 20 Scyth. L. II 321, 30
Scyth. B. II 321, 30 C. Hisp. U 337, 9 339, 14 360,
94 363, 113. 115 364, 122 C. Byz. U 339, 21 Ps. Is. h.
II 378, 2 Is. chr. A II 458, 264». 268» 478, 412 479,
4i4b Bed. A lU 275. 202 281, 265 294, 399. 402 296,
424 299, 469 add. IJ ad Bed. III 336 bis 337 bis
Beg. Wand. lU 459, 19 «y«roA)f Chr. pasch. I 235,
337, 1 238, 351, 1. 2
Orientalis Prosp. 1 479, 1346 Marc. II 60, 379, 1
84,4.53,1101,521 Vict. T. n 190, i»i 197,628
C. Hisp. II 354, 74 Bed. A UI 304, 490 Orien-
tale imperium add. II ad Prosp. I 489, 13 (aj
Dom. Val. I 630, 4 Chr. 452 I 646, 11 Marc.
II 60 V. 8 Cass. U 159, 1328 Lat. lust. UI
422, 36 423, 24 Orientalis res publica Marc. U
60, 379, 1 Orientales partes Prosp. I 466, 1241
479, 1350 ttvetrohxfi jLtsgtj Chr. pasch. I 237,
350, 1
Orientales (subst.J Prosp. I 484, 1376 Hyd. II 29,
177 Vict. T. U 196, 521, 2 C. Byz. II 339, 21
Is. chr. A U 473, 385 add. IJ ad Bed. lU
339 Lat. Just. lU 423, 1
Oriola Ps. Js. h. II 388, 21
[OrUans Orliens N. Oall. I 588,6]
Orospeda Joh. II 215, 577, ^l"'» Jis Orospida Js. hist.
II 287, 10/11 Co)
Orthosia (oppidum Phoenic.) Orthosiasti (pl.) Chr. Al.
I 100,98
Ortona Atict. Marc. II 105, 638, 3
Osca I 573 Oscha Ps. Js. h. II 382, 8
Osci V. Opici
Osdroene v. Osroene
civitas Osenbrugensis (hodie Osnabriick) N. Oall. I
595,6
Osismorum civitas JV. Oall. I 587, 8 c/. Oxismi
Osroeue (gen.) Lat. lust. III 421, 6 Osdroenae (gen.)
C. Byz. U 346 V. 37 Hosdroene Silv. I 541, 8, 9
Hosroeni (pl.) Cass. U 140, 747
Ossa insula V.Oild. A lU 106,17
Ossonoba Oxonoba I 573 (£«s.) Exonova Ps. Js. h.
II 382, 8
Ostia Chr. 354 I 144, 18 Chr. 511 I 636, I66 Cass. II
123,86 £ed.J:m 267,137 296,421 Hostia Proy».
I 394, 169
basilica Petri et Pauli et lohannis baptistae Bed.
A lU 296, 421
Ostracine Hostracina Chr. Al. I 127, 294
Ostrogothi [Havn. I 269,31] Is. hist. 11 283, 3/4 (a).
4 (4) Is. chr. A II 476, s^^b Ostrogotthi Chr. Caea.
U 222,490
Ovetum Hovetum Ps. Is. h. U 382, 8
Oxismi V. Oild. A III 92, 23 c/. Osismi
Oxoma (olim Uxama) Oxima I 573 (Cart.) Oxonia
Ps. Is. h. U 382, 8 Hosma ib. 385, 14
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
675
Pace V. I'ax lulia
Padus (flumen) Auct. Marc. II 106, 540, 5 107, 542, 2
Padusas Oener. A I 112,229,39
Paf- V. Paph-
Palaestiua Vict. Aq. I 681, 9 Marc. U 74, 419, 2 Cass.
II 145,910 Vict. T. U 195,516 Palestina Troip.
I 404, 30K 424, 614. 620 Chr. 511 I 638, 259 Bed. A
III 249, 9 t>. 17 280, 249 289, 354 297, 43g Palestiue
{ijen.) Lat. Mal. III 429, 17/18 Palaestina provincia
Hyd. U 22, 106 Marc. U 73, 418
Palaestiuura concilium Vict. T. U 200, 541, 1
Palaestiui (pl.) Cass. 11121,29 Palestini Prosp.
I 388,62
e/. Caesarea Palaestina , Syria Palaestina , Syri
Palaestini
Palantia (hodie Palencia) Palentia 1 573 (Cart.) Ps.
Is. h. II 382, 8 Paleutina civitas Ilyd. II 30, i«6
Palatiolum F. Vind. A 1 318,644 Havn. I 319,493
Palentia v. Palantia
Palma Gener. A 1 110,216
Paltus Paltensis episcopus Vict. T. U 194, 505 Pal-
tensium oppidum Marc. U 98, 512, 9
Palustria A. Gall. I 600, xi 2
PamfiUa, Pamfili cet. v. Pampliylia
Pamflagoni v. Paphlagones
Pampelona «. Pompaelo
Pamphylia Chr. Al. I 102, 123,2 Geneal. I 168,175
Silv. I 540, 7, 7 Pamphilia Geneal. I 169, 199
Scyth. L. II 318, 23 Scyth. B. II 318, 23 PamfiUa
Gener. A I 102, I5i, 2
Pamphylii (pl.) Pamphyli Chr. Al. I 100, 86 101,
105,22.108 Pamfyli Oener. A I 101,132,22.136
Pamphili Gener. A 108, 205, 7 Chr. Al. 108,
176, 7 Pamfili Oener. A 100, 111
ParapbUiensis v. Eusebius Pamphili (ep. Caes.) in
ind. VII
Pampica Silv. I 539 ad 5, 8
Pampilo, Pampilona v. Pompaelo
Paneas i>. Caesarea Paneas
Paimia v. Pannonia
Pannonia Or. Const. I 8, 4. 9 F. Vind. A I 296, «0
An. Val. I 314,45 Agn. I 336,95 Prosp. I 431,
706 Chr. 511 I 641,375 644,494 Cass. II 144,851
loh. II 215, 579, 1 Chr. Caes. U 222, 490 Mar. II
238, 569. 572 Is. hist. U 283, 2 (a) add. IV ad Is.
chr. II 504, 3 Pannia Gener. A I 110, 216
Pannonia superior Chr. 354 1 147, 5 Pannonia
iuferior Chr. 511 I 642, 409
Paunonia prima Silv. I 539, 2 Paunonia secunda
ib. 539, 3
Pannoniae (pl.) Bavn. 1 337, 4 Prosp. I 441, 878
459,1152 473,1310 482,1367,2 Marc. U K,
427, 1 /«. chr. A II 476, 403
Pannouius An. Val. I 310 Prosp. I 4.57, 1125
add. IV ad Prosp. 1 491
Pannonii (pl.) Chr. Al. I 107, 167, 55 Prosp. I
407, 343 (?). 353 Cass. U 135,590 Pannoni
Peones Gener. A I 107, 197, 55
Panormus (Siciliae) Hyd. II 23, 120 Is. hist. II 297, 14
Panormum insula Marc. II 93, 490
Paphlagonia Paflagonia Gener. A I 98, 88, 7 Chr. Al.
I 98, 62,7 Silv. I 541, 9,5
Paphlagones Paflagones Gener. A I 97, 83, ii 107,
197,44 Paflagoui Clir. Al. I 97,58,11 Pam-
fiagoni ib. 107, 167, 44
Papyrio castello (abl.) Marc. II 93, 488, i
Paraconnisii v. Tarraconenses
Paraetonium Bed. A III 27.5, 201
Paramus campu.s Chr. Caes. U 222, 458
Parassis v. Parisii
Paraxenense castellum Vict. T. II 194, 509
Parisii Prosp. I 461, 1183 apud Parisius add. IV ad
Bed. III 345 *Parassis Bntt. III 168, le/n Nenn.
int. lU 168, 17/18 civitas Parisiorum N. Oall. I
588, 7 [Paris N. Gall. I 588, 7]
Parnassus mons Parnasus Gener. A I 111, 228, 5 Chr.
Al. I 100, 200, 5
Parthenius (flumen Bitbyniae) Chr. Al. I 112,201,34
Partenius Gener. A I 112, 229, 34
Partbenius (mons, Arcadiae sine dubio intelligendus,
sed 'in Eubya' addit Chr. Al.) Gener. A I 111, 228, 8
Chr. Al. I 111, 200, 8
Parthi Oener. A I 106, 190, 10 108, 200 Chr. Al. I 106,
159, 10 108, 171 Prosp. 1 400, 249 403, 296 406, 335,
21 438, 830 441, 880 444, 932 447,965 Chr. 511 I 637,
225 638,274 641,384 Marc. II 103,529.633 Auct.
Marc. U 106, 540, 1. 541, 1 107, 546, 4 Cass. U 135,
561. 574 143, 831 144, 876 146, 943 149, 1007 150, 1032
Is. chr. A U 459, 276» bis 460, 283" 462, soo» Is.
chr. B U 462, 201 Oild. UI 29, 25 Bed. A III 287,
326 Parti Oeneal. I 166, 105 Chr. 511 I 638, 273
642, 401 add. II ad Bed. lU 339 Partii Oener. B
I 105,68
Parthicus Prosp. I 407, 354 434, 750 Particus
add. II ad Bed. lU 338
Parthia Partia Chr. 354 I 147, 31 Oeneal. I 168,
179 169, 199 Parcia Scyth. L. U 318, 23
Pasius V. Phasis
Patavia (hodie Passau) N. Gall. I 594, vii A 3
Patmus insula Prosp. I 418, 530 Patmos Is. chr. A
II 457, 259. 259» Pathraus Bed. A lU 285, 302 Path-
mos Chr. 511 I 640, 339 Is. chr. B II 457, 173 Bed.
B m 285, 190
Pavonis mons v. Mons Pavonis
Pautalia Pautaliensis Marc. U 99, 516, 3
Pax lulia Pace I 573 (Lus.) Ps. Is. h. II 382, 8
Pacensis urbs loh. II 217, 585, 5
Peligni Prosp. I 398, 231 405, 332
Pella (Syriae) Prosp. I 398, 232 Bed. A III 276, 210
Pellenia v. Peloponnesus
Peloponnesus Pelepponissus Chr. Al. I 98, 62, 28 Pe-
loponensis Is. chr. A U 431, 30 Pellenia quae ap-
pellatur Pelleponensus Oener. A I 98, 88, 28
Peneus (fiumen Thessaliae) Pinnius Chr. Al. 1 III,
201,27 Peuitus Gener. A I 111,229,27
Pennius mous v. Pinnius
Pentapolis Chr. 511 1 642, 422 cf. Libya Pentapolis
Peoni !'. Poeni
Pepidiauc regio V. Qild. £ lU 107, 26
676
GEOGRAPHICA.
iNDEX vm.
Pergamum (Mysiae) C. Byz. H 355, 36 C. Hisp. U
356, 80 Is. chr. A II 459, 275
cf. Bergomura
Perinthus Chr. Al. I 109, 180, 12 Perintus Gener. A
I 109, 209, 12 cf. Heraclea
Persae Or. Consl. I 11, 9 Oener. A I 89, 10 106, 190,2.
192.2 107,197,4 108,200 131,316.317 Gener. B l
89, 10 Chr. Al. I 127, 29G Chr. 354 I 140, 8/9. u
148, 26 add. I ad Chr. 354 I 152, 36. .M Geneal.
1 165, 75 181, 421 bis. 422 Chr. pasch. I 223, 106
230, 297 iis 235, 337, i bis 236, 337, 3 238, 351, i
244, 384,1 Co7is. Const. I 239,358,1 244,384,1
Eavn. I 269, 28. 29 F. Vind. B I 278, 74 Frosp.
I 396, 188 398, 223. 224 409, 380 436, 791 440,
867. 869 452, 1048. 1052 453, 1068 457, 1121 add. I ad
Frosp. I 487, 8 Silv. I 521, 43 547, 19 Chr. 511 I
636, 184. 186 642, 419. 441 643, 446 Syd. II 15, 11
Jforc. n 61 , 384, 1 75,421,4. 422,4 80,441,1 96,
502, 2. 503 bis. 504 bis Auct. Marc. II 106, 540, 2 107,
543.3 Cass. II 123,91 146,914 148,966 151,1069
152, 1104 Vict. T. II 194, 508 loh. U 211, 567, 3 bis
212, 571, 1 bis 214, 675, 1 bis 215, 578, 2 216, 580, 1 bis
217, 585, 1 219, 590, 2 Is. hist. II 279, 3/4 Scytk. L.
n 312, 4 ter 313, 5. 6 314, 7 317, 19 bis. 20 bis 319, 27
320, 27 Us 321, 30 Scyih. B. H 312, 4 Ur 314, 7
317, 19. 20 318, 20 320, 27 ter 321, 30 Us C. Byz. H
334, 4 335, 7. 9 Us. lo 336, ii ter 338, 17 341, 23 357,
39 C. Hisp. n 335, 2. 3. 4 336, 5 337, 7 338, 12 341,
25 357, 85 366, 134 add. VII ad Is. hist. U 376
add. IX 389, (a) 9. (b) 2 390, (b) 2 Is. chr. A II
430, 22 449, 194. 195 458, 268» 459, 276» 461, 294» 462,
300». 3001" 463, 312 464, 323 465, 326». 329» 466, 335»
468, 345». 347» 475, 398 478, 413 479, 414* iis Is. chr.
B II 462, 201 464, 218 478, 263 add. II ad Is. chr.
II 492 494, 8. 9 add. IV 504, 3 Fs. Is. chr. II 499,
162 Britt. III 145, 10 (b) Bed. A III 269, 147. 148 bis
270, 149. 150. 151 273, 170 274, 176 275, 198 277, 220
292,378 294,399 305,496 310,537. 539 311,540 Bed.
B m 275, 144. 145 294, 234 add. II ad Bed. III
337 338 Lat. lust. m 422, 18 Lat. Mal. m 427,
41 428,18 Lat. Al. m 447,21 ibO, ante v.l. -21
Perse (= -ae) C. Eisp. II 335, 3 Persi Chr. Al.
1103,133 106,159,2. 161,2 107,167,5 108,171 Havn.
I 338, 13 339, 19 loh. H 213, 574, i Mar. n 236,
540, 1 Is. hist. II 268, 32 Scyth. L. II 317, 20 Is.
chr. A II 479, 414» add. I ad Is. chr. H 490, 4
Pereis (= acc.) Bed. A IH 275, 195 Perses (= -as)
air. 354 I 140, 14 Persam (= -as ?) Lat. lusl. III
421,24 Persus (=-is?) Chr.Al.l 128,301 129, 3io
Persa Frosp. I 443, iVi (b) Vict. T. U 200,542
V. 17 add. IV ad Is. chr. II 504, 4 Bed. A
III 310, 539
Persis (gen. -idis , acc. -idem , abl. -ide) Oener. A
I 106, 195, 1 Geneal. I 182, 446 183, 447 Silv.
I 522, 54 Scyth. B. U 317, 19 C. Byz. 11 335,
10 346, 29 V. 36 add. IV ad Is. chr. U 504, 4 bis
Bed. A m 294, 394 310, 539. 540 acc. Persiden
add. II ad Is. chr. II 494, 8 abl. Persidae
Oener. A 1 106, 193 Bed.A 111 310, 539 — Per-
sida (yen. -dae, acc. -dam, abl. -da) Gener. A I
95,49 Gener. .B I 95, 48 CAr. ^/. I 95, 26 106,
162. 164, 1 Geneal. I 166, ui Cons. Const. I
228, 266 Chr. 511 I 642, 437 644, 490 Marc. U
74, 420, 3 Auct. Marc. II 105, 636, u loh. II
214,575,1 C. Hisp. U 335,3.4 338,12 Is.
chr. A II 431, 32» Bed. A III 254, 26 Lat.
Mal. III 427, 39
Persicus Chr. pasch. I 235, 337, 2 237, 350, i Cons.
Const. I 236, 348 240, 363 Vict. T. II 198, 632
Perusia Auct. Marc. U 107, 545, 4
Petra castellum Marc. U 98, 512, 9
Petra Pertusa Agn. I 336, 95 Petrapertusa (acc.) Auct.
Marc. II 107, 542, 2
Petrocoriorum civitas N. Oall. I 605, xiii 6
Peucodis v. Pineta
Pharaton v. Farathon
Fharsalus Farsalicum proelium Cass. U 134, 531
Pharus v. Alexandria
Phasis Fasis fluvius Chr. Al. 1 111, 199 Pasius flumen
Oener. A I 111, 227 Thesaise flumine Scyth. L. II
321, 29 cf. Rius
Pliilippi Or. Const. I 9, 6
Philippopolis Vict. T. II 191, 490, 2 intelligenda Chr.
511 I 642, 408 Cass. II 147, 950
PhiUstini Geneal. I 189, 514 C. Hisp. U 336, 4 Gild.
III 66, lo/u Filistini Geneal. 1 167, 141 cf. infra
arae Phil.
PhHistaei Philistei Bed. A III 267 , 70 Fylistei
Chr. Al. I 119, 251
Philistim Bed. A UI 260, 64 Philistiim Fs. Is. h.
II 384,11 Filistiim Gener. A I 100,116
cf. Psylliti
arae Philistinorum Ketm. int. III 157, 7 arae Filisti-
norum Britt. III 157, 9
Phocaea Focea Gener. A I 109, 209, 3 Chr. Al. I 109,
180, 3
Phocis Focida {ahl.) Chr. Al. I 111, 200, 5
Fhoenice (terra) Fenice Oeneal. I 185, 458 Funice
Chr. Al. I 106, 164, 14 Foenicis (gen.) Oeneal. 184,
456 cf. Syria
Fhoenicia Foenicia Cons. Const. I 240, 361, 1
Fenicia Bed. A III 304, 490 Fynicia Gener. A
I 106, 195, 14
Phoenices (pl.) Oeneal. I 166, 119 168, 162 Foe-
nices Gener. A I 107, 197, 28 Oeneal. 187, 496
Fenices Gener. ^ 99,98 101,132,9. 136, i Finici
Chr. Al. I 101, 105, 9 Fynici ib. 101, 108, i 107,
167, 28 Funici ib. 99, 73
cf. Poeni
Phrygia Chr. pasch. I 211, 543 233, 328,2 Prosp. I
429, 686 (a) Marc. II 86, 456, i Frygia Chr. Al. I
102, 123, 6 Cons. Const. I 242, 370, 1 Prosp. I 455,
1096 456, 1102 458, U3l Marc. II 94, 492 Bed. A
m 297, 433 Frigia Oener. A I 102, 151, 6 Prosp.
I 429, 686 (b) Chr. 511 I 644, 486 Scyth. L. U 318,
23 Scyth. B. II 318, 23
Frygia prima Silv. I 540, 7, 9
Frygia salutaris Cons. Const. I 241,366,2 Chr.
pasch. I 241, 366, 2 Silv. I 540, 7, 10
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
677
vetus Frygia altior Gener. A 1 102, irii, is aiiti-
quam qui vocatur Frygia C/ir. Al. I 102,123,15
Phri/t/es Fryges Gener. A I 101,136,4 107,197,
45 Friges ib. 101, 132, 16 Geneal. I 168, 162
Frygii Chr. Al. I 101 , 108, 4 Flygii ib. 107,
167, 45 Fygabii ib. 100, 88 Fygadii {4. 101,
105, 16
Phylistei v. Psylliti
Picenum Silv. I 535, 5 Auct. Marc. II lO,'), 53s, 3 107,
545,4
Picentes Bed. A III 254, 26 Piceni Gener. A I
109, 210, 3 Sicinii Chr. Al. 1 109, 181, 3
Picta ecclesia Pa. Is. h. 11 385, 15
Pictavi (populus) civitas Pictavorum N. Gall. I 605,
XIII 5
Pictavus Prosj). I 470, 1285
Pictavi (urbs) Prosp. I 458, 1136 Ped. A lU 298,
447 Pectavi add. II ad Bed. III 339 apud
Pictavis Is. hist. U 282, 4 fj; Pictavia Clir.
511 I 644, 486 Pictavie ib. 644, 496 Pictaven-
sis urbs Is. hist. II 282, 2 (aj
Pictaviensis episcopus Prosp. I 455, 1096 Sed. A
ni 297, 433 episcopus Pictavensis V. Gild. A
ni 106, 41 Pectaviensis add. II ad Bed. III
338
Picti Or. Const. I 7, 17 Chr. 452 I 646, 7 add. IX
ad Is. hist. n 390, (a) 17. (b) \i Gild. IH 33,13
35, 10 36, 17 Britt. ni 147, 10 148, 7 154, 2 158, 9
165, 8. 9 169, 9 171, 5 179, 21 180, 1 195, 3 202, 33
203, 1. 4 208, 23 Nenn. int. III 147, 23 154, 5 bis.
10 bis 158, 16. 19/20 165, 3. 7 169, 21 170, 7. 9 171, 3.
20 176, 13 Bed. A m 299, 46i 301, 473 303, 483. 484
304, 491
Pineta (apud Ravennam) An. Val. 1 310 316, 53 318
Savn. I 319, 491 bis Havn. mg. I 311, 476 Piuita
F. Vind. A I 310, 620 318, 640
Strovilia Peucodis (= Pinetae) Agn. I 319
Pinnius flumen v. Peneus
Pinnius (mons) Chr. Al. I 111, 200, 11 Pennius Gener.
A I 111, 228, 11 ad Appenninum referendum putat,
fort. recte, Frick
Pir- V. Pyrenaeus
Pisa (Graeciae) spatia Pisaea /s. hist. II 267, 14
Pisa (Italiae) Ps. Is. h. II 378, 1
Piscescomeduli v. Ichthyopbagi
Pisga (vertex montis Nebo) Fasga Geneal. I 187, 496
Pisidia Gener. A 1 102, 151, 3 Silv. I 540, 7, 8 Pis-
sidia Chr. Al. I 102, 123, 3
Pisidae Pysidae Gener. A I 107, 197, 42 Pissidii
Chr. Al. I 101,105,24 107,167,42 Pisideni
Oener. A I 101, 132,24
Pisloria ager Pistoriensis Cass. II 133, 510
Placentia F. Vind. A I 304, 580 310. 620 Havn. I 304,
456, 2 Havn. A I 309, 476, 3 Havn. B 1 309, 476, 2
Havn. mg. I 311, 476, 3 An. Val. I 308 Chr. 511
I 664, 628 Auct. Marc. II 106, 540, 6 Cass. II 157,
1266 Vict. T. U 186, 456 Mar. U 232, 456, 1
Plomorcat ecclesia V. Gild. A III 104, 32
Podium iV. Gall. I 604, xii 8
Poeni (?) Poenes Gener. A I 106, 190, 4 Peoni Chr.
Al. I 106, 159, 4
Punicus Chr. 511 1 637, 208. 226. 237 Bed. A Ul
254, 27
Poeninae v. Alpes, Inalpes
Pogus v. Povisorum regio
PoUentia (oppidum Italiao) Havn. I 299, 402 Prosp.
I 465,1222 Cass. II 154,1172
PiiUentia (opp. insularum Ualoar.) Gener. A I 110, 216
Pompaelo Pampilo (,'hr. 511 I 664, 651 Pampe-
lona Chr. Caes. II 223, 541 Pampilona I 573 Is.
hist. n 381, 9(a.b) Ps. Is. h. II 382, 8 384, 12
pons Candidiani v. Candiani campus
pons Ferreus Marc. II 96, 504
pons Hadriani v. Cephissus
pons Sanguinarius Chr. 354 I 148, 3
pons zum gulden tor add. IV ad Is. chr. II 504, 3
Pontia insula Prosp. I 418, 533 insula Pontiana Bed.
A in 285, 302
Ponticum (urbs Galliae) N. Gall. I 592, vi 11
Pontus (mare) Gener. A I 111,227 Chr. Al. I 111,
199 Scyth. L. II 320, 29 Bed. A UI 267, 134 cf.
mare Ponticum
Pontus (regio) Chr. Al. I 127, 297 Chr. 354 I 148, 13
Prosp. I 441, 877 443, 913 464, 1220 Silv. I 541 tit. 9
547, 27 Chr. 511 I 642, 421. 434 Cass. U 148, 972.
995 Vict. T. U 195, 515, 1 Is. hist. II 269, 6 Is.
chr. A U 463, 311 464, 319» Bed. A UI 290, 365
292, 379 293, 388 316, .567 317, 577 318, 578. 580
Pontus Amasia Prosp. I 449, 1007 Silv. I 541,
9,2
Pontus Polemoniacus Cass. II 138,685 Pontus
Polemiacus Silv. I 541, 9, 1 '
Ponticus (subst.) Is. chr. A II 458, 270
Poiitici (pl.) Gener. A I 108, 205,1 Chr. Al. I
108, 176, 1
Ponticae gentes Or. Const. I 11,6 Silv. I 522,
63 Pontica provincia Marc. 11 95, 499, 2 regio
Pontica ib. 67, 403, 3
mare Ponticum Marc. II 67, 401, 2
Pontus (urbs) Gener. A I 109, 209, 15 Chr. Al. I 109,
180, 15 de Heraclea Pontica cogitat Frick
Portus Aurae Ps. Is. h. II 378, 1
Portus Bucini N. Gall. I 598, 9
Portus Cale Portumcale Hyd. II 29, 175(0) 31,195
Portucale ib. 30, 187 Is. hist. II 280, i(a). 2(b)
Portugale I 574 (Gallit.) Ihjd. II 29, 175 (b) cf.
Fistucal
Portugalensis terra Ps. Is. h. U 385, 14
Porte lione (ad Bavennam) Agn. I 319
balneum J
monasterium sanctae Mariae^ Agn. 1 319
palatium 1
Portus (lacus Lucrini) Cass. 11 134, 548
Portus urbis Romae An. Val. I 306 F. Vind. A I
306,613 J?Qli«. I 307,474,3. 4 il/orc. II 91, 474, 2
Bed. A lU 296, 421 Porto urbis Romae (abl.) Lat.
lutt. III 423,14 Portus urbis Prosp. I 469,1278
Portus Romanus Chr. 354 I 145, 16 Auct. Marc. U
678
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
10.5, 538, 1 Portus ib. 105, .«s, 3 iu Porto Chr. 354
I 72, 7 in pontum ib. 72, 19
Portuensis episcopus Bed. A III 314, 5.'i9
Potameda v. Tanais
Povisorum regio Britt. III 176, 15 regnum Powisorum
III 128, XXXIV Pogus regio Nenn. int. III 176, 8
Praevalis Silv. I 539, 5
[civitas Pragensis N. Oall. I 594, vii 6 Braga iUd.'\
Priene Gener. A I 109, 209, 4 Priinna Chr. Al. I 109,
180,4
Proconsularis v. Africa
Propontis Marc. II 67, 401, 2
Provincia Mar. II 239, 574
Prusias Chr. pasck. I 237, 3.50, 3
Psylliti Chr. Al. I 101, 105, 13 Filiitae Gener. A I 101,
132, 13 Phylistei Oeneal. I 168, 162 iidem ac Phi-
listini? an Psylli, ut vult Frick?
Plolemais (Libyae) Ptolomais Chr. 511 I 642, 422
Ptolomensis Marc. II 65, 398, 3
Punicus )'. Poeni
PiUeoli episcopus Puteolanus Prosp. I 480, 1358 v. 16
Pyramus (fluvius) Oener. A I 111, 229,22 Chr. Al. I
111, 201, 22
Pyrenaeus (subst.) Is. hist. II 295, 11. 17 Pireneus
C. Hisp. II 362 , 108 mg. — Pyrenaei montes Is.
hist. II 294, 4 Pirenei montes Ps. Is. h. U 380, 4
Piriuaica iuga C. Hisp. II 362, 108
Pysidae v. Pisidae
Pythium (= Pytho) Is. chr. A II 437, n^
Quadi Prosp. 1 431,694 441,878 Cuadrii Chr. Al. I
110, 187, 3
Quicicus V. Cyzicus
Quintus qui dicitur locuB Auct. Marc. II 104, 536, 6
Quires I add. p. X {mont. 4)
Kaetia prima Silv. I 537, 12
Raetia secunda ib. 537, 13
Eama Lat. Mal. III 431,35
Rasduna Ps. Is. h. U 385, 14
Rauraci castrum Rauracense N. Oall. I 598, 8
Ravenna Or.Const. I 7,24 8, lo Oeneal. I 196,627
Cons. Const. 1 246, 423 Sang. I 300, 5,39 Havn. I
300,408.413 303,455,1 317 319, 491 juater 321, 493,6
338,5 339,23 Havn. A I 309,475,1 311,476,3
Havn. B I 309, 475,2. 476,2 311,477 Havn. mg. I
309, 475, 2 311, 476. 477 Agn. I 301 303 313 319 ter
321 333,39Ais. 62 (er 334 33b,n quater.w 336,95.96
F. rind. A I 306,616 310,620 318,640 An. Val. 1 306
310 iis 316, .50. 51. 52ii"s. r,3tis 318 i;s 322,57 324,
70. 71 326, 80 328, 88 bis. 92 P. Camp. I 320 747,
493 Prosp. 1 441,875 447,980 add. IV ad Prosp.
I 492, 3, 8 Silv. I 535, 4 Dom. Val. I 630, 17 Chr.
452 1 656, 89 658, 91. 99 Chr. 511 I 657, 569 659, 576
661, 599 Hyd. II 20, 75. 76. 80 21, 84 22, 94 Marc.
II 74, 419, 1 76, 425, 2 77, 430, 2 79, 438, 3 87, 457, 2
89,467,3 90,473,1 91,477 93,489 Alict. Marc. l\
104 , 536, 6 105, 536, 7 106, 5.38, 5. 539, 3. 540, 3. 6 bis
108, 547, 3 Cass. II 157, 1274 158, 1295 159, 1326. 1331
160,1342 161,1364 Jiar. II 232, 461 233,473 235,
525.526 236,540 238,572 V. Oild. A 111 95,44
Bed. A III 302, 478 304, 493 307, 5ii. 512 Lat. lust.
III 422, 35. 39 423, 3. 12 Ravenne (gen.) add. II ad
Is. chr. II 493,8 Ravena F. Vind. A II 306,611
308, 617 310, 622 320, 648
Ravennas Agn. I 301 An. Val. I 326,81. 82. 84
328, 90 Ravennatae urbis Bed. A III 316, 565
Ravennianus exercitus Agn. I 331
topographica :
aquae ductus An. Val. I 324, 71 aqua Cass.
II 160, 1342
campus ad columellas F. Vind. A I 305, 583
carcer publicus Agn. I 333, 39
Lauretum An. Val. I 320, 55 Mar. II 233, 493
in Lauro Agn. I 321
mausoleum (Theodorici), quod vocamus ad fa-
rum Agn. I 333, 39 monimentum (Theodorici)
An. Val. I 328, 96
palatium An. Val. I 320, 55 324, 71 bis 326, 84
Agn. I 321
pons Apollinaris pons Apolenaris Agn. I 313
pontus Apolinaris F. Vind. A I 312, 637
porta Artemidorif portas Artemetoris Agn. I
333, 39
porticus An. Val. I 326, 84 portica ib. 324, 71
c/. Caesarea, Classis, Pineta, Portus lione
Reate Silv. I 535, 3^
Rechra insula Nenn. int. III 156, 8
Recopolis loh. II 215, 578, 4 Is. hist. U 288, 18 Roco-
bolam Ps. Is. h. U 385, 14
Bedones (Galliae) civitas Redonum N. Oall. I 586,
III 3 Redonensis civitas V. Oild. A III 102, 19
Regeusium civitas v. Reji
Regino (Begina Castra, hodie Regensburg) N. Oall. I
594, VII A 2
Regium v. Rhegium
Reia v. Aregia
Beji (hodie Biez) civitas Regensium N. Oall. I 610, 3
id est Reius ibid.
[Beims Rains N. Oall. 1 590, 1]
Remorum civitas N. Oall. I 590, 1
Renea v. Rhenea
Renis flumen Britt. III 192, 20 fluminis Reni Nenn.
int. III 192, 12
{Bennes Renes N. Oall. I 586, iii 3]
Renus cf. Rhenus
Rethenegabail v. Rithergabail
Reuvisii pagus V. Oild. A III 96, 18 mons Reuvisii
ib. 96, 24 castrum Reuvisii ib. 101, 35 Reuvisii
coenobium ib. 101,20
Rhegium Regium Silv. I 536, 11
Bhenea insula Renea Oener. A 1 108 , 206 , 9 Nirea
Chr.Al. 1 108, 177,9
Rhenus (flumen) Oener. A 1112, 229, 36 Hav7i. I 302,
451 Prosp. I 404, 315 465, 1230 467, 1250 472, 1298
481, 1364 Silv. I 537, 2, 10 Cass. II 135, 689 153,
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
679
1119 154, 1177 155, 1190 156, 1217 h. Idst. II 295, 9
Kenus Havn. I 299,406 Chr. 311 I 638, ■J62 Kinus
Chr. Al. I 112, i'ul,36 llrexwxi add. IV ad iJed.
UI 345
Jihinocolura Kinocorura Ocner. B I 95, 48. 91 Gener.
A I 106, 191. 193 Omeal. I 166, ui 167, 1.^7 168,
163 Kinocoruris fai/.j Gener. ^l I 95, .'.0 100,130
106, 188 Bed. A III 254, ■n Rinocoruras Bed. A
III 254, -'6 Rinocorurum Chr. Al. I 95, 26. 27 100,
103 101, 109 106, 157. 160. 162 Rinocoryris (abl.)
Gener. A I 95, 49 101, 137
Khudauus (flumen) Chr. 511 I 664, 6^9 loh. U 217,
585,4 Rliodannus Gener. A I 112,229,37 Kodauus
Chr. Al. I 112, 201, 37 Havn. I 338, 7 Hijd. II 19,
69 (b) Mar. 11 239, 5So Uruilaiuis uJd. II ud Silv.
I 613, 4
Rhodopa Silv. I 540, 6, fi
Khodus (insula) Gener. A I 99, 91, 4 109, 208, 7 Clir.
pasch. I 224, 130 Prosp. I 388, 51 400, 253 416, 485
Chr.511 I 637,234 Rhodos Geneal. I 168,165
Rodus Chr. Al. I 99,65, 4 109, 179, 7 Geneal. I 169,
200 Ep. Ov. II 371, 5 Rodos Chr. 511 I 640, 327
Rodia Geneal. I 169, 199 cf. Gaudus (prope Cretam)
Bkodii (pl.) Rodii Gener. A I 96, 75 Chr. Al. I
96, 46 Rodi Geneal. I 169, 199
coIosSus Chr. pasch. I 224, 130 Chr. 511 I 637, 234
coUosus Up. Ov. II 371,5
Rigomaijus (Alpium inaritlmarum) civitas Rigomagen-
siura N. Oall. I 611,3 cf. I p. 560 not. 1
Rinocorura cet. v. Rhinocolura
Rinus V. Rhenus
Riphei montes Scyth. B. II 319, 25 uionte Kifeis (sic)
Scyth. L. II 321, 29
Rithergabail Britt. III 187, 16 Rethenegabail Nenn.
int. III 187, 10
Rius fluvius (= Phasis) Oener. A I 111, 229, 14 Chr.
Al. 1 111, 201, 14
Roboth Geneal. I 164, 72
Roboth (aliaf) Geneal. I 174,287
Roboth Moab (Babbath Jloab) Oeneal. I 187, 496
Robroit v. Tribruit
Roccones v. Ruccones
Rocobola V. Recopolis
Rod- V. Rhod-
Rodia V. Rbodus
Roinn v. Ruoihm
Roma Or. Const. I 7,25 8, n 10.20. 3i Chr. S54 I
40 72, 10 143, 3. 7 147, 19. 29. 33 Gener. A I 90, 20
Chr. Al. I 124, 283 Geneal. I 181, 427 182, 432 196,
625 Chr.pasch. I 211,543 215,697 216,707,2 217,
716, 1 218, 732 221, 76 222, 86 226, 187 227, 223 229,
273 232, 325, 1 233, 328, 2 ter 234, 330, 3 237, 349 239,
357, 2 bis. 359, 3 245, 389 Cons. Const. I 222, 96 229,
275 231, 307. 312 232, 326, 1 237, 350, 3 239, 357, 2 247,
464, 2 Barb. I 274, i 283, 149 F. Vind. A I 276, 56
282,129 291,417 298,512 304, .S74 305,598 306,606
bis.m F. Vind.B I 289,3.56 301,557 304, .574. 576
334, 697 Sanff. I 299, 537 300, 54i 334, 704 336, 7i4
Savn. I 299, 408 303, 454 331 , 504 339, 22. 23 bis
Sami. mg. I 309,'475, i Agn. I 303 bis 333, 62 335,
Kbis 336,95 6("« ^n. Fai. I 306 324,65 326,80
CHBONICA lU.
(liomn)
328, 92 Prosp. I 393, 153 394, 164 395, 175 397, 210.
218 399, 235. 236 401, 270 402, 275. 276 403, 301. 303
407,347 408,307 412,419.426 413,446 414,453.466
415,475ilS. 476 416,496 417,513. M6 420, .561 421,571
423, 607 425, 629. 633 427, 659 431, 698 432, 713 433,
732 434, 754 435, 776 436, 784. 788. 794. 799 437, 813
438, 824 439, 843. 855 440, 859. 866 441 , 884 442, 908
443,908.916 444,924 446,949.959 447,965.972.974.
979 448,988 450,1020 451,1034 454,1078 466,1238.
1240 468,12.59(^.1263.1265 469,1270 471,1292 484,
1375, 29 add. II ad Prosp. I 489, 10 490, 29 add.lV
491 492,3,3 add.ViQb &7u. I 521, 40. 49 522,
67 535, 2 545 tit. Chr. 511 1 635, 145 636, 166. 17S
637, 206 638, 251. 252 639, 297. 304. 312. 314 640, 334
641,362.381 642,414.431 644,480 655,555 661,600
663, 612. 613. 623 bis 664, 630. 645 Chr. 452 I 654, 65.
07 658, 90. 101 add. I ad Vict. Afj. I 738, I6. 26
add. IV 755,410 766, 455 I add. p. X (mont. bis,
port. bis). p. XI {port. 2, viae 5) Hyd. n 15, 13.
19 Ca.j; 17, 43 21,85 24,133 26,148 (a.b) 27, 162 «er.
163 28, 167 32, 210. 211 34, 235 Marc. n 62, 389, 1
63, 392 V. 5. 21 69, 408, 2 70, 411, 1 79, 437 86, 455, 2. 3
89,465,2. 467,1 90,472,2 91,474,2. 475,2. 476, 2 Jis
Auct. Marc. II 104, 535, l. 536, 5 10.5, 536,8. 10. 537,
1. 2. 538, 1 bis. 2. 4 106, 538, 5. 7 107,544, 2. 545, 3. 546,
1. 2 108, 647, 3. 5 bis Cass. II 122, 74 133, 526 137,
651.658 138,671.672.689 139,712.725 140,729 144,857.
879 145,897.900.908 146,912.938 147,943.953 148,
988. 990 150, 1032. 1U5B 152, 1092 155, 11S5 157, 1263
158, 1280. 1293. 1299 160, 1339 161, 1364 iis Vict. T. XI
186,455.458,1 187,463,2.464.467,2 188,473,6 192,
494. 497, 2 Mar. II 234, 500, 3 236, 547, 2. 3 /s. hist.
U 267, 22 273, 13 (a). 14 (b) 274\ 30 275, 1 (a). 16
276, 6 283, 3 (b) 294, 9 298, 2. 14 Scyth. L. U 318,
22 Scyth. B. n 318, 22. 23 C. Hisp. II 340, 20 350,
55 353, 72 Ep. Ov. II 371, 5 372, 13 bis 373, 13 Ps.
Is. h. U 379, 2. 3 ter 380, 4 ter. 5 381, 6. 7 382, 8. 9
383,9 quinquies. 10 385,13 /«. cAr. J II 443, 146 446,
I69b 450, 203 451, 211» 452, 224 455, 244 459, 275
461, 290» 462, 296. 301 463, 306». 308 467, 340 471, 372
477, m^ Is. chr. B II 443, 98. 100 452, 150 Ps. Is.
chr. II 499, 146. 148 501, 327. 408'' odd. IV ad Is.
chr. U 503, 2 bis. 3 bis 504, 5 Gild. III 30, 5 33, 7.
14 64, 7 68, 1. 5 V. Oild. A UI 95, 24 102, 29 V.
Oild. B lU 108. 4u Britt. III 164, 20 167, 12 170,
7 194,7.13 Kenn. int. m Ki, n 169,12 Bed. A
Ul265,iio6;s 266,125 267,138 272, 161 274,182 275,
204 283,275. 278. 283. 284 284, 286. 287. 288. 290. 293 285,
296. 300 286, 309. 312 287, 322. 323. 328 288, 331. 339
290,358 291,367 292,376. .380 293,386 294,397 295,
410. 412. 416 296, 432 298, 442 299, 454 300, 466. 469
301,473 302,475 303,485 305,500 311,540 312, .544
313, 548. 552 317, 575. 577 318, 584 320, 590 Bed. B
m 266,111 283,182 290,217 305,262>> 309,276
add. I ad Bed. III 335, 557 add. II 337 bis 340
Lat. lust. III 419, 1 420, 2. 20 422, 40 423, 3. 6. 8. 10.
12. 17. 18. 20. 22 Lat. At. III 449, 16. 19. 23. 28. vig. c
bis Rome (gen. vel dat.) Oeneal. I 196, 624 F.
Vind. B I 274, 9 F. Vind. A 1 283, 146 305, 595
87
680
GEOGRAPHICA.
INDEX vin.
(BomaJ
add. IV ad Vict. Aq. I 755, 410 I add. p. XII
C. Hisp. II 342, 28 350, 55 ter add. VII ad Is. hist.
U 376 bis Ps. Is. h. II 380, 3. 4 381, 6 bis 383, lo
384, 11 add. IV ad Is. chr. II 502 Mir. Eib.
Paris. UI 219, 12 Bed. A lU 272, 162 add. II ad
Bed. III 337 add. III 343 *Eomam falso pro
Africara Sang. I 300, 548 Eoma altera v. Constan-
tiuopolis
— urbs Ivonia Or. Const. I 7, 22 Clir. 354 1 75, 14
144, 2 Cons. Const. I 245, 3S9 Havn. I 270, 41 339,
17 An. Val. I 314, 44 324, 65 Silv. I 518, 13 I 545
(montes) Dom. Val. I 630,6 Chr. 511 I 642,407
Syd. II 24, 128 25, 138 32, 216 3Iarc. II 70, 410 71,
413 Cass. U 123,86 147,949 Is. hist. U 283,14
Ps. Is. h. U 379, 3 Is. chr. A II 455, 246« Bed. A
m 291,370 316,565 add.II ad Bed. lU o3Q bis
337 ui-bis Eonie add. V ad Prosp. I 497, 1341
urbe Eomae add. II ad Bed. III 340 orbs Eoma
Lat. Mal. Ul 428, 45 435, 30 c/. Portus urbis Eomae
supra p. 677
— Eomana urbs Prosp. I 414,464 417, 515 434,751
439, 838 479, 1350 Auct. Marc. II 104, 535, 2 Cass.
n 138,683 143,848 147,949 Vict. T. II 186,455
Is. hist. II 275, 6 (b) 295, 7 Is. chr. A II 459, 273^
462, 304 add. IV ad Is. chr. U 505, 5 Bed. A Ul
286, 310 290, 362 308, 527 Eomane urbis Ps. Is. h.
n 384, 12 Eomana civitas Bed. A III 319, 589
— urbs Or. Const. I 7, 26 8, 12. 18 bis. 21 Chr. 354 I
140, 17 148, 8. 28 Geneal. I 182, 439 iis 195, 621.
622». 623 196, 624. 626 Jis Cons. Const. I 229,271
239, 359, 1 Havn. I 304, 455, 4 339, 17 Havn. A I
307, 475 309, 475, 1 An. Val. I 324, 65 bis. 66 Prosp.
I 411,403 414,472 421,580 428, 664 433,731 443,908
454, 1080 473, 1309. 1310 bis 479, 1350. 1352 484, 1375
V. 5. 19. 24 add. II ad Prosp. I 489, 3. 5 490, 28
Silv. 1 547, 20. 21. 37 Chr. 511 1 637, 223 640, 349
641, 379 add. I ad Vict. Aq. I 738, 7 I add. p. X
(mont. 1). p. XI {viae 4) Hyd. U 17, 43. 44 27, 162
Marc. II 62, 389, 1 70, 410 102, 525 Auct. Marc. U
105, 538, 4 Cass. II 123, 94 125, 183 bis 132, 450 138,
690 142, 789 143, 823 158, 1283 Vict. T. II 186, 455
Is. hist. U 273, 12 (a). 20. 22 (b). 24 (a). 27 (a). 32 (b)
•215, i(b). 13 294,3 Ps. Is. h. U 380,3.4 Is.
chr. ^ U 446, 172 Bed. A lU 265, 112 267, 132.
137 269, 145 272, 161 280, 258 300, 469 Lat. lust. m
419, 16 420, 31 ab urbe condita Oeneal. I 181, 426
Havn. I 299, 406 add. I ad Prosp. I 487, i Silv.
I 520, 1 Chr. 511 I 636, i94 638, 266 Hijd. II 16,
37» Ps. Is. h. II 381, 7 Is. chr. A II 499, 146 add.
IV ad Is. chr. II 503, 3 Bed. A III 266, 126 282,
268 ad urbem conditam Chr. 511 I 635, 146 urbis
conditae Marc. U 91, 476,2 aeterna urbs I 546
— (Eomulea Urbs V. Gild. A m 95, 28)
Eomanus (adj.) Gener. B I 90,19 Chr. 354 I
144, 4 148, 34 Geneal. I 182, 430. 431 bis Cons.
Const. I 234, 332 Havn. I 269, 31 Havn. A I
309, 476, 1. 2 338, 13 339, le Havn.mg. I 309,
476, l bis An. Val. I 324, 66 Ag7i. I 333, 39
336, 95 Proap. I 402, 277 403, 296 bis 406, 339
(Boma)
407, 346. 347 408, 364 424, 619 425, 625 433, 736
438, 830.833 455,1091 458,1140 460,ii65 477,1339
481,1364 483,1371 484,1375,24 add.V ad Prosp. l
496 Silv. I 518, 11/12.13 mOtit. I 549 to-
550 ter Dom. Val. I 629, 29 630, 10 Chr. 511
I 636, 193. 201 641, 384 644, 485. 497 659, 587
Chr. 452 I 650, 40 652, 51 654, 75 658, 112 660,
117 add. I ad Vict. Aq. I 738, 15 add. IV 755,
382 Hyd. II 14, 4 19, 63 23, 116 27, 158 29, 174
(a.b) 30,186 33,228 Marc. II 60 v. 5 63, 392
V.U.\b 77,430,3 98,514,1 100,517 102,525
103, 529. 530. 533 Auct. Marc. U 107, 542, 2. 3.
645, 1 Cass. n 122, 68. 72 123, 90 125, 183 128,
316 134, 527. 528 137, 658 142, 797 144, 869. 876
147, 913iiS 154,1172 156,1232 160,1339 161,1364
Vict. T. U 195, 511 to 198,532 201,543.545.
546, 2 204, 658 loh. U 212, 571, 1 213, 574, 1
214,575,1 215,578,1 216,580,2. 581,1 217,
586, 1 Mar. U 236, 547, 3. 548, 3 237, 555 Is.
hist. U 272, 9. 11/12 273, 3 (b) 275, 28 (a) 276, 12.
28 277, 4. 8. 12. 16 (b). 26 290, 1 291, 3. 11 292,
12.16 295,3 300,23 Scyth. L. U 318, 21. 2i
Scyth. B. II 318, 22 C. Byz. II 335, 9 337, 15.
16 338,16 C. Hisp.U 335, i 338,ii..i2 339, 15
Sp. Ov. U 372, 13 Ps. Is. h. II 379, 3 381, 6 382, 9
quinquies 383, 9 quater. 10 quinquies 384 , 12 bis
385, 13 387, 18 Is. chr. A II 453, 232» 475, 399»
476, 399b 479, 415 480, m^ add. II ad Is. chr.
II 493, 5 494, 10 add. IV 503, 2 Ps. Is. chr.
II 501, 415 Gild. lU 29, 19 30, 17 32, 2. 27 33, 4
34, 20 36, 1 44, 6 88, 31 89, 1 bis. 2 V. Gild. A
III 95, 37 Britt. m 147, 2 Nenn. int. lU 147,
13 165, 17 169, 19. 29 170, 9 Bed. A m 267,
132. 138 269, 145 273, 170 279, 243 280, 259 303,
483 bis — Eomana geus Marc. II 91 , 476, 2
Gild. lU 40, 12 Bed. A YU 306, 504 populus
Romanus Chr. 354 I 145, 3 148, 9 Cons. Const.
1 217, 726 An. Val. I 324, 67 326, 82 Silv. I
520, 8 I add. p. X (mont. 7) Marc. U 62, 389, 1
Cass. U 128, 326 132, 471 Ps. Is. h. U 380, 3
Bed. A III 318, 581 seuatus populus(que) Eo-
manus An. Val. I 314, 44 324, 65 Prosp. I 482,
1367 V. 10 Romanus senatus Agn. I 336, 95
Eomana res publica Vict. T. U 185, 449 201,
543 loh. U 212, 569, 1 213, 573, 1 Mar. II 237,
656, 4 Is. chr. A U 479, iu^ add. IV ad
Is. chr. U 504, 4 Eomana res puplica Lat.
Mal. III 429, 1 rei publice Eomane add. II
ad Is. chr. II 494, 8 Eomaiium imperiuin add.
I ad Chr.354 1 153,69 Geneal. I 182,441
Havn. I 337, 3 Prosp. I 411, 411 470, 1283 add.
V ad Prosp. I 496, 1276 Silv. I 522, 68 547,
14 Chr. 452 I 660, 129 Hyd. II 14 v. 18 28,
169. 170 (a) ter 32, 210 35, 247 36 v. 10 Marc. II
61,382,2 6'n««. II 137, 664 149,998 155,1207
Mar. II 235, 534, 2. 535 Is. hist. II 268, 13 (b)
272,7 301,13 ,S'c?/(/(. .B. II 318, 24 C.Byz.U
336, 11 339, 20 344, 25 Ps. Is. h. U 382,9
383, 9 384, 11 Is. chr. A U 453, 234» 454, 238»
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
681
(lioma)
458, 264». 268" 464, 316» GUd. III 33, 16 Bed.
A 111284,286 285,297 280,314 296,424 315,664
add. II ad Bed. 111 336 337 Koniatuun reg-
uum Oeneal. 1 162, aa" ' i" add. V itd Brosp.
I 496 bis Is. chr. A U 459, 27S Gild. IH
30, 7 Bed. A lU 292, 378 add. II ad Bed. III
336 337 — Romana ecclesia Ilavn. 1 270, 39.
40. 42. 43. 44. 49. 51. 53. 54, 55 271, 56. 59 Prosp.
1414,467 416,498 418,525 419,647 422,592
426,639 427,659 429,676 439,852 440,858 454,
1076 458, 1132 461, 1182 464, 1212 465, 1223 468,
1260 470, 1281 473, 1309 478, 1341 his 480, i36s, 15
Chr. 452 I 648, 24 650, 39 652, 54 656, 83 660,
122 ffi/d.Ulb,ii 16,35 18, ,62 19,65 21,87
22,105 24,135 33,221 35,248 J/arc. II 61,
382, 3. 383, 1 65, 398, 1 67, 402, 1 73, 417, 3 74,
420,1 75,423 78,432,1 80,440,2 87,461 89,467,2
92,482,1 94,494,3 95,498,1.500,1 99,515,1
102, 525 Cass. II 160, 1356 Viet. T. II 188, 469.
473, 2 190, 484. 486. 487 192, 492, 1. 494 195, 514
197, 524 199, 538, 1 203, 553, 1 204, 558 loh. II
213, 573, 7 215, 576 217, 587, 2 Gild. III 68, i
V. Gild. B III 108, 30. 40 Bed. A III 294, 396
306,510 308,524 309,530 310,535 312,546 314,
558 316, 565 add. III ad Bed. III 343 Ro-
manae ecclesie (gen.) add. V ad Prosp. I 495
Romane ecclesie ib. 497, 1341 C. Bisp. II 342,
28 add. II ad Is. chr. II 493, 6. 8 Romanus
episcopus Frosp. 1 455, 1099 Vict. T. II 192,
497, 2 193, 499 200, 642 V. 14 202, 550, 1 203,
053, 1 204, 557, 1 205, 664, 1 Bed. A UI 308, 526
episcopi Romani (pl.) Chr. 354 1 138, 398 Ro-
manus antistes Vict. T. II 184, 447 186, 459
Romanus praesul Auct. Marc. II 104, 535, 4
Vict. T. n 184, 447 185, 461 arcliiepiscopus
Romauus Vict. T. II 199, 540, 1 200, 541, 1 papa
Romanus A(/n. 1 333,39 Mar. II 236,547,1
C. Eisp. n 342, 29 350, 55 Britt. III 164, 26/26
195, 6 Romanus pontifes Prosp. I 464, 1220, 2
— c/. Romana ui-bs p. 680 forum Romanum
et porta Romana v. infra portus Romauus v.
Portus urbis Romae p. 677 — urbauus Chr. 354
I 65 inscr. 146, 21
Romanus (subst.) An. Val. I 322,6iJjs 326', 83
add. IX ad Is. hist. II 390 posl (b) 17 bis Lat.
TJieod. 111 413, 2 *Romanus (= Bomam'»)
Chr. 511 I 655, 553
RomSLm (pl.) Gener. A 189,12 96,74 97,83,36
98, 85, 2 107, 197, 58 109, 210 137, 377 Chr. Al.
I 109,181 128, 297 Chr. 354 I 143, 1 144,1-
21 147, 27 148, 33. 34/35 add. I ad Chr. 354 I
153,68 Genea/. I 169, 187» • b 181, 426 iis. 429
182, 439 Cons. Const. 1 205, 265 237, 350, 4 242,
377, 1 243, 378, 2. 379, 2 245, 389 Chr. 2>asch. I
215,697 217,716,2 221,67 235,336,2. 337,1 240,
364, 1 bis Havn. I 268, 16. 18. 20 269, 25. 27. 31.
34. 36 270, 38» 338, 10. 11 339, I6. is. 22 Barb. I
274, 1. 11 F. Vind. A I 274, 1 Agn. I 321
336, 95 bis An. Val. 1 322, 60 ter 324, 67 326,
(Boma)
85 328, 86 Prosp. 1 394, 162. 169 395, 182. 183
396, is9ti« 397, 204. 214 398, 221. 226. 229. 231
399,238.239.240.245.246 400,254.257.262 401,
269. 270 402, 283. 287. 289 404, 306. 316 tcr. 320 405,
329. 335 V. 2 408, 365 422, 583. 588 424, 620 451,
1036 460,1161.1163 add.VadProsp.l iSf^ Silv.
I 519, 1 Clir. 511 I 635, 145 636, 199 637, 222.
235. 240 638, 248. 254. 258. 273 Us 640, 330. 352 661,
602 Chr. 452 I 650, 36 652, 52. 6i 658, 98. 103.
113 Vict. Aq. I 729 add. I ad Vict. Aq. I
73S; 11 add. II 740, 29 P. Camp. l 747, 501
I add. p. XI [port. 3) Hyd. U 14, 1. 3 15, 7.
19 fW 16,27 20,82 22,108 23,117 27,154.165
28, 166. 167. 168 30, 185. 188 31, 199 32,211 34, 235
35,246 ^G quinquies Marc. U 63, 393 ti. 17 75,
421, 4. 422, 4 76, 427, 1 80, 441, 1 86, 455, 2 90, 468
92,481,1 95,498,3 96,502,1.503 97, 508 JjS 98,
512, 11 100,617 102,525 Auct. Marc. II 106,
539, 3 107, 545, l' 108, 547, 5 bis Coss. U 122, 75.
79. 83 128, 326 134, 527 141, 768 157, 1253 161,
1364 6JS FtC«. r. II 185, 450, 3 186,4,67,2 188,
474,3 192,491,2 196,518,2 197,527 201,544,1
206, 567, 3 Us loh. U 211, 567, 1. 2. 3 bis 213,
573, 6. 574, 1 214, 575, 1 ter. .676, 2. 4 215, 577, 2.
578,3.579,3 216,582,1.2 217,586,1.587 218,
587, 3. 588, 2 219 V. 27 220 V. 11. 12/l3 Is. hist.
II 268, w(a) 269, 8. 13. 18 270, 3/4 271, 18. 20.
33 272, 21/22 Cy. 30 Co; 273, iC*;. i2Ci;.20 274,
1 (a). 3(a). 6(a.b). 14. 3i/32 CAJ 276, 2 277, i(b).
22(b) 279,29 291,22 294,2 295,13 298,3 301,
14. 35 add. I ad Is. hist. II 304, 16. 17. 18
Scyth. L. U 318, 21 ter 319, 24 320, 28 Scyth.
B. U 318, 21 bis. 22. 23 320, 88 bis C. Byz. U
334, 4 ter. 6 bis 335, 6 336, 12 337, I6 338, 16
339, 20. 21 341, 22 344, 25 345, 28 347, 30. si
355, 36 356, 37 C. Hisp. II 334, 1 338, 12 339,
15 340 , 18 341 , 24. 24 my. 343, 34. 34 mg. 345,
40. 40 m^. 349,61.61«^. 350, 56. 56 mjf. 351,61.
61 ing. 64. 64 mg. 356, 80. 80 mg. 81. 81 mg. 357,
83. 83 mg. 359, 88. 88 my. 365, 126 Ps. Is. h. II
379,2.3 380,3 381,7ter 382, 9 jwater 383,9
bis. 10 bis 384, 10 386, 16 quater. 17 387, 18 Us
add. IX ad Is. hist. II 389, (a) 4 390, (b) 5 Is.
chr. A II 444,152. 153» 446, 172 450,210» 451,
216. 219. 221 452, 227 453, 234 477, 404» 478, 409.
413 479, 414» Is. chr. B II 450, i40 451, 146.
148 453, 154 478, 263 add. II ad Is. chr. II
494, 9 499, 148 its. 234 add.lVb03,l Gild.
lU 29, 24 30, 14 34, 5. 6. 19 88, 33 V. Gild. A
Ul 95,38 Nenn. III 143,22 Nenn. int. Ul
143,20/21 149,21 152,12/13 153,2.3.5.23.25
158, 22 162, 11. 19 163, 5. 7,8 164, 13 166, 12. is
169, 8. 9. 16. 18. 24. 31 170, 4. 5. 12. 15. I7/I8. 20. 29
172, 2 Britt. lU 149, 4 150, 4 158, 1. 13 162, 3. 9
163, 3. 13 164, 15. 25 166, 20 167, 8/9. 9. 17. 19. 22
169, 6/7. 10. 14 170, 3. 10. 11. 18 171, 1 Bed. A
lU 261,72 267,132.137 268,145 271,1.62 274,
188 275,199 278,234.236 279,249 280,253.
2.67 4l'«. 261 281,261.262 284,292 301,473.47*
87*
682
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
(Roma)
308, 523 310, r,37 Bed. B III 277, isr, 279, 163
280, 169 315, 288 add. I ad Bed. III 334, 493
add.IIISiS Lat. Theod.milS,!.^.;, Lat.
Al. m 448,14 451,13. mi/.o 454, nCa) *Ro-
mani[s?] C. Msp. II 338, 12 Romei (pl.) Chr.
Al. I 96, r.i 97, 58. 36 98, m, 2 107, lev, r,8
Roraanicus (adj.) Nenn. ini. III 169, 30 171, 1
186,9 £W«. III 170. 1 171, r,/6 Romanica
gens Britt. 165, 18 186, 14
Bomensis (adj.) papa Romensis C. Uisp. 11 342,
28 add. IV ad Is. chr. II 505, 5
topographica Romae :
aerarium Cass. U 133, 526
ager Veranus Bed. A III 296, 419
agger Clodiae v. via Claudia
amphilhealrum castrense anfitheatrum castoren-
sem Silv. I 545
amphitheatrum (Flavium) Chr. .354 I 146, n. 12.
19 Frosp. I 416,496 Cass. II 1.39,712 Is.
chr. ^ II 461, 29oa 463, 306» Bed. A Hl 285,
300 amphiteatrum I add. p. XII amphy-
teatrum ibid. amfpitheatrum Silv. I 545
amphithe.iter Chr. 354 I 147, 16/17 anfithea-
trum magnum Silv. I 545
aquae XVim Silv. I 545 aquae 1 546, 9 I add.
p. XII aquaeducti Silv. I 545
aqua Absentinia v. Alsietina
— Alexandrina I 546, 17 I add. p. XII
{aq. 19) Alexandriana Silv. I 545
— Alsietina Alsi.atina I 546, 16 Alsitina
Silv. I 545 Ahsentinia I add. p. XII
[aq. 11)
— Annia Amnia I add. p. XII (aq. 2)
Anena Silv. I 545
— Antoniniana Antoniana Silv. I 545 I
add. p. XII (aq. 18)
— Appia Sih. I 545 I add. p. XI [viae,
sup. n. 1). p. XII (aq. 10) (Cass. II 126,
243) aqua Claudia Prosp. I 398, 229 Bed.
A III 275,204
— Attica I add. p. XII {aq. 3) Atica Silv.
I 545
— Augusta I add. p. XII {aq. 9) Agustea
Silv. I 545 (= Alsielina)
— Aurelia I add. p. XII (aq. 13) Aurilia
Silv. I 545 mpplenda I 546, 15
— Caerulea I add. p. XII (aq. 7) Cerule
Silv. I 545
— Ciminia Cyminia I add.p. XII (aq. 12)
Ciminiana Silv. I 545
— Claudia Silv. I 545 I 546, n I add.
p. XII {aq. 4) cf. Appia
— Damnata I add. p. XII (aq. 14)
— Dotraciana Silv. I 545
— Drusia I .546, 19
— Herculca I add. p. XII {aq. 6) Heracli-
ana Silv. I 545
— lulia^Sifo. 1645 1546,15 ladd.p.XII
{aq. 8)
— Marcia Silv. I 545 Martia I 546, 12
I add. p. XII (aq. 5)
— Severiana Silv. I 545 I add. p. XII
{aq. 17)
(Roma)
aqua Tepula I 546, 14 I add. p. XII {aq. 16)
— Traiana I 546,13 l add. p. XII (aq.l)
Traiani Silv. I 545
— Vii-go F. Vind. A I 276, 56 Silv. I 545
I 546, 18 I add. p. XII {aq. 15)
aquae Salviae Bed. A lU 311, 540
ara (Augusti in Capitolio) Lat. Mal. III 429, 5. 6
ara (Herculis) Chr. 354 I 143, 7
ara Minunti I add. p. XI (port. 9)
arcus arci marmorei XXXVI <S'i7!'. I 545
— arcus hovus (Diocletiani) Chr. 354 I 148,23/24
atria VII Chr. 354 I 146, 15
aula V. basilicae b
baptisterium Bed. A III 296, 418
basilicae :
a) basilicae XI Silv. 1 545
basilica Claudi Silv. I 545
— Constantini Siv. I 545 hasilica Con-
stantiniana Chr. 354 I 146, 16 cf. bas.
lohannis haptistae sub christianis
— tioscellaria Silv. I 545
— Hostilia Silv. I 545
— lulia Chr.354 I 145, 23 148, 19/20. 22/23
Silv. I 545
— Marcianae Silv. I 545
— Matidiae Mathidie Silv. I 545
— Neptuni Silv. I 545
— Faulli s. Aemilia Pauli Silv. I 545
— Ulpia Silv. 1 545
— vascellaria vacellaria Silv. I .545
b) christianae {cf. ecclesiae):
basilica sanctae martyris Agnae Bed. A HI
296, 418
— Constantiniana v. lohannis baptistae
— Gervasii et Protasii Bed. A HI 300, 466
— in palatio Sosoriano quae eognominatur
Hierusalem Bed. A III 296,417 (hodie S.
Croce iii Oerusalemme)
— lohaunis baptistae quae appellatur Con-
stantiniana (hodie S. Giovanni in La-
terano) Bed. A III 295, 416 basilica ,Sal-
vatoris quae appellatur Constantiniana
ib. 316, 569 ecclesia Constantiniana ib.
313, 549
— lulia iuxta foruin Traiani Chr. 354 I
76,15
— Laurentii martyris (in via Tiburtina)
Bed. A HI 296, 419 (S. Lorenzo fuori le
mura)
— Laurentii (iuxta theatrum Pompei) Bed.
A III 298, 442 (S. Lorenzo in Damaso)
— Laurentii in catacumbas, uhi iacuerunt
corpora sancta apostolorum Petri et Pauli
Bed. A III 298, 442 ad beatum Petrum
et beatum Paulum et heatum Lauren-
tium ib. 306, 507
— Liberii v. Mariae
— Mariae in Capitolio haselica beatae et
semper virginis Mariae Lat. Mal. IH 429,
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
683
(Soma)
6/" (liodie S. Maria in Aracoeli ; cf. JTI
p. 425)
basilica sanctae Mariae quao ab antiquis
Libcri cognominabatur Bed.A III 303, 4fi.'i
(hodie S. Maria Maggiore)
— beati Pauli Bed. A III 2%, 4i6
— beati Petri Havn. I 339, n V. Gild. A
m 95, 35 Bed. A III 295, 416 ecclesia
sancti Petri quae aurea dioitur Ps. Is.
Ii. U 383, 9 ecclesia beati Petri Bed. A
III 312,544 317,574 320,590 aula beati
Petri V. Qild. ^ III 95 , 27/28 sacra-
rium beati Petri Is. hist. II 274, l (b).
12/13 (b) Bed. A III 316, 569 sanctus
Petrus Bed. A III 318, 58i (313, 551. 652)
— beati Petri et MarceUini martyi-um
Bed. A III 296, 420
— Salvatoris v. lobannis baptistae
— Valentini in via Flaminia Chr. 354 I
76, 14/15
— trans Tiberim Chr. 354 I 76, 16
— iu via Aurelia Chr. 354 I 76, 17
— in via Portese (i. e. Portuensi) Chr. 354
I 76, 14
campi octo Silv. I 545
campus Agrippae Chr. 354 I 148, 9 Silv.
I 545
— Brutianus Brucianus »S'i7«. I 545
— Codetanus Coditanus Silv. I 545
— lanatarius Silv. I 545
— Martius Haim. I 303, 455, 2 3Iarc. 11
86, 455, I Cass. II 147, 949 157, 1262 Vict.
T. II 186, 455 Lat. lust. m 422,41 Mar-
tus Silv. I 545 campus Hyd. II 27, 162
— Octavius Silv. I 545
— pecuarius Silv. I 545
— Viminalis Vimenalis Silv. I 545
Capitolium C%r. 354 I 144, 19. 21 146,19 Geneal.
1 196, 626 Sang. I 336, 714 Prosp. I 397,
210 417, 516 418, 522 442, 996 Chr. 511 1 636,
168 642, 427 I add. p. XI (port. 4 bis) Cass.
XI 122, 80 132, 4S6 133, 50i 139, 703 140, 727
Is.hist. U 269,10 Ep. Ov. U 371,5 372,13
Bed. A m 266, 130 267, 133 274, 182 292, 382
Lat. Mal. UI 428, 45 429, 4
Capitolinae victimae (pl.) Is. hist. U 267,15
castra (in campo Agrippae) Chr. 354 I 148, 9
castra praetoria Chr. 354 1 147, 33
catacu7nbae in catacumbas Chr. 354 I 71,5. 15
Bed. A UI 298, 442 in catecumbas CJir. 354
I 148, 33 de cataoumbas Bed. A 111 292, 376
circi circi duo Silv. I 545
circus Flaminius Silv. I 545 I add. p. XI
(oiae, sup. n. 3) Cass. II 129, 337
circus maximus Chr. 354 I 145,3/4.18.28
147, 33 148, 1;. Silv. I 545 circus ma-
gnus I add. p. XII Cass. \\ 147, 949
circus Chr. 354 I 147, 14 148, 24 Silv.
I 545 («.2) Chr. 511 I 686, 178 Bed. A
lU 267, 138
(Roma)
circus (Maxentii) in catecumbas Chr. 354
I 148, 33
cf. stadium
cloacae Silv. I 545 Chr. 511 I 636, 178 Bed.
A m 267,138
coemeteria :
cymiterium Calisti Bed. A III 290, 362
cymiterium Callysti ib. 293, 386
cymiterium sancte Felicitatis Bed. A III
302, 475
coUes V. montes
colossus (Neronis) Chr. 511 I 641 , 377 I add.
p. XII Cass. n 139,706 144,863 colosus
Bed. A m 285, 298 288, 336
columnae cocledes II Silr. I 545
columna Antonini Silv. I 545
— Traiani Prosp. I 421, 580 Silv. I 545
Cass. U 141, 766 bis
comitatus Chr. 354 I 72, 16
curiae:
ciu-ia (Hostilia) Cass. II 183, 525
curia (lulia) Prosp. I 442, 896 Chr. 511 I
642, 427 Bed. A lU 292, 382
curia Pompeia Chr. 354 1 145, 14 Cass. U
134, 536 curia Cons. Const. I 216, 713, 2
Silv. I 547, 30 Scyth. B. II 318, 23 Nenn.
int. m 168, 7 Britt. UI 164, 1 Bed. A
m 280, 259
*curia regia Ps. Is. h. II 381, 6
cf. senatus
sub delfinos (in circo maximo) Chr. 354 I 145, 4
domus aurea Neronis v. palatium aureum
domus Placidiae Bed. A III 313, 546
domus Vectiliana domus Victiliana Chr. 354 I
147 , 7 domus Vestiliani Prosp. I 432 , 729
Cass. II 144, 867
ecclesiae (cf. basilicae b):
ecclesia beatae semper virginis Mariae et
omnium martyrum Bed. A UI 310, 536
eoolesia apostolorum Philippi et lacobi
Bed. A III 308, 524
Eliogaballium 1;. Heliogabalium
lora XIIU Silv. I 545
forum Aproniani Silv. I 545
— Augustum Cass. U 134, .'•41 Augusta
Silv. I 545 = Martis
— boarium Chr. 354 I 143, 7 Silv. I 545
— Caesaris Chr. 354 I 148, 19. 22 Cesares
Silv. I 545
— maguum ?'. Romanum
— Martis Martisi Sih. 1 545 = Augusium
— Nervae Silv. I 545 = transitorium
— Pacis Sang. I 299,537 ffavn. I 299,
408 Silv. I 545 Marc. II 69 , 408 , 2
= Vespasiani
— Komanum C7ir. 354 1 146, 7 147,4 Cons.
Const. 1 226, 21S Silv.\ 545 magnuni
Silv. I 545 lorum Cass. II 126, 216 143,
848 Is. hist. U 269, 10 Lat. lust. m 420, 2
684
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
(Boma)
forum suarium suaruum Silv. I 545
— Traiani Chr. 354 I 76, 16 Prosp. I 417,
51S Silv. I 545 bis Cass. II 140, 729
141, 766 forum Prosp. I 421, 680 Chr.
511 I 640,349
— transitoiium Prosp. I 417, 516 Silv. I
545 Cass. II 140, 727 = Nervae
■ — Vespasiani Silv. I 545 = Pacis
gens Flavia CJir. 354 I 146, IT
Graecostasis Graecostadium Chr. 354 I 148, 20
Heliogabaliuni Eliogaballium Chr. 354 I 147,
is/l9 Heliogatalum templum Cass. II 145, 908
horrea orrea puplica CCC Silv. I 545
horrea Galbae Chr. 354 1 146, 7
— piperataria Chr. 354 l 146, 15 Frosp.
I 417, 516 Cass. II 140, 727
— Vespasiani Chr. 354 I 146, 16
liorti SaUustiani Frosp. I 419, 540 Cass. 11 140,
740 horti Salustiani Chr.354 I 146,22
laniculum arx lanicolum Silv. I 545
laniculum mons i'. montes
iuter duos pontes Chr. 354 I 145, 3
Iseum V. templum Isidis et Serapidis
ad duos lauros Savn. I 303, 455, 2 add. II ad
Prosp. I 490, 27 inter duas lauros Sed. A
m 296,4-0 ad laurum ^17«. I 303
lucus Camenarum I add. p. XI {porl. 3)
ludi lUI Chr. 354 I 146, 20 Silv. I 545
ludus matutinus Frosp. I 417, 5i6 Cass. II
140, 729
mausoleum Helenae Bed. A III 296, 420
meta sudans Chr. 354 I 146, 20 Prosp. I 417,
516 Cass. H 140, 729
mica aurea Prosp. I 417, 516 Cass. U 140, 729
Minerva Chalcidica Chr. 364 I 146, 17/18 Prosp.
I 417, 516 Minerva Chalcedica Cass. II 140, 727
Minucia v. porticus
moenia v. muri
monasterium Pauli apostoli quod dicitur ad
aquas Salvias Bed. A lU 311,540
monies montes septem Silv. I 545 I add.
p. XI (11) septem montes I 545 infra
moutes Eomae I add. p. X
mons aureus Bed. A III 292, 376
— Aventinus Prosp. I 393, 142 tSilv. I
545 I 546 I add. p. X (mont. 1). p. XI
(mont. 2) Bed. A UI 267 , 137 mons
Aventinorum Ps. Is. h. II 379, 3 —
Aventinus mons intelligendus Cass. II
122,68 Bed. A lU 265, 112
— Caelius Silv. I 545 I 546 I add. p. X
{mont.2) Bed.A UI 267,132 Celius
I add. p. XI {mont. 1)
— Esquilinus Silv. I 545 I 545 inf. I add.
p. XI {mont. Gj Aesquilinus Bed. A III
269, 145 monticulus Eschilinus Fs. Is.
h. II 380, 3
— laniculensis Silv. I 545 Dianiculensis
I add. j}. XI (mont. 5) laniculum Bed.
A III 267, 137
(Roma)
mons Palatinus Silv. I 545 I 546 I add. p. X
{mont. 3). ]}. XI {viont. 4) Ps. Is. chr. II
499, 146 Bed. A III 266, is5
— Quirinalis I 546 I add. p. X (mont. 4)
Bed. A lU 269, 145 monticulus Quiri-
nalis Ps. Is. h. U 380, 3 collis Quiri-
nalis I add. p. XI {port. 15)
— SaUustius V. Vaticanus
— TarpeiuB Silv. I 545 I 545 inf. I add.
p. X (mont. 6). p. XI {mont. 3)
— Vaticanus Silv. I 545 I add.p. X(mont. 7)
Bed. A III 292 , 376 Baticauus qui et
Sallustius I add. p. XI (mont. 7)
— Viminalis I 546 I add. p. X (mont. 5)
Bed. A III 269, 145 monticulus Vimi-
nalis Ps. Is. h. II 380, 3 Viminalis col-
lis I add. p. XI (port. 20)
muri :
muii (Tarquinii Prisci) Chr. 511 I 636, 178
Bed. A UI 267, 138 269, 145
muri (Aureliani) Cons. Const. I 229, 271
Chr. pasch. I 229 , 273 Auct. Marc. U
108, 547, 5 his Cass. U 148, 990 Is. hist.
II 283, 14 murus Chr. 354 I 148, 8
moenia Cass. U 160, 1339 gen. moeniae
An. Val. I 324, 67
naumachiae naumatie Silv. I 545
navalia I add. p. XI {p)ort. 12)
nymphaea nymfea III Chr. 354 I 148, 23
ohelisci obilisci VI Silv. I 545
opoliscus in circo maximo Chr. 354 I 145, 18
odeum Silv. I 545 odium Chr. 354 I 146, 18
Prosp. I 417, 516 odion Cass. II 140, 727
Palatium Ckr. 354 I 145,25.28 146, 9. 20 dis
147, 8. 9. 12 148,33 Cons. Const. 1 222, 96
Havn. I 303, 454 An. Val. I 324, 67 bis Agn.
I 336, 95 Sang. 1 336, 714 Prosp. I 411, 414
413, 439 414, 472 419, 535 433, 734 air. 511
I 640, 340 Hrjd. U 20, 78 22, 99 bis. loo 27,
160 Mare. II 79, 434 86, 454, 2 Cass. II 137,
648 138,668.690 140,737 144,869 146,938
157, 1260 158, 1280 Vict. T. II 185,454 Bed. A
m 288, 338 296, 417 lat. lust. UI 419, lO
420, 17
palatium aureum Ps. Is. h. II 381, 6
palatium Neronianura Bed. A III 292, 376
palatium quod appeUatur Sessorium An.
Val. I 324, 69 palatium Sosorianum
Bed. A lU 296, 417
ad Palmam An. Val. I 324, 66
Pantheum Prosp. I 417, 516 421, 571 Bed. A
lU 286, 312 310, 536 Pantheon add. II ad
Is. chr. U 493, 8 add. IV 502 Panteum
Chr. 354 1 146, 20 Pantheus Cass. 11 140, 729
pontes pontes VIIII Silv. I 545 c/. supra inter
duos pontes
pons Aelius Silv. I 545 = Hadriani
— Aemilius Silv. 1 545
— Aurelius Aurilius Silv. I 545
— Cestius ? Ercius Silv. 1 545 = Oratiani
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
685
(Boma)
pons Fabriciusf Staricius Silv. l ,545
— Ciratiaiii »S'i7t'. I 545 = Cestius
— Hadriani Adriaiii Silv. I 545 = Aelius
— Mulvius Chr.Soi 1 148, 36 (Jons. Const.
1231, 31-.' Prosp. I 433,734 448,994
Bed. A III 288,338 add. II ad Bed.
III 337 Molvius Clir. 511 I 643, «7
Bed. A m 320, 589 Milvius Sih. 1 545
— Probi Silv. 1 545
*pontum r. portus
portae 1 add.p. X portae XXX VI Silv. I 545
porta Capena Chr. 354 I 14G, 17 Capeua
porta antea Camena vocata 1 add.p.XI
{port. 3)
— Capitolina Capititolini porta, quae antea
Tarpeia dicebatur 1 add. p. XI {port. 4)
(intelligenda Pandana)
— Carmentalis 1 add. p. XI (port. 21)
— Catularia I add. p. XI {port. 2)
— CoUatina Conlatina I add. p. X {port. 1)
— Flumentaua I add. p. XI (port. 7)
— Fontinalis I add. p. XI (port. G)
— lacularis v. piacularis
— lani V. templum lani
— Laverualis I add. p. XI (port. 8)
— Minucia Minutia I add. p. XI (port. 11)
Minuacia ib. (port. 9)
— Miigonia Mogionia I add. p. XI(port.\Q)
— navalis 1 add. p. XI (port. 12)
— Pandana I add. p. XI (port. 14) cf.
Capitolina
— sancti Petri Bed. A III 319, ss9
— piaciilaris iacularis I add. p. XI
(port. 13)
— QuirinaUs I add. p. XI (port. 15)
— Eatumena Raiumeua I add. p. XI
(port. 17)
— Eaudusculana Ruduscolana I add. p. XI
(port. 5)
— Romana I add. p. XI (port. 16)
— Salutaris I add. p. XI (port. 18)
— Sanrpialis Sancualis I add. p. XI
(port. 19)
— Tarpeia v. Capitolina
— Viminalis I add. p. XI (port. 20)
porticus porticos II Chr. 354 I 148, 23 portica
F. Vind. B I 301, 557
divorum porticus Prosp. I 417, 516 Cass.
II 140, 727 Divorum Chr. 354 I 146, 17
Minacia vetus Ckr. 354 I 146, 18
Portus V. supra p. 677
rostra Chr. 354 I 148, lO ;,/. Cass. II 126, 316
aacellum Minucii sacollum Minutii I add. p. XI
(porl. 11) cf. arae
sacellum Quirini v. templum
scena Pompei v. tlieatrum
senatus Chr. 354 I 146, 19 148, 19. 22 An. Val.
I 324, 66 Prosp. I 417, 516 Cass. 11 140,
729 cf. curia
(Boma)
Septizonium Chr. 354 I 147, lo/u Septizodiura
Cass. U 144, 879
Serapeum, Serapium v. templum Isidis et Sera-
pidis
Sessorium v. palatium
stadium (Domitiani) Chr. 354 I 146, is Prosp.
I 417, 51S Cass. II 140, 727 cf. circus
templa (cf. sacella) :
templum Apollinis Bed. A III 295, 416 tem-
plum Apollonis ib. 292, 376
— Castorum Chr. 354 I 146, 16
— lani lani portae Is. chr. A II 454, 235»
— lasurae Chr. 354 1 147, 24
— Isidis et Serapidis Iseum et Serapeum
Chr. 354 I 146, 17 148, 23 Iseura Sera.
pium Prosp. I 417,516 Cass. II 140, 727
— Minervae Chr. 354 I 146, 16 cf. Mi-
nerva Chalcidica
— Quirini I add. p. X (mo7it. 4) Quirini
sacellum ib. p. XI (port. 15)
— Eomae et Veneris Chr. 354 I 146, 25/26
templum Komae ib. 148, 32 templura
Romae et Veneris, quod nunc Urbis ap-
pellatur Cass. n 142, 789
— Salutis aedes Salutis I add. p. XI
(port 18)
— Semonis Sanci aedi (dal.) Sancualis I
add. p. XI (port. 19)
— Solis Chr. 354 I 148, 9 Cass. II 148, 990
— Urbis c/. Romae
— Veneris v. Romae
— Vespasiani Prosp. I 417, 5i6 Cass. II
140, 727 templum VeSpasiani et Titi
Chr. 354 I 146, 19
theatra HI Silv. I 545
theatrum Balbi Silv. I 545
— MarcelU Silv. 1 545 Chr. pasch. I 218,
732
— Pompei Silv. I 545 Chr. pasch. I 215,
697. 702 scaena Pompei Chr. 354 I 148, 23
theatrum Bed. A Ul 298, 442
thermae terme XI I add. p. XII termarum
paria X Silv. I 545
— Agrippae Agrippiauae Silv. 1 545
Agrippiniane 1 add. p. XII (t. o)
— Alexandrinae Chr. 354 I 147, 25 Prosp.
I 436, 799 Alexaudrine I add. p. XII
(t. 6) Alexandriauae Cass. II 138, 681
146, 920 AJexandie Silv. I 545 = Ne-
ronianae
— Antoninianae Chr. 354 I 147, 14 Prosp.
l 435, 776 Silv. I 545 Cass. II 145, 900
lermae Autonini.ae Chr. 354 1 148, 10
terme Antoniane I add. p. XII {t. 3)
turmae Autoniane Silv. 1 545
— Commodianae Chr. 354 I 147, 6/7. 34/35
Prosp. I 432, 713 Silv. I 545 Casa. U
144, 857 Comodiane I add. p. XII (t. 2)
^i^fiui Ko/xodiayai Chr. pasch. 1 226, 187
686
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
(Boma)
thermae Constantinianae Consta.ntiniane I
add. p. XII {t. 7)
— Decianae Cass. 11 147, 955 Deciaue I
add. p. XII (t. 4)
— Diocletianae Chr. 354 1 148, 24 Frosp.
I 44(j, S59 Diocletiane I add. p. XII
(t. 11) Deoclisianae Silv. I .545
— Maxentii (in palatio) Chr. 354 I 148,
32/33
— Neronianae Cass. 11 138, 681 146, 920
= Alexandrinae
— Severianae Chr. 354 I 147, il Gass. II
144, 879 Severiane I add. p. XII (t. 9)
— Suranae Silv. I 545 Surane I add,
p. XII {t. 10)
— Titianae Chr. 354 I 146, 18 Prosp. I
417, 516 Cass. U 140, 729 Titiane I add.
p. XII (t. 1)
— Traianae Chr. 3-54 I 146, 18. 24 Prosp.
I 417, 516 Cass. n 140, 729 Troiane
I add. p. XII {t. 8)
ad ursum piliatum Chr. 354 I 71, 23/24
vaUis Murcia Silv. I 545
viae viae num. XXX I add.p. XI (11) de viis
Romae ib. (I) cf. Cass. U 127, 249
via Aemilia I add. p, XI {viae II 10)
— Annia 1 add. p. XI {mae U 13)
— Appia Or. Const. I 8, 12 Prosp. I 398,
229 401, 272 I add. p. XI {viae I 1 H 2)
Cass. n 126, 243 Bed. A m 275, 204
— Ardeatina I add. p. XI {viae II 23)
— Asinaria I add. p. XI (viae II 15)
— Aurelia Chr. 354 I 70, 13 72, 14 76, 17
I add. p. XI (viae II 14)
— Campania I add. p. XI {viae II 16)
— Cassia I add. p. XI {viae I 2 n 20)
— Claudia I add. p. XI {viae II 11) CIo-
diae agger Auct. Marc. 11 105, 538, 4 (ut
Flamminiae agger ap. lordan. Get. XXX,
155)
— Cornelia I add. p. XI (viae U 24)
— Cyminia I add. p. XI {viae H 30)
— Flaminia Or. Const. I 8, 2 Chr. 354 1
76,15 I add.p. XI{viae I 3) Cass. U 129,
337 Flamminia I add. p. XI (viae 11 9)
— GaUica I add. p. XI {viae II 22)
— Hostensis v. Ostiensis
— laniculensis I add. p. XI {viae 11 19)
— Labicana Lavicana Chr. 354 I 72, 8 1
add. p. XI {viae II 4) Levicana Bed. A
m 296, 420
— lata Bed. A 111 319, 589
— Latina Chr. 35f 1 148, 31 I add. p. XI
{viae II 3)
— Lavicana v. Labicana
— Laurentina I add. p. XI (viae II 21)
— Nomentana Chr, 354 I 71, 6 Cass. n
138, 690 Numentana I add. p. XI {viae
II 7) £ed. A m 286, 310
(Boma)
via Ostiensis Ostensis Chr. 354 I 71, 16. 29
72, 4 Bed. A m 292, 376 Hostensis
I add. p. XI {viae H 17)
— Patinaria Chr. 354 1 146, 5 I add. p. XI
{viae H 29)
— Portuensis I add. p. XI {viae II 18)
via Portesis Chr. 354 I 76, 14
— Praenestina Prenestina I add. p, XI
{viae n 5)
— Quintia I add. p, XI {viae U 27)
— sacra I add, p, XI {viae I 4)
— Salaria I add, p. XI {viae I 5 II 8)
latet forte sub ballistaria Chr. 354 I
71,29
— Salaria vetus Chr. 354 I 72, 5. 11
— Setina I add. p. XI (viae H 25)
— Tiberina Tyberina I add. p. XI (viae
II 26)
— Tiburtina CVir. 354 I 72 , 1. 2 I add.
p. XI {viae II 6) Bed. A IH 296, 419
— Traiana I add. p. XI (viae II 1)
— triumphalis I add. p. XI {viae II 28)
— Valeria I add. p, XI (viae U 12)
Komania Geneal, I 182, 442 Chr, pasch, I 223, 106
Co7is, Const, I 228, 261 230, 295 234, 334 242, 376, 1
243, 382, 2 244, 386, 1 Is, hist, II 272, 21 (a) C, Byz,
II 3.35,9 339,21 347,29 351,34 355, 36 its 357,39
C. Hisp, II 352, 66 355, 78 356, 80 360, 93 Gild, m
30, 19 Romanie C, Hisp. U 353, 69 355, 78
Ronecb insula V, Gild. B Ul 109, 16
Rotoviagus civitas Rotomagensium N, Gall, I 585, 11 1
Rubico fluraen Auct, Marc, U 105, 538, 4
mare Rubrum Gener, A I 106,188 111,224.225 Chr,
Al. I 106, 157 114, 222 Cass. II 140, 749 Nenn. int.
III 156, 21/22 Britt. Ul 157, 6. 20 Lat. Mal. m
426,31 Rubro maris Chr, Al. I 111,196 Rubra
mare ib. 1 1 1 , 197
Rubrum, Rubrus, Rubus fluviuB cet, vid. Nilus Ruber
Ruccones Is. hist. U 292, 13 Runcones loh. U 213,
572, 3 Roocones Is. hist. 291, 21 303, 6
Rugi (qui vulgo Rugii) Havn. A I 313, 4«7A{s Havn.
B I 313, 487, 2 An. Val. I 315, 48 Cass. U 159, 1316
Runcones v, Ruccones
Ruoibm insula Britt, YU 172, 1 Roinn insula Nenn,
int. HI 172,1
Rusicade Rusicadam (acc.) Britt. III 157, 10 Nenn,
int, III 157,8
Ruspae Ruspensis civitas Vict. T. II 193, 497, 5 Ru-
spensis episcopus Is. hist. II 299, 5
Ruteni civitas Rutenorum N. Gall. I 603, xii 3 Ruteni
Ps. Is. h. II 385,14 iideml
Rutuli Chr, 354 I 143, U
Saba (regio Arabiae) Bed, A III 262 , 88 Lat, Mal.
m 431,33
Saba gens [Sabaitae] Geneal. I 166, 121
Sabaria (Savaria , oppidum Pannoniaef) F. Vind. A
I 304, 577
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
687
Sabaria (oppidum Hispaniae) loh. II 213,57.1,5 Is.
hist. II 287, 10 (a . h) castriira .Snbba Ps. Is. h. II
385, 14 c/. Sappi
Sabiiii Chr. 354 I 144, 8 Oeneal. I 182, 433 Prosp.
1399,238 403,300 416,491 l add. p. X (mont. G)
p. XI (port. 16, viae I 5) Cass. II 139, 710 Up. Ov.
II 372, 13 Ps. Is. h. II 379, 3 Lat. Inst. III 420,
11 Sabinae Ps. Is. chr. II 499, I46 Bed. A III 266,
12G Sabinieiises Ps. Is. h. II 379, 3 his — .Sabei
I add. p. X (mont. 2. 4) cf. Cures
civifas Sabionensis N. Gall. I 594, vii A 6
Sabrina flumen Gild. III 28, 12 V. Oild. A III 91, I5
Nenn. int. III 148, 6/7 193, 7 214, 2 BriH. lU 193, 9
214, 2. 3/4. 14 ii«. 19. 21 217,2.4 Sabrinae (nom.)
Britt. iri 148, 17 cf. Duorig Habren
Sacoini v. .Sarraceni
Sacintus v. Zacynthus
*Sadunam (acc.) Ps. Is. h. II 385, 14
Saei (pop. Africae) Oener. A 1 109, 211, .■) Sii Chr.
Al. I 109, 182, 5
Saetabis (hodie Xativa) Setavi I 573 (Cart.) Satiba
Ps. Is. h. II 382, 8
Saggarius r. Sangarius
Sagontia v. Segontia
Saii (pop. Galliae) civitas Saiorum N. Gall. I 585, 11 5
Saitei Chr. Al. I 97, 53 Siti Gener. A I 97, 77
Salamantica I 573 (Lus.) Salaraanca Ps. Is. h. II 382, 6
Salamis (Cypri) Salaminam (acc.) Prosp. I 421,579
Salamossini v. Alamosyni
Salassi Cass. II 135, 667
Salathii Chr. Al. l 104, 140
Salem (terra) Gener. B I 105, 89
Salem (urbs) Gener. B I 105, 89 Is. chr. A II 429,
19» cf. Solyma
Salernum Ps. Is. h. II 378, 1
lacus Salinarum Britt. III 157, 9/10 lacue Salmarum
Nenn. int. III 157, 7
Saliniensium civitas N. Gall. I 611, 4
Salom V. Silo
Salouae Cp/.; Chr. 354 I 148,28 Prosp. I 448,999
Chr. 611 I 643, 460 Marc. U 92, 480, 2 Lat. lust.
111 423, 19 Salona (sing.) Cons. Const. 1 231 , 316
An. Val. I 308 add. I ad Vict. Aq. 1 738, 27 Sa-
lone (gen.) add. II ad Bed. HI 337
Salonensis ecclesia Vict. T. II 203, .554, 1 Salo-
nensis episcopus ib. 205, 662, 1
[Salzburg N. Oall. 1 594, vii A 1]
Samaria (terra) Oener. A I 89,18 121,271 123, 27.s6is
124, 282 125,286 134, 336. 343 Gener. B I 89, 16
121,116 134,149.156 CAr. vl;. 1 121 , 268 122,272
123,274 124,281 126,290 127,296 Geneal. \ \m,
546 193, 571 Prosp. 1 391, 114 393, 1.55 bis Chr. 511
I 635, 147 Ps. Is. h. II 384, 11 Is. chr. A II 440,
114 GiW. in72, 19 &d. ^ni263, 96 265,111
266,128 269,14« 278,229 281,264 283,274
Samaritae (pl) Gener. A I 100 , 128 107, 197, 27
Chr. Al. I 104, 139 Prosp. I 393, 15S 401, 268
Is. chr. A II 429,20 Is. chr. B U 429,17
Bed. A III 271, 151 Samarite Bed. B HI 253,
CBBONICA 111.
25 Samarei Chr. Al. I 107, 167, 27 Samaritae
accolae Is. chr. A II 443, 147
Samaritani (pl.) Geneal. I 193, 571 Bed. A lU
278, 229
Samariticum bellum Prosp. I 434, 749
Samaria (urbs) Prosp. I 402. 284 407, 351 Bed. .1 III
278, 237 cf. Sebaste
Samnium Sitv. I 536, 9
Samniles ijen. Samnitum Auct. Marc, II 105, 538, 3
acc. Samnitas Prosp. 1 398, 22G
Samosata de Samosatbae Bed. A UI 292, 383
Samosatenus Prosp. 1 440, 871 441, 889. 890 460,
1158 Chr. 511 I 641, 381 642, 425. 430 Is. chr.
A II 464, 315 .Samusathenus Bed. B III 292,
227
Samothrace Samotbracia Chr. 511 I 640, 327 Samo-
tbraci Chr. Al. 1 109, 179, 12 Samotraces Oener. A
1 109, 208, 12
Samus (insula) Gener. A 1 103,134,20 109,208,6
Chr. Al. I 103, 126, 20 109, iso, 6 Is. chr. A U 440,
115 Bed. A UI 263, 92 Samos Gener. A I 109,
2U9, 6 Geneal. I 168, 165 Prosp. I 416, 485 Samo
(abl.) Cass. II 122, 81 Tamus Chr. Al. I 109, 179, 6
Sibylla Samia Is. chr. A U 444, 154 Is. chr. B
U 444, 102
Sanotus Egidius Ps. Is. h. U 378, 1
Sanctus lacobus Ps. Is. h. II 382, 8
Sanctus Nicholaus Ps. Is. h. II 378, 1
Sanctus Tiberius Ps. Is. h. II 378, 1
Sanesio v. Sanitienses
Sangarius (fluvius) Gener. A I 111, 229,25 Saggarius
Chr. Al. I 111, 201,25
Sani V. Sanni
Sanir Bed. A III 259, 59
Sanitiensium civitas N. Oall. 1 611,5 Sanesio ibid.
Sani Gener. A 1 107, 197,37 Chr. Al. I 107,167,37
Sani qui appeUantur Sauuices Gener. A 111, 227
Sanni qui dicuntur Sauniggii Chr. Al. 111, 199
cf. Tzanni
Santernus fluvius Auct. Marc. II 104, 6:16,6
Santones Eavn. 1 331, 496 civitas Santonum N. Gall.
I 605, XIII 4
Sapaudia Chr. 452 I 660, 128
Sappi (pl.) loh. 11 213, 573, 5 cf. Sabaria (Hisp.)
Saraceni v. Sarraceni
Sardana v. Sardinia
Sardes Sardis (acc.) Bed. A III 275, 195
Sardensis episcopus Bed. A III 287, 330
Sardensis cf. Serdica
Sardinia Chr. 354 I 75, l Gener. A 1 103, 134, 7. 162
109, 212, 1 Chr. Al. I 109 , 183, 1 Geneal. 1 168,
165 ffnvn. 1 269, 21 Silv. I 537, 1, 15 Vicl. T. U
193, 497, 4 Is. hist. II 299, 3 Is. chr. A U 474, 390
Bed. A III 306,506.507 321,593 Sardana Chr. Al.
1 102, 125, 7
Sarinei v. Caesarea Mauretaniae
Sarmatae Or. Const. 1 7, 11. 13 10, 23. 26. 26/27 11, 3
Gejier. ^ I 96, 68 97,83,18 107,197,53 Oeneal. 1
169, 186 Cons. Const. I 234, 332 F. Vind. A 1 296,
490 Pro«i). I 408, 364 431,694 441,878 451,1036
88
688
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
459, 1152 Clir.sn I 643,471 Is. hist. II 269,12
add. II ad Bed. III 337 Sarmati Clir. Al. I 96,
45 97,58,18 107,167,53 110,188 Sarniatae servi
Cons. Const. I 234, 334
Sarmatia Gener. A I 98, 88, 14 Chr. Al. I 98,
62, 14 Cona. Const. I 230, 294
cf. Sauromatae
Sarnonto castellum Marc. II 100, 518, i
Sarraceni Vict. T. II 195, 512 loh. II 214, 575, 3 C.
Byz. II 336, 12 337, 13 338, ig. n bis. 19 339, 21 341,
23iJs 344,26 346,29 u. 26/27. 32 351,34 356,37 357,
38. 39 358, 40 359, 41 C. Hisp. II 337, 9 338, u 339,
15 341,25 351,66 356,81 357,85 358, S6 v.-a. 367,
134 Ep. Ov. n 373, 16 374, le. 20 bis add. IX ad
Is. hist. U 389, (b) 5 Is. chr. A II 432, 34 add. II
ad Is. chr. II 493, 6 add. IV 504, 4 Bed. A in
314,557 315, 564 6i"« 320,592 321,593 Saraceni
Gener.A l 107,197,11 110, 222 iis Prosp. I 386,29
Marc. II 80, 441, 1 Auct. Marc. II 105, 536, 11 C.
Hiap. II 343, 35 350, 56 mg. 356, so 358, 86 v. 17 359,
88. 89. 92 361, 100 362, 105 Ep. Ov. U 374, le add.
II ad Is. chr. II 494, 9 bis add. IV 504, 4 bis 505,
ster Sara[cen]orum? C. Hisp. U 341, 25mj. Sar-
racini Chr. Al. I 107, 167, u Saccini ib. 110, 194
Sarracenus (subst.) C. Byz. II 357, 39 Saracenus
C. Msp. II 359, 92 360, 97 bis
Sarthau ecclesia V. Oild. A III 104, 37
Sasima Sasemis Vict. T. II 189, 476
Sasoni v. Saxones
Satiba v. Saetabis
Sauromatae Gener. A I 96, 69 Prosp. I 422, 591 Cass.
II 140, 747 Saurobatae Gener. A I 97, 83, 19 Geneal.
I 169, is^b Saurobati Chr. Al. I 97, 58, 19 c/. Sar-
matae
Saxones Clir. 452 I 654, 62 660, 126 Chr. 511 I 661,
602 Cass. II 152, 1118 Mar. II 236, 555, 3 bis 237,
1 bis. 2 add. IX ad Is. hist. II 389, (a) 8 add. IV
ad Is. chr. U 503, 1 505, 5 bis Gild. III 38, 13
Nenn. lU 143, 28 178, 9 207, 28 Nenn. int. UI 143,
25 147, 24 149, 14 154, 12. 16 158,20/21 170,27 171,8
176, 11. 14 178, 20 185, 18. 20 187, 3. 13 188, 7 189,3.
5. 8 192, 6 199, 1 200, 6 206, 4 Britt. UI 147, 10
158, 15 160,12 172,2 176,18 189,14. 19 190,5 199,i
203, 3 209, 16. 20 Bed. A III 304, 489. 491 306, S04
Bed. B III 309, 278 add. II ad Bed. UI 339 Saxoni
add. IX ad Is. hist. U 390, (b) 12 Sasoni ib. 390,
(a) 13 cf. Estsaxum
Saxonicus (adj.) Nenn. int. III 178, 2. 22 180, 16
Saxonica {sc. lingua) Nenn. III 178, 3 Saxonice
(adv.) Britt. III 193, 10 cf. vallum Severi
Scallabis Hyd. U 32, 20G
Scaniander (fluvius) Gener. A I 112,229,32 Scaman-
drus Chr. Al. I 112, 201, 32
Scamberia Ps. Is. h. II 38,5, 14 Scamperie ib. 382, 8
Scandia iusula add. VI ad Prosp. I 498, 379
Scani v. Hyrcani
Scenio Oeneal. I 165, 75
Sciofagi V. Ichtbyophagi
Sciri An. Val. I 308
Scithae, Scithia cet. vid. Scythae
Sclavi C. Hisp. II 337, 8 add. IX ad Is. hist. U 390,
(a) 19 Is. chr. A II 479, 414» Sclaviui loh. II
214,576,4 216,581,2
Scotti Prosp. I 473, 1307 Chr. 452 I 646, 1 add. IX
ad Is. hist. II 389, (a) 7 390, (a) 15. (b) 14 Oild. lU
35, 10 Nenn. UI 143, 27/28 151, 7 155, 21 180, 3
Nenn. int. lU 143, 26 147, 23 155, 9/10 156, 16. 17
158.14 165,6/7 169,21 170,7.9 171,3/4 180,2/3
Britt. m 147, 10 154, 9 156, 15/16 158, 7. 8. 19 165,
8.9 169,9 171,6 179,16 194,2.13 195,7 197,9
205.31 Mir. Hib. Paris. III 221,70.96 222,128
Sed. A ni 302, 482 303, 483 311, 541 Lat. Mal. III
426, 6 427, 27 Scotthi Bed. A III 303, 484 Scothi
ib. 299, 461 301, 473 Scoti Oild. III 33, 13 Nenn.
int. III 154,9
Scotia V. Oild. B lU 107, 1 108, 17
Scottica gens Bed. A III 319, 586
Scupii (oppidum Dardaniae) Scupus Marc. II 100, 518, 1
Scythae Prosp. I 420, 659 Cass. II 140, 745 Is. hist.
U 268, 2/3 (a). 32 293, 26. 28 Is. chr. A II 430, 26
Is. chr. B U 430, 23 Britt. UI 161, 18 Bed. A lU
255. 32 Scithae Scylh. B. II 313, 5 314, 9 316, 15
320, 29 bis 321, 30 Bed. B III 255, 32 Scithe Scyth.
B. II 319, 25 320, 27 Scytae Oener. A 1 106, 190,
16 107, 197, 35 111, 226 Geneal. I 166, 107 Scytes
Gener.A I 97, 83,21 Seythi Chr. Al. I 97,58,21
107,167,35 111,198 Scythii ii. 105,152 Uiscite
Gener. B I 105,70 Exitae Sctjth. L. II 313, 5. 6
314,9 316,15 317,19 318,24 319, 25. 27 Jis 320,28.
29 321, 30 Exite ib. 314, 9 Exiti ib. 313, 6 bis 319,
24. 25 320, 29 321, 29 Exitis (abl. vel dat.) ib. 312, 5
316. 15 317, 19 320, 29
Scythii priores Oener. A I 105, 18I
Scytha Marc. II 68, 406, 2 98, 514, 1 101, 519, 3
(a . b) Is. hist. II 272, 26 (a). 28 (b)
Scythia Or. Const. I 9, 15 10, 28 Oeiier. A 1 98,
88,16 CAr. .4^. I 98, 62, 16 111,200,2 Cons.
Const. I 243, 378, 3 Silv. I 539, 15 Britt. lU
156, 19 Nenn. int. III 156, 20 Soithia Scyth.
B. U 316,15 318,24 319, 24.25 Schithia ib.
317,19 Exitia Scyth. L. U 313, 6 317, 19 iis
319, 25 bis 320, 29 ter
Scythia inferior Silv. I 540, 6, 4
Scythicus (adj.) Marc. II 94, 493, 2 gentes Scythi-
cae ih. 60,379,2 61,380 Scitbicae gentes Bed.
A lU 298, 452 viri Scythici Nenn. int. III 157, 5
Scythiauus Euxiuus pontus Is. chr. A II 431, 31^
Scylhopolis Hiscitopolim Oener. B I 105, 89
Scytopolitanus Cass. II 142, 314
Sebaste (acc. -eu) Prosp. I 402, 284 Bed. A III 278,
237 279, 237 297, 436 add. II ad Bed. III 338 Se-
bastia urbs Lat. Mal. III 429, 21
— sepulchrum lohaunis haptistae Bed. A lU 297, 436
Sebastopolis (Colchidis) Oener.A I 111,227 Chr. Al.
I 111, 199
Seboin Oeneal. I 167, 158
Sedunum Sedunis N Oall. I 599, 2
Segesteriorum civitas N. Oall. I 610, G
Segobriga Segobrica I 573 (Cart.) Segobria Ps. Is. h,
II 382, 8
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
689
Segontia I 573 (Carl.) .Scgonzia Ps. /s. h. II 382, 8
Seguntia ib. 38G, i.^i Sagontia Js. hlai. 11 291,4
Segor Oeneal. I 1G7, 1.^8 187,496 = Fogorf
Segovia v. Socovia
Seir montes mons Seir Oeneal. I 174, 293* ' ^ 17.5, :ios
terra Seir ih. 175, ;i04
Seleucia Assyriae Is. clir. A II 459, 276* Seleucia Ba-
byloniae Chr. 3'A I 148, 17 Seleucia Cass. II 140,
747
Seleucia Isauriae Prosp.l 421,580 456,1104 Seleucia
Hisauriae Cass. II 141, 766
Seleucia Syriae Cass. II 151, losi Seleucia Prosp. I
398, 232 £ed. A 111 276, 2io
— portus Cass. II 151, 1081
Selinus (Ciliciae) abl. Selinunte Froap, I 421 , 580
Selinunti Chr.364 I 146, 24 acc. Selinunta Lat.
lust. III 420, 23 (cf. p. 418)
Selinunteus (cognomen) Marc. II 95, 498, 2
Selora, Selon, Selonites w. Silo
Selymbria I))).v^QiH Chr. pasch. I 240, 364, 1 bis
Semoius v. Siniois
[SenUs K. Gall. I 591, s]
Sennar Geneal. I 164, 72 Sennaar Clir. Al. I 94, 22
Senones (Galliae Lugdunensis) civitas Senonum N.
Oall. I 588, 1 apud Senonas Prosp. I 455, 1088
Senonia Silv. I 538, 2, 15 c/. Gallia et Lugdu-
nensis
Senones (Italiae) v. Galli Senones
[Sens N. Gall. I 588, i]
Septem oppidum (acc.) Is. hist. U 284, 18 Zaptara
(acc.) Ps. Js. h. II 385, 13
Zeptiani (i>l.) Ps. Is. h. II 385, 13
Septimus v. Constantinopolis, miliaria
Septitanus portus C. Hisp. II 364, ii7
Sequani Sicani Chr. Al. I 110, 186, 3 cf. Lugdunensis
quinta el Maxima
Serdica Or. Const. I 8, 4 9, 16 Marc. U 101, 519, 2
Serdicensis Marc. II 99, 516, 3 Daciae Sardensis
Chr. 511 I 643, 444
Seres Sericus (adj.) Ps. Is.h. U 381, 6
monasterium Servitanum loh. II 212, 571, 4 217, 584, 5
219 V. 10
Sicani v. Sequani
Sicei V. Sicyonii
Sichem (Sicyma) Sichem Gener. B I 105, 89 Sychem
Oeneal. I 177, 352 Bed. A lU 259, .'.7 — Sychi-
ma {gen. -orum) Oeneal. I 177, 352 188,510 Sichima
(acc.) ib. 177, 352 Sycimam ibid.
Sicilia Gener. A I 99, 91, 2 109, 208, 3 Chr. Al. I 99,
65, a 109, 179,3 Ocneal. I 169,200 F. Vind. A I
305, 601 P. Camp. I 305, 601 745, 468 Agn. I 331
333, 62 Prosp. I 394, iGo 397, 208 400, 257 402, 288
476, 1332 478, 1342. 1344 479, 1346 Silv. I 537, 1, 14
add.IVad Vict. Aq. I 755, 439 Byd. U 23, 120 bis
33, 227 Auct. Marc. II 104, S35, l. 536, 1 107, 546, 1
108, 547, 3 Cass. U 122, 77 156, 1235 158, 1285 159,
1327 Vict. T. U 204, 557, 1 Mar. U 235, 53S Is.
hist. II 275, 2 (b) 297, 14. 23 (a). 23 (b) C. Byz. U
344, 25 Pa. Is. h. 11 383, 9 Is. chr. A U 450, 208
ndd. IV ad Is. chr. II 504, 4 Bed. A lU 302, 481
314, 557. 559 Sicilie (gen.) 0. Hisp. II 343, 34 c/'.
Trinacria
Siculus triumphus Is. chr. A II 453, 235*
Siculi (pl., subst.) Oener. A I 96, 72 Chr. Al. I
96,49 Qeneal. I 169, 190
Sicinia v. Sicyon
Sicinii !'. Picentos et Sicyonii
Siculi V. Sicilia
Sicyma v. Sichem
Sicyon 5iZ!;. I 547, 4 iJed. ^l III 261, 76 Sicinia i«.
chr. 4 II 431, 30
Sicyonii (pl.) Chr. Al. I 113, 214 Sicinii /«. chr.
A n 431,30 439,103 /*. chr. B II 431,27
Bed. B III 261, 79 Sycinii Bed. A III 2.55,
36 Bed. B III 255, 36 Sicei Chr. Al. I
114, 224
Sidon Geneal. I 167, 158 acc. Sidona Oener. A\ 110,
216 Sidonem Marc. II 98, 512, 8 Sidon Ps. Is. h. II
384,11
Sidonii (pl.) Oener. A 1 97, 78 100, 119 110, 216
Sidonii acolae Clir. Al. I 97, 54
Sidonienses Oeneal. I 192, 552 Sydonienses ib.
167, 144 bis
Siinus V. Siphnus
Sii v. Saei
Silingi V. Vandali
Silo Gild. III 69, 17 71, 26. 31 Selom Oeneal. I 189,
524 Selon Oener. A I 121, 270 Salom Oener. B I
121, 115
Silonita Chr. Al. I 121, 267. 268 Gener. A I 133,
333, 14 Selonites Oener. A I 122, 271 Chr. 511
I 634, 99
Silvanectes civitas Silvanectura N. Gall. I 591, 8
Simois Gener. A I 112, 229, 31 Semoius Chr. Al. I
112, 201, 31
Sina mons Chr. Al. I 111, 200 Cass. II 121, 27 Sina
Chr. 511 I 633, 36 in deserfo Syna Oeneal. I 186,
487* 187, 496 iu herimo Sinai Chr. Al. I 114, 223
Sindica (regio ad Pontum) Indice Oener. A 1 98, 88,
10 India Chr. Al. 1 98, 62, lo
Siugidunura Marc. 11 80, 441, 3
Singulis (fluvius Baeticae) Singilius Js. hist. II 300, 23
Singillio Hyd. II 23, U4
Sinope Vict. T. II 204, 557, 2
Sion (mous, qui vulgo Zion) Oeneal. I 185,458 190,
537 ffiW. 11126,3 42,24 51,22 53,23 74,2.4
Bed. A UI 327, 6i5 v. 9
Siphnus insula Sifnus Ckr. Al. I 108, 177,8 Syfnus
Oener. A I 108, 206, 8
Siria v. Syria
Sirmium Or. Const. I 9, 4 Chr. 354 I 148, 6. 16 Cons.
Const. I 229, 283 Barb. I 297, 316 F. Vind. A I
297, 497 Prosp. I 442, 898 444, 928 460, iies add. II
ad Prosp. I 488, 1168 Silv. I 521, 45 539, 5, 2 Chr.
511 I 642, 428 647, 513 Marc. H 60, 379, i Cata.
11 148, 983 149, 1005 160, 1344 SiQfiiov Chr. pasch.
I 229, 282 237, 349 243, 378, 3 liQinov ib. 229, 27i
Syrmium Cons. Const. I 237, 350, 2 243, 379, i Havn.
1 337,4
88*
690
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
— turris quae vocatur Ferrata (apud Sirmium) Prosp.
I 444, 928 Cass. II 149, 1005
Sirtis V. Syrtica
Siscia episcopus Siscianus Prosp. I 448, 985 Chr. 511
I 643, 456
Siti V. Saitei
Sitifeusis v. Mauritania
Smahelitae v. Ismahelitae
Smyrua Oener. A I 109, 209, 11 Chr. Al. I 109, 180, 11
Bed. A III 263,92 Exmirne (geii.) Ep. Ov. 11
371,5
Smyrnensis ecclesia Oild. III 68, 33
Zmyrneus episcopus Prosp. I 419, 550
Snauduue III 15J9, XL
Socovia (= Segoviaf) Ps. Is. h. II 382, 8
Sodoma Oeneal. I 167, 158 Gild. III 72, 22 acc. So-
domam Geneal. I 172, 266 — gen. Sodomorum Oild.
III 42, 12 51, 24. 25 64, 15
Sodomitae (pl.J Geneal. I 189, 523 Gild. III 86, 3
Sodomitaua vitis Oild. III 44, 27/28
[Soissons iV. Gall. I 590, vi 2]
*soIis V. Ilium
Solyma (gen. -orum, = Hierosolyma) Silv. I 547,4
cf. Salem
Sontius fluvius An. Val. I 316, 50 Isontius Cass. II
159, 1320 pontis Sontis F. Vind. ^ I 316 ponte
Sontis Eavn. I 317 ponte Isonti Alar. II 233, 489
Sophanene (regio Armeniae, vulgo Sophene) Silv. I
541, 8, 10
Sozopolis Marc. II 99, 615, 3
Spalatum Prosp. 1 448, 999
Spalis, Spalensis v. Hispalis, Hispaleusis
Span- v. Hispan-
Sparta Bed. A III 256, 45
Spartiatae (pl.) Bed. A III 278, 234
cf. Lacedaenion
Spartaria v. Carthago Hispaniae
Sperchius (fluvius) Qener. A I 112, 229, 29 Chr. Al.
I 112, 201, 29
[Spira (hodie Speier) N. Gall. I 593, 3]
Spoletium Auct. Marc. II 107, 545, 4
Sporades iiisulae Spordes Oener. A 1 108, 207 Epo-
radas Chr. Al. I 108, 178
[Strateburgo (Strassburg) N. Oall. I 593, 2]
Stridou Marc. II 63, 392 v. 21
Strovilia «. Piueta
Strymon Jiuvius Strytbn Oener. A 1 112, 229, 33 Styra-
mus Chr. Al. I 112, aoi, 33
Suaevi v. Suevi
Suani (j)l.) loh. II 214, 576, 2
Suavi, Suavia v. Suevi
Suebi V. Suevi
Suessiones civitas Suessionum N. Gall. I 590, vi 2
civitas Suessiouis add. III ad Bed. III 343 add.
IV 345 civitas Suaesionis add. IV ad Bed. 345
Suevi Havn. I 270, 37 305, 457, 1 Chr. 511 I 653, 547
655, 662. 557 657, 567 bis. 568 Chr. 452 I 654, 64 Hyd.
1117,42 18,49 19,68 20, 7lii«. 74 21, 91 22, 96. 98
23, 111. 113. lui. 121 24, 122. 134 bis 25, 137 27, 155. 161
28, 168. 170(0) bis. 172 6(8. 173 (a) 29, 175 (a) bis. isi 30,
186. 187. 188 bis. 190 (a) 31, 192. 193. 196. 199. 301 32, 201.
204. 205 33, 219. 220 bis. 223. 229. 230. 231. 232 34, 233. 237.
238. 239. 240 bis 35, 245. 246 bis. 249 Marc. II 69, 408, 1
loh. II 212, 570, 4 213, 572, 3 214, 576, 3 216 , 583.
584,2 217,585,2 218,587,5 CAr. Cae«. 11 222, 458
Is. hist. II 276, 14. 17/18 279, 23 280, 6 bis. 8. 25 (i).
26(a) 287,15 294,13 295,8. 23 (a). 24(6) 296,9.14.
16 (6) 300, 10. U. 14 301, 17 (a). 18(6). 23. 28 302, 7. 12.
18. 20(a). 22(6). 23. 26 303, 5. 12. 16 add. I ad Is.
hist. II 304, 2 add. VII 376 add. IX 390, (a) 17»
Ps. Is. h. II 385, 14 /«. chr. A II 471, 373. 373»
477, 407 add. I ad Bed. III 334, 493 homines Suevi
Hyd. II 35, 251 (a) — Suaevi Hyd.ll 21,90(6) 23,
118(6) 28, 170(6) 6i's, 173(6) (er 29,175(6) 30, 190(6)
31, 197(6) 35, 251 (6) Suavi add. IX ad Is. hist. IX
390, (a) 11 Suebi Dom. Val. I 630, 9
Suevus Hyd. II 21, 90 (a)
Suavia Silv. I 539, 6, U
Suuamites Geneal. I 191, 542
Sur Geneal. I 172, 255
Suriani v. Syri
Susa (gen. -orum) Bed. A III 273, 169 acc. Susam.
C. Byz. II 336, u C. Hisp. II 336, 5 castellum
Susis Scyth. B. II 321, 32 Susis opedura Scyth. L.
II 321,32 civitas Susim Oeneal. I 181,424
Sutsaxan Nenn. int. III 190, 4 Sutsaxum Britt. III
190, 13
Sycae v. Constautiuopolia
Sychem, Sychima, Sycima v. Sichem
Sycinii v. Sicyonii
Sydonienses v. Sidonienses
Syficum castellum Marc. II 96, 503
Syfnus V. Siphnus
Syna v. Sina
Syracusae (gen. -arum) Prosp. I 394, 16O 399, 245 Syra-
cusa (gen. -ae) Auct. Marc. II 104, 535, 1 6'ass. II
122, 77 C. Byz. II 344, 25 6ts Siracusa C. Hisp. II
343, 34 345, 40
Syria Oener. A I 101, 137 106,188 Chr. Al. I 101,
109 106,157 108,171 111,200,1 CAr. 35J I 148, 4
Genea^. I 168,163 171,246 177,352 180,382 185,
458 192,658 Prosp. I 400,258.260 403, 296 6is 411,
411 441, 880 453, 1058 Silv. 1 520, 7 Qir. 511 I 637,
217. 238 639, 302 Marc. II 102, 526 Auct. Marc. II
106,540,1 Cass. II 136, 621 151, 1081 ilfar. II 236,
540, 1 Scyth. L. II 318, 23 Scyth. B. II 318, 23
C. Byz. 11 334, 4 335, 7 337, i3. 15 346, 29 v. 38 Is.
chr. A II 428, 16 451, 221 467, 339 479, 414» /«. chr.
B II 451, 148 Oild. m 68, 5 Bed. A HI 263, 94
265,111 266,124 275,202 276,207 277,220.222 278,
229 279, 243 293, 389 Bed. B III 279, 163 293, 230»
Lat. Mal. III 426, 26 427, i. 38 429, 42 Syrie (gen.)
C. Byz. II 338, 16 Siria Chr. 511 I 637, 230 638,
254 C. Hisp. II 335, 2 337, 9 Sirie (gen.) C. Hisp.
II 338, 11 350, 56 mg.
Syria coele v. Coelesyria
Syi'ia minus v. Syrtis minor
Syria Palaestina Silv. I 541, 8,2
Syria Phoeuice Silv. I 541, 8, 3
Syrus sermo Marc. II 87, 469 Bed. A III 294, 394
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
691
Syrus (subst.j Or. Conat. I 8, 22 Oeneal. I 191,
.'>42 bis
ayn (pl.) Gener. A I 107, 197, 29 Chr. Al. I 113,
214 Suriani Ps. Is. h. II 378, 2 Euri Chr. Al.
I 107, 167, 29
Syri Palestiui Geneal. I ltJ9, 18I
Syrmium v. Sirmium
Syriica (regio) Syrtes Oener. A I 102, 14S Syrtlies
Oener. B I 102, 85 Syrta Chr. Al. I 102, 117 Sirtis
Geneal. I 168, 164
Syrtis minor Oener. A I 102, 14G Syrtia minus Gener.
B I 102, 86 Syrtia minor Chr. Al. I 102, 1I8 Syria
rainus Geneal. I 168, 164
Systhenense praedium v. Sosthenes sub Constautino-
polis p. 650
Tabarini v. Tibareni
Tabennesiota presbyter Vicl. T. II 190, 480 Taben-
nesiotae monachi (pl.) ib. 200, 541, i monasterium
Tabennesiotarum ib. 204, 556, 2
Tabor moiis Thabor Gild. III 73, 10
Tagaste Tagastensis Hyd. 11 36
Tagus flumeu Ps. Js. h. II 380, 5
Taieni Gener. A I 110,221.222 Taiani Chr. Al. I
107,167,9 Taleni Gener. ^ 107, 197, 9 Tainaii
Chr. Al. 110,192 Taones ib. 110,194
*Taliqua (= Ilalica'») Ps. Is. h. II 385, 14
Talli V. Galli Narbonenses
Tamesis flumen Gild. III 28, 12 32, 5 V. Gild. A III
91, 14 Britt. III 148, 16 162, 13. 25 Xenn. int. III
148, 6 162, 7
Tamns v. Samus
Tanais (fluvius) Sa/th. B. 11 319, 25 Tana Oener. A
I 111, 229, 7 Taneus Chr. Al. I 111, 201, 7 Pota-
meda fluvio Gener. A I 98, 86
Tanet insiila Britt. III 171,19 176,18 187,3 Nenn.
int. III 171,21 176,11 180,7 187,4
Taneus v. Tanais
Tanis (hebr. Zoan; gen. -eos) Gild. III 38, 18
Taones v. Taieni
Taramantii v. Garamantes
Tarantasia N. Gall. I 599, 1
Tarantii v. Garamantes
Tarauuanna v. Tarvenna
Tarech mons Ps. Is. h. U 387, 19
Tarentum Prosp. I 400, 252 402, 275 Marc. 11 97, 508
Tarentus Silv. I 536, 10
Taril" iusula Pa. Is. h. II 387, 19
Tarvenna Tarauuanna Poutum N. Gall. I 592, vi 11
Taruanensis ibid. Ternacus ibid.
Tarraco (hodie Tarragona) Tarracona Prosp. I 441,
879 Terracona Chr. 5U 1 665, 652 Hyd. II 20, 77
P». Is. h. II 378,1 382,8 385,13 386,16 urbs
Tarraconensis loh. II 217, 585, 3 cf. Sitv. I 538, 4, 1
Tarraconensis {sc. provincia) Silv. I 538, 4, 1
Tarraconeusis provincia Chr. Caes. II 223, 541
Is. hisl. II 281, 12 284, 5 (6) 292, 28 296, 17 301,
13 Terraconensis provincia Hyd. U 28, 170 (a).
172 h. hUt. II 284, 5 (a) Taragoninsis pro-
vincia Hyd. II 28, 170(4) Taragoninsis cam-
pania it. 28, I73(i) c/. Ilispania Terraconensis
Tarraconenses Terracoiienses Gener. A I 109, 214
Paraconnisii Chr. Al. I 109, 185 Bacaudae Ter-
raconenses Hyd. II 24, 125 27, 158
Tarsus Chr. 354 I 148, 37 Prosp. I 443,914 448, 990
Chr. 511 I 642, 435 Marc. II 90, 497 Tharsus Chr.
354 I 148, 14 Chr. 511 l 635, 134 Bed. A III 265,
114 293,388 Tharso Geneai. I 169, 183* apud Tar-
sim Cass. ]I 148, 996
Tarsensis Vict. T. II 193, 499
Tharsenses Geneal. I 169, 199 Tharsenses, Tharsii
cf. Cilices
Tatiber Ep. Oo. II 371, 7
Taurana insula Chr. Al. I 102, 125, 6
Tauretunensis raons Mar. II 237, 563
Taurica Chersonesus Tauriana Gener. A I 98, 88, 15
Tauriannia Chr. Al. I 98, 62, 15
Tauri Gener. A I 97, 83, 22 Taurinii Chr. Al. I
97, 58, 22
Taurus (fluvius) Gener. A I 111, 229, 17 Chr. Al. I
111, iOl, 17
Taurus (mons) Gener. A I 111, 228, 3 Chr. Al. I 111,
200, 3 Silv. I 541, 8, 5 Marc. II 68, 405
Tautamei Oener. A I 102, 145 Gener. B I 102, 85
Tautameus (acc. pl.) Chr. Al. I 102, 117 Tauta-
mona Geneal. I 168, 164
Tech Donn Neym. int. III 158, 2
Teibi flumen Britt. UI 191, 9
Temedontus v. Tbermodon
Tenedus (insula) Geneal. I 168, 165 Tenedos Gener. A
I 103, 134, 17 Teneda Chr. Al. I 103, 125, 17
Tenus insula Tenum Gener. A I 108, 206, 2 Tinus
Chr. Al. I 108, 177, 2
Teo V. Tio
Teos V. Teus
Teramna v. Interamna
Terraedontus v. Thermodon
Ternacus v. Tarvenna
[Terouane {Thirouanne) N. Oall. I 592, vi 11]
Terracona, Terraconensis v. Tarraco, Tarraconensis
Terrenum mare v. mare Tyrrhenum
Tesiion, Tesiphon v. Ctesiphou
Tessali v. Thessali
Teumessus Teumisus Chr. Al. I 111,200,7
Teus (oppidura loniae) Chr. Al. I 109, I80, 7 Teos
Gener. A I 109, 209, 7
Thabor v. Tabor
Thaci V. Ithaca
Thacia (Africao) Vict. T. II 201, S45
Tharanasar Geneal. I 188, 498
Tharsenses v. Cilices et Tarsenses
Tharsii v. Cilices
Tharsus v. Tarsus
TImsus insula Thassus Gener. A I 109, 208, 9 Chr.
Al. I 109, 179, 9 lassus Oener. A 103, 134, I9 Oe-
neal. 1 168, 165 lasa Chr. Al. 103, 125, 19
Thebae (Boeotiae) Prosp. 1 389 , 69 Chr. 511 I 633,
65 Is. chr. A II 435, 62 Bed. B lU 258, 56 Bed.
692
6E0GRAPHICA.
INDEX VIII.
A m 275, 195 Thibas Chr. Al. I 97, 54 Thibeae
(gen.) ib. 117,241
Thebani Thebei Oener. A I 97, 58 Chr. Al. l
117, 241
Thebae (Aegypti)
Xl&oi Qijjiidog Chr. pasch. I 233 , 328, 2 Paulus
Thebeus Prosp. I 455, 1095
Thebais {regio Aegypti) Thebais (acc. -da) Geneal. I
168, 164 Chr.pasch. I 223, 122 Vict. T. II 203,
553, l Thebaida (gen. -dae, acc. -dam) Chr. Al. I
102,114 Prosp. I 421, 577 Silii. I 542, 10, 3 Vict.
T. n 203, 554, 1 Tliebaidis Oener. B I 102, 82
Thebea Gener. A I 102, 142
Thibei (incolae Thebaidis) Chr. Al. I 107, 167, 17
Theman terra Geneal. I 1 73, 284
Themanei (pl.) Oeneal. I 173,272
Thember v. Tiberis
Themiscyra Cemerinus campus (acc. pl.) Scyth. L. II
314, 9 (Themiscyrios campos lustin.)
Theotonicam Ps. Is. h. II 384, ii
Thera (insula) Gener. A I 103, 134, 12 Geneal. 1 168,
165 Cass. II 137, 656 Thira Ghr. Al. I 103, 125, 12
Therasia (insula) Cass. II 137, 656
Thermodon (fiuvius) Gener. A I 111,229,12 Thermo-
dus Chr. Al. I 111, 20l, 12 Termedontus Seyth. B.
n 314, 9 Temedontus Scyth. L. II 314, 9
Thermopylae Marc. II 100, 517 Thermopolis ib. 82,
447,4
Thesaise v. Phasis
Thesbita Chr. Al. I 122, 271
263,98 Thesbiter Gener. B
Thessalia Gener. A I 98, 88, 22
I 539, 5, 19 Marc. U 92, 482, 2 100, 517 Is. hist. II
268, 29/30 Is. chr. A U 434, 52 Bed. A III 305,
502 Thettalia Chr. Al. I 98, 62, 22
Thessali Clir. Al.l 107, 167, 47 Tessali Gener. A
I 107, 197, 47 Bed. A III 259, 6o Thettali
Chr. Al. I 96, 40 Hettali Geneal. I 169, I92
Etthalienses Oener. A I 96, 63
Thessalonica Or. Const. I 9, 21 10, 13. 15 C!ir. 354
1 148, 38 Prosp. I 450, 1016 add. VI ad Prosp.
I 498,380 Silv. I 522,62 Chr.452 I 648, 20 Marc.
II 79, 437 add. II ad Bed. III 340 Lat. Imt. III
422,6
Thessalonicenses Gild. III 81, 17
Thiasarcida castellum Oeneal. I 181, 423
Thib- vid. Theb-
Thira v. Thera
Tholosa V. Tolosa
Thomi V. Tomi
Thoronis v. Turones
Thracia Or. Const. I 9, 5. 15. 22 10, l/2. 28 Oener. A
I 98, 88, 18 Chr. Al. I 98, 62, 18 Prosp. I 412, 430
439,841 460, 1163. 1165. 1167 odd. VI ad Prosp. I
498, 379 Chr. 511 I 642 , 408 644, 509 Chr. 452 I
660,130 Marc. II 62,386,1 75,422,3 80,441,2 81,
442 84, 452, 2 94, 493, 2 9.5, 499, 1 96, 502, 1 103, 530
Cass. II 137, 659 147, 950. 956 153, U27. 1129 Vict. T.
11205,560 Jo/(. II 212, 570, 3 214,576,4.5 215,
579, 1 Chr. Caes. II 222,490 Is. hist. II 271, 16. 19
Thesbites Bed. A III
I 135, 117
Prosp. I 388, 50 Silv.
283, 2 (a) 294, 3 Is. chr. A II 478, 409» Bed. A III
296, 424 298, 450 Tracia Ps. Is. h. II 382, 9 Bed. A
III 303,487 add. II ad Bed. III 337
Thracia prima Silv. I 540, 6, l
Thracia secunda Silv. I 540, 6, 2
Thraciae (plur.) Or. Const. I 7, 20 Prosp. I 407,
346 479, 1346 Silv. I 540 tit. 6 547 , 27 Dom.
FaZ. 1629,11 3/arc. II 99,515,4 Cass. II 156,1239
loh. II 215, 577, iWs 216, 581, 2 Is. hist. II
297, 21 Trachiae Cons. Const. I 243, 378, 3
Thrax Cass. II 121, 39 Is. chr. A H 437, 79 Trax
Pros^}. I 389, 76
Thraces Gener. A I 97, 83, 23 Prosp. I 402, 289
Is. hist. U 297, 23 fa . b) Is. chr. A H 448, 193
451, 219 Is. chr. B II 451, 146 acc. Thracas
Bed. A in 275, 195 Traces Oener. A I 96, 65
107,197,49 GeneaZ. I 169, I96t> .Bntt. UI 161,
22 Thraci Chr. Al. I 96, 42 97, 58, 23 107, 167, 49
Thubiris v. Tiberis
Thuringi Turingi An. Val. I 324, 70 Britt. III 160, 12
Thuringia Toringia Mar. II 237, 556, 2
Thusceua v. Tuscia
Thusdrus civis Tusdritanus aeid. V ad Prosp. 1 495
Tibareni Tibarenses Oener. ^ I 97, 83, 13 Tabarini
Chr. Al. I 97, 58, 13
Tiberias Prosp. I 408, 374 419, 541 Chr.511 I 639,
235 Tyberias Bed. A lU 282, 272
Tiberis (fluvius) Or. Co7ist. I 7, 26 8, 19 Chr. 354 I
76,16 148,36 Oener. A 1 112,229,40 Prosp. l
405,333 415,475 484,1375,22 Chr. 511 l 634, m
640, 324 643, 457 Cass. II 136, 004 157, 1262 Vict. T.
U 186, 455 Ps. Is. h. II 379, 3 380, 5 Bed. A m
263, 100 319, 589 Tyberis I add. p. XI (port. 7)
Thubiris Clir. Al.l 112, 2o\., vibis Thember Gener.
A I 112, 229, 40
Tibur (acc.) Auct. Marc. II 107, 544, l Tiburem ib.
107, 543, 1
Ticinum (urbs) Havn. I 300, 408 319, 491 F. Vind. A
I 318,640 An. Val. I 324,71 328,87 Agn. I 334
336, 94 Ticinium Havn. I 337, 2 Ticinis (abl.)
Bed. A m 321, 593
Ticinenses Savn. I 338, 7
topographica :
amphitheatrum An. Val. I 324, 71
basilica Nazarii martyris Havn. I 337, 2
muri An. Val. I 324, 71
palatium An. Val. I 324, 71
thermae An. Val. I 324, 71
Tiggitanii v. Tingitani
Tigris (flumen) Oener. A 199,92 111,229,3 Chr. Al.
I 99,66 111, 201,3 Oeneal. I 170, 201^ add. IV
ad Is. chr. U 503, 3 acc. Tigridera Gener. A I 95,
52 Prosp. I 445, 932 Chr. 511 I 642, 441 Cass. U
149, 1007 Is. chr. A U 464,323 Bed. A UI 254,
'iibis Lat. lust. III 421,38 acc. Tigrem Silv. I
541, 8, 7 Chr. Al. 1 95, 29 Tigriu flubium C. Hisp.
II 357,85 Tygrim fluvium C.Byz. U 357,39 fluvium
Tygris Oeneal. I 170, 201^
Tiligona castrum Hami. I 338, 8
Tin fluvius Nenn. int. III 169, 23
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
693
Tinemuthe III 128, xxiv
Tingitana Silv. I 539, 4, 7 Tingitane (;jen.) Ps. Is. h.
II 387, 19
Tingitana cis mare Ps. Is. Ii. II 382, s ultra
mare ilyld. due Tingitano ibid.
Tingitani (incolae Tingitaiiae) Gener. A 1 109, 213
Tiggitanii Chr. Al. 1 109, 184
Tingitanura pelagus C. Hisp, II 363, 113
Tinus iusula i'. Tenus
Tio (insula) Clir. Al. I 108, 177, 3 Teo Gener. A I
108, 20S, 3
Tirassona v. Turiasso
Tirus V. Tyrus
Tithica vallis Gild. III 35, 9 Britt. III 177, la (= Te-
thyca vallis, cf. III p. 6)
Todi V. Tudae
Toletum IJyd. II 16, 31 Is. hist. U 286, 19 288, 21
290,19 291,11 C.msp.lI3iO,M 343,35 348, 4g 349,
f,o 353, 70 364, 117 Ep. Ov. II 373, le 374, 16 octies
Ps. Is. h. II 380, 5 bis 382, 8 385, 13 ter. 14 quinqides.
15 bis 386, 15 ter. 16 sexies 387, 17 quater. 18 quater
388, 21 ter Is. chr. A II 480, 416» Meg. Vis. III
468, 49 Toleto 1 573 (Cart.) C. Ilisp. II 353, 70 364,
118 Toledo Ep. Ov. 11 371, 7 — Toletana urbs loh.
11 216, 580, 2 219 V. 3/1 220 v. 2 Is. kist. II 284, 1
C. Hisp. 11 341, 27 349, 47 350, 54 Toletane urbis
Ps. Is. h. II 387,18 — urbs regia C. Hisp. 11 353, 70
Ep. Ov. II 374, 16 urbis regie G. Hisp. 11 339, 16
343,35 350,55 351,60.63 352,69 3,58,87
Toletanus (adj.) loh. II 219 v. 17 C. Hisp. II
340, 22 349, 50 Ps. Is. h. II 382, 7 Toletanus
archiepiscopus Ps. Is. h. II 387, 18 Toletanus
episcopus C. Hisp. II 368, 139 Toletane sedis
C. Hisp. 351, 60. 63 358, 87 366, 133 Tolletane
sedis ib. 339, 16 Toletana urbs v. supra
topographica :
ecclesia sanctae Leocadiae Is. chr. A II 480,
416» ecclesia sancte Leocadie Ps. Is. h. II
387, 17 ecclesia sancte Leocadie virginis et
martiris Christi C. Hisp. II 340, 20. 22 divi-
tum ecclesia quae dicitur sancta Leocadia
Pe. Is. h. II 382, 7
ecclesia Mariae in beate matris domiui Marie
virgiuis sede atrio C. Ilisp. II 349,47
ecclesia sanctorum Petri et Pauli praetoriensis
Beg. Vis. III 468, 50 eclesia pretoriensis
sanctorum apostolorum Petri et Pauli C. Hisp.
II 350, 54 basilica pretoriensis sanctorum
Petri et Pauli apostolorum C. Hispi. II 343, 35
pons in Tago flumine Ps. Is. h. II 380, 5
portae C. Hisp. II 348, 46 bis
Tolosa N. Oall. I 608, 2 Chr. 511 I 657, 56:. 664, 643
665,666.689 Sj/d. n 19, 69(a) 23,116 27,163 34,
244 (a) Chr. Caes. II 222, 497 C. Byz. II 358, 40 ter
C. Hisp. II 358, 86 V. 20. 26 Ps. Is. h. II 382, 8 384,
12 Tholosa Chr. 511 I 644, 485 Hyd. 11 19, 69 (6)
Mar. II 233, 467, 2 Tolose (geii.) Ps. Is. h. II 384,
12 Tholose (yen.) Hyd. II 34, 244 (4) Toloscnsis
urbs Is. hist. II 281, 22 civitas Tolosatjum N. Gall.
I 608, 2
Tolosensis Cass. II 138, 673
Tolosanum regnum Cli.r. Caes. II 223, 507 /s.
hist. II 282, 4 (n)
Tomaene v. lamo
Tovii Thomi Chr.5tl I 639, 282
Tonnonensis ecclesia Is. chr. A II 424 Tuunennensis
ecclesia Vici. T. II 204, 555, 2 loh. II 211 v. i. 4
cf.IIp. 178
Toriugia v. Tliuringia
Torinis v. Turones
[Tornais (Tournai) N. Gall. I 591, 7]
[Tors (Tours) N. Oall. I 586, 111 1]
Tortosa v. Dertosa
[Toul N. Gall. I 589, v 3]
Trace r. Ithaca
Traces v. Thraces
Trachiae v. Thraciae
Tracia v. Thracia
Trahaunoni fluminis Britt. III 213,8/9 fluminis Tra-
non Nenn. int. III 213, 7
[Traiectum ad likenum Traiectus N. Gall. I 595,
viii 3]
Tranon v. Trahannoni
Transductos promonturiis C. Hisp. II 352, 68 Trans-
ductiuis promuutoriis ib. 363,110
Transumbrana gens Bed. A III 311, 541
Trapezus Trapezunto (abl.) Gener. ^ I 111, 227 Trape-
zuntum (acc.) Chr. Al. I 111,199
Trapezontensis Vict. T. II 199, 537
Trapezuntena ecclesia Auct. Marc. II 104, 535, 4
Trax v. Thrax
Treberis v. Treveri
Trecae v. Tricasses
Trecoreh N Gall. I 587, iii 13
Tribruit flumen Britt. III 200, 9 Robroit Nenn. int.
III 200, 2
Treveri (civitas) Prosp. 1 453, 1066 456, 1102 462, 1187
iSilv. I 522,49 Chr.511 1 644,485 Chr. 452 1
646, 12 Oild. III 33, 6 Bed. A III 296, 429 civi-
tas Treverorum N. Oall. I 589, v 1 Treverim {acc.)
Hyd. n 15, 16 Treberis Chr. 354 1 40 Treverus
Silv. 1 537, 2, 8 lis [Treues (= Trhes) N. Gall. I
589, V 1]
Tricasses vel Trecae (civitas) civitas Tricassium N.
Gall. I 588, 5 Tricassis {abl.) Chr. 511 I 663, 615
de Trecas Havn. I 302,451
Trecasenus antistes Bed. A III 304, 491
Tricastinorum civitas j.V. Oall. I 601, 7
Tridentum F. Vind. A I 320, 645 Havn. I 321, 493, 2
Trinacria Auct. Marc. II 104, 535, 1 bis
Trinacrii portus C. Hisp. II 363, 110
Trinovantum BriU. III 163, 6 Nenn.int. III 163,1
Tripolis (Africae) Silv. I 538, 3, 4 C. Byz. II 344, 24
347, 29 C. Hisp. II 344, 38 Ps. Is. h. II 381, 7
provincia Tripolitana Prosp. I 433, 736 Chr. 511
I 641,382 Cass. II 144,869
Tripolis (Cariae) Marc. II 94, 494, 2
Tripolitani (incolae Tripoleos, oppidi Phoen.) C7ir. Al.
I 100, 97 Geneal. 1 167, I5l Tripolitae Gener. A
I 100,126
694
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
Tritonis lacus Is. chr. A 11 433, 38
Troas Gener. A I 102, i.".], 12 Troadam [acc.) Clir.
Al. I 102, 123, 12
Troadensis porticus v. ConstantinopoHs
Troes v. Troiani
Troglodytae Troglodytas Chr. Al. I 108, 174 Troglo-
dyti ib. 99, 72 101, los, 2 Trogloditae Gener. A I
99, 97 101, 132, 2 Trocloditae ib. 108, 203 Trogo-
ditae Oeneal. I 166, 118 168, 102
Troia (Asiae) Chr. 354 I 143, lO Prosp. I 390, 94
414,464 add. I ad Prosp. 1 487, 13 Silv. I .'j40,
7, 1 547, 7 Chr. 611 I 633, 73 634, 77. 79. 80, 94 635,
139 Co«». II 121,47 122,48 1.38,683 Scyth. B. U
316, 16 C. Bisp. II 353, 72 Is. chr. B II 435, 43
437, 65 438, 63 Is. chr. A II 437, S4 438, k Nenn.
Int. III 149,23 151,30 Nenn. III 151,32 Bed. A
III 260,61.66.69 261,72 Bed. B III 260,66.72
Troie (gen.) Ps. Is. h. II 379, 3 add. II ad Is.
chr. II 492 bis (Troia, unde venit Eneas) Ps. Is. h.
11379,3
Troianus (adj.) Is. chr. A II 455, 246« Bed. A
III 262, 85 266, 121 Troianum bellum Prosp.
I 390, 91 Is. chr. A II 438, 91 Britt. III 149, 5
Troiani (pl, subst.) Scyth. L. 11 316, 16 Scyth. B.
n 316, 16 Ps. Is. h. II 379, 2 Troes Oener.
A I 108, 205, 3 Troii Chr. Al. I 108, 17C, 3
cf. Ilium
(Troia Apuliae) Ps. Is. h. II 379, 3 Troie minori
(dat.) ibid.
[Troies (Troyes) N. Gall. I 588,5]
Tuatha de Danann Nenn. int. III 1 55, 3
Tuhuna Tubunis (abl.) Geneal. I 196, 625 Vict. T.
II 189, 479, 1
Tudae Tuda I 574 (Gallit.) Todi Ps. Is. h. II 382, 8
Tudensis urbs Ep. Ov. 11 374, 16
TuUo (Tullum Leucorum) N. Oall. I 589, v ?.
Tungri civitas Tungrorum N. Gall. I 595, viii 2 [Tun-
gris ( Tongres) ibid.]
Tunnennensis v. Tonnonensis
Turba N. Gall. I 607, 11
♦Turgam (= Asturicaml) Ps. Is. h. II 386, 16
Turiasso (hodie Tarazona) Tyriasso Hyd. II 25, 14 1
Tirassona Ps. Is. h. 11 382, 8 Tirasona I 573
Turingi v. Thuringi
Turini v. Turones
Turnacum civitas Turnacensium N. Oall. I .591,7
Turones (civitas Galliae) Cass. II 153, 1136 Turoni
Hyd. II 15, 8 Is. chr. A II 469, 355 civitas Turo-
norum Briti. III 152, 9/10 Turini Prosp. I 461,
1175 civitas Turinorum N. Oall. I .586, iii 1 Tori-
nis Nenn. int. III 152, 25 Turnis Britt. III 152, 10
Thoronis (abl.) add. II ad Bed. III 339
Turonensis Nenn. int. III 168, 21 Turonensis
episcopus Britt. III 168, 21 Turniensis eclesia
C Bisp. II 361, 104
Turoiienses (pl.) Chr. 452 I 646, 4
Turonium litus (Gallaeciae) Byd. II 24, 131
Turreni v. Tyrrheni
Turris Kerrata v. Sirmiura
Turris Herculea v. Daras
Turris Stratonis Prosp. I 407, 352
Tuscia Bavn. I 299, 405 Agn. I 336, 95, 95 Prosp.
I 465, 1228 Sih. I 535, 2 Chr. 511 I 653, 546 Auct.
Marc. 11 104, 536,6 107, 545,4 Is. hist. II 273,4
Tuscie (gen.) Ps. Is. h. 11 383, 9 Tuscinia Chr. Al.
I 98, 62, 37 Thuscena Oener. A I 98, 88, 37
Tuscia annonaria Auct. Marc. II 105, 538, 4 107,
543, 3
Tuscae litterae Chr. 354 1 144, 20
Tusci (subst.) Gener. A I 109, 210, 1 Bavn. I
299, 405 Bed. A III 254, 26 Tuscii Chr. Al.
I 109, 181, 1
cf. Etruria
Tusdritanus v. Thusdrus
Tyaiia Cons. Cnnst. I 229, 277
Tyaneus Prosp. I 418, 529 Cass. 11 140, 736
Tyb- r. Tib-
Tygris v. Tigris
Tyranni v. Tyrrheni et Tyrus (Tyrii)
Tyri (pl.) v. Tyrus
Tyriasso v. Turiasso
Tyrrheni Tyrreni Oener. A I 96, 73 Prosp. I 399, 238
Tyrraeni Gener. A I 107, 197, 63 Tyrrenni ib. 97,
8.i, 37 Turreni ib. 109, 214 Tyrinnii Chr. Al. I 109,
185 Tyranni ib. 97, 58, 37 107, 167, 63 Oener.A
I 109,211 Tyrannii Chr. Al. I 96,50
Tyrrhenum mare Silv. I 537 , 14, 15. 16 Auct. Marc.
II 106, 539, 4 Tyrrenum maie Britl. m 152, 6 157,
13/14 162,19 Nenn. int. III 152,22 mare Terre-
num Byd. II 19, 69''
Tyrus Chr. 511 I 633, 56 Bed. A Ul 21b, 196 292, 375
Tyros Prosp. I 389, 73 Tirus Bed. A III 259, 56
urbs Tyria Is. chr. A II 437, 78
Tyrius (adj.) Is. hist. II 267, 18 Tyrii coloni
(,pl.) Geneal. I 169, 196»
Tyrius (subst.) Chr. 511 I 634, 94 Cass. II 122,
67 Bed. A III 262, 85
Tyrii (pl., subst.) Geneal. I 169, 196'> Prosp. I
390, 86 Bed. A m 293, 393 Tyri Oener. A I
97, 79 Geneal. I 169, 196» Tyranni Chr. Al.
I 97,55
Tzanni (= Sannif) Marc. II 80,441,1
Tzurtam Buvium Marc. II 95, 499, 1
Vaccaei Vaccei C. Bisp. II 361, 103 Voccei Gener.
A I 98, 83, 48 Huaccai Chr. Al. I 98, 58, 48
Valagotbi Britt. III 160, 10 c/. Visigothi
Walenses v. Wallia
V.ilentia (Galliae) Chr. 452 I 6.54, 71 Valentina urbs
ih. 660, 124 Valentina N. Gall. I 601, 6 civitas
Valentinorum ibid.
Valentia (Hispaniae) I 573 (CoW.) loh. II 217,684,3
Ps. Is. h. II 382, 8 385, 14 Valencia Ps. Is. h.
378,1
Valentiniana (regio Brittaniae) Silv. I 542, 11, 5
Valeria (urbs Hispaniae) I 573 (Cart.) Ps. Is. h. II
382,8
Valeria (regio lllyrici) Silv. I 539, 5, 4
Valcria (Italiae) Silv. I 535, 3t>
INDEX VIII.
GEOGRAPHICA.
695
Vallis (= Vallis Poenina) Mar. 11 239, .■)74 terri-
toriuni V,Hllonse ib. 237, 663 239, 6R0
Vallensen civitas Vallensium N. Oall. I 599, 2
Wallia V. Gild. B III 109, 17 Gualia ib. 109, 6
Walenses V. Gild. B III 109,12 110,22
Valliaricae insulae v. Balearicae
vallura .Severi Cass. II 14.'), sss Bed. A III 289, 34.-,
niurus et agger Britt. III lt).'i, 3/4 agger Saxonicus
Nenn. int. III 165, 2 cf. Guaul
agger suis (alterum vallum Severi) Nenn. int. III
165,7
Vandali Prosp. I 474, 1321 add. VI ad Prosp. I 498,
379 Chr. 452 I 654, 63 658, 107. los 660, m bis
add. IV ad Vict. Aq. I 755,439 Hyd. II 17,42
18, 49 19, 62». 68 bis 20, 71 bis. 74. 77 21 , 86. 89.
90(0.6) 24,131.132 29,176.177 31, 192. 197 (6). 200 JtS
33, 224. 227 34, 236. 238. 240 35, 247 bis MarC. 11
69,408,1 80,439,3 86,455,3 90,468 92,484,2 103,
529 104,534 Cass. II 1.54,1177 155, 1183. 1203 156,
1215. 1225. 1237 159, 1327 Mar. 11 232, 460, 2 235,
534, 2 add. I ad Is. hist. II 304, 2 Britt. IH 160.
12 Bed. A III 300, 465 302, 480. 4si 306, .so3. 506
307, 513. 516 bis Reg. Wand. III 458, 1 (H) Wan-
dali Cons. Const. I 247, 464, 3 Havn. I 269 , 21. 26.
29 299, 406 F. Vijid. B I 304, 576 An. Val. I 324,
68 Prosp. I 465, 1230. 1237 469, 127S 472, 1295 473,
1304 475, 1327 478, 1344 add. I ad Prosp. I 486,
435 487,455 add. r496, 1237 497 6is {ad 1321 et
infra) Dom. Val. I 630, 9 Chr. 511 l 653, 547
655,552.557.562 657, 567 JzS. 568 659,584 663,623 664,
634 H)jd. II 21, 90 (J) bis 36 V. .5/6 Vict. T. II 186,
455 bis 187, 464. 466 189, 479, 1 193, 497, 4 196, 523
198, 534, 1 ter 206, 567, 2 Is. hist. II 276, 14. 15. 17
282, 18 295, 5. 9. 23 (a . b) 296, 9. 13. 20 297, 3. 6. 22
(o.i). 28.30 299, 21. 23/24 (a). 27 300, 4(6). 5 (o). 8. 12.
13 6ts Ps. Is. h. II 378, 2 Is. chr. A II 471,368.
373. 373» 472, 377 474, 390 475, 395. 399 /s. chr. B
II 475, 2.-.5 Re<j. Wand. III 458, 2(J) 460, 20. 22
Vandoli add. IV ad Is. chr. IT 503, :i Evandali
add. VII ad Is. hist. II 376
Vandali Silingi Hyd. II 18, 49 19, 60. 67 Wau-
dali Silingi Chr. 511 I 655, 557 Is. hist. 11 276,
13 296, 10 Wandali Silingui Chr. 511 I 6,55, 564
Vaudalus Marc. II 80, 441, 2
Wandalica barbaries /s. hist. II 294, 12
cf. Bardunii
\'angiouum civitas iV. Gall. I 593, 4
Vajtincum civitas Vappinceusium N. Gall. I 610, .i
Vardulliarum loca maritima Hyd. II 28. lii
Warraatia ( Worms) N. Gall. I .593, 4
Vasatica N. Gall. I 607. 10
\'ascones Gener. A I 109, 21.-., 4 /«. hist. II 290, 2
292, 28 C. Hisp. II 343,36 Ps. Is. h. II 386, 1 6
Uuascones Chr. Al. I 109, 185 Ws, 4 Wascones Is.
hist. II 291, 10 add. II ad Is. chr. 11 493, 7 Was-
coni add. IX ad Is. hist. II 390, (4) 13 Guascones
ib. 390, (a) 14 Gascones Ps. Is. h. II 379, 2 384, 12
385, 14. 15 Bascones Ep. Oo. II 374,16 Bisconii
Ps. Is. h. II 385, 14
CHRONICA 111.
Vasconia loh. II 216,581,3 Gasconia Ps. Is. h.
II 385, 13
Vasconiae (plur.) Hyd. II 25, 140 Is. hist. II
301,8
Vasio civitas Vasensium N.Gall. I 601,8
Ucetia (hodie Uzh) castrum Ucetiense N. Oall. I 609,
10 id est Astituccensi ibid.
Vecta insula Bed. A III 285, 297
Vegastria (= Begastrumf) Ps. Is. h. II 382,8
Velanni v. Ellaini
Vellavorum civitas N. Gall. I 604, xii 8
Wenedotia v. Guenedota
Veneti (Oalliae) civitas Venetum N. Gall. I 587, iii 7
Veneti (Italiae) Vieni Gener. A I 97, 83,31 Huuui
Chr. Al. I 97, 58, 31
Veuetia Silv. I 536, 7 Venetie {ijen.) ibid. Ve-
netias Agn. I 336, 94
Venetiae urbs Veneciae add. II ad Is. chr. II 493, 8
Venetica provincia (Britanniae) V. Gild. A III 101,45
Veuetensis episcopus V. Gild. A III 102, 12. 32
103,4. 38. 39/40 proviiiciales Veuetenses ii. 101,32
Veuetenses (subst.) V. Gild. A III 98, 5
Venusia Venusi Prosp. 1 404, 308 Venusina /s. chr.
A II 452, 229»
Veranus ager v. Eoma p. 682
Vercellae Vercellensis episcopus Prosp. I 455, 1091
458, 1141 Vergedensis Chr. 511 I 644, 485
[civitas Werduneusis N. Gall. I 594, vii 12 Werdensis
iiid.]
Vergedensis v. Vercellae
Vergio v. Bregetio
Verodunenses v. Viroduuum
Verolamiensis v. Verulamium
Veromandi v. Viromandui *
Verona Or. Const. I 8, n Chr. 354 I 147, 33 An.
Val. I 316, 50 324, 71 326, 81. 82 Havn. I 317 321,
493, 2 337, 5 Agn. I 3.35, 79 Prosp. I 439, a43
Auct. Marc. II 100, 542 Cass. II 147, 953 159, 1321
Mar. II 238, 572 Lat. lust. III 421, 18 Berona
F. Vind. A I 316 320, 645 civitas Veronensis An.
Val. I 326, 83 Veronense oppidum Havn. I 317
caiupus Verouensis minor An. Val. I 316, 50
Havn. I 317 Veroneiises cives Agn. I 335, 79
topograjthica :
aquae ductus An. Vai. I 324, 7i
muri An. Val. I 324, 71
oratorium saiiti Stepbani An. Val. I 326, S3
palatium An. Val. I 324, 71 6is
porta An. Val. I 324, 71
porticus An. Val. I 324, 71
thermae An. Val. I 324, 7 1
Verulamium Verolamiensis Oild. III 31, 20
Verusager N. Gall. I 599, 2
Vesontio civitas Vesoutiensium N. Gall. I 595, ix 1
Vesuvius (mous) Pronj. I 421, 569 Marc. II 90, 472, 1
Besubius P. Camp. I 330, 505 747, 505 Besuvius
ib. 330, 512, 2 747, 512
Vetriacum v. Bedriacura
IJgni V. Hunni
Viacia c. Vivatia
696
GEOGRAPHICA.
INDEX VIII.
viae V. Koma
Viatia v. Vivatia
Victoriacum loh. II 216, .•>ei, 3 Bartubaccum castel-
lum Fs. Is. h. II 385, u
Vicus lulii Vico luli N. Oall. I 607, 9
Vieni v. Veneti Italiae
Vienna Cons. Const. 1 245, 392, i F. Vind. A I 298,
516 Prosp. I 408, 368 463, U97 add. IV ad Prosp.
I 492,2,1 Silv. I 521,45 522, 74 Dom. Val. I
629,23 Chr.5n I 638,279 651,629 Chr.452I
650, 29 Byd. II 15, 22 3Iarc. II 62, 391,2 70,
411,3 Coss. II 154, 1153 J/ar. n 234, 500, 2 £ed.
A III 282, 269 Lat. lust. III 422, 29 civitas Vien-
nensium N. Gall. I 600, xi i
provincia Vieunensis N. Oall. I 600 Viennensis
Silv. I 537, 2, 1
provincia Viennensis priraa N. Gall. I 600
provincia Viennensis secunda N. Gall. I 608
provincia Viennensis tertia N. Gall. I 609
provincia Viennensis quarta Inalpium maritima-
rum N. Gall. I 611
Viennensis quinta Inalpium Graiarum et Poe-
ninarum N. Gall. I 598
Vindonissa castrum Vindonissense N. Gall. I 597, 5
Vindausca N. Gall. I 602, 10
Vindelici Prosp. I 407, 346. 353
VinUum Vintio N. Oall. I 612, 8 civitas Vintiensium
ihid.
[Virdon ( Verdun) N. Oall. I 590, v 4]
Virgitio v. Bregetio
Viridis insula Ps. Is. h. II 378, 1 bis
Virodunum civitas Verodunensium N. Gall. I 589, v 4
Viromandui civitas Veromandorum N. Gall. I 590, vi 4
[civitas Wirziburgensis (Wiirzburg) N. Oall. I 594,
VII 9]
Wisegothi v. Visigothi
Viseroncia Mar. II 235, 524, 2
Visifjothi Wisegothi C. Eisp. II 353, 71 Bey. Vis. III
464 inscr. Wisigothae An. Val. I 316, 53 322, 63
cf. Valagothi
Vith Guint Britt. m 215, 26
Vitu flumen (= Baetisi) Ps. Is. h. II 381, 5
Vivarium N. Gall. I 601, 4
Vivatia (hodie Baeza) Viatia Sp. Ov. II 371, 7 Viacia
Ps. Is. h. n 382, 8 = Beatia I 573 (Cart.y?
Ulixippona v. Olisipo
Umbria Silv. I 535, 2
Umbri (pl.) Prosp. I 398, 231
Uni V. Hunni
Vocoei V. Vaccaei
*vooina insula Chr. 354 I 75, 1, ubi cj. nol.
Volaterrae Cass. II 137, 64o
Voleci Vulsci Prosp. I 402, 290 Bed. A Ul 279,239
Volsiniensis lacus insula laci Vulsinensis Auct. Marc.
II 104, 534 106, 538, 7
Volsiniif in Vulsenis Agn. I 333,62
Ur C. Byz. H 347, 22 C. Hisp. II 347, 45
Urba Urbem N Gall. I 597, 6
Urbemvetus (acc.) Auct. Marc. II 106, 538, 7 Urbe-
vetus (abl.) ib. 104, 536, 6
Urbicus fluvius Hyd. 11 28, 173 (a) Is. hist. II 279,
24 Urbecus fluvius Hyd. II 28,173(6) Orbicus
flumen Chr. Caes. II 222, 458
Urbinum Auct. Marc. II 106, 538, 7 107, 542, 2
urbs V. Constantinopolis, Roma, Toletum
Urci Urgi Ps. Is. h. II 382, 8 Vircii I 573 (Cart.)
Urgellus Ps. Is. h. TL 382, 8 Urgello I 573
Urgi V. Urci
Utica Chr. 452 I 652, 56
— forum Traiani ibid.
Utriculo (abl.) Hyd. H 18,56
Utus aranis Marc. II 82, 447, 5
Vulg- V. Bulg-
Vuls- V. Vols-
Uxama v. Oxoma
[Uztrieht (Utrecht) N. Oall. I 595, viii 3]
Yantii v. Ituraei
Yberia, Yberi w. Hiberia, Hiberi
Yerusalem v. Hierosolyma
Ygitania Ps. Is. h. II 382,8 Egitania I 574 (Qallit.)
Ylorda v. Ilerda
Ynisgutrin V. Oild. B III 110, 20
Yppo, Ypponensis v. Hippo regius
Yrcani, Yrcanii vid. Hyrcani
Yrgania v. Hyrcania
Ysp- v. Hisp-
Yssi limen v. Hyssi portus
Zabulon (tribus) Geneal. I 189, 517
Zabulonita Ghr. Al. I 118, 248 Zabulonites Ge-
neal. I 189, 517 Zabulonitis Gener. B I 118,
105 Bed. A III 260, 67 labolonita Oener. A
I 118, 262
Zacynthus (insula) Chr. Al. I 99, 65, s Sacintiis Ge-
neal. I 170, 200 laoentus Gener. A I 99, 91, s
Zalogiam (acc.) Ps. Is. h. 11 381, 6
Zaptam v. Septem
Zedirusii v. Gedrosi
Zeptiani v. Septem
Zion V. Sion
Zmyrneus v. Srayrua
Zozorain gens Oeneal. I 175, 301
Zuudaber castellum Vict. T. II 194, 508
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
697
IX. CONSPECTVS CODICVM
IN EDENDIS CHRONICIS ADHIBITORVM AVT COMMEMORATORVM.
ITALIA.
AOSTA (AVGVSTA PRAETORIA).
Augustanus capituli (saec. X ex.) : Notitia Galliarum.
I 571 ad 70.
BOLOONA (BONONIA).
Bononiensis bibliothecae civicae b II 10 (saec. XIV):
Bedae cbronica maiora. III 231.
Bononiensis universitatis M XV 50 (n. 2537 ; saec. XV) :
Bedae cbronica niaiora. III 232.
CESENA (CAESENA).
Caesenas bibliothecae Malatestianae plut. sin. 11 n. 4
(saec. XV): Prosperi chronica. I 368,1.
Caesenas Malatestianus plut. sin. 21 n. 5 (saec. IX):
Isidori chronica maiora. I 33, 9 II 399, 29.
Caesenas Malatestianus plut. dextr. 13 n. 2 (saec. XV) :
Isidori chronica maiora. II 398, 21.
CIVIDALE.
Cividalensis (saec. XI) :
396, 4 493 n. 5.
Isidori chronica raaiora. II
FIBENZE (FLORENTIA).
Laurentianus plut. 19 n. 32 (saec. XV) : Isidori chronica
minora. II 412, i; cf. 505.
Laurentianus plut. 20 n. 54 (saeo. XI) : Liber genea-
logus , Isidori chronica maiora , excerpta ex Bedae
chronicis maioribus. 1 158, 6 II 405, 7r. III 233.
Laurentianus plut. 22 dextr. n. 12 (saec. XIII) : Bedae
chrouica maiora. III 234.
Laurentianus plut. 28 n. 12 (saec. XUI,XIV) : Fasti Theo-
nis Alexandrini, fasti HeracUani. III 364 386 ; cf.
360 (not. 2) 363.
Laurentianus plut. 28 n. 26 (saec. IX/X): Fasti Tbeo-
nis Alexandrini, fasti Heracliani, laterculus regum
et imperatorum acephalus. III 364 438 ; cf. 363
not. 3.
Laureutianus plut. 30 n. 21 (saec. XIV): Notitia Galli-
arum , tractatus de nominibus Gallicis. 1 567 , 44
613.
Laurentianus plut. 52 n. 21 (saeo.XHI): Isidori chronica
minora. II 412, 2.
Laurentianus plut.65 n.35 (saec. X): Prospori epitoma.
I 354 {M) 381 sq.
Laurentianus plut. 66 n. 1 : I 355.
Laurentianus plut. 66 n. 19 (saec.XIV): Bedae chronica
maiora. III 234.
Laurentianus plut. 66 n. 40 (saec. IX/X) : Exordia Scy-
thica. II 308. (Commemoratur I 527 not. 1, II 497
not. 2).
Laurentianus plut. 67 n. 11 (saec. XV) : Prosperi chronica,
Bedae chronica maiora. I 368, 2 III 234.
Laurentianus plut. 67 n. 13 (saec. XV) : Prosperi chronica.
I 368, 3.
Laurentianus plut. 67 n. 14 (saec. XV) : Prosperi chronica.
I 368, 4.
Laurentianus (Poggianus) plut. 67 n. 15 (saec. XV) :
Prosperi chronica. I 368 (P); cf. 486.
Laurentiauus plut. 67 n. 16 (saec.XV) : Prosperi chronica.
I 368, 5.
Laurentianus plut. 89 inf. n. 5 (saec. XV) : Prosperi
chronica. I 368, G.
Laurentianus plut. 89 n. 67 : cf. I 545.
Laurentianus plut. 90 sup. n. 42 (saec. XV) : Prosperi
chronica. I 359, 2.
Laurentiauus aedilium n. 168 (saec. XV): Notitia Gal-
liarum. I 567 ad 48.
Laurentianus Faesulanus n. 58 (saec. XV): Prosperi
chrouica, Marcelliui chrouicorum epitome. I 368, 8
n 52, 9.
Laurentianus Faesulanus u. 108 (saec. XV) : Bedae
chronica maiora. III 234.
Laurentianus S. Crucis plut. 19 sin. cod. 6 (saec. XIV
ex.) : Prosperi chronica. I 368, 7.
Laureutianus S. Crucis plut. 27 sin. codd. 7. 8 (saec.
XIU): Isidori chronica minora. 11412,6; cf. 504
505 (ad cod. 27, 7).
Laurentianus S. Crucis plut. 27 sin. cod. 9 (saec. X) :
Isidori chrouica miuora. II 412, 7.
Laurentiauus S. Crucis plut. 27 sin. cod. 10 (saec. XU):
Isidori chronica minora. II 412,8; cf. 505.
Laurentianus Gaddianus plut. 89 sup. n. 68 (saec. XV) :
cf. I p. X add. ad p. 529.
Laurentianus Gaddianus plut. 90 sup. n. 17, i (saec.
XIU): Isidori chronica minora. II 412, 3 ; cf. 504. 505.
Laurentianus Gaddianus plut. 90 sup. n. 17, 2 (saec.
X): Isidori ohronica minora. 11 412,4.
Laurentiauus Gaddiauus plut. 90 sup. n. 17, 3 (saec.
XIU): Isidori chrouioa miuora. II 412,6.
89*
698
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
Laurentianus Ashbunihani n. 1045 (saec. XrV): Isidori
chi-onica minora. II 412, 12.
Laurenfianus Ashburnham n. 1404 (saec. XIII) : Isidori
chronica minora. II 412,13; cf. 504 505.
Laurentianus Asliburnbam n. 1554 (saec. XI): Bedae
chronica minora. III 241.
Laurentianus Librianorum n. 897 (saec. XV) : Notitia
Galliarum. I 568.
Laurentianus Libriauorum n. 1554 (saec. XII) : Notitia
Galliarum. I 573, 98.
Laurentianus Librianorura n. 1814 (saec. X/XI) : Notitia
Galliarum. I 564, 16.
Laurentianus S. Marci 362(saec.XV): Prosperi chronica.
I 368, 9.
Laurentianus S. Marci 582 (saec. XI) : Isidori chronioa
minora. II 412,9; cf. 505.
Laurentianus S. Marci 587 (saec. XII) : Isidori chronica
maiora. II 403, 59.
Laureutianus S. Marci 638 (saec. XI) : Prosperi chronlca.
I 358.
Laurentianus S. Mariae novellae n. 364 [olim 623]
(saec. X): Liber genealogus, Isidori cbronica minora.
I 158, 5 II 412, 10.
Laurentianus conventi soppressi n. 282 (saec. XIV):
Isidori ohronica maiora. II 403, 63 494.
Laurentianus comenti soppressi n. 319 (saec. XIII):
Isidori chronica minora. II 412, 11.
Laurentianus imovi acquisti n. 80 (saec. XIV) : Isidori
chronica minora. 11 412, 14.
Florentinus Magliabeccliianus conventi soppressi J VII
46 (saec. XV) : Bedae cbronica maiora. III 234.
Florentinus Magliabeochianus cl. 22 n. 3 (saec. XV):
Prosperi chronica. I 368, lO.
Florentiiius Magliabecchianus cl. 22 n. 19 (saec. XV) :
cf. ni 456.
Florentiuus MaruceUiauus A 251: Bedae chronica
maiora. III 234.
Florentinus liiccardianus n. 321 (saec. XV): Prosperi
chronica. I 359, 3.
Florentinus Kiccardianus n. 410 (saec. XV) : Isidori
cbronica maiora, Bedae cbronica maiora. II 398, la
489 III 234.
Florentiuus Riccardianus n. 881 (saec. XIV incip.) :
Chronica Pseudoisidoriana. II 496.
IVBEA (EPOREDIA).
Eporediensis u. 32 (saec. X ex.): cf. III 240.
Eporediensis n. 74 (saec. X) : Notitia Galliarum. I
572, 78.
LA CAVA DJE' TIBRENI.
Cavensis u. 3 (saec. X): Isidori chronica maiora, Bedae
chronica maiora. II 412, 15 III 233. Coramemo-
ratur I .'j27 not. 2.
Cavensis saec. XI: Pars libri geuerationis. I 79, 3 a.
LVCCA (LVCA).
Lucensis bibliothecae capitularis n. 490 (saec. VIII) :
Isidori cbronica maiora, liber genealogus. I 15G
II 396, 1.
Lucensis bibl. cap. II n. 55: Isidori chronica minora.
II 412, 16; cf. ,505.
MILANO (MEDIOLANVM).
Mediolanensis Ambrosianus A 46 inf. (saec. X): No-
titia Galliarum. I 566, 39.
Mediol. Ambrosianus A 175 inf. coramemoratur I 203
not.
Mediol. Arabrosianus C 17 sup. (saec. XVI): Cassio-
dori cbronica. II 118.
Arabrosianus C 72 inf. (saec. XI) : Laterculus impera-
torum ad lustinura I. III 419.
Arabrosianus C 290 inf. (saec. XV) : Prosperi chronica,
Marcellini cbronicon epitoraatum. I 368, 11 II 52, lo.
Ambrosiauus C 291 (saec. XV): Prosperi chronica.
I 368, 12.
Arabrosianus D 30 inf. (saec. IX): Bedae chronica
raaiora. III 235.
Ambrosianus D 48 inf. (saec. X): Bedae chronica mi-
nora. EI 241 ; cf. 240.
Ambrosianus H 150 inf. (saec. IX): Victorii Aquitani
cursus paschalis. I 674 {A).
Arabrosianus H 187 inf. (saec. X et XII): Isidori
chronica minora, Bedae cbronica maiora. II 412, 17
(cf. 505) III 235.
Ambrosianus L 99 sup. (saec. VIII/IX) : Isidori chronica
minora. 11 412, 18.
Ambrosianus M 12 sup. (saec. IX): Bedae chronica
niaiora. III 235.
Ainbrosianus S 65 sup. (saec. XV) : Isidori chronica
maiora. II 397, 13; cf. 489.
Ambrosianus Gronovii: Notitia Galliarum. I 567, 46.
MODENA (MVTINA).
Mutinensis arch. capit. I n. 17 (saec. IX) : Isidori
chronica ininora. II 412, 19.
Mutinensis Estensis ord. I n. 11 (a. 800): Isidori
chronica maiora. II 400, 32; cf. 491.
Mutiuensis Estensis V. F. 19 (saec. XV): Agnelli liber
pontificalis eoclesiae Ravennatis. I 273.
MONTE CASSINO.
Casinas u. 1 (saec. XI) : Laterculus regum Visigotlio-
rum. III 462,9.
Casinas n. 3 (saec. IX): Generationura regnornmque
laterculus Bedanus. III 347.
Casinas n. 297 (saec. X) cf. lU 240.
Casinas n. 320 (saec. X) cf. in 240.
MONZA.
Monzeusis bibliothecae capituli saec. IX/X: Isidori
chronica maiora, Bedae chronica maiora. II 397, 12
(cf. 489) III 235.
NAPOLI (NEAPOLIS).
Neapolitanus IV D 22 (saeo. XV): Notitia Galliarum.
I 568.
Neapolitanus IV D 22 B comraem. I 529 not. 4.
Neapolitanus V B 13 (saeo. XIV): Isidori chronica mi-
nora. II 412, 20.
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
699
Neapolitanus V B 14 (saec. XIII): Isidori chrouica nii-
nora. II 412, 2i.
Neapolitanus V B 15 (saec. XV): Isidori clironica mi-
nora. II 412, 22.
Neapolifanus VI D 11 (saec. XV): Prosperi clironica.
I 3G9, 13.
Neapolitanus VI D Gl (saec. X): Isidori chronica mi-
nora. II 412, 23.
NOVAEA (NOVAEIA).
Novariensis n. 30 (saec. X) : Notitia Galliarum. I 572, 82.
PADUA (PATAVIVM).
Patavinus, in S. Antonii (saec. XV): Prosperi ohronica.
I 370.
Patavinus, in .S. lohannis iu Virdiario : Prosperi clironica.
I 370.
PARMA (PARMA).
Parmensis hibliothecae ducalis saec. XV: Prosperi
chrouica. I 370.
Parmensis Ursiniauus saec. XVI : Silvii laterculus pro-
vinciarum. I 530, 4.
PEBVGIA (PERVSIA).
Perusinus bibliothecae capituli cf. III 240.
PISA (PISAE).
Pisauus liber tbrt. deperditus, «jui continebat Isidori
chronica maiora, ct'. II 407.
POMPOSA.
Poniposanus deperditus, qui contiuebat Isidori chronica
maiora, cf. II 407.
BAVEKNA (RAVENNA).
Ravennas bibl. civ. Chiss. n. 139 (saec. XV): Clironica
«allica a. 452. I 624.
ROMA (KOMA).
Vaticaniis n. 241 (saec. XV) : Prosperi chronica. I 369,14.
Vaticanus n.242(saec.XV): Prosperi chronica. I 2iQi9,\h.
Vaticanus n.243(saec.XV) : Prosperi chronica. I 369,16.
Vaticanus n.244(saec. XV^: Prosperi chronica. I 369,17.
Vaticauus u.245(saec. XV) : Prosperi chronica. I 369,18.
Vaticanus n.246(saec. XV): Prosperi chronica. 1 369,iii.
Vaticanus u. 341 (.saec. X) : Polemii Silvii laterculus
provinciarum, laterculus imperatorum ad lustinum I.
I 524 (cum not. 1) 551 III 418.
Vaticauus u. 023 (saec. XII): Isidori chrouica luinora.
II 413, 24.
Vaticanus n. 624 (saec. XI): Isidori chrouica niinora.
II 413,25.
Vaticanus n. 626 (saec. Xlllj : Isidori cliroiiica rainora.
II 413, 26.
Vaticanus u. 629 (saec. XII) : Isidori chrouica maiora.
II 396,3.
Vaticauus u. 630 (saec. XI) : Notitia Galliarum. I 563
ad 9; 574, w.
Vaticanus n. 631 (saec. XIII): Notitia Galliarum. I
,569, 63.
Vaticauus n. 645 (saec. X) : Isidori chronica maiora.
II 398,20; cf. 489.
Vaticanus n. 1338 (saec. XI): Notitia G.alliarum. I
.562 ad 2; 572,85.
Vaticanus u. 1348 (saec. XI): Isidori chronica niaiora.
II 396,2; cf. 493,4 49,5.
Vaticanus n. 1361 (saec. XII) cf. II 407.
Vaticauus n. 1860 (saec. XIV) commora. I 526 not. b.
Vaticanus n. 1869 (saec. Xll/Xin) : Isidori chronica
minora. II 413, 37.
Vaticanus n. 1974 (saec. XII): Isidori chronlca maiora.
II 403, 46.
Vaticanus n. 1979 (saec. XI/XII): Laterculus impera-
torum ad lustinum I. III 419 (IF).
Vaticanus n. 1984 (saec. IX/X et XI/XIl): Exordia
Scythica, laterculus imperatoruin ad lustiuum I.
I 62G U 309 m 418 {Z).
Vaticanus 3339 (saec. X) : Laterculus imperatorum ad
lustinum I. III 418 (C).
Vaticanus n. 3715 commem. I 529 not. 4.
Vaticanus n. 3852 (saec. IX): Bedae chronica maiora.
III 236.
Vaticanus ii. 4496 (saec. XV): Notitia Galliaruni. I
567, 48.
Vaticanus n. 5952 (saec. XV): Prosperi chrouica. I
369, 20.
Vaticanus 6018 (saec. IX) : Isidori chronica maiora.
II 400, 31.
Vaticanus n. 8095 (saec. XVI) : Isidori chronica maiora.
n 403, 55.
Vaticanus n. 9135 cf. I 19.
Vaticanus Uraec. 190 (saec. XI) cf UI 360 iiot. 2.
Vaticanus Graec. 214: Laterculus regum et impera-
torum acephalus. III 438 sq.
Vaticauus Graec. 304 (saec. XV) cf lU 362.
Vaticanus Graec. 1059 commem. lU 369 not . 1 ; 439.
Vaticanus Graec. 1941 (saeo. X): Chronicon paschale.
I 203.
Vaticanus Graec. 2210 commem. III 411.
Vaticanus Palatiuus n. 239 (saec. IX): Isidori chronica
maiora. U 400, 34; cf. 489.
Vatioanus Palatinus n. 274 (saec. XII) : Cassiodori de
historicis christianis. U 39 (P).
Vatic. Palatinus ii. 277 (saec. VIII) : Laterculus im-
peratorum Romanorum Malalianus. III 424.
Vatic. Palatinus u. 281 (saec. IX) : Isidori chronioa
minora. II 413, 28.
Vatic. Palatinus u. 282 (saec. XIV) : Isidori chronici
minora. II 413, 29.
Vatic. Palatinus n. 283 (saec. XIV) : Isidori clironica
minora. II 413, .10.
Vatic. Palatiuus u. 578 (saec. IX,X): Notitia Galliarum.
I 572, 86.
Vatic. Palatinus n. 817 (saec. XV): Prosperi chronica.
I 369, 21.
Vatio. Palatinus n. 818 (saec. XV): Prosperi chronica,
Maroelliui chrouicou epitomatum. I 369, 23 II 52, 8.
700
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
Vatic. Palatinus n. 821 (saec. XV) ; Prosperi chronica.
I 369, 23.
Vatic. Palatinus n. 830 (saec. XI): commem. II 118.
Vatic. Palatinus n. 867 (saec. XV): Prosperi chronica.
I 369, 24.
Vatic. Palatinus n. 927 (saec. XH inc.): Chronicorum
Bedae maiorum epitomae duae (prior cum con-
tinuatione Constantinopolitana), Isidori historia Go-
thorum, Anonyrai Valesiani pars posterior (clironica
Theodericiana). I 251» II 257 (i?) III 236 341, i.
Vatic. PaJatinus u. 973 (saec. IX/X): Bedae chronica
minora cum contiuuatioua Carolingioa prima. III
242 344.
Vatic. Palatinus n. 1357 (saec. XIII): Notitia Gallia-
rum. I 567, 42.
Vatic. Palatinus n. 1448 (saeo. X): Bedae chronica
rainora. III 241 242 (P).
Vatic. Palatinus n. 1564 commem. I 517 not. 2.
Vatic. Palatinus n. 1877 cf. U 8.
Vaticanus Urljinas n. 67 (saec. XII): Cassiodori de
historicis cliristianis. II 39 {B).
Vatio. Urbinas u. 100 (saec. X\}: Isidori chronica
maiora et minora. II 403, ,17 413, 31.
Vatic. Urbinas n. 102 (saec. XV) : Bedae chronica
raaiora. III 237.
Vatic. Urbinas n. 141 (saec. XIII): Isidori olu'onica
minora. II 413,32; cf. 505.
Vatic. Urhinas n. 382 (saeo. XV): Prosperi chronica,
Maroellini chronicon epitomatum, Isidori clirouica
maiora (cum auctario) , Bedae chronica maiora. I
369, 2,=, II 52, 7 398, 15 489 III 237.
Vatic. Urbinas n. 392 (saec. XV): Isidori chrouica
maiora (oum auctario). II 398, 16; cf. 489.
Vatio. Urbinas n. 421 (saeo. XV): Prosperi chronica.
I 369, 26.
Vatic. Urbiuas n. 452 (saec. XV) : Notitia Galliarum.
I 568.
Vatio. Urbinas n. 479 (saec. XIV): Isidori chronica
minora. II 413, 33.
Vatic. Urbinas n. 585 (saee. XI) : Isidori ohronica mi-
nora. II 413, 34.
Vatic. Urbinas n. 961 (saec. XIV): Exordia Scythica.
I 526 II 309.
Vaticanus reginae u. 39 (saec. X): Victoi-ii Aquitani
cursus paschalis. I 674 (F).
Vaticauus reginae n. 112 (saec. XI) : Isidori clu'ouica
minora. II 413, 35.
Vatic. reginae u. 123 (saec. XI) : Bedae ohronica maiora
et minora. UI 236 242.
Vatic. reginae n. 137 (saec. XIV): Isidori ohronica
minora. II 413, 36.
Vatic. reginae u. 213 commem. II 48 not.
Vatic. reginae n.215 (saeo.IX): Isidori chrouica maiora.
II 401, 37.
Vatic. reginae n. 239 (saec. XIII): Isidoii chronica mi-
nora. II 413, 37.
Vatic. reginae n. 294 (saec. XI): Isidori ohronica mi-
nora. II 413,38; cf. 506.
Vatio. reginae n. 549 (saec. XII) cf. III 344.
Vatic. regiuae n. 551 (saec. XIII): Cassiodori de histori-
cis christianis. 11 39 (Q).
Vatic. reginae n. 553 (saec. XIII): Chronica Gallica
a. 452. I 624.
Vatic. reginae n. 554 (saec. XV): Tractatus de pro-
prietatibus gentium. 11 389 ad P.
Vatic. reginae n. 560 (saec. Xin/XIV) : Consularia
Constantinopolitana. I 203, 2.
Vatio. reginae n. 586 (saec. X): Victorii Aquitani cur-
sus paschalis. I 674 {U).
Vatic. reginae n. 667 cf. II 371.
Vatic. reginae n. 691 (saec. XII): Isidori chronica
maiora. II 403, 47.
Vatio. reginae n. 728 (saeo. XIV): Notitia Galliarura.
I 565, 21 ; cf. add. p. XI.
Vatic. reginae n. 755 (saec. X) : Bedae chronica maiora
et minora. HI 236 242.
Vatic. regiuae u. 775: Generationum regnoruraque la-
terculus Bedanus. III 348.
Vatio. reginae n. 905 (saec. XIV): Notitia Galliarum.
I 568, 54.
Vatic. reginae n. 982 (saec. X) : Notitia GalUarum. I
565, 27.
Vatic. reginae n. 1024 (saec. VIII): Laterculus reguni
Visigothorum. m 461, 1.
Vatic. reginae n. 1038 (saec.X): Bedae ohronica mi-
nora. III 242.
Vatic. reginae n. 1127 (saec. X): Notitia GaUiarum.
I 573, 97.
Vatic. reginae n. 1260 (saec. XI): Bedae chronica mi-
nora. III 242.
Vatic. reginae n. 1405 (saeo. X) : Bedae chrouica rai-
nora. III 242.
Vatic. reginae n. 1824 (saec. XIV) : Isidori ohronioa
minora. II 413, 39.
Vatic. reginae n. 1896 (saeo. XI): Notitia Galliarum.
I 567,43.
Vatic. reginae n. 1953 (saec. X): Isidori chronioa mi-
uora. n 413, 40.
Vatic. reginae n. 1964 (saec. XI): Historia Brittonura.
III 119 W.
V.atic. reginae n. 2034 (saec. XV) : Prosperi chronica,
Isidori chronioa minora. I 369, 27 11 413, 41.
Vatic. reginae u. 2077 (saec. VI/VII): Tractatus de
Henoch et Elia, cyolus paschalis a. 354 — 437, epi-
torae ohrouicorura Prosperianorum, excerpta ex Vic-
torii Aquitani cursu paschali, paschale Carapanum.
I 265 371 (V) 491, IV 675 (iV) 739 (F) 744 (K).
Vaticanus reginae aliquando n. 238 (saeo. X), qui con-
tinebat Notitiara Galliarura: cf. I 563 ad 8.
Vaticani reginae duo codices Sohelestratii (alter olim
n. 1248), quibus inerat Notitia Galliarum : of. I 574.
Vaticanus Ottobonianus n. 6 (saeo. X) : Bedae chronica
rainora. III 242.
Vaticanus Ottoboniauus n. 67 (saec. X): Bedae chronica
raaiora. III 236.
Vatic. Ottobonianus n.343 (saec. XIV) : Isidori chronica
rainora. II 413, 42.
Vatic. Ottobonianus n. 345 (saec. XI) : Isidori chronica
minora. II 413, 43.
Vatic. Ottobonianus n.352 (saec. XIV): Isidori chrouica
miuora. II 413, 44.
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
701
Vatic. Ottobonianus n. 404 (saec. XV) : Isidori clironica
minora (cum continuatione). II 413, 45 504.
Vatic. Ottobonianus n.4'27 (saec.XIV): Isidori chronica
minora. II 413, 4fi.
Vatic. Ottobonianus n.473(saec. XV): Prosperi cbronica.
I 369, 28.
Vatic. Ottobonianus n.477 (saec. XUl): Isidori chronica
minora. II 413, 47.
Vatic. Ottobonianus n. 604 (saec. XV) : Prosperi cbrouica.
I 369, 29.
Vatic.Ottobonianus n.643(saec. XV) : Prosperi cbronica,
Polemii Silvii laterculus provinciarum, Notitia Gal-
liarum. I 369, 30 531, 15 568.
Vatic. Ottobonianus n. 743 (saec. XV) ; Prosperi chronica.
I 369, 31.
Vatic. Ottobonianus n. 749 (saec. XV) : Prosperi chronica.
I 369, 32.
Vatic. Ottobonianus n. 1720 (saec. XVI): Isidori chronica
maiora (cum auctario). II 398, n 489.
Vatic. Ottobonianus n. 1758 (saec.XV) : Isidori chronica
maiora (cum additamentis). II 403, 51 ; cf. 498, 8.
Romanus bibliothecae Victorii Emanuelis n. 1267 (saeo.
XI): Prosperi chronica, generationum regnorumque
laterculus Bedanus. I 357, 1 III 348.
Romanus capituli S. Petri (saec. XV) : Prosperi chronica.
I 369, 34.
Romanus Barberinianus XIV, 18 (saec. XVII): Isidori
cbronica maiora. II 403,58; cf. 174 ad 1.
Romanus Barberinianus XXXI, 39 cf I 19.
Romanus Barberinianus n. 809: Polemii Silvii later-
culus provinciarum. I 531, 11.
Romanus bibliothecae Casanatensis BIII 1 (saec. XIII):
Notitia Galliarum. I 568, 53.
Romanus Casanatensis B IV 18 (saec. IX) : Generatio-
num regnorumque laterculus Bedanus, adnotationes
ad cyclos Dionysianos. I 751 {R) III 348.
Romanus Casanatensis n. 7 1 1 (saec. XI) : Isidori chronica
minora. 11 413, 49».
Romanus Chigianus A VIII 243 (saec. XV) : Isidori
chronica minora. II 413, 48.
Roraanus Chigianus A VIII 244 (saec. XIV): Isidori
chronica minora. II 413,49; cf. 504 (bis) 505.
Romanus bibliotbecae Corsinianae n. 122 (saec. XV) :
Prosperi cln'onica. I 357, 2.
Romanus Rossianus (apud Torquatum Rossi canoni-
cum) saec. XV : Prosperi chronica, chronica Gallica
a. 452. I 369,33 624.
Romanus VaUicellianus A 18 (saec. X): ^«ylloge Hi-
bernica. lU 12.
Romanus Vallicellianus B 40 (saec. XI) : Isidori chronica
maiora. 11 403, 56.
Romanus Vallicellianus Cl9 (saec. XV) : Isidori chronica
maiora (cum auctario). II 398, 19 489.
KomanusVallicellianus U33 (saec.XV): Isidori chrouica
maiora, eiusdem historia Gothorum Wandalonim
Suehorum, tractatus de proprietatibus gentium.
II 250 389 405, u.
SAN DANIELE.
Codex n. 10 (saec. XV): Prosperi chronica. I 370.
SIENA (SENA IVLIA).
Senensis bibl. publ. K IV 13 (saec. XV): Prosperi
cbronica. I .369, .15.
Seuensis K X 23: Bedao chronica niinora. III 242.
Senensis n. 19 (saec. XIVj: Isidori cbronica maiora.
II 403, 54.
TORINO (AVGVSTA TAVRINORVM).
Taurinensis D III 19 (saec. XI) : Isidori chronica mi-
nora. II 413, .50.
Taurinensis J II 7 (saec. XI): Isidori cbronica mi-
nora. II 413, 51.
Taurineusis J III 19 (saec. XI): Isidori cbronica mi-
nora. II 413,52.
Taurinensis J IV 14 (saec. XI) : Isidori chronica mi-
nora. II 413, 53.
Taurinensis a 11 2 (saec. c.VII): Laterculi inipera-
torum Romanorum codici Theodosiano adiuncti. III
412 413.
Taurinensis tabularii publici saec.VII: Liber genea-
logus. I 156.
Taurinensis bibliothecae regiae privatae n. 105 (saec.
VIII/IX): Bedae chronica maiora. III 237.
UDINE (VTINVM).
Utinensis bibliotbecae episcopalis oct. n. 14 (saec. XI):
Epitome chronicorum Marcellini. II 50 ( U).
VENEZIA (VENETIAE).
Venetus Marcianus Lat. cl. II n. 46 (saec. XIII): Isi-
dori chronica maiora. II 400, 30.
Venetus Marcianus Lat. cl. II n. 47 (saec. XIV): Isi-
dori chronica minora. II 413,54; cf. 506.
Marcianus Lat. cl. VI n. 135 (saec. XV) : Marcellini
chronicon epitomatum. 11 51, 4.
Marcianus Lat. cl.IX n.l (saec. XV): Prosperi chronica.
I 369, 36.
Marcianus Lat. ol. IX n. 76 (saec. XV) : Prosperi chronica.
I 369, 37.
Marcianus Lat. cl. X n. 72: cf. II 402 ad 42.
Marcianus Lat. cl. X n. 88: Polemii Silvii latorcnlus
provinciarum. I 531, 13.
Marcianus Lat. cl. XIV n. 177: cf. II 402 ad 42.
Marcianus Zanettianus n. 348: Prosperi chronica. 1
369, 38.
Venetus monasterii S. Michaelis de Torcello n. 329
(saec. XV): Epitome Marcellini chronicorum. II
52, 12. (Hodie latet).
VERCELLI (VERCELLAE).
Vercellensis bibl. cap. u. 58 (saec. IX): Isidori chrouica
minura. U 4 13, 55.
Vercellensis bibl. cap. n.l02 (saec.lX): Isidori chronica
minora. II 414, 56.
Vercelleusis bibl. cap. n. 128 (saec. X): Isidori chronica
minora. II 414, 57.
702
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
Vercellensis bibl. cap. n. 202 (saec. IX): Isidori chronica
minora. II 414, 58.
VEBONA (VERONA).
Veronensis bibliothecae capitularis n. 26 (saec. XV):
Prosperi chronica. I 369, 39.
Veronensis bibl. cap. n. 58 (saec. Vin): Polemii Silvii
laterculus provinciarum. I 516.
Veronensis bibl. cap. n. LII [50] (saec. VIII): Notitia
Galliarum. I 563, 6.
Vei'onensis bibl. cap. n. LV [53] (saec. V) : Fasti con-
sulares Veronenses. III 382.
Veronensis bibl. cap. n. XCVI [90] (saec. XI): cf. II 56.
Veronensis Saibantiuus (eaec. XI) : Prosperi chronica.
I 370 sq.
HISPAKI4 ET PORTVGAIiLIA.
ALCALA DE HENAREZ (COMPLVTVM).
Alcalensis sive Complutensis vid. Matritensis univ.
n. 134.
ALCOBAgA (ALCOBATIA).
Alcobaciensis deperditus (saec. VIII/IX): Prosperi
chronica, Victoris Tonnennensis chronica, lohannis
Biclarensis chronica, chronica Caesaraugustana, e.x-
positio temporum Hilariana, chronica Gallica a. 511,
Hydatii epitome Hispana, epitome Carthaginiensis,
Isidori historia Gothorum Wandalorum Sueborum,
continuatio Isidori Hispana a. 754. I 367 493 626
II 8 166 sqq. 261 330,1 IH 415.
COIMBBA (CONIMBRICA).
Conimbricensis archicoenobii S. Crucis n. 83 (saec.
Xn) : Laterculus regura Visigothorum. II 462, lo.
ESCOBIAL (ESCVRIALE, ESCVRIACVM).
Escurialensis b I 9 (saec. XV) : Liber genealogus, Isi-
dori historia Gothorum cet. ex recensione Lucae
Tudensis. I 159, 7 II 265.
Escurialensis b I 10 (saec. XIII): Isidori chronica mi-
uora. II 415, va.
Escurialensis b I 11 (saec. XIV): Isidori chronica mi-
nora. II 415,127; cf. 505.
Escurialensis b I 12 (saec. XIV) : Isidori chronica mi-
nora. 11 416, 128.
Escurialensis d 1. 1 (saec. X): Epitome Ovetensis. 11
370.
Escurialensis d 1. 2 (saeo. X): Epifome Ovetensis. II
370.
Escurialensis fl. 28: Isidori historia Gothorum cet.
ex recensione Lucae Tudensis. II 265.
Escurialensis & I 2 (saec. XIV): Isidori chronica mi-
nora. II 416, 129; cf. 505.
Escurialensis & I 3 (saec. XI): Isidorl ehronica mi-
nora. II 416, 130.
Escurialensis & I 14 (saec. Vlll): Isidori chronica mi-
nora. 11 416, 131.
Escurialensis & II 3 (saec. XV) : Prosperi chronica.
I 370, ih.
Escurialensis & IV 23 (saec. XVI) ; Victor Tonnennensis,
lohannes Biclarensis, chronica Caesaraugustana. H
173.
Escurialensis P I 6 (saec. X/XII): Isidori chronica mi-
nora. II 416, 132.
Escurialensis P 1 7 (saec. IX): Isidori chronica mi-
nora. II 416, 133.
Escurialensis P I 8 (saec. IX) : Isidori chronica mi-
nora. H 416, 134.
Escurialensis Q II 24 (saec. VIU) : Isidori chronica mi-
nora. II 416, 135; cf. 506.
Escurialensis (olim Oveteiisis) R II 18 (saec. VII):
Prosperi chronica cura additamentis, Isidori historia
Gofhorum. I 362(0) 380sq. 488 U 261(17).
Escurialensis R HI 9 (saec. XH): Isidori chronica mi-
nora. II 416, 136.
LEON (LEGIO VH GEMINA).
Legionensis liber cf. II 257.
MADRID (MATRITVM).
Matrifeusis bibliothecae nationalis A 16 (saec. XII):
Libri generatiouis pars. I 79, 3 c.
Matritensis bibl. nat. A 51 (saec. XIII) : Isidori chronica
minora. II 416, 137.
Matritensis bibl. nat. E 2 (saec. XVH) : Continuatio
Isidori Htspana a. 754, epitome Ovetensis, tractatus
de proprietatibus gentium. II 331, 5 370 {31) 389.
Matritensis (Perezianus) bibl. nat. F 38: Hydatii
chronicorum epitome, chronica Victoris Tonnennen-
sis, item lohannis Biclarensis, Isidori chronica
maiora, eiusdem historia Gothorum VVandalorum
Sueborum, continuationes Isidori Byzantia Arabica
a. 741 et Hispana a. 754, epitome Ovetensis, later-
culus regura Visigothorum. II 9, 6 174, 4 265 329
331, .s 371 406 UI 461, 2.
Matritensis bibl. nat. F 58 (saec. XVI): Isidori historia
Gothorum Wandalorum Sueborum (cum additamen-
tis Pelagianis), laterculus regum Visigothorum. H
264, .) 305; cf. 262 not. 2 lU 461 (ad 2) 462, 12.
Matritensis bibl. nat. F 86 (saec. XII) : Epitorae Ove-
tensis. II 371 376.
Matritensis bibl. iiat. F 93 (saec. XVI) : Isidori historia
Gothorum Wandalorum Sueborum. II 264, ."..
Matritensis bibl. nat. F 130 : Isidori historia Gothorum
cet. ex recensione Lucae Tudensis. II 265.
Matrifensis bibl. nat. P 138: Isidori hisforia Gofhorum
cet. ex recensione Lucae Tudensis. II 265.
Mafritensis bibl. nat. Q 10: Epitome Ovetensis. U
.371.
Matritensis bibl. nat. Q 129: Poleraii SUvii laterculus
provinciarum, nofitia Galliarum. 1 530, 5 ; cf. p. X
add. ad p. 531. (Nunc latet).
Matritensis bibl. nat. T 10 (saec. XVI aut XVU): Liher
genealogus, Isidori historiae (cum additamentis Pe-
lagianis), eiusdem chronica maiora. I 159,7 11264,4
305 405 (ad 71) 494, lo.
Matritensis bibl. naf. T 119: Epitome Ovefensis. II
371.
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
703
Matritensis bibl. nat. T 235: Epitome Ovetensis. II 371.
Matritonsis bibl. nat. X 2.S (saec. XIII): Isidori historia
tiotboriiin, Wandalorum, Suebonim. II 2f)l.
Matritensis bibl. nat. X IGl (saec. XI/XII): Isidori
clnonica maiora, einsdem historiae, tractatus de
proprietatibus gentium. II 258 (N) 389 405, 73.
Matritcnsis bibl. nat. V 183: Epitome Ovetensis. 11371.
Matritensis bibl. nat. Legionensium n. 4 — 7 (saec. XD:
Laterculus regum Visigothorum. III 462, ii; cf. 469.
Matritensis bibl. nat. Toletanorum n. 15, 8 (saec.
VIII IX): Isidori cbronica niinora. II 416,138.
Matritensis bibl. nat. Toletanorum n. 15, 9 (saec. XI):
IsiJori cbronica minora. II 416,139.
Matritensis bibl. uat. Toletauorum n. 15, lo (saee. XIV) :
Isidori cbronica miuora. II 416, 142.
Matritcnsis bibl. nat.Toletanorum n. 15, li (saec. Xin):
Isidori cbronica miuora. II 416, 143.
Matritensi bibl. nat. Toletanorum n. 27, -JG: Hydatii
chronicorum epitome, lobannis Biclarensis cbronica,
Isidori chronica maiora , eiusdem historiae , con-
tiuuationes Isidori Byzantia Arabica a. 741, Hispana
a. 754 , laterculus Visigothorum: II 9 174,3 265
329 331, ,i 406 IH 462, 12.
Matritensis bibl. nat. Toletanorum n. 27,28 (saec. XIH):
Isidori historiae ex recensioneLucaeTudensis. H264.
Matritensis (olim Alcalensis sive Complutensis) biblio-
thecae universitatis n. 134 (saec. XIII): Prosperi
cbronica, epitome chronicorum Prosperi cum auctario ;
Victoris Tonncnnensis cbronica ; lobannis Biclarensis
chi'onica; e.xpositio temporum Hilariana; narratio
de imperatoribus domus Valentinianae et Theo-
dosianae; cbronica Gallica a. 511; Ilydatii chroni-
corum epitome; cbronica Carthaginiensia (laterculus
regum Wandalorum et Alanorum); Isidori chronica
maiora, eiusdem bistoriae, historiarum continuatio
Hispaua a. 754. I 367 {Z) 372 486 sq. 491 493
617 626; cf. add. p. IX sq. (ad p. 3G7l p. XH (ad
p. 617 et 626) 118 lC7sqq. 262 (J/) 330,2 405,
70 III 415 456, 4.
ilatritensis univ. F 63 (saec. XV): Prosperi chronica.
I 360, 6.
Matritensis uiiiv. (antea Alcalensis E 2. 7) saec. XV:
Prosperi clironica. I 370, 46.
Matritensis academiae est. 3 gr. 4* 6 1 (saec. XV) :
Isidori historiae. II 260 ad H.
Matritensis acaderaiae est. 23 gr. 7» A 189 (saec. XIII) :
Isidori cbronica maiora, eiusdem historia Gothorum,
principiuni chronicorum a. 741. II 260 (i?^) 329
402, 44.
Matritcnsis academiae, antea S. Aemiliani de la Co-
golla u. 8 (saec. X) : Isidori chronica minora. II
416, 140.
Matritensis academiae, antea S. Petri de Cardena
n. 12 (saec. X): Isidori chronica minora. II 416, 141.
Matritensis bibliothecae regiae privatae 2 C. 5 (saec.
Xin/XIV): Isidori historiae ex receusione Lucae
Tudensis. II 264.
Matritensis bibl. reg. privatae 2 J. 8 cf. II 258.
CHRONICA III.
OSJUA (OXOMA s. VXAMA).
Oxomensis (Osmensis) Pereziauus hodie deperditus:
Continuatio Isidori Ilispoiia a. 754, Ilydatii chroni-
corum cpitomc, laldori clironica maiora, laterculus
regum Wandalorum et Alanorum. 11 8 sq. 331,4
406 UI 456, .5.
OVIEDO (OVETVM).
Ovetensis Pelagii deperditus (saec. XII): Liber genea-
logus, laterculus reguni Visigotborum. 1 1,09,7 II
262 HI 461, 2 462, 12.
BODA.
Rodensis liber: Isidori historiae et cbronica maiora.
H 258 405, 72.
SALAMANCA (SALMANTICA).
Sahnanticanus bibl. univ. 2. 3. 5 (saec. XIV): Isidori
historiae ex recensione Lucae Tudensis. II 264.
SEGOB.be (SEGOBRIGA).
Segobrigensis Pereziauus: Hydatii cbronicorum epi-
tome, Victoris Tonnennensis chronica, lohannis Bicla-
rensis chrouica, Isidori chronica maiora, continuatio
Isidori Byzantia Arabica a. 741, laterculus regura
Visigothorum. H 9, 6 174,2 329 406 sq. Ul462,i2.
SOBIA.
Soriensis deperditus: Victor Tounenneiisis, lohannes
Biclarensis, chronica Caesaraugustana, Isidori chro-
nica maiora, eiusdem historia Gothorum Wanda-
lorum Sueborum, continuatio Isidori Byzantia Arabica
a. 741 , latereulus regum Visigothorum. II 1(55
260 329 406 III 461, 2 468.
TOLEDO (TOLETVJl) v. MADBID.
VALLADOLID (VALDOLETVM).
Valdoletanus n. 64 (saec. XV) : Prosperi chronica. 1
370, 47.
VALENCIA (VALENTU EDETANORVM).
Codex n. 112: Prosperi chronica. I 371.
OAL,IiIA.
ALBY (M,m.A, ALBIGA, ALBIGISl.
Albigensis n. 29 (saec. VIII) : Polemii Silvii laterculus
provinciarum, notitia Galliarom, tractatus de no-
minibus Gallicis, Isidori chronica maiora. I 524
563,9 613 H 396,6; cf. UI 358.
AMIENS (AMBIANVM).
Ambianensis n. 10 (saec. IX) commemoratur lU 7.
Ambianensis n. 221 (saec. XII): Isidori chronica mi-
iiora cnm additaraentis. II 414, .'.9 .502.
Aniliiancnsis n. 222 cf. III 240.
Ambianeusis u. 407 (saec. XVI) : Exccrpta ex chrono-
grapho a. 354. I 30, 5.
90
704
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
AVBANCHES (ABRINCAE).
Abrincensis bibliothecae civicae n.86: Chronica Gallica
a.452. I 624.
Abrinceusis n. 162 (saec. XII ex.): Gildae ile excidio
Britanniae. UI 14 {A).
BATEUX (BAIOCAE, BAIOCASSIVM CIVITAS).
Baiocensis liber: Cbronica GaUica a. 452. 1 624.
BOBDEAUX (BVRDIGALA).
BurdigalensisDuchesnii: Notitia Galliarum. I 572,90.
BOULOONE SUR MER (BONONIA).
Bononiensis n. 115 (saec. XII): Notitia GaUiarum. I
569, 61.
CAMBRAY (CAMARACVM, CAMERACVM).
Cameracensis n. 863: Chronica Gallica a. 452. I 624.
CEABTBES (AVTRICVM, CARNVTVM).
Codex n. 19 [26] (saec. X): ef. HI 240.
u. 76 [55] (saec. X): of. III 240,
n. 98 [77] (saec. IX/X) : Historia Brittonum.
m 119.
n. 193 [172] (saec.XI): Notitia GaUiarum. I
566, 35^.
PIJON (DIVIO, DIVIONVM).
Divionensis n. 269 (saec. XII) : Generationum regno-
rumque laterculus Bedauus. III 347.
Divionensis n. 561 = 322 : Chronica Gallica a. 452.
I 624.
DOUAI (DVACVM).
Duacensis n. 750: Chronica GaUica a. 452. I 624.
Duaoeusis n. 753 (saec. XI/XII) : Pars notitiae Gal-
liarum. I 566 ad 35.
Duacensis n. 756: Chronica Gallica a. 452. I 624.
EVBEUX (EBORICA, EBROICVM).
Eboricensis n. 41 (saeo. XIII) : Historia Brittonum.
m 132.
Eboricensis n. 60 (saec. XI) : Bedae chronioa maiora.
m 238.
LANDEVENEC.
Chartuhirium Landeveneoense saec. XI of. III 22.
LAON (LAVDVNVM, LVGDVNVM CLAVATVM).
Lauduneusis n. 403 (saec. XII): Notitia GaUiarum. I
574, 101.
Laudunensis alius: Chronica GaUica a. 452. I 624.
LIMOOES (LEMOVICVM).
Lemovicensis bibliothecae publioae n. 1 (saec. XII):
Prosperi ohronicorum exempla duo (alteruni decur-
tatuni), Isidori cbronica niaiora. I 357 ( 1') 367 {X)
486 U 402, 42.
MONTFELUEB (MONS PESSVLANVS).
Montispessulanus ii. 3 (saec. XII) : Notitia Galliarum.
I 568, 50.
MontispesBuIanus n. 32 (saec. XII/XUI) : Consularia
Constantinopolitana. I 203, l.
Montispessulanus n. 151 (saec. XI/XIl): Excerpta ex
cbronlcis Hydatii. II 9.
Montispessulauus n. 280 (saeo. XIII); Notitia Galliarum.
I 566,40.
Moutispessulauus n. 306 (saeo. IX): Generationum reg-
norunique laterculus Bedauus. III 347. Cf. 1371.
FABIS (PARISII).
Parisinus Lat. n. 1451 (saeo. X): Notitia Galliarum,
traotatus de nominibus Gallicis. I 564, ii 613.
Parisinus Lat. n. 1452 (saec. X): Notitia GaUiarum.
I 562, 4.
Parisiuus n. 1454 (saec. X): Notitia Galliaruin. I
564, 19.
Parisinus n. 1458 (pars I saec. IX, II et lU saec.
XII/XIU) : Notitiae Galliarum exempla iria. I 564,
20 568, 51 569, 57.
Parisinus n. 1557 (saec. X): Laterculus regum Visi-
gothorum. III 462, 8.
Parisinus n. 1791 (saeo. XII): Cassiodori de historicis
christianis. II 39 (C).
Parisinus n. 1792 (saeo. XIII): Cassiodori de historiois
christianis. II 39 (jB).
Parisiuus n. 1793 (saec. XII) : Chronica Gallica a. 452.
I 624.
Parisinus n. 1862 (saec. X) : Isidori cbronica maiora.
U 403, 4S.
Parisinus n. 1863 (saec. X) : Isidori chronica maiora.
U 403,49.
Parisinus n. 1906 (saec. XIII): Cassiodori de historiois
cliristianis. II 39 [D),
Parisinus n. 2123 (saec. IX): Notitia Galliarum. I
570, 6s.
Parisinus n. 2321 (saec. XII) : Chronica Pseudoisi-
doriana. II 495, 2. Commem. I 367.
Parisinus u. 2449 (.saec. X): Notitia Galliarum. I
572, 92.
Parisinus u. 2769: Epitome Ovetensis. II 371.
Parisinus n. 3088 (saeo. XII): Isidori chronica maiora.
U 401, 35.
Parisinus n. 3182 (saec. X/XI) : Gildas de paenitentia.
UI 11.
Parisinus u. 3837 (saec. IX) : Notitia Galliarura. I
566, 33.
Parisinus n. 3838 (saeo. X) : Notitia Galliarum, trac-
tatus de uominibus Gallicis. I 573, 93 613.
Parisinus n. 3839 A (saec. X) : Notitia Galliarum.
569, 5S.
Parisinus n. .3842 A (saec. X): Notitia Galliarum.
564, 2t.
Parisinus n. 3843 (saec. X): Notitia Galliarum.
572, 83.
Parisinus u. 3852 (saec. X): Notitia Galliarum.
572, 84.
Parisinus n. 4280 A (saec. X) : Notitia GaUiarum.
571, 69.
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
705
P.niisinus n. 4280 B (saec. X) : Notitiae Galliarum
c.xcmpia duo. I 50.^,22 571,70.
l'nii.sinus n. 4375 (saec. XII): Notitia fialliaium. I
5G9, .',9.
Paj-isinus n. 4418 (saec. IX): Lateiculus legum Visi-
gothorum. in 462, 6.
l'arisinus n. 4667 (saec. IX in.): Laterculus regum
Visigotlionim. III 461, 3 ; cf. 469.
Parisimis n. 4668 (saec. IX): L.aterculiis regum Visi-
pothorum. III 462, 5.
Parisinus n. 4669 (saeo. XI): Laterculus reguui Visi-
gothorura. III 462, 7.
Parisinus n. 4800 (saec. XV): Notitia Galliarum. I
567, 47.
Parisinus n. 4806 (saec. X) cf. I 527.
Parisinus n. 4807 (saec. IX ex.) commenioratur I
529 not. 2.
l'arisinus n. 4808 (saec. IX vel X): Notitia Galliarum,
tractatus de nominibus Gallicis, Polemii Silvii later-
culus provinciarum. I 516 524 564, lO 613.
Parisinus n. 4841 (saec. X): Isidori chronica maioi-a.
n 399,26.
Parisinus n. 4859 (saec. X): Victorii Aquitaui cursus
paschalis. I 515 674 sq.
Parisinus n. 4860 (saec. X): Prosperi chronica cum
additamentis, Cassiodori chronica cum auctario, Isi-
dorl chronica maiora, Bedae chronica maiora et
miuora cum coutinuatione Caroliiigica prima, gene-
rationum regnorumque laterculus Bedanus, later-
culus regum Visigothorum, Victorii Aquitani cursus
pasohalis. I 363 sq. 488 674 (P) 675 II 117 (P)
401,41 III 235 241 242 344 347 456,2.
Parisinus n. 4861 (saec. XIII): Chrouica Gallica a. 452.
I 624.
Parisinus n. 4862 (saec. XIII): Chronica Gallica a. 452.
I 624.
Parisinus n. 4863 (saec. XIII) : Chronica Gallica a. 452.
I 624.
Parisinus n. 4864 (saec. XIV): Chronica Gallica a. 452.
I 624.
Parisinus n. 4865 (saec. XV): Prospori chronica. I
369, 40.
Parisinus n. 4867 (saec. XIV): Chronica Gallica a. 452.
I 624.
Pai-isinus n. 4868 (saec. XV) : Prosperi chronica. I
369, 41.
Parisinus n. 4869 (saec. XV) : Prosperi chronica. I
369, 42.
Parisinus n. 4870 (saec. XIV): MaroeUini chrouioon
epitomatum, Bedae chronica maiora. II 50^ 2 III
236.
Parisiuus u. 4871 (saeo. XI): Liber generationis, Pro-
speri chronica, Isidori chronica maiora. I 81,6 362
II 404, 62.
Parisinus n. 4873 (saec. XII): Isidori historia Gotho-
rum Wandalorum Sueborum. II 256 (P).
Parisinus n. 4883 A (saec. XI) : Isidori chronica maiora,
generationum reguorumque lateroulus Bedanus. II
401, 3S m 348.
Parisinus n. 4884 (saec. VII/VIII): Chronicon Alexan-
drinuni (Barbarus Scaligeri). I 83 272.
Parisinus n. 4885 (saec. XII): Bedae chronica maiora.
m 236.
Parisinus u. 4886 cf. IH 238.
Parisinus n. 4892 (saeo. XII): Traotatus de proprie-
tatibus gentium. II 389 (P).
Parisinus n. 4909 (saec. XV): Notitia Galliarum. I
569, .',6.
Parisinus n. 4955 (saec. XIV) : Notitia Galliarum. 1
569, 60.
Parisinus n. 5001 (saec. XI): Notitia Galliarum. I
565, 23.
Parisinus n. 5009 (saec. XIII) : Isidori chronica mi-
nora, generationum regnorumque laterculus Beda-
nus. U 414,60 m 348.
Parisinus u. 5091 (saec. XI): Isidori chronica maiora
cum auctario. n 397, lo 489.
Parisinus n. 5232 (saec. XII): Ilistoria Brittonura.
m 122.
Parisinus n. 5289 (saec. XI) : Isidori chrouica minora,
Bedae chronica maiora et minora, generationum
regnorumque laterculus Bedanus. II 414, 61 m 236
242 348.
Parisinus n. 5285E (saeo. XVH vel XVm): Polemii
Silvii laterculus provinciarum. I 530, 7.
Parisinus n. 5318 (saec. Xm) cf. m 4.
Parisinus n. 5543 (saec. IX et XI) : Isidori clironica
minora, Bedae chronica minora, generationum reg-
norumque laterculus Bedanus. II 414, 62 m 242
348. Cf. I 33, 8 m 240.
Parisinus n. 5610 A (saec. XII) commemoratur m 22.
Parisinus n. 6113 (saec. XIII): Historia Pseudoisi-
doriana. II 377. *
Parisinus n. 6161 (saec. XV); Bedae chronica maiora,
III 236.
Parisinus n. 6186 (saeo. XIS'): Notitia Galliarum. 1
568, 52.
Parisinus n. 6235 (saec. XV) : Gildae de excidio Bri-
tanniae. III 14 (E).
Parisinus n. 6274 (saeo. XIII): Historia Brittonum.
III 121.
Parisinus n. 6815 (saec. XIV) : Isidori historia Gotho-
rum Wandalorum Sueborum. II 256.
Parisinus n. 7296 (saec. IX) : Bedae ohrouica maiora.
III 236.
Parisiuus u. 7297 (saec. X vel XI) : Generationum reg-
norumque laterculus Bedanus. III 348; cf. 240.
Parisinus n. 7361 (saec. XII): Generationum regno-
rumque laterculus Bedanus. IH 348.
Parisinus u. 7418 (saeo. XIV): Libri geuerationis pars,
Bedae 'hrouica maiora. I 79, 3i III 236.
Parisinus u. 7530 (saec. IX): Isidori clironica minora.
II 414, 63.
Parisinus u. 7582 (saec. IX): Isidori chronica minora.
II 414, 64.
Parisinus n. 7583 (saec. X): Isidori chrouica minora.
II 414, 65.
Parisinus n. 7584 (saeo. X) : Isidori chronica miuora.
U 414, 66.
90»
706
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
Parisinus n. 7585 (siiee. X); Isidori ehronica ininora.
II 414, G7.
I'arisinu.s n. 7588 (saec. X) : Isidori chronica niinora.
II 414,68.
Parisinus n. 7589 (saec. XII) : Isidori cln'onica minora.
n 414, 69.
Parisinus n. 7590 (saee. XIII): Isidori clironica minora.
H 414, 70.
1'arisinus n. 7591 (saec. XIII): Isidori chronica minora.
II 414,71.
Parisinus n. 7592 (saec. XIII): Isidori cln-onien nilnora.
II 414, 72.
Parisinus n. 7593 (saec. XIII) : Isidori chroniea minora.
II 414, 73.
Parisinus n. 7594 (saec. XIII) : Isidori chronica niinora.
II 414, 74.
Parisinus n. 7595 (saec. XIU) : Isidori chronica maiora
cum additamentis. II 414, 75 502.
Parisinus n. 7596 (saec. XIII) : Isidori chronica minora.
II 414, 76.
Parisinus n.7596A (saec. XIII): Isidori ehronica rainora.
II 414, 77.
Parisinus n. 7597 (saec. XIV) : Isidori chronica minora.
II 414, 78.
Parisinus n. 7598 (saec. XIV) : Isidori chronica minora.
II 414, 79; cf. 505.
Parisinvis n. 7599 (saec. XIV) : Isidori chronica minora.
II 414, 80.
Parisinus n. 7600 (saec. XIV) : Isidori chronica minora.
n 414, 81.
Parisinus n. 7601 (saec. XIV) : Isidori chronica minora.
II 414,82; cf. 506.
Parisinus n. 7602 (saec.XV): Isidori chronica minora.
II 414,83.
Parisinus n. 7603 (saec. XV) : Isidori chronica minora.
II 414,84.
Parisinus n. 7604 (saec. XIV): Isidori chronica minora.
II 414, 85.
Parisinus n. 7607 (saec. XV) : Isidori chronica miuora.
II 414, 86.
Parisinus n. 7670 (saec. X) : Isidori chronica minora.
II 414, 87.
Parisinus n. 7672 (saec. XII) : Isidori clironica minora.
II 414, 88.
Parisinus n. 7674 (saec. XIV) : Isidori chrouica minora.
II 414, 89; cf. 506.
Parisinus n. 7675 (saec. XIV) : Isidori chronlca mlnora.
II 414,90; cf. 506.
Parisinus n. 7676 (saec. XV): Isidori chronica minora.
II 414,91.
ParisInuB n. 7886 cf. I 33, 8.
Parisinus n. 8319 (saec. XI) commem. I 545.
Parisiuus n. 8501 A (saec. XII) : Isldori chronica mi-
nora. II 414, 92.
Parisinus n. 8865 commem. II 56.
Parisinus n. 8948 (saec. XII): Bedae chronica raaiora.
III 236.
Parisinus n. 9380 (saec. VIII/IX): Isldori chronlca
maiora cum auctario. II 397, 9 489.
Parlsinus n. 9631 (saec. XII): Notltia Galliarum. I
565, 24.
Parislnus n. 9661 (saec. XV): Polemli Silvii latercuhis
provinciarum , notltia Galliarum. I 530, n 571,74.
Panslnus n. 9768 (saec. XI) cf. III 119.
Parislnus n. 10291 (saeo. X): Isldori chronlca niinora.
II 414,93.
Parisinus n. 10292 (saec. X): Isidori chronlca minora.
II 414, 94.
Parisinus n. 10293 (saec. X): Isidori chronica minora.
II 414, 95 ; cf. .506.
Parisinus n. 10837 (saec. VIII in.) cf. III 4.
Parismus n. 10910 (saec. VII/VIII): Llher generatlonis,
chronlcorum Hydatil epitome Fredegariana , Isidorl
chronica maiora. I 78, 2 II 9 398, 22.
Parislnus n. 11108 (saec. XII) : Historla Brittonum.
III 120 (N).
Parlslnus n. 11478 commem. I 517 not. 3.
Parislnus (Slrmondianus) n. 11479 cf. I 563 ad 5;
564 ad 14.
Parlslnus n. 11504. 11505 (saec. IX) commem. III 7.
Parisinus n. 11529. 11530 (saec. VHI/IX) cf. II 261.
Parlsini n. 11676 — 11680: Isidori chronica minora.
II 414,96; cf. 506 (ad 11676).
Parlslnus n. 11864 (saec. XII) : Isidori chronlca mi-
nora. II 414, 97.
Parislnus n. 11889: Notltla Galliarum. I 567 ad 41.
Parislnus n. 11909: Consularia Constantlnopolitana.
I 202. Cf. II 48 not. 2.
Parisinus n. 12021 (saec. VIII) : Sylloge Hibernica.
lU 12.
Parlslnus n. 12097 (saec. VI): Notitia Galliarum. I
563, 5.
Parlsinus n. 12117 (saec. XI): Isldorl chronica malora,
generationum regnorumque laterculus Bedanus. II
404, 63 lU 348.
Parlsinus n. 12160 (saec. XU ex.): Casslodori de
historicls chrlstianis. II 39 {£).
Parisinus n. 12161 (saeo. VIII) cf. II 44.
Parlsinus n. 12236 (saec. IX) : Isldori clironlca maiora.
II 401, 39.
Parisinus n. 12237 (saec. IX) : Isidorl clironlca malora.
U 401,40.
Parisinus n. 12445 (saec. X): Notitia Galliarum. I
567,41.
Parislnus n. 13013 (saec. IX): Bedae chronlca malora.
lU 236.
Parisinus n. 13372 (saec. XI) : Bedae chronica mlnora.
III 242.
Parlsinus n. 13403 (saec. IX): Notltia Galliarum, Bedae
chroulca maiora. I 566, 34 III 236.
Parlslnus n. 13657 (saeo. XI): Notitla Galllarum. I
565, 25.
Parlsinus n. 14085 (saec. X) : Isidori chronica minora.
II 414,98.
Parlsinus n. 14314 (saec. XII): Notitla Galllarum. I
569, 62.
I'arislnus n. 14624: Chronlca Gallica a. 452. I 624.
Parisinus n. 14743 (saec. XII/XIII et XIV): Notitia
Galliaruni , Isidorl chronlca minora. I 565, 29 II
415, 99; cf. I add. p. XI.
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
707
Parisinus n. 15008 (saec. X): Bedae chronica niaiora.
III '23G.
l'ansinus n. 15009 (snec. XII): Notitia Cialliaruui,
Isidori chronioa minora, liistoria Brittonum epito-
mata. 1 565,30 II 415, loo 111 122; cf. 1 add. p. XI.
Parisinus n. 15174 (saec. XVI): Gildae de excidio
Britanniae. 111 20.
Parisinus n. 1621G (saec. XUI): Isidori cbronica rai-
nora. II 415, lOl.
Parisinus n. 16252 (saec. XIV): Notitia Galliaruni. I
:')T3,»4.
Parisinus n. 1G3G1 (saec. XI vel Xll) : Victorii Anui-
tani cursus iiaschalis, Bedae chroniea raaiora. I
673 sq. in 236.
Parisinus n. 1G897 (saec. Xll): Notitia Galliarum. I
573, 95.
Parisiniis n. 17159 (saec. X): Isidori cln'onica minora.
II 415, 10'.'.
Parisinus n. 171G0 (saec.XII): Isidori chronica minora.
II 415, 103.
Parisinus n. 17161 (saec. XII): Isidori chronica minora.
II 415, 104.
Parisiuus n. 17402 (saec. XII): Cassiodori de historicis
christiauis. 11 39 {A).
Parisinus n. 17544 (saec. XII): Consularia Constan-
tinopolitana, Isidori clironica niaiora (cum addita-
mento). I 203, 3 II 402, 45; cf. 493, 7.
Parisinus n. 17545 (saec.XlI) : Chronica Gallica a. 452.
I 624.
Parisinus n. 17875 (saec. XII) : Isidori chronica minora.
II 415, lo.s; cf. 506.
Parisinus n. 17876 (saec. XII) : Isidori chronica minora.
II 415, 106.
Parisinus n. 17877 (saec. XII): Isidori chrouica minora.
II 415, 107.
Parisinus n. 18416 (saec. XII) : Generationum regno-
rumque laterculus Bedanus. III 348.
Parisinus graec. n. 2394 cf. III 363 uot. 1.
Parisinus gr. n. 2492 cf. HI 362.
Parisinus bibl. nat. nouv. acquk. lat. (nuper emptorum)
n.456 (saec. Xn): Generationum regnorumquo later-
culus Bedanus. III 348.
Parisinus nouv. acq. lat. n. 1424: Polemii Silvii later-
culus provinciarum. ^I 530, 3.
Parisinus nouv. aai. n. 1460 (saec. X) : Notitia Gal-
liarum. I 565, 26.
Parisinus nouv. acq. n. 1543 (saec. Xll): Chronica Gal-
lica a. 452. I 624.
Parisinus nouv. acq. n. 1612 cf. III 240.
Parisinus nouv. acq. n. 1613 (saec. IX): Excerpta ex
lihro generatiouis. I p. VII add. ad p. 78.
Parisinus nouv. acq. u. 1615 (saec. IX inc.) : Bedae
chronica maiora et minora, generationum regno-
rumque laterculus Bedanus. lU 237 (il/) 242 334 sq.
348.
Parisinus nouv. acq. n. 1630: Bedae chronica maiora.
III 240.
Parisinus nouv, acj. n. 1632 cf. III 240.
Parisinus nouv. acrj. n. 21G9 (.saec. XI): Isidori chronica
minora. II 415, 10«.
Parisinus ?itm)i. acq. n. 22,53 (saec. X): Notitia Gal-
liarum. I 573, ac.
Parisinus bibliothique de VArs6nal n. 982 (saec. XIV) :
Isidori chronica raaiora, eiusdem historiae, continuatio
Isidori llispana a. 754. II 2«! (J) 331,3 40,5,69.
Parisinus bihl. cZe /'.itrs^noi n. 985 (saec. XIV); Isidori
chronica maiora. II 399, 2S.
Parisinus olim S. Victoris: cf. II .52, u.
BEEIMS (REMl).
Remensis K 759 [757] (saec. XII ex.?): Prosperi
chronica. I 369, 43.
ROUEN (ROTHOMAGVS, ROTOJIAGVS).
Rotomagensis n. 1177 =.U 74 [antea U 123] (saec.
Xn): Ilistoria Brittonum. III 132.
Rotomagensis n. 1181 = U 81 [autea U 11] (saec.
XV): Isidori chronica maiora. II 406.
Rotomagensis n. 1360 (saec. XUl) : Cassiodori de
historicis cliristiauis. 11 39 {F).
Rotomagensis U 11. 7: Chronica Gallica a. 452. I 624.
123
Rotomagensis V 74 (olira V ): Bedae chronicoruni
minorura exempla duo. III 242.
Rotomagensis Y87. 60: Chronica Gallioa a. 452. I
625.
ST. OMER (AVDOMAROPOLIS).
Sanctomerensis bihl. publ. n. 697 + 706 (saec. X/Xl) :
Marcellini chronicon , Notitia Galliarum. I 566, Sfi
II 47 (,S).
TOURS.
Codex n. 334 of. III 240.
TROYES.
Codex u. 38G: Isidori chi-onlca maiora. II 406.
VALENCIEKNES.
Codex B 5. 66 (saec. X) cf. III 240.
Codex T 4. 16 cf. III 240.
BELGICVM ET HOLIiANDIA.
BRUXEhLES (BRVXELLA, BRVXELLAE).
Bruxellensis n. 495—505 (saec. X) : Notitia Galliarum.
I 571, 76.
Bruxellensis n. 668 (saec. XIV): Isidori chronica mi-
nora. II 415, 109.
BruxeUensis n. 1791— 1794 (saec. X): Narratio de
iniperatoribus doraus Valentinianae ct Theodosianae,
Bedae clirouica maiora, Prosperi chronica. I 367 {B)
617 UI232.
Bmxellensis n. 3899-3919 (saec. Xll): Chronica
Pseudoisidoriana. U 496, l.
Bruxellensis u. 4687 (saec. Xll): Isidori chrouica mi-
uora. II 415,110; cf. 506.
708
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
Bruxellensis n. 5169 (saec. IX): Prosperi chronica
I 360 (O) ; cf. 384.
Bruxellensis n. 5413 — 5422 (saec. IX): Isidoriclironica
maiora, generationum regnorumque laterculus Be-
danus(bis). 11401,36^1346 347.
Bruxellensis n. 5447 (saec. XI/XII) : Isidori cln-onica
minora. II 415, lli; cf. 506.
Bruxelleusis n. 6439 — G451 (saec. X et XII in.): No-
titia Galliarum , Marcellini clironicou , Bedae cliro-
nica maiora. I 566, 32 11 47 III 232.
Bruxellensis n.7524 — 7555 (saec. XVI): Chronograplras
a. 354. I 29, 3.
Bruxellensis n. 7997 (saec. XV) : Isidori chronica mi-
nora. II 415, 112.
Bruxellensis n. 8327 — 8342 (saec. XIV) : Cassiodori de
liistoricis christianis. II 39 ( Y).
Bruxellensis n. 9072 (saec. XIV): Chronica Gallica
a. 452. I 624.
Bruxellensis n. 9386 (saec. XI) : Isidori chronica mi-
nora. 11 415, 113.
Bruxelleusis n. 9487 (saec. XV): Chronica Gallica
a. 452. I 624.
Bruxellensis n. 9706 — 9725 (saec. XII) : Bedae chro-
nica maiora. III 232.
Bruxellensis n. 9837— 9840 (saec. XIII): Bedae chro-
nica maiora et minora. III 233 241.
Bruxellensis n. 9844 (saec. X) : Isidori chronica mi-
nora. II 415, 114.
Bruxellensis n. 9915 (saec. XII): Isidori chronica mi-
nora. 11 415, 115.
Bruxellensis n. 9932 — 9934 (saec. XII): Bedae chronica
miuora. III 241 ; cf. 240.
Bruxellensis n. 10615—10729 (saec. XII): Polemii
Silvii laterculus, Cassiodori de historiois christianis.
I 517 II 39 {Z}.
Bruxellensis n. 11376 cf. m 411.
Bruxellensis Wiltheimianus n. 17351: Bedae chronica
maiora. III 238, 4.
Bruxellensis n. 17971 (saec. XVIII): Garzonii in Hy-
datii chronica commentarii. II 11.
GHONINGEN (GRONINGA).
Groningensis C. D. 3 (saec. X) : Isidori chronica mi-
nora. 11 415, 116.
BAARLEM (HARLEMVM).
Harlemensis n. 20: Chronica Gallica a. 452. I 624.
LEJDEN (LVGDVNVM BATAVORVM).
Leidensis (Lugdunensis) bibliothecae publicae u. 11:
Isidori chronica minora. II 415, 117.
Leidensis bihl. puhl. n. 29 (saec.XIV): Isidori chronica
minora. II 415, 118.
Leidensis bibl. publ. n. 30: Chronica Gallica a. 452.
I 624.
Leidensis bibl. publ. n. 73 (saec. XIV) : Isidori chronica
minora. II 415, 119.
Leidensis bibl. publ. n. 97 B (saec. XV): Prosperi
chronica. I 370, 44.
Leidensis bibl. publ. uuiversitatis Graec. n. 78 (saec.
IX): Fasti Theonis Alexandrini , fasti consulum
Heracliani, laterculus regum et imperatorura Heracli-
anus, laterculus Leoninus. III 303 368 386 4.38.
Leideusis Lipsianus n. 2: Chronica Gallica a. 452.
I 624.
Leidensis Perizonianus n. 2 (saec. XII): Isidori chro-
nica minora. II 415, 121.
Leidensis Perizouianus fol. n. 9: Isidori historiae ex
recensione Lucae Tudeusis. II 265.
Leidensis Scaligeri n. 14 (saec. IX): Prosperi chronica.
I 367 {F) ■ cf. 384 486.
Leidensis Scaligeri n. 25: Victor Tonnenuensis, lohau-
nes Biclarensis. II 173.
Leidensis Scaligeri n. 28 (saec. IX inc.) : Victorii Aqui-
taui cursus paschalis, Bedae chrouica maiora. I
673 (i) m 238; cf I 374 751.
Leideusis Scaligeri n.70 (saec. XI): Notitia Galliarum.
I 566, 37.
Leidensis Vossianus Lat. fol. n. 12 (saec. X): Notitia
Galliarum. I 564, 17.
Leidensis Vossiauus Lat. fol. n. 74 (saec. X): Isidori
chronica minora. II 415, 122.
Leidensis Vossianus Lat. fol. n. 82 (saec. IX): Isidori
chronica minora. II 415, 123.
Leidensis Vossianus Lat. fol. n. 96 (saec. X): Notitia
Galliarum. I 574, loo.
Leidensis Vossianus Lat. quart. u. 20 (saec. X) : Isidori
chrouica maiora. II 402, 43.
Leidensis Vossianus Lat. quart. n. 86 cf. I 33, 8.
Leideusis Vossianus Lat. quart. n. 124 (saec. XV) : No-
titia Galliarum. I 567, 45.
Leidensis Vossianus Lat. oct. n. 15 (saec. X): Isidori
chronica minora. II 415, 124.
Leidensis Vossianus Lat. oct. n. 24: Notitia Galliarum.
1 565 ad 29; cf. add. p. XI.
Leidensis Vossianus Lat. oct. n. 67 (saec. XI) : Isidori
chronica minora. II 415, 125.
Leidensis Vulcanianus n. 1 (saec. XIH): Isidori chro-
nica minora. II 415, 120.
Leidensis Vulcanianus n. 20": Victor Tonnennensis,
lohannes Biclarensis. II 173.
LVXEMBURG (LVCILIBVRGVM).
Luxembmgensis n. 108 cf. III 240.
Luxemburgensis Breuneri, hodie deperditus: Chrouo-
graphus a. 354. I 17.
BRITANNIA.
CAMBRIDGE (CANTABRIGIA).
Cantabrigiensis bibliothecae publicae Dd I 17 (ca.
a. 1400) : Gildae de excidio Britanniae.
Cautabrigiensis bibl. publ. F f 31 (saec. XIII) : Chro-
nica Gallica a. 452. I 624.
Cantabrigiensis bibl. publ. F f I 27 (saec. XIII , pars
saec. XIV): Gildae de excidio Britanniae, historiae
Brittonum exempla duo, tractatus de proprietatibus
gentium. II 389 (C) III 17 (X) 121 125sq.;cf.
138.
Cantabrigiensis bibl. publ. Ff II 40 (saec. XIII): Isi-
dori chronica minora. II 416, 144.
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
709
Cantabrigiensis bibl. publ. (i II 31 (saec. XIII): Bedae
chronica minora. III 241.
Cautabrigieusis bibl. publ. Gg 1 19 (saec. XIV): Isi-
dori chronica minora. II 416, 145.
Cantabrigiensis bibl. publ. Ji VI 11 (saec. XIII):
Historia Brittonum. III 122.
Cantabrigiensis bibl. publ. Kk II 13 (saec. XV): Isi-
dori chronica niinora. II 416, 14G.
fantabrigiensis bibl. publ. Mni V 29 (saec. XII):
Ilistoria Brittonum. III 121.
Cantabrigiensis collegii corporis Christi n. 22 (saec.
XIII): Isidori chronica minora. II 416,147.
Cantabrigiensis coll. corp. Christi n. 51: Chrouica
Gallica a. 452. I 624.
Cautabrigiensis coll. corp. Chi-. n. 101 (saec. XVII) :
llistoria Brittonum. III 125.
Cantabrigiensis coll. corp. Chr. n. 130 (saec. XII et
XIII); Gildae vita, historia Brittouum, tractatus.de
proprietatibus gentium. II 389 (/)) III 4 124 (C);
cf. III 138.
Cautabrigiensis coll. corp. Chr. n. 183 (saec. Xex.):
cf. III 132.
Cant;ibrigieusis coU. corp. Chr. u. 291 (saec. XI):
Bedae chronica maiora. HI 233.
Cantabrigiensis coll. corp. Chr. n. 315 (saec. XIV):
Bedae chronica maiora. III 233.
Cantabrigiensis coll. corp. Chr. u. 363 (saec. XIV):
Historia Brittonum. III 122.
Cantabrigiensis coll. corp. Chr. saec. IX/X: Bedana.
III 12; cf. 86 sq.
CHELTEKHAM.
(in bibliotheca Phillippsiana).
Cbeltenbamensis n. 272 (saec. XH): Isidori chrouica
miuora. 11 416, 148.
Cheltenhamensis n. 2054 (saec. XHI): Isidori chronica
niinora. 11 416, 149.
Chelteuhamensis n. 2533 (saec. XIU): Isidori chronica
minora. II 416, 150.
Cheltenhamensis n. 2651 (saec. XIV): Bedae chronica
maiora. III 233.
Cheltenhameusis n. 2812 (saec. XIV): Isidori chrouica
minora cum additamentis. II 416, 151 ; cf. 502.
Cheltenhamensis n. 3352 (saec. XII) : Isidori chronica
minora. H 416, 152.
Cbeltenbamensis n. 3706 (saec. XV) : Isidori cbronica
maiora. II 406 ad 79.
Cheltenhamensis n. 7283 (saec. XV): Isidori chronica
maiora. II 406 ad 79.
Cheltenhamensis n. 8219 (saec. XH) : Isidori clironica
minora. II 416, 153.
Cheltenhamensis n. 11872 (sacc. XVIIi: Isidori historia
Gothorum Wandalorum Sueboruni. II 264, 6.
Cbeltenhamensis n. 12200 (saec. XIV): Bedae chronica
maiora. III 233.
Cbeltenhamensis n. 12266 (saec. X): Liber genealogus,
liber generationis. I 80, 5 158, 4.
Cheltenhamensis n. 16397 commem. 1 529 not. 4.
CONYBEHE.
Codex saec. XIV: llistoria Brittonum. III 132.
DUBLIN (DVBLINVM, DVBLANA).
Dublinensis collcgii Trinitatis n. 161 cf. III 358.
Dubliuensis coUegii Trinitatis saec. XIV cf. III 131
uot.
Dublinensis academiae Hibernicae (liber Hy-Manensis)
saec. XIV/XV: cf. III 131 iiot.
DUBHAM (DVKEMVM).
Durhamensis capituli B II 35 (saec. XH): Historiae
Brittoiiuni exempla duo, vita Gildae. IH 4 121 (/>')
122 sqq.
GLAS60W (GLASGVA).
Glasgoviensis bibliothecae llunterianac : Historia Brit-
tonum. m 131.
HOLEHAM.
Holkhamensis bibliotliecae Leicestrianae n. 451 (saec.
XII) cf. II 175.
LONDON (LONDINIVM, LONDINVM).
Londiniensis musei Britannici Cottonianus lul. A II
(saec. XI): Bedae chronica maiora. III 234.
Londiu. Cottonianus lul. D V (saec. XIV): Historia
Brittonum. III 122.
Londin. Cottonianus lul. D XI cf. III 13.
Londin. Cottonianus Tiber. A IX (saec. XIV) : Notitia
Galliarum. I 569 ad 55.
Londin. Cottouianus Tiber. E I (saec. XIV): Gildae
vita epitomata. UI 4.
Londin. Cottonianus Tiber. E IV (saec. XII): Bedae
chroiiica niaiora. III 234.
Londiu. Cottonianus Calig. A VIII (saec. XII): Historia
Brittonum. IH 121 (P).
Londin. Cottonianus Claud. C VI (saec. X): Notitia
Galliarum. I 566, 38.
Loudin. CottonianusNero D VIU (saec. XIII): Historia
Brittonum. III 121 ((?).
Londiu. Cottoniauus Oth. B XI cf. III 358.
Londin. Cottouianus Vitell. A VI (saec. XI): Gildae
de excidio Britanniae. III 13 (C).
Londin. Cottouianus Vitell. A XIII (saec. XH): Historia
Brittoimra. III 119.
Londin. Cottonianus Vitell. E I (saec. XIII): Ilistoria
Brittonum. HI 122.
Londin. Cottonianus Vitell. F IX (saec. XVI) : Historia
Brittonum. III 124.
Londin. Cottonianus Vesp. A XXII (saec. XII) : Bedae
chronica maiora. HI 234.
Londin. Cottonianus Vesp. B VI (saec. LX); Bedae
cbronica maiora. III 234.
Loudin. Cottonianus Vesp. B XIII (saec. .\U) : Cassio-
dori de historicis Christianis. II 39 ((?).
Londin. Cottonianus Vesp. B XXV (saec.XU): Historia
Brittonum. III 119.
Londin. C:ottouianus Vesp. D XXI (saec. XII) : Historia
Brittonum. III 119 (A').
710
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
Londin. Cottoniauus Tit. D XIX (saec. XV ex.) : Isi-
dori chioiiica miuora. II 41G, 154 503, 3.
Londin. Cottoniauus Faust. A VIII (saec. XIII): No-
titia Galliarum. I 568, !>:>.
Londiniensis musei Britaunici regius 5 B VIII (saec.
XLI) : Cassiodori de liistoricis christiauis. II 39 {S).
Londinieusis regius (> C I (saec. XI): Isidori chronica
minora. II 417, 155.
Londiniensis reg. 10 B XV (saec. XIIl) : Cassiodori de
historicis christianis. II 39 {E).
Loudiniensis reg. 12 D IV (saec. XII in.): Bedae chro-
nica maiora. III 234.
Loudiuiensis reg. 12 F II (saec. XII ex.) : Bedae chro-
nica maiora. III 234.
Londiniensis reg. 12 F IV (saec. XII): Isidori chronica
minora. II 417, ise.
Londiuiensis reg. 13 A XI (saec. XII): Bedae chronica
maiora et minora. III 234 241.
Londiniensis reg. 13 A XXI (saec. XIII): Cassiodori
de historicis christianis. II 39 {N).
Loudiuiensis reg. 13 B VII (saec. XVI): Vita Gildae,
historia Brittonura. III 4 124.
Londinieusis reg. 13 B XV (saeo. X^^) : Historia Brit-
tonura. III 122.
Loudinieusis reg. 13 C XI (saec. XIV): Chrouica Gal-
lica a. 4,52. 1 624.
Loudinieusis reg. 13 D V (saec. XIII): Historia Brit-
tonum. m 122.
Londiniensis reg. 14 C III (saec. XV) : Prosperi chro-
nica. I 370, 48.
Londiniensis reg. 15 B XIX (saec. X) cf. III 240.
Loudiniensis musei Britannici Harleianus 6 (saec.
XIII): Isidori chrouica miuora. II 417,157.
Loudiu. Harleiauus 624 (saec. XVU): Historia Brit-
tonum. III 131.
Londin. Harleianus 651 (saec. XIV) : Chronica Gallica
a. 452. I 624.
Londin. Harleiauus 2660 (saec. X) : Isidori cln-ouica
minora. II 417, 1.^8.
Londiu. Harleianus 2686 (saec. IX ex.): Isidori chro-
nica minora. U 417, 159.
Londin. Harleianus 3035 (saec. XV ex.) : Isidori chro-
nica rainora. H 417, 16O.
Londiu. Harleiauus 3091 (saec. X): Bedae chronica
maiora et rainora. III 23.5 241,
Londiu. Harleiauus 3099 (saec. XII): Isidori chronica
minora. II 417,161.
Londin. Harleianus 3668 : Bedae chronica maiora.
in 235.
Londin. Harleianus 3735 (saec. XIV) cf. III 240,
Londin. Harleiauus 3859 (saec. XI/XII): Historia Brit-
touum. III 113 119 (i7).
Londin. Harleianus 3941 (saec. X): Isidori chronica
minora. II 417,162; cf. ,505.
Londin, Harleianus 3957 (saec, XV) : Prosperi chrouica.
I 370, 49,
Londin, Harleianus 3962 (saec. XV) : Prosperi chru-
uica. I 370, .50,
Londin. llarleianus 4123 (saec. XIV): Bedae chronica
maiora. lU 235.
Londin. Ilarleinnus 5251 (saec. IX): Isidori chrouica
maiora. II 399, 25.
Londin. Harleianus 6503 (saec. XV): Bedae chrouica
maiora, Isidori chrouica maioi-a cum auctario. II
397, 14 489 ni 235.
Londinieusis musei Britannici Bumeyanus 8 (saeo.
XIII): Isidori chronica minora. II 417,163; cf.
506.
Londiu. Burneyauus 310 (saeo. XIV): Gildae vita,
historia Brittonum. lU 4 124; cf. 137.
Loudin. Burneyanus 326 (saec. XH): Isidori chronioa
miuora. II 417, 164.
Londin. Burneyanus 328 (saec,- XIV) : Isidori chronica
minora. II 417, 165.
Loudiniensis musei Britanuici Egertouianus 1118 (saec.
XV) : Isidori cln-ouica maiora. II 406, 79.
Loudiu. Egertouianus 1873 (saec. XVI): Hydatii chro-
uicorura epitome, chrouica Victoris Tonnennensis,
lohannis Biclarensis chronica , chronica Caesar-
augustana, coutinuatioues Isidori Byzantia Arabica
a. 741, Hispana a. 754, II 9 174,5 329 331,5,
Londin. Egertonianus 19.34 cf. II 330, 1.
Londinieusis musei Britannici Sloauianus 4785: Vita
Gildae. III 4.
Loudin. Sloanianus 4787: Historia Brittouum. UI 124.
Londiniensis rausei Britannici Lausdowne 433 (saec,
XIV): Isidori chronica minora. 11 417, 166.
Londiniensis musei Britannici Arundel 18 cf. I 624.
Londin, Arundel 129 (saec. X) : Isidori chronica mi-
nora. II 417, 167.
Londiuiensis musei Britanuici add. n. 6923: Prosperi
chronica. I 370, 51.
Londiuieusis add. n. 12016 (saec. XV): Prosperi chro-
uica. I 370, 52.
Londiniensis add. n. 12024 (saec. XI) : Isidori chronica
maiora eum additameutis. II 397, 8 489 {B) 493, 6.
Loudiuiensis add. n. 14092: Epitome Ovetensis, II
371.
Loudiniensis add. n. 15603 (saec. XII) : Isidori chro-
nica rainora. II 417, 168.
Londiniensis mus. Brit. add. n. 16974 (saec. IX velX):
Chronica Gallica a. 4.52, Prosperi chronica, Marii
Aventicensis chronica, Isidori chronica maiora cum
auctario. I 366 (Z>) «20(7.) II 231 (L) 397,7 489
(0),
Londiniensis add. n. 19906 (saec, XIV): Bedae chro-
nica raaiora. III 235.
Londinieusis add. n. 21998 (saec. XIV): Isidori chro-
nica minora. II 417, 169.
Londiniensis add. n. 22635 (saec. XIV) : Bedae chro-
nica maiora. III 235.
Londiniensis add. n. 22797 (saec. XIII): Isidori chro-
nica rainora. II 417, 170.
Londiniensis add. u. 22798 (saec. XIV): Isidori chro-
uica rainora. U 417, 171.
Londiniensis college of arms n. 30 (saec.XIV) : Historia
Brittonura. III 121.
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
711
OXFORD (OXONIA, OXONIVM).
Oxipiiieiisis l!odlei;iiius Lat. u. 163 (saoc. Xll): Historia
lirittoiium. III 122.
Oxoniensis Bodleianus n. 212 (sacc. XIV); Clironica
Gallica a. 452. I 624.
U.xon. Bodleianus n. 239 (saec. XI): Isidnri cliroiiica
ininora. II 417, 172.
Oxon. Bodleianus n. 391 (saec. XV): Cassiodori de
liistoricis cliristiaiiis. II 39 (/>).
O.Kon. Bodleianus n. 395 (saec. XIII) : Isidori clirouica
minora. II 417, 173.
Oxon. Bodleianus n. 396 (saec. XIV): Isidori clironica
minora. II 417, i"4.
Oxoii. Bodleianus auct. F 3. 14 (saec. XII): Bedae
clironica miiiora et maiora. 111 2.35 242.
(txou. Bodleianus auct. F 4 — 32 (saec. Vlll/IX) com-
memoratur III 137 not.
Oxon. Bodleianus auct. TU 26 (non 6) (saec. Vl/Vn):
-Marcellini chronicon cum auctario. II 48 ( T).
O.xou. Bodleianus Canonicianus Lat. misc. ii. 378 (saec.
XV): Silvii laterculus proviiiciarum, notitia Gal-
liarum. I 530, l 571, 73.
Oxon. Bodl. Canonicianus script. eccl. n. 96 (saec.
XV): Marcellini chronicon epitomatum, Bedae cliro-
nica maiora. 11 52, 6 111 235.
Oxon. Bodl. Canonieianus script. eccl. n. 98 (saec.
XV): Prosperi chrouica. I 370,53.
Oxon. Bodl. Canonicianus script. eccl. u. 193 (saec.
XV): Prosperi chrouica , Mai'ceIIini chronicon epi-
tome. I 370, 54 II 52, 5.
Oxon. Bodleianus Digbyanus u. 63 (saec. IX inc.):
Prologus paschae ad Vitalem. I 736.
Oxon. Bodleianus Hattonianus n. 42 (saec. X) : Syl-
loge Hiberuica. 111 12.
Oxon. Bodleianus Laudianus misc. n. 288 (saec. XI) :
Isidori ehronica maiora cum auctario. II 397, li
489.
Oxon. Bodl. Laudiauus misc. u. 394 (saec. Xl/XIl):
Chronica compilata ex Bedae chronicis maioribus.
III 235.
Oxon. Bodl. Laudiauus misc. n. 633 cf. II 11.
Oxou. Bodleianus e museo u. 31 : Cassiodori de historicis
christianis. II 39(i)/1.
Oxoii. Bodleiauus e museo n. 113 (saec. X/XI): Isidori
chrouica maiora cum additamentis. 11404,64 491,3.
Oxon. Bodleianus Kawlinson B 191 (saec. XIU) : Bedae
chronica maiora. III 235.
Oxon. Bodleianus Rawlinsou C 308 (saec. XIII) cf.
111 240.
O.xun. Bodleiaiius miscell. n. 85 (saec. XVI): Fasti
Theonis Alexandrini. Ul 360 (not. 2) 370.
Oxoniensis all souls' college n. 47 (saec. XV): Prosperi
chronica, Isidori chronica niaiora. 1 371 11403,50
493, 8.
Oxoniensis Balliol college n. 8 (saec. Xlll) : Isidori
chronica minora. II 417, 175.
Oxoniensis BalHol coUer/e n. 283 (saec. Xim: Isidori
chronica minora. 11 417, 176.
Uxonicnsis collegii corporis Christi n. 157 (s.aec. XII)
cf. II 119.
CHRONICA III.
Oxoniensis Lincoln colleije n. 63 (.saec. XII): Isidori
chronica minora. II 417, 177.
Oxoniensis Lincoln college n. 64 (saec. XIII): Isidori
chronica minora. II 417, 178.
Oxouiensis Magdalcn coltef/e n. 8 (saec. XIV) : Isidori
chronica miuora. II 417, 179.
Oxoniensis Maijdalen college n. 14 (saec. XIV) : Polemii
Silvii latcrculus provinciarum. I .524 sq. ( 0).
Oxoiiieiisis Majdalen colleijc n. 183 (saec. XV): Bedae
chrouica maiora. III 235.
Oxoniensis Mar/dalen coUeije n. 184 (saec.XV) : Prosperi
chronica. 1 370, 55.
Oxoniensis Merton coUege n. 88 (saec. XII) : Bedae
chronica maiora. III 235.
Oxoniensis Merton coUeje n. 95 (saec. XIV): Isidori
chronica niinora. II 417, iso.
Oxoniensis Merton coUege n. 287 (saec. XIV): Isidori
chronica minora. II 417, isi.
Oxonieusis Merton coUei/e n. 303 (saec. XIV): Isidori
chronica minora. II 417, 182.
Oxoniensis Oriel coUeije n. 2 (saec. XII): Isidori chro-
nica minora. II 417, 183.
Oxoniensis Queen's coUeije n. 320 (saec. IX) : Isidori
chronica minora. 11 417, 184.
Oxoniensis Trinity coUeije ii. 55 (saec. XI): Isidori
chronica minora. II 417,185.
Oxoniensis Trinittj coUeije n. 64 (saec.XIlI): Isidori
chriinica miiiora. II 417, 188.
Oxouieiisis University coUeje u. 118 (saec. XII): Isidori
chrouica miuora. 11 417, 187.
DANIA.
KJOBENHAVN {HXy^SlA).
Havniensis bibliothecae regiae autiquae n. 454 (saec.
XII) : Prosperi chroniea cum contiuuatione. I 266
362(//); cf. II 407.
Havniensis 11.805 (saec. XIV) : Laterculus regum Visi-
gothorum. Ul 462, 4.
Havniensis n. 1327: Isidori historia Gothorum. II
257 (X).
Havniensis n. 2088 commemoratur II 175.
HEIiVKTIA.
BASEL (BASILEA).
Basileeusis F HI 15 (saec. IX) : Isidori chronica mi-
uora. II 417, 189.
BERN (BERNA).
Bernensis n. 26 A (saec. VIII): Notitia Galliarum. I
564, 12.
Bernensis n. 36 (saec. X/XI): Isidori chronica minora.
II 417, 190.
Bernensis n. 48 (saec. XI): Tractatus de proprietatibus
gentium. II 389 (£).
Bernensis n. 83 (saec. X): Generatiouum regiioruinque
latcrculus Bedanus, Isidori chronica maiora, eiusdem
historia Gothorum. II 257(7) 404,67 UI 347.
Beruensis n. 95 (sacc. XII/XIIl); Isidori chronica mi-
nora. U 417,191.
91
712
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
Benieiisis ii. 101 (saec. lX/.\): Isiilori chroiiica niiiini-a.
n 418,192.
Benieiisis ii. 108 (saec. X vel XI) vid. I 30, e.
Bernensis n. 120 (saec. XI): Laterculus imperatorum
ad lustinum I. lU 419 (.B).
Bernensis n. 128 (s.aec. X vel XI): Computatio a. 452.
I 30,6 149(5).
Bernensis n. 129 (saec. XIV): Isiduri cliroiiica minora.
II 418, 193.
Bernensis 141 n. 3256: Notitia Galliarum. I 564
(ad 12) 565 (ad 28).
Bernensis n. 159 (saec. XIV): Isidori clirouica minora.
II 418, 194.
Bernensis n. 169 (saec. IX vel X): Computatio a. 452.
I 149 (C).
Berneusis u. 208 (saec. XIII): Notitia Galliarum. I
568, 49.
Bernensis n. 224 (saec. X): Isidori clirouica niinora.
n 418, 195.
Bernensis n. 285 cf. III 240.
Bernensis n. 291 (saec. XII/XIII): Isidori clirouica
minora. II 418, 196.
Bernensis u. 318 (saec. IX): Isidori chronica maiora.
II 399, 24.
Bernensis n. 451 (saec. X): Notitia GaUiarum. I 565,
28; cf. add. p. XI.
Bernensis n. 610 (saec. IX) cf. I 673 (jS).
Berueiisis n. 64,5 (saec. VIII) : Victorii Aquitani cursus
pasclialis, Notitia Galliarum. 1 564,13 674 (_£').
Bernensis n. 676 (saec. XV): Isidori cbronica maiora
et minora. II 396, 5 418, 197.
EINSIEDELN.
Einsiediensis n. 167 (saec. IX ex.): Isidori chronica
minora, Bedae chronica minora, coutinuatio Bedae
Carolingica prima. II 418, 203 III 241 (E) 344.
Einsiedlensis n. 178 (saec. IX/X): Bedae chronica
maiora. III 2.33.
Einsiedlensis n. 191 (saec. X): Notitia Galliarum. 1
572, 77.
Einsiedlensis n. 351 : Computatio a. 452. I 149.
Einsiedlensis n. 357 (saec. XII): Notitia Galliarum.
I 566, 36.
GENEVE (GENP:VA).
Genevensis n. 49 (saec. XV): Prosperi chronica. I
370, 56.
SANKT (JALLEN (SAN-GALLVM, FANVM
S. GALLI).
S.angallensis n. 1.^3 (saec. IX in.): Liber geiiealogus,
liber generationis, Isidori chronica niaiora, eiusdem
historia Gotliorum. I 80, 4 157 sq. II 257 404, 65.
Sangallensis ii. 231. 232 (sacc. IX): Isidori chronica
minora. II 418,219; cf. 504, 5.
Sangallensis n. 237 (saec. IX): Isidori clironica mi-
nora. 11 418, 220.
Sangallensis n. 243 (saec. IX): Sylloge Iliberuica.
III 12.
Saiigalleusis n. 248 (saec. IX): Bedae chronica maiora
et minora. lU 237 242.
Sangalleusis n. 250 (saec. IX): Bedae chroiiica mi-
nora cum continuatioue Caroliugica prima, eiusdem
chronica maiora. III 237 242 344.
Sangallensis n. 251 (saec. IX): Bedae chrouica maiora
et minora, continuatio chronicorum ininorum Caro-
liiigica prima. III 237 241 242 344.
Sangallensis u. 397 (saec. IX); Notitia Galliarniii,
generationum regnorumque laterculus Bedanus. 1
563, 8 UI 348.
Sangallensis n. 459 (saec. X) cf. III 240.
Sangallensis n. 570 (saec. IX): Bedae chrouica mi-
nora cum continuatione Caroliugica prima. lU 242
344.
Sangallensis n. 621 (saec. IX): Computatio a. 452. I
149 {S).
Sangallensis n. 663: Notitia Galliarum. I 570,65.
Sangallensis n. 671 (saec. IX): Notitia Galliaium. I
572, 87.
Sangallensis n. 732 (saec. IX) : Generationum regno-
rumque laterculus Bedanus. III 348. Commem.
I 516 not. 3.
Sangallensis n. 878 (saec. IX et XI): Clironographus
a. 354, fasti Vindobonenses, Bedae chronica minora,
generationum regnorumque laterculus Bedanus. I
32,7 263 sq. lU 242 347 348(5).
Sangallensis n. 899 (saec. X): Generationum reguo-
rumque laterculus Bedanus. III 348.
Sangallensis bildiothecae civium Vadianae saec. XV :
Prosperi clu'onica. I 370, 58.
8CHAFFMAUSEN (PEOBATOPOLIS).
Codex bibliothecae ministerialis n. 42 (saec. XI): Isi-
dori chronica minora. II 418, 221.
ZtililCE (TVPvICVM, DVREGVM, TIGVRVM).
Turicensis bibliothecae cantonalis rep. C, CLXXVl
(sacc. XI) : Bedae chronica minora. III 242.
Turiceusis bibliothecae codex Simleri (nunc lateus),
qui continebat notitiam Galliarum : I 572, 89.
CiERIHAlVIA.
AUGSBURG (AVGVSTA \1NDELIC0RVM).
Augustanus bibliothecae publicae n. 223 (saec. XV) :
Fasti consulares Augustaui, Prosperi chronica cum
additanientis, laterculus regum Waudalorum et Ala-
norura. I 365 [R^) 488 III 384 456, 3.
BAMBERG (PABEBERGA, MONS PAVONIS).
Bambergensis E lU 14 (saec. XI): Polemii Silvii later-
culus provinciaruni, exordia Scytbica. I 524 sq. (B)
II 309.
Bambergensis E III 18 (saec. XI): Chronica Gallica
a. 452, Isidori chronica minora, generationum reguo-
rumque laterculus Bedanus, Bedae clironica maiora.
I 620 (£) U 417, 188 UI 231 347.
Bambergensis H. I. IV. 15 (saec. VIII): Cassiodori de
historicis christianis. 1139(0).
Bambeigensis P II 33 (saec. X) cf. II 261.
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
713
BESLIN (BEROLINVM).
Beroliiiensis Lat. lol. u. 72 (saec. XV): Isidori cluo-
nicn minora. II 418, i»s.
Herolinensis Lat. lol. n. 118 (saec. XVI): Marcellini
chronicon. II 48, 2.
I3eroIinensis Lat. ibl. u. 232 (saec. XII): Isiilori cln-o-
nica miuora. II 418, 199.
liorolinensis Lat. fol. u. 256 (saec. XV): Isidori cliro-
nica minora. II 418, 2uu.
Hcroliuensis Lat. tol. n. 289 (saec. XV) : Isidori dno-
nica miuora. II 418, 201.
Uerolinensis fol. u. 307 (saec. XIII): Bedae chronica
miuora. 111 241.
Berolinensis (olim Cizensis) quart. n. 298 (saec. V) :
Liber paschalis Cizeusis. I 503 sqq.
IJeroIineuses Cheltenhamensium vid. Phillippsiani.
BeroUneusis Phillippsiauus u. 41 = 1686 (saec. IX):
Isidori chronica maiora. II 399,27 491,2; cf. 489.
Berol. Pliillippsianus n. 128 = 1831 (saec. IX iuc.):
Adnotatioues ad cyclos Diouysiauos, Bedae chrouica
maiora (cuui coutinuatioue Constautiuopolitaua), eius-
dem chionica miuora. I 751 {B) lU 231 [F) 241
(F) 341,2.
Berol. Phillippsianus u. 130 = 1832 (saec. IX vel X):
Bedae chronica minora, raaiora cimi coutiuuatioue
Constautiuopolitana , generationum reyuorumque
laterculus Bedanus. III 231 241 341, :i 347.
Berol. Phillippsiauus n. 131 = 1869 (saec. LX) : Bedae
chrouica niaiora. III 231.
Berol. Phillippsianus n. 132 = 1895 (saec. X): Bedae
chrouica maiora. III 231.
Bcrol. Phillippsianus n. 137 = 1896 (saec. IX): Isi-
dori chronica minora, Bedae chrouica maiora cum
contiuuatione Coustautiiiopolitana. I 3 sq. U 418,
202 503, 2 III 231 341, i.
Berol. Phillippsianus n. 1686 vid. u. 41.
Berol. Phillippsiauus u. 1743 (saec VIII) : Notitia Gal-
liarum. I 564, 14.
Berol. Phillippsiauus n. 1745 (saec. VII) : Notitia Gal-
liarum. I 562, 3.
Berol. Phillippsianus n. 1749 (saec. X) : Notitia Gal-
liarum. 1 564, l.i.
Berol. Phillippsiauus u. 1829 (saec. IX) : Ilydatii chro-
nica, consularia Coustautinopolitana, liber genera-
tionis. I 78, 1 (B) 202 U 7 (B).
Berol. Plullippsianus u. 1831 vid. u. 128.
Berol. Phillippsiauus n. 1832 vid. n. 130.
Berol. PhUIippsiauus u. 1833 cf. l 669.
Berol. Phillippsiauus n. 1848: Victor Tonneunensis,
lohauues Biclareusis, Isidori historiae. II 174 256.
Berol. Phillippsiauus n. 1869 vid. n. 131.
Berol. Phillippsiauus u. 1879 (saec. XV): Prosperi
chronica. I 360 (^").
Berol. Phillippsiauus n. 1885 (saec. IX): Isidori historia
Gothorum Wandalorum Sueborum, Auonymi Va-
lesiani pars prior (origo Constantini) et posterior.
I 3 sq. 259 n 257 (B).
Berol. Phillippsiauus n. 1895 vid. u. 132.
Berol. Phillippsiauus n. 1896 vid. u. 137.
Berolinensis Pighiauus pict. A 61 cf. 1 30, 4.
BRESLAU (VRATISLAVIi).
Vratislavicnsis univ. I fol. n. 127: (Jhronica Pseudo-
isidoriana. II 495, i.
Vratislavieusis uuiv. IV IViI. n. 33 (saec. XIV) : Chro-
nica Pseudoisidoriaua. II 496, 3.
COBLENZ (CONFLVENTES, CONFLVENTIA).
Codex aliquaudo apud Goerresium n. 16 (saec. IX/X) :
Bedae chronica maiora et miuora, geuerationum
regnorumque laterculus Bcdauus. 111 240 347.
CiJLN (COLONIA AGRIPPINA).
Coloniensis bibliothecae capitularis u. 32 (saec. X):
Laterculus imperatorum ad lustinum I. III 418.
Colouiensis n. 83ll (saec. VIII/IX): Isidori chronica
uiaiora, prologus paschac ad Vitalem, Victorii Aqui-
taui cursus paschalis. I 674 (C) 736 (cf. 739) II
405, 76. Cf. III 240.
Colonieusis n. 103 (saec. IX) : Adnotatioues ad cyclos
Diouysianos, Bedae chronica minora et niaiora. I
751 (C) UI 234 241.
Colouiensis n. 106 (saec. IX): Notitia Galliarum. I
572, 80.
Coloniensis u. 186 (saec. IX): Notitia Galliarum. I
5G3, 7.
Colonieusis u. 212 (saec. VII) : Notitia Galliai-um. I
562, 1.
DAEMSTADT (DAEMSTADIVM).
Darmstadieusis u. 146 (saec. XV/XVI): Isidori chro-
nica maiora, Bedae chronica maiora. II 407 III 233.
DRESDEN (DEESDA).
Dresdensis D 182 (saec. X) cf. I 527.
DURLACH (DVRLACVM).
Durlacensis 36 F (saec. IX) cf. I 33, 8.
FBANKFURT a. M. (FRANCOFVRTVM AD
MOENVM).
Fraucofurtensis n. 104 commem. U 119.
FREIBURO i. B. (FRIBVEGVM BRISGAVIAE).
Friburgensis u. 8 (saec. X): Notitia Galliarum, trac-
tatus de uomiuibus Gallicis. 1 572, 91 613.
GIESSEN (GIESSA).
Giessensis n. 218 (saec. XV) : Chronica GaUica a. 452.
I 624.
GOTMA.
Gothauus n. 75 (saec. VU) : Victorii Aquitaui cursus
paschalis. I 672sq. (G); cf. 373.
HAMBURG (UAMBVRGVM).
Hamburgensis u. 209 commem. U 175.
Uamburgensis manu Liudenbrogii scriptus: Chronica
GaUica a. 452. I 624.
HANNOVER (IIANOVERA).
Hanoveranus n. 704 (saec. XVIII): Consularia Con-
stantinopolitana. Chronica Gallica a. 452. I 202
624.
91*
714
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
KAMLSEUEE (CAEOLI HESYCHIVM, CAROLS-
R^TIA).
Caroloruhensis (olim Augieiisis) ii. CUI (saec. IX):
Polemii Silvii laterculus provinciarum, notitiae Gal-
liarura exempla duo. I 524 562, 2 572, 79.
CaroloruLeusis n. CCXXIX (saec. IX in.) : cf. III 115
ad 10.
Caroloruhensis n. CCXXXIX (saec. X): Bedae chro-
nica raaiora. III 234.
Caroloruhensis A 5 (saec. XII) cf. III 344.
KA8SEL (CASSELLA, CASSELLAE).
Cassellanus astron. fol. n. 2 (saec. IX) : Bedae chro-
nica maiora. UI 234.
Cassellanus astron. quart. u. I (saec. X) cf. III 240.
METZ (METAE, METIS, METTIS).
Metten.sis n. 134 (saec. VIII/IX): Isidori chrouica
maiora. II 399, 2.?.
MiJNCHEN (MONACnrVM).
Monacensis Lat. n. 2 (saec. XII): Isidori chronica
maiora. II 404, 60.
Monacensis n. 210 (saec. IX/X): Generationum reguo-
rumque laterculus Bedanus. III 347.
Monacensis n. 246 (saec. IX) : Bedae chronica maiora.
III 238 336 sq.
Monaceusis n. 396 (saec. X) : Notitia Galliarum. I
570, 67.
Monacensis n. 516 (saec. XV) : Isidori chronica maiora.
II 407.
Monacensis u. 794 (saec. XV): Polemii Silvii later-
culus proviuciarum , uotitia Galliarura. I 530, 2
571,71.
Monacensis ii. 3860 A (saec. X) : Notitia Galliarura. I
572, 81.
Monaceusis n. 4013: Polemii Silvii laterculus pro-
viuciarum. I 531, 12.
Monaceuses n. 4021^. 4021 <=. 4021^: cf. II 117 sq.
not. 3.
Monacengis n. 4541 (saec. X): Isidori chrouica minora.
II 418, 205.
Monacensis n. 5120 (saec. XII): Isidori chronica mi-
nora. II 418, 206.
Monacensis n. 5309 (saec. XVI): Bedae chronica
maiora. HI 235.
Monacensis n. 5320 (saec. XV): Isidori chrouica maiora.
II 404,61.
Monacensis n. 6221 (saec. XII) cf. I 358.
Monacensis n. 6243 (saec. VIII) : Polemii Silvii later-
culus provinciarum, notitia Galliaruui. I 524 .'>64, 18.
Mouaceusis n. 6250 (saec. X): Isidori chronica luiuora.
II 418, 207.
Monacensis ii. 7484 (saec. XV) : Isidori chronic;i mi-
nora. II 418, 208.
Monaceusis n. 10058 (saec. XI/XII): Isidori chrouica
miuora. U 418, 20St.
Monacensis n. 10291 (saec. XVI): Polemii Silvii later-
culus proviuciarum , notitia Galliarum, recensus
montium portarum viarum urbis Romae. I 531, 10
545 671,72; p. X add. ad p. 545.
Monacensis u. 12266 (saec. XV): Isidori clirouica mi-
nora. II 418, 210.
Monacensis n. 12361 (saec. XV/XVI): Prosperi chro-
nica. I 370, .'.7.
Monacensis n. 12631 (saec. XII): Isiduri chronica mi-
nora. U 418, 211.
Monaceusis n. 13031 (saec. XII): Isidori chronica mi-
nora. II 418, 212.
Monacensis n. 14334 (saec. XV) : Isidori chronica mi-
nora. II 418, 213.
Monacensis n. 14430 (saec. XIV) : Isidori chronica mi-
nora. II 418, 214.
Monacensis n. 14456 (saec. IX) cf. I 34.
Monacensis n. 14613 (saec. XI): Cassiodori chronica
cum additameuto. I 675 [X) II 118.
Monacensis n. 14725 (saec. IX) cf. III 240.
Monacensis n. 14746 (saec. IX): Bedae chrouica mi-
nora. III 241.
Monacensis u. 17093: Isidori chrouica ininora. II
418,215.
Monacensis n. 17739 (saec. XII): Isidori chronica mi-
nora. II 418, 216.
Monacensis n. 18158 (saec. XI) cf. III 240.
Monacensis n. I8I92 (saec. XI): Isidori chriniica mi-
uora. II 418, 217.
Mouacensis n. 18628 (saec. X): Bedae chronica mi-
nora. III 241.
Monacensis n. 21557 (saec. XI): Bcdae chronica mi-
uora. ni 242; cf. 240.
Monacensis n. 22227 (saec. XII): Isidori chronica mi-
nora. II 418, 218.
Monacensis Graec. n. 419 (saec. XIV) cf III 360
uot. 2.
Monacensis universitatis n. 6 (saec. XI ex.) : Chronica
Gallica a. 452. I 630 {M).
REICHENAU (AVGIA DIVES S. MAIOR).
Augiensis saec. VIII/IX (hodie deperditus) , qui con-
tinebat Prosperi chronica cum additamentis, Cassio-
dori chronica, laterculum reguiu Wandalorum et
Alanorum: vid. I 302 (iJ) 488 U 117 lU 456,1.
SPEIER (SPIRA NEMETVM).
Spirensis deperditus, cni inerant Prosperi chronica,
vid. I 3.53 sq.
Spirensis deperditus (saec. IX/X), qui contiiiehat Po-
lemii Silvii laterculuin proviuciarum, vid. I 527 sq.
STUTTOART (STVTGARDIA).
Stutgardieusis Iiist. fol. 410 (saec. XII): Computatio
a. 452. I 149 {Z).
TRIER (AV6VSTA TREVERORVM, TREVERI).
Treverensis iani deperditns (saec. IX), qui cuntinebat
Bedae chrouica luaiora, vid. III 238.
INDEX IX.
CONSPECTVS CODICVM.
715
WOLFENB UTTEL (GVELFERBYTVM).
(iuelteibytanus Augustanus fol. .'j, 3 (saec. XVI): Isi-
Jori chronica maiora et minora. 11 407 419, 233.
Ciuellerbyt. Augustanus fol. 38, 27 (saec. XIV): Isidori
chronica minora. 11 419, 234.
(iuelferbyt. Augustauus fol. 83,4 (saec. XV): Isidori
cbrouica minora. II 419, 23.1.
Guelferb)-t. Augustauus fol. 83, 23 (saec. XV): Chro-
nica Gallica a. 452. I 625.
tiuelferbyt. Uudianus n. 18 (saec. XV): Prospcri clu-o-
nica. I 370, 61.
(iuelferbyt. Gudianus n. 74 (saec. XIV): Isidori chro-
nica minora. II 419, 236.
Guelferbyt. Gudiauus n. 127 (saec. XI): Bedae chro-
nica maiora. III 237.
Ciuelferbyt. Gudianus u. 152 (saec. XV): Prosperi
chi-ouica. I 370, 62.
Guelferbyt. Gudianus n. 298 (saec. XV) : Isidori chro-
nica minora. II 419, 237.
Guelferbytanus Helmstadiensis n. 174 (saec. XV) : Isi-
dori chronica minora. II 419, 238; cf. 505.
Guelferbyt. Helmstadiensis n. 488 (saec. X) : Isidori
chronica minora. II 419, 239.
Guelferbyt. Helmstadiensis n. 579 (saec. IX) : Isidori
chronica maiora, paschalis Campani exordium, gene-
rationum regnorumque laterculus Bedanus. I 744
( IT') II 404, 66 m 348.
Guelferbytanus Weissenburgensis n. 3 (saec. X) : No-
titia Galliarum. I 572, 89 A.
Guelferbyt. Weissenburgensis u. 64 (saec. VUI): Isi-
dori chrouica minora. II 419, 24o.
G uelferbytanus uov. 404, 2: Prosperi chronicurum par-
ticula. I 370, 63.
WURZBURG (HERBIPOLIS, WIRCEBVRGVM).
Wirceburgensis saec. IX cf. III 240.
ZEITZ (CITIVM, CIZA).
Cizensis fol. 19 vid. I 503.
ATSTRIA.
MOLK (MEDELICA, MELICIVM).
Melicieusis n. 716 (saec. XV): Isidori chrouica mi-
nora. 11 418,204; cf. 503, 3.
OLMUTZ (OLMVNCIA, OLMVTIVMj.
Olmutiensis universitatis b 20 (saec. XV): Isidori
chronica maiora cuni additamentis. II 403, 52 493, 3.
PRAG (PRAGA).
Pragensis bibl. univ. IV C4 (s.aec. XV): Chronicorum
Bedae minormn exempla duo. III 242.
WIEN (VINDOBONA, VIENNA AVSTKIAE).
Vindobonensis n. 67 (saec. XII): Isidori clu'ouica mi-
nora. U 418,222.
Vindobonensis n. 85 (saec. XI) cf. I add. p. XI.
Vindobonensis n. 89 (sjiec. IX): Isidori chronica
maiora , de mensuris etc, de nominibus Gallicis.
I 516 sq. 549 613 II 406,77.
Vindobonensis n. 138 (saec. XV): Marccllini Lhroiucun
cpitomatum. II 51,3.
Viudobonensis n. 323 (saec. XII) : Isidori chronica
maiora. II 406, 78.
Vindobonensis n. 344 (saec. XV) : Prosperi chronica.
1 .370, i9.
Vindobouensis n. 4(38 (saec. XI/XII): Generationum
regnorumque laterculns Bedauus. lU 348.
Vindobonensis n. 427 (saec. XII): Isidori chrouica mi-
nora. II 418, 223.
Vindobonensis n. 557 (saec. XII): Bedae chronica mi-
nora cura contiuuatione Carolingica prinia. HI 242
344.
Vindoboneusis n. 580 (saec. XI): Bedae chrouica ml-
nora , clnonica Pseudoisidoriana , Isidori chronica
minora. II 419,224 495,1 (cf. 505) UI 242; cf. I
367.
Vindoboriensis n. 683 (saec. XIV): Isidori chronica
minora. II 419, 22,").
Vindobonensis n. 714 (saec. XIII) : Isidori chronica
miuora. U 419, 226.
Vindobonensis n. 1625 (saec. XIII): Isidori.chruniea
minora. U 419, 227.
Vindobonensis n. 2285 (saec. XIV) : Isidori chronica
minora. U 419, 228.
Vindobonensis n. 3097 (saec. XV) : Lsidori chronica
minora. U 419, 229.
Vindobonensis n. 3102 (saec. XVI) : Polemii Silvii
laterculus provinciarum. I 531, 9.
Viudobonensis n. 3103 (saec. XV): Polemii Silvii later-
culus proviuciarum , Notitia (Talliarum. I 531, 8
571, 75.
Vindobonensis n. 3126 (saec. XV): Prosperi epitome.
I 357, 3.
Viudoboneusis n. 3130 (saec. XV): Isidori chi-onica
maiora. U 4(X), 33.
Vindobonensis n. 3190 (saec. XV): Notitia Galliarum.
I 568.
Vindobonensis n. 3334 (saec. XV) cf. UI 344.
Vindobonensis n. 3400 (saec. XV) : Prosperi chronica.
I 370, 60.
Vindobonensis n. 3416 (saec. XV): Chronographus
a. 354, fasti Viudobouenses. I 31,7 263.
Vindobonensis n. 4831 (saec. XV): Isidori chronicu
minora. U 419,230; cf. 506.
Vindobonensis n. 5351 (saec. XIV) : Isidori chrouica
minora. U 419, 231.
Vindoboneusis n. 11857 (saec. XVI): Notitia Gallia-
i-um. 1 572, 88.
Viudoboneusis n. 12600 (saec. XII) cf. III 240.
Vindoboneusis n. 12825: SUvii laterculus proviucia-
rum. I 531, 14.
Viudobonensis n. 13637 (saec. XIV): Isidori clironica
minora. U 419, 232.
Vindobonensis n. 13707 (saec. XV): Bedae chronica
maioi"». III 237.
716
CONSPECTVS CODICVM.
INDEX IX.
RTSSIA.
PETROPOLIS.
Petiopolitaiius bibliothecao imperialis n.327 (saec. IX):
vid. I 3 sq.
Petropolitanus n. 422 (saec. IX) : vid. I 3 sq.
Petropolitanus k Q. v. Old. I n. 20 (saec. IX): Isidori
clironica inaiora et liistoria Gotliorum. II 257 {Z)
404, 68.
Petropolitanus 'A. Q. v. Old. I n. 28 (saec. XI fiu.) :
Generationum regnorumque laterculus Bedanus. HI
348.
Codex Antonii Augustini n. 39 cf. 1 86 not. 5.
Codex Alex. Petavii cf. II 52,13 (ilarcellini cla-oni-
con).
Codex Sigeberti deperditus vid. I 623 (Cbronica Gal-
lica a. 452).
Codex Sirmondi vid. 1 G73 (Victorii Aquitaiii ciirsus
paschalis).
ADDITAMENTA
AD VOL. I*).
ad [1. 5. 'J"ractatus cluos adhuc comprelieusos sub uomine Anoiiynii Valesiani ad eundem auctorem rettulit
uuper Carolus Frlck {zur Textkritik und Sprache des Anonymus Valesianus in commentatioiubus
Woelft'linianis 1801 p. 339seq.) argumentis futtilibus et perversis, ut recte vidit qui nuperrirae de
tractatu altero egit Carolus Cipolla (p. 27 commeutarii cit^iti infra in add. ad p. 259). utrumque
libellum niero casu conlunctum esse evidenter patet.
ad p. 14 adde
m LIBRO GENERATIONIS I.
B = Berolinensis Phlllippslanus n. 1829 saec. IX (v. p. 78).
C = Phllllppsianus n. 12266 saec. X (v. p. 80).
F = Parislnus 10910 saec. Vll/Vni (p. 78).
G = Saugalleusis n. 133 saec. IX (p. 80).
0 = Cavensis similesque (v. p. 79).
ad p. 17. Ipsius arclietypl fragmentum postea eruderatum hoc :
S
I
P
A
editum a Rossio Bidletl. cristiano 1873 p. 160 tab. XII ostendit in eloglo non fuisse nlsi Damasi papae.
monuit Rossius.
ad p. 18. Pelrescli eplstula ad fratrem data dle 22. lan. 1625 (edita cura Philippi Tamlzey de Laroque
lettres de Feiresc, vol. 6 p. 83) acouratius nos edocet de vIcIIjus codlcis. J'oubliois, Peiresclus scrlblt,
de rous dire que M. Bubens m'escript que M'' V Ambassadeur de Flandres luy a faict instance pour
recouvrer le calendrier MS. que feu M. Schilder m'avoit donni. Vous SQavez ce que je vous en avois
dict aultrefoys. .Te vous prie de le luy tesmoiyner, « sc^avoir que la premiere foys que je Veus,
M'' Scliilder me Vavoit prestc disant qu'il appartenoit au s^ Bresidant d'Arras el qiie lors fen fs faire
des portraicls ct extraicts que fenvoyay a Eome, pour les faire imprimer en taille douce avec les com-
mentaires de M'' Aleandro, comme je m'asseure qu'ils seront imprimez de faict tost ou tard. Et pcu
aprez ledict s^ Schilder estant venu h Paris, et monstrant de desirer de le recouvrer, je le luy rendis,
avec mes trez humhles remerciemens, luy tesvioignant neantmoings beaucoup de reyret de voir que cette
piece courust fortune de retomber entre les mains des persones qui n'en fussent pas curieuses comme
elle meritoit, attendu mesme que la moiiii! dudict halendrier manqtioit et se trouvoit avoir estc resiitiiee
par quelque hon homme qui ne s'y coynoissoit yuiires , et qui avoit fort mal rencontrc Allors
il me dit que ledict «'' Bresidant d'Arras le luy avoit souvent offert en don et qu'il avoit faict scrupule
de Vaccepter, dont je le tan^ay hien fort et aultant qu'il peut estre permis h un amy. II le r'emporta
donc en Flandres en s'en retournant, et me promit de tascher de Vobtenir en pur don dudicl sr Presi-
danl, auquel cas il me le rapporterolt, el m'en feroit le maistre. Et de faict revenant quelques mois
aprez, il me le r'apporta avec mille compliments d'honneur et de courtoisle, et passant en Hespayne,
me dict que ledict «'' Presidant luy avoit tesmoiync d'estre marry que la chose ne fust de plus de
consequance pour Ven ohliyer Comme auparuvant je n avois 2»^^ osi me dispenser d'envoyer
Voriginal h Rome, de crainte des damjers des chemins, ajin dc lc pouvoir mieux yarcntir a son
*) Horum additamentorum ad vol. 1 pleracjue ad Ipsum adlecta hoc loco repetuutur.
718 ADDITAMENTA.
premier maistre, lorsque je le fus devenu, je me dispensay de Venvoyer h Jtome par commoditi bien
asseuri, oh il fut trez hien receu, et oa il est encores, en main de persone si qualifiee, que je fairois
grand scrupule de la (sic) luy tirer des maijis, tant quHl luy jilaira d'e7i user; m^asseurant toutefuys
que je la poiirray recouvrer tost ou tard, quand 11 fauldra mettre cette piece en lumiere Si
cez 3f" insistent h vouloir si;uvoir a qui le lalendrier 3IS. a esti enroyi h Rome, il n'y auroit pas
de danyer de faire sentir h M'' Euhens, comme souhs main, que vous croyez que le Pape (qui est
curieux, et qui en avoit ouy parler par M. Aleandro qui y iravaille dessus) m'ayant faici sentir qu'il
desiroit de voir Voriginal, je le luy envoyay, mais que je serois bien marry qu'on luy en allast faire
de Vimporiuniti. Cest pourquoy il ne le fault dire que soubs promesse de ne le pas redire
S^achez un peu de M'' Rubens tous les noms, qualitez et dirjnitez du s'' preaidant d'Arras dont est
question, et mesme quelqtie chose de sa vie, et telle qui se peult inserer en un Elorje d'honneur pour
luy, que je veux envoyer au s^ Aleandro. lam apparet codicem factuni Peirescii comniodatum esse
ab 60 Hieronymo Alcandro degenti Romae et eerte ad a. 1625 ibideni mansisse.
ad ji. 19 not. 2. Imagines planefarum dies regentium repertas in codice autiquo inter suos libros babuit
Cassianus a Puteo (del Pozzo) defunctus Romae a. 1657 teste Biancbinio (la storia universale Romae
1697 1. I c. 2 p. 86), qui Saturni imaginem inde edidit ligno expressam. inter reliquias collectaneorum
eorum bodie notas (v. Robert die antihen Sarkophayreliefs vol. 2 p. XI) liaec imago non videtur super-
esse. tracta est omnino a Cassiano e.x Aleandrinis. admonuit Huelsen.
ad p. 34. Attamen magis crediderim Columbanum eogitasse de spatio quod iutercedit inter annum Damasl
primum 366 et Hilari extremum 468 computatum ad aliquera episcoporum Romanorum elencbum.
Scottis si Chronograpbia a. 354 innotuisset, vestigia eius certiora vi.x deficereut.
ad p. 50 — 61. fastos consulares a. 354.
ad a. 317 adde fidenato A^(f) — 373 tricipiuo A — 382 commio vel cominio A — 446 I om. AF^ —
592 ficulo {non siculo) AV — 711 scr. Hirtio.
ad p. 62. Rossius (inscr. cbr. urb. Rom. I p. LXXXVIII) adsentiente Kruscbio {Studlen zur Chronoloyie p. 74)
extrema laterculi paschata iudicat computatione anticipata esse, tabulam ipsam antea editam. idera
Kruscbius 1. c. p. 67 ad a. 326 scribi iussit /// non. (pro idus) Apr.
ad p. 70—76. Indicis episcoporum cura depositionibus eorura et martyruni exemplar scriptum repperi (indi-
caverunt Weilandus et Arndtius iam defuncti ambo) adiectum ad commentariorum Platinae de vitis
pontificum editionis Coloniensis a. 1574 exemplar adservatum in bibliotheca publica Berolinensi (iam
Berol. ms. Lat. fol. 508); textus prope aocedit ad nostrum G uec dubium est pendere eum a libro
Luxemburgensi (of. p. 18). nihilominus addo variam lectionem receptis etiam orthographicis plerisque.
p. 70, 2 dionysi — • 5 miltiades — 10 eusebi — 11. 12 ordine permutato ex corr. — 13 arelia.
p. 71,2 iudaea — 11 maio] ianuario {marg: iun.) — 14 mense iunio om. — 18 pbilippi —
23 seuues — 26 systi — 28 albaua — 30 iulianetis et ix. sraaracdi, inmargine: v(etus?)
m(embrana?) iulianetis et ixmaracdi.
p. 72, 2 yppoliti — 4 timotbei — 5 bassillae — 7 nonni bis positum — 9 bassiUae — 11 bas-
sillae — 19 aristhon.
p. 73, 6 tiberi — 8 consules.
p. 74, 3 uespassiani — 4 uespassiano — 5 inito — 7 anaclyto — 9 duo — 13 syxtus —
21 [corrige err. typ. m. xxi ^Jro d. xxi] — 23 raandata continentur — 28 erenniani —
33 calistus — 36 clemetino — 38 tempore poutiauus] tempotianus.
p. 75, 6 gordiaui et pliilippi — grato] rato — 7 laconibus — coemeteria — 9 carcere —
10 monses — 14 se separauerunt] sparauerunt — 15 monse — 16 centumcelis —
18 exol — 22 syxtus — m. xi] m. xii — 24 die — 29 d. iii] d. uii — 30 die — 31 xui]
ui — 33 die om.
p. 76, I m. ui] m. uii — 3 diem xuij die xii — [4 adn. scr. d. uiiii B pro d. uiiii Z] — 14 basi-
lica — basilica — 1,5 quae] qui — basilica iulia qui — 17 basilica — 18 et] a
ad p. 73. 'Che nel catalogo episcopale romano vi sieno indlzi di dale provententi, non da fonte ecclesiastica,
ma dalV archivio della jirefettura, Vho imparato dalla doppia rlata delV inizio di Milziade, e da quella
del cessatio episcopatus. Inonde non pretendo , che il catalogo intero venya dagli archivi della pre-
fettura, ma che nella sua compiilazione vi e indizio di date e di notizia di tipo civile non ecclesiastico'.
haec in litteris ad me datis Rossius.
ad p. 78 seq. Codicibus , qui excerpta habent ex libro generationis addeiidus est origine Turonensis . hodie
Parisinus nottv. acq. n. 1613 (Uelisle catalogue des mss. des fonds Lihri et Barrois 1888 p. 63 seq.)
saec. IX, f. 8 continens computos quinque hos;
1. ex libro lulii Africani, qui primus Latinorum post Christi adventum scripsit de temporihus atque
aetatihus saeculi.
ADDITAMENTA. 719
ab Adam iisque a (sic) diluvium aiini IIMCCXLII.
ad (stc) diluvio usque ad Abraham auni ICLXLI.
ab Abraham vero usque quo exirent de Egypto educente eos Moysi, quando et pascha iecerunt,
anni sunt CCCCXXX.
ab exodo Egypti usque in transitum lordanis, quando lesus pasoha caelebravit, sunt auni XLI.
Ezehias post annos CCCCLXIIII caelebravit pascha.
post Ezehiam losias anno centesimo XIIII" pascha celebravit.
post losiara Esdras post annos CVIII pascha caelebravit.
post Esdram servat autem generationes Christi post annos DLVm pasclia fit.
a generatione autem Christi post XXX annos, cum passus est dominus, pascha celebratum est; ipse
euim erat iustuui pasclia.
a passionera autem domiui usquo iu XIII annuni imperii Alexandri Cesaris anni CCVI servatum est
pascha quod in commemorationem domini nostri lesu Christi servatur an (sicj nobis.
fiuut igitur omnes anni ab Adam usque in huuc diem anni VDCCCXXXVIII.
Haec sumpta sunt ex libro generationis c. 305 — 314 (supra p. 130). eum quod epitomator tribuit lulin
Africano, conferendum est cum eis quae exposuimus p. 86 not. 4; neque taraen hoc loco quaestionem
de auctore retractabimus. ipsa inscriptio unde veuiat, ignoro ; ex adlegatiouibus Africaui reliquis proxime
ad hanc accedit relata in serie regura Pontaciana apud Schoenium chron. Hier. vol. I app. p. 37.
2. item ex eodem libro.
Ab Adam usque ad diluvium anni HCCXLII.
a diluvio usque ad Abraham anni ICLXX.
ab Abraam usque ad Moysen anui CCCXLIIU.
a Moyse usque ad Samuel anni CCCCLXXIIII.
a Samuel usque ad regem Ezebiara anni DCII.
ab Ezebia usque ad Gagiuni lulium Cesarera auni DLXVII.
a Gaio lulio usque ad domini nostri nativitatem anni XLVH.
a nativitate domini nostri lesu Cbristi usque ad passionera eius auui XXXUI.
a passione domini usque ad Constanciura et Maximianum consules anui CCLXVIIII.
Computus deduetus ad a. p. Chr. 302 unde veniat ignoro.
3. ex libro qui titulatur cronica Eusebii adque leronimi.
ab Adam usque ad diluvium anni IICCXLU.
a diluvio usque ad nativitatem Abrahae anni DCCCCXLII.
a nativitate quippe Abrahae usque ad Moysen et egressum Israelis Egypto conpntantur anni DV.
a Moysen autera usque ad Saloraonem et primam edificationem terapli auui CCCCLXXVIIII, secun-
dum minorera taraeu numerum, quera tercius regnorum liber continet: nam iuxta volumen
iudicum supputantur anni DC.
a Salomone usque ad instaurationem templi, que sub Dario Persariun rege facta est, coUiguntur
anni DXVI.
porro a Dario usque ad praedicationem domini nostri lesu Christi et usque ad XV annu (sic) Tiberii
priucipis Romanorum explentur anui DXLVIU.
itaque siraul fiuut ab Abrabam usque ad V™ (sic) Tiberii annura auui UXLIIII.
fiunt siraul ab Adam usque ad suramum anuum Tiberii anni VCCXXVIII.
Similia habet Hieronymus ad a. Abr. 2044.
4. ex libro Isidori Hispalensis episcopi.
Tiberius regnavit annos XXUI (xxii. i cod.). huius XV™o regni anno dominus crucifixus est per-
actis a priucipio mundi annis VCCXXVIH.
Ex chronicis Isidori maioribus vol. 2 p. 454 c. 239, sed ibi praescribitur annus Tiberii XVIU.
5. ex libro Bedaq presbiteri.
Anno suo (scr. XV») imperii Tiberii anni sunt VCCXXVUI.
Ad marginera adnotavit mauus aequalis haec:
Cave, prudens calculator, ubicumque per totura bunc librura huiusmodi supputationem inveneris, ne
putes iuxta Hebraicam veritatem annos positos, sed secundum LXX iuterpretes, quos et
leronimus et Augustinus teste Beda docent in hoc non esse sequendos.
Ex chronicis maioribus Bedae vol. 3 p. 282 c. 273 sequuntur in codice comparationes paschales factae
inter P>usebium, Dionysium, Victorium similiaque miscellanea.
ad p. 86, 20 attribuemus] scr. attribuenda.
ad p. 89 c. 1 v. 3 usque ad ordinem] usque ad hodieruum eonicit Sirschfeld.
CHRONICA III. 92
720 ADDITAMENTA.
arl 11.90 lib. gcn. II c. 20 quorum omniumj Segofridus Mekler, qui Frickio codiceui coutulit, legit quoniam-
que oportet; codice deiiuo iuspecto consultisque amicis peritis iudicavimus siglis saue lioc loco obscuris
significari posse quoniam oportet.
ad p. 98 Chr. AI. 60 scr. (4) Greci. (5) Medi.
ad p. 102 lib. gen. c. 151 interpungandum fuit Bytyniam veterem, Frygiam altiorem, item Chr. Alex. c. 123
liithyniam antiquam qid vocatur, Frygiam. monuit K. I. Neumanu Deutsche Litteratur-Zeituny 1894
p. 555; subesse Graeca BiS^iviay ttQxuiciv <pQV)'iaf rtjv itvia xaXovf/eftji'.
ad p. 147 V. 24. Diasuriae dedicatus titulus Aquiucensis est in C. I. L. III S u. 10393.
ad p. 189 c. 521 — 524. In margine scr. OL quater pro C vel G.
ad p. 205 a. 261
scr. ii om. <S^( 'J.
ad p. 205 seq. In excerptis ex chronico Paschali quod non separavi Malaliaua ab iis , quae consularibus
Constantinopolitanis respondent, ideo factura est, quod secuudum leges operis abstinendura fuit a
tractandis Graecis, sicut explicui vol. 2 p. 45. sed paenitet iam oboedientiae nimiae, meliusque Mala-
liana (indicata I. c.) omisissem.
ad p. 209 a. 473
scr, plilippo C.
ad p. 214 a. 658
scr. Achenobarbo pro Achenobardo.
ad p. 216 a. 715
scr. KeveutQivov.
ad p. 231 a. 306. Diem npo' »;' xaXaviMv Avyovanov habet Chronicon paschale paullo antea.
ad p. 249 sub I adde:
P = codex Vaticanus Palatinus n. 927 saec. XII.
ad p. 259. Carolus Frick (vide supra ad p. 5) chronica Theodericiana codicis Palatini eadem esse negans atque
quae continentur codice Beroliuensi, propterea quod librario illi placuit lordauiana quaedam iis inserere,
nou tam diversum a Betlimanniano iudicium tulit quam idera repetivit forma mutata : k questione di
parola, recte dixit CipoUa qui de iisdem chronicis nuperrime egit in tractatu amplissimo Bullettino delV
instituto storico Jtaliano n. 2 (Roraae 1892) p. 7 — -98. Cipolla et de utroque codice ita iudicavit, ut
iudicavi ego, et Palatinura librura recte prouuntiavit inutilera esse, nou recte ubieumque lectio codicis
iam Berolinensis a me relata recedit a Gardtliauseniana, optioneni iuter utramque sibi liberam esse
existimans. Euehlius, a quo ad codicem illura Gardthauseuiana editio pendet, etsi perite et diligenter
officio functus est, ego ab eius lectione non discessi nisi codice interim nostro facto cum cura exarai-
nato. exempll causa cum ad anonymi Valesiani c. 57 (p. 322, 2) Gardthausenus ante v. Theodericus
adnotavisset: lac. 1 vers., id ego sustuli, quoniam codex ibi non hiat, sed solito more interstitium habet
versus unius non scripti, et sine causa CipoIIa p. 49 queritur: la iacuna . . 7ion la trovo indicata dal
Mommsen. idem p. 50 cum itegat plenum duorum librorum Beroliuensis et Palatini variam lectionem
in mea editione reperiri, eatenus id verura est, quod suppressi, ut raonui p. 6. 260, tara orthographica
pleraque quam recognitoruin anteriorura errores a rae reiectos ; praeterea leviusoulis exoeptis (ut p. 314, 34
ubi dedi sua P, non animadverti, quod animadvertit CipoDa, id correctum esse ex suo — 1 p. 318 c. 54, 9
non adnotavi uaedentae; — p. 326, 13 ei additura esse a priraa manu insuper habui), videor mihi
Palatini quoque libri variani lectionem proposuisse integrara et veram. in iis autem quae reieci recte
me fecisse et esse etiam nocivum aliquod diligeutiae genus vere periti non negabunt. quod si rainutiis
iis, quae ad lectiouem coustitueudam nullo niodo faciunt, editionum margines onerantur et fide editori
denegata accipiuntur spreta pro neglectis, bonae litterae peribunt in raari magno inutilitatium philo-
logicarum.
ad p. 260. Adnotavit Carolus CipoUa (I. c. p. 24) in codice Palatino chronica Tlieodericiana finire f. 132,
sequi locum ex dialogis Gregorii lulianus namque eundera, quem ego p. 4 rettuli adesse eo ipso loco
iu codice Berolinensi.
ad p. 266 V. 17 post nos exciderunt verba eius operi.
ad p. 267. In aucfario Prosperiano Havuiensi quae ad regnura Visigothorum Arelatense pertinent adnotationes
a. 476, 1. a. 486. 496. 498 nura sumptae sint ex chrouicis Italicis, in dubitationera vocavit Kaufraannus
{Forschungen ztir deutschen Oeschichte vol. 13 a. 1873 p. 418 seq.) et magis credidit eas descendere ex
annalibus Gallicis. verum est compilationera illam ex multis scriptis coassatara eiusmodi suspicioui
iustum locum praebere; sed cum annales Gallici qui quidera nobis noti sint similia nulla babeant et
extreino saeculo quinto res in provincia Narbonensi et in Italia gestae multis modis conexae fuerint,
videtur adquiescendum esse iu derivatione recepta.
ADDITAMENTA. 721
ad p. 268 inscriptio IH POST PROSPERVM coUocanda est post c. 16.
ad p. 270 ante c. 39 potuit addi ex p. 478 c. 1341 v. 8 Leo qul sedii annis XXI mens. I dies XIII.
ad p. 272 qui ox v. 4 in. tran.fpone ad v. 5 in.
ad p. 289 a. 250. De Xysti et Laurentii martyrio perperam , sed antiqun tempore relato ad Decium cxposuit
Rossi lioma sotterr. 2 p. 212.
ad p. 300 a. 410. Dies captae Romae vere est Vmi k. Sept., non XVUII; illum numerum liabeut Prosperi
epitome Vaticaua (infra p. 491) et Theophanes ad a. 5903 et Beda in chronicis vol. 3 p. 300 c. 469.
ad p. 302 Havn. c. 451 v. 10 fin. eo delendum.
ad p. 326, 38 santi] scr. sancll.
ad p. 330 fast. Vindob. Annus qui deficit est 508; c. 665. 666 sunt annorum 509. 510.
ad p. 330 pasch. Camp. a. 508 Busilio] scr. Basilio.
ad p. 367 — 480. Post impressa Prosperi chronica successit mihi, ut liber Matritensis univ. u. 134 (nobis Z)
Berolinum perferretur. in lectionibus inde ab Ewaldio enotatis haec ipso collato repperi miitanda esse
vel addenda exigui momenti onniia, sed tanien non retinenda in scliedis.
p. 347 V. 2 sint] suut.
p. 350 V. 1 numerus IICCCCXXXVI additur anie c. 1224.
p. 372 V. 2 a Jine ante cronice ins. breuiatio.
p. 373 V. 3 ante nascitur hu. apud Hebreos.
V. 5 legendum Cicero poeta occiditur sexagesimo etatis anno.
c. 1177,2 qua — c. 1180 ricomede — c. 1183,2 parasiis — 5 facit {non fecit) — c. 1184
romanorum xl reg. ual. cum tli. — c. 1198 romanorum xli th. — c. 1215 ucc concl —
c. 1220. 1 thophllus — c. 1230 cet. uuandali semper — c. 1242 consl suo — c. 1245, 2
liumilitatisque — c. 1246, 4 loco patruelus — c. 1251 abrepto — e. 1252, 6 obtrixerit —
8 praeuaricatione — c. 1257, 2 cet. uualia semper — c. 1259, 5 reddidit — c. 1260 mcu-
sibus uiiii — c. 1266,2 prolata — c. 1270 xl om. — c. 1271, 2 ad hitandum — aqui-
tania — c. 1275 eustatio — c. 1279 mariano — c. 1282 iohannes om. — c. 1283 recte —
c. 1292, 1 patruelis — c. 1293 hierio] honorio — c. 1294, 2 qui — 8 uultum {non uultu)
— c. 1297, 4 chirilli — c. 1301, 3 diaconi] domiuici — ■ 4 mittit ut — c. 1303, 1 granniti-
dum — 2 eos ins. sibi cum — interemit — c. 1309 sixtns — c. 1319 oriobindo — c. 1320
ualeriano (ut AlcolaciensisJ ■ — c. 1322, 4 deleuerunt — c. 1324, 6 fugant — c. 1325 sigis-
uulto [non sigisulto) — c. 1327, 5 priuatus — c. 1329, 7 acticum — suppjciis — 9 pualellus
(non pauleUus) — • c. 1335, 1 auxiliantibus — 6 potius (non potioris) ueris — c. 1336, 1
heclanensis (non heclenensis) — 5 diaconi] dominici — c. 1339, 1 gallias — c. 1341, 2
sine om. — 3 quem] qui — • c. 1342, 6 animum] annum — c. 1346, 1 saeua pop.] seu appel-
latione — • c. 1348, 3 cruciati — c. 1350, 1 diligentia {non -tiae) — c. 1351 conss. add.
ad p. 491 iu fine in codice Matritensi est tiuius (nou tuuus) seuerus.
ad p. 494 — 497. Inspecto codice Matritensi haec errata depreheudi:
p. 494 V. 44 memnon] nemnon.
p. 495 V. 1 cultorum] cultor — v. 3 qui] quae.
p. 496 V. 1 ante lustina ins. Valentinianus iuuior cum Theodosio reg, au. VII — v. 16 que] quod
— v. 18 inimicus auxilio] inimicus usus concilio — v, 19 ad ipsum] adixm — v, 26
anime] are,
p, 497 V. 1 sue] suo.
ad p. 372, Extremi quaternionis deficit folium octavum sic:
95, 96, 97. 98. 99. 100. 101. . . .
I I I ' ' I I I
ad p, 429 c, 684 scr, Gnosiae pro Onosia.
ad p. 430 c. 688 adn. corrige :
tatianus C] tatianus AC
ad p, 486, 1 adn, corrige:
in idus] u kal, Alcobaciensis teste Pontaco.
ad p, 524, Locum de nomine promnciae docuit me coUega Hinscliius redire in sylloge canonum Hibernica
(lib, 20 c. 1. 2 ed. Wasserschleben a. 1885 p. 60) sic: De nomine provinciae. Ambrosius ait: provincia
qnasi porro vicinia, hoc est in tribus: in utia leye, in una lingua, in uno doninatu. De raiione pro-
vinciae. Auguatinus m lihris de orbe: cerla provincia est, quae decem civilates kabet et imum regem
92*
722 ADDITAMENTA.
et tres minores potestales suh se et unum episcopum aliosque minores decem iudices, ad quoriim iudicium
omnes causae cimtatum refertmtur et si causae difficiles orianlur, ad omnium iudicium decem iudicum
referendae sunt. Hieromjmus: provincia est, uhi mos umis viyet et unus dominatus, ficticia haec (ex-
tremura locum editor observavit aliquatenus pendere ex loco Hieronymi ep. 125, 15: imperator uniis,
iudex tmus provinciae) utrum is qui scripsit catalogum provinciarum ex sylloge Ilibernica excerpserit
an e contrario syllogae compilator ea invenerit in libro Vaticano simili, adhuc incertum est, incertum
item definitiones has et auctoritates qui finxit quid secutus sit; hoc iam intellegitur adhibita ea esse
ab Isidoro subditicio, ficta autem esse non ab ipso, sed ante saeculum VII extremum, quo composita
est sylloge Hibernica: id quod egregie convenit cum iis quae supra exposui de catalogo provinci-
arum codicis Vaticani.
ad p. 529. Codicibus ductis ex libro Spirensi, sed carentibus Notitia Galliarum, addendus est Florentinus bibl.
Laurent. Gaddianus plut. 89 sup. 68 cbart. saec. XV descriptus apud Bandiuium, is ex quo e.xcerpta
Dicuiliana edidit Targioni Tozzetti viaggi della Toscana vol. 9^ p. 165 seq.
ad p. 531. Exemplaribus ductis ex libro Spirensi habentibus Notitiam Galliarum addendum est Matritense
bibl. nat. Q 129 descriptum diligenter a Knustio Archiv 8, 791, sed, ut certiorem me fecit Bernaysius,
ab a. inde 1881 in bibliotheca ea frustra quaesitum.
ad ]). 545. Addo excerpfa similia bina ad rem parum utilia, sed utilia ad codicum genera et nexus deter-
rainanda.
I.
Montium portarura viarum urbis Romae recensus qui sequitur nou reperitur nisi in apographis codicis
Spirensis (vide p. 528 c. 7), sumptus fere ex Festi epitoma Paulina. excerpta inde edidit Boeckingius (^iiber
die Notitia dign. p. 25), omnia Urlichs (Code.x urbis IJomae topographicus VVirceburgi a. 1871) p. 53; nos
quoque integrum damus ad cod. Monac. 10291 (vide p. 531) ita, ut quae ex Festo veniunt, proponantur uncis
coraprehensa et adscripta pagina editionis Muellerianae.
De montibus Romae.
1 [Aventinus raous intra urbera dictus quod rex Albanorum Aventinus ibi sit sepultus et bello extinctus]
{p. 19).
2 [Caelius raons dictus a Cele quodam ex Hetruria qui Roraulo auxiliura adversus Sabeos praebuit]
{p. 44).
3 [Palatinus mons Romae, quod ibi Pallas] filius Euandri [sepultus sit] [p. 220).
4 [Quirinalis raons a templo Quirini , id est Romuli appellatus sive quod ibi [sicj Quires id est Sabeos
haberet] (p. 255).
5 [Viminalis mons a sylva viminura appellatus] {p. 377).
6 Tarpeius raons appellatus, quod ibi Tarpeia virgo obruta sit clypeis Sabinorum.
7 [Vaticanus raous appellatus, quod expulsis [sicj Hetruscis Roraanus populus vatura responso potitus sit]
{p. 379).
De portis Romae.
1 [Conlatina porta a Conlatia oppido Romae vicino appellata] eo quod ibi res vel opes aliarum civitatum
fuerant coUatae {j}. 37).
2 [Catularia porta Romae dicta est, quia non longe ab ea ad placandum caniculae sydus frugibus inirai-
cum rufae canes immolabantur et fruges fluesceutes [sicj ad raaturitatem perducerentur] {p>. 45).
3 Capena porta antea Camena vocata a proximo luco Camenarura. dicta est autem postea Capena, sive
quod Romanis bello laborantibus auxilio venientes eam intraverunt sive quod eadem Capuam exeatur.
4 Capititolini [sicj porta vocitari coepta est a Capitolio , quae antea Tarpeia dicebatur. est auteni in
loeo adeo praecipiti, ut non possit ea intrari: quod Galli Senones pepigerant Capitolium obsidionem
liberantes, ut ea seraper pateret.
5 [Ruduscolona porta dicta est,] quod de ea ad rus colendura exirent, vel [quod rudis et impolita sit
relicta, vel quia rudo vel aere fuerit vincta] {p. 275).
6 [Fontinalis porta a fontiualibus , hoc est festis fontiura appellata. festa enira fontium fontinalia dice-
bantur] {p. 85).
7 [Flumentana porta est appeUata, quod Tyberis partim ea fluxisse affii-mant] {p. 89).
8 [Lavernalis porta a lavernionibus dicta, quia in eius luco obscuro furta fiebanf] {p. 117).
9 [Jlinuacia porta dicta est ab ara proxinia Minuuti, quem deum pufabant] {p. 122).
10 [Mogionia porta dicta est a Mugio quodam, quae eidem tuendae praefuit] {p. 144).
11 [Miiiutia porta appellata est, quod sacoUo /«ic7 Minutii proxima esset] {p. 147).
12 [Navalis porta a vicinia navalium dicta] {p. 179).
13 [lacularis porta est dicta propter aliqua piacula quae ibidem fiebant] {p. 212).
14 [I'andana porta est dicta, quod seraper panda, id est aperta esset] {p. 220),
ADDITAMENTA.
723
15 [Quirinalis porta dicitur eo quod iu ea iu colleni Quirinalem itur sive quoJ proxime eam est Quirini
sacellum] {p. 255).
16 [Romana porta a Sabinis appellata est. quod per eam proximus eis aditus e.sset] (7). 263).
17 [Raiumeua porta a nomine cuiusdani aurigae est appellata] {p. 275).
18 [Salutaris porta dicta est ab aede Salutis, quae eidem proxima fuit] {p. 327).
19 [Sancualis porta est dicta eo, quod aedi Sancualis esset proxima] {p. 345).
20 [Viminalis porta et coUis appellatur, quod ibi vimiuum sylva esset] {p. 377).
21 Carmeutalis porta a Carmente Nicostrata Euandri regis matie, quae Latinas litteras reperit, est appellata.
De riis Romae.
1 [Appia via et aqua ab Appio Claudio est appellata] (p. 24).
2 [Cassia via a Cassio] censore [munita] et appellata est (p. 48).
3 Flaminia via a Flaminio consule est appellata. Flaminius quoque circus ex eiusdem est nomine vocitatus.
4 [Sacra via in urbe appellata eo quod ibi foedus] post praelium [inierint Romulus et Tacius] (p. 291).
5 [Salaria via Romae est appellata, quia per eam Sabini sal mari deferebant] (p. 327).
II.
Viarum montium thermarum aquarum urbis Romae recensum ex Notitia urbis translatum in codices
Bernensem n. ib\ (= B) saec. X (a quo pendent Parisini duo 14743 et 15009 et Vaticanus reg. 728 et apo-
graphum Lugdunense Vossianum oct. u. 24) et Vindobonensem n. 85 (= V) saec. XI ediderunt ex Lugdunensi
Urlichs I. c. p. 52, ex Vindobonensi Endlicher (catal. codd. phil. Vindob. a. 1836 p. 238) et Preller (Reijionen
p. 29 cf. p. 44; relegit codicem mea causa Lud. Hartmaim).
Viae num. XXX
1 Traiana
2 Appia (apia r»)
3 Latina
4 Lavicana
5 Prenestina
6 Tiburtina
7 Numentana
8 Salaria
9 Flamminia
10 Aemilia
11 Claudia
12 Valeria
13 Annia
14 Aurelia
15 Asinaria
16 Campania (canpania F)
17 Hostensis (hortensis B)
18 Portuensis
19 laniculensis
20 Cassia (cassta F», casta VbB)
21 Laurentina
22 Gallica
23 Ardeatina (ardiatina V)
24 Cornelia
25 Setina (saecina V)
26 Tyberina (tiberina V)
27 Quintia (quintina V)
28 triimiphalis
29 patinaria
30 Cyminia (ciminia V)
Inscribit sic Berneosis. Vindobonensis praescribit nomina viarinn itrbis Hamae: viae sunt Jtomae urbis numero JCXX et
ordinat sic: 1— U. 16—19. 21. 23. 25—27. 20. 22. 24. 28. 29. 15. 30.
Montes VII
1 Celius 4 Palatinus
2 Aventinus 5 Dianiculensis
3 Tarpeius
Sic Beraensis, nisi quod om. Baticanus vocabulum; in Vindobonensi non est nisi; baticttnus qui et soiustius diacriculensis
et absunt ab eo quae sequxmtnr.
6 Esquilinus {fuit exquilinus, sed corr.)
7 Baticanus qui et Sallustius
Terme XI
1 Titiane
2 Comodiane
3 Antouiaue
4 Deciane
5 Agrippiniaue
6 Alexandrine
7 Constantiniaue
8 Troiane [sicj
9 Severiane
10 Surane
11 Diocletiane
Aquae
1 Traiana
2 Amnia
3 Attica
4 Claudia
5 Martia
6 Herculea
7 Cerulea
8 lulia
9 Augusta
10 Appia
11 Absentinia
12 Cyminia
13 Aurelia
14 Damnata
1.5 Virgo
16 Tepula
17 Severiana
18 Antoniana
19 Alexaudriua
ad
ad p
Rome circus magnus capit loca CCCCLXXXV mil.
amphiteatrum capit loca CCLXXXVI.
theatram Pompei capit loca XXII mil. LXXXVIH.
C0I0S8US ab ampliyteatro Iiabet in altum pedes CVI et S, iu capite radios numero VII , qui singuli
habeut pedes XXII et S.
564,16. Laurentiani libri pars altera extat Poitiers in bibliotheca publica n. 6; cf. Duchesue lib. pont.
vol. I p. CLXXII.
573. De episcopiorum Hispanortim laterculo vide adnotata ad vol. 2 p. 382.
724 ADDITAMENTA.
ad p. 574. Ad codices Notitiae Galliarura nondum excussos accedit Guelferbytanus 1164 (Helmstad. 1062;
cf. Heinemanu cat. vol. 3 p. 35) saec. XI, ubi praescribitur (ut in aliis quibusdam, vide p. 579): in pro-
vinciis OaUicanis qiiae civitates sitnt metropolitanae.
aJ p. 595, IX, 1 ante civitas adde metropolis.
ad p. 617. 629. Nactus, ut supra (ad p. 367) dixi, ipse codicem Matrltensem univ. 134 ad narrationem de
imperatoribus domus Valentlniauae baec deprehendi addenda:
p. 629, 23 utrum hahet cod. — 31 dlul cod. m. 2.
ad p. 626. 632 — 666. Slmiliter in cbronlcis Galllcis a. 511 sive In Sulpicio Severo qui dlcitur oodice Ipso col-
lato haec reperta sunt addenda.
c. 6 CLXII] CLXLII (xl aUquoties quamquam raro exaratum esl forma Hispanica) — c. 9
generatione {non — nes) — patre] parte — c. 1 1 CCXII] CCXLU — c. 29 CXXVH]
CXVU — c. 49 sublecto — c. 69 lepte (omissa littera prima minianda ut passim) —
c. 81 Sanson] Samson — c. 88 XXXI] ann. XXXI — c. 100 Henel] Henee — c. 109
XXin] XXIin — c. 206 post reges ann. VII] post leges ann. XH: corrige vel intellege
post leges latas XII tabulai'um — c. 238 idololatriam] Idolatrlam — c. 248 ciulle] ci-
uilem — c. 249 finius] finnius — c. 256 locuUus — c. 265 DCLXVII] DCLXLVH —
c. 268 m. XVI] ra. VI — c. 271 natiultas] natlvitatls — c. 286 pradicatlo] praedicatio
• — c. 294 defeotus solls nou In lunae fiue coutlgit] defectus solis non nlsl lunae fiue
contlngit — c. 297 profectus] praefectus — c. 298 [G]aius — c. 801 Cal] gay — c. 309
Felix {non fenix) — c. 312 phoenix] fenix — c. 327 reglbus] rebus — c. 329 perdldlmus[
perdidl — c. 330 CCCXXX] post CCCXXX — c. 344 redit [non reddlt) — c. 351 ac]
ad C'a — c. 360 Antonius] antonlnus — c. 366 prlmi a aequo] primura aequo — c. 403
iiir {non irirs) — c. 420 Alamanl] alaraannl — c. 457 Constantluo] constatlno ■ — c. 471
uictl] lucti — c. 476 XXIH] XXUII — c. 485 Pancratius] prancatius — c. 488 Constan-
tinus] constantlus — c. 493 Antlochiae] antlochla — c. 512 Valentlano] valentino —
c. 567 in Erbasorum] merbasorum — c. 568 Baetlcara] bethlcara — c. 621 thurlsmudus
sine puncto — c. 622 ab Attilla] ab attUa — o. 634 AftVam] afram — 649 Rhodanum]
rodanum.
ad p. 655, 3. Romanus scr. Boma.
ad p. 686— 691 paschata adlecta ad laterculum Campanura (iV^) hoc looo indlcavlmus tautumraodo; plene
relata Invenles p. 749. 750.
ad p. 716 a.361:
CCLXI] scr. CCCLXI.
ad p. 748 a. 536 vocabulum it suppletum est manu prima.
ADDITAMENTA
AD VOL. 11.
ad p. 9 V. 4. 15. Segoviense] scr. Segorvlense.
ad p. 48. Codex Oxoniensis signatus est auct. T. II. 26 (uon 6).
ad p. 53. Accedunt excerpta ex Marcellino servata in codice Casinate n. 439 [557] saec. ut videtur X (ita
iudicat Amellius editor firmatque iudicium quod volumini adiectum est scripturae speeimen ; ad saee. XI
relert Goetz gloss. vol. 4 p. VIII) scripto in Apulia Siponti, edifa in spicilegio Casiuate toni. I a. 1888/1893
p. 382 — 384 (cf. p. XCVII). quae leguntur in libro eo f. 106 sub titulo dicia Orosii presbiteri de signis
que fuerunt in mundo, eorum priora commata vere excerpta suut ex Orosiauis 6, 18, 34 — 5, 6, 1 —
4, 13, 12 — 4, 15, 1 — 4, 16, 3 — 4, 16,5 (sequitur: quindecim pitgnas cum Eomanis egit et vficit]) —
5,18,4. 5 — 5,7,3 — 5,18,9. 18. quae sequuntur sumpta sunt ex Marcellino, scilicet haec:
Tempore Theodosii per biduum continuum gi-ando pro pluvia cecidit = Marcellinus ad a. 389
(vol. 2 p. 62).
Signum apparuit = 3Iarcellinus ad a. 390 (vol. 2 p. 62).
Post modicura tempus hora diei tertia tenebrae factae suut = MarceUinus ad a. 393 (vol. 2
p. 63).
et caelum ardere visura est = Marcellinus ad a. 396 (vol. 2 p. 64).
Mare Ponticum gelu nimium duratum est = Marcellinus ad a. 401 (vol. 2 p. 67).
Eomae iu foro Pacis per dies septem te[rra] mugitum dedit = Marcellinus ad a. 408 (vol. 2
p. 69).
Tempore Valentiniani tanfa nix cecidit, ut per VII [ra]enses vix liquesci potuerit, multaque ho-
minum auimaliumque rigore perierunt = Marcellinus ad a. 443 (vol. 2 p. 81).
Quod sequitur : Martialis : quidam iuvenis Carpoforus nomine Titi temporihus XX ursos in specta[culo]
contra se dimissos interfecit, venit ex Martialis libro epigrammatum imperante Tito edito, ubi ep. 15.
23. 27 Carpophorus venator dicitur his denas pariter perdomuisse feras. claudunt tracfatum sub tittdo
ex lihro VI historie Eomane scarpsum excerpta Paulina : tempore lulii Eome tres simul exorti soles
paulatim in eundem . . . hrevi defuturos = Pauli hist. Rom. 6,25 p. 112 Droys.
ad p. 238. 239. Marius annum 566 duplici ratione videtur notavisse p. c. Basili ann. XXV et a. 1 coiis.
lustini Aug. (vide vol. 3 p. 548) ; sed erravit ipse scriptor vel certe librarius , nam iUi adnotatioui ad-
scribitur ind. XIIII recte, huic ind. XV.
ad p. 382. Episeopiorum hunc laterculum eouvenire eum eo, qui editus est vol. 1 p. 573 ex codice Florentino,
monuit H. Lucas. ego talia persequi nolui, eum huius syUogae fines excedant.
ad p. 389. Similes laferoilos liabent codices Londiniensis Cottou. Vesp. B XIU saec. XIII (ed. Wright and
Halliwell in reliquiis antiquis vol. 1 p. 5) et Douaueschingensis n. 129 saec. IX (Barack catal. p. 179),
ubi praeseribitur: de hinis naturis gentiUum. — lacobus Lumbroso (rendiconti della E. Accademia de
Lincei ser. 5 vol. 5 a. 1896 p. 225—229) eomposuit testimonia aliquot similia apud auctores anfiquos
recentioresve relata; ex eius coUectaneis adferam locos duos, TertuUiaui de anima 20: vulgata iam res
est gentilium proprietatum: comici Phrygas timidos inludunt, Sallustim vanos Mauros el feroces Dal-
matas pulsat, mendaces Cretas etiam apostolus (Tit. 1, 12) inurit, et Salviani de gub. dei 7, 15, 64:
Goihorum gens perfda, sed pudica est; Alanorum impudica, sed vtinus perfida; Franci mendaces, sed
hospitales; Saxones crudelitate eferi, sed castiiate mirandi. omnes denique gentes hahent sicut pecu-
liaria mala, ita etiam quaedam bona; in Afris paene omnihus nescio, quid non malum. addi poterunt
quae de ManUii loco 4, 711 seq. exposuit Fr. BoU (Jahrbiicher fUr classische Philologie ed. Fleckeisen
suppl. vol. 21 a. 1894 p. 233).
ad p. 395 V. 41. Locum de Galeuo c. 275 Isidorus sumpsit ex Rufini historia ecelesiastiea 5, 28.
ad p. 446 sub Isidori epitome pro ABVDU scr. ABCDEH.
726 ADDITAMENTA.
ad p. 459 c. 275 adde margini : Rufin. h. e. 5, 28.
ail p. 489. De computatioue codicis Palatini 239 conferendus Krusch Mittli. des Institats fiir osterreichische
G eschichtsjorschunij 18 (1897) p. 363.
ad p. 490. Auctarii huius c. 7. 8. 9 monuit Kruschius 1. c. p. 362 redire apud auctorem historiae Francorum
c. 38. 40 (MG. scr. Merov. p. 309. 310).
ad p. 491. De computatione codicis Mutinensis conferendus Krusch 1. c. p. 365, emendans hl. Maias pro kl.
Martias loco utroque.
ad p. 491. De computo codicis Berol. 1686 egit Kruschius 1. c. p. 363; sed quos ponit calculos, uequacjuam
certi sunt.
ad p. 492. De hac computatione denuo egit Krusch I. c. p. 365.
ad p. 493. De couiputo cod. Paris. 17544 (quooura convenit infra relatus p. 505 ex Vaticano reginae 294
aliisque) et de rebus gestis in hac adnotatione traditis egit Krusch 1. c. p. 363, emendans sic: basilicam
sancti Sulpicii a fundamento edificare ceperunt circa illam priorem, ubi in corpore requiescit.
ad p. 505 vide ad p. 493. Krusch iussit scribi abnepotis pro acnepotis, deinde in cyclo vero Victorii (JXIII
. . . ubi nomina consulum [Aviola] et Maximo,
ADDITAMENTA
AD VOL. III.
ad p. 13. Hymnum luricae monuerunt Duemmler et Zimmer inveuiri praeterea in codicibus tribus, Veronensi
bibl. cap. LXVII [64] inscriptum lo7-ica Ladcini sapientis (Reifierscheid bibl. Ital. I p. 10) ; Canta-
brigiensi univ. Ll, 1, 10 saec. VIII/IX (unde ed. O. Cockayne leechdom, wortcunning and stareraft of
early England Londinii 1864 vol. 1 praef. p. LXVI), ubi praescribitur hanc luricam Loding compomit;
Londiniensi Ilarleiauo 585.
ad p. 17. Pars reliqua codicis olim Sawleyani extat Cantabrigiae in collegio Corporis Christi n. 66.
ad p. 43, 20. Cum Demetarum (= Pemhroke) 'tyranno' Vortiporio componendus est, cuius monumeutnm in
ipsa ea regione, scilicet in vico Castell - Dwyran prope Llanfallteg (in finibus comitatunm Carmarthen
et Pembroke) nuper eruderatum est, protector Voteporix. titulus (Laws et Rbys in arcbaeologia Cam-
brensi ser. 5 vol. 12 a. 1895 p. 303; cf ibidem vol. 13 p. 107) bilinguis est, adiecta ad latus insoriptione
litteris Celticis (Ogam) exarata scriptus in antica litteris Latinis his:
MEMORIA
VOTEPORIGHS
PROTICTORIS
Elementa Celtica Rhys legit sic: VOTECORIGAS. aetas qnamquam certo definiri non potest, nibil
obstat, quominus et ipse ad saeculum sextum referatur; nam etiam post praesidia ex Britannia abducta
in partibus eius quae non desierant Romanis parere houestiores protectorum honore exornari potuerunt,
ut similiter Treveris sepultus est Hariulfus protector domesitigus [fjilius Hanhavaldi regalis gentis
Burgimdionum (cf. Ephem. epigr. vol. 5 p. 121 seq.).
ad p. lllseq. Rudolfus Thurneysen in iudiciis duobus, quae tulit et de Zimmeri Nenuio vindicato {Zeit-
achrift fiir deutsche Philoloyie vol. 28 a. 1896 p. 80—113) et de hac editione {Zeitschrift fiir celtisclte
Philologie vol. 1 a. 1896 p. 157— 168), quaestionem Nenuianam retracta^dt , certe multo acumine; quo
successu, videant periti. ego non sponte raea in has regiones delatus summam solam adnotabo. scilicet
secundum Thurneysenum Nennius ipse libri tre.s editiones fecit, primam, quam repraesentet codex
Harleianus, plenam, secundam breviatam, tertiani breviatae auctam; quae coniecturae sane a simplici-
tate parum cummeudantur. scripsisse Nennium iudicat Tburneysenus saec. IX incipiente. alii quoque
viri docti, in his Ferdinandus Lot (in epb. le mogen dge 1896 p. 25—32) , per hos aunos quaestionera
Nennianam retractaverunt , ad quam dirimendam , si quidem dirimi poterit, iustum fundamentnm hac
editione positum esse mihi satis est.
ad p. 114. Exberla depravatum esse ex excerptoram vocabulo, auctoris, filii scilicet Urbacen, ipsum nomeu
excidisse praefert Tburneysen (in crisi libri Zimmeriani p. 83) propterea quod Nennius p. 143, 8 ait
excerpta se scribere.
ad p. 115. Annales Komani nescio qui deperditi, quibus Thurneysen I. c. statuit usos esse et Nennium et
Bedam, si quid video nulli fiierunt; certe Beda cinsmodi auctorem si usurpavisset, id uou lateret. sed
haec quaestio cum ad historiam eius ecclesiasticam spectet, maxime ad recapitulationem in fine posi-
tani, hoc loco uon est tractanda.
ad p. 117, 36 saeculo VII exeunte] scr. saeculo VIII exeunte.
ad p. 131. Versionem Hibernicam Gillae recte adiudicari negant Heeger (in iudicio de libro Zimmeriano
Gottinger gelehrte Anzeigen 1894 p. 399 seq.) et Tlmrneysen (I. c), propterea quod unicus codex uon
autiquissimus uomeii cnuntiat. ceterum ad rem id nou multum facit, cnm aliunde constet versionem
extitisse saec. XII incipiente.
ad p. 137. Monet Thurneyseu I. c. p. 160 Nennium in versione Hibernica appellari Nenni(i)uni , eandemque
formam habent quae ex ipso Nennio Latino adnotavit codex V p. 143.
ad p. 139 numeri ante 193,2 sio emendandi: 177,4 —178,21 — 180,5 — 181,20 — 183,6 - 183,12 —
188, 11 — 192, 15.
CBRONICA III. 93
728 ADDITAMENTA.
ad p. 149 adii. v. 14. Sritones filius illi, quod habet ^, Tlmriieyseu p. 158 emeudat slc: Britones fiU Silvi.
ad p. 178, 21. In versione Hibernica legi non Caniguaraland, sed Congarlon(a) ait Thurneyseu 1. c. p. 160.
ad p. 219. Carmen imperfecte editum ex Parisiuo 11108 pleue extare iu codice Londiuiensi Cottou. Tit. 24
saec. XIII iudeque editum esse a Wrightio (reliquiae autiquae ed. Tli. Wright et I. 0. Halliwell Loii-
dinii 1843 vol. 2 p. 103) observavit edoctus a L. Ch. Stern Thurneyseu I. o. p. 168.
ad p. 237. Ex Vaticano reginae u. 755 Isidori aetatem sextam edidit Schelestrate ant. eccl. 1 (1692) p. 609,
a quo peudet Roncallius. Idem Schelestratius eandem Isidori partem edidit I. c. p. 594 ex libro Pala-
tiuo mihi ignoto; finit: Constantinus XL — Leo annos V.
ad p. 338 V. 19: deportatur] scr. deputatur.
ad p. 356. Bernensis 180] scr. Bemensis 120.
ad p. 358. Quae leguutur in codice antiquissimo Albigensi sub titulo laterculi consularis Hieronymiani,
eorum, ut admonuit Ernestus a Dobschiitz, pars posterior redit in Monaceusi 22053 (cimel. 21) item
autiquissimo f. 93 (adhaerent folia haec membranis notissimis contineutibus preces Wessobrunuenses).
monuit Traubius teste Delislio {cabinet des mss. 3, 225) eundem commentariolum reperiri in auti-
quissirao sacramentario Bobiensi (cod. Paris. 13246) f. 294 scripto saec. VII. — Placuit tractatum sub-
icere ad exemplum utrumque. in Albigensi quae praeoedunt supra rettuli; post verba de utraque
sequitur et quibus inodis hominis suhstantia tam carnis quam aiiime ^''''Oli^ietatis subsistat, deinde
nullo intervallo quae infra eduntur. subscribitur : finit. iu Mouaoensi et praecedunt et sequuntur alieua
ot ab uosti'is his recte separata :
Vin (duodemum Mon. m. 1, duodeuum m. 2) kalendas Apriles (-lis Mon.) suscipiente dei filio
(f. d. Mon.") iu (per Mon.) caruem descendit verbum domini dei (patris ins. Mon.) omni-
potentis per Gabriel (gabriaelem Mon.) angelum in (om. Alb.) virgine Maria sub Herode rege.
VIII kalendas lauuarias nascitur in Betblem ludeae (iudae Mon.) sub Herode rege Carullo
(graulo Mon.) et Quintiniano (quintiano Mon.) cousolibus.
VUI (uii Alb.) idus lanuarias babtizatur a lohanne in flumine (fluuio 3Ion.) lordanis (-ue Mon.)
sub altero rege ludeorum (sub a. r. i. om. Mon.) annorum XXX Gaio (gaiho Alb.) Cae-
sai'e cons. (om. Alb.).
XV (xii Mon.) kaleudas Apriles (-lis Mon) conprehenditur anno XXXII (aunorum xxii Mon.)
preside Pontio (pontyo Alb.) Pilato (phylato Alb.) , inperante (intempore Mon.) autem
Tyberio Cesare (ohesare Alb.), Gaio (gaiho Alb.) vero Cesare (chesare Alb., om. Mon)
quater (paterno Alb.) et Nivio (noue Mon) Saturnino consulibus.
VIII (xi Mon) kalendas Apriles (-lis Mon) patitur, sicut soripture (-ra Mon.) sancte coutiuent
(constituunt Mon).
VI (uiii Mon) kalendas Apriles (-lis Mon) resurrexit et post resurreotionem fuit cum discipulis
suis diebus XL (x Alb) et sio ascendit in celis (oaelos Mon), quem expletis sex milibus
annoruin (qui iam conplentur ins. Mon) venturum (uenturus Alb.) iudicem expectamus.
Significantur consulatus p. Chr. 8 Camillo et QuintiUano — p. Chr. 40 C. Caesare III solo — p. Chr. 41
('. Caesare IIII et Cn. Sentio Salurnino. qui ut a solita traditione abhorrent, ita sibi recte respoudent.
simUia, diversa tamen, scilicet testimonia Syncelli p. 597 Bonn., Epiphanii haeres. 51, 29, fragmenti Am-
brosiaui ex Victorino quodam exoerpti composuit Ern. a Dobschiitz {das Kerygma Petri. Lipsiae 1893
p. 136).
ad p. 368. Quamquam credibile est imperio diviso divisam esse Itein inter coUegas consulum creationem,
nihilominus renuntiato iunotim fieri non desiit ante prlinos anuos saeouli quinti (v. p. 525) ; quam ob
rem non crediderim in Aegypto consulem Modestum promulgatum esse nisi una cum Arintheo.
ad a. 418. Similem indicem ex codice Casinate n. 439 (vide p. 725 ad vol. 2 p. 53) nuper edidit Amellius (in
spicilegii Casinatis t. I p. 399. 400 praef. p. LXXXIX— XCVI) finientem a luanu prinia in Maioriano,
continuatiun a diversa oerte ad lustinianum II (f a. 685) et fortasse ulterius codlce in hoc defioiente.
missis mendis et inutillbus haec ex prioris partis v. I. adnotamus:
Dioclitianus regnavlt annis X et deposlto imperio iii Saloua oblit [inortem om.] dedecorosam :
ausisse venenum dicitur.
Leo llorlentalibus regnavlt annis XVII mensibus VI. apud cometacum vlta (nita ed) defunctus est.
Coiitinuatio, quae Inoipit sic : Avitus an. I mens. V; Maurinus an. III, itaque Maiorianum denuo ponlt
iioiiiine oonupto, aperte adieota est ex indioe imperatorum eo, qui pais est clironlcorum sauctl Bene-
dicti Casinensls, edltus ex cod. Casinate 175 [353] MG. sor. Lang. p. 484.
UNIVERSITY OF FLORIDA
3 1262 04706 8811
:^
VH
r^
^
J*fe*i
^#r
* ^^
^^— ^'i
'^♦fi
1^'i
'AtS
> /v
-./^
' ^\
''ifik(!V.ti:f!':f/WHuyi
■ A^.^
sJ ^
^m -^ M.'
t:- ■-!♦""
.:■: >■*>
r^^:
:'^m
.K.*^^
• w
Vx^
■-»' -»'
^•k
^fe ' '/
T^
^'^
»■' '
■?••.>• , V
■.x€
%-§^:
^*^'-
.4!->.
V^
.♦*M